Przejdź do treści
Poradniki Historia Szukaj

Interakcje / Diazepam / Diazepam i tetrabenazyna

Diazepam i tetrabenazyna

Jaki opis pokazać?

Niekorzystna interakcja

Unikaj łączenia diazepamu z tetrabenazyną, a gdy połączenie jest konieczne, stosuj najmniejszą skuteczną dawkę diazepamu przez możliwie krótki czas i obserwuj pacjenta pod kątem nadmiernej sedacji.

Nie łącz tych leków bez wiedzy lekarza, nie pij alkoholu i nie prowadź samochodu, dopóki nie wiesz, jak na nie reagujesz.

Niekorzystna interakcjaDiazepam+ TetrabenazynaUnikaj łączenia diazepamu z tetrabenazyną, a gdy połączenie jest konieczne, stosuj najmniejszą skuteczną dawkę diazepamu przez możliwie krótki czas i obserwuj pacjenta pod kątem nadmiernej sedacji.Nie łącz tych leków bez wiedzy lekarza, nie pij alkoholu i nie prowadź samochodu, dopóki nie wiesz, jak na nie reagujesz.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie łącz tych leków bez wiedzy lekarza, nie pij alkoholu i nie prowadź samochodu, dopóki nie wiesz, jak na nie reagujesz.

Oba leki działają uspokajająco i mogą powodować senność. Przyjmowane razem mogą bardziej niż zwykle osłabiać uwagę, spowalniać reakcje i zwiększać ryzyko przewrócenia się. Alkohol i inne leki uspokajające jeszcze nasilają ten efekt.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • bardzo silna senność lub trudność z obudzeniem się
  • zawroty głowy i chwianie się
  • spowolniony lub płytki oddech
  • splątanie
  • pogorszenie nastroju lub myśli samobójcze
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Unikaj łączenia diazepamu z tetrabenazyną, a gdy połączenie jest konieczne, stosuj najmniejszą skuteczną dawkę diazepamu przez możliwie krótki czas i obserwuj pacjenta pod kątem nadmiernej sedacji.[1] Pacjent nie powinien prowadzić pojazdów ani wykonywać czynności wymagających sprawności psychomotorycznej, dopóki nie wiadomo, jak reaguje na połączenie.[2] Należy wykluczyć alkohol i inne leki o działaniu depresyjnym na ośrodkowy układ nerwowy.

Skutek kliniczny

Możliwa nasilona senność, spowolnienie psychomotoryczne, zaburzenia koordynacji i zwiększone ryzyko upadków. Przy dużych dawkach lub dodatkowych lekach depresyjnych dla ośrodkowego układu nerwowego możliwa depresja oddechowa.

Mechanizm

Oba leki hamują ośrodkowy układ nerwowy, a ich działanie uspokajające i nasenne sumuje się. Tetrabenazyny nie zaleca się łączyć z lekami nasennymi, do których należy diazepam.[1] Diazepam jest metabolizowany przez CYP3A i CYP2C19, a tetrabenazyna in vitro może hamować CYP2D6, więc interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna.[2][1]

Metabolizm i transportery

  • Diazepam: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2C19[3], substrat CYP3A4[4]
  • Tetrabenazyna: inhibitor CYP2D6[5]

Monitorować

  • nasilenie senności i sedacji
  • sprawność psychomotoryczna i koordynacja
  • ryzyko upadków, zwłaszcza u osób starszych
  • częstość i głębokość oddechu przy większych dawkach

Kiedy ocena się zmienia

wiek ≥ 65pacjentryzyko rośnieU osób starszych wrażliwość na działanie uspokajające diazepamu jest większa, co zwiększa ryzyko nadmiernej sedacji i upadków przy łączeniu z tetrabenazyną.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tetmodis 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tetmodis-100232990/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Relanium 2 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/relanium-100057770/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 28.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Relanium. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 28.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/relanium-100057770/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tetmodis. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 28.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tetmodis-100232990/

Alkohol przy tych lekach

Niekorzystna interakcjaDiazepama alkoholW czasie leczenia diazepamem pacjent nie powinien pić alkoholu, a z powodu długiego okresu półtrwania także przez kilka dni po ostatniej dawce.Unikaj alkoholu w czasie leczenia diazepamem i kilka dni po ostatniej tabletce.szybki (godziny)rozległe badania

Niekorzystna interakcja

Unikaj alkoholu w czasie leczenia diazepamem i kilka dni po ostatniej tabletce.

Diazepam i alkohol wzajemnie nasilają działanie uspokajające. Razem mogą wywołać bardzo silną senność, zaburzenia pamięci i równowagi, a przy większych ilościach spowolnienie oddechu. Diazepam długo pozostaje w organizmie, dlatego alkohol nie jest bezpieczny jeszcze przez kilka dni po ostatniej tabletce. Osoby starsze po takim połączeniu łatwiej się przewracają.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • bardzo silna senność
  • spowolniony lub płytki oddech
  • splątanie i bełkotliwa mowa
  • utrata równowagi, upadek
  • utrata przytomności
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PD – synergizm, PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
rozległe badania

Postępowanie

W czasie leczenia diazepamem pacjent nie powinien pić alkoholu, a z powodu długiego okresu półtrwania także przez kilka dni po ostatniej dawce. Nie należy prowadzić pojazdów ani obsługiwać maszyn. Diazepam stosuje się najkrócej, jak to możliwe, a u osób starszych w zmniejszonej dawce. W leczeniu alkoholowego zespołu abstynencyjnego diazepam podaje się pod nadzorem lekarza i to wskazanie wymaga osobnej oceny.

