Przejdź do treści
Poradniki Historia Szukaj

Interakcje / Gefapiksant / Gefapiksant i pirtobrutynib

Gefapiksant i pirtobrutynib

Jaki opis pokazać?

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Połączenie można stosować bez modyfikacji dawek.

Przyjmuj oba leki tak jak zalecił lekarz, a jeśli zmiany smaku utrudniają ci jedzenie, powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie.

Interakcja o niejasnym znaczeniuGefapiksant+ PirtobrutynibPołączenie można stosować bez modyfikacji dawek.Przyjmuj oba leki tak jak zalecił lekarz, a jeśli zmiany smaku utrudniają ci jedzenie, powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie.nieznanyteoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Przyjmuj oba leki tak jak zalecił lekarz, a jeśli zmiany smaku utrudniają ci jedzenie, powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie.

Te dwa leki zwykle można przyjmować razem. Lek na nowotwór krwi może nieznacznie podnieść ilość leku na kaszel w organizmie. Najczęściej nie ma to znaczenia, ale zmiany smaku po leku na kaszel mogą być wtedy wyraźniejsze.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zmieniony, metaliczny lub słony smak
  • osłabienie lub utrata smaku
  • brak apetytu z powodu zmian smaku
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – transport
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować bez modyfikacji dawek. Przy substratach BCRP zaleca się zachowanie ostrożności[1]. W praktyce wystarczy poinformować pacjenta o możliwym nasileniu zaburzeń smaku i ocenić tolerancję gefapiksantu po włączeniu pirtobrutynibu.

Skutek kliniczny

Możliwe jest jedynie niewielkie nasilenie zależnych od dawki działań niepożądanych gefapiksantu, przede wszystkim zaburzeń smaku. Nie oczekuje się wpływu na skuteczność ani bezpieczeństwo pirtobrutynibu.

Mechanizm

Pirtobrutynib może teoretycznie zwiększać ekspozycję na gefapiksant, ale znaczenie kliniczne tego efektu jest wątpliwe. Pirtobrutynib jest umiarkowanym inhibitorem BCRP i zwiększał AUC i Cmax rozuwastatyny odpowiednio o 140% i 146%[1]. Gefapiksant jest substratem BCRP, jednak w badaniach interakcji klinicznych przeprowadzonych na podstawie danych in vitro nie stwierdzono dla niego znaczących klinicznie interakcji[2]. Gefapiksant jest dobrze wchłaniany i wydalany głównie przez nerki, a hamowanie BCRP najsilniej wpływa na substraty o słabym wchłanianiu z jelit, dlatego oczekiwany wzrost ekspozycji jest niewielki.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Pirtobrutynib – umiarkowany inhibitor BCRP[3], gefapiksant – substrat BCRP[4]
  • Pirtobrutynib – słaby inhibitor P-gp[3], gefapiksant – substrat P-gp[4]
  • Gefapiksant: inhibitor MATE1[4], inhibitor MATE2-K[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], substrat BCRP[4], substrat MATE1[4], substrat MATE2-K[4], substrat P-gp[4]
  • Pirtobrutynib: umiarkowany inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2C19[3], umiarkowany inhibitor CYP2C8[3], inhibitor CYP2C9[5], słaby inhibitor CYP3A4[3], słaby inhibitor P-gp[3], induktor CYP2B6[5], induktor CYP2C19[5], induktor CYP3A4[5], substrat BCRP[5], substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[5]

Monitorować

  • tolerancja gefapiksantu – zaburzenia i utrata smaku
  • czynność nerek u pacjentów z niewydolnością nerek

Kiedy ocena się zmienia

Ciężka niewydolność nerekeGFR · pacjentryzyko rośnieGefapiksant jest wydalany głównie przez nerki, więc przy ciężkiej niewydolności nerek jego ekspozycja jest wyższa i dodatkowy wpływ pirtobrutynibu może łatwiej ujawnić się nasileniem zaburzeń smaku. Warto sprawdzić, czy dawka gefapiksantu jest dostosowana do czynności nerek.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Jaypirca 50 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/jaypirca-100490111/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Lyfnua 45 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lyfnua-100490988/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 14.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Lyfnua. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 14.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/lyfnua-100490988/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Jaypirca. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 14.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/jaypirca-100490111/

Alkohol przy tych lekach

Interakcja nieistotna klinicznieGefapiksanta alkoholNie trzeba zmieniać dawkowania ani unikać alkoholu z powodu tego połączenia.Możesz przyjmować ten lek bez względu na okazjonalne picie alkoholu, ale jeśli kaszel się nasila, ogranicz alkohol i zapytaj farmaceutę lub lekarza.nieznanyteoretyczne

Interakcja nieistotna klinicznie

Możesz przyjmować ten lek bez względu na okazjonalne picie alkoholu, ale jeśli kaszel się nasila, ogranicz alkohol i zapytaj farmaceutę lub lekarza.

Ten lek na przewlekły kaszel nie wchodzi w znane interakcje z alkoholem i nie nasila jego działania. Lek często zmienia odczuwanie smaku, więc piwo, wino czy napoje gazowane mogą smakować inaczej niż zwykle. Pamiętaj, że częste picie większych ilości alkoholu może samo podrażniać gardło i nasilać kaszel.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nasilenie kaszlu po alkoholu
  • zgaga lub cofanie się treści z żołądka
  • wyraźna zmiana lub utrata smaku
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
teoretyczny_brak
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie trzeba zmieniać dawkowania ani unikać alkoholu z powodu tego połączenia. Warto przypomnieć choremu, że nadmierne picie alkoholu może samo nasilać kaszel i utrudniać ocenę skuteczności leczenia.

Skutek kliniczny

Nie oczekuje się klinicznie istotnych skutków jednoczesnego stosowania. Zaburzenia smaku, które są częstym działaniem niepożądanym gefapiksantu, mogą sprawić, że napoje alkoholowe, zwłaszcza gazowane, będą smakowały inaczej niż zwykle, co nie jest groźne. Regularne picie większych ilości alkoholu może nasilać kaszel związany z refluksem lub podrażnieniem gardła.

