Interakcje / Enkorafenib / Enkorafenib i olmesartan medoksomil
Jaki opis pokazać?
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Połączenie można stosować bez zmiany dawek.
Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, i przez pierwsze tygodnie częściej mierz ciśnienie, a przy zawrotach głowy lub omdleniu zgłoś się do lekarza.
Interakcja o niejasnym znaczeniuEnkorafenib+ Olmesartan medoksomilPołączenie można stosować bez zmiany dawek.Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, i przez pierwsze tygodnie częściej mierz ciśnienie, a przy zawrotach głowy lub omdleniu zgłoś się do lekarza.nieznanyteoretyczne
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, i przez pierwsze tygodnie częściej mierz ciśnienie, a przy zawrotach głowy lub omdleniu zgłoś się do lekarza.
Lek na raka może nieznacznie zwiększyć ilość leku na nadciśnienie w organizmie. W efekcie ciśnienie może czasem spaść bardziej niż zwykle. Takie działanie jest mało prawdopodobne i zwykle łagodne.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zawroty głowy przy wstawaniu
- osłabienie lub uczucie omdlewania
- wyraźnie niższe niż zwykle wyniki pomiaru ciśnienia
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PK – transport
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie można stosować bez zmiany dawek. Po włączeniu lub odstawieniu enkorafenibu kontroluj ciśnienie tętnicze u pacjenta leczonego olmesartanem. Jeśli wystąpi objawowe niedociśnienie, rozważ zmniejszenie dawki olmesartanu.
Skutek kliniczny
Możliwe jest umiarkowane nasilenie działania hipotensyjnego olmesartanu, czyli zawroty głowy i niedociśnienie ortostatyczne, zwłaszcza na początku leczenia enkorafenibem. Olmesartan ma szeroki indeks terapeutyczny, dlatego poważne skutki są mało prawdopodobne. Nie ma badań klinicznych ani opisów przypadków tej pary.
Mechanizm
Interakcja jest możliwa jedynie teoretycznie, przez transportery wątrobowe. Enkorafenib hamuje in vivo transportery OATP1B1, OATP1B3 i/lub BCRP i może zwiększać stężenie leków będących ich substratami. Przy takich substratach należy zachować ostrożność.[1] Olmesartan jest substratem wątrobowych transporterów wychwytu OATP1B1 i OATP1B3, więc jego ekspozycja może się nieco zwiększyć. Enkorafenib jest silnym induktorem CYP3A4 i inhibitorem UGT1A1.[1] Nie ma to jednak znaczenia dla olmesartanu, bo olmesartan nie jest istotnie metabolizowany przez enzymy cytochromu P450 i nie należy oczekiwać interakcji tą drogą.[2]
Metabolizm i transportery
- Enkorafenib: umiarkowany inhibitor BCRP[3], umiarkowany inhibitor CYP1A2[3], inhibitor CYP2B6[3], inhibitor CYP2C9[3], inhibitor CYP3A4[3], inhibitor OAT1[3], inhibitor OAT3[3], umiarkowany inhibitor OATP1B1[3], umiarkowany inhibitor OATP1B3[3], inhibitor OCT2[3], inhibitor P-gp[3], inhibitor UGT1A1[3], induktor CYP1A2[3], induktor CYP2B6[3], induktor CYP2C9[3], silny induktor CYP3A4[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]
Monitorować
- ciśnienie tętnicze, w tym pomiar w pozycji stojącej
- objawy niedociśnienia ortostatycznego
Kiedy ocena się zmienia
| Włączenie lub odstawienie enkorafenibu u pacjenta na stałej dawce olmesartanukolejność włączenia · enkorafenib | inne zalecenie | Najwięcej uwagi wymagają pierwsze tygodnie po włączeniu enkorafenibu, gdy może pojawić się nadmierny spadek ciśnienia. Po odstawieniu enkorafenibu ciśnienie może wrócić do wyższych wartości. W obu sytuacjach skontroluj ciśnienie i w razie potrzeby skoryguj dawkę olmesartanu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Braftovi 50 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/braftovi-100411220/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Revival 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/revival-100135694/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Braftovi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 02.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/braftovi-100411220/
Alkohol przy tych lekach
Interakcja o niejasnym znaczeniuEnkorafeniba alkoholNie ma potrzeby zmiany dawki enkorafenibu, ale należy zalecić ograniczenie alkoholu do okazjonalnych, niewielkich ilości lub jego unikanie w okresach nasilonych działań niepożądanych.Ograniczaj alkohol do okazjonalnych, małych ilości, a gdy masz nudności, biegunkę lub problemy z wątrobą, nie pij go wcale i zapytaj lekarza lub farmaceutę.nieznanyteoretyczne
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Ograniczaj alkohol do okazjonalnych, małych ilości, a gdy masz nudności, biegunkę lub problemy z wątrobą, nie pij go wcale i zapytaj lekarza lub farmaceutę.
Nie wiadomo, żeby alkohol zmieniał działanie tego leku. Lek często powoduje jednak nudności, biegunkę, zmęczenie i może obciążać wątrobę, a alkohol może te dolegliwości nasilać. Dlatego najlepiej pić alkohol rzadko i w małych ilościach albo wcale. Nie pij soku grejpfrutowego ani drinków z jego dodatkiem, bo może on zwiększać ilość leku w organizmie.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- nasilone nudności lub wymioty
- biegunka i oznaki odwodnienia, takie jak silne pragnienie, zawroty głowy czy mało moczu
- zażółcenie skóry lub białek oczu, ciemny mocz
- silne zmęczenie lub osłabienie
- ból w prawym podżebrzu
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – metabolizm
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie ma potrzeby zmiany dawki enkorafenibu, ale należy zalecić ograniczenie alkoholu do okazjonalnych, niewielkich ilości lub jego unikanie w okresach nasilonych działań niepożądanych. Pacjent z chorobą wątroby, podwyższonymi aminotransferazami, nudnościami, wymiotami lub biegunką powinien całkowicie zrezygnować z alkoholu. Przy leczeniu skojarzonym warto sprawdzić zapisy o alkoholu w charakterystyce drugiego leku.
Skutek kliniczny
Nie opisano klinicznie istotnych skutków łącznego stosowania enkorafenibu i alkoholu. Teoretycznie alkohol, zwłaszcza w większych ilościach lub przyjmowany regularnie, może nasilać działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego, zmęczenie i obciążenie wątroby, a utrata płynów i elektrolitów przy wymiotach lub biegunce może zwiększać ryzyko powikłań u pacjentów w trakcie leczenia przeciwnowotworowego.