Skutek kliniczny

Połączenie powoduje silną senność, zaburzenia pamięci, koordynacji i oceny sytuacji. Przy większych dawkach może dojść do depresji oddechowej i śpiączki, szczególnie gdy pacjent przyjmuje też opioidy. U osób starszych rośnie ryzyko upadków.

Mechanizm

Diazepam zwiększa powinowactwo GABA do receptora GABA-A, a etanol wzmacnia przewodnictwo przez ten sam receptor i hamuje receptory NMDA, więc hamujące działanie obu substancji sumuje się ponad zwykłą addycję[1]. Ostre spożycie alkoholu może dodatkowo zwiększać stężenie diazepamu przez szybsze wchłanianie i hamowanie jego metabolizmu z udziałem CYP2C19 i CYP3A4[2]. Diazepam i jego aktywny metabolit nordiazepam mają długi okres półtrwania, więc interakcja trwa kilka dni po ostatniej dawce.

Metabolizm i transportery

  • Diazepam: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2C19[3], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • poziom świadomości
  • oddech
  • ryzyko upadków u osób starszych

Kiedy ocena się zmienia

Leczenie alkoholowego zespołu abstynencyjnegoilość alkoholu · pacjentinne zalecenieW alkoholowym zespole abstynencyjnym benzodiazepiny są lekami pierwszego wyboru, podawanymi pod nadzorem lekarza u pacjenta, który nie pije.
wiek ≥ 65 latpacjentryzyko rośnieU osób starszych okres półtrwania diazepamu się wydłuża, a wrażliwość na działanie uspokajające jest większa.

Źródła

  1. Wang L, Wang R, Zheng Q, Yao X, Zhang C, Fu S, et al. Simulating dynamic interaction between diazepam and ethanol targeting the GABAreceptor via in silico model. Neurotoxicology. 2023;95:136-143. doi: 10.1016/j.neuro.2023.01.012. PMID: 36736785.
  2. Hayes SL, Pablo G, Radomski T, Palmer RF. Ethanol and oral diazepam absorption. N Engl J Med. 1977;296(4):186-9. doi: 10.1056/NEJM197701272960402. PMID: 831088.
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Relanium. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/relanium-100057770/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaTetrabenazynaa alkoholZalecenie ChPL brzmi, że nie należy łączyć tetrabenazyny z alkoholem, dlatego pacjentowi trzeba doradzić unikanie alkoholu przez cały okres leczenia.Nie pij alkoholu przez cały czas leczenia tym lekiem, a jeśli masz wątpliwości, zapytaj lekarza lub farmaceutę.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie pij alkoholu przez cały czas leczenia tym lekiem, a jeśli masz wątpliwości, zapytaj lekarza lub farmaceutę.

Tetrabenazyna i alkohol razem mocniej działają na mózg. Możesz być bardzo senny, wolniej reagować i łatwiej się przewrócić. Alkohol może też pogorszyć nastrój, a ten lek sam w sobie może wywoływać smutek i przygnębienie.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • bardzo silna senność lub trudność z obudzeniem się
  • zawroty głowy, chwiejność, upadki
  • omdlenie lub mroczki przy wstawaniu
  • wyraźny smutek, przygnębienie, utrata zainteresowań
  • myśli o zrobieniu sobie krzywdy – wtedy natychmiast szukaj pomocy
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Zalecenie ChPL brzmi, że nie należy łączyć tetrabenazyny z alkoholem, dlatego pacjentowi trzeba doradzić unikanie alkoholu przez cały okres leczenia[1]. Szczególnie ważne jest to na początku terapii i przy zwiększaniu dawki oraz u osób starszych lub z zaburzeniami równowagi. U pacjenta, który mimo zaleceń pije alkohol, warto ocenić nastrój i ryzyko samobójcze, zapytać o senność i upadki oraz poinformować lekarza prowadzącego. Pacjent nie powinien prowadzić pojazdów ani obsługiwać maszyn po spożyciu alkoholu w trakcie leczenia.

Skutek kliniczny

Najważniejsze skutki to nasilona senność i sedacja, spowolnienie reakcji, zaburzenia równowagi i zwiększone ryzyko upadków, zwłaszcza u pacjentów z pląsawicą, u których chód i postawa są już niestabilne. Możliwe jest także nasilenie spadków ciśnienia przy wstawaniu oraz pogorszenie nastroju z ryzykiem myśli lub zachowań samobójczych. Połączenie może utrudniać ocenę działań niepożądanych tetrabenazyny, takich jak depresja, akatyzja czy objawy parkinsonowskie.

Mechanizm

Tetrabenazyna odwracalnie hamuje pęcherzykowy transporter monoamin VMAT2 i zmniejsza zasoby dopaminy, noradrenaliny i serotoniny w ośrodkowym układzie nerwowym. Alkohol działa depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy, więc oba czynniki sumują się w zakresie sedacji, senności, spowolnienia psychoruchowego i zaburzeń koordynacji. Zubożenie monoamin przez tetrabenazynę sprzyja obniżeniu nastroju, a alkohol może dodatkowo nasilać objawy depresyjne i impulsywność, co ma znaczenie przy znanym ryzyku depresji i myśli samobójczych w trakcie leczenia. ChPL tetrabenazyny nie zaleca równoczesnego stosowania z alkoholem, wymieniając go obok opioidów, leków nasennych i neuroleptyków[1]. Nieleczona lub nieodpowiednio leczona depresja oraz skłonności samobójcze są przeciwwskazaniem do stosowania tetrabenazyny[1]. Interakcja farmakokinetyczna z etanolem nie jest opisana, a w charakterystyce produktu podano, że nie wykonywano badań in vivo dotyczących interakcji z tetrabenazyną[1].

