Interakcje / Gefapiksant / Gefapiksant a alkohol
Jaki opis pokazać?
Interakcja nieistotna klinicznie
Nie trzeba zmieniać dawkowania ani unikać alkoholu z powodu tego połączenia.
Możesz przyjmować ten lek bez względu na okazjonalne picie alkoholu, ale jeśli kaszel się nasila, ogranicz alkohol i zapytaj farmaceutę lub lekarza.
Interakcja nieistotna klinicznieGefapiksanta alkoholNie trzeba zmieniać dawkowania ani unikać alkoholu z powodu tego połączenia.Możesz przyjmować ten lek bez względu na okazjonalne picie alkoholu, ale jeśli kaszel się nasila, ogranicz alkohol i zapytaj farmaceutę lub lekarza.nieznanyteoretyczne
Interakcja nieistotna klinicznie
Możesz przyjmować ten lek bez względu na okazjonalne picie alkoholu, ale jeśli kaszel się nasila, ogranicz alkohol i zapytaj farmaceutę lub lekarza.
Ten lek na przewlekły kaszel nie wchodzi w znane interakcje z alkoholem i nie nasila jego działania. Lek często zmienia odczuwanie smaku, więc piwo, wino czy napoje gazowane mogą smakować inaczej niż zwykle. Pamiętaj, że częste picie większych ilości alkoholu może samo podrażniać gardło i nasilać kaszel.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- nasilenie kaszlu po alkoholu
- zgaga lub cofanie się treści z żołądka
- wyraźna zmiana lub utrata smaku
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- teoretyczny_brak
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie trzeba zmieniać dawkowania ani unikać alkoholu z powodu tego połączenia. Warto przypomnieć choremu, że nadmierne picie alkoholu może samo nasilać kaszel i utrudniać ocenę skuteczności leczenia.
Skutek kliniczny
Nie oczekuje się klinicznie istotnych skutków jednoczesnego stosowania. Zaburzenia smaku, które są częstym działaniem niepożądanym gefapiksantu, mogą sprawić, że napoje alkoholowe, zwłaszcza gazowane, będą smakowały inaczej niż zwykle, co nie jest groźne. Regularne picie większych ilości alkoholu może nasilać kaszel związany z refluksem lub podrażnieniem gardła.
Mechanizm
Nie jest znany mechanizm, przez który alkohol i gefapiksant wpływałyby na siebie w istotny sposób. Gefapiksant jest antagonistą receptorów P2X3 na zakończeniach nerwów czuciowych dróg oddechowych i nie działa depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy, dlatego nie należy oczekiwać nasilenia sedacji ani zaburzeń psychomotorycznych typowych dla połączeń z etanolem. ChPL gefapiksantu nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani wśród interakcji[1]. W klinicznych badaniach interakcji przeprowadzonych na podstawie danych in vitro nie stwierdzono znaczących klinicznie interakcji gefapiksantu[1]. Lek jest w dużej części wydalany przez nerki w postaci niezmienionej, więc wpływ alkoholu na enzymy wątrobowe nie powinien mieć dla niego znaczenia. Pośrednio alkohol może drażnić gardło i nasilać refluks żołądkowo-przełykowy, co u części chorych prowokuje kaszel i może osłabiać odczuwany efekt leczenia.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- nasilenie kaszlu u osób regularnie pijących większe ilości alkoholu
- zaburzenia smaku zgłaszane przez chorego
Kiedy ocena się zmienia
| Regularne picie dużych ilościilość alkoholu · pacjent | inne zalecenie | U osób regularnie pijących duże ilości alkoholu etanol może nasilać refluks żołądkowo-przełykowy i podrażnienie śluzówki gardła, co prowokuje kaszel i utrudnia ocenę skuteczności gefapiksantu. Warto zalecić ograniczenie alkoholu jako element leczenia przewlekłego kaszlu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lyfnua 45 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lyfnua-100490988/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lyfnua. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/lyfnua-100490988/
Inne interakcje tych leków 23
Interakcja o niejasnym znaczeniuGefapiksant+ DanikopanPołączenie można stosować bez zmiany dawkowania, ale warto obserwować, czy nie nasilają się zaburzenia smaku i inne działania niepożądane gefapiksantu.Przyjmuj oba leki tak jak zwykle, a jeśli zmiany smaku staną się uciążliwe, powiedz o tym lekarzowi lub zapytaj farmaceutę.opóźniony (dni)teoretyczne
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Przyjmuj oba leki tak jak zwykle, a jeśli zmiany smaku staną się uciążliwe, powiedz o tym lekarzowi lub zapytaj farmaceutę.