Mechanizm

Nie jest znany mechanizm, przez który alkohol i gefapiksant wpływałyby na siebie w istotny sposób. Gefapiksant jest antagonistą receptorów P2X3 na zakończeniach nerwów czuciowych dróg oddechowych i nie działa depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy, dlatego nie należy oczekiwać nasilenia sedacji ani zaburzeń psychomotorycznych typowych dla połączeń z etanolem. ChPL gefapiksantu nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani wśród interakcji[1]. W klinicznych badaniach interakcji przeprowadzonych na podstawie danych in vitro nie stwierdzono znaczących klinicznie interakcji gefapiksantu[1]. Lek jest w dużej części wydalany przez nerki w postaci niezmienionej, więc wpływ alkoholu na enzymy wątrobowe nie powinien mieć dla niego znaczenia. Pośrednio alkohol może drażnić gardło i nasilać refluks żołądkowo-przełykowy, co u części chorych prowokuje kaszel i może osłabiać odczuwany efekt leczenia.

Metabolizm i transportery

  • Gefapiksant: inhibitor MATE1[2], inhibitor MATE2-K[2], inhibitor OATP1B1[2], inhibitor OATP1B3[2], substrat BCRP[2], substrat MATE1[2], substrat MATE2-K[2], substrat P-gp[2]

Monitorować

  • nasilenie kaszlu u osób regularnie pijących większe ilości alkoholu
  • zaburzenia smaku zgłaszane przez chorego

Kiedy ocena się zmienia

Regularne picie dużych ilościilość alkoholu · pacjentinne zalecenieU osób regularnie pijących duże ilości alkoholu etanol może nasilać refluks żołądkowo-przełykowy i podrażnienie śluzówki gardła, co prowokuje kaszel i utrudnia ocenę skuteczności gefapiksantu. Warto zalecić ograniczenie alkoholu jako element leczenia przewlekłego kaszlu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Lyfnua 45 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lyfnua-100490988/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Lyfnua. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/lyfnua-100490988/

Pełny opis tej pary

Interakcja o niejasnym znaczeniuPirtobrutyniba alkoholNie ma potrzeby całkowitego zakazu alkoholu, ale należy zalecić ograniczenie go do okazjonalnych, niewielkich ilości i unikanie upijania się.Pij alkohol tylko okazjonalnie i w małych ilościach, a jeśli bierzesz leki rozrzedzające krew albo masz mało płytek krwi, zapytaj lekarza, czy nie lepiej z niego zrezygnować.nieznanyteoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Pij alkohol tylko okazjonalnie i w małych ilościach, a jeśli bierzesz leki rozrzedzające krew albo masz mało płytek krwi, zapytaj lekarza, czy nie lepiej z niego zrezygnować.

Nie musisz całkowicie rezygnować z alkoholu, ale pij go rzadko i w małych ilościach. Ten lek może ułatwiać powstawanie siniaków i krwawień oraz zaburzać rytm serca, a alkohol w większych ilościach może te działania nasilać. Picie dużych ilości alkoholu osłabia też odporność, która w czasie leczenia bywa już obniżona.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • czarne, smoliste stolce lub krew w stolcu
  • wymioty z krwią lub treścią przypominającą fusy od kawy
  • krwawienia z nosa lub dziąseł, które trudno zatrzymać
  • liczne siniaki bez wyraźnej przyczyny
  • kołatanie serca, nierówne bicie serca lub duszność
  • gorączka lub dreszcze
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie ma potrzeby całkowitego zakazu alkoholu, ale należy zalecić ograniczenie go do okazjonalnych, niewielkich ilości i unikanie upijania się. ChPL pirtobrutynibu nie zawiera zaleceń dotyczących alkoholu[1]. U pacjentów z małopłytkowością, chorobą wątroby, przebytym krwawieniem z przewodu pokarmowego, migotaniem przedsionków lub przyjmujących leki przeciwkrzepliwe rozsądne jest zalecenie abstynencji. Pacjenta należy poinformować o objawach krwawienia i zaburzeń rytmu serca.

Skutek kliniczny

Przy okazjonalnym, umiarkowanym spożyciu alkoholu nie oczekuje się istotnych skutków klinicznych. Przy intensywnym lub przewlekłym piciu możliwy jest wzrost ryzyka krwawień, zwłaszcza z przewodu pokarmowego, napadów migotania przedsionków oraz zakażeń. Ryzyko krwawienia rośnie u pacjentów z małopłytkowością oraz przyjmujących jednocześnie leki przeciwzakrzepowe lub przeciwpłytkowe.

Mechanizm

Interakcja ma charakter teoretyczny i farmakodynamiczny, a istotnej interakcji farmakokinetycznej się nie spodziewa się. ChPL pirtobrutynibu nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach, a jedynym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na substancję czynną lub substancje pomocnicze[1]. Pirtobrutynib jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, UGT1A8 i UGT1A9[1]. Etanol nie należy do silnych induktorów ani inhibitorów CYP3A, dlatego nie należy oczekiwać klinicznie istotnej zmiany ekspozycji na pirtobrutynib. Możliwe nakładanie się działań dotyczy profilu bezpieczeństwa. Inhibitory kinazy Brutona, w tym pirtobrutynib, upośledzają czynność płytek krwi i zwiększają ryzyko krwawień, a alkohol uszkadza błonę śluzową przewodu pokarmowego, w większych ilościach zaburza hemostazę i hamuje szpik. Oba czynniki mogą też sprzyjać migotaniu przedsionków, a przewlekłe picie dodatkowo osłabia odporność, co nakłada się na ryzyko zakażeń i cytopenii w trakcie leczenia.

