Interakcje / Donepezyl / Donepezyl i rywastygmina
Jaki opis pokazać?
Niekorzystna interakcja
Nie łącz rywastygminy z donepezylem – stosuje się jeden inhibitor cholinoesterazy.
Nie przyjmuj obu leków jednocześnie i zapytaj lekarza lub farmaceutę, który z nich masz stosować.
Niekorzystna interakcjaDonepezyl+ RywastygminaNie łącz rywastygminy z donepezylem – stosuje się jeden inhibitor cholinoesterazy.Nie przyjmuj obu leków jednocześnie i zapytaj lekarza lub farmaceutę, który z nich masz stosować.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Nie przyjmuj obu leków jednocześnie i zapytaj lekarza lub farmaceutę, który z nich masz stosować.
Rywastygmina i donepezyl to leki na pamięć, które działają w ten sam sposób. Przyjmowane razem nie pomagają bardziej, za to zwiększają ryzyko działań niepożądanych. Mogą wtedy wystąpić silne nudności, wymioty, biegunka, a także zbyt wolne bicie serca i omdlenia.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zawroty głowy lub omdlenie
- bardzo wolne bicie serca
- kołatanie serca
- uporczywe nudności lub wymioty
- biegunka
- utrata apetytu i chudnięcie
- nadmierne ślinienie lub pocenie się
- kurcze mięśni
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz rywastygminy z donepezylem – stosuje się jeden inhibitor cholinoesterazy.[1] Przy zamianie jednego leku na drugi poprzedni lek należy odstawić, a nowy włączać od dawki początkowej i zwiększać stopniowo. Jeśli oba leki pojawiają się na receptach od różnych lekarzy, skontaktuj się z prowadzącym leczenie w celu wyjaśnienia, który lek ma pozostać. Gdy pacjent przyjmuje dodatkowo leki beta-adrenolityczne, inne leki zwalniające rytm serca lub wydłużające QT, ryzyko jest większe i może być potrzebne EKG.[2]
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko objawów nadmiaru acetylocholiny – nudności, wymiotów, biegunki, utraty apetytu i masy ciała, nadmiernego ślinienia i pocenia się oraz kurczów mięśni. Rywastygmina może powodować bradykardię prowadzącą do omdleń, zwłaszcza w skojarzeniu z innymi lekami zwalniającymi rytm serca.[1] U pacjentów stosujących donepezyl zgłaszano wydłużenie odstępu QTc i częstoskurcz komorowy typu torsade de pointes.[2] Bradykardia jest czynnikiem ryzyka torsade de pointes, więc suma działań na serce zwiększa to zagrożenie.[1] Nie ma przy tym dowodów, że dwa inhibitory cholinoesterazy razem poprawiają funkcje poznawcze bardziej niż jeden.
Mechanizm
Rywastygminy nie należy stosować równocześnie z innymi substancjami cholinomimetycznymi ze względu na możliwe działania addycyjne.[1] Oba leki są inhibitorami cholinoesterazy, więc ich jednoczesne podanie sumuje zahamowanie rozkładu acetylocholiny i nasila pobudzenie układu cholinergicznego. Donepezyl może działać synergistycznie z agonistami cholinergicznymi oraz z lekami beta-adrenolitycznymi wpływającymi na układ przewodzący serca.[2]
Metabolizm i transportery
Monitorować
- tętno (bradykardia)
- omdlenia i zawroty głowy
- EKG z oceną odstępu QTc u pacjentów z dodatkowymi czynnikami ryzyka
- nudności, wymioty, biegunka
- masa ciała i apetyt
Kiedy ocena się zmienia
| Zamiana jednego leku na drugi z odstawieniem poprzedniegokolejność włączenia · pacjent | interakcja nie dotyczy | Gdy jeden inhibitor cholinoesterazy zastępuje drugi, a poprzedni lek został odstawiony, nie dochodzi do jednoczesnego stosowania. Nowy lek należy wprowadzać od dawki początkowej. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Nimvastid 1,5 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nimvastid-100209493/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Yasnal 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/yasnal-100113557/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Yasnal. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/yasnal-100113557/
Alkohol przy tych lekach
Niekorzystna interakcjaDonepezyla alkoholZalecaj pacjentowi niespożywanie alkoholu w trakcie leczenia donepezylem.Nie pij alkoholu podczas stosowania donepezylu, a jeśli już wypiłeś, obserwuj senność i zaburzenia równowagi oraz poinformuj lekarza lub farmaceutę, jeśli lek wydaje się działać słabiej.nieznanyteoretyczne
Niekorzystna interakcja
Nie pij alkoholu podczas stosowania donepezylu, a jeśli już wypiłeś, obserwuj senność i zaburzenia równowagi oraz poinformuj lekarza lub farmaceutę, jeśli lek wydaje się działać słabiej.