Te leki można zwykle przyjmować razem. Lek na nocną napadową hemoglobinurię może nieco zwiększać ilość leku na kaszel w organizmie. Może to nasilić zmiany smaku, które ten lek na kaszel często wywołuje. Poważne skutki tego połączenia nie są spodziewane.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zmieniony, metaliczny lub gorzki smak w ustach
- osłabienie lub utrata smaku
- suchość w ustach
- nudności
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PK – transport
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie można stosować bez zmiany dawkowania, ale warto obserwować, czy nie nasilają się zaburzenia smaku i inne działania niepożądane gefapiksantu. Przy jednoczesnym stosowaniu danikopanu z substratami BCRP zaleca się ostrożność[1]. Jeśli zaburzenia smaku utrudniają jedzenie lub prowadzą do przerwania leczenia kaszlu, lekarz prowadzący powinien ponownie ocenić zasadność terapii gefapiksantem.
Skutek kliniczny
Teoretycznie możliwe jest nasilenie zależnych od dawki działań niepożądanych gefapiksantu, przede wszystkim zaburzeń smaku. Nie oczekuje się poważnych skutków klinicznych.
Mechanizm
Danikopan może nieznacznie zwiększać ekspozycję na gefapiksant przez hamowanie białka transportowego BCRP, którego substratem jest gefapiksant. Danikopan jest inhibitorem BCRP i zwiększał AUC rozuwastatyny 2,25-krotnie, a Cmax 3,29-krotnie[1]. Danikopan jest też łagodnym inhibitorem P-gp[1]. Wielkość zmiany ekspozycji na gefapiksant nie była badana i prawdopodobnie jest mniejsza niż w przypadku rozuwastatyny, ponieważ BCRP nie jest głównym czynnikiem decydującym o wchłanianiu i eliminacji gefapiksantu. W badaniach interakcji gefapiksantu nie stwierdzono znaczących klinicznie interakcji[2].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- zaburzenia smaku (zmiana, osłabienie lub utrata smaku)
- tolerancja leczenia gefapiksantem i przestrzeganie zaleceń
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Voydeya 50 mg; 100 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/voydeya-100497030/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lyfnua 45 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lyfnua-100490988/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Voydeya. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 14.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/voydeya-100497030/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lyfnua. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 14.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/lyfnua-100490988/
Interakcja o niejasnym znaczeniuKapmatynib+ GefapiksantPołączenie można stosować bez zmiany dawek.Przyjmuj oba leki tak jak dotąd i powiedz lekarzowi, jeśli zaburzenia smaku utrudniają ci jedzenie.opóźniony (dni)teoretyczne
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Przyjmuj oba leki tak jak dotąd i powiedz lekarzowi, jeśli zaburzenia smaku utrudniają ci jedzenie.
Te leki można zwykle przyjmować razem. Lek przeciwnowotworowy może nieco zwiększyć ilość leku na kaszel w organizmie. Może to nasilić typowe działanie niepożądane leku na kaszel, czyli zmiany lub osłabienie smaku. Poważne skutki są mało prawdopodobne.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silniejsze niż wcześniej zmiany smaku lub metaliczny posmak
- utrata smaku
- brak apetytu lub spadek masy ciała
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PK – transport
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie można stosować bez zmiany dawek. Poinformuj pacjenta o możliwym nasileniu zaburzeń smaku i oceń tolerancję gefapiksantu w pierwszych tygodniach leczenia skojarzonego. Gdy zaburzenia smaku są uciążliwe i wpływają na odżywianie, rozważ z lekarzem, czy dalsze stosowanie gefapiksantu jest uzasadnione.