Metabolizm i transportery

  • Pirtobrutynib: umiarkowany inhibitor BCRP[2], słaby inhibitor CYP2C19[2], umiarkowany inhibitor CYP2C8[2], inhibitor CYP2C9[3], słaby inhibitor CYP3A4[2], słaby inhibitor P-gp[2], induktor CYP2B6[3], induktor CYP2C19[3], induktor CYP3A4[3], substrat BCRP[3], substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]

Monitorować

  • objawy krwawienia, w tym smoliste stolce i krwawienia z nosa lub dziąseł
  • morfologia krwi z liczbą płytek
  • objawy migotania przedsionków, takie jak kołatanie serca i nierówne tętno
  • objawy zakażenia
  • ilość i częstość spożywanego alkoholu

Kiedy ocena się zmienia

Intensywne picie lub upijanie sięilość alkoholu · pacjentryzyko rośnieJednorazowe spożycie dużej ilości alkoholu zwiększa ryzyko krwawienia z przewodu pokarmowego i napadu migotania przedsionków, co nakłada się na profil bezpieczeństwa pirtobrutynibu. Należy zalecić unikanie takiego spożycia.
Regularne, codzienne picieczas leczenia · pacjentryzyko rośniePrzewlekłe spożywanie alkoholu hamuje szpik, uszkadza wątrobę i osłabia odporność, co może nasilać cytopenie, krwawienia i zakażenia w trakcie leczenia pirtobrutynibem. Wskazane jest ograniczenie spożycia i kontrola morfologii.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Jaypirca 50 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/jaypirca-100490111/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Jaypirca. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/jaypirca-100490111/

Pełny opis tej pary

Inne interakcje tych leków 193

Połączenie przeciwwskazaneKladrybina+ PirtobrutynibNie rozpoczynaj leczenia kladrybiną u pacjenta przyjmującego pirtobrutynib – połączenie jest przeciwwskazane.Nie zaczynaj przyjmować kladrybiny, jeśli bierzesz pirtobrutynib, i powiedz o obu lekach neurologowi oraz hematologowi.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj przyjmować kladrybiny, jeśli bierzesz pirtobrutynib, i powiedz o obu lekach neurologowi oraz hematologowi.

Oba leki osłabiają odporność i mogą zmniejszać liczbę krwinek. Razem bardzo zwiększają ryzyko ciężkich zakażeń i niedokrwistości lub krwawień. Kladrybiny nie zaczyna się u osób, które już przyjmują taki lek albo leczą się z powodu nowotworu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze
  • kaszel, duszność lub ból gardła
  • pęcherzyki na skórze z bólem, jak przy półpaścu
  • łatwe siniaczenie lub krwawienia
  • duże osłabienie i bladość
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – transport, PK – wchłanianie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie rozpoczynaj leczenia kladrybiną u pacjenta przyjmującego pirtobrutynib – połączenie jest przeciwwskazane[1]. Decyzję o leczeniu stwardnienia rozsianego u pacjenta z nowotworem układu chłonnego powinni podjąć wspólnie neurolog i hematolog. Jeśli pirtobrutynib zostaje włączony u pacjenta po zakończonym cyklu kladrybiny, potrzebna jest ścisła obserwacja parametrów hematologicznych[1]. Przy jednoczesnym stosowaniu z substratem BCRP o wąskim indeksie terapeutycznym należy rozważyć ścisłe monitorowanie stanu klinicznego[2].

Skutek kliniczny

Sumowanie działania limfopenizującego i mielosupresyjnego zwiększa ryzyko głębokiej i przedłużonej limfopenii, neutropenii, małopłytkowości oraz ciężkich i oportunistycznych zakażeń. Wzrost ekspozycji na kladrybinę przez hamowanie BCRP może ten efekt dodatkowo nasilić, choć jego wielkość dla tej pary nie jest znana.

Mechanizm

Kladrybiny nie wolno włączać u pacjenta, który otrzymuje leczenie immunosupresyjne lub mielosupresyjne, z powodu addytywnego działania na układ immunologiczny[1]. Pirtobrutynib jako inhibitor kinazy Brutona hamuje limfocyty B i może powodować cytopenie, więc należy do tej grupy leków. Kladrybina jest też przeciwwskazana w aktywnej chorobie nowotworowej[1], a pirtobrutynib stosuje się właśnie w nowotworach układu chłonnego. Dodatkowo pirtobrutynib jest umiarkowanym inhibitorem BCRP i zwiększał AUC rozuwastatyny o 140%[2]. Kladrybina jest substratem BCRP, a hamowanie tego transportera w jelicie może zwiększać jej biodostępność po podaniu doustnym i ekspozycję układową[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Pirtobrutynib – umiarkowany inhibitor BCRP[3], kladrybina – substrat BCRP[4]
  • Pirtobrutynib – słaby inhibitor P-gp[3], kladrybina – drugorzędny szlak substrat P-gp[4]
  • Kladrybina: substrat BCRP[4], drugorzędny szlak substrat P-gp[4]
  • Pirtobrutynib: umiarkowany inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2C19[3], umiarkowany inhibitor CYP2C8[3], inhibitor CYP2C9[5], słaby inhibitor CYP3A4[3], słaby inhibitor P-gp[3], induktor CYP2B6[5], induktor CYP2C19[5], induktor CYP3A4[5], substrat BCRP[5], substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[5]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem
  • bezwzględna liczba limfocytów
  • liczba neutrofili i płytek krwi
  • objawy zakażeń, w tym oportunistycznych i półpaśca