Alkohol może osłabiać działanie leku na donepezyl i pogarszać pamięć, uwagę oraz równowagę. U osób z chorobą Alzheimera zwiększa to ryzyko dezorientacji i upadków. Najlepiej nie pić alkoholu w trakcie leczenia.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- nasilenie zapominania lub dezorientacji
- wyraźna senność lub zawroty głowy
- upadki lub chwiejny chód
- wrażenie, że lek działa słabiej niż wcześniej
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PK – metabolizm, PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Zalecaj pacjentowi niespożywanie alkoholu w trakcie leczenia donepezylem. Jeśli pacjent mimo to pije alkohol, ustal ilość i regularność. Przy regularnym piciu oceń skuteczność leczenia i nasilenie objawów otępienia, a przy braku oczekiwanego efektu rozważ wpływ alkoholu przed zmianą dawki leku.
Skutek kliniczny
Możliwe osłabienie działania donepezylu, czyli słabszy efekt na funkcje poznawcze. Alkohol może też sam pogarszać pamięć, orientację, uwagę i koordynację, co w otępieniu zwiększa ryzyko dezorientacji, upadków i urazów.
Mechanizm
Podczas leczenia donepezylem należy unikać alkoholu. ChPL wymienia alkohol wśród czynników pobudzających enzymy wątrobowe, które zmniejszają stężenie donepezylu, i zaleca ostrożność przy takich skojarzeniach, bo nasilenie tego efektu nie jest znane[1]. Dodatkowo etanol działa depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy i nasila zaburzenia pamięci, uwagi i równowagi. Są to objawy, którym donepezyl ma przeciwdziałać.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- skuteczność leczenia (funkcje poznawcze, codzienne funkcjonowanie)
- senność, dezorientacja, zaburzenia równowagi i upadki
- ilość i regularność spożywanego alkoholu
Kiedy ocena się zmienia
| Regularne, długotrwałe spożywanie alkoholuczas leczenia · pacjent | ryzyko rośnie | Przewlekłe, regularne picie sprzyja pobudzeniu enzymów wątrobowych, o którym mowa w ChPL, więc spadek stężenia donepezylu jest bardziej prawdopodobny. Jednocześnie nasila zaburzenia poznawcze. Warto ocenić skuteczność leczenia i rozważyć konsultację z lekarzem. |
| Podeszły wiekwiek · pacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych z otępieniem działanie depresyjne alkoholu na OUN i ryzyko upadków są większe, więc zalecenie unikania alkoholu jest szczególnie istotne. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Yasnal 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/yasnal-100113557/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Yasnal. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/yasnal-100113557/
Interakcja o niejasnym znaczeniuRywastygminaa alkoholZaleć ograniczenie alkoholu do okazjonalnych, niewielkich ilości i rezygnację z regularnego picia.Najlepiej nie pij alkoholu regularnie, a jeśli już, to tylko okazjonalnie i w małej ilości.nieznanyteoretyczne
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Najlepiej nie pij alkoholu regularnie, a jeśli już, to tylko okazjonalnie i w małej ilości.
Alkohol nie zmienia sposobu, w jaki organizm rozkłada ten lek. Może jednak pogarszać pamięć i koncentrację, czyli działać przeciwnie do celu leczenia. Razem z lekiem alkohol może nasilać nudności, wymioty i zawroty głowy, co zwiększa ryzyko upadku.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silne nudności lub wymioty
- zawroty głowy, omdlenie lub upadek
- nagłe pogorszenie pamięci, splątanie lub pobudzenie
- bardzo wolne bicie serca
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PD – antagonizm
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Zaleć ograniczenie alkoholu do okazjonalnych, niewielkich ilości i rezygnację z regularnego picia. Szczególną ostrożność zachowaj w okresie zwiększania dawki oraz u pacjentów z upadkami w wywiadzie, małą masą ciała, bradykardią lub chorobą alkoholową. Poinformuj pacjenta lub opiekuna, że przy nasilonych wymiotach, zawrotach głowy, omdleniu albo nagłym pogorszeniu pamięci należy skontaktować się z lekarzem.
Skutek kliniczny
Regularne lub większe spożycie alkoholu może pogarszać pamięć, orientację i zachowanie, przez co osłabia lub maskuje korzyść z leczenia rywastygminą. Możliwe jest nasilenie nudności, wymiotów, senności i zawrotów głowy, co u starszych osób z otępieniem zwiększa ryzyko upadków, odwodnienia i utraty masy ciała. Okazjonalna niewielka ilość alkoholu u pacjenta w stabilnym stanie zwykle nie powoduje istotnych objawów.
Mechanizm
Interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna, a ryzyko wynika głównie z sumowania się działań ośrodkowych i żołądkowo-jelitowych oraz z niekorzystnego wpływu alkoholu na przebieg otępienia. Charakterystyka produktu wskazuje, że ze względu na metabolizm rywastygminy nie należy spodziewać się interakcji metabolicznych z innymi lekami[1]. Rywastygmina jest hydrolizowana przez cholinoesterazy, a nie przez enzymy cytochromu P450, więc alkohol nie powinien zmieniać jej stężeń. Alkohol pogarsza funkcje poznawcze, co działa przeciwnie do celu leczenia, a także nasila zawroty głowy, niestabilność chodu i podrażnienie przewodu pokarmowego, które sumują się z nudnościami, wymiotami i zawrotami głowy wywoływanymi przez rywastygminę. Żaden produkt rywastygminy nie wymienia alkoholu w przeciwwskazaniach ani w punkcie dotyczącym interakcji[1]. Produkty różnią się zapisami w ulotce – w części z nich podano wprost, że lek można stosować z jedzeniem, piciem i alkoholem, a w innych alkohol nie jest wspomniany[1]. W przypadku plastrów ulotka zaleca, aby nie używać alkoholu do usuwania resztek kleju ze skóry[1].