Skutek kliniczny
Możliwe jest umiarkowane zwiększenie stężenia gefapiksantu i nasilenie jego działań niepożądanych, przede wszystkim zaburzeń smaku. Gefapiksant nie ma wąskiego indeksu terapeutycznego, dlatego poważne skutki są mało prawdopodobne. Gefapiksant nie powinien wpływać na ekspozycję na kapmatynib ani na jego skuteczność.
Mechanizm
Połączenie nie było badane, a możliwa interakcja jest wyłącznie teoretyczna. Kapmatynib umiarkowanie hamuje białko oporności raka piersi (BCRP) i zwiększał ekspozycję na substraty tego transportera, np. AUC rozuwastatyny o 108% i Cmax o 204%[1]. Jednoczesne podawanie kapmatynibu z substratami BCRP wymaga ostrożności, ponieważ może zwiększać częstość i nasilenie działań niepożądanych tych substratów[1]. Gefapiksant jest substratem BCRP, ale w badaniach interakcji klinicznych zaplanowanych na podstawie danych in vitro nie stwierdzono znaczących klinicznie interakcji[2]. Nie wiadomo, jak bardzo zahamowanie BCRP zmienia ekspozycję na gefapiksant.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Kapmatynib – umiarkowany inhibitor BCRP[3], gefapiksant – substrat BCRP[4]
- Kapmatynib – inhibitor MATE1[5], gefapiksant – substrat MATE1[4]
- Kapmatynib – inhibitor MATE2-K[5], gefapiksant – substrat MATE2-K[4]
- Kapmatynib – słaby inhibitor P-gp[3], gefapiksant – substrat P-gp[4]
- Kapmatynib: umiarkowany inhibitor BCRP[3], umiarkowany inhibitor CYP1A2[3], inhibitor CYP2C19[5], inhibitor CYP2C8[5], inhibitor CYP2C9[5], inhibitor MATE1[5], inhibitor MATE2-K[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], słaby inhibitor P-gp[3], słaby induktor CYP2B6[5], słaby induktor CYP2C9[5], substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[5]
- Gefapiksant: inhibitor MATE1[4], inhibitor MATE2-K[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], substrat BCRP[4], substrat MATE1[4], substrat MATE2-K[4], substrat P-gp[4]
Monitorować
- zaburzenia smaku (osłabienie, utrata, zmiana smaku)
- apetyt i masa ciała
- tolerancja gefapiksantu w pierwszych tygodniach skojarzenia
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Tabrecta 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tabrecta-100470649/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lyfnua 45 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lyfnua-100490988/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 14.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lyfnua. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 14.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/lyfnua-100490988/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Tabrecta. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 14.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tabrecta-100470649/
Interakcja o niejasnym znaczeniuPirtobrutynib+ GefapiksantPołączenie można stosować bez modyfikacji dawek.Przyjmuj oba leki tak jak zalecił lekarz, a jeśli zmiany smaku utrudniają ci jedzenie, powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie.nieznanyteoretyczne
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Przyjmuj oba leki tak jak zalecił lekarz, a jeśli zmiany smaku utrudniają ci jedzenie, powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie.
Te dwa leki zwykle można przyjmować razem. Lek na nowotwór krwi może nieznacznie podnieść ilość leku na kaszel w organizmie. Najczęściej nie ma to znaczenia, ale zmiany smaku po leku na kaszel mogą być wtedy wyraźniejsze.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zmieniony, metaliczny lub słony smak
- osłabienie lub utrata smaku
- brak apetytu z powodu zmian smaku
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PK – transport
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie można stosować bez modyfikacji dawek. Przy substratach BCRP zaleca się zachowanie ostrożności[1]. W praktyce wystarczy poinformować pacjenta o możliwym nasileniu zaburzeń smaku i ocenić tolerancję gefapiksantu po włączeniu pirtobrutynibu.
Skutek kliniczny
Możliwe jest jedynie niewielkie nasilenie zależnych od dawki działań niepożądanych gefapiksantu, przede wszystkim zaburzeń smaku. Nie oczekuje się wpływu na skuteczność ani bezpieczeństwo pirtobrutynibu.