Bezpieczniejsze alternatywy

glatiramer

Kiedy ocena się zmienia

Pirtobrutynib włączany po zakończonym cyklu kladrybinykolejność włączenia · pirtobrutynibinne zaleceniePrzeciwwskazanie dotyczy rozpoczęcia kladrybiny u pacjenta z obniżoną odpornością. Gdy lek hematotoksyczny podaje się po wcześniejszym leczeniu kladrybiną, należy oczekiwać addytywnych działań na krew i układ chłonny i ściśle obserwować parametry hematologiczne.
Dożylnadroga podania · kladrybinainne zaleceniePrzy kladrybinie podawanej dożylnie hamowanie BCRP w jelicie nie wpływa na wchłanianie, ale sumowanie działania mielosupresyjnego i immunosupresyjnego pozostaje. Decyzja o łączeniu należy do hematologa.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mavenclad 10 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mavenclad-100393522/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Jaypirca 50 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/jaypirca-100490111/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 14.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mavenclad. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 14.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/mavenclad-100393522/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Jaypirca. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 14.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/jaypirca-100490111/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneRozuwastatyna+ PirtobrutynibU pacjenta leczonego pirtobrutynibem rozuwastatynę rozpoczyna się od 5 mg raz na dobę, a dawki 30 i 40 mg są przeciwwskazane.Upewnij się u lekarza lub farmaceuty, że dawka rozuwastatyny jest dopasowana do leczenia pirtobrutynibem, i nie zmieniaj jej samodzielnie.nieznanybadania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Upewnij się u lekarza lub farmaceuty, że dawka rozuwastatyny jest dopasowana do leczenia pirtobrutynibem, i nie zmieniaj jej samodzielnie.

Lek przeciwnowotworowy pirtobrutynib zwiększa ilość leku na cholesterol – rozuwastatyny – we krwi. Przy większych dawkach rozuwastatyny rośnie wtedy ryzyko uszkodzenia mięśni. Te leki można przyjmować razem, ale zwykle trzeba zmniejszyć dawkę rozuwastatyny.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • niewyjaśnione bóle mięśni
  • osłabienie lub tkliwość mięśni
  • skurcze mięśni
  • ciemny, brunatny mocz
  • wyraźne zmęczenie z gorączką
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – transport
Początek
nieznany
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

U pacjenta leczonego pirtobrutynibem rozuwastatynę rozpoczyna się od 5 mg raz na dobę, a dawki 30 i 40 mg są przeciwwskazane.[1][2] Dawkę maksymalną należy dobrać tak, aby ekspozycja nie przekroczyła ekspozycji po 40 mg bez pirtobrutynibu, co przy około 2,4-krotnym wzroście AUC odpowiada w praktyce nie więcej niż 10 mg na dobę.[1] Jeśli pacjent przyjmował wcześniej większą dawkę rozuwastatyny, przy włączaniu pirtobrutynibu należy ją zmniejszyć albo rozważyć zmianę statyny. Pacjenta trzeba pouczyć o objawach uszkodzenia mięśni.

Skutek kliniczny

Większe stężenie rozuwastatyny w osoczu zwiększa ryzyko działań niepożądanych zależnych od dawki, przede wszystkim miopatii, a w skrajnych przypadkach rabdomiolizy.[1]

Mechanizm

Pirtobrutynib jest umiarkowanym inhibitorem transportera wypływu BCRP, którego substratem jest rozuwastatyna. Zahamowanie BCRP zwiększa AUC rozuwastatyny o 140% i Cmax o 146%, czyli około 2,4-krotnie.[3] Rozuwastatyna nie jest istotnie metabolizowana przez cytochrom P450, dlatego słabe hamowanie CYP3A przez pirtobrutynib nie ma tu znaczenia.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Pirtobrutynib – umiarkowany inhibitor BCRP[4], rozuwastatyna – substrat BCRP[4]
  • Pirtobrutynib – słaby inhibitor CYP2C19[4], rozuwastatyna – drugorzędny szlak substrat CYP2C19[5]
  • Pirtobrutynib – inhibitor CYP2C9[6], rozuwastatyna – substrat CYP2C9[5]
  • Pirtobrutynib – słaby inhibitor CYP3A4[4], rozuwastatyna – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[5]
  • Pirtobrutynib – induktor CYP2C19[6], rozuwastatyna – drugorzędny szlak substrat CYP2C19[5]
  • Pirtobrutynib – induktor CYP3A4[6], rozuwastatyna – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[5]
  • Rozuwastatyna: substrat BCRP[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[5], substrat CYP2C9[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[5], substrat OATP1B1[4], substrat OATP1B3[4]
  • Pirtobrutynib: umiarkowany inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2C19[4], umiarkowany inhibitor CYP2C8[4], inhibitor CYP2C9[6], słaby inhibitor CYP3A4[4], słaby inhibitor P-gp[4], induktor CYP2B6[6], induktor CYP2C19[6], induktor CYP3A4[6], substrat BCRP[6], substrat CYP3A4[6], substrat P-gp[6]

Monitorować

  • bóle, osłabienie i tkliwość mięśni
  • aktywność kinazy kreatynowej (CK) przy objawach mięśniowych
  • ciemne zabarwienie moczu
  • czynność nerek
  • aktywność aminotransferaz

Bezpieczniejsze alternatywy

prawastatyna

Kiedy ocena się zmienia

dawka ≥ 30 mgrozuwastatynaryzyko rośnieRozuwastatyna w dawce 30 lub 40 mg jest przeciwwskazana w sytuacjach zwiększających jej stężenie w osoczu, w tym przy jednoczesnym stosowaniu pirtobrutynibu.
dawka ≤ 10 mgrozuwastatynaryzyko malejePrzy dawce rozuwastatyny do 10 mg ekspozycja nie przekracza ekspozycji po 40 mg bez interakcji. Połączenie jest dopuszczalne przy kontroli objawów mięśniowych.
eGFR ≤ 60 ml/minpacjentryzyko rośnieUmiarkowane zaburzenia czynności nerek dodatkowo zwiększają ryzyko miopatii, a dawki 30 i 40 mg rozuwastatyny są w tej grupie przeciwwskazane niezależnie od interakcji.
Pirtobrutynib dołączany do stałej dawki rozuwastatynykolejność włączenia · pirtobrutynibinne zaleceniePrzy włączaniu pirtobrutynibu u pacjenta przyjmującego rozuwastatynę powyżej 10 mg należy zmniejszyć jej dawkę lub zmienić statynę.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zaranta 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zaranta-100226250/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Roswera 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/roswera-100253086/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Jaypirca 50 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/jaypirca-100490111/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zaranta. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zaranta-100226250/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Jaypirca. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/jaypirca-100490111/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneOzanimod+ PirtobrutynibNie łącz ozanimodu z pirtobrutynibem.Nie zaczynaj przyjmować obu leków razem i jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem prowadzącym oraz hematologiem, ale nie odstawiaj żadnego leku na własną rękę.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj przyjmować obu leków razem i jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem prowadzącym oraz hematologiem, ale nie odstawiaj żadnego leku na własną rękę.