Monitorować
- funkcje poznawcze i zachowanie
- nudności, wymioty, apetyt i masa ciała
- zawroty głowy, upadki i omdlenia
- tętno
Kiedy ocena się zmienia
| Regularne picie lub duże jednorazowe ilościilość alkoholu · pacjent | ryzyko rośnie | Regularne lub obfite spożycie alkoholu nasila zaburzenia poznawcze, ryzyko upadków i działania żołądkowo-jelitowe, dlatego u takich pacjentów należy zalecić unikanie alkoholu i ocenić skuteczność leczenia. |
| Okres zwiększania dawkiczas leczenia · pacjent | ryzyko rośnie | W okresie zwiększania dawki nudności, wymioty i zawroty głowy występują najczęściej, dlatego w tym czasie warto zalecić niepicie alkoholu. |
| System transdermalnypostać · alkohol | inne zalecenie | Przy stosowaniu plastrów ulotka zaleca, aby do usuwania resztek kleju ze skóry nie używać alkoholu ani innych rozpuszczalników, tylko ciepłej wody z łagodnym mydłem lub oliwki. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Nimvastid 1,5 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nimvastid-100209493/
Inne interakcje tych leków 216
Połączenie przeciwwskazaneCytalopram+ DonepezylNie łącz cytalopramu z donepezylem.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który wystawił receptę, i powiedz mu, że przyjmujesz oba leki.nieznanyteoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który wystawił receptę, i powiedz mu, że przyjmujesz oba leki.
Oba leki mogą wpływać na pracę serca i razem mogą wywołać groźne zaburzenia rytmu. Dlatego zwykle nie łączy się ich ze sobą. Ryzyko jest większe u osób starszych, z chorobami serca albo z niskim poziomem potasu lub magnezu. Lekarz może zamienić lek przeciwdepresyjny na bezpieczniejszy.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie lub nierówne bicie serca
- omdlenie lub nagłe zasłabnięcie
- silne zawroty głowy
- bardzo wolne tętno
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz cytalopramu z donepezylem. Cytalopram jest przeciwwskazany u pacjentów przyjmujących leki wydłużające odstęp QT[1]. U pacjenta leczonego donepezylem wybierz lek przeciwdepresyjny o mniejszym wpływie na odstęp QT. Jeśli połączenia nie da się uniknąć, decyzję podejmuje lekarz po ocenie EKG, a w trakcie leczenia może być wymagane monitorowanie EKG[2]. Przed i w trakcie leczenia wyrównaj stężenie potasu i magnezu[3].
Skutek kliniczny
Ryzyko nadmiernego wydłużenia odstępu QT i groźnych komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsade de pointes, które mogą objawiać się kołataniem serca, omdleniem lub nagłym zatrzymaniem krążenia. Ryzyko rośnie przy hipokaliemii i hipomagnezemii[3].
Mechanizm
Oba leki wydłużają odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację komór może się sumować. Cytalopramu nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT, ponieważ nie można wykluczyć efektu addytywnego[3]. U pacjentów stosujących donepezyl występowały wydłużenie odstępu QTc i częstoskurcz komorowy typu torsade de pointes, a cytalopram należy do leków, przy których łączeniu z donepezylem trzeba zachować ostrożność[2]. Donepezyl działa wagotonicznie i może zwalniać rytm serca, a bradykardia dodatkowo sprzyja arytmiom związanym z wydłużonym QT.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- EKG z oceną odstępu QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- częstość akcji serca (bradykardia)
- omdlenia, zasłabnięcia, kołatanie serca
Bezpieczniejsze alternatywy
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Citronil 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citronil-100173980/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Yasnal 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/yasnal-100113557/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Yasnal. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/yasnal-100113557/
Połączenie przeciwwskazaneDifenhydramina+ DonepezylNie łącz difenhydraminy z donepezylem.Nie bierz difenhydraminy razem z donepezylem i zapytaj farmaceutę lub lekarza o bezpieczniejszy lek na sen lub alergię.szybki (godziny)opisy przypadków
Połączenie przeciwwskazane
Nie bierz difenhydraminy razem z donepezylem i zapytaj farmaceutę lub lekarza o bezpieczniejszy lek na sen lub alergię.
