Interakcje / Dutasteryd / Dutasteryd i osilodrostat
Jaki opis pokazać?
Interakcja nieistotna klinicznie
Leki można stosować razem bez zmiany dawkowania.
Przyjmuj oba leki tak jak dotąd, zgodnie z zaleceniem lekarza.
Interakcja nieistotna klinicznieDutasteryd+ OsilodrostatLeki można stosować razem bez zmiany dawkowania.Przyjmuj oba leki tak jak dotąd, zgodnie z zaleceniem lekarza.nieznanyteoretyczne
Interakcja nieistotna klinicznie
Przyjmuj oba leki tak jak dotąd, zgodnie z zaleceniem lekarza.
Te dwa leki można bezpiecznie przyjmować razem. Lek na nadnercza może nieznacznie zwiększyć ilość leku na prostatę w organizmie, ale nie ma to znaczenia dla twojego zdrowia. Nie musisz zmieniać sposobu przyjmowania żadnego z nich.
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Leki można stosować razem bez zmiany dawkowania. Przy długotrwałym hamowaniu CYP3A4 osiągnięcie stanu stacjonarnego dutasterydu może trwać dłużej niż 6 miesięcy[1]. Gdyby pojawiły się nasilone działania niepożądane dutasterydu, można rozważyć zmniejszenie częstości jego podawania[1].
Skutek kliniczny
Nie oczekuje się klinicznie istotnych skutków. Ewentualny niewielki wzrost stężenia dutasterydu nie powinien zwiększać skuteczności ani istotnie nasilać działań niepożądanych, ponieważ dutasteryd ma szeroki indeks terapeutyczny.
Mechanizm
Osilodrostat słabo hamuje CYP3A4/5 i może teoretycznie nieznacznie zwiększać stężenie dutasterydu. Osilodrostat jest łagodnym inhibitorem CYP3A4/5, a w badaniu z midazolamem stosunek średnich geometrycznych AUC wyniósł 1,5[2]. Dane in vitro wskazują jednocześnie na możliwość indukcji CYP3A4/5 przez osilodrostat i jego metabolit M34.5, więc wypadkowy efekt przy podawaniu wielokrotnym jest niepewny[2]. Dutasteryd jest metabolizowany głównie przez CYP3A4 i CYP3A5[1]. Nawet umiarkowane inhibitory CYP3A4, takie jak werapamil czy diltiazem, zwiększały stężenie dutasterydu tylko około 1,6–1,8 raza[1]. Większa ekspozycja na dutasteryd prawdopodobnie nie nasila blokady 5-alfa reduktazy[1]. Dutasteryd nie wydłuża odstępu QT i nie hamuje enzymów CYP, więc nie wpływa na osilodrostat[1].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Osilodrostat – słaby inhibitor CYP3A4[3], dutasteryd – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
- Osilodrostat – induktor CYP3A4[3], dutasteryd – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
- Dutasteryd: wrażliwy substrat CYP3A4[4]
- Osilodrostat: umiarkowany inhibitor CYP1A2[3], inhibitor CYP2B6[3], słaby inhibitor CYP2C19[3], słaby inhibitor CYP2D6[3], inhibitor CYP2E1[3], słaby inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[3], inhibitor OAT1[3], inhibitor OAT3[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OCT2[3], inhibitor UGT1A1[3], induktor CYP1A2[3], induktor CYP2B6[3], induktor CYP3A4[3], substrat CYP2B6[3], substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3], substrat UGT2B7[3]
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Avodart 0,5 mg, kapsułki miękkie. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/avodart-100131733/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Isturisa 1 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/isturisa-100429970/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Isturisa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/isturisa-100429970/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Avodart. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/avodart-100131733/
Alkohol przy tych lekach
Interakcja o niejasnym znaczeniuDutasteryda alkoholNie ma przeciwwskazania do okazjonalnego spożycia alkoholu, ale mężczyznom leczonym dutasterydem warto zalecić ograniczenie picia, zwłaszcza regularnego.Ogranicz alkohol do okazjonalnych, niewielkich ilości i regularnie zgłaszaj się na kontrole do urologa.opóźniony (dni)badania kliniczne
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Ogranicz alkohol do okazjonalnych, niewielkich ilości i regularnie zgłaszaj się na kontrole do urologa.
Dutasteryd można przyjmować w dni, w których pije się alkohol, bo nie ma ostrego niebezpieczeństwa po takim połączeniu. Badania sugerują jednak, że regularne picie może zwiększać ryzyko poważnej postaci raka prostaty u mężczyzn leczonych tym lekiem. Dowody nie są rozstrzygające, ale rozsądnie jest pić mało i nie codziennie.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- Trudności lub ból przy oddawaniu moczu, które się nasilają
- Krew w moczu lub w nasieniu
- Przewlekły ból w okolicy kości krzyżowej, miednicy lub w kroczu
- Nieoczekiwana utrata masy ciała
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- nieznany
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Nie ma przeciwwskazania do okazjonalnego spożycia alkoholu, ale mężczyznom leczonym dutasterydem warto zalecić ograniczenie picia, zwłaszcza regularnego. Przy planowaniu leczenia i kontroli urologicznej należy uwzględnić wywiad dotyczący alkoholu.
Skutek kliniczny
W codziennym stosowaniu nie ma ostrych objawów po połączeniu leku z alkoholem. Niepokój budzi wyłącznie możliwe zwiększenie ryzyka raka gruczołu krokowego o wysokim stopniu złośliwości przy regularnym piciu. Dane pochodzą z obserwacji prowadzonych w jednej populacji badanej, więc nie dają podstaw do zakazu.
Mechanizm
Charakterystyka produktu leczniczego nie wspomina o alkoholu ani w punkcie 4.3, ani w punkcie 4.5[1]. Nie opisano interakcji farmakokinetycznej, a dutasteryd nie hamuje podstawowych enzymów metabolizujących leki[1]. Zależność dotyczy więc działania odległego, a nie wpływu na stężenie leku. Piśmiennictwo wskazuje na związek spożycia alkoholu z ryzykiem rozwoju raka gruczołu krokowego o wysokim stopniu złośliwości u mężczyzn leczonych dutasterydem. Mechanizm tego związku nie jest wyjaśniony. Odrębne badanie laboratoryjne sugeruje też, że dutasteryd osłabia nasenne działanie alkoholu i zmniejsza picie.