Metabolizm i transportery

  • Tetrabenazyna: inhibitor CYP2D6[2]

Monitorować

  • nasilenie senności i sedacji
  • nastrój, objawy depresji i myśli samobójcze
  • upadki i zaburzenia równowagi
  • ciśnienie tętnicze, w tym spadki przy wstawaniu
  • ilość i częstość spożywania alkoholu

Kiedy ocena się zmienia

Duże ilości alkoholu lub upijanie sięilość alkoholu · pacjentryzyko rośnieWiększa ilość alkoholu zwiększa ryzyko głębokiej sedacji, upadków i zachowań impulsywnych, w tym samobójczych.
Początek leczenia lub zwiększanie dawkiczas leczenia · alkoholryzyko rośnieW okresie ustalania dawki działania ośrodkowe tetrabenazyny, w tym sedacja i obniżenie nastroju, są najtrudniejsze do przewidzenia, więc dodatek alkoholu jest szczególnie niekorzystny.
Podeszły wiekwiek · pacjentryzyko rośnieU osób starszych sumowanie się sedacji i spadków ciśnienia przy wstawaniu istotnie zwiększa ryzyko upadków i urazów.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tetmodis 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tetmodis-100232990/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tetmodis. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tetmodis-100232990/

Pełny opis tej pary

Inne interakcje tych leków 443

Połączenie przeciwwskazaneAmisulpryd+ TetrabenazynaNie łącz amisulprydu z tetrabenazyną.Nie zaczynaj przyjmować tych leków razem i skontaktuj się z lekarzem prowadzącym, zanim zmienisz cokolwiek w ich stosowaniu.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj przyjmować tych leków razem i skontaktuj się z lekarzem prowadzącym, zanim zmienisz cokolwiek w ich stosowaniu.

Te dwa leki razem mogą zaburzać rytm serca, co bywa groźne dla życia. Mogą też wspólnie wywołać sztywność mięśni, spowolnienie ruchów, drżenie albo silny niepokój ruchowy. Razem mogą też nasilać senność i obniżać nastrój.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy, omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
  • sztywność mięśni, spowolnienie ruchów, drżenie
  • silny niepokój ruchowy, niemożność usiedzenia w miejscu
  • wysoka gorączka ze sztywnością mięśni, poceniem się i splątaniem
  • smutek, przygnębienie lub myśli samobójcze
  • nadmierna senność
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PD – synergizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz amisulprydu z tetrabenazyną.[1] Tetrabenazyny nie zaleca się stosować razem z neuroleptykami.[2] Jeżeli lekarz prowadzący po ocenie korzyści i ryzyka uzna połączenie za niezbędne, należy wykonać EKG przed włączeniem i w trakcie leczenia, wyrównać hipokaliemię i hipomagnezemię oraz unikać innych leków wydłużających QT i powodujących bradykardię.[1] Konieczna jest regularna ocena objawów pozapiramidowych, nastroju i ryzyka samobójczego.

Skutek kliniczny

Połączenie zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QT i torsade de pointes. Może też wywołać nasilony parkinsonizm polekowy, akatyzję, dystonię oraz złośliwy zespół neuroleptyczny. Możliwe jest nasilenie senności, niedociśnienia ortostatycznego i depresji oraz objawy hiperprolaktynemii.

Mechanizm

Oba leki mogą wydłużać odstęp QT, a amisulpryd nie powinien być łączony z lekami wydłużającymi QT.[1] Tetrabenazyna zmniejsza presynaptyczne zasoby dopaminy przez hamowanie VMAT2, a amisulpryd blokuje postsynaptyczne receptory D2 i D3, co daje synergistyczne obniżenie przekaźnictwa dopaminergicznego. Tetrabenazyny nie stosuje się u osób z parkinsonizmem, a amisulpryd jako neuroleptyk może go wywołać.[2] Oba leki działają depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy i oba mogą zwiększać stężenie prolaktyny. Istotna interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna, ponieważ amisulpryd jest w niewielkim stopniu metabolizowany, a hamowanie CYP2D6 przez tetrabenazynę nie ma dla niego znaczenia.

Metabolizm i transportery

  • Tetrabenazyna: inhibitor CYP2D6[3]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy pozapiramidowe – sztywność, spowolnienie, drżenie, akatyzja, dystonia
  • objawy złośliwego zespołu neuroleptycznego – gorączka, sztywność mięśni, zaburzenia świadomości, CK
  • nastrój i myśli samobójcze
  • nadmierna senność i niedociśnienie ortostatyczne

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Symamis 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/symamis-100402758/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tetmodis 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tetmodis-100232990/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tetmodis. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 28.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tetmodis-100232990/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneCytalopram+ TetrabenazynaPołączenie jest przeciwwskazane, bo cytalopramu nie stosuje się jednocześnie z lekami wydłużającymi odstęp QT.Nie odstawiaj leków na własną rękę, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, aby dobrał inny lek przeciwdepresyjny.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie odstawiaj leków na własną rękę, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, aby dobrał inny lek przeciwdepresyjny.

Oba leki mogą zaburzać przewodzenie elektryczne w sercu, a razem to działanie się nasila. Może to prowadzić do groźnych zaburzeń rytmu serca. Tych leków zwykle nie łączy się ze sobą. Nie przerywaj jednak samodzielnie żadnego z nich, bo leczenie depresji jest przy tetrabenazynie bardzo ważne.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
  • nasilenie smutku, lęku lub myśli o zrobieniu sobie krzywdy
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie jest przeciwwskazane, bo cytalopramu nie stosuje się jednocześnie z lekami wydłużającymi odstęp QT[1][2][3]. Jeśli pacjent leczony tetrabenazyną wymaga leku przeciwdepresyjnego, należy wybrać lek o mniejszym wpływie na QT i niebędący silnym inhibitorem CYP2D6. Silne inhibitory CYP2D6, takie jak fluoksetyna i paroksetyna, zwiększają stężenie metabolitów tetrabenazyny i mogą wymagać zmniejszenia jej dawki[4]. Leczenie depresji jest u tych pacjentów konieczne, ponieważ nieleczona lub nieodpowiednio leczona depresja oraz skłonności samobójcze wykluczają stosowanie tetrabenazyny[4]. Gdy lekarz mimo to utrzymuje połączenie, potrzebne są EKG z oceną QTc przed i w trakcie leczenia oraz wyrównanie potasu i magnezu.