Difenhydramina, popularna w tabletkach na sen i na alergię, osłabia działanie donepezylu, czyli leku na pamięć. U osoby z otępieniem może nasilić splątanie, zaburzenia pamięci i spowodować dezorientację. Oba leki mogą też zaburzać rytm serca, a razem to ryzyko rośnie.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- zasłabnięcie lub omdlenie
- bardzo wolne tętno, zawroty głowy
- nagłe splątanie, dezorientacja lub widzenie rzeczy, których nie ma
- trudność w oddaniu moczu
- silna senność lub upadki
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm, PD – sumowanie, PK – metabolizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Nie łącz difenhydraminy z donepezylem[1][2][3]. Przy objawach alergii wybierz lek przeciwhistaminowy bez istotnego działania antycholinergicznego, a przy bezsenności omów z lekarzem przyczynę zaburzeń snu zamiast sięgać po lek nasenny bez recepty. Jeśli pacjent już przyjął oba leki, obserwuj go pod kątem kołatania serca, omdleń, splątania i zatrzymania moczu, a przy objawach sercowych wykonaj EKG[4].
Skutek kliniczny
Najważniejsze skutki to ryzyko groźnych zaburzeń rytmu serca oraz osłabienie leczenia otępienia. Antycholinergiczne działanie difenhydraminy u osoby z chorobą Alzheimera może nasilać splątanie, pogarszać pamięć i wywołać majaczenie, a także powodować zatrzymanie moczu, zaparcia i upadki. Sumowanie wpływu na odstęp QT i skłonność donepezylu do zwalniania rytmu serca zwiększają ryzyko torsade de pointes.
Mechanizm
Leki działają przeciwstawnie na przekaźnictwo cholinergiczne – difenhydramina blokuje receptory muskarynowe, a donepezyl hamuje acetylocholinoesterazę i zwiększa dostępność acetylocholiny. Donepezyl może zaburzać działanie leków antycholinergicznych, a lek antycholinergiczny osłabia działanie donepezylu[4]. Oba leki wiążą się z ryzykiem zaburzeń rytmu serca – u pacjentów przyjmujących donepezyl zgłaszano wydłużenie odstępu QTc i częstoskurcz komorowy typu torsade de pointes[4], a difenhydraminy nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT lub wywołującymi torsade de pointes[1][2][3]. Dodatkowo difenhydramina hamuje CYP2D6[1], który w mniejszym stopniu uczestniczy w metabolizmie donepezylu[4], co może nieznacznie zwiększać jego stężenie.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- EKG z oceną odstępu QTc
- częstość akcji serca (bradykardia)
- stężenie potasu i magnezu
- stan poznawczy i objawy majaczenia
- oddawanie moczu i wypróżnienia
- ryzyko upadków
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Żel lub krem na skórępostać · difenhydramina | ryzyko maleje | Difenhydramina stosowana miejscowo na niewielką, nieuszkodzoną powierzchnię skóry wchłania się w małym stopniu i nie stwarza istotnego ryzyka interakcji. Unikaj stosowania na duże lub uszkodzone powierzchnie skóry, bo wtedy wchłanianie ogólnoustrojowe może być znaczące. |
| wiek ≥ 65 latpacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych z otępieniem działanie antycholinergiczne difenhydraminy szczególnie łatwo wywołuje majaczenie, zatrzymanie moczu i upadki, a choroby serca i zaburzenia elektrolitowe dodatkowo zwiększają ryzyko torsade de pointes. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Nodisen 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nodisen-100391150/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Luminastil 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/luminastil-100415560/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego SENOLEK 50 mg, kapsułki miękkie. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/senolek-100465078/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Yasnal 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/yasnal-100113557/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Nodisen. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/nodisen-100391150/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Yasnal. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/yasnal-100113557/
Połączenie przeciwwskazaneDonepezyl+ EscytalopramNie łącz escytalopramu z donepezylem – escytalopramu nie stosuje się z lekami wydłużającymi odstęp QT.Nie odstawiaj żadnego leku samodzielnie, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który przepisał te leki, i powiedz mu, że przyjmujesz oba.nieznanyopisy przypadków
Połączenie przeciwwskazane
Nie odstawiaj żadnego leku samodzielnie, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który przepisał te leki, i powiedz mu, że przyjmujesz oba.
Leku na pamięć donepezylu i leku przeciwdepresyjnego escytalopramu nie należy przyjmować razem. Oba leki mogą zaburzać pracę serca w podobny sposób, a razem zwiększają ryzyko groźnych zaburzeń rytmu. Lekarz zwykle zamienia wtedy lek przeciwdepresyjny na inny, bezpieczniejszy dla serca.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- omdlenie lub nagłe zasłabnięcie
- kołatanie serca albo nierówne bicie serca
- bardzo wolne tętno
- zawroty głowy i mroczki przed oczami
- duszność lub ból w klatce piersiowej
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Nie łącz escytalopramu z donepezylem – escytalopramu nie stosuje się z lekami wydłużającymi odstęp QT[1][2][3]. U chorego z otępieniem wymagającego leczenia przeciwdepresyjnego wybierz lek o mniejszym wpływie na QT. Jeśli lekarz po ocenie korzyści i ryzyka utrzymuje skojarzenie, wykonaj EKG z oceną QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia, wyrównaj stężenie potasu i magnezu oraz unikaj dokładania innych leków wydłużających QT[4].