Metabolizm i transportery
- Dutasteryd: wrażliwy substrat CYP3A4[2]
Monitorować
- Regularne kontrole urologiczne zgodnie z zaleceniami lekarza prowadzącego
- Wywiad dotyczący ilości i częstości spożywanego alkoholu
- Ocena PSA z uwzględnieniem obniżenia jego stężenia w trakcie leczenia dutasterydem {{ZR_CHPL}}
Kiedy ocena się zmienia
| Regularne picie większych ilości alkoholuilość alkoholu · pacjent | ryzyko rośnie | Piśmiennictwo wiąże właśnie regularne spożycie alkoholu z większym ryzykiem raka gruczołu krokowego o wysokim stopniu złośliwości u mężczyzn leczonych dutasterydem, więc w tej grupie zalecenie ograniczenia alkoholu jest szczególnie uzasadnione. |
| Długotrwałe leczenie dutasterydemczas leczenia · pacjent | inne zalecenie | Przy długotrwałej terapii wpływ regularnego picia na ryzyko nowotworowe może się kumulować, dlatego rozmowę o alkoholu warto powtarzać podczas kolejnych wizyt kontrolnych. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Avodart 0,5 mg, kapsułki miękkie. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/avodart-100131733/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Avodart. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/avodart-100131733/
Interakcja o niejasnym znaczeniuOsilodrostata alkoholOkazjonalne picie niewielkich ilości alkoholu jest dopuszczalne, ale pacjent powinien unikać upijania się i znać objawy niedoboru kortyzolu.Pij najwyżej niewielkie ilości alkoholu i to sporadycznie, a jeśli po alkoholu wymiotujesz albo czujesz się bardzo słabo, pilnie skontaktuj się z lekarzem.nieznanyteoretyczne
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Pij najwyżej niewielkie ilości alkoholu i to sporadycznie, a jeśli po alkoholu wymiotujesz albo czujesz się bardzo słabo, pilnie skontaktuj się z lekarzem.
Lek obniża ilość kortyzolu w organizmie, a duża ilość alkoholu może dodatkowo osłabić organizm i obniżyć cukier we krwi. Picie dużych ilości alkoholu może też zaburzać rytm serca i poziom potasu, co ten lek również czasem powoduje. Mała ilość alkoholu od czasu do czasu raczej nie szkodzi, ale nie upijaj się. Jeśli pijesz regularnie, powiedz o tym lekarzowi, bo alkohol może zmieniać wyniki badań kortyzolu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silne osłabienie lub zmęczenie
- nudności lub wymioty
- zawroty głowy lub omdlenie
- drżenie, poty i uczucie głodu (niski cukier)
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- skurcze mięśni
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – metabolizm
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Okazjonalne picie niewielkich ilości alkoholu jest dopuszczalne, ale pacjent powinien unikać upijania się i znać objawy niedoboru kortyzolu. ChPL osilodrostatu nie zawiera zaleceń dotyczących alkoholu[1]. U osób pijących regularnie lub w dużych ilościach należy kontrolować potas i magnez, rozważyć EKG przy innych czynnikach ryzyka wydłużenia QT i uwzględniać picie przy interpretacji wyników kortyzolu. Pacjenta należy poinformować, że wymioty, silne osłabienie lub zawroty głowy po alkoholu wymagają pilnego kontaktu z lekarzem.
Skutek kliniczny
Przy umiarkowanym, okazjonalnym spożyciu nie należy oczekiwać istotnych skutków klinicznych. Przy dużych dawkach alkoholu lub upijaniu się rośnie ryzyko hipoglikemii i objawów niedoczynności kory nadnerczy, a wymioty wywołane alkoholem mogą sprowokować przełom nadnerczowy. U pacjentów z hipokaliemią lub zaburzeniami rytmu możliwe jest nasilenie ryzyka arytmii. Przewlekłe picie może zawyżać wyniki kortyzolu i prowadzić do błędnej oceny odpowiedzi na leczenie.
Mechanizm
Interakcja jest możliwa głównie przez nakładanie się działań farmakodynamicznych, a nie przez zmianę stężeń leku. ChPL osilodrostatu nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach[1]. Dane in vitro wskazują, że osilodrostat i jego główny metabolit M34.5 mogą hamować aktywność CYP2E1[1]. Etanol jest jednak metabolizowany głównie przez dehydrogenazę alkoholową, a CYP2E1 ma większe znaczenie dopiero przy dużym i przewlekłym spożyciu, dlatego klinicznie istotna zmiana metabolizmu alkoholu jest mało prawdopodobna. Osilodrostat hamuje 11β-hydroksylazę i może prowadzić do niedoboru kortyzolu, a alkohol hamuje glukoneogenezę w wątrobie, co przy niskim kortyzolu sprzyja hipoglikemii i może nasilać osłabienie, zawroty głowy i nudności. Jednoczesne stosowanie osilodrostatu z innymi czynnikami wpływającymi na odstęp QT może prowadzić do jego wydłużenia[1]. Osilodrostat może też powodować hipokaliemię, a nadużywanie alkoholu sprzyja utracie potasu i magnezu oraz zaburzeniom rytmu serca. Przewlekłe picie aktywuje ponadto oś podwzgórze–przysadka–nadnercza i może podwyższać kortyzol, co utrudnia ocenę skuteczności leczenia i ustalanie dawki.