Tych dwóch leków nie stosuje się razem. Oba osłabiają układ odpornościowy, więc przyjmowane jednocześnie mogą prowadzić do ciężkich, groźnych zakażeń. Lek na stwardnienie rozsiane lub zapalenie jelit nie jest też stosowany u osób z czynną chorobą nowotworową. O tym, jak dalej leczyć obie choroby, decyduje lekarz.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze
  • kaszel, duszność albo ból przy oddychaniu
  • pieczenie przy oddawaniu moczu
  • opryszczka, półpasiec lub inne zmiany na skórze
  • silne osłabienie
  • zawroty głowy, kołatanie serca lub bardzo wolne bicie serca
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz ozanimodu z pirtobrutynibem. Czynny nowotwór złośliwy jest przeciwwskazaniem do ozanimodu, a lekow przeciwnowotworowych nie stosuje się razem z ozanimodem[1]. Jeśli pacjent przyjmujący ozanimod wymaga leczenia pirtobrutynibem, ozanimod należy odstawić, a decyzję o dalszym leczeniu stwardnienia rozsianego lub wrzodziejącego zapalenia jelita grubego podejmuje lekarz prowadzący wspólnie z hematologiem. Przed włączeniem pirtobrutynibu po odstawieniu ozanimodu warto ocenić liczbę limfocytów we krwi. Żywych atenuowanych szczepionek unika się w trakcie leczenia ozanimodem i do 3 miesięcy po jego zakończeniu[1].

Skutek kliniczny

Głównym zagrożeniem jest pogłębiona immunosupresja z ryzykiem ciężkich, w tym oportunistycznych zakażeń, które mogą zagrażać życiu. Pacjent leczony pirtobrutynibem ma czynny nowotwór złośliwy układu chłonnego, a czynny nowotwór złośliwy i stan obniżonej odporności predysponujący do układowych zakażeń oportunistycznych są przeciwwskazaniami do ozanimodu[1]. Wzrost stężenia aktywnych metabolitów ozanimodu ma znaczenie drugorzędne, ale może nasilać limfopenię i spowolnienie akcji serca.

Mechanizm

Ozanimod zatrzymuje limfocyty w węzłach chłonnych i zmniejsza ich liczbę we krwi, a pirtobrutynib jako lek przeciwnowotworowy hamujący kinazę Brutona upośledza czynność limfocytów B. Oba działania sumują się i pogłębiają immunosupresję. Ozanimodu nie stosuje się z lekami przeciwnowotworowymi, immunomodulującymi ani niekortykosteroidowymi lekami immunosupresyjnymi ze względu na addytywne działanie na układ odpornościowy[1]. Dodatkowo pirtobrutynib jest umiarkowanym inhibitorem CYP2C8[2], a główne aktywne metabolity ozanimodu powstają z udziałem tego enzymu. Silny inhibitor CYP2C8 zwiększał ekspozycję na te metabolity o około 47% do 69%[1], więc przy umiarkowanym inhibitorze można oczekiwać mniejszego, ale kierunkowo tego samego wzrostu.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Pirtobrutynib – umiarkowany inhibitor CYP2C8[3], ozanimod – substrat CYP2C8[4]
  • Pirtobrutynib – słaby inhibitor CYP3A4[3], ozanimod – substrat CYP3A4[4]
  • Pirtobrutynib – induktor CYP3A4[5], ozanimod – substrat CYP3A4[4]
  • Ozanimod: substrat CYP2C8[4], substrat CYP3A4[4]
  • Pirtobrutynib: umiarkowany inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2C19[3], umiarkowany inhibitor CYP2C8[3], inhibitor CYP2C9[5], słaby inhibitor CYP3A4[3], słaby inhibitor P-gp[3], induktor CYP2B6[5], induktor CYP2C19[5], induktor CYP3A4[5], substrat BCRP[5], substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[5]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem i bezwzględna liczba limfocytów
  • objawy zakażeń, w tym zakażeń oportunistycznych
  • częstość akcji serca i EKG przy jednoczesnych lekach zwalniających rytm

Kiedy ocena się zmienia

Ozanimod odstawiony przed włączeniem pirtobrutynibukolejność włączenia · ozanimodinne zaleceniePo odstawieniu ozanimodu jego działanie na limfocyty utrzymuje się jeszcze przez pewien czas. Przed włączeniem pirtobrutynibu warto ocenić liczbę limfocytów i zwrócić uwagę na objawy zakażeń. Żywych szczepionek nie podaje się do 3 miesięcy po zakończeniu leczenia ozanimodem.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zeposia 0,23 mg; 0,46 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zeposia-100438934/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Jaypirca 50 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/jaypirca-100490111/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 14.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zeposia. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 14.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zeposia-100438934/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Jaypirca. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 14.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/jaypirca-100490111/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazanePirtobrutynib+ EtrasymodNie włączaj etrasymodu u pacjenta leczonego pirtobrutynibem z powodu aktywnego nowotworu złośliwego.Nie zaczynaj przyjmować tych leków razem i od razu porozmawiaj z hematologiem oraz gastroenterologiem, który lek na jelita będzie dla ciebie bezpieczny.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj przyjmować tych leków razem i od razu porozmawiaj z hematologiem oraz gastroenterologiem, który lek na jelita będzie dla ciebie bezpieczny.