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QTc i groźnych komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsade de pointes, które mogą objawiać się omdleniem lub nagłym zatrzymaniem krążenia. Ryzyko rośnie przy bradykardii, hipokaliemii lub hipomagnezemii, chorobach serca oraz przy dołączeniu kolejnych leków wydłużających QT[1].
Mechanizm
Oba leki wydłużają odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację komór się sumuje. U pacjentów stosujących donepezyl zgłaszano wydłużenie odstępu QTc i częstoskurcz komorowy typu torsade de pointes, a escytalopram jest wymieniany wśród leków przeciwdepresyjnych wydłużających QT[4]. Addytywnego działania escytalopramu i innych leków wydłużających QT nie można wykluczyć, dlatego takie skojarzenia są przeciwwskazane[1]. Donepezyl jako inhibitor cholinoesterazy nasila napięcie nerwu błędnego i może zwalniać rytm serca, a bradykardia dodatkowo sprzyja arytmii typu torsade de pointes.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- EKG z oceną odstępu QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia
- częstość akcji serca (bradykardia)
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- omdlenia, zasłabnięcia, kołatania serca
- przegląd pozostałych leków pod kątem wydłużania QT
Bezpieczniejsze alternatywy
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/escipram-100178692/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Pralex 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/pralex-100274250/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Symescital 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/symescital-100286246/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Yasnal 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/yasnal-100113557/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Yasnal. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/yasnal-100113557/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/escipram-100178692/
Połączenie przeciwwskazaneDonepezyl+ MoksyfloksacynaNie łącz moksyfloksacyny z donepezylem i wybierz antybiotyk niewydłużający odstępu QT.Nie zaczynaj tego antybiotyku bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą i nie przerywaj samodzielnie leku na pamięć – zapytaj o inny antybiotyk.szybki (godziny)opisy przypadków
Połączenie przeciwwskazane
Nie zaczynaj tego antybiotyku bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą i nie przerywaj samodzielnie leku na pamięć – zapytaj o inny antybiotyk.
Lek na pamięć (donepezyl) i ten antybiotyk (moksyfloksacyna) mogą razem zaburzyć pracę serca. Każdy z nich może zmieniać rytm serca, a razem ryzyko groźnej arytmii jest wyraźnie większe. Ten lek na pamięć może też spowalniać serce, co dodatkowo zwiększa zagrożenie. Zwykle można zastosować inny antybiotyk, który jest bezpieczniejszy w tym połączeniu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- omdlenie lub nagła utrata przytomności
- silne zawroty głowy
- bardzo wolne tętno
- duszność lub ból w klatce piersiowej
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Nie łącz moksyfloksacyny z donepezylem i wybierz antybiotyk niewydłużający odstępu QT. Moksyfloksacyny nie stosuje się jednocześnie z innymi lekami wydłużającymi odstęp QT[1][2][3]. Przy łączeniu donepezylu z lekami wydłużającymi QTc należy zachować ostrożność i może być wymagane monitorowanie EKG[4][5][6]. Jeśli lekarz uzna moksyfloksacynę za niezbędną, przed włączeniem wykonaj EKG z oceną QTc oraz oznacz potas i magnez, wyrównaj niedobory i powtarzaj EKG w trakcie kuracji. Moksyfloksacyna jest przeciwwskazana przy nieskorygowanej hipokaliemii, bradykardii o znaczeniu klinicznym i udokumentowanym wydłużeniu odstępu QT[1].
Skutek kliniczny
Addycyjne wydłużenie odstępu QT może prowadzić do zwiększenia ryzyka komorowych zaburzeń rytmu serca, w tym zaburzeń typu torsade de pointes[1]. Ryzyko rośnie u osób starszych, przy hipokaliemii, hipomagnezemii, bradykardii i chorobach serca, czyli u typowego pacjenta leczonego donepezylem.
Mechanizm
Oba leki wydłużają odstęp QT i ich działania się sumują. Moksyfloksacyna wydłuża odstęp QT, co obserwowano zarówno w badaniach nieklinicznych, jak i u ludzi[1]. U pacjentów stosujących donepezyl zgłaszano przypadki wydłużenia odstępu QTc i częstoskurczu komorowego typu torsade de pointes[4]. Donepezyl jako inhibitor cholinoesterazy może dodatkowo zwalniać czynność serca, a bradykardia o znaczeniu klinicznym sama w sobie wyklucza stosowanie moksyfloksacyny[1]. Interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna, bo wystąpienie interakcji metabolicznych moksyfloksacyny związanych z układem cytochromu P-450 jest mało prawdopodobne[1].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- EKG z oceną odstępu QTc przed rozpoczęciem i w trakcie leczenia
- częstość akcji serca (bradykardia)
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- omdlenia, kołatania serca, zawroty głowy
Bezpieczniejsze alternatywy
amoksycylina z kwasem klawulanowymcefuroksymdoksycyklina
Kiedy ocena się zmienia
| Podeszły wiekwiek · pacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych częściej współistnieją bradykardia, choroby serca, zaburzenia elektrolitowe i leki obniżające potas, co zwiększa ryzyko torsade de pointes przy tym połączeniu. |
| Dożylniedroga podania · moksyfloksacyna | inne zalecenie | Moksyfloksacyna podawana dożylnie również wydłuża odstęp QT, więc zmiana drogi podania nie znosi przeciwwskazania. W warunkach szpitalnych, jeśli antybiotyk jest niezbędny, wymagane jest ciągłe monitorowanie EKG i kontrola elektrolitów. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Moloxin 400 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/moloxin-100324030/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Moxifloxacin Aurovitas 400 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/moxifloxacin-aurovitas-100353801/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Moxinea 400 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/moxinea-100364160/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Yasnal 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/yasnal-100113557/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Cogiton 5 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cogiton-5-100119525/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Donepex 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/donepex-100122763/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Yasnal. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/yasnal-100113557/
Połączenie przeciwwskazaneHaloperydol+ DonepezylNie łącz haloperydolu z donepezylem, bo haloperydol jest przeciwwskazany z lekami wydłużającymi odstęp QT.Nie przyjmuj tych leków razem bez wyraźnej decyzji lekarza i powiedz mu oraz farmaceucie o obu lekach, a nie odstawiaj żadnego z nich samodzielnie.nieznanyopisy przypadków
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj tych leków razem bez wyraźnej decyzji lekarza i powiedz mu oraz farmaceucie o obu lekach, a nie odstawiaj żadnego z nich samodzielnie.