Metabolizm i transportery
- Osilodrostat: umiarkowany inhibitor CYP1A2[2], inhibitor CYP2B6[2], słaby inhibitor CYP2C19[2], słaby inhibitor CYP2D6[2], inhibitor CYP2E1[2], słaby inhibitor CYP3A4[2], inhibitor MATE1[2], inhibitor OAT1[2], inhibitor OAT3[2], inhibitor OATP1B1[2], inhibitor OCT2[2], inhibitor UGT1A1[2], induktor CYP1A2[2], induktor CYP2B6[2], induktor CYP3A4[2], substrat CYP2B6[2], substrat CYP2D6[2], substrat CYP3A4[2], substrat UGT2B7[2]
Monitorować
- objawy niedoczynności kory nadnerczy (osłabienie, nudności, wymioty, niedociśnienie)
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- EKG z oceną odstępu QT u pacjentów z czynnikami ryzyka arytmii
- glikemia przy objawach hipoglikemii
- interpretacja kortyzolu w moczu i ślinie u osób pijących przewlekle
- aktywność aminotransferaz przy regularnym piciu
Kiedy ocena się zmienia
| Duże ilości jednorazowo (upijanie się)ilość alkoholu · pacjent | ryzyko rośnie | Duża jednorazowa dawka etanolu zwiększa ryzyko hipoglikemii, wymiotów prowokujących przełom nadnerczowy oraz zaburzeń elektrolitowych sprzyjających arytmii u pacjenta z wydłużonym QT. |
| Regularne, przewlekłe picieczas leczenia · pacjent | ryzyko rośnie | Przewlekłe picie może podwyższać kortyzol i utrudniać ocenę odpowiedzi na leczenie, sprzyja też hipokaliemii i hipomagnezemii. Należy uwzględnić je przy interpretacji wyników i kontrolować elektrolity. |
| Okres ustalania i zwiększania dawkiczas leczenia · alkohol | inne zalecenie | W okresie zwiększania dawki ryzyko nadmiernego obniżenia kortyzolu jest największe, dlatego w tym czasie warto odradzać alkohol całkowicie i ułatwić wiarygodną ocenę wyników kortyzolu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Isturisa 1 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/isturisa-100429970/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Isturisa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/isturisa-100429970/
Inne interakcje tych leków 224
Połączenie przeciwwskazaneCytalopram+ OsilodrostatNie łącz cytalopramu z osilodrostatem.Nie przyjmuj tych leków razem i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który zmieni ci lek przeciwdepresyjny – nie odstawiaj żadnego z nich samodzielnie.nieznanyteoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj tych leków razem i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który zmieni ci lek przeciwdepresyjny – nie odstawiaj żadnego z nich samodzielnie.
Oba leki mogą zaburzać rytm serca, a przyjmowane razem znacznie zwiększają to ryzyko. Lek na chorobę nadnerczy może też podnosić stężenie leku przeciwdepresyjnego we krwi i obniżać poziom potasu, co dodatkowo obciąża serce. Tych leków nie łączy się ze sobą.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie lub nierówne bicie serca
- zawroty głowy
- omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
- osłabienie i skurcze mięśni
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – metabolizm
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz cytalopramu z osilodrostatem. U pacjenta, który zaczyna leczenie osilodrostatem, zamień cytalopram na lek przeciwdepresyjny o małym wpływie na odstęp QT, w porozumieniu z lekarzem prowadzącym. Przy zmianie leczenia zachowaj okres wypłukania leku wydłużającego QT.[1] Jeśli w wyjątkowej sytuacji leki muszą być podawane jednocześnie, wykonaj EKG przed włączeniem i po każdej zmianie dawki oraz wyrównaj stężenie potasu i magnezu.
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko istotnego wydłużenia odstępu QT i komorowych zaburzeń rytmu, w tym częstoskurczu typu torsade de pointes, który może prowadzić do omdlenia lub nagłego zgonu sercowego. Ryzyko jest największe przy hipokaliemii, hipomagnezemii, bradykardii, chorobie serca oraz przy dużej dawce cytalopramu.
Mechanizm
Oba leki wydłużają odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację komór się sumuje. Cytalopramu nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT, ponieważ nie można wykluczyć addytywnego wpływu na QT.[2][3][4] Osilodrostat podany z innymi lekami wpływającymi na odstęp QT może prowadzić do jego wydłużenia, zwłaszcza u osób z zaburzeniami rytmu serca.[1] Osilodrostat jest łagodnym lub umiarkowanym inhibitorem CYP2C19 (AUC omeprazolu wzrasta 1,9-krotnie) oraz łagodnym inhibitorem CYP3A4 (AUC midazolamu wzrasta 1,5-krotnie).[1] Ponieważ cytalopram jest metabolizowany głównie przez CYP2C19 i CYP3A4, można się spodziewać wzrostu jego stężenia, a tym samym silniejszego, zależnego od stężenia wydłużenia QT. Osilodrostat może też powodować hipokaliemię w wyniku gromadzenia się prekursorów mineralokortykosteroidów, a hipokaliemia i hipomagnezemia zwiększają ryzyko złośliwych arytmii podczas leczenia cytalopramem.[2]
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Cytalopram – słaby inhibitor CYP2D6[5], osilodrostat – substrat CYP2D6[6]
- Osilodrostat – słaby inhibitor CYP2C19[6], cytalopram – substrat CYP2C19[5]
- Osilodrostat – słaby inhibitor CYP2D6[6], cytalopram – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5]
- Osilodrostat – słaby inhibitor CYP3A4[6], cytalopram – substrat CYP3A4[5]
- Osilodrostat – induktor CYP3A4[6], cytalopram – substrat CYP3A4[5]
- Cytalopram: słaby inhibitor CYP1A2[5], słaby inhibitor CYP2C19[5], słaby inhibitor CYP2D6[5], substrat CYP2C19[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
- Osilodrostat: umiarkowany inhibitor CYP1A2[6], inhibitor CYP2B6[6], słaby inhibitor CYP2C19[6], słaby inhibitor CYP2D6[6], inhibitor CYP2E1[6], słaby inhibitor CYP3A4[6], inhibitor MATE1[6], inhibitor OAT1[6], inhibitor OAT3[6], inhibitor OATP1B1[6], inhibitor OCT2[6], inhibitor UGT1A1[6], induktor CYP1A2[6], induktor CYP2B6[6], induktor CYP3A4[6], substrat CYP2B6[6], substrat CYP2D6[6], substrat CYP3A4[6], substrat UGT2B7[6]
Monitorować
- EKG z oceną QTc przed włączeniem i po zmianie dawki
- stężenie potasu w surowicy
- stężenie magnezu w surowicy
- kołatanie serca, zawroty głowy, omdlenia
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Zmiana leczenia z cytalopramu na osilodrostat lub odwrotnieodstep · osilodrostat | inne zalecenie | Przy zamianie leków wpływających na QT należy rozważyć okres wypłukania poprzedniego leku przed włączeniem osilodrostatu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Isturisa 1 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/isturisa-100429970/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Citronil 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citronil-100173980/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Aurex 20 20 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/aurex-20-100122504/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Isturisa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/isturisa-100429970/
Połączenie przeciwwskazaneDutasteryd+ LonafarnibDutasterydu nie łączy się z lonafarnibem.Nie zaczynaj dutasterydu podczas leczenia lonafarnibem i porozmawiaj z lekarzem prowadzącym o innym leku na prostatę, a jeśli już przyjmujesz oba leki, nie odstawiaj żadnego na własną rękę, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie zaczynaj dutasterydu podczas leczenia lonafarnibem i porozmawiaj z lekarzem prowadzącym o innym leku na prostatę, a jeśli już przyjmujesz oba leki, nie odstawiaj żadnego na własną rękę, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem.