Skutek kliniczny

Ryzyko dalszego wydłużenia odstępu QT i komorowych zaburzeń rytmu, w tym częstoskurczu typu torsade de pointes, omdleń i nagłego zgonu sercowego. Ryzyko złośliwych arytmii rośnie przy hipokaliemii lub hipomagnezemii[1].

Mechanizm

Oba leki wydłużają odstęp QT, a ich działanie na repolaryzację komór może się sumować. Cytalopramu nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT, ponieważ nie można wykluczyć efektu addytywnego[1]. Tetrabenazynę z lekami wydłużającymi QTc stosuje się wyłącznie z ostrożnością[4]. Dodatkowo czynne metabolity tetrabenazyny (α-HTBZ i β-HTBZ) są substratami CYP2D6, a sama tetrabenazyna może hamować CYP2D6[4]. Cytalopram jest słabym inhibitorem CYP2D6, więc składowa farmakokinetyczna ma prawdopodobnie małe znaczenie w porównaniu z sumowaniem wpływu na QT.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Tetrabenazyna – inhibitor CYP2D6[5], cytalopram – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6]
  • Cytalopram: słaby inhibitor CYP1A2[6], słaby inhibitor CYP2C19[6], słaby inhibitor CYP2D6[6], substrat CYP2C19[6], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6], substrat CYP3A4[6]
  • Tetrabenazyna: inhibitor CYP2D6[5]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed włączeniem i po zmianie dawki
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • nastrój i myśli samobójcze
  • kołatanie serca, zawroty głowy, omdlenia

Bezpieczniejsze alternatywy

sertralina

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citronil 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citronil-100173980/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Aurex 20 20 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/aurex-20-100122504/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tetmodis 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tetmodis-100232990/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tetmodis. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 28.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tetmodis-100232990/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 28.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneCyzapryd+ TetrabenazynaNie stosuj cyzaprydu u pacjenta leczonego tetrabenazyną.Nie zaczynaj przyjmować cyzaprydu, jeśli bierzesz tetrabenazynę, i skontaktuj się z lekarzem, który dobierze inne leczenie, a jeśli już bierzesz oba leki, nie odstawiaj tetrabenazyny na własną rękę.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj przyjmować cyzaprydu, jeśli bierzesz tetrabenazynę, i skontaktuj się z lekarzem, który dobierze inne leczenie, a jeśli już bierzesz oba leki, nie odstawiaj tetrabenazyny na własną rękę.

Tych dwóch leków nie można przyjmować razem. Oba mogą wpływać na pracę serca w podobny sposób, a razem znacznie zwiększają ryzyko groźnych zaburzeń rytmu serca. Takie zaburzenia mogą objawiać się kołataniem serca, zawrotami głowy lub omdleniem i mogą zagrażać życiu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
  • drgawki
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie stosuj cyzaprydu u pacjenta leczonego tetrabenazyną. Jeśli konieczne jest leczenie prokinetyczne, lekarz powinien dobrać lek bez wpływu na odstęp QT, uwzględniając też, że leki blokujące receptory dopaminowe nasilają ryzyko objawów pozapiramidowych przy tetrabenazynie. Jeśli połączenie zostało już zastosowane, odstaw cyzapryd, wykonaj EKG z oceną odstępu QTc oraz oznacz stężenie potasu i magnezu. Cyzapryd jest też przeciwwskazany w hipokaliemii, hipomagnezemii, istotnej bradykardii i wrodzonym wydłużeniu odstępu QT[1].

Skutek kliniczny

Grozi wydłużenie odstępu QT i ciężkie zaburzenia rytmu serca, takie jak częstoskurcz komorowy, migotanie komór i częstoskurcz komorowy typu torsade de pointes, które mogą prowadzić do omdlenia lub nagłej śmierci sercowej[1].

Mechanizm

Połączenie jest przeciwwskazane, ponieważ oba leki mogą wydłużać odstęp QT. Cyzaprydu nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT lub wywołującymi częstoskurcz komorowy typu torsade de pointes[1]. Tetrabenazyna należy do leków wydłużających odstęp QT, a jej wpływ zależy od dawki i jest większy u osób wolno metabolizujących przez CYP2D6. Działania obu leków na repolaryzację komór sumują się. Nie oczekuje się istotnej interakcji farmakokinetycznej, ponieważ cyzapryd jest metabolizowany głównie przez CYP3A4[1], a tetrabenazyna przez reduktazy karbonylowe i CYP2D6.

Metabolizm i transportery

  • Cyzapryd: wrażliwy substrat CYP3A4[2]
  • Tetrabenazyna: inhibitor CYP2D6[3]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc
  • stężenie potasu w surowicy
  • stężenie magnezu w surowicy
  • częstość i rytm serca
  • omdlenia, kołatania serca, zawroty głowy

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Gasprid 5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/gasprid-100077413/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Gasprid. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 28.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/gasprid-100077413/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tetmodis. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 28.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tetmodis-100232990/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneDiazepam+ BupropionDiazepamu nie odstawia się nagle u pacjenta leczonego bupropionem – dawkę zmniejsza się stopniowo pod kontrolą lekarza.Nie przerywaj ani nie zmniejszaj dawki diazepamu na własną rękę – jeśli chcesz go odstawić, zapytaj lekarza o stopniowe zmniejszanie dawki.opóźniony (dni)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przerywaj ani nie zmniejszaj dawki diazepamu na własną rękę – jeśli chcesz go odstawić, zapytaj lekarza o stopniowe zmniejszanie dawki.