Oba leki mogą zaburzać przewodzenie elektryczne w sercu, a razem to działanie się sumuje. Może to wywołać groźne zaburzenia rytmu serca, zwłaszcza u osób starszych. Lek na otępienie może też spowalniać pracę serca, a razem z haloperydolem nasilać sztywność i drżenie mięśni.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie lub nierówne bicie serca
- omdlenie lub nagłe zasłabnięcie
- silne zawroty głowy
- bardzo wolne tętno
- sztywność mięśni, drżenie lub spowolnienie ruchów
- wysoka gorączka ze sztywnością mięśni i splątaniem
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – metabolizm
- Początek
- nieznany
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Nie łącz haloperydolu z donepezylem, bo haloperydol jest przeciwwskazany z lekami wydłużającymi odstęp QT[1]. Jeśli pacjent przyjmujący donepezyl wymaga leczenia przeciwpsychotycznego, wybierz lek o małym wpływie na QTc i oceń przed włączeniem EKG oraz stężenie potasu i magnezu[2]. Gdy lekarz mimo to zdecyduje o krótkotrwałym skojarzeniu, potrzebne jest monitorowanie EKG, wyrównanie elektrolitów i najmniejsza skuteczna dawka haloperydolu.
Skutek kliniczny
Główne zagrożenie to dalsze wydłużenie odstępu QTc z ryzykiem torsade de pointes i nagłego zgonu sercowego, szczególnie u osób starszych z bradykardią, hipokaliemią lub chorobą serca. Donepezyl może sam powodować bradykardię, co dodatkowo sprzyja arytmii. Możliwe jest też nasilenie objawów pozapiramidowych, takich jak sztywność, drżenie i spowolnienie ruchowe.
Mechanizm
Oba leki wydłużają odstęp QTc, więc ich działanie na repolaryzację komór się sumuje. Haloperydolu nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT[1][3]. U pacjentów stosujących donepezyl zgłaszano wydłużenie odstępu QTc i częstoskurcz komorowy typu torsade de pointes, a przy łączeniu z innymi lekami przeciwpsychotycznymi wydłużającymi QTc trzeba zachować ostrożność[2]. Dodatkowo haloperydol hamuje CYP2D6[1], a CYP2D6 w mniejszym stopniu uczestniczy w metabolizmie donepezylu, więc jego stężenie może nieco wzrosnąć[2]. Nasilenie przekaźnictwa cholinergicznego przy jednoczesnej blokadzie receptorów dopaminowych może sprzyjać objawom pozapiramidowym.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- EKG z oceną odstępu QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- częstość rytmu serca (bradykardia)
- objawy pozapiramidowe
- omdlenia i upadki
Bezpieczniejsze alternatywy
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Haloperidol WZF 0,2% 2 mg/ml, krople doustne, roztwór. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/haloperidol-wzf-0-2-100111328/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Yasnal 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/yasnal-100113557/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Haloperidol UNIA 2 mg/ml, krople doustne, roztwór. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/haloperidol-unia-100028202/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Haloperidol WZF 0,2%. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/haloperidol-wzf-0-2-100111328/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Yasnal. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/yasnal-100113557/
Połączenie przeciwwskazaneHydroksyzyna+ DonepezylNie łącz hydroksyzyny z donepezylem, ponieważ hydroksyzyny nie stosuje się z lekami wydłużającymi odstęp QT lub wywołującymi torsade de pointes.Nie przyjmuj hydroksyzyny razem z donepezylem i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który dobierze bezpieczniejszy lek – nie odstawiaj donepezylu na własną rękę.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj hydroksyzyny razem z donepezylem i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który dobierze bezpieczniejszy lek – nie odstawiaj donepezylu na własną rękę.