Lonafarnib silnie spowalnia rozkładanie dutasterydu w organizmie, przez co dutasteryd gromadzi się we krwi. Lek nie działa przez to lepiej, a może częściej wywoływać działania niepożądane. Dutasteryd bardzo długo utrzymuje się w organizmie, więc ten efekt może narastać miesiącami. Tych dwóch leków nie należy przyjmować razem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- osłabienie popędu seksualnego lub kłopoty z erekcją
- zmiany przy wytrysku
- bolesność lub powiększenie piersi
- zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Dutasterydu nie łączy się z lonafarnibem.[1] U pacjenta leczonego lonafarnibem leczenie objawów rozrostu gruczołu krokowego należy ustalić z lekarzem prowadzącym, wybierając lek, którego eliminacja nie zależy głównie od CYP3A4. Jeżeli lekarz mimo to utrzymuje oba leki, należy obserwować działania niepożądane dutasterydu i w razie ich wystąpienia rozważyć rzadsze podawanie dutasterydu.[2] Ze względu na bardzo długi okres półtrwania dutasterydu jego stężenie utrzymuje się przez wiele tygodni po odstawieniu, co trzeba uwzględnić przy planowaniu rozpoczęcia lonafarnibu.
Skutek kliniczny
Połączenie prowadzi do długotrwałego, narastającego zwiększenia ekspozycji na dutasteryd i może nasilać jego działania niepożądane. Większa ekspozycja na dutasteryd prawdopodobnie nie pogłębia blokady 5-alfa reduktazy, więc nie należy oczekiwać lepszej skuteczności.[2] Wzrost stężenia nie został zmierzony dla tej pary, a jego skala jest przewidywana na podstawie siły hamowania CYP3A przez lonafarnib.
Mechanizm
Lonafarnib nie łączy się z lekami metabolizowanymi głównie przez CYP3A4, a dutasteryd jest eliminowany głównie przez metabolizm z udziałem CYP3A4 i CYP3A5.[1][2] Lonafarnib in vivo działa jak silny inhibitor CYP3A oparty na mechanizmie działania, więc hamuje przemiany dutasterydu i zwiększa jego stężenie w surowicy.[1] Nawet umiarkowane inhibitory CYP3A4, takie jak werapamil i diltiazem, zwiększały stężenie dutasterydu około 1,6–1,8 raza.[2] Zahamowanie CYP3A4 wydłuża okres półtrwania dutasterydu, przez co stan stacjonarny może się ustalać dłużej niż 6 miesięcy.[2]
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- działania niepożądane dutasterydu – zaburzenia erekcji, zmniejszenie libido, zaburzenia wytrysku, tkliwość lub powiększenie piersi
- czynność wątroby – oba leki są przeciwwskazane w ciężkiej niewydolności wątroby
Kiedy ocena się zmienia
| wiek ≤ 17pacjent | interakcja nie dotyczy | Dutasteryd jest przeciwwskazany u dzieci i młodzieży oraz u kobiet, więc u większości pacjentów leczonych lonafarnibem samo podanie dutasterydu jest wykluczone niezależnie od interakcji. |
| Lonafarnib dołączany do trwającej terapii dutasterydemkolejność włączenia · dutasteryd | inne zalecenie | Po odstawieniu dutasterydu jego stężenie spada powoli, bo stan stacjonarny i eliminacja trwają wiele miesięcy, a przy zahamowaniu CYP3A4 jeszcze dłużej. Termin rozpoczęcia lonafarnibu i ewentualną obserwację działań niepożądanych ustala lekarz. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zokinvy 50 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zokinvy-100471697/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Avodart 0,5 mg, kapsułki miękkie. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/avodart-100131733/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zokinvy. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 30.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zokinvy-100471697/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Avodart. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 30.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/avodart-100131733/
Połączenie przeciwwskazaneEscytalopram+ OsilodrostatNie łącz escytalopramu z osilodrostatem.Nie odstawiaj samodzielnie żadnego z tych leków, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, aby zmienił leczenie.nieznanyteoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie odstawiaj samodzielnie żadnego z tych leków, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, aby zmienił leczenie.
Escytalopramu nie należy przyjmować razem z osilodrostatem. Oba leki mogą zaburzać pracę serca, a razem zwiększają ryzyko groźnych zaburzeń rytmu serca. Osilodrostat może też zwiększać ilość escytalopramu w organizmie i obniżać poziom potasu, co dodatkowo obciąża serce.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie lub nierówne bicie serca
- zawroty głowy
- omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
- duszność lub ból w klatce piersiowej
- osłabienie i skurcze mięśni
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – metabolizm
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz escytalopramu z osilodrostatem. Escytalopramu nie stosuje się jednocześnie z lekami wydłużającymi odstęp QT[1][2][3] U pacjenta wymagającego osilodrostatu lekarz powinien zamienić escytalopram na lek przeciwdepresyjny bez przeciwwskazania do łączenia z lekami wydłużającymi QT. Przy zmianie leczenia z innego leku wpływającego na odstęp QT na osilodrostat należy rozważyć okres wypłukania[4] Przed włączeniem osilodrostatu należy wyrównać stężenie potasu i magnezu oraz wykonać EKG.
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QT i groźnych komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsade de pointes, które mogą objawiać się omdleniem lub prowadzić do nagłego zatrzymania krążenia. Ryzyko rośnie przy hipokaliemii i hipomagnezemii, a jednoczesne stosowanie leków wywołujących te zaburzenia z escytalopramem zwiększa ryzyko złośliwych arytmii[1] Hipokaliemia jest częstym działaniem niepożądanym osilodrostatu, co dodatkowo zwiększa zagrożenie u pacjentów z zespołem Cushinga.