Mechanizm
Pirtobrutynib może teoretycznie zwiększać ekspozycję na gefapiksant, ale znaczenie kliniczne tego efektu jest wątpliwe. Pirtobrutynib jest umiarkowanym inhibitorem BCRP i zwiększał AUC i Cmax rozuwastatyny odpowiednio o 140% i 146%[1]. Gefapiksant jest substratem BCRP, jednak w badaniach interakcji klinicznych przeprowadzonych na podstawie danych in vitro nie stwierdzono dla niego znaczących klinicznie interakcji[2]. Gefapiksant jest dobrze wchłaniany i wydalany głównie przez nerki, a hamowanie BCRP najsilniej wpływa na substraty o słabym wchłanianiu z jelit, dlatego oczekiwany wzrost ekspozycji jest niewielki.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Pirtobrutynib – umiarkowany inhibitor BCRP[3], gefapiksant – substrat BCRP[4]
- Pirtobrutynib – słaby inhibitor P-gp[3], gefapiksant – substrat P-gp[4]
- Pirtobrutynib: umiarkowany inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2C19[3], umiarkowany inhibitor CYP2C8[3], inhibitor CYP2C9[5], słaby inhibitor CYP3A4[3], słaby inhibitor P-gp[3], induktor CYP2B6[5], induktor CYP2C19[5], induktor CYP3A4[5], substrat BCRP[5], substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[5]
- Gefapiksant: inhibitor MATE1[4], inhibitor MATE2-K[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], substrat BCRP[4], substrat MATE1[4], substrat MATE2-K[4], substrat P-gp[4]
Monitorować
- tolerancja gefapiksantu – zaburzenia i utrata smaku
- czynność nerek u pacjentów z niewydolnością nerek
Kiedy ocena się zmienia
| Ciężka niewydolność nerekeGFR · pacjent | ryzyko rośnie | Gefapiksant jest wydalany głównie przez nerki, więc przy ciężkiej niewydolności nerek jego ekspozycja jest wyższa i dodatkowy wpływ pirtobrutynibu może łatwiej ujawnić się nasileniem zaburzeń smaku. Warto sprawdzić, czy dawka gefapiksantu jest dostosowana do czynności nerek. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Jaypirca 50 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/jaypirca-100490111/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lyfnua 45 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lyfnua-100490988/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 14.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lyfnua. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 14.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/lyfnua-100490988/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Jaypirca. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 14.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/jaypirca-100490111/
Interakcja o niejasnym znaczeniuRegorafenib+ GefapiksantLeki można stosować razem bez zmiany dawek.Przyjmuj oba leki tak jak dotąd, a jeśli zmiana smaku zniechęca cię do jedzenia lub tracisz na wadze, powiedz o tym lekarzowi albo farmaceucie.opóźniony (dni)teoretyczne
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Przyjmuj oba leki tak jak dotąd, a jeśli zmiana smaku zniechęca cię do jedzenia lub tracisz na wadze, powiedz o tym lekarzowi albo farmaceucie.
Te dwa leki można przyjmować razem. Każdy z nich może zmieniać odczuwanie smaku, więc razem ten objaw może być silniejszy. Jedzenie może smakować inaczej, metalicznie albo prawie wcale. Przy leczeniu onkologicznym ważne jest, żeby mimo to dobrze się odżywiać.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zmieniony, metaliczny lub słabszy smak
- brak apetytu
- spadek masy ciała
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PK – transport, PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Leki można stosować razem bez zmiany dawek. Przy włączeniu gefapiksantu u pacjenta leczonego regorafenibem należy zapytać o zaburzenia smaku, apetyt i masę ciała. Pacjenta przyjmującego regorafenib z substratem BCRP należy obserwować w kierunku objawów zwiększonej ekspozycji na ten substrat[1]. Gdy zaburzenia smaku istotnie utrudniają jedzenie, warto rozważyć z lekarzem, czy leczenie przeciwkaszlowe jest nadal potrzebne.
Skutek kliniczny
Możliwe niewielkie zwiększenie ekspozycji na gefapiksant i nasilenie zaburzeń smaku (zmiana, osłabienie lub utrata smaku). U chorego onkologicznego może to pogłębić brak apetytu i spadek masy ciała. Poważnych skutków nie należy się spodziewać.