Hydroksyzyna i donepezyl przyjmowane razem mogą zaburzać rytm serca, co bywa groźne dla życia. Hydroksyzyna osłabia też działanie donepezylu na pamięć i może nasilać senność oraz splątanie, zwłaszcza u osób starszych. Tych leków nie stosuje się razem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
- silne zawroty głowy
- bardzo wolne tętno
- nasilone splątanie lub pogorszenie pamięci
- nadmierna senność
- upadki
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PD – antagonizm, PK – metabolizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz hydroksyzyny z donepezylem, ponieważ hydroksyzyny nie stosuje się z lekami wydłużającymi odstęp QT lub wywołującymi torsade de pointes.[1] U pacjenta leczonego donepezylem w świądzie lub alergii zaproponuj lekarzowi niesedujący lek przeciwhistaminowy bez istotnego wpływu na QT, a w lęku lub bezsenności omów z lekarzem postępowanie niefarmakologiczne albo lek z innej grupy. Jeśli pacjent już przyjmuje oba leki, skontaktuj się z lekarzem w sprawie odstawienia hydroksyzyny bez przerywania donepezylu. Do czasu zmiany leczenia wskazane jest EKG z oceną QTc, kontrola tętna oraz potasu i magnezu.[2]
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko wydłużenia QTc, częstoskurczu komorowego typu torsade de pointes i nagłego zgonu sercowego.[1][2] Hydroksyzyna osłabia jednocześnie działanie donepezylu i może nasilać senność, splątanie oraz ryzyko upadków u starszych pacjentów z otępieniem.[1]
Mechanizm
Hydroksyzyna i donepezyl wydłużają odstęp QT, a ich działanie na repolaryzację komór się sumuje.[1][2] Hydroksyzyna działa przeciwcholinergicznie i antagonistycznie wobec inhibitorów cholinoesterazy, więc osłabia działanie donepezylu.[1] Donepezyl może z kolei zaburzać działanie leków o działaniu przeciwcholinergicznym.[2] Donepezyl jako lek cholinomimetyczny może zwalniać czynność serca, a bradykardia dodatkowo zwiększa ryzyko torsade de pointes przy lekach wydłużających QT. Hydroksyzyna w dużych dawkach hamuje CYP2D6, który w mniejszym stopniu uczestniczy w metabolizmie donepezylu, dlatego składowa farmakokinetyczna ma niewielkie znaczenie.[1][2]
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- EKG z oceną QTc
- częstość akcji serca (bradykardia)
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- stan poznawczy i nasilenie splątania
- senność i ryzyko upadków
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Duża dawkadawka · hydroksyzyna | ryzyko rośnie | Duże dawki hydroksyzyny nasilają ryzyko wydłużenia QT i dodatkowo hamują CYP2D6, co może zwiększać stężenie donepezylu. |
| Podeszły wiekwiek · pacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych częstsze są bradykardia, zaburzenia elektrolitowe i choroby serca, a działanie przeciwcholinergiczne hydroksyzyny silniej pogarsza funkcje poznawcze i zwiększa ryzyko upadków. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum Espefa 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/hydroxyzinum-espefa-100175535/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Yasnal 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/yasnal-100113557/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum Espefa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/hydroxyzinum-espefa-100175535/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Yasnal. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/yasnal-100113557/
Połączenie przeciwwskazaneSotalol+ DonepezylNie łącz sotalolu z donepezylem, ponieważ sotalolu nie stosuje się z lekami wydłużającymi odstęp QT.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, ale jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem o tym, że przyjmujesz oba leki razem.nieznanyopisy przypadków
Połączenie przeciwwskazane
Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, ale jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem o tym, że przyjmujesz oba leki razem.
Sotalol i donepezyl mogą razem zaburzać rytm serca. Oba leki mogą też zwalniać pracę serca, co grozi zawrotami głowy, omdleniem i upadkiem. Takie połączenie zwykle nie powinno być stosowane bez decyzji lekarza i kontroli EKG.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- bardzo wolne tętno
- zawroty głowy, zwłaszcza przy wstawaniu
- nagłe osłabienie lub upadek
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PD – synergizm
- Początek
- nieznany
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Nie łącz sotalolu z donepezylem, ponieważ sotalolu nie stosuje się z lekami wydłużającymi odstęp QT[1]. Decyzję o zmianie leku przeciwarytmicznego albo leku przeciw otępieniu podejmuje lekarz prowadzący, najlepiej we współpracy kardiologa i neurologa lub psychiatry. Jeśli lekarz uzna leczenie skojarzone za niezbędne, przed jego rozpoczęciem należy określić długość odstępu QT, a następnie monitorować zapis EKG[2]. Przed podaniem sotalolu należy wyrównać hipokaliemię i kontrolować stężenie elektrolitów[2]. Pacjenta należy ściśle obserwować pod kątem niedociśnienia i znacznej bradykardii, ponieważ mogą one prowadzić do omdleń[2].
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko znacznego wydłużenia odstępu QT i komorowych zaburzeń rytmu, szczególnie torsade de pointes[2]. Możliwe są także nadmierna bradykardia, niedociśnienie i omdlenia[2]. U osób starszych z otępieniem omdlenie grozi upadkiem i urazem.