Mechanizm
Escytalopram i osilodrostat wydłużają odstęp QT, więc ich wpływ na repolaryzację mięśnia sercowego może się sumować. Escytalopramu nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT[1] Osilodrostat podany z innymi lekami wpływającymi na odstęp QT może prowadzić do wydłużenia QT u pacjentów z zaburzeniami rytmu serca[4] Dodatkowo osilodrostat jest łagodnym lub umiarkowanym inhibitorem CYP2C19 oraz łagodnym inhibitorem CYP3A4/5 i CYP2D6, a przy jednoczesnym podaniu AUC omeprazolu, substratu CYP2C19, wzrosło 1,9-krotnie[4] Escytalopram jest metabolizowany głównie przez CYP2C19, a w mniejszym stopniu przez CYP3A4 i CYP2D6, dlatego przy inhibitorach CYP2C19 należy zachować ostrożność[1] Wzrost stężenia escytalopramu może dodatkowo nasilać jego zależny od dawki wpływ na odstęp QT.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Escytalopram – słaby inhibitor CYP2D6[5], osilodrostat – substrat CYP2D6[6]
- Osilodrostat – słaby inhibitor CYP2C19[6], escytalopram – wrażliwy substrat CYP2C19[7]
- Osilodrostat – słaby inhibitor CYP2D6[6], escytalopram – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[7]
- Osilodrostat – słaby inhibitor CYP3A4[6], escytalopram – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[7]
- Osilodrostat – induktor CYP3A4[6], escytalopram – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[7]
- Escytalopram: słaby inhibitor CYP2C19[7], słaby inhibitor CYP2D6[5], wrażliwy substrat CYP2C19[7], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[7], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[7]
- Osilodrostat: umiarkowany inhibitor CYP1A2[6], inhibitor CYP2B6[6], słaby inhibitor CYP2C19[6], słaby inhibitor CYP2D6[6], inhibitor CYP2E1[6], słaby inhibitor CYP3A4[6], inhibitor MATE1[6], inhibitor OAT1[6], inhibitor OAT3[6], inhibitor OATP1B1[6], inhibitor OCT2[6], inhibitor UGT1A1[6], induktor CYP1A2[6], induktor CYP2B6[6], induktor CYP3A4[6], substrat CYP2B6[6], substrat CYP2D6[6], substrat CYP3A4[6], substrat UGT2B7[6]
Monitorować
- EKG z oceną QTc przed włączeniem osilodrostatu i po każdej zmianie leczenia
- stężenie potasu w surowicy
- stężenie magnezu w surowicy
- objawy zaburzeń rytmu serca (kołatanie, zawroty głowy, omdlenia)
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Zmiana z innego leku wydłużającego QT na osilodrostatkolejność włączenia · osilodrostat | inne zalecenie | Przy zmianie leczenia z innego leku wpływającego na odstęp QT na osilodrostat należy rozważyć okres wypłukania poprzedniego leku Dotyczy to także zastępowania escytalopramu innym lekiem przeciwdepresyjnym przed włączeniem osilodrostatu. |
| wiek ≥ 65 latpacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych ryzyko wydłużenia QT i zaburzeń elektrolitowych jest większe, dlatego konieczność uniknięcia tego połączenia jest szczególnie istotna. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/escipram-100178692/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Pralex 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/pralex-100274250/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Symescital 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/symescital-100286246/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Isturisa 1 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/isturisa-100429970/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Isturisa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/isturisa-100429970/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/escipram-100178692/
Połączenie przeciwwskazaneHydroksyzyna+ OsilodrostatNie łącz hydroksyzyny z osilodrostatem.Nie przyjmuj hydroksyzyny razem z osilodrostatem i zapytaj lekarza lub farmaceutę o bezpieczny zamiennik.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj hydroksyzyny razem z osilodrostatem i zapytaj lekarza lub farmaceutę o bezpieczny zamiennik.
Hydroksyzyna i osilodrostat mogą zaburzać pracę serca, a razem robią to silniej. Może to wywołać groźne zaburzenia rytmu serca. Tych leków nie łączy się ze sobą.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- zawroty głowy
- omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
- duszność
- skurcze mięśni i osłabienie
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – metabolizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz hydroksyzyny z osilodrostatem[1]. Jeśli pacjent leczony osilodrostatem potrzebuje leku przeciwświądowego lub uspokajającego, wybierz lek bez wpływu na QT. Przy zamianie leczenia z innego leku wpływającego na QT rozważ okres wypłukania przed włączeniem osilodrostatu[2]. Jeśli połączenie zostało już zastosowane, odstaw hydroksyzynę, wykonaj EKG i oznacz potas oraz magnez.
Skutek kliniczny
Wydłużenie odstępu QT i ryzyko komorowych zaburzeń rytmu typu torsade de pointes, które mogą prowadzić do omdleń i nagłego zatrzymania krążenia. Ryzyko zwiększają hipokaliemia, hipomagnezemia, bradykardia i choroby serca.
Mechanizm
Oba leki wydłużają odstęp QT, a ich działania się sumują. Hydroksyzyny nie łączy się z lekami wydłużającymi QT lub wywołującymi torsade de pointes[1]. Osilodrostat podany z innymi lekami wpływającymi na QT może prowadzić do wydłużenia QT[2]. Dodatkowo osilodrostat jest łagodnym inhibitorem CYP3A4/5 i zwiększa AUC midazolamu 1,5-krotnie[2], a hydroksyzyna jest metabolizowana przez CYP3A4/5[1], więc jej stężenie może nieco wzrosnąć. Osilodrostat może też wywoływać hipokaliemię, która jest odrębnym czynnikiem ryzyka zaburzeń rytmu przy hydroksyzynie.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Hydroksyzyna – inhibitor CYP2D6[3], osilodrostat – substrat CYP2D6[4]
- Hydroksyzyna – inhibitor CYP3A4[3], osilodrostat – substrat CYP3A4[4]
- Osilodrostat – słaby inhibitor CYP3A4[4], hydroksyzyna – substrat CYP3A4[3]
- Osilodrostat – induktor CYP3A4[4], hydroksyzyna – substrat CYP3A4[3]
- Hydroksyzyna: inhibitor CYP2C19[3], inhibitor CYP2C9[3], inhibitor CYP2D6[3], inhibitor CYP3A4[3], substrat CYP3A4[3]
- Osilodrostat: umiarkowany inhibitor CYP1A2[4], inhibitor CYP2B6[4], słaby inhibitor CYP2C19[4], słaby inhibitor CYP2D6[4], inhibitor CYP2E1[4], słaby inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[4], inhibitor OAT1[4], inhibitor OAT3[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OCT2[4], inhibitor UGT1A1[4], induktor CYP1A2[4], induktor CYP2B6[4], induktor CYP3A4[4], substrat CYP2B6[4], substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4], substrat UGT2B7[4]
Monitorować
- EKG z oceną QTc
- stężenie potasu
- stężenie magnezu
- częstość rytmu serca
- kołatania serca, zawroty głowy, omdlenia
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Wypłukanie hydroksyzyny przed włączeniem osilodrostatuodstep · hydroksyzyna | inne zalecenie | Przy zamianie hydroksyzyny na osilodrostat rozważ okres wypłukania hydroksyzyny przed rozpoczęciem leczenia osilodrostatem. Leki nie powinny działać jednocześnie. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum Espefa 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/hydroxyzinum-espefa-100175535/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Isturisa 1 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/isturisa-100429970/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum Espefa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/hydroxyzinum-espefa-100175535/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Isturisa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/isturisa-100429970/
Połączenie przeciwwskazanePrzeciwpsychotyczne pochodne indolu (np. zyprazydon, sertindol)+ Inhibitory syntezy kortykosteroidów (np. osilodrostat) klasaPrzeciwpsychotycznych pochodnych indolu wydłużających odstęp QT nie łączy się z inhibitorem syntezy kortykosteroidów.Jeśli przyjmujesz lek przeciwpsychotyczny z tej grupy, nie zaczynaj leczenia osilodrostatem ani nie łącz tych leków bez decyzji lekarza, który wie o obu lekach i zleci ci EKG oraz badanie potasu.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli przyjmujesz lek przeciwpsychotyczny z tej grupy, nie zaczynaj leczenia osilodrostatem ani nie łącz tych leków bez decyzji lekarza, który wie o obu lekach i zleci ci EKG oraz badanie potasu.