Mechanizm
Połączenie nie wymaga zmiany dawkowania, ale warto obserwować pacjenta w kierunku nasilenia zaburzeń smaku. Regorafenib hamuje białko oporności raka piersi (BCRP) i zwiększa ekspozycję na jego substraty, co pokazano dla rozuwastatyny (3,8-krotny wzrost AUC i 4,6-krotny wzrost Cmax)[1]. Gefapiksant jest substratem BCRP, więc teoretycznie jego stężenie w osoczu może wzrosnąć. Gefapiksant jest jednak wydalany głównie przez nerki, a znaczenie BCRP dla jego farmakokinetyki jest niewielkie. W badaniach interakcji gefapiksantu nie stwierdzono znaczących klinicznie interakcji[2]. Oba leki mogą wywoływać zaburzenia smaku, więc działania te mogą się sumować.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Regorafenib: umiarkowany inhibitor BCRP[3], inhibitor CYP2B6[3], inhibitor CYP2C8[3], inhibitor CYP2C9[3], słaby inhibitor UGT1A1[3], substrat CYP3A4[3]
- Gefapiksant: inhibitor MATE1[4], inhibitor MATE2-K[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], substrat BCRP[4], substrat MATE1[4], substrat MATE2-K[4], substrat P-gp[4]
Monitorować
- zaburzenia smaku
- apetyt i masa ciała
- spożycie pokarmów i płynów
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Stivarga 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/stivarga-100304240/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lyfnua 45 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lyfnua-100490988/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Stivarga. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 14.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/stivarga-100304240/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lyfnua. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 14.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/lyfnua-100490988/
Interakcja o niejasnym znaczeniuTeriflunomid+ GefapiksantPołączenie można stosować bez zmiany dawek.Przyjmuj oba leki tak jak dotąd, a jeśli zmiany smaku będą bardzo uciążliwe, powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie.nieznanyteoretyczne
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Przyjmuj oba leki tak jak dotąd, a jeśli zmiany smaku będą bardzo uciążliwe, powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie.
Te dwa leki możesz przyjmować razem. Lek na stwardnienie rozsiane może nieznacznie spowalniać usuwanie leku na kaszel z organizmu. Może to nasilić typowe dla leku na kaszel zmiany smaku, ale poważnych skutków się nie spodziewa.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- metaliczny, gorzki lub zmieniony smak
- osłabienie lub utrata smaku
- suchość w ustach
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PK – transport
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie można stosować bez zmiany dawek. Przy rozpoczynaniu gefapiksantu u pacjenta leczonego teryflunomidem warto zapytać o nasilenie zaburzeń smaku i ocenić tolerancję leczenia. Gdy działania niepożądane gefapiksantu są uciążliwe, należy rozważyć ich związek z możliwym wzrostem ekspozycji i ponownie ocenić zasadność leczenia kaszlu.
Skutek kliniczny
Ewentualny wzrost stężenia gefapiksantu mógłby nasilić jego typowe działania niepożądane, przede wszystkim zaburzenia smaku. Ciężkich skutków tego połączenia się nie oczekuje.
Mechanizm
Połączenie można stosować bez zmiany dawek, a znaczenie interakcji jest prawdopodobnie niewielkie. Teryflunomid hamuje białko oporności raka piersi (BCRP) i zwiększa ekspozycję na jego substraty, a gefapiksant jest substratem BCRP, więc teoretycznie jego stężenie może wzrosnąć. Teryflunomid zwiększa Cmax i AUC rozuwastatyny odpowiednio 2,65 i 2,51-krotnie, a przy innych substratach BCRP należy zachować ostrożność i obserwować objawy nadmiernej ekspozycji.[1] W badaniach klinicznych interakcji gefapiksantu nie stwierdzono znaczących klinicznie interakcji.[2] Wpływu teryflunomidu na farmakokinetykę gefapiksantu nie badano.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Teriflunomid: umiarkowany inhibitor BCRP[3], umiarkowany inhibitor CYP2C8[3], słaby inhibitor OAT3[3], umiarkowany inhibitor OATP1B1[3], umiarkowany inhibitor OATP1B3[5], umiarkowany induktor CYP1A2[3], substrat BCRP[5]
- Gefapiksant: inhibitor MATE1[4], inhibitor MATE2-K[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], substrat BCRP[4], substrat MATE1[4], substrat MATE2-K[4], substrat P-gp[4]
Monitorować
- nasilenie zaburzeń smaku (zaburzenia, osłabienie lub utrata smaku)
- tolerancja gefapiksantu w pierwszych tygodniach leczenia
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Teriflunomide Accord 14 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/teriflunomide-accord-100476696/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lyfnua 45 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lyfnua-100490988/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 14.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lyfnua. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 14.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/lyfnua-100490988/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Teriflunomide Accord. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 14.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/teriflunomide-accord-100476696/
Interakcja o niejasnym znaczeniuEwerolimus+ GefapiksantPołączenie można stosować bez zmiany dawek ani odstępów.Przyjmuj oba leki tak jak zalecił lekarz, a jeśli zmiany smaku lub ból w jamie ustnej utrudniają ci jedzenie, powiedz o tym lekarzowi albo farmaceucie.opóźniony (dni)teoretyczne
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Przyjmuj oba leki tak jak zalecił lekarz, a jeśli zmiany smaku lub ból w jamie ustnej utrudniają ci jedzenie, powiedz o tym lekarzowi albo farmaceucie.