Mechanizm
Brak udokumentowanej interakcji, a możliwe nakładanie się działań jest wyłącznie teoretyczne. ChPL enkorafenibu nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach, a jedynym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na substancję czynną lub substancje pomocnicze[1]. Enkorafenib jest metabolizowany głównie przez CYP3A4[1]. Etanol nie jest istotnym inhibitorem tego enzymu, a przewlekłe nadużywanie alkoholu może teoretycznie nasilać aktywność enzymów wątrobowych i zmniejszać ekspozycję na lek, czego jednak nie zbadano. Ważniejszy jest możliwy addycyjny wpływ farmakodynamiczny. Inhibitory BRAF stosowane w skojarzeniu z inhibitorem MEK lub przeciwciałem anty-EGFR często wywołują nudności, wymioty, biegunkę, zmęczenie i wzrost aktywności aminotransferaz, a alkohol może te działania nasilać i sprzyjać odwodnieniu oraz zaburzeniom elektrolitowym.
Metabolizm i transportery
- Enkorafenib: umiarkowany inhibitor BCRP[2], umiarkowany inhibitor CYP1A2[2], inhibitor CYP2B6[2], inhibitor CYP2C9[2], inhibitor CYP3A4[2], inhibitor OAT1[2], inhibitor OAT3[2], umiarkowany inhibitor OATP1B1[2], umiarkowany inhibitor OATP1B3[2], inhibitor OCT2[2], inhibitor P-gp[2], inhibitor UGT1A1[2], induktor CYP1A2[2], induktor CYP2B6[2], induktor CYP2C9[2], silny induktor CYP3A4[2], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[2], substrat P-gp[2]
Monitorować
- aktywność aminotransferaz i stężenie bilirubiny w ramach rutynowej kontroli leczenia
- objawy żołądkowo-jelitowe i stan nawodnienia
- stężenia elektrolitów przy wymiotach lub biegunce
Kiedy ocena się zmienia
| Przewlekłe regularne picie lub nadużywanie alkoholuczas leczenia · pacjent | ryzyko rośnie | Przewlekłe nadużywanie alkoholu zwiększa ryzyko uszkodzenia wątroby i nasilenia toksyczności leczenia, a teoretycznie może też zmieniać metabolizm enkorafenibu. W tej sytuacji należy zalecić abstynencję i ściślej kontrolować parametry wątrobowe. |
| Jednorazowe spożycie dużej ilości alkoholuilość alkoholu · pacjent | ryzyko rośnie | Jednorazowe spożycie dużej ilości alkoholu może nasilić nudności, wymioty i odwodnienie oraz zaburzenia elektrolitowe, co u pacjenta leczonego przeciwnowotworowo zwiększa ryzyko powikłań. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Braftovi 50 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/braftovi-100411220/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Braftovi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/braftovi-100411220/
Interakcja o niejasnym znaczeniuOlmesartan medoksomila alkoholNie trzeba zmieniać dawki olmesartanu, ale pacjenta należy poinformować o możliwych zawrotach głowy i spadku ciśnienia po alkoholu oraz zalecić ograniczenie jego ilości.Pij alkohol rzadko i w małych ilościach, wstawaj powoli, a jeśli po alkoholu kręci ci się w głowie, usiądź lub połóż się i zapytaj farmaceutę lub lekarza o dalsze postępowanie.szybki (godziny)teoretyczne
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Pij alkohol rzadko i w małych ilościach, wstawaj powoli, a jeśli po alkoholu kręci ci się w głowie, usiądź lub połóż się i zapytaj farmaceutę lub lekarza o dalsze postępowanie.
Alkohol, podobnie jak ten lek, może obniżać ciśnienie krwi. Po wypiciu alkoholu możesz poczuć zawroty głowy albo osłabienie, szczególnie gdy szybko wstajesz. Jeśli pijesz alkohol często i w większych ilościach, ciśnienie może być trudniejsze do opanowania mimo leczenia.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zawroty głowy, szczególnie przy wstawaniu
- uczucie osłabienia lub zbliżającego się omdlenia
- omdlenie lub upadek
- ciśnienie stale wyższe niż zwykle mimo przyjmowania leku
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PD – antagonizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie trzeba zmieniać dawki olmesartanu, ale pacjenta należy poinformować o możliwych zawrotach głowy i spadku ciśnienia po alkoholu oraz zalecić ograniczenie jego ilości. U osób regularnie pijących więcej alkoholu warto omówić jego wpływ na skuteczność leczenia nadciśnienia.
Skutek kliniczny
Po jednorazowym spożyciu alkoholu możliwe są zawroty głowy, osłabienie i spadek ciśnienia przy wstawaniu, które u osób starszych zwiększają ryzyko upadku. Przy regularnym piciu większych ilości alkoholu głównym skutkiem jest gorsza kontrola nadciśnienia tętniczego.