Te dwa leki razem mocno osłabiają odporność, co zwiększa ryzyko ciężkich zakażeń. Lek na zapalenie jelita grubego z tej pary nie jest przeznaczony dla osób leczonych z powodu aktywnego nowotworu. Może też zwalniać pracę serca, a lek przeciwnowotworowy może powodować nierówne bicie serca. Dlatego tych leków nie łączy się, a leczenie jelit trzeba dobrać inaczej.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka, dreszcze lub uporczywy kaszel
  • nawracające albo trudno gojące się zakażenia
  • półpasiec lub opryszczka o ciężkim przebiegu
  • bardzo wolne, nierówne albo kołatające bicie serca
  • zawroty głowy lub omdlenie
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie włączaj etrasymodu u pacjenta leczonego pirtobrutynibem z powodu aktywnego nowotworu złośliwego.[1] Leczenie wrzodziejącego zapalenia jelita grubego u takiego pacjenta trzeba ustalić wspólnie z hematologiem i gastroenterologiem, a zamiana na inny modulator receptora S1P nie rozwiązuje problemu. Jeśli nowotwór rozpoznano u pacjenta już przyjmującego etrasymod, lek należy odstawić przed rozpoczęciem pirtobrutynibu, pamiętając, że wpływ etrasymodu na odporność utrzymuje się przez kilka tygodni po zakończeniu leczenia.[1] Szczepionek zawierających żywe drobnoustroje nie podaje się w trakcie leczenia etrasymodem i przez co najmniej 2 tygodnie po jego odstawieniu.[1]

Skutek kliniczny

Głównym zagrożeniem jest pogłębienie niedoboru odporności z ryzykiem ciężkich, w tym oportunistycznych zakażeń, nałożone na niedobór odporności związany z samym nowotworem układu chłonnego. Etrasymod może dodatkowo zwalniać rytm serca i zaburzać przewodzenie przedsionkowo-komorowe, a pirtobrutynib może wywoływać migotanie przedsionków, co utrudnia ocenę zaburzeń rytmu. U osób z wolnym metabolizmem CYP2C9 hamowanie CYP2C8 przez pirtobrutynib może wyraźnie zwiększyć ekspozycję na etrasymod.[1]

Mechanizm

Etrasymodu nie stosuje się u osób z aktywnym nowotworem złośliwym ani ze stanem niedoboru odporności, a pacjent leczony pirtobrutynibem ma aktywny nowotwór układu chłonnego.[1] Oba leki osłabiają odporność różnymi drogami – etrasymod zatrzymuje limfocyty w węzłach chłonnych i zmniejsza ich liczbę we krwi, a pirtobrutynib hamuje kinazę Brutona w limfocytach B. Łączenie etrasymodu z lekami przeciwnowotworowymi wymaga ostrożności z powodu addytywnego wpływu na układ odpornościowy w trakcie leczenia i przez kilka tygodni po jego zakończeniu.[1] Pirtobrutynib jest umiarkowanym inhibitorem CYP2C8 i słabym inhibitorem CYP3A.[2] Etrasymod jest metabolizowany przez CYP2C8, CYP2C9 i CYP3A4, a jego ekspozycja rośnie istotnie dopiero przy umiarkowanym lub silnym hamowaniu co najmniej dwóch z tych enzymów, więc u większości pacjentów składowa farmakokinetyczna ma niewielkie znaczenie.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Pirtobrutynib – słaby inhibitor CYP2C19[3], etrasymod – drugorzędny szlak substrat CYP2C19[4]
  • Pirtobrutynib – umiarkowany inhibitor CYP2C8[3], etrasymod – substrat CYP2C8[4]
  • Pirtobrutynib – inhibitor CYP2C9[5], etrasymod – substrat CYP2C9[4]
  • Pirtobrutynib – słaby inhibitor CYP3A4[3], etrasymod – substrat CYP3A4[4]
  • Pirtobrutynib – induktor CYP2C19[5], etrasymod – drugorzędny szlak substrat CYP2C19[4]
  • Pirtobrutynib – induktor CYP3A4[5], etrasymod – substrat CYP3A4[4]
  • Pirtobrutynib: umiarkowany inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2C19[3], umiarkowany inhibitor CYP2C8[3], inhibitor CYP2C9[5], słaby inhibitor CYP3A4[3], słaby inhibitor P-gp[3], induktor CYP2B6[5], induktor CYP2C19[5], induktor CYP3A4[5], substrat BCRP[5], substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[5]
  • Etrasymod: drugorzędny szlak substrat CYP2C19[4], substrat CYP2C8[4], substrat CYP2C9[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem – liczba limfocytów i neutrofili
  • objawy zakażeń, w tym oportunistycznych
  • częstość akcji serca i EKG – bradykardia, blok przedsionkowo-komorowy, migotanie przedsionków

Kiedy ocena się zmienia

Pirtobrutynib włączany u pacjenta już leczonego etrasymodemkolejność włączenia · etrasymodinne zaleceniePo rozpoznaniu nowotworu etrasymod należy odstawić, a jego addytywny wpływ na odporność utrzymuje się przez kilka tygodni po zakończeniu leczenia, więc w tym okresie trzeba nadal uważnie obserwować pacjenta pod kątem zakażeń.
czas leczenia ≤ 2 tygodnie po odstawieniu etrasymoduetrasymodinne zalecenieSzczepionek zawierających żywe atenuowane drobnoustroje nie podaje się w trakcie leczenia etrasymodem i przez co najmniej 2 tygodnie po jego odstawieniu, a skuteczność innych szczepień może być w tym czasie obniżona.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Velsipity 2 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/velsipity-100493937/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Jaypirca 50 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/jaypirca-100490111/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 14.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Velsipity. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 14.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/velsipity-100493937/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Jaypirca. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 14.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/jaypirca-100490111/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaApalutamid+ PirtobrutynibUnikaj w miarę możliwości łączenia pirtobrutynibu z apalutamidem jako silnym induktorem CYP3A.Powiedz hematologowi i urologowi, że bierzesz oba leki, i nie zmieniaj dawek na własną rękę.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz hematologowi i urologowi, że bierzesz oba leki, i nie zmieniaj dawek na własną rękę.