Te dwa leki zwykle można przyjmować razem i nie wpływają wyraźnie na swoje stężenie we krwi. Oba mogą jednak zmieniać smak, więc razem ten objaw może być silniejszy. Ewerolimus może też powodować bolesne zmiany w jamie ustnej, co w połączeniu z gorszym smakiem może utrudniać jedzenie.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna zmiana lub utrata smaku
- ból, pieczenie albo owrzodzenia w jamie ustnej
- brak apetytu i chudnięcie
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PK – transport, PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie można stosować bez zmiany dawek ani odstępów. Przed włączeniem gefapiksantu u pacjenta leczonego ewerolimusem uprzedź go o możliwym nasileniu zaburzeń smaku. Przy zapaleniu jamy ustnej, wyraźnym spadku apetytu lub utracie masy ciała oceń, czy korzyść z leczenia kaszlu przeważa nad pogorszeniem odżywiania. Rozważ odstawienie gefapiksantu, jeśli objawy są uciążliwe. Stężenia ewerolimusu monitoruj tak jak zwykle, gefapiksant nie wymaga w tym zakresie dodatkowych oznaczeń.
Skutek kliniczny
Możliwe nasilenie zaburzeń smaku, utraty smaku i dyskomfortu w jamie ustnej. U pacjentów leczonych ewerolimusem z powodu nowotworu może to dodatkowo pogorszyć apetyt i przyjmowanie pokarmów. Klinicznie istotnej zmiany stężeń któregokolwiek z leków się nie oczekuje.
Mechanizm
Istotnej interakcji farmakokinetycznej nie należy się spodziewać, ale oba leki mogą razem nasilać zaburzenia smaku. Ewerolimus jest substratem CYP3A4 oraz substratem i umiarkowanym inhibitorem glikoproteiny P[1]. Gefapiksant jest substratem glikoproteiny P, jednak w badaniach interakcji klinicznych nie stwierdzono znaczących klinicznie interakcji z innymi lekami[2]. Gefapiksant jest wydalany głównie przez nerki w postaci niezmienionej, dlatego hamowanie glikoproteiny P przez ewerolimus najpewniej nie zmienia jego ekspozycji w sposób klinicznie ważny. Gefapiksant nie wpływa na CYP3A4 ani na glikoproteinę P w stopniu, który mógłby zmienić stężenie ewerolimusu. Ważniejszy jest mechanizm farmakodynamiczny. Zaburzenia smaku są bardzo częstym działaniem niepożądanym gefapiksantu, a ewerolimus często wywołuje zaburzenia smaku i zapalenie błony śluzowej jamy ustnej.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Ewerolimus: inhibitor CYP2D6[3], słaby inhibitor CYP3A4[3], umiarkowany inhibitor P-gp[3], wrażliwy substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[3]
- Gefapiksant: inhibitor MATE1[4], inhibitor MATE2-K[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], substrat BCRP[4], substrat MATE1[4], substrat MATE2-K[4], substrat P-gp[4]
Monitorować
- zaburzenia smaku i utrata smaku
- zapalenie błony śluzowej jamy ustnej
- apetyt i masa ciała
- czynność nerek (eGFR) w trakcie leczenia ewerolimusem
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Votubia 2,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/votubia-100253844/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lyfnua 45 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lyfnua-100490988/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Votubia. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/votubia-100253844/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lyfnua. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/lyfnua-100490988/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
Interakcja o niejasnym znaczeniuGefapiksant+ LeniolisibLeki można stosować razem bez zmiany dawkowania.Przyjmuj oba leki tak jak zalecił lekarz, a jeśli zmiany smaku staną się uciążliwe, powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie.opóźniony (dni)teoretyczne
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Przyjmuj oba leki tak jak zalecił lekarz, a jeśli zmiany smaku staną się uciążliwe, powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie.