Te dwa leki można przyjmować razem, ale diazepamu nie wolno nagle odstawić, gdy bierzesz bupropion. Nagłe przerwanie diazepamu może wtedy wywołać napad drgawek. Bupropion może też trochę osłabiać uspokajające działanie diazepamu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • drżenie, niepokój, bezsenność po zmniejszeniu lub pominięciu dawki diazepamu
  • drgawki lub utrata przytomności – wezwij pogotowie
  • słabsze niż zwykle działanie uspokajające diazepamu
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – antagonizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Diazepamu nie odstawia się nagle u pacjenta leczonego bupropionem – dawkę zmniejsza się stopniowo pod kontrolą lekarza.[1] Łączne stosowanie nie wymaga zmiany dawek, ale przed włączeniem bupropionu trzeba ustalić, czy diazepam nie jest stosowany z powodu napadów drgawkowych, bo drgawki obecnie lub w wywiadzie wykluczają bupropion.[1]

Skutek kliniczny

Główne zagrożenie to napad drgawkowy po nagłym przerwaniu lub gwałtownym zmniejszeniu dawki diazepamu w trakcie leczenia bupropionem.[2] Przy stałym stosowaniu obu leków działanie uspokajające diazepamu może być słabsze niż oczekiwane.[1]

Mechanizm

Bupropion obniża próg drgawkowy w sposób zależny od dawki, a diazepam działa przeciwdrgawkowo.[1] Nagłe odstawienie diazepamu u pacjenta leczonego bupropionem sumuje ryzyko drgawek z odstawienia benzodiazepiny i ryzyko drgawek wywołanych bupropionem, dlatego taka sytuacja jest przeciwwskazana.[1] Interakcji farmakokinetycznej się nie spodziewa się, ponieważ analiza szlaków metabolicznych in vitro na nią nie wskazuje.[3] U zdrowych ochotników bupropion osłabiał działanie uspokajające diazepamu.[1]

Metabolizm i transportery

  • Diazepam: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2C19[4], substrat CYP3A4[5]
  • Bupropion: silny inhibitor CYP2D6[4], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[6], wrażliwy substrat CYP2B6[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C9[6], drugorzędny szlak substrat CYP2E1[6], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[6]

Monitorować

  • objawy odstawienne i objawy zwiastujące drgawki podczas zmniejszania dawki diazepamu
  • skuteczność działania uspokajającego i przeciwlękowego diazepamu
  • przestrzeganie zaleceń – samodzielne przerywanie benzodiazepiny

Bezpieczniejsze alternatywy

sertralinaescytalopram

Kiedy ocena się zmienia

Nagłe odstawienie lub gwałtowne zmniejszenie dawki w trakcie leczenia bupropionemdawka · diazepamryzyko rośnieNagłe odstawienie benzodiazepiny u pacjenta leczonego bupropionem jest przeciwwskazane z powodu ryzyka napadów drgawkowych.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Wellbutrin XR 300 mg, tabletki o zmodyfikowanym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/wellbutrin-xr-100175245/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Bupropion Neuraxpharm 150 mg, tabletki o zmodyfikowanym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bupropion-neuraxpharm-100438087/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Bupropion Accord 300 mg, tabletki o zmodyfikowanym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bupropion-accord-100390914/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Relanium. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/relanium-100057770/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Wellbutrin XR. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/wellbutrin-xr-100175245/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneDiazepam+ RytonawirNie stosuj diazepamu razem z rytonawirem.Nie przyjmuj diazepamu razem z rytonawirem i jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem o zamianie leku, ale nie odstawiaj sam nagle diazepamu, jeśli bierzesz go od dawna.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj diazepamu razem z rytonawirem i jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem o zamianie leku, ale nie odstawiaj sam nagle diazepamu, jeśli bierzesz go od dawna.

Rytonawir, stosowany w leczeniu HIV i w niektórych lekach na COVID-19, mocno spowalnia usuwanie diazepamu z organizmu. Diazepam gromadzi się wtedy we krwi i może wywołać bardzo silną senność oraz spłycenie i spowolnienie oddechu. Tych leków nie stosuje się razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • bardzo silna senność lub trudność z obudzeniem się
  • wolny, płytki albo nierówny oddech
  • splątanie, bełkotliwa mowa
  • chwiejny chód, zawroty głowy, upadki
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm, PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie stosuj diazepamu razem z rytonawirem.[1][2][3] Jeśli pacjent wymaga benzodiazepiny w trakcie leczenia rytonawirem, wybierz lek eliminowany przez sprzęganie z kwasem glukuronowym, np. lorazepam lub oksazepam, i oceń skuteczność, bo rytonawir może przyspieszać sprzęganie z kwasem glukuronowym.[1] U pacjenta przewlekle przyjmującego diazepam nie odstawiaj go nagle – zmianę leku zaplanuj z lekarzem, aby uniknąć objawów odstawiennych. Po zakończeniu leczenia rytonawirem pamiętaj, że hamowanie metabolizmu ustępuje stopniowo, a diazepam ma długi okres półtrwania.

Skutek kliniczny

Połączenie grozi bardzo silnym uspokojeniem i depresją oddechową.[4] Rytonawir zwiększa ekspozycję na lek podawany w skojarzeniu i ryzyko ciężkich działań niepożądanych, dlatego połączenie jest przeciwwskazane.[1][2][3] Nadmierna sedacja może narastać przez kilka dni ze względu na kumulację diazepamu i jego czynnego metabolitu.