Niektóre leki przeciwpsychotyczne, takie jak zyprazydon i sertindol, oraz osilodrostat stosowany w zespole Cushinga mogą zaburzać rytm serca. Przyjmowane razem nasilają to działanie i mogą wywołać groźną arytmię. Osilodrostat może też obniżać poziom potasu we krwi, co dodatkowo obciąża serce. Lurazydon ma na serce znacznie mniejszy wpływ.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca albo nierówne, szybkie bicie serca
- nagłe zawroty głowy, uczucie zbliżającego się omdlenia lub utrata przytomności
- skurcze i osłabienie mięśni
- silne zmęczenie, nudności, wymioty albo spadek ciśnienia
- ChPL
- nie sprawdzono
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Przeciwpsychotycznych pochodnych indolu wydłużających odstęp QT nie łączy się z inhibitorem syntezy kortykosteroidów. Zyprazydonu i sertindolu nie stosuje się razem z lekami wydłużającymi odstęp QT, w tym z osilodrostatem. U pacjenta z zespołem Cushinga, który wymaga leczenia przeciwpsychotycznego, lepiej wybrać lek o małym wpływie na QT, na przykład lurazydon albo arypiprazol. Jeśli zespół specjalistów uzna połączenie za niezbędne, przed włączeniem trzeba wyrównać stężenie potasu i magnezu. Należy też wykonać EKG przed leczeniem, po każdym zwiększeniu dawki osilodrostatu i okresowo w trakcie terapii. Przy połączeniu lurazydonu z osilodrostatem nie trzeba zmieniać dawek, ale warto kontrolować elektrolity.
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QT i komorowych zaburzeń rytmu, z częstoskurczem typu torsade de pointes i nagłym zgonem sercowym włącznie. Ryzyko jest największe przy sertindolu, nieco mniejsze przy zyprazydonie i znikome przy lurazydonie. Hipokaliemia, hipomagnezemia, bradykardia, choroba serca, płeć żeńska i podeszły wiek dodatkowo zwiększają zagrożenie. Interakcja nie jest wspólna dla całej klasy. Dotyczy pochodnych indolu, które wydłużają odstęp QT, czyli zyprazydonu i sertindolu. Lurazydon tworzy z osilodrostatem połączenie o niewielkim znaczeniu klinicznym.
Mechanizm
Główny mechanizm to sumowanie działania wydłużającego odstęp QT. Zyprazydon i sertindol blokują kanały potasowe hERG w sercu i wyraźnie wydłużają repolaryzację. Osilodrostat także wydłuża odstęp QT, a jego działanie rośnie z dawką. Osilodrostat hamuje 11β-hydroksylazę, przez co gromadzą się prekursory o działaniu mineralokortykoidowym. Te prekursory mogą wywołać hipokaliemię, która dodatkowo nasila ryzyko arytmii. Mniejsze znaczenie ma składowa farmakokinetyczna. Osilodrostat słabo hamuje CYP3A4, przez który częściowo metabolizowane są sertindol i zyprazydon, więc ich ekspozycja może nieznacznie wzrosnąć.
Monitorować
- EKG z oceną QTc przed włączeniem, po każdym zwiększeniu dawki osilodrostatu i okresowo w trakcie leczenia
- stężenie potasu i magnezu w surowicy przed leczeniem i regularnie w jego trakcie
- objawy niedoczynności kory nadnerczy, takie jak osłabienie, nudności i spadek ciśnienia
- kołatanie serca, zawroty głowy i omdlenia
- inne leki pacjenta wydłużające QT lub powodujące utratę potasu
Kiedy ocena się zmienia
| Zwiększanie dawki osilodrostatu w okresie ustalania dawkidawka · inhibitory syntezy kortykosteroidów | ryzyko rośnie | Wydłużenie QT przez osilodrostat zależy od dawki, więc ryzyko rośnie przy każdym jej zwiększeniu. Po każdej zmianie dawki potrzebne jest kontrolne EKG i oznaczenie potasu. |
| Włączenie osilodrostatu u pacjenta stale leczonego zyprazydonem lub sertindolemkolejność włączenia · pacjent | inne zalecenie | Przed włączeniem osilodrostatu należy w porozumieniu z psychiatrą rozważyć zamianę zyprazydonu lub sertindolu na lek o małym wpływie na QT. Zmianę leku przeciwpsychotycznego trzeba przeprowadzić stopniowo, aby nie doszło do nawrotu choroby psychicznej. |
Niekorzystna interakcjaApomorfina+ OsilodrostatUnikaj łączenia apomorfiny z osilodrostatem, a jeśli skojarzenie jest konieczne, wykonaj EKG przed włączeniem drugiego leku i po nim oraz kontroluj elektrolity.Nie zmieniaj dawek samodzielnie i upewnij się, że lekarz wie o obu lekach i zlecił EKG.nieznanyteoretyczne
Niekorzystna interakcja
Nie zmieniaj dawek samodzielnie i upewnij się, że lekarz wie o obu lekach i zlecił EKG.