Gefapiksant i leniolisib zwykle można przyjmować razem. Leniolisib może w niewielkim stopniu zwiększać ilość gefapiksantu w organizmie, ale nie zostało to potwierdzone. Jeśli tak się stanie, możesz silniej odczuwać zmiany smaku, które są częstym działaniem gefapiksantu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zmieniony, metaliczny lub gorzki smak
- osłabienie lub utrata smaku
- suchość w ustach
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PK – transport
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Leki można stosować razem bez zmiany dawkowania. Warto uprzedzić pacjenta o możliwym nasileniu zaburzeń smaku i ocenić ich tolerancję po kilku tygodniach skojarzonego leczenia. Przy uciążliwych zaburzeniach smaku należy ponownie ocenić zasadność leczenia gefapiksantem.
Skutek kliniczny
Możliwe niewielkie zwiększenie stężenia gefapiksantu. Gdyby do niego doszło, najbardziej prawdopodobne jest nasilenie zależnych od dawki zaburzeń smaku (zaburzenia, osłabienie lub utrata smaku), które nie są groźne, ale mogą utrudniać kontynuację leczenia.
Mechanizm
Leniolisib może teoretycznie zwiększać ekspozycję na gefapiksant przez hamowanie transportera BCRP, którego substratem jest gefapiksant. Leniolisib zwiększa ekspozycję na leki będące jednocześnie substratami OATP1B1, OATP1B3 i BCRP, np. dwukrotnie na rosuwastatynę[1]. Gefapiksant nie należy do tej grupy wspólnych substratów, a w badaniach klinicznych nie stwierdzono jego znaczących klinicznie interakcji[2]. Udział BCRP w eliminacji gefapiksantu i wielkość ewentualnej zmiany jego ekspozycji nie zostały potwierdzone w badaniu z leniolisibem.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Gefapiksant: inhibitor MATE1[4], inhibitor MATE2-K[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], substrat BCRP[4], substrat MATE1[4], substrat MATE2-K[4], substrat P-gp[4]
- Leniolisib: umiarkowany inhibitor BCRP[3], inhibitor OAT3[5], umiarkowany inhibitor OATP1B1[3], umiarkowany inhibitor OATP1B3[3], inhibitor UGT1A1[5], substrat BCRP[5], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
Monitorować
- zaburzenia smaku (dysgeuzja, hipogeuzja, ageuzja)
- tolerancja leczenia gefapiksantem
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Joenja 70 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/joenja-100540819/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lyfnua 45 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lyfnua-100490988/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 14.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lyfnua. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 14.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/lyfnua-100490988/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Joenja. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 14.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/joenja-100540819/
Interakcja o niejasnym znaczeniuRukaparyb+ GefapiksantDawek nie trzeba zmieniać.Przyjmuj oba leki tak jak dotąd, a jeśli smak zmieni się tak bardzo, że przestaniesz jeść albo zaczniesz chudnąć, powiedz o tym lekarzowi.nieznanyteoretyczne
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Przyjmuj oba leki tak jak dotąd, a jeśli smak zmieni się tak bardzo, że przestaniesz jeść albo zaczniesz chudnąć, powiedz o tym lekarzowi.