Mechanizm
Oba leki wydłużają odstęp QT i ich działanie na repolaryzację komór sumuje się. Sotalol jako lek przeciwarytmiczny klasy III może wywołać częstoskurcz torsade de pointes, zwłaszcza przy hipokaliemii lub bradykardii[2]. U pacjentów stosujących donepezyl zgłaszano wydłużenie odstępu QTc i torsade de pointes[3]. Donepezyl może ponadto działać synergicznie z lekami beta-adrenolitycznymi wpływającymi na układ przewodzący serca[3]. Inhibitory cholinoesterazy nasilają działanie sotalolu zwalniające czynność serca[2], a bradykardia dodatkowo zwiększa ryzyko torsade de pointes.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- EKG z oceną odstępu QTc przed rozpoczęciem i w trakcie leczenia skojarzonego
- częstość akcji serca
- ciśnienie tętnicze
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- omdlenia, zawroty głowy i upadki
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Sotahexal 160 160 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sotahexal-160-100062357/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Sotalol Aurovitas 40 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sotalol-aurovitas-100375412/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Yasnal 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/yasnal-100113557/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Yasnal. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/yasnal-100113557/
Niekorzystna interakcjaDimenhydramina+ DonepezylUnikaj podawania dimenhydraminy pacjentom leczonym donepezylem.Nie przyjmuj dimenhydraminy razem z donepezylem bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą, a jeśli męczą cię nudności lub zawroty głowy, powiedz o tym lekarzowi prowadzącemu.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Nie przyjmuj dimenhydraminy razem z donepezylem bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą, a jeśli męczą cię nudności lub zawroty głowy, powiedz o tym lekarzowi prowadzącemu.
Lek na chorobę lokomocyjną i nudności z dimenhydraminą działa odwrotnie niż donepezyl, który stosujesz na pamięć. Może osłabić działanie donepezylu i nasilić splątanie, senność oraz problemy z pamięcią. Oba leki mogą też wpływać na rytm serca.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- nagłe splątanie, dezorientacja lub pobudzenie
- nasilone problemy z pamięcią
- silna senność
- kołatanie serca, bardzo wolne bicie serca lub omdlenie
- trudności z oddaniem moczu
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – antagonizm, PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Unikaj podawania dimenhydraminy pacjentom leczonym donepezylem[1]. Jeśli nudności lub zawroty głowy pojawiły się po włączeniu lub zwiększeniu dawki donepezylu, oceń to jako działanie niepożądane donepezylu i skieruj pacjenta do lekarza zamiast dokładać lek przeciwwymiotny. Gdy krótkotrwałe użycie dimenhydraminy jest nieuniknione, zastosuj najmniejszą skuteczną dawkę przez możliwie krótki czas i obserwuj stan psychiczny pacjenta oraz objawy ze strony serca.
Skutek kliniczny
Dimenhydramina może osłabiać działanie donepezylu na funkcje poznawcze i nasilać splątanie, senność oraz ryzyko majaczenia u chorych z otępieniem. Donepezyl z kolei może osłabiać działanie dimenhydraminy. Jednoczesne stosowanie zwiększa też ryzyko zaburzeń rytmu serca związanych z wydłużeniem odstępu QT, zwłaszcza przy bradykardii lub hipokaliemii.
Mechanizm
Dimenhydramina działa przeciwcholinergicznie, czyli blokuje receptory muskarynowe, a donepezyl hamuje acetylocholinoesterazę i zwiększa ilość acetylocholiny w synapsach. Oba leki działają więc przeciwstawnie na przekaźnictwo cholinergiczne. Dodatkowo dimenhydraminy nie należy łączyć z lekami wydłużającymi odstęp QT[1], a donepezyl należy do leków, które mogą wydłużać odstęp QT i zwalniać czynność serca.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- stan świadomości i funkcje poznawcze (splątanie, majaczenie)
- senność i ryzyko upadków
- częstość akcji serca
- EKG z oceną odstępu QT u pacjentów z chorobami serca lub przyjmujących inne leki wydłużające QT
- stężenie potasu we krwi przy jednoczesnym stosowaniu leków moczopędnych
- zatrzymanie moczu i zaparcia
Kiedy ocena się zmienia
| Osoba w podeszłym wiekuwiek · pacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych z otępieniem ryzyko majaczenia, upadków i zaburzeń rytmu serca przy dodaniu leku przeciwcholinergicznego jest większe. |
| Stosowanie regularne, wielodnioweczas leczenia · dimenhydramina | ryzyko rośnie | Regularne przyjmowanie dimenhydraminy utrwala osłabienie działania donepezylu i zwiększa obciążenie przeciwcholinergiczne. |
| Dimenhydramina dołączona z powodu nudności lub zawrotów głowy po włączeniu donepezylukolejność włączenia · donepezyl | inne zalecenie | To typowa kaskada przepisywania – zamiast dołączać dimenhydraminę, należy z lekarzem ocenić dawkę i tolerancję donepezylu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Mobillek 50 mg, tabletki do rozgryzania i żucia. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mobillek-100405923/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Yasnal. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/yasnal-100113557/
Oznaczenia na tej stronie
- Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.