Oba leki mogą wpływać na rytm serca, a razem ten wpływ może być silniejszy. U części osób może to prowadzić do groźnych zaburzeń rytmu. Apomorfina może też obniżać ciśnienie, co sprzyja zawrotom głowy i omdleniom.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie lub nierówne bicie serca
- omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
- nagłe zawroty głowy, zwłaszcza przy wstawaniu
- duszność lub ból w klatce piersiowej
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Unikaj łączenia apomorfiny z osilodrostatem, a jeśli skojarzenie jest konieczne, wykonaj EKG przed włączeniem drugiego leku i po nim oraz kontroluj elektrolity. Apomorfiny nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT[1]. Przy włączaniu lub odstawianiu leków wpływających na odstęp QT w trakcie leczenia osilodrostatem należy zachować ostrożność[2]. Przed skojarzeniem wyrównaj stężenie potasu i magnezu oraz oceń inne leki wydłużające QT przyjmowane przez pacjenta.
Skutek kliniczny
Większe ryzyko wydłużenia odstępu QT i komorowych zaburzeń rytmu, w tym częstoskurczu typu torsade de pointes, szczególnie u pacjentów z chorobą serca, bradykardią lub zaburzeniami elektrolitowymi. Apomorfina może też nasilać działanie hipotensyjne innych leków[1], co sprzyja zawrotom głowy i omdleniom.
Mechanizm
Oba leki wydłużają odstęp QT, więc ich działania na repolaryzację komór sumują się. Apomorfiny należy unikać w skojarzeniu z innymi lekami o znanych właściwościach wydłużających odstęp QT[1]. Osilodrostat podany z innymi lekami wpływającymi na odstęp QT może prowadzić do wydłużenia QT u pacjentów ze znanymi zaburzeniami rytmu serca[2]. Osilodrostat hamuje lub indukuje wiele enzymów i transporterów, w tym UGT1A1 in vitro, jednak klinicznie istotny wpływ na farmakokinetykę apomorfiny nie został wykazany[2].
Metabolizm i transportery
- Osilodrostat: umiarkowany inhibitor CYP1A2[3], inhibitor CYP2B6[3], słaby inhibitor CYP2C19[3], słaby inhibitor CYP2D6[3], inhibitor CYP2E1[3], słaby inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[3], inhibitor OAT1[3], inhibitor OAT3[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OCT2[3], inhibitor UGT1A1[3], induktor CYP1A2[3], induktor CYP2B6[3], induktor CYP3A4[3], substrat CYP2B6[3], substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3], substrat UGT2B7[3]
Monitorować
- EKG z oceną QTc przed włączeniem drugiego leku i po zmianach dawki
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- ciśnienie tętnicze, w tym spadki ortostatyczne
- częstość rytmu serca
- kołatania serca, omdlenia, zawroty głowy
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Włączenie lub odstawienie osilodrostatu u pacjenta leczonego apomorfinąkolejność włączenia · osilodrostat | inne zalecenie | Przy włączaniu lub odstawianiu osilodrostatu w trakcie leczenia lekami wpływającymi na QT wykonaj EKG i kontrolę elektrolitów. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dacepton 10 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań we wkładzie. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dacepton-100329932/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Isturisa 1 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/isturisa-100429970/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Isturisa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 30.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/isturisa-100429970/
Niekorzystna interakcjaBudezonid+ OsilodrostatPołączenie można stosować, ale przy długotrwałym leczeniu należy używać najmniejszej skutecznej dawki budezonidu i obserwować pacjenta pod kątem ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidów.Powiedz lekarzowi, który leczy cię z powodu zespołu Cushinga, że stosujesz budezonid, i nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z tych leków.opóźniony (dni)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Powiedz lekarzowi, który leczy cię z powodu zespołu Cushinga, że stosujesz budezonid, i nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z tych leków.
Lek na zespół Cushinga może nieco zwiększyć ilość budezonidu w organizmie. Oba leki wpływają też na hormon kortyzol, więc razem mogą utrudnić lekarzowi ocenę, czy dawka leku na Cushinga jest właściwa. Przy krótkim stosowaniu sprayu do nosa lub inhalacji ryzyko jest zwykle małe.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silne osłabienie lub zmęczenie
- nudności, wymioty, bóle brzucha
- zawroty głowy lub omdlenia
- szybki przyrost masy ciała lub obrzęki
- zaokrąglenie twarzy
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PK – metabolizm, PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie można stosować, ale przy długotrwałym leczeniu należy używać najmniejszej skutecznej dawki budezonidu i obserwować pacjenta pod kątem ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidów[1]. Przy krótkotrwałym stosowaniu budezonidu (1–2 tygodnie) znaczenie kliniczne interakcji z inhibitorami CYP3A4 jest ograniczone[1]. Ostrożność jest wskazana przy włączaniu lub odstawianiu budezonidu w trakcie dostosowywania dawki osilodrostatu, a lekarz prowadzący powinien wiedzieć o stosowaniu każdego glikokortykosteroidu, także wziewnego i donosowego.
Skutek kliniczny
Należy spodziewać się umiarkowanego zwiększenia ogólnoustrojowej ekspozycji na budezonid, mniejszego niż przy silnych inhibitorach CYP3A4. Klinicznie może to nasilać ogólnoustrojowe działania glikokortykosteroidów i zahamowanie czynności nadnerczy, a u pacjenta z zespołem Cushinga utrudniać ocenę kontroli hiperkortyzolemii i rozpoznanie hipokortyzolemii. Zahamowanie nadnerczy przez budezonid może też fałszywie zaniżać wynik testu stymulacji ACTH[1].