Mechanizm

Rytonawir silnie hamuje CYP3A, a diazepam jest utleniany przy udziale CYP3A i CYP2C19, więc jego metabolizm zwalnia i stężenie we krwi rośnie.[1][4] Rytonawir może jednocześnie indukować CYP2C19, ale nie znosi to klinicznie istotnego wzrostu ekspozycji na diazepam.[1] Ponieważ diazepam i jego czynny metabolit desmetylodiazepam mają długi okres półtrwania, zahamowanie ich eliminacji prowadzi do kumulacji i przedłużonego działania.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Rytonawir – inhibitor CYP3A4[5], diazepam – substrat CYP3A4[6]
  • Rytonawir – induktor CYP2C19[5], diazepam – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2C19[7]
  • Diazepam: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2C19[7], substrat CYP3A4[6]
  • Rytonawir: inhibitor BCRP[5], inhibitor CYP3A4[5], silny inhibitor P-gp[5], induktor CYP1A2[5], induktor CYP2C19[5], induktor CYP2C8[5], induktor CYP2C9[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], wrażliwy substrat CYP3A4[5]

Monitorować

  • stopień sedacji i senności
  • częstość i głębokość oddechów
  • zaburzenia koordynacji ruchowej i ryzyko upadków
  • objawy odstawienne przy zmianie benzodiazepiny

Bezpieczniejsze alternatywy

lorazepamoksazepam

Kiedy ocena się zmienia

Podeszły wiekwiek · pacjentryzyko rośnieU osób starszych wrażliwość na diazepam jest większa, więc nasilenie sedacji i depresji oddechowej przy zahamowaniu jego metabolizmu jest szczególnie groźne.
Długotrwałe stosowanie diazepamuczas leczenia · diazepaminne zalecenieU pacjenta przewlekle przyjmującego diazepam nie przerywa się go nagle przed włączeniem rytonawiru – zamianę na lorazepam lub oksazepam planuje lekarz, aby uniknąć zespołu odstawiennego.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Norvir 100 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/norvir-100223530/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ritonavir Accord 100 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ritonavir-accord-100374750/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ritonavir Aurovitas 100 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ritonavir-aurovitas-100430200/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Relanium 2 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/relanium-100057770/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Norvir. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 17.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/norvir-100223530/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Relanium. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 17.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/relanium-100057770/
  7. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 17.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneDiazepam+ FlumazenilFlumazenil podaje się pacjentowi zatrutemu diazepamem tylko przy ciężkiej depresji ośrodkowego układu nerwowego i wyłącznie w warunkach ścisłego nadzoru.Jeśli przyjmujesz diazepam, zawsze mów o tym lekarzowi i ratownikom, a w razie przedawkowania natychmiast wezwij pomoc.szybki (godziny)rozległe badania

Połączenie przeciwwskazane

Jeśli przyjmujesz diazepam, zawsze mów o tym lekarzowi i ratownikom, a w razie przedawkowania natychmiast wezwij pomoc.

Flumazenil to lek podawany tylko w szpitalu, który szybko znosi działanie diazepamu, na przykład po jego przedawkowaniu. Działa krócej niż diazepam, więc po pewnym czasie senność może wrócić. Jeśli przyjmujesz diazepam od dawna, flumazenil może wywołać objawy odstawienia, a nawet drgawki.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • ponowna silna senność po wcześniejszym wybudzeniu
  • spowolniony lub płytki oddech
  • drgawki
  • silny niepokój, pobudzenie lub drżenia
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – antagonizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
rozległe badania

Postępowanie

Flumazenil podaje się pacjentowi zatrutemu diazepamem tylko przy ciężkiej depresji ośrodkowego układu nerwowego i wyłącznie w warunkach ścisłego nadzoru[1]. Flumazenilu nie podaje się pacjentowi, u którego diazepam zastosowano w leczeniu stanu potencjalnie zagrażającego życiu, takiego jak stan padaczkowy lub kontrola ciśnienia śródczaszkowego[2]. Flumazenilu nie stosuje się w zatruciu mieszanym z trójpierścieniowymi lub czteropierścieniowymi lekami przeciwdepresyjnymi, gdy występują objawy ciężkiego zatrucia tymi lekami[3]. U pacjenta długotrwale leczonego dużymi dawkami diazepamu korzyść z flumazenilu musi przeważać nad ryzykiem zespołu odstawiennego, a gdy objawy odstawienne mimo to wystąpią, podaje się 5 mg diazepamu w powolnym wstrzyknięciu dożylnym[3]. Po ustąpieniu działania flumazenilu pacjent wymaga dalszej obserwacji z powodu ryzyka ponownej sedacji[4].

Skutek kliniczny

Flumazenil odwraca sedację i depresję oddechową wywołaną przez diazepam, co wykorzystuje się w leczeniu ciężkiego zatrucia. Działanie odwracające jest krótsze niż działanie diazepamu, więc objawy zatrucia mogą powrócić po krótkim czasie[5]. U pacjentów długotrwale przyjmujących duże dawki diazepamu flumazenil może wywołać objawy odstawienne, w tym drgawki[3]. U pacjenta, u którego diazepam kontroluje stan zagrażający życiu, na przykład stan padaczkowy lub ciśnienie śródczaszkowe, zniesienie jego działania może doprowadzić do nawrotu tego stanu[2]. W zatruciu mieszanym diazepamem i trójpierścieniowymi lekami przeciwdepresyjnymi odwrócenie działania diazepamu może odsłonić toksyczność leku przeciwdepresyjnego, w tym drgawki i zaburzenia rytmu serca[6].