Lek na raka prostaty (apalutamid) przyspiesza rozkład wielu leków w organizmie, także leku na nowotwór krwi (pirtobrutynib). Przez to pirtobrutynib może działać słabiej. Lekarze zwykle starają się unikać tego połączenia albo uważniej kontrolują wyniki krwi. Pirtobrutynib nie zmienia działania apalutamidu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • ponowne powiększenie węzłów chłonnych
  • nawracające gorączki lub nocne poty
  • nasilone zmęczenie i utrata masy ciała
  • pogorszenie wyników morfologii
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Unikaj w miarę możliwości łączenia pirtobrutynibu z apalutamidem jako silnym induktorem CYP3A[1]. Gdy to możliwe, rozważ z onkologiem lub urologiem lek przeciwandrogenowy bez silnego działania indukującego, a gdy apalutamid jest konieczny, oceniaj skuteczność pirtobrutynibu[2]. Nie ma potrzeby zmiany dawki apalutamidu z powodu pirtobrutynibu[2].

Skutek kliniczny

Zmniejszenie stężenia pirtobrutynibu w osoczu może osłabić jego działanie przeciwnowotworowe. Zmniejszenie ekspozycji po silnym induktorze przewiduje się jako nieznaczące klinicznie, mimo to silnych induktorów CYP3A należy w miarę możliwości unikać[1]. Wpływu pirtobrutynibu na skuteczność i tolerancję apalutamidu nie należy się spodziewać.

Mechanizm

Apalutamid jest silnym induktorem CYP3A4 i może indukować także UGT przez aktywację receptora PXR[2]. Pirtobrutynib jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, UGT1A8 i UGT1A9, a silny induktor CYP3A (ryfampicyna) zmniejszał jego AUC o 71% i C max o 42%[1]. Należy więc oczekiwać wyraźnego zmniejszenia ekspozycji na pirtobrutynib podczas leczenia apalutamidem. Odwrotny kierunek jest bez znaczenia klinicznego – pirtobrutynib jest umiarkowanym inhibitorem CYP2C8 i słabym inhibitorem CYP3A[1], a łagodne i umiarkowane inhibitory tych enzymów nie wpływają istotnie na ekspozycję na apalutamid[2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Apalutamid – słaby inhibitor CYP3A4[3], pirtobrutynib – substrat CYP3A4[4]
  • Apalutamid – słaby induktor BCRP[3], pirtobrutynib – substrat BCRP[4]
  • Apalutamid – silny induktor CYP3A4[5], pirtobrutynib – substrat CYP3A4[4]
  • Apalutamid – słaby induktor P-gp[3], pirtobrutynib – substrat P-gp[4]
  • Pirtobrutynib – umiarkowany inhibitor CYP2C8[5], apalutamid – substrat CYP2C8[3]
  • Pirtobrutynib – słaby inhibitor CYP3A4[5], apalutamid – substrat CYP3A4[3]
  • Pirtobrutynib – słaby inhibitor P-gp[5], apalutamid – substrat P-gp[3]
  • Pirtobrutynib – induktor CYP3A4[4], apalutamid – substrat CYP3A4[3]
  • Apalutamid: umiarkowany inhibitor CYP2B6[3], słaby inhibitor CYP2C19[3], umiarkowany inhibitor CYP2C8[3], słaby inhibitor CYP2C9[3], słaby inhibitor CYP3A4[3], słaby induktor BCRP[3], induktor CYP2B6[3], umiarkowany induktor CYP2C19[5], słaby induktor CYP2C9[5], silny induktor CYP3A4[5], słaby induktor OATP1B1[3], słaby induktor P-gp[3], substrat CYP2C8[3], substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]
  • Pirtobrutynib: umiarkowany inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2C19[5], umiarkowany inhibitor CYP2C8[5], inhibitor CYP2C9[4], słaby inhibitor CYP3A4[5], słaby inhibitor P-gp[5], induktor CYP2B6[4], induktor CYP2C19[4], induktor CYP3A4[4], substrat BCRP[4], substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • odpowiedź hematologiczna na pirtobrutynib (morfologia z rozmazem, liczba limfocytów)
  • objawy progresji choroby (powiększenie węzłów chłonnych, śledziony, objawy ogólne)
  • skuteczność pirtobrutynibu po włączeniu lub odstawieniu apalutamidu

Bezpieczniejsze alternatywy

darolutamid

Kiedy ocena się zmienia

Włączenie lub odstawienie apalutamidu u pacjenta leczonego pirtobrutynibemkolejność włączenia · apalutamidinne zalecenieIndukcja enzymów narasta i ustępuje stopniowo, dlatego zmiana ekspozycji na pirtobrutynib pojawia się z opóźnieniem po włączeniu apalutamidu i utrzymuje się przez pewien czas po jego odstawieniu. W tych okresach warto częściej oceniać odpowiedź na leczenie hematologiczne.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Jaypirca 50 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/jaypirca-100490111/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Erleada 60 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/erleada-100416849/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Erleada. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 14.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/erleada-100416849/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Jaypirca. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 14.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/jaypirca-100490111/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 14.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaDziurawiec+ PirtobrutynibNależy unikać stosowania dziurawca w każdej doustnej postaci w trakcie leczenia pirtobrutynibem, ponieważ silnych induktorów CYP3A należy w miarę możliwości unikać.Nie stosuj dziurawca w żadnej postaci doustnej w trakcie leczenia i powiedz lekarzowi, jeśli już go przyjmowałeś.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie stosuj dziurawca w żadnej postaci doustnej w trakcie leczenia i powiedz lekarzowi, jeśli już go przyjmowałeś.

Dziurawiec przyspiesza usuwanie z organizmu wielu leków, także twojego leku na nowotwór krwi. Może to sprawić, że lek będzie działał słabiej. Dotyczy to herbatek, kropli, tabletek i płynów z dziurawcem przyjmowanych regularnie.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • powiększanie się węzłów chłonnych
  • nasilenie zmęczenia, gorączki lub nocnych potów
  • niezamierzona utrata masy ciała
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Należy unikać stosowania dziurawca w każdej doustnej postaci w trakcie leczenia pirtobrutynibem, ponieważ silnych induktorów CYP3A należy w miarę możliwości unikać[1]. Jeśli pacjent przyjmuje dziurawiec, należy go odstawić i poinformować lekarza prowadzącego, bez samodzielnej zmiany dawki pirtobrutynibu. Indukcja enzymów ustępuje stopniowo, dlatego w okresie po odstawieniu dziurawca warto zwracać uwagę na odpowiedź na leczenie.

Skutek kliniczny

Możliwe zmniejszenie stężenia pirtobrutynibu we krwi i w konsekwencji słabsza kontrola nowotworu. Przewiduje się, że spadek ekspozycji wywołany silnym induktorem nie będzie znaczący klinicznie, ale mimo to silnych induktorów CYP3A należy w miarę możliwości unikać[1]. W leczeniu przeciwnowotworowym ryzyko utraty skuteczności nie jest równoważone żadną korzyścią z dziurawca.

Mechanizm

Dziurawiec jest silnym induktorem CYP3A4, a pirtobrutynib jest metabolizowany głównie przez CYP3A4 oraz UGT1A8 i UGT1A9[1]. Silny induktor CYP3A, ryfampicyna, zmniejszał AUC pirtobrutynibu o 71% i Cmax o 42%[1]. Systematyczne przyjmowanie ziela dziurawca aktywuje enzymy cytochromu P450 i może osłabiać działanie innych leków[2]. Dla samej pary nie ma badania, a skala spadku ekspozycji jest ekstrapolowana z danych dla ryfampicyny.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Dziurawiec – silny induktor CYP3A4[3], pirtobrutynib – substrat CYP3A4[4]
  • Dziurawiec: silny induktor CYP3A4[3]
  • Pirtobrutynib: umiarkowany inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2C19[3], umiarkowany inhibitor CYP2C8[3], inhibitor CYP2C9[4], słaby inhibitor CYP3A4[3], słaby inhibitor P-gp[3], induktor CYP2B6[4], induktor CYP2C19[4], induktor CYP3A4[4], substrat BCRP[4], substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • odpowiedź na leczenie oceniana przez hematologa/onkologa (morfologia krwi, wielkość węzłów chłonnych, objawy choroby)
  • wywiad w kierunku ziół i suplementów przy każdej wizycie

Bezpieczniejsze alternatywy

ziele melisymięta pieprzowa

Kiedy ocena się zmienia

Zewnętrzna (na skórę)droga podania · dziurawiecryzyko malejeStosowanie dziurawca wyłącznie na skórę nie powoduje istotnej indukcji enzymów wątrobowych i nie wpływa na ekspozycję na pirtobrutynib.
Pojedyncze, okazjonalne przyjęcieczas leczenia · dziurawiecryzyko malejeIndukcja enzymów wymaga systematycznego przyjmowania dziurawca, więc pojedyncza dawka ma niewielkie znaczenie, ale nie należy kontynuować.
Odstawienie dziurawca w trakcie leczenia pirtobrutynibemkolejność włączenia · dziurawiecinne zaleceniePo odstawieniu dziurawca aktywność enzymów wraca do normy stopniowo, a ekspozycja na pirtobrutynib wzrasta do wartości wyjściowej. Modyfikacja dawki pirtobrutynibu nie jest potrzebna, bo nawet silne zahamowanie CYP3A nie wymaga zmiany dawki.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Jaypirca 50 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/jaypirca-100490111/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Digestonic -, płyn doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/digestonic-100018913/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Jaypirca. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/jaypirca-100490111/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaEnkorafenib+ PirtobrutynibJeśli to możliwe, unikaj łączenia pirtobrutynibu z silnymi induktorami CYP3A, do których należy enkorafenib.Powiedz obu lekarzom prowadzącym, że przyjmujesz oba leki, i nie odstawiaj ani nie zmieniaj dawek samodzielnie.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz obu lekarzom prowadzącym, że przyjmujesz oba leki, i nie odstawiaj ani nie zmieniaj dawek samodzielnie.

Enkorafenib może przyspieszać rozkładanie pirtobrutynibu w organizmie. Przez to pirtobrutynib może działać nieco słabiej na twoją chorobę krwi. Lekarze mogą zdecydować, że oba leki są potrzebne, ale powinni o tym połączeniu wiedzieć.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • powiększenie węzłów chłonnych
  • nawrót zmęczenia, gorączki lub nocnych potów
  • nieprawidłowe wyniki morfologii zgłoszone przez lekarza
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Jeśli to możliwe, unikaj łączenia pirtobrutynibu z silnymi induktorami CYP3A, do których należy enkorafenib.[1][2] Gdy oba leki są niezbędne, nie zmienia się rutynowo dawek, ale lekarz prowadzący leczenie hematologiczne powinien wiedzieć o enkorafenibie i ściślej oceniać odpowiedź na pirtobrutynib. Po odstawieniu enkorafenibu efekt indukcji ustępuje stopniowo, co może zwiększyć ekspozycję na pirtobrutynib i wymaga obserwacji działań niepożądanych.

Skutek kliniczny

Główne ryzyko to obniżenie stężenia pirtobrutynibu i potencjalne osłabienie kontroli nowotworu hematologicznego. Przewiduje się, że spadek ekspozycji po silnym induktorze nie będzie znaczący klinicznie, mimo to silnych induktorów CYP3A należy w miarę możliwości unikać.[1]

Mechanizm

Enkorafenib jest silnym induktorem CYP3A4 i może zmniejszać skuteczność leków metabolizowanych przez ten enzym.[2] Pirtobrutynib jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, UGT1A8 i UGT1A9, a silny induktor CYP3A (ryfampicyna) zