Interakcje / Fostemsawir / Fostemsawir i gilterytynib
Jaki opis pokazać?
Niekorzystna interakcja
Połączenie można stosować przy kontroli EKG i elektrolitów, bez rutynowej modyfikacji dawek.
Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, chodź na zaplanowane badania EKG i krwi, a przed dołożeniem jakiegokolwiek nowego leku zapytaj farmaceutę lub lekarza.
Niekorzystna interakcjaFostemsawir+ GilterytynibPołączenie można stosować przy kontroli EKG i elektrolitów, bez rutynowej modyfikacji dawek.Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, chodź na zaplanowane badania EKG i krwi, a przed dołożeniem jakiegokolwiek nowego leku zapytaj farmaceutę lub lekarza.opóźniony (dni)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, chodź na zaplanowane badania EKG i krwi, a przed dołożeniem jakiegokolwiek nowego leku zapytaj farmaceutę lub lekarza.
Oba leki mogą w podobny sposób wpływać na pracę serca, a razem ten wpływ może się sumować. Mogą też nieco zwiększać nawzajem swoje stężenie we krwi. Zwykle można je przyjmować razem, ale lekarz powinien regularnie sprawdzać EKG i poziom potasu i magnezu we krwi.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- zawroty głowy lub uczucie zbliżającego się omdlenia
- omdlenie
- nagła duszność lub ból w klatce piersiowej
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PK – transport, PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie można stosować przy kontroli EKG i elektrolitów, bez rutynowej modyfikacji dawek. Przed włączeniem drugiego leku wykonaj EKG z oceną QTc i wyrównaj stężenie potasu i magnezu. EKG powtarzaj w trakcie leczenia, zwłaszcza w pierwszych tygodniach skojarzenia. Ogranicz inne leki wydłużające QT. Przy istotnym wydłużeniu QTc postępuj zgodnie z zasadami modyfikacji dawki gilterytynibu.
Skutek kliniczny
Możliwe jest addytywne wydłużenie odstępu QTc z ryzykiem komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsade de pointes. Ryzyko rośnie przy hipokaliemii, hipomagnezemii i chorobach serca. Wzrost stężeń obu leków przez hamowanie transporterów jest teoretyczny i prawdopodobnie umiarkowany.
Mechanizm
Gilterytynib łączy się z fostemsawirem ostrożnie, kontrolując EKG i elektrolity, bez rutynowej zmiany dawek. Gilterytynib hamuje in vitro P-gp i BCRP, a przy dawkach terapeutycznych nie można wykluczyć hamowania tych transporterów. Zaleca się ostrożność przy podawaniu ich substratów[1]. Temsawir, czynny metabolit fostemsawiru, jest substratem P-gp i BCRP[2], więc jego stężenie może wzrosnąć. Silne inhibitory CYP3A4, BCRP i P-gp, takie jak klarytromycyna, itrakonazol, pozakonazol i worykonazol, można stosować z fostemsawirem bez zmiany dawki[2]. Wpływ słabszego inhibitora transporterów, jakim jest gilterytynib, będzie więc najpewniej niewielki. Temsawir i jego metabolity hamują in vitro BCRP[2]. Inhibitory BCRP mogą zwiększać stężenie gilterytynibu[1], więc możliwy jest też niewielki wzrost ekspozycji na gilterytynib. Oba leki mogą wydłużać odstęp QT. Fostemsawir robi to w dawkach większych niż zalecane, a wzrost stężenia temsawiru dodatkowo nasila to ryzyko.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- EKG z oceną QTc przed włączeniem skojarzenia i okresowo w trakcie
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- objawy zaburzeń rytmu serca (kołatanie serca, omdlenia, zawroty głowy)
- inne stosowane leki wydłużające QT
Bezpieczniejsze alternatywy
ibalizumab
Kiedy ocena się zmienia
| Włączenie gilterytynibu u osoby już leczonej fostemsawiremkolejność włączenia · gilterytynib | inne zalecenie | Przed pierwszą dawką gilterytynibu wykonaj EKG z oceną QTc i wyrównaj elektrolity. Kolejne EKG wykonuj w pierwszych tygodniach leczenia. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xospata 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xospata-100429728/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Rukobia 600 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/rukobia-100443935/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Rukobia. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/rukobia-100443935/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xospata. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xospata-100429728/
Alkohol przy tych lekach
Interakcja nieistotna klinicznieFostemsawira alkoholNie trzeba zmieniać dawkowania fostemsawiru ani zabraniać umiarkowanego spożycia alkoholu.Nie musisz zmieniać sposobu przyjmowania leku, ale pilnuj, żeby po alkoholu nie pominąć żadnej dawki.nieznanyteoretyczne
Interakcja nieistotna klinicznie
Nie musisz zmieniać sposobu przyjmowania leku, ale pilnuj, żeby po alkoholu nie pominąć żadnej dawki.
Alkohol nie zmienia działania fostemsawiru i nie nasila jego działań niepożądanych. Możesz pić alkohol w umiarkowanych ilościach. Pamiętaj jednak, że po większej ilości alkoholu łatwo zapomnieć o dawce, a pomijanie dawek może sprawić, że lek przestanie działać na wirusa.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- pominięcie dawki leku po wypiciu alkoholu
- bóle stawów
- sztywność stawów
- trudności w poruszaniu się
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- brak
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie trzeba zmieniać dawkowania fostemsawiru ani zabraniać umiarkowanego spożycia alkoholu. U osób pijących dużo lub regularnie warto omówić ryzyko pomijania dawek i zaproponować sposoby przypominania o leku. Pacjenta należy poinformować, aby zgłosił się do lekarza, jeśli odczuwa bóle stawów, sztywność stawów lub trudności w poruszaniu się[1].
Skutek kliniczny
Przy umiarkowanym spożyciu alkoholu nie należy oczekiwać zmiany skuteczności fostemsawiru ani nasilenia jego działań niepożądanych. Ryzyko ma charakter pośredni i dotyczy osób nadużywających alkoholu – upojenie sprzyja pomijaniu dawek, co przy leku o przedłużonym uwalnianiu stosowanym u pacjentów z ograniczonymi opcjami terapeutycznymi może prowadzić do utraty odpowiedzi wirusologicznej i rozwoju oporności. Przewlekłe nadużywanie alkoholu zwiększa też ryzyko martwicy kości, które jest już podwyższone w tej grupie pacjentów[1].
Mechanizm
Nie oczekuje się klinicznie istotnej interakcji farmakokinetycznej ani farmakodynamicznej fostemsawiru z alkoholem. Temsawir, czynna postać fostemsawiru, jest przekształcany do metabolitów głównie przez niezidentyfikowane esterazy (36,1%) i w mniejszym stopniu przez CYP3A4 (21,2%), a jego stężenie w osoczu istotnie zmniejszają silne induktory CYP3A[1]. Etanol nie jest silnym induktorem CYP3A4, ponieważ przewlekłe picie indukuje przede wszystkim CYP2E1, dlatego nie należy oczekiwać spadku stężenia temsawiru. ChPL fostemsawiru nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach[1]. Alkohol pojawia się w ChPL jedynie w punkcie 4.4 jako jeden z wielu czynników ryzyka martwicy kości u pacjentów z zaawansowanym zakażeniem HIV lub długotrwale leczonych skojarzoną terapią przeciwretrowirusową[1]. Ten zapis dotyczy czynnika ryzyka choroby, a nie interakcji z lekiem.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- regularność przyjmowania dawek u osób nadużywających alkoholu
- bóle i sztywność stawów oraz trudności w poruszaniu się u osób przewlekle pijących
Kiedy ocena się zmienia
| Nadużywanie alkoholu lub picie do stanu upojeniailość alkoholu · pacjent | inne zalecenie | U osób nadużywających alkoholu głównym ryzykiem jest nieprzestrzeganie schematu dawkowania, co może prowadzić do utraty odpowiedzi wirusologicznej. Warto omówić z pacjentem sposoby przypominania o dawkach i rozważyć skierowanie do leczenia uzależnienia. |
| Przewlekłe regularne picie alkoholuczas leczenia · pacjent | inne zalecenie | Przewlekłe spożywanie alkoholu jest jednym z czynników ryzyka martwicy kości u pacjentów z zaawansowanym zakażeniem HIV lub długotrwale leczonych skojarzoną terapią przeciwretrowirusową. Należy zalecić pacjentowi kontakt z lekarzem w razie bólu lub sztywności stawów albo trudności w poruszaniu się. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Rukobia 600 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/rukobia-100443935/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Rukobia. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/rukobia-100443935/
Interakcja o niejasnym znaczeniuGilterytyniba alkoholNajlepiej zalecić pacjentowi unikanie alkoholu w czasie leczenia gilterytynibem, a co najmniej ograniczenie go do sporadycznych, niewielkich ilości.Najlepiej nie pij alkoholu w czasie leczenia, a jeśli chcesz czasem wypić niewielką ilość, najpierw zapytaj o to lekarza prowadzącego.nieznanyteoretyczne
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Najlepiej nie pij alkoholu w czasie leczenia, a jeśli chcesz czasem wypić niewielką ilość, najpierw zapytaj o to lekarza prowadzącego.
Nie wiadomo, aby alkohol bezpośrednio zmieniał działanie tego leku. Zarówno lek, jak i alkohol mogą jednak obciążać wątrobę, trzustkę i serce, a choroba krwi zwiększa skłonność do krwawień. Dlatego w czasie leczenia lepiej nie pić alkoholu albo pić go tylko okazjonalnie i w małej ilości.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silny ból brzucha, także promieniujący do pleców
- zażółcenie skóry lub białek oczu, ciemny mocz
- kołatanie serca, zawroty głowy lub omdlenie
- krwawienia, czarne stolce lub łatwe powstawanie siniaków
- uporczywe wymioty lub biegunka
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Najlepiej zalecić pacjentowi unikanie alkoholu w czasie leczenia gilterytynibem, a co najmniej ograniczenie go do sporadycznych, niewielkich ilości. Pacjentów pijących regularnie lub w dużych ilościach należy objąć ściślejszym monitorowaniem enzymów wątrobowych, enzymów trzustkowych, elektrolitów i EKG oraz poinformować o objawach alarmowych.
Skutek kliniczny
Przy okazjonalnym spożyciu niewielkich ilości alkoholu istotnych skutków klinicznych nie oczekuje się. Przy piciu regularnym lub dużych ilości alkoholu możliwe jest nasilenie uszkodzenia wątroby, zwiększone ryzyko zapalenia trzustki, zaburzeń rytmu serca związanych z wydłużeniem QT oraz krwawień, a także nasilenie nudności, biegunki i zmęczenia.
Mechanizm
Nie opisano bezpośredniej interakcji farmakokinetycznej gilterytynibu z etanolem, a możliwe ryzyko wynika z nakładania się działań niepożądanych. ChPL gilterytynibu nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach[1]. Gilterytynib jest metabolizowany głównie przez enzymy CYP3A[1]. Etanol nie jest uznawanym silnym inhibitorem ani induktorem CYP3A, więc istotna zmiana stężenia gilterytynibu po alkoholu jest mało prawdopodobna. Z punktu widzenia farmakodynamiki alkohol może nasilać hepatotoksyczność, sprzyjać zapaleniu trzustki, a przez wymioty, biegunkę i niedobory potasu i magnezu zwiększać ryzyko wydłużenia odstępu QT, które są znanymi działaniami niepożądanymi gilterytynibu. U chorych z małopłytkowością w przebiegu ostrej białaczki szpikowej alkohol może też zwiększać ryzyko krwawień z przewodu pokarmowego.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- AlAT, AspAT i bilirubina
- amylaza i lipaza przy bólach brzucha
- potas i magnez
- EKG z oceną odstępu QTc
- morfologia z liczbą płytek krwi
Kiedy ocena się zmienia
| Duże ilości alkoholu lub upijanie sięilość alkoholu · pacjent | ryzyko rośnie | Duże jednorazowe ilości alkoholu zwiększają ryzyko wymiotów, zaburzeń elektrolitowych sprzyjających wydłużeniu QT, ostrego zapalenia trzustki i krwawień z przewodu pokarmowego, dlatego należy ich unikać. |
| Regularne, codzienne picie alkoholuczas leczenia · pacjent | ryzyko rośnie | Przewlekłe spożywanie alkoholu nasila ryzyko hepatotoksyczności i zapalenia trzustki, dlatego wymaga unikania alkoholu lub ścisłego monitorowania prób wątrobowych, enzymów trzustkowych i elektrolitów. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xospata 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xospata-100429728/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xospata. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xospata-100429728/
Inne interakcje tych leków 560
Połączenie przeciwwskazaneAmisulpryd+ GilterytynibNie łącz amisulprydu z gilterytynibem.Nie przyjmuj tych leków razem bez rozmowy z lekarzem i nie odstawiaj żadnego z nich samodzielnie.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj tych leków razem bez rozmowy z lekarzem i nie odstawiaj żadnego z nich samodzielnie.
Amisulpryd i gilterytynib mogą wpływać na rytm serca w podobny sposób. Przyjmowane razem zwiększają ryzyko groźnych zaburzeń rytmu serca. Tych leków zwykle się nie łączy, a lekarz może zamienić lek na inny, bezpieczniejszy dla serca.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie lub nierówne bicie serca
- zawroty głowy
- omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
- nagła duszność
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz amisulprydu z gilterytynibem[1]. U pacjenta z ostrą białaczką szpikową leczonego gilterytynibem zamień amisulpryd na lek przeciwpsychotyczny o małym wpływie na odstęp QT. Jeśli lekarz prowadzący uzna połączenie za niezbędne, wykonaj EKG przed rozpoczęciem i regularnie w trakcie leczenia, wyrównaj potas i magnez oraz unikaj innych leków wydłużających QT[1].
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko istotnego wydłużenia odstępu QT, częstoskurczu typu torsade de pointes, omdleń i nagłego zgonu sercowego. Ryzyko rośnie przy hipokaliemii, hipomagnezemii, bradykardii, chorobach serca oraz przy jednoczesnym stosowaniu innych leków wydłużających QT lub leków zwiększających stężenie gilterytynibu.
Mechanizm
Oba leki mogą wydłużać odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację komórek mięśnia sercowego się sumuje. Amisulpryd wydłuża odstęp QT zależnie od dawki i nie łączy się go z innymi lekami, które mogą wydłużyć odstęp QT[1]. Gilterytynib również powoduje wydłużenie odstępu QT, co wymaga kontroli EKG w trakcie leczenia.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- EKG z oceną QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia
- stężenie potasu w surowicy
- stężenie magnezu w surowicy
- objawy zaburzeń rytmu: kołatanie serca, zawroty głowy, omdlenia
Bezpieczniejsze alternatywy
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Symamis 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/symamis-100402758/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xospata. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xospata-100429728/
Połączenie przeciwwskazaneChloramfenikol+ GilterytynibChloramfenikolu nie stosuje się u pacjentów leczonych gilterytynibem, ponieważ choroba podstawowa oznacza zaburzenie hemopoezy.Nie stosuj chloramfenikolu i poproś lekarza lub farmaceutę o inny antybiotyk, mówiąc, że przyjmujesz gilterytynib.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie stosuj chloramfenikolu i poproś lekarza lub farmaceutę o inny antybiotyk, mówiąc, że przyjmujesz gilterytynib.
Chloramfenikol to antybiotyk, który może uszkadzać szpik kostny, czyli miejsce, gdzie powstają krwinki. Gilterytynib przyjmujesz z powodu choroby szpiku, więc twój szpik jest już osłabiony. Połączenie tych leków może prowadzić do groźnego spadku liczby krwinek, poważnych zakażeń i krwawień. Ten antybiotyk nie jest dla ciebie, także w postaci maści.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka lub dreszcze
- ból gardła albo owrzodzenia w jamie ustnej
- siniaki lub krwawienia z nosa i dziąseł
- duże osłabienie i bladość
- duszność przy niewielkim wysiłku
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Chloramfenikolu nie stosuje się u pacjentów leczonych gilterytynibem, ponieważ choroba podstawowa oznacza zaburzenie hemopoezy[1]. Zakażenie należy leczyć antybiotykiem bez działania mielotoksycznego i bez hamowania CYP3A, w porozumieniu z hematologiem. Jeśli w wyjątkowej sytuacji chloramfenikol zostanie podany, konieczna jest częsta kontrola morfologii krwi z rozmazem i obserwacja w kierunku działań niepożądanych gilterytynibu.
Skutek kliniczny
Grozi pogłębienie mielosupresji aż do aplazji szpiku, z ciężkimi zakażeniami i krwawieniami u pacjenta z już upośledzoną odpornością. Przy podaniu ogólnoustrojowym możliwy jest także wzrost stężenia gilterytynibu i nasilenie jego działań niepożądanych.
Mechanizm
Chloramfenikol uszkadza szpik kostny i hamuje hemopoezę, a gilterytynib stosuje się wyłącznie u chorych na ostrą białaczkę szpikową, u których hemopoeza jest z definicji zaburzona i którzy często mają cytopenie. Chloramfenikolu nie stosuje się u pacjentów z chorobami szpiku kostnego, zaburzeniami hemopoezy lub nieprawidłowym składem krwi w wywiadzie[1]. Chloramfenikol znacznie nasila toksyczne działanie innych leków na układ krwiotwórczy[1]. Dodatkowo chloramfenikol jest inhibitorem wielu enzymów mikrosomalnych wątroby i przedłuża działanie leków metabolizowanych w wątrobie[1]. Gilterytynib jest metabolizowany głównie przez CYP3A, a inhibitory CYP3A mogą zwiększać jego stężenie w osoczu[2]. Przy podaniu ogólnoustrojowym chloramfenikolu można więc oczekiwać wzrostu ekspozycji na gilterytynib.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- morfologia krwi z rozmazem
- liczba neutrofili i płytek krwi
- objawy zakażenia i gorączka
- objawy krwawienia
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Miejscowa (skóra)droga podania · chloramfenikol | inne zalecenie | Przy stosowaniu na skórę wpływ chloramfenikolu na metabolizm gilterytynibu jest mało prawdopodobny, ale przeciwwskazanie u pacjentów z zaburzeniami hemopoezy dotyczy również maści. Klasa pozostaje bez zmian. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Detreomycyna 1% 10 mg/g, maść. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/detreomycyna-1-100018244/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xospata 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xospata-100429728/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xospata. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xospata-100429728/
Połączenie przeciwwskazaneCytalopram+ GilterytynibPołączenie jest przeciwwskazane – nie należy podawać cytalopramu pacjentowi leczonemu gilterytynibem.Nie przerywaj nagle żadnego z leków, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem prowadzącym leczenie białaczki o zmianie leku na depresję.nieznanyteoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przerywaj nagle żadnego z leków, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem prowadzącym leczenie białaczki o zmianie leku na depresję.
Cytalopram i gilterytynib mogą razem zaburzać rytm serca, co bywa groźne dla życia. Gilterytynib może też osłabiać działanie leku na depresję. Tych leków zwykle nie stosuje się razem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- omdlenie albo nagłe zawroty głowy
- duszność lub ból w klatce piersiowej
- nasilenie smutku, lęku albo myśli samobójczych
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PD – antagonizm
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie jest przeciwwskazane – nie należy podawać cytalopramu pacjentowi leczonemu gilterytynibem[1][2][3]. Leków z grupy selektywnych inhibitorów wychwytu zwrotnego serotoniny unika się podczas leczenia gilterytynibem, chyba że ich stosowanie jest niezbędne[4]. Jeśli pacjent przyjmuje cytalopram w chwili włączania gilterytynibu, lekarz prowadzący powinien wspólnie z psychiatrą zaplanować odstawienie cytalopramu ze stopniowym zmniejszaniem dawki i dobrać leczenie depresji bez wpływu na odstęp QT i bez działania serotoninergicznego zależnego od receptora 5-HT2B.
Skutek kliniczny
Sumowanie wydłużenia odstępu QT zwiększa ryzyko groźnych komorowych zaburzeń rytmu, w tym częstoskurczu typu torsade de pointes. Możliwe jest też osłabienie działania przeciwdepresyjnego cytalopramu.
Mechanizm
Cytalopramu nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT, ponieważ nie można wykluczyć addytywnego wydłużenia QT[1]. Gilterytynib należy do leków wydłużających odstęp QT, więc oba leki sumują wpływ na repolaryzację komór. Dodatkowo gilterytynib na podstawie danych in vitro może osłabiać działanie leków wiążących się z receptorem 5-HT2B lub receptorem sigma, w tym selektywnych inhibitorów wychwytu zwrotnego serotoniny[4].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- EKG z oceną QTc przed leczeniem i w jego trakcie
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- nasilenie objawów depresji po zmianie leczenia
- objawy odstawienne po wycofaniu cytalopramu
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Citronil 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citronil-100173980/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Aurex 20 20 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/aurex-20-100122504/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xospata 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xospata-100429728/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xospata. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xospata-100429728/
Połączenie przeciwwskazaneCyzapryd+ GilterytynibPołączenie jest przeciwwskazane i cyzapryd należy odstawić na czas leczenia gilterytynibem.Nie przyjmuj cyzaprydu razem z gilterytynibem i od razu skontaktuj się z lekarzem prowadzącym leczenie białaczki, który dobierze ci bezpieczny zamiennik.nieznanyteoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj cyzaprydu razem z gilterytynibem i od razu skontaktuj się z lekarzem prowadzącym leczenie białaczki, który dobierze ci bezpieczny zamiennik.
Oba leki mogą zaburzać rytm serca, a razem to ryzyko wyraźnie rośnie. Takie zaburzenie rytmu może być groźne dla życia. Tych leków nie łączy się ze sobą. Lekarz dobierze ci inny lek na dolegliwości żołądkowe.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- zawroty głowy
- omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
- napad drgawek
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie jest przeciwwskazane i cyzapryd należy odstawić na czas leczenia gilterytynibem[1]. Jeśli potrzebny jest lek prokinetyczny, wybiera się substancję bez działania wydłużającego QT po konsultacji z lekarzem prowadzącym leczenie onkologiczne. Cyzapryd jest też przeciwwskazany w hipokaliemii i hipomagnezemii oraz z azolowymi lekami przeciwgrzybiczymi i makrolidami, które u chorych z ostrą białaczką szpikową są często stosowane[1].
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QT i ciężkich zaburzeń rytmu komorowego, w tym częstoskurczu komorowego typu torsade de pointes, migotania komór i nagłego zgonu sercowego[1]. Ryzyko rośnie przy hipokaliemii i hipomagnezemii, które u chorych na ostrą białaczkę szpikową są częste z powodu wymiotów, biegunki i leczenia wspomagającego.
Mechanizm
Oba leki mogą wydłużać odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację komór sumuje się. Cyzaprydu nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT lub wywołującymi częstoskurcz komorowy typu torsade de pointes[1]. Gilterytynib wydłuża odstęp QT. Interakcji farmakokinetycznej nie należy się spodziewać, ponieważ gilterytynib nie hamuje ani nie indukuje CYP3A4 in vivo, a ekspozycja na midazolam przy jego stosowaniu zwiększyła się tylko o około 10%[2].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- EKG z oceną QTc przed rozpoczęciem i w trakcie leczenia gilterytynibem
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- objawy zaburzeń rytmu – kołatanie serca, omdlenia, zawroty głowy
Bezpieczniejsze alternatywy
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Gasprid 5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/gasprid-100077413/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xospata 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xospata-100429728/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Gasprid. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/gasprid-100077413/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xospata. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xospata-100429728/
Połączenie przeciwwskazaneDziurawiec+ FostemsawirPołączenie jest przeciwwskazane i dziurawca nie stosuje się u pacjenta leczonego fostemsawirem.Nie stosuj żadnych produktów z dziurawcem razem z tym lekiem na HIV, a jeśli już je przyjmowałeś lub przyjmowałaś, powiedz o tym lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV.opóźniony (dni)badania kliniczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie stosuj żadnych produktów z dziurawcem razem z tym lekiem na HIV, a jeśli już je przyjmowałeś lub przyjmowałaś, powiedz o tym lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV.
Dziurawiec sprawia, że lek na HIV zawierający fostemsawir jest szybciej usuwany z organizmu i słabiej działa. Wirus może wtedy znów się namnażać i uodpornić na leczenie. Dotyczy to wszystkich produktów z dziurawcem – tabletek na nastrój, kropli na trawienie i herbatek ziołowych. Działanie dziurawca może utrzymywać się jeszcze przez kilka dni po jego odstawieniu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- wynik badania wiremii gorszy niż wcześniej
- nawrót objawów zakażenia, np. gorączki, nocnych potów lub częstych infekcji
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm, PK – transport
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Połączenie jest przeciwwskazane i dziurawca nie stosuje się u pacjenta leczonego fostemsawirem.[1] Preparatów dziurawca nie stosuje się u osób przyjmujących leki przeciwwirusowe z powodu zakażenia HIV.[2] Jeżeli pacjent przyjmował dziurawiec, należy go odstawić, a przed włączeniem fostemsawiru uwzględnić, że efekt indukcji enzymów wygasa stopniowo przez kilka do kilkunastu dni po odstawieniu. Jeżeli doszło do jednoczesnego stosowania, należy poinformować lekarza prowadzącego leczenie HIV i rozważyć kontrolę wiremii.
Skutek kliniczny
Znaczące zmniejszenie stężenia temsawiru może prowadzić do utraty odpowiedzi wirusologicznej.[1] U pacjenta z zakażeniem HIV-1, zwykle wielolekoopornym, oznacza to ryzyko niepowodzenia leczenia i selekcji opornych wariantów wirusa przy ograniczonych dalszych opcjach terapeutycznych.
Mechanizm
Dziurawiec jest silnym induktorem CYP3A, a fostemsawiru nie stosuje się jednocześnie z silnymi induktorami CYP3A.[1] Czynny metabolit fostemsawiru, temsawir, jest w części metabolizowany przez CYP3A4 i jest substratem glikoproteiny P, więc indukcja CYP3A4 i P-gp przez dziurawiec przyspiesza jego eliminację i zmniejsza stężenie w osoczu.[1] Przy jednoczesnym stosowaniu z ryfampicyną, innym silnym induktorem CYP3A, stężenie temsawiru zmniejszało się istotnie.[1]
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- wiremia HIV-1 (RNA HIV-1) po okresie jednoczesnego stosowania
- wywiad w kierunku preparatów ziołowych i suplementów zawierających dziurawiec, także w mieszankach ziołowych i preparatach na trawienie lub nastrój
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Dziurawiec odstawiony przed włączeniem fostemsawirukolejność włączenia · dziurawiec | inne zalecenie | Po odstawieniu dziurawca indukcja enzymów wygasa stopniowo, dlatego włączenie fostemsawiru bezpośrednio po zakończeniu przyjmowania dziurawca nadal niesie ryzyko obniżonego stężenia temsawiru. Odstęp i ewentualną kontrolę wiremii należy uzgodnić z lekarzem prowadzącym. |
| Pojedyncze, okazjonalne użycieczas leczenia · dziurawiec | inne zalecenie | Indukcja narasta przy systematycznym stosowaniu, jednak także okazjonalne przyjmowanie dziurawca nie jest dopuszczalne przy fostemsawirze, a przy przypadkowym jednorazowym spożyciu wystarcza zaprzestanie i poinformowanie lekarza. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Rukobia 600 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/rukobia-100443935/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Intractum Hyperici Phytopharm 4,65 g/5 ml, płyn doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/intractum-hyperici-phytopharm-100031859/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Rukobia. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/rukobia-100443935/
Połączenie przeciwwskazaneEfawirenz+ GilterytynibNie łącz efawirenzu z gilterytynibem.Nie zaczynaj przyjmować tych leków razem i nie odstawiaj samodzielnie żadnego z nich – od razu porozmawiaj z lekarzem lub farmaceutą.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie zaczynaj przyjmować tych leków razem i nie odstawiaj samodzielnie żadnego z nich – od razu porozmawiaj z lekarzem lub farmaceutą.
Te dwa leki razem mogą zaburzać rytm serca, co bywa groźne dla życia. Efawirenz może też sprawić, że lek na białaczkę będzie działał słabiej. Dlatego nie przyjmuje się ich razem, a lekarz zwykle zmienia lek na HIV na inny.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- zawroty głowy, uczucie omdlewania albo omdlenie
- duszność lub ból w klatce piersiowej
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – metabolizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz efawirenzu z gilterytynibem. Przed rozpoczęciem leczenia gilterytynibem zamień efawirenz na lek przeciwretrowirusowy, który nie wydłuża QTc i nie indukuje CYP3A, w porozumieniu z lekarzem prowadzącym leczenie zakażenia HIV i hematologiem. Po odstawieniu efawirenzu efekt indukcji zanika stopniowo, dlatego w pierwszych tygodniach kontroluj skuteczność i tolerancję gilterytynibu. Jeśli skojarzenia w wyjątkowej sytuacji nie da się uniknąć, decyzja należy do lekarza i wymaga ścisłego monitorowania EKG oraz elektrolitów.
Skutek kliniczny
Najgroźniejszym skutkiem jest nadmierne wydłużenie odstępu QTc z ryzykiem częstoskurczu komorowego typu torsade de pointes, omdleń i nagłego zgonu sercowego. Dodatkowo indukcja metabolizmu może zmniejszyć ekspozycję na gilterytynib i osłabić skuteczność leczenia ostrej białaczki szpikowej z mutacją FLT3.
Mechanizm
Oba leki mogą wydłużać odstęp QTc, więc ich działanie na repolaryzację komór się sumuje. Efawirenzu nie stosuje się jednocześnie z lekami, które mogą wydłużać odstęp QTc lub wywoływać częstoskurcz komorowy typu torsade de pointes[1]. Efawirenz indukuje in vivo CYP3A4, CYP2B6 i UGT1A1[1], a gilterytynib jest metabolizowany głównie przez CYP3A[2]. Silny induktor CYP3A/P-gp ryfampicyna zmniejszył AUC gilterytynibu o 70%[2]. Efawirenz jest induktorem słabszym, ale można oczekiwać obniżenia stężenia gilterytynibu w mniejszym stopniu. Gilterytynib nie jest inhibitorem ani induktorem CYP3A4 in vivo, więc nie zmienia istotnie stężenia efawirenzu[2].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Efawirenz – inhibitor CYP3A4[3], gilterytynib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
- Efawirenz – umiarkowany induktor CYP3A4[5], gilterytynib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
- Efawirenz: inhibitor CYP1A2[3], inhibitor CYP2C19[3], inhibitor CYP2C9[3], inhibitor CYP2D6[3], inhibitor CYP3A4[3], umiarkowany induktor CYP2B6[5], umiarkowany induktor CYP2C19[5], induktor CYP2C9[3], umiarkowany induktor CYP3A4[5], induktor UGT1A1[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2B6[5], wrażliwy substrat CYP3A4[3]
- Gilterytynib: inhibitor BCRP[4], inhibitor P-gp[4], substrat BCRP[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]
Monitorować
- EKG z oceną QTc przed leczeniem i w jego trakcie
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- odpowiedź hematologiczna na gilterytynib
- wiremia HIV po zmianie schematu przeciwretrowirusowego
Bezpieczniejsze alternatywy
doravirinadolutegrawirraltegrawir
Kiedy ocena się zmienia
| Efawirenz odstawiony przed włączeniem gilterytynibukolejność włączenia · efawirenz | inne zalecenie | Po zamianie efawirenzu na inny lek przeciwretrowirusowy ryzyko sumowania wpływu na QTc ustępuje, ale efekt indukcji CYP3A4 zanika stopniowo. W pierwszych tygodniach leczenia gilterytynibem kontroluj jego skuteczność, tolerancję i EKG. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Stocrin 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/stocrin-100091726/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xospata 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xospata-100429728/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Stocrin. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/stocrin-100091726/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xospata. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xospata-100429728/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
Połączenie przeciwwskazaneEnzalutamid+ FostemsawirFostemsawiru nie łączy się z enzalutamidem – połączenie jest przeciwwskazane.Nie odstawiaj samodzielnie żadnego z leków, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem prowadzącym leczenie HIV i z onkologiem, żeby zmienili leczenie.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie odstawiaj samodzielnie żadnego z leków, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem prowadzącym leczenie HIV i z onkologiem, żeby zmienili leczenie.
Lek na raka prostaty (enzalutamid) przyspiesza usuwanie z organizmu wielu innych leków. Fostemsawir, lek na HIV, może wtedy mieć zbyt niskie stężenie we krwi i przestać działać. W efekcie wirus HIV może znów się namnażać. Tych leków nie przyjmuje się razem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- wzrost ilości wirusa HIV w badaniu krwi
- nowe lub nawracające zakażenia
- przedłużająca się gorączka lub nocne poty
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Fostemsawiru nie łączy się z enzalutamidem – połączenie jest przeciwwskazane.[1] Onkolog i lekarz prowadzący leczenie HIV powinni wspólnie zdecydować o zmianie leczenia przeciwnowotworowego na lek bez silnego działania indukującego albo o zmianie schematu przeciwretrowirusowego na schemat bez fostemsawiru. Działanie indukujące enzalutamidu może utrzymywać się przez miesiąc lub dłużej po jego odstawieniu, dlatego przy zamianie enzalutamidu na inny lek należy uwzględnić ten okres przed włączeniem fostemsawiru.[2]
Skutek kliniczny
Znaczne zmniejszenie stężenia temsawiru w osoczu może prowadzić do utraty odpowiedzi wirusologicznej, czyli niepowodzenia leczenia zakażenia HIV-1.[1]
Mechanizm
Enzalutamid jest silnym induktorem CYP3A4 i zwiększa syntezę wielu enzymów oraz nośników, co obniża stężenie leków będących ich substratami.[2] Temsawir, aktywna postać fostemsawiru, jest w części metabolizowany przez CYP3A4 (21,2%) i jest substratem P-gp oraz BCRP.[1] Ryfampicyna, inny silny induktor CYP3A, istotnie zmniejszała stężenie temsawiru w osoczu, a podobnego efektu należy oczekiwać po enzalutamidzie.[1]
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Enzalutamid – słaby inhibitor P-gp[3], fostemsawir – substrat P-gp[4]
- Enzalutamid – silny induktor CYP3A4[5], fostemsawir – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]
- Enzalutamid: inhibitor OAT3[3], słaby inhibitor P-gp[3], induktor CYP2B6[3], umiarkowany induktor CYP2C19[5], umiarkowany induktor CYP2C9[5], silny induktor CYP3A4[5], induktor UGT1A1[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2C8[3], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[3]
- Fostemsawir: inhibitor BCRP[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], substrat BCRP[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]
Monitorować
- miano HIV-1 RNA w osoczu po niezamierzonym jednoczesnym stosowaniu oraz po zmianie leczenia
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| odstep ≤ 1 miesiąc od odstawienia enzalutamiduenzalutamid | inne zalecenie | Działanie indukujące enzalutamidu może utrzymywać się przez miesiąc lub dłużej po zakończeniu jego przyjmowania, dlatego w tym okresie ryzyko obniżenia stężenia temsawiru nadal istnieje. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Rukobia 600 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/rukobia-100443935/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Enzalutamide Accordpharma 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/enzalutamide-accordpharma-100535469/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Enzalutamide Accordpharma. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/enzalutamide-accordpharma-100535469/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Rukobia. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/rukobia-100443935/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
Połączenie przeciwwskazaneEscytalopram+ GilterytynibNie stosuj escytalopramu razem z gilterytynibem.Nie odstawiaj escytalopramu sam, tylko jak najszybciej powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie białaczki, że go przyjmujesz.nieznanyteoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie odstawiaj escytalopramu sam, tylko jak najszybciej powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie białaczki, że go przyjmujesz.
Escytalopram i gilterytynib razem mogą zaburzać rytm serca, co bywa groźne dla życia. Gilterytynib może też osłabiać działanie escytalopramu, przez co depresja lub lęk mogą wrócić albo się nasilić. Tych leków zwykle się nie łączy, a lekarz najczęściej zamienia lek przeciwdepresyjny na inny.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- zawroty głowy, uczucie omdlewania lub omdlenie
- nagłe pogorszenie nastroju, silny lęk lub myśli samobójcze
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PD – antagonizm
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie stosuj escytalopramu razem z gilterytynibem[1][2].[3] Leków wiążących się z receptorem 5-HT2B lub sigma, w tym escytalopramu, należy unikać u pacjentów leczonych gilterytynibem, chyba że ich stosowanie jest niezbędne.[4] Leczenie gilterytynibem ma zwykle priorytet, dlatego przed jego włączeniem albo jak najszybciej po nim należy wspólnie z lekarzem prowadzącym i psychiatrą zmienić escytalopram na lek przeciwdepresyjny, który nie wydłuża QT i nie działa przez receptory 5-HT2B ani sigma. Odstawienie escytalopramu powinno być stopniowe. Jeśli lekarz uzna połączenie za konieczne, wymaga ono EKG z oceną QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia oraz wyrównania potasu i magnezu, ponieważ hipokaliemia i hipomagnezemia zwiększają ryzyko złośliwych arytmii.[3]
Skutek kliniczny
Połączenie może zwiększać ryzyko wydłużenia odstępu QT i groźnych komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsade de pointes. Może też osłabiać działanie przeciwdepresyjne escytalopramu, co grozi nawrotem lub pogłębieniem depresji u pacjenta w trakcie leczenia ostrej białaczki szpikowej.
Mechanizm
Escytalopramu nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT, ponieważ nie można wykluczyć addytywnego wpływu na repolaryzację komór.[3] Gilterytynib również wydłuża odstęp QT, więc połączenie należy do tej przeciwwskazanej grupy. Dodatkowo gilterytynib na podstawie danych in vitro może osłabiać działanie leków wiążących się z receptorem 5-HT2B lub nieswoistym receptorem sigma, w tym escytalopramu.[4] Istotnej interakcji farmakokinetycznej nie należy oczekiwać, ponieważ gilterytynib nie hamuje ani nie indukuje CYP3A4 in vivo, a escytalopram jest metabolizowany głównie przez CYP2C19.[4][3]
Metabolizm i transportery
- Escytalopram: słaby inhibitor CYP2C19[5], słaby inhibitor CYP2D6[6], wrażliwy substrat CYP2C19[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[5]
- Gilterytynib: inhibitor BCRP[7], inhibitor P-gp[7], substrat BCRP[7], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[7], substrat P-gp[7]
Monitorować
- EKG z oceną QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- objawy depresji i lęku oraz myśli samobójcze po zmianie leczenia
- objawy odstawienne po redukcji escytalopramu
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Escytalopram przyjmowany przed włączeniem gilterytynibukolejność włączenia · pacjent | inne zalecenie | U pacjenta długo leczonego escytalopramem nie odstawiaj go nagle. Zaplanuj z psychiatrą stopniową zamianę na lek bez wpływu na QT i receptory 5-HT2B lub sigma, a do czasu zamiany wykonuj EKG i kontroluj elektrolity. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Pralex 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/pralex-100274250/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Symescital 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/symescital-100286246/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/escipram-100178692/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xospata 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xospata-100429728/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/escipram-100178692/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xospata. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xospata-100429728/
Oznaczenia na tej stronie
- Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
- Korzystna interakcjaPołączenie celowe
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.