Te dwa leki można zwykle przyjmować razem. Lek onkologiczny może jednak spowalniać usuwanie leku na kaszel z organizmu, a oba leki mogą zmieniać odczuwanie smaku i wywoływać nudności. Razem te dolegliwości mogą być silniejsze. Zwykle nie są groźne, ale mogą zniechęcać do jedzenia.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- utrata lub silna zmiana smaku
- metaliczny lub gorzki posmak w ustach
- nudności
- brak apetytu
- spadek masy ciała
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PK – wydalanie, PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Dawek nie trzeba zmieniać. Poinformuj pacjentkę o możliwym nasileniu zaburzeń smaku i nudności. Przy nasilonych zaburzeniach smaku, spadku apetytu lub masy ciała oceń, czy korzyść z gefapiksantu w leczeniu kaszlu przewlekłego uzasadnia jego dalsze stosowanie. Rozważ przerwanie gefapiksantu, zanim zaczniesz modyfikować leczenie onkologiczne. Szczególną uwagę zwróć na pacjentki z upośledzoną czynnością nerek.
Skutek kliniczny
Możliwe nasilenie zależnych od dawki działań niepożądanych gefapiksantu, przede wszystkim zaburzeń smaku (dysgeuzja, ageuzja, hipogeuzja), oraz sumowanie zaburzeń smaku i nudności z działaniami rukaparybu. Mogą one pogorszyć apetyt i odżywienie pacjentki onkologicznej oraz przestrzeganie leczenia. Poważnych skutków nie należy się spodziewać, bo gefapiksant ma szeroki margines bezpieczeństwa.
Mechanizm
Połączenie nie wymaga zmiany dawek, ale może nasilić zaburzenia smaku. Rukaparyb silnie hamuje nerkowe transportery MATE1 i MATE2-K oraz umiarkowanie OCT1 i słabo OCT2[1]. Gefapiksant jest substratem MATE1 i MATE2-K i jest wydalany głównie przez nerki, dlatego teoretycznie jego stężenie we krwi może wzrosnąć. W badaniach klinicznych interakcji gefapiksant nie wykazał istotnych klinicznie interakcji[2]. Nie ma badań tej konkretnej pary. Oba leki mogą też same wywoływać zaburzenia smaku i nudności, więc ich działania niepożądane mogą się sumować.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Rukaparyb – słaby inhibitor BCRP[3], gefapiksant – substrat BCRP[4]
- Rukaparyb – silny inhibitor MATE1[3], gefapiksant – substrat MATE1[4]
- Rukaparyb – silny inhibitor MATE2-K[3], gefapiksant – substrat MATE2-K[4]
- Rukaparyb – słaby inhibitor P-gp[3], gefapiksant – substrat P-gp[4]
- Rukaparyb: słaby inhibitor BCRP[3], umiarkowany inhibitor CYP1A2[3], słaby inhibitor CYP2C19[3], słaby inhibitor CYP2C8[3], słaby inhibitor CYP2C9[3], słaby inhibitor CYP2D6[3], słaby inhibitor CYP3A4[3], silny inhibitor MATE1[3], silny inhibitor MATE2-K[3], słaby inhibitor OCT2[3], słaby inhibitor P-gp[3], słaby inhibitor UGT1A1[3], induktor CYP1A2[3], substrat BCRP[3], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[3], substrat CYP2D6[3], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]
- Gefapiksant: inhibitor MATE1[4], inhibitor MATE2-K[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], substrat BCRP[4], substrat MATE1[4], substrat MATE2-K[4], substrat P-gp[4]
Monitorować
- zaburzenia smaku
- nudności i apetyt
- masa ciała i stan odżywienia
- czynność nerek (kreatynina, eGFR)
Kiedy ocena się zmienia
| Ciężka niewydolność nerekeGFR · pacjent | ryzyko rośnie | Przy ciężkim upośledzeniu czynności nerek wydalanie gefapiksantu jest już zmniejszone, więc dodatkowe hamowanie transporterów MATE przez rukaparyb może mocniej zwiększyć jego ekspozycję. Sprawdź, czy dawka gefapiksantu jest dostosowana do czynności nerek, i ściślej obserwuj zaburzenia smaku. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Rubraca 200 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/rubraca-100418021/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lyfnua 45 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lyfnua-100490988/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Rubraca. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/rubraca-100418021/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lyfnua. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/lyfnua-100490988/
Oznaczenia na tej stronie
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.