Mechanizm
Interakcja ma charakter farmakodynamiczny i wynika z własnego wpływu etanolu na ciśnienie tętnicze, a nie z wpływu na losy olmesartanu w organizmie. ChPL olmesartanu medoksomilu nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach i zapis ten jest jednakowy we wszystkich ocenianych produktach.[1] ChPL podaje, że działanie obniżające ciśnienie olmesartanu może być nasilone przez inne substancje obniżające ciśnienie.[1] Etanol po jednorazowym spożyciu rozszerza naczynia krwionośne i może sumować się z działaniem olmesartanu, co sprzyja niedociśnieniu, zwłaszcza ortostatycznemu. Regularne spożywanie większych ilości alkoholu działa odwrotnie – podnosi ciśnienie tętnicze i osłabia efekt leczenia przeciwnadciśnieniowego. Interakcji farmakokinetycznej nie należy oczekiwać, ponieważ olmesartan nie hamuje w istotnym klinicznie stopniu enzymów cytochromu P450, w tym CYP2E1 biorącego udział w metabolizmie etanolu.[1]
Monitorować
- ciśnienie tętnicze, także w pozycji stojącej
- objawy niedociśnienia ortostatycznego – zawroty głowy, omdlenia
- skuteczność kontroli nadciśnienia przy regularnym spożywaniu alkoholu
Kiedy ocena się zmienia
| Duża ilość jednorazowo (upojenie)ilość alkoholu · pacjent | ryzyko rośnie | Duża jednorazowa dawka etanolu nasila rozszerzenie naczyń i odwodnienie, co zwiększa ryzyko istotnego niedociśnienia, omdlenia i upadku u pacjenta leczonego olmesartanem. |
| Regularne picie większych ilości alkoholuczas leczenia · pacjent | inne zalecenie | Przewlekłe spożywanie większych ilości alkoholu podnosi ciśnienie tętnicze i osłabia efekt leczenia przeciwnadciśnieniowego, dlatego zaleca się ograniczenie spożycia i ocenę kontroli ciśnienia. |
| Podeszły wiekwiek · pacjent | ryzyko rośnie | U osób w podeszłym wieku niedociśnienie ortostatyczne po alkoholu częściej prowadzi do upadków i urazów. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Revival 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/revival-100135694/
Inne interakcje tych leków 596
Połączenie przeciwwskazaneEnkorafenib+ LefamulinaNie stosuj lefamuliny u pacjenta leczonego enkorafenibem.Nie zaczynaj antybiotyku, tylko od razu powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz lek przeciwnowotworowy, aby dobrali inny antybiotyk.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie zaczynaj antybiotyku, tylko od razu powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz lek przeciwnowotworowy, aby dobrali inny antybiotyk.
Tych dwóch leków nie można przyjmować razem. Lek przeciwnowotworowy może osłabić działanie antybiotyku tak bardzo, że zakażenie nie zostanie wyleczone. Antybiotyk może też nasilać działania niepożądane leku przeciwnowotworowego, a oba leki razem mogą zaburzać rytm serca.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- zawroty głowy lub omdlenie
- utrzymująca się albo nasilająca się gorączka
- nasilający się kaszel lub duszność
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm, PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie stosuj lefamuliny u pacjenta leczonego enkorafenibem[1]. Wybierz antybiotyk, który nie zależy od metabolizmu CYP3A i nie wydłuża odstępu QT, na przykład antybiotyk beta-laktamowy. Nie przerywaj leczenia onkologicznego tylko po to, by podać lefamulinę – decyzję o leczeniu przeciwnowotworowym podejmuje onkolog.
Skutek kliniczny
Największym zagrożeniem jest niepowodzenie leczenia zakażenia z powodu zbyt niskiego stężenia lefamuliny[1]. Możliwe jest też nasilenie działań toksycznych enkorafenibu[2] oraz sumowanie się wpływu obu leków na odstęp QT z ryzykiem groźnych zaburzeń rytmu serca.
Mechanizm
Enkorafenib jest silnym induktorem CYP3A4 i przyspiesza metabolizm lefamuliny, co może znacząco obniżyć jej stężenie w osoczu[2]. Lefamuliny nie łączy się z umiarkowanymi ani silnymi induktorami CYP3A, ponieważ ryfampicyna zmniejszała AUC lefamuliny do około 0,28, a Cmax do około 0,43 wartości wyjściowej[1]. Jednocześnie lefamulina jest umiarkowanym inhibitorem CYP3A i może zwiększać ekspozycję na enkorafenib, który jest metabolizowany głównie przez CYP3A4[1]. Umiarkowany inhibitor CYP3A4 diltiazem zwiększał AUC enkorafenibu około dwukrotnie[2]. Dodatkowo oba leki mogą wydłużać odstęp QT, a lefamuliny nie łączy się z lekami wydłużającymi QT, w tym z substratami CYP3A o takim działaniu[1].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Enkorafenib – inhibitor CYP3A4[3], lefamulina – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
- Enkorafenib – inhibitor P-gp[3], lefamulina – substrat P-gp[4]
- Enkorafenib – silny induktor CYP3A4[3], lefamulina – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
- Lefamulina – umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], enkorafenib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
- Enkorafenib: umiarkowany inhibitor BCRP[3], umiarkowany inhibitor CYP1A2[3], inhibitor CYP2B6[3], inhibitor CYP2C9[3], inhibitor CYP3A4[3], inhibitor OAT1[3], inhibitor OAT3[3], umiarkowany inhibitor OATP1B1[3], umiarkowany inhibitor OATP1B3[3], inhibitor OCT2[3], inhibitor P-gp[3], inhibitor UGT1A1[3], induktor CYP1A2[3], induktor CYP2B6[3], induktor CYP2C9[3], silny induktor CYP3A4[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]
- Lefamulina: inhibitor BCRP[4], inhibitor CYP2C8[4], umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]
Monitorować
- skuteczność leczenia zakażenia – gorączka, objawy ze strony układu oddechowego
- EKG z oceną odstępu QTc, jeśli doszło do jednoczesnego podania
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- działania niepożądane enkorafenibu
Bezpieczniejsze alternatywy
amoksycylinaamoksycylina z kwasem klawulanowymcefuroksymceftriakson
Kiedy ocena się zmienia
| Enkorafenib przyjmowany przewlekle przed włączeniem lefamulinykolejność włączenia · enkorafenib | inne zalecenie | U pacjenta przewlekle leczonego enkorafenibem indukcja CYP3A4 jest już w pełni rozwinięta, więc obniżenie stężenia lefamuliny należy zakładać od pierwszej dawki antybiotyku. Po odstawieniu enkorafenibu efekt indukcji ustępuje stopniowo, dlatego lefamuliny nie należy włączać bezpośrednio po przerwaniu leczenia onkologicznego. |
| wiek ≥ 65 latpacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych, zwłaszcza z chorobą serca, zaburzeniami elektrolitowymi lub przyjmujących inne leki wydłużające QT, ryzyko zaburzeń rytmu przy ewentualnym jednoczesnym podaniu jest większe. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xenleta 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xenleta-100440180/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Braftovi 50 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/braftovi-100411220/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Braftovi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 03.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/braftovi-100411220/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xenleta. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 03.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xenleta-100440180/
Połączenie przeciwwskazaneEnkorafenib+ SomapacitanSomapacitanu nie łączy się z enkorafenibem.Nie wstrzykuj hormonu wzrostu w czasie leczenia enkorafenibem i jak najszybciej porozmawiaj o tym z lekarzem prowadzącym lub onkologiem.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie wstrzykuj hormonu wzrostu w czasie leczenia enkorafenibem i jak najszybciej porozmawiaj o tym z lekarzem prowadzącym lub onkologiem.
Tych dwóch leków nie stosuje się razem. Enkorafenib jest lekiem przeciwnowotworowym, a hormonu wzrostu nie podaje się w czasie aktywnej choroby nowotworowej i jej leczenia, bo może on sprzyjać wzrostowi guza. O ewentualnym powrocie do hormonu wzrostu po zakończeniu leczenia onkologicznego decyduje lekarz.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- nowe guzki lub powiększanie się zmian na skórze
- nasilające się bóle głowy, zaburzenia widzenia
- niewyjaśnione pogorszenie samopoczucia lub utrata masy ciała
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm, PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Somapacitanu nie łączy się z enkorafenibem. U pacjenta, który zaczyna leczenie enkorafenibem, somapacitan należy odstawić[1]. Ewentualne ponowne włączenie hormonu wzrostu rozważa się dopiero po zakończeniu leczenia przeciwnowotworowego, gdy choroba nowotworowa jest nieaktywna, a decyzję podejmuje lekarz prowadzący we współpracy z onkologiem[1]. Inne preparaty hormonu wzrostu nie stanowią alternatywy, ponieważ to ograniczenie dotyczy całej grupy.
Skutek kliniczny
Ryzyko pobudzenia wzrostu lub progresji nowotworu i osłabienia skuteczności leczenia przeciwnowotworowego. Teoretycznie możliwe jest też zmniejszenie stężenia enkorafenibu.
Mechanizm
Enkorafenib jest lekiem przeciwnowotworowym, więc jego stosowanie oznacza czynną chorobę nowotworową i trwające leczenie przeciwnowotworowe. Somapacitanu nie wolno stosować w czynnej chorobie nowotworowej, a leczenie przeciwnowotworowe musi zostać zakończone przed rozpoczęciem terapii somapacitanem[1]. Hormon wzrostu może sprzyjać wzrostowi guza i w ten sposób przeciwdziałać leczeniu przeciwnowotworowemu. Dodatkowo hormon wzrostu może zwiększać klirens substancji metabolizowanych przez izoenzymy cytochromu P450, a znaczenie kliniczne tego zjawiska nie jest znane[1]. Enkorafenib jest metabolizowany głównie przez CYP3A4[2], więc teoretycznie jego ekspozycja mogłaby się zmniejszyć. Somapacitan jako białko nie jest metabolizowany przez CYP3A4, dlatego indukcja tego enzymu przez enkorafenib nie powinna wpływać na jego stężenie.
Metabolizm i transportery
- Enkorafenib: umiarkowany inhibitor BCRP[3], umiarkowany inhibitor CYP1A2[3], inhibitor CYP2B6[3], inhibitor CYP2C9[3], inhibitor CYP3A4[3], inhibitor OAT1[3], inhibitor OAT3[3], umiarkowany inhibitor OATP1B1[3], umiarkowany inhibitor OATP1B3[3], inhibitor OCT2[3], inhibitor P-gp[3], inhibitor UGT1A1[3], induktor CYP1A2[3], induktor CYP2B6[3], induktor CYP2C9[3], silny induktor CYP3A4[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]
Monitorować
- aktywność choroby nowotworowej i objawy progresji guza
- pełna lista leków pacjenta pod kątem preparatów hormonu wzrostu po rozpoznaniu nowotworu
Kiedy ocena się zmienia
| Enkorafenib włączany u pacjenta już leczonego somapacitanemkolejność włączenia · somapacitan | inne zalecenie | Rozpoznanie nowotworu i rozpoczęcie leczenia enkorafenibem wymaga odstawienia somapacitanu. Należy upewnić się, że lekarz prowadzący terapię hormonem wzrostu wie o nowym leczeniu. |
| Zakończenie leczenia przeciwnowotworowego i nieaktywna choroba nowotworowaodstep · enkorafenib | inne zalecenie | Po zakończeniu leczenia przeciwnowotworowego i przy nieaktywnej chorobie można rozważyć leczenie somapacitanem, ale decyzję podejmuje lekarz z uwzględnieniem ryzyka nawrotu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Sogroya 10 mg/1,5 ml, roztwór do wstrzykiwań we wstrzykiwaczu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 28.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sogroya-100462156/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Braftovi 50 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/braftovi-100411220/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Braftovi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/braftovi-100411220/
Połączenie przeciwwskazaneEnkorafenib+ LonafarnibNie łącz enkorafenibu z lonafarnibem.Nie przyjmuj tych leków razem bez rozmowy z lekarzem i nie odstawiaj żadnego z nich na własną rękę.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj tych leków razem bez rozmowy z lekarzem i nie odstawiaj żadnego z nich na własną rękę.
Tych dwóch leków nie przyjmuje się razem. Enkorafenib może sprawić, że lonafarnib przestanie działać. Lonafarnib może z kolei zwiększyć ilość enkorafenibu w organizmie i nasilić jego działania niepożądane.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- nasilone nudności, wymioty lub biegunka
- nowa wysypka albo inne zmiany na skórze
- silne zmęczenie
- bóle stawów lub mięśni
- nawrót lub nasilenie objawów choroby, na którą przyjmujesz lonafarnib
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz enkorafenibu z lonafarnibem. Lonafarnibu nie stosuje się z lekami metabolizowanymi głównie przez CYP3A4[1]. Należy też unikać łączenia lonafarnibu z induktorami CYP3A i szukać alternatywnych metod leczenia[1]. Enkorafenibu nie zaleca się łączyć z silnymi inhibitorami CYP3A4. Jeśli nie da się tego uniknąć, pacjenta trzeba uważnie kontrolować pod kątem bezpieczeństwa[2]. Inne inhibitory BRAF również indukują CYP3A4, więc nie są prostym zamiennikiem. Leczenie nowotworu u pacjenta przyjmującego lonafarnib należy zaplanować wspólnie z onkologiem i lekarzem prowadzącym terapię lonafarnibem.
Skutek kliniczny
Najbardziej prawdopodobnym skutkiem jest utrata skuteczności lonafarnibu na skutek przyspieszenia jego metabolizmu[1]. Możliwe jest też zwiększenie ekspozycji na enkorafenib i nasilenie jego działań toksycznych[2].
Mechanizm
Interakcja działa w obu kierunkach przez CYP3A. Enkorafenib jest silnym induktorem CYP3A4[2], a lonafarnib jest metabolizowany przez CYP3A4 i CYP3A5[1]. Silny induktor CYP3A (ryfampicyna) zmniejszył Cmax lonafarnibu 12,5-krotnie, a AUC 50-krotnie[1]. Z drugiej strony lonafarnib in vivo silnie hamuje CYP3A w mechanizmie zależnym od metabolizmu[1], a enkorafenib jest metabolizowany głównie przez CYP3A4[2]. Silne inhibitory CYP3A4 zwiększały AUC enkorafenibu około 3-krotnie (pozakonazol), a według modelowania nawet około 5-krotnie (ketokonazol)[2]. Wypadkowa zmiana stężeń obu leków podawanych razem nie była badana.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Enkorafenib – inhibitor CYP3A4[3], lonafarnib – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
- Enkorafenib – inhibitor P-gp[3], lonafarnib – substrat P-gp[4]
- Enkorafenib – silny induktor CYP3A4[3], lonafarnib – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
- Lonafarnib – słaby inhibitor CYP2C19[4], enkorafenib – drugorzędny szlak substrat CYP2C19[3]
- Lonafarnib – silny inhibitor CYP3A4[4], enkorafenib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
- Lonafarnib – inhibitor P-gp[4], enkorafenib – substrat P-gp[3]
- Enkorafenib: umiarkowany inhibitor BCRP[3], umiarkowany inhibitor CYP1A2[3], inhibitor CYP2B6[3], inhibitor CYP2C9[3], inhibitor CYP3A4[3], inhibitor OAT1[3], inhibitor OAT3[3], umiarkowany inhibitor OATP1B1[3], umiarkowany inhibitor OATP1B3[3], inhibitor OCT2[3], inhibitor P-gp[3], inhibitor UGT1A1[3], induktor CYP1A2[3], induktor CYP2B6[3], induktor CYP2C9[3], silny induktor CYP3A4[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]
- Lonafarnib: słaby inhibitor CYP2C19[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[4], inhibitor MATE2-K[4], inhibitor P-gp[4], wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]
Monitorować
- skuteczność leczenia lonafarnibem (przebieg choroby podstawowej)
- objawy toksyczności enkorafenibu (nudności, wymioty, biegunka, zmiany skórne, zmęczenie, bóle stawów)
- pełna lista leków pod kątem innych inhibitorów i induktorów CYP3A
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zokinvy 50 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zokinvy-100471697/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Braftovi 50 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/braftovi-100411220/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Braftovi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/braftovi-100411220/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zokinvy. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zokinvy-100471697/
Połączenie przeciwwskazaneFenylobutazon+ EnkorafenibNie stosuj fenylobutazonu u pacjenta leczonego enkorafenibem.Nie używaj maści z fenylobutazonem i zapytaj farmaceutę lub lekarza o inny lek przeciwbólowy do stosowania na skórę.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie używaj maści z fenylobutazonem i zapytaj farmaceutę lub lekarza o inny lek przeciwbólowy do stosowania na skórę.
Maści z fenylobutazonem nie stosuje się u osób przyjmujących leki przeciwnowotworowe, takie jak enkorafenib. Oba leki mogą niekorzystnie wpływać na szpik kostny, który wytwarza krwinki. Może to zwiększyć ryzyko zakażeń, niedokrwistości i krwawień.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka lub dreszcze
- ból gardła albo owrzodzenia w jamie ustnej
- łatwe powstawanie siniaków
- krwawienie z nosa lub dziąseł
- nietypowe zmęczenie i bladość
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie stosuj fenylobutazonu u pacjenta leczonego enkorafenibem[1]. Jeśli potrzebny jest miejscowy lek przeciwzapalny, wybierz inny niesteroidowy lek przeciwzapalny do stosowania na skórę i skonsultuj wybór z lekarzem prowadzącym leczenie onkologiczne. Jeśli pacjent już stosował obie substancje, odstaw maść i zleć kontrolę morfologii krwi.
Skutek kliniczny
Możliwe nasilenie zaburzeń czynności szpiku kostnego, czyli niedokrwistości, spadku liczby białych krwinek i płytek krwi, a przez to zwiększenie ryzyka zakażeń i krwawień u pacjenta leczonego onkologicznie.
Mechanizm
Fenylobutazonu nie stosuje się u pacjentów leczonych chemioterapeutykami i innymi lekami zaburzającymi czynność szpiku kostnego[1]. Enkorafenib jest lekiem przeciwnowotworowym, dlatego zakaz obejmuje to połączenie. Mechanizm polega na możliwym sumowaniu się niekorzystnego wpływu obu leków na krwiotworzenie. Podczas stosowania maści dłużej niż 7 dni mogą wystąpić interakcje jak po stosowaniu ogólnym fenylobutazonu[1]. Interakcji farmakokinetycznej między tymi lekami nie opisano.
Metabolizm i transportery
- Enkorafenib: umiarkowany inhibitor BCRP[2], umiarkowany inhibitor CYP1A2[2], inhibitor CYP2B6[2], inhibitor CYP2C9[2], inhibitor CYP3A4[2], inhibitor OAT1[2], inhibitor OAT3[2], umiarkowany inhibitor OATP1B1[2], umiarkowany inhibitor OATP1B3[2], inhibitor OCT2[2], inhibitor P-gp[2], inhibitor UGT1A1[2], induktor CYP1A2[2], induktor CYP2B6[2], induktor CYP2C9[2], silny induktor CYP3A4[2], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[2], substrat P-gp[2]
Monitorować
- morfologia krwi z rozmazem
- objawy zakażenia (gorączka, ból gardła)
- objawy krwawienia (siniaki, wybroczyny, krwawienie z dziąseł)
Bezpieczniejsze alternatywy
diklofenak (żel)ibuprofen (żel)naproksen (żel)
Kiedy ocena się zmienia
| czas leczenia ≥ 7 dnifenylobutazon | ryzyko rośnie | Przy stosowaniu maści z fenylobutazonem dłużej niż 7 dni mogą wystąpić interakcje jak po podaniu ogólnym. Połączenie pozostaje przeciwwskazane niezależnie od czasu stosowania. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Butapirazol 50 mg/g, maść. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/butapirazol-100012069/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Braftovi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/braftovi-100411220/
Połączenie przeciwwskazaneGrazoprewir+ EnkorafenibGrazoprewiru nie łączy się z enkorafenibem, ponieważ enkorafenib należy zarówno do induktorów CYP3A, jak i do inhibitorów OATP1B, a obie te grupy są przeciwwskazane z grazoprewirem.Nie zaczynaj przyjmować tych leków razem i jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem prowadzącym leczenie wątroby oraz z onkologiem.nieznanyteoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie zaczynaj przyjmować tych leków razem i jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem prowadzącym leczenie wątroby oraz z onkologiem.
Lek przeciwko wirusowemu zapaleniu wątroby typu C zawierający grazoprewir nie może być przyjmowany razem z enkorafenibem stosowanym w leczeniu nowotworu. Enkorafenib zmienia sposób, w jaki organizm przetwarza grazoprewir, przez co leczenie wątroby może nie zadziałać albo lek może działać nieprzewidywalnie. Lekarze muszą wspólnie wybrać inne rozwiązanie.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zażółcenie skóry lub białek oczu
- ciemny mocz
- ból w prawym podżebrzu
- nasilone zmęczenie lub brak apetytu
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm, PK – transport
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Grazoprewiru nie łączy się z enkorafenibem, ponieważ enkorafenib należy zarówno do induktorów CYP3A, jak i do inhibitorów OATP1B, a obie te grupy są przeciwwskazane z grazoprewirem[1]. Przeciwwskazanie dotyczy całego leku złożonego grazoprewiru z elbaswirem[1]. Wybór innego schematu leczenia HCV albo przesunięcie terapii przeciwwirusowej na czas po zakończeniu leczenia enkorafenibem należy ustalić wspólnie z hepatologiem i onkologiem, z osobną weryfikacją interakcji każdego rozważanego leku z enkorafenibem. Po odstawieniu enkorafenibu efekt indukcji wygasa stopniowo, dlatego terapii grazoprewirem nie należy rozpoczynać bezpośrednio po jego odstawieniu bez konsultacji.
Skutek kliniczny
Zmniejszenie stężenia grazoprewiru może osłabić skuteczność leczenia przeciwwirusowego HCV i sprzyjać niepowodzeniu terapii[1]. Zwiększenie stężenia grazoprewiru w wyniku hamowania OATP1B jest z kolei powodem przeciwwskazania jego łączenia z inhibitorami tego transportera[1].
Mechanizm
Enkorafenib jest silnym induktorem CYP3A4[2], a grazoprewir jest substratem CYP3A i P-gp, więc indukcja może zmniejszyć jego stężenie w osoczu[1]. Jednocześnie enkorafenib hamuje in vivo OATP1B1, OATP1B3 i/lub BCRP[2], a grazoprewir jest substratem OATP1B i hamowanie tego transportera może istotnie zwiększyć jego stężenie w osoczu[1]. Oba mechanizmy działają w przeciwnych kierunkach, dlatego wypadkowa zmiana ekspozycji na grazoprewir jest nieprzewidywalna. Grazoprewir jest jedynie słabym inhibitorem CYP3A i nie powoduje znaczącego klinicznie zwiększenia ekspozycji na substraty CYP3A[1], więc istotny wpływ na enkorafenib jest mało prawdopodobny.
Metabolizm i transportery
- Enkorafenib: umiarkowany inhibitor BCRP[3], umiarkowany inhibitor CYP1A2[3], inhibitor CYP2B6[3], inhibitor CYP2C9[3], inhibitor CYP3A4[3], inhibitor OAT1[3], inhibitor OAT3[3], umiarkowany inhibitor OATP1B1[3], umiarkowany inhibitor OATP1B3[3], inhibitor OCT2[3], inhibitor P-gp[3], inhibitor UGT1A1[3], induktor CYP1A2[3], induktor CYP2B6[3], induktor CYP2C9[3], silny induktor CYP3A4[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]
Monitorować
- pełny przegląd leków przed rozpoczęciem terapii HCV
- aktywność ALT i AST
- odpowiedź wirusologiczna (HCV RNA), jeśli doszło do równoczesnego stosowania
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zepatier 50 mg + 100 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.11.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zepatier-100376883/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Braftovi 50 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/braftovi-100411220/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Braftovi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/braftovi-100411220/
Połączenie przeciwwskazaneHydroksyzyna+ EnkorafenibNie stosuj hydroksyzyny u pacjenta leczonego enkorafenibem.Nie zaczynaj brać hydroksyzyny podczas leczenia enkorafenibem i porozmawiaj z lekarzem prowadzącym o bezpieczniejszym zamienniku.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie zaczynaj brać hydroksyzyny podczas leczenia enkorafenibem i porozmawiaj z lekarzem prowadzącym o bezpieczniejszym zamienniku.
Tych dwóch leków nie należy przyjmować razem. Oba mogą wpływać na rytm serca, a razem zwiększają ryzyko groźnych zaburzeń rytmu. Ryzyko jest większe, gdy masz wymioty lub biegunkę, bo organizm traci wtedy potas i magnez. Lekarz może dobrać inny lek na świąd lub niepokój, który jest bezpieczniejszy dla serca.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
- nagłe zawroty głowy
- duszność lub ból w klatce piersiowej
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – metabolizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie stosuj hydroksyzyny u pacjenta leczonego enkorafenibem. Hydroksyzyna jest przeciwwskazana u osób przyjmujących leki wydłużające odstęp QT[1]. W leczeniu świądu wybierz lek przeciwhistaminowy o minimalnym wpływie na QT, a w lęku i bezsenności lek bez działania na QT, po weryfikacji jego interakcji z enkorafenibem. Gdy pacjent już przyjął oba leki, oceń EKG z pomiarem QTc oraz stężenie potasu i magnezu, a następnie odstaw hydroksyzynę.
Skutek kliniczny
Głównym zagrożeniem jest addycyjne wydłużenie odstępu QT z ryzykiem komorowych zaburzeń rytmu typu torsade de pointes, omdleń i nagłego zgonu sercowego. Ryzyko rośnie przy hipokaliemii i hipomagnezemii, które u chorych onkologicznych często wynikają z wymiotów i biegunki. Drugorzędnym skutkiem jest słabsze działanie przeciwświądowe i uspokajające hydroksyzyny z powodu indukcji jej metabolizmu.
Mechanizm
Oba leki mogą wydłużać odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację serca się sumuje. Hydroksyzyny nie łączy się z lekami, o których wiadomo, że wydłużają odstęp QT lub wywołują torsade de pointes[1][2][3]. Hydroksyzyna jest metabolizowana przez dehydrogenazę alkoholową oraz CYP3A4/5[1], a enkorafenib jest silnym induktorem CYP3A4[4], więc może dodatkowo zmniejszać stężenie hydroksyzyny i osłabiać jej działanie.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Hydroksyzyna – inhibitor CYP2C19[5], enkorafenib – drugorzędny szlak substrat CYP2C19[6]
- Hydroksyzyna – inhibitor CYP2D6[5], enkorafenib – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6]
- Hydroksyzyna – inhibitor CYP3A4[5], enkorafenib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[6]
- Enkorafenib – inhibitor CYP3A4[6], hydroksyzyna – substrat CYP3A4[5]
- Enkorafenib – silny induktor CYP3A4[6], hydroksyzyna – substrat CYP3A4[5]
- Hydroksyzyna: inhibitor CYP2C19[5], inhibitor CYP2C9[5], inhibitor CYP2D6[5], inhibitor CYP3A4[5], substrat CYP3A4[5]
- Enkorafenib: umiarkowany inhibitor BCRP[6], umiarkowany inhibitor CYP1A2[6], inhibitor CYP2B6[6], inhibitor CYP2C9[6], inhibitor CYP3A4[6], inhibitor OAT1[6], inhibitor OAT3[6], umiarkowany inhibitor OATP1B1[6], umiarkowany inhibitor OATP1B3[6], inhibitor OCT2[6], inhibitor P-gp[6], inhibitor UGT1A1[6], induktor CYP1A2[6], induktor CYP2B6[6], induktor CYP2C9[6], silny induktor CYP3A4[6], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[6], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[6], substrat P-gp[6]
Monitorować
- EKG z oceną QTc
- stężenie potasu w surowicy
- stężenie magnezu w surowicy
- objawy zaburzeń rytmu (kołatanie serca, omdlenia)
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Odstawienie enkorafenibu u pacjenta przyjmującego hydroksyzynękolejność włączenia · enkorafenib | inne zalecenie | Po odstawieniu enkorafenibu indukcja CYP3A4 stopniowo wygasa, co może zwiększać stężenie hydroksyzyny i nasilać sedację oraz działanie na QT. Ponowne włączenie hydroksyzyny po zakończeniu leczenia enkorafenibem wymaga oceny QTc i elektrolitów. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum Espefa 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/hydroxyzinum-espefa-100175535/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Atarax 2 mg/ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/atarax-100203119/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum VP 2 mg/ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/hydroxyzinum-vp-100278703/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Braftovi 50 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/braftovi-100411220/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum Espefa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 03.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/hydroxyzinum-espefa-100175535/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Braftovi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 03.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/braftovi-100411220/
Połączenie przeciwwskazaneKariprazyna+ EnkorafenibKariprazyny nie łączy się z enkorafenibem, ponieważ połączenie z silnymi i umiarkowanymi induktorami CYP3A4 jest przeciwwskazane.Nie odstawiaj samodzielnie żadnego z leków, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem prowadzącym lub psychiatrą o zmianie leku psychiatrycznego.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie odstawiaj samodzielnie żadnego z leków, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem prowadzącym lub psychiatrą o zmianie leku psychiatrycznego.
Lek przeciwnowotworowy enkorafenib przyspiesza usuwanie kariprazyny z organizmu. Przez to kariprazyna może przestać działać, a objawy choroby psychicznej mogą wrócić lub się nasilić. Tych leków nie stosuje się razem, ale lekarz może dobrać inny lek psychiatryczny, który można bezpiecznie łączyć z leczeniem onkologicznym.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- powrót lub nasilenie omamów, urojeń albo podejrzliwości
- niepokój, rozdrażnienie, bezsenność
- wycofanie się, trudności z myśleniem i koncentracją
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Kariprazyny nie łączy się z enkorafenibem, ponieważ połączenie z silnymi i umiarkowanymi induktorami CYP3A4 jest przeciwwskazane[1]. Ponieważ leczenie onkologiczne ma zwykle pierwszeństwo, w praktyce należy w porozumieniu z psychiatrą zamienić kariprazynę na lek przeciwpsychotyczny niezależny od CYP3A4 jeszcze przed rozpoczęciem terapii enkorafenibem. Zamianę prowadzi się ostrożnie, z kontrolą stanu psychicznego, pamiętając o długim utrzymywaniu się metabolitów kariprazyny w organizmie[1].
Skutek kliniczny
Spadek stężenia kariprazyny i jej czynnych metabolitów grozi utratą skuteczności przeciwpsychotycznej, czyli nawrotem lub zaostrzeniem objawów schizofrenii[1]. Po odstawieniu enkorafenibu indukcja stopniowo wygasa, a ekspozycja na kariprazynę rośnie, co przy dawce zwiększonej w czasie skojarzenia może nasilić działania niepożądane. Ze względu na długie okresy półtrwania metabolitów kariprazyny zmiany stężeń ujawniają się z opóźnieniem kilku tygodni[1].
Mechanizm
Enkorafenib jest silnym induktorem CYP3A4[2]. Kariprazyna oraz jej czynne metabolity, demetylokariprazyna i didemetylokariprazyna, są metabolizowane głównie przez CYP3A4, z niewielkim udziałem CYP2D6[1]. Indukcja CYP3A4 przyspiesza eliminację kariprazyny i jej metabolitów, co może znacząco zmniejszyć całkowitą ekspozycję na lek[1].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Kariprazyna – inhibitor P-gp[3], enkorafenib – substrat P-gp[4]
- Enkorafenib – inhibitor CYP3A4[4], kariprazyna – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
- Enkorafenib – silny induktor CYP3A4[4], kariprazyna – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
- Kariprazyna: inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
- Enkorafenib: umiarkowany inhibitor BCRP[4], umiarkowany inhibitor CYP1A2[4], inhibitor CYP2B6[4], inhibitor CYP2C9[4], inhibitor CYP3A4[4], inhibitor OAT1[4], inhibitor OAT3[4], umiarkowany inhibitor OATP1B1[4], umiarkowany inhibitor OATP1B3[4], inhibitor OCT2[4], inhibitor P-gp[4], inhibitor UGT1A1[4], induktor CYP1A2[4], induktor CYP2B6[4], induktor CYP2C9[4], silny induktor CYP3A4[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]
Monitorować
- stan psychiczny i objawy nawrotu psychozy w okresie zamiany leku przeciwpsychotycznego
- działania niepożądane nowego leku przeciwpsychotycznego (objawy pozapiramidowe, sedacja)
- tolerancja kariprazyny przez kilka tygodni po odstawieniu enkorafenibu, jeśli wraca się do kariprazyny
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Odstawienie enkorafenibu u pacjenta przyjmującego kariprazynękolejność włączenia · enkorafenib | inne zalecenie | Po odstawieniu enkorafenibu indukcja CYP3A4 stopniowo wygasa, a ekspozycja na kariprazynę rośnie z opóźnieniem wynikającym z długich okresów półtrwania jej metabolitów. Jeśli dawkę kariprazyny zwiększano, monitoruj tolerancję przez kilka tygodni i w razie potrzeby zmniejsz dawkę. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Reagila 1,5 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/reagila-100390771/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Braftovi 50 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/braftovi-100411220/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Reagila. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/reagila-100390771/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Braftovi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/braftovi-100411220/
Połączenie przeciwwskazaneLurazydon+ EnkorafenibLurazydonu nie łączy się z silnymi induktorami CYP3A4, a enkorafenib do nich należy.Nie odstawiaj żadnego leku na własną rękę, tylko jak najszybciej powiedz onkologowi i psychiatrze, że przyjmujesz oba leki, aby mogli zmienić leczenie.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie odstawiaj żadnego leku na własną rękę, tylko jak najszybciej powiedz onkologowi i psychiatrze, że przyjmujesz oba leki, aby mogli zmienić leczenie.
Lek przeciwnowotworowy enkorafenib przyspiesza rozkład lurazydonu w organizmie. Przez to lurazydon może przestać działać, a objawy choroby psychicznej mogą wrócić. Tych leków nie należy przyjmować razem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- powrót lub nasilenie objawów choroby, np. lęk, niepokój, bezsenność
- pogorszenie nastroju lub myśli samobójcze
- słyszenie głosów lub podejrzliwość
- kołatanie serca, omdlenie lub zawroty głowy
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm, PK – transport
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Lurazydonu nie łączy się z silnymi induktorami CYP3A4, a enkorafenib do nich należy[1][2][3][4]. U pacjenta, który musi rozpocząć leczenie enkorafenibem, lekarz prowadzący powinien we współpracy z psychiatrą zamienić lurazydon na lek przeciwpsychotyczny niemetabolizowany istotnie przez CYP3A4. Zwiększanie dawki lurazydonu w celu wyrównania indukcji nie jest właściwym rozwiązaniem. Przy doborze zamiennika warto uwzględnić, że enkorafenib może wydłużać odstęp QT, a lurazydon i inne leki przeciwpsychotyczne stosuje się ostrożnie z lekami wydłużającymi QT[1].
Skutek kliniczny
Należy się spodziewać znacznego spadku stężenia lurazydonu i jego aktywnego metabolitu, co grozi utratą skuteczności przeciwpsychotycznej i nawrotem objawów schizofrenii lub depresji w chorobie afektywnej dwubiegunowej. Po odstawieniu enkorafenibu indukcja stopniowo wygasa i stężenie lurazydonu rośnie, co może nasilić działania niepożądane, jeśli dawkę wcześniej zwiększono.
Mechanizm
Enkorafenib jest silnym induktorem CYP3A4[2]. Lurazydon i jego aktywny metabolit ID-14283 są metabolizowane głównie przez CYP3A4, a silny induktor ryfampicyna zmniejszył ekspozycję na lurazydon 6-krotnie[1]. Enkorafenib hamuje też BCRP, a lurazydon jest substratem BCRP in vitro[2][1]. Ten kierunek mógłby nieznacznie zwiększać ekspozycję na lurazydon, ale znaczenie BCRP dla lurazydonu in vivo nie jest jasne i przeważa silna indukcja metabolizmu.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Lurazydon – słaby inhibitor CYP3A4[5], enkorafenib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[6]
- Lurazydon – inhibitor P-gp[5], enkorafenib – substrat P-gp[6]
- Enkorafenib – umiarkowany inhibitor BCRP[6], lurazydon – substrat BCRP[5]
- Enkorafenib – inhibitor CYP3A4[6], lurazydon – wrażliwy substrat CYP3A4[7]
- Enkorafenib – inhibitor P-gp[6], lurazydon – substrat P-gp[5]
- Enkorafenib – silny induktor CYP3A4[6], lurazydon – wrażliwy substrat CYP3A4[7]
- Lurazydon: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP3A4[5], inhibitor P-gp[5], substrat BCRP[5], wrażliwy substrat CYP3A4[7], substrat P-gp[5]
- Enkorafenib: umiarkowany inhibitor BCRP[6], umiarkowany inhibitor CYP1A2[6], inhibitor CYP2B6[6], inhibitor CYP2C9[6], inhibitor CYP3A4[6], inhibitor OAT1[6], inhibitor OAT3[6], umiarkowany inhibitor OATP1B1[6], umiarkowany inhibitor OATP1B3[6], inhibitor OCT2[6], inhibitor P-gp[6], inhibitor UGT1A1[6], induktor CYP1A2[6], induktor CYP2B6[6], induktor CYP2C9[6], silny induktor CYP3A4[6], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[6], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[6], substrat P-gp[6]
Monitorować
- objawy psychotyczne i nastrój po zmianie leczenia
- EKG (odstęp QT) przy doborze leku przeciwpsychotycznego
- stężenie elektrolitów (potas, magnez)
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Odstawienie enkorafenibu u pacjenta nadal przyjmującego lurazydonkolejność włączenia · enkorafenib | inne zalecenie | Po odstawieniu enkorafenibu indukcja CYP3A4 wygasa stopniowo, więc stężenie lurazydonu rośnie z opóźnieniem. Jeśli dawkę lurazydonu wcześniej zwiększano, należy ją zredukować i obserwować pacjenta pod kątem działań niepożądanych. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lurobran 18,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lurobran-100505863/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Braftovi 50 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/braftovi-100411220/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Latuda 37 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/latuda-100209033/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lurasidone Teva 18,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lurasidone-teva-100482873/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lurobran. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/lurobran-100505863/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Braftovi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/braftovi-100411220/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
Oznaczenia na tej stronie
- Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
- Korzystna interakcjaPołączenie celowe
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.