Mechanizm
Budezonid jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, a jego inhibitory zwiększają stężenie budezonidu w osoczu i ryzyko ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidów[1]. Osilodrostat jest łagodnym inhibitorem CYP3A4/5 – zwiększa AUC midazolamu 1,5-krotnie, a in vitro może zarówno hamować, jak i indukować CYP3A4/5[2]. Dodatkowo oba leki obniżają wytwarzanie endogennego kortyzolu – osilodrostat przez hamowanie syntezy w nadnerczach, a ogólnoustrojowo wchłonięty budezonid przez zahamowanie osi podwzgórze–przysadka–nadnercza[1].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Osilodrostat – słaby inhibitor CYP3A4[3], budezonid – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
- Osilodrostat – induktor CYP3A4[3], budezonid – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
- Budezonid: wrażliwy substrat CYP3A4[4]
- Osilodrostat: umiarkowany inhibitor CYP1A2[3], inhibitor CYP2B6[3], słaby inhibitor CYP2C19[3], słaby inhibitor CYP2D6[3], inhibitor CYP2E1[3], słaby inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[3], inhibitor OAT1[3], inhibitor OAT3[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OCT2[3], inhibitor UGT1A1[3], induktor CYP1A2[3], induktor CYP2B6[3], induktor CYP3A4[3], substrat CYP2B6[3], substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3], substrat UGT2B7[3]
Monitorować
- objawy nadmiaru glikokortykosteroidów (obrzęki, przyrost masy ciała, zaokrąglenie twarzy, hiperglikemia)
- objawy niewydolności kory nadnerczy (osłabienie, nudności, hipotonia, hipoglikemia)
- wyniki oznaczeń kortyzolu z uwzględnieniem stosowanego budezonidu
- wynik testu stymulacji ACTH – ryzyko wyniku fałszywie ujemnego
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Doustna lub doodbytniczadroga podania · budezonid | ryzyko rośnie | Budezonid podany doustnie lub doodbytniczo podlega intensywnemu metabolizmowi pierwszego przejścia przez CYP3A4, więc hamowanie tego enzymu przez osilodrostat może silniej zwiększać jego ekspozycję ogólnoustrojową niż przy podaniu donosowym lub wziewnym. |
| czas leczenia ≤ 14 dnibudezonid | ryzyko maleje | Przy krótkotrwałym leczeniu budezonidem (1–2 tygodnie) wpływ inhibitorów CYP3A4 na jego stężenie ma ograniczone znaczenie kliniczne. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Tafen Nasal 50 mcg/dawkę donosową, aerozol do nosa, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tafen-nasal-100193734/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Isturisa 1 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/isturisa-100429970/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Isturisa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 30.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/isturisa-100429970/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 30.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Niekorzystna interakcjaBuprenorfina+ OsilodrostatPołączenie można stosować pod kontrolą – po włączeniu osilodrostatu u pacjenta leczonego buprenorfiną obserwuj nasilenie sedacji i depresji oddechowej oraz zmiany odpowiedzi przeciwbólowej.Powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba leki, i nie zwiększaj samodzielnie dawki buprenorfiny.opóźniony (dni)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba leki, i nie zwiększaj samodzielnie dawki buprenorfiny.
Lek na zespół Cushinga może spowolnić rozkład buprenorfiny w organizmie, przez co lek przeciwbólowy może działać silniej niż zwykle. Oba leki mogą też wpływać na rytm serca. Najczęściej połączenie da się stosować, ale lekarz powinien o nim wiedzieć i kontrolować EKG.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna senność lub trudność z obudzeniem się
- spowolniony lub płytki oddech
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- zawroty głowy lub omdlenie
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PK – metabolizm, PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie można stosować pod kontrolą – po włączeniu osilodrostatu u pacjenta leczonego buprenorfiną obserwuj nasilenie sedacji i depresji oddechowej oraz zmiany odpowiedzi przeciwbólowej. Przy włączaniu lub odstawianiu osilodrostatu oceń, czy dawka buprenorfiny nadal jest właściwa, a w razie objawów przedawkowania ją zmniejsz. Wykonaj EKG przed leczeniem i w jego trakcie oraz wyrównaj stężenie potasu i magnezu.[1] Gdy to możliwe, wybierz opioid niemetabolizowany głównie przez CYP3A4.
Skutek kliniczny
Możliwe nasilenie działania buprenorfiny – senność, zawroty głowy, nudności, a przy większych dawkach spłycenie oddechu. Możliwe wydłużenie odstępu QT, szczególnie u pacjentów z zaburzeniami rytmu serca, hipokaliemią lub hipomagnezemią.
Mechanizm
Osilodrostat może zwiększać stężenie buprenorfiny, bo hamuje CYP3A4, główny szlak jej metabolizmu. Buprenorfina jest metabolizowana przez CYP3A4, a jej łączenie z lekami wpływającymi na aktywność tego enzymu nie jest zalecane, bo znaczenie hamowania i indukcji nie zostało wyjaśnione.[2] Osilodrostat jest łagodnym inhibitorem CYP3A4/5 i zwiększał AUC midazolamu 1,5-krotnie, a dane in vitro wskazują dodatkowo na możliwość indukcji CYP3A4/5, więc wypadkowy efekt przy dłuższym stosowaniu jest niepewny.[1] Osilodrostat wydłuża odstęp QT, a buprenorfina także może wydłużać QT, zwłaszcza w większych dawkach, co daje możliwe sumowanie działania na repolaryzację serca.[1]
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Osilodrostat – słaby inhibitor CYP3A4[3], buprenorfina – substrat CYP3A4[4]
- Osilodrostat – induktor CYP3A4[3], buprenorfina – substrat CYP3A4[4]
- Buprenorfina: substrat CYP3A4[4]
- Osilodrostat: umiarkowany inhibitor CYP1A2[3], inhibitor CYP2B6[3], słaby inhibitor CYP2C19[3], słaby inhibitor CYP2D6[3], inhibitor CYP2E1[3], słaby inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[3], inhibitor OAT1[3], inhibitor OAT3[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OCT2[3], inhibitor UGT1A1[3], induktor CYP1A2[3], induktor CYP2B6[3], induktor CYP3A4[3], substrat CYP2B6[3], substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3], substrat UGT2B7[3]
Monitorować
- sedacja i częstość oddechów
- skuteczność przeciwbólowa
- EKG z oceną odstępu QTc
- stężenie potasu i magnezu
Bezpieczniejsze alternatywy
morfinahydromorfon
Kiedy ocena się zmienia
| Włączenie osilodrostatu u pacjenta na stałej dawce buprenorfinykolejność włączenia · osilodrostat | inne zalecenie | Najwyższe ryzyko nasilenia działania buprenorfiny w pierwszych dniach i tygodniach po włączeniu osilodrostatu – obserwuj sedację i oddech, a przy objawach zmniejsz dawkę opioidu. |
| Odstawienie osilodrostatukolejność włączenia · osilodrostat | inne zalecenie | Po odstawieniu osilodrostatu stężenie buprenorfiny może się zmienić, a działanie przeciwbólowe osłabnąć lub nasilić – oceń skuteczność i dawkę opioidu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Isturisa 1 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/isturisa-100429970/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Bunondol 0,2 mg, tabletki podjęzykowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bunondol-100011957/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Isturisa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/isturisa-100429970/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Bunondol. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/bunondol-100011957/
Oznaczenia na tej stronie
- Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
- Korzystna interakcjaPołączenie celowe
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.