Mechanizm

Flumazenil kompetycyjnie wypiera diazepam z miejsca wiązania benzodiazepin w receptorze GABA-A i znosi jego ośrodkowe działanie uspokajające, nasenne, przeciwdrgawkowe i przeciwlękowe[2]. Flumazenil ma okres półtrwania około 1 godziny, a diazepam i jego czynny metabolit desmetylodiazepam działają znacznie dłużej, dlatego po ustąpieniu działania antagonisty sedacja może powrócić[5].

Metabolizm i transportery

  • Diazepam: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2C19[7], substrat CYP3A4[8]

Monitorować

  • stan świadomości i stopień sedacji
  • częstość oddechów i saturacja
  • nawrót sedacji po ustąpieniu działania flumazenilu
  • drgawki
  • objawy odstawienne (lęk, pobudzenie, drżenia)
  • EKG przy podejrzeniu zatrucia mieszanego z lekami przeciwdepresyjnymi

Kiedy ocena się zmienia

Podanie w leczeniu stanu padaczkowego lub kontroli ciśnienia śródczaszkowegodroga podania · diazepaminterakcja nie dotyczyGdy diazepam podano w celu opanowania stanu potencjalnie zagrażającego życiu, takiego jak stan padaczkowy lub kontrola ciśnienia śródczaszkowego, flumazenilu nie stosuje się.
Długotrwałe stosowanie dużych dawekczas leczenia · diazepamryzyko rośnieU pacjentów długotrwale leczonych dużymi dawkami benzodiazepin flumazenil może wywołać objawy odstawienne, a w razie ich wystąpienia podaje się 5 mg diazepamu w powolnym wstrzyknięciu dożylnym.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Diazepam Genoptim 5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/diazepam-genoptim-100351417/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Flumazenil B.Braun 0,1 mg/ml roztwór do wstrzykiwań 0,1 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 19.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/flumazenil-b-braun-0-1-mg-ml-roztwor-do-wstrzykiwan-100193556/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Flumazenil Kabi 0,1 mg/ml roztwór do wstrzykiwań 0,1 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 19.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/flumazenil-kabi-0-1-mg-ml-roztwor-do-wstrzykiwan-100195012/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Relanium 2 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/relanium-100057770/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Diazepam Grindeks 5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/diazepam-grindeks-100368760/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Flumazenil Pharmaselect 0,1 mg/ml 0,1 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań lub koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 19.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/flumazenil-pharmaselect-0-1-mg-ml-100209777/
  7. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 19.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  8. Charakterystyka Produktu Leczniczego Relanium. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 19.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/relanium-100057770/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneDifenhydramina+ TetrabenazynaNie łączy się difenhydraminy z tetrabenazyną.Nie przyjmuj difenhydraminy, gdy leczysz się tetrabenazyną, a jeśli masz kłopoty ze snem lub alergię, zapytaj lekarza albo farmaceutę o bezpieczny lek.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj difenhydraminy, gdy leczysz się tetrabenazyną, a jeśli masz kłopoty ze snem lub alergię, zapytaj lekarza albo farmaceutę o bezpieczny lek.

Difenhydramina to składnik wielu tabletek nasennych i niektórych leków na alergię dostępnych bez recepty. Razem z tetrabenazyną może zaburzać rytm serca, co bywa groźne dla życia. Może też zwiększyć ilość tetrabenazyny w organizmie i nasilić jej działania niepożądane, takie jak silna senność, sztywność mięśni, niepokój ruchowy czy obniżony nastrój.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy lub omdlenie
  • bardzo silna senność lub splątanie
  • sztywność mięśni, spowolnienie ruchów lub drżenie
  • silny niepokój i potrzeba ciągłego ruchu
  • wyraźne pogorszenie nastroju lub myśli samobójcze
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łączy się difenhydraminy z tetrabenazyną[1][2][3]. U pacjenta leczonego tetrabenazyną w zaburzeniach snu nie stosuje się difenhydraminy, a w leczeniu objawów alergii wybiera się niesedatywny lek przeciwhistaminowy o małym ryzyku wydłużenia QT. Jeśli difenhydramina została już przyjęta, należy ocenić EKG z QTc i stężenia potasu oraz magnezu u pacjentów z czynnikami ryzyka oraz obserwować nasilenie sedacji i objawów pozapiramidowych.

Skutek kliniczny

Połączenie zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QT i częstoskurczu komorowego typu torsade de pointes, a wzrost stężenia metabolitów tetrabenazyny dodatkowo nasila to ryzyko. Możliwe jest też nasilenie działań niepożądanych tetrabenazyny (senność, parkinsonizm, akatyzja, obniżenie nastroju) oraz addycyjna sedacja z ryzykiem upadków i splątania, zwłaszcza u osób starszych.

Mechanizm

Oba leki wydłużają odstęp QT, a difenhydraminy nie łączy się z lekami wydłużającymi QT lub wywołującymi torsade de pointes[1][2][3]. Difenhydramina hamuje CYP2D6[1], a czynne metabolity tetrabenazyny (α-HTBZ i β-HTBZ) są substratami CYP2D6, więc inhibitory tego enzymu zwiększają ich stężenie w osoczu[4]. Tetrabenazyna może z kolei hamować CYP2D6[4], a difenhydramina jest substratem tego enzymu o wysokim powinowactwie[1]. Dodatkowo oba leki działają hamująco na OUN, a tetrabenazyny nie zaleca się łączyć z lekami nasennymi[4].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Tetrabenazyna – inhibitor CYP2D6[5], difenhydramina – substrat CYP2D6[6]
  • Difenhydramina: inhibitor CYP2D6[6], substrat CYP2D6[6]
  • Tetrabenazyna: inhibitor CYP2D6[5]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc
  • stężenie potasu i magnezu
  • stopień sedacji i ryzyko upadków
  • objawy parkinsonizmu i akatyzji
  • nastrój i myśli samobójcze

Bezpieczniejsze alternatywy

feksofenadynadesloratadynaloratadyna

Kiedy ocena się zmienia

wiek ≥ 65pacjentryzyko rośnieU osób starszych większe jest ryzyko nadmiernej sedacji, splątania, upadków i zaburzeń rytmu serca po difenhydraminie, co dodatkowo przemawia przeciw połączeniu.
Preparat do stosowania na skórępostać · difenhydraminaryzyko malejeDifenhydramina stosowana miejscowo na niewielką, nieuszkodzoną powierzchnię skóry wchłania się w małym stopniu, więc ryzyko interakcji jest znacznie mniejsze, ale nie należy jej stosować na duże lub uszkodzone powierzchnie.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nodisen 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nodisen-100391150/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Luminastil 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/luminastil-100415560/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego SENOLEK 50 mg, kapsułki miękkie. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/senolek-100465078/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tetmodis 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tetmodis-100232990/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tetmodis. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tetmodis-100232990/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nodisen. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/nodisen-100391150/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneEscytalopram+ TetrabenazynaNie łącz escytalopramu z tetrabenazyną, ponieważ escytalopram jest przeciwwskazany w skojarzeniu z lekami wydłużającymi odstęp QT.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem o zamianie leku przeciwdepresyjnego.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem o zamianie leku przeciwdepresyjnego.

Escytalopram i tetrabenazyna mogą w podobny sposób wpływać na pracę serca, a razem zwiększają ryzyko groźnych zaburzeń rytmu. Escytalopram może też zwiększać ilość tetrabenazyny w organizmie, przez co łatwiej o senność, niepokój ruchowy lub sztywność mięśni. Tych leków zwykle nie przyjmuje się razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • omdlenie lub nagłe zawroty głowy
  • silna senność
  • niepokój ruchowy, niemożność usiedzenia w miejscu
  • sztywność mięśni lub spowolnienie ruchów
  • pogorszenie nastroju lub myśli samobójcze
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz escytalopramu z tetrabenazyną, ponieważ escytalopram jest przeciwwskazany w skojarzeniu z lekami wydłużającymi odstęp QT.[1][2][3] U pacjenta z pląsawicą i depresją wymagającą leczenia wybierz lek przeciwdepresyjny o mniejszym wpływie na QT i niehamujący silnie CYP2D6, ponieważ nieleczona lub nieodpowiednio leczona depresja jest przeciwwskazaniem do tetrabenazyny.[4] Jeśli lekarz po ocenie korzyści i ryzyka zdecyduje o jednoczesnym stosowaniu, wykonaj EKG przed i w trakcie leczenia, wyrównaj potas i magnez oraz rozważ zmniejszenie dawki tetrabenazyny.[4]

Skutek kliniczny

Głównym zagrożeniem jest sumowanie się wydłużenia odstępu QT z ryzykiem częstoskurczu typu torsade de pointes i złośliwych arytmii, zwłaszcza przy hipokaliemii lub hipomagnezemii.[1] Możliwy jest też wzrost stężenia metabolitów tetrabenazyny z nasileniem sedacji, akatyzji, parkinsonizmu i objawów depresyjnych.

Mechanizm

Escytalopram wydłuża odstęp QT i nie łączy się go z innymi lekami wydłużającymi QT, ponieważ nie można wykluczyć addytywnego działania.[1] Tetrabenazyna również może wydłużać odstęp QTc, dlatego z lekami wydłużającymi QTc stosuje się ją tylko z ostrożnością.[4] Dodatkowo czynne metabolity tetrabenazyny (α-HTBZ i β-HTBZ) są substratami CYP2D6, a inhibitory tego izoenzymu mogą zwiększać ich stężenie w osoczu.[4] Escytalopram słabo hamuje CYP2D6, a tetrabenazyna in vitro może hamować CYP2D6, który częściowo uczestniczy w metabolizmie głównego metabolitu escytalopramu.[4][1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Tetrabenazyna – inhibitor CYP2D6[5], escytalopram – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6]
  • Escytalopram: słaby inhibitor CYP2C19[6], słaby inhibitor CYP2D6[7], wrażliwy substrat CYP2C19[6], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[6]
  • Tetrabenazyna: inhibitor CYP2D6[5]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed włączeniem drugiego leku i po zmianie dawki
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • nastrój, myśli samobójcze i nasilenie depresji
  • akatyzja, objawy parkinsonowskie i nadmierna senność
  • kołatanie serca, omdlenia, zawroty głowy

Bezpieczniejsze alternatywy

sertralina

Kiedy ocena się zmienia

Escytalopram dołączony do ustalonej dawki tetrabenazynykolejność włączenia · tetrabenazynainne zalecenieDołączenie inhibitora CYP2D6 do ustalonej dawki tetrabenazyny może zwiększyć stężenie α-HTBZ i β-HTBZ, dlatego przy wymuszonym skojarzeniu rozważ zmniejszenie dawki tetrabenazyny i obserwuj działania niepożądane.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/escipram-100178692/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Pralex 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/pralex-100274250/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Symescital 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/symescital-100286246/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tetmodis 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tetmodis-100232990/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tetmodis. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tetmodis-100232990/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/escipram-100178692/
  7. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Oznaczenia na tej stronie

  • Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
  • Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
  • Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
  • Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Zgłoś błąd lub sugestię

Zgłoszenie trafi do redakcji razem z adresem tej strony. Nie podawaj danych pacjenta. Zasady przetwarzania danych opisuje polityka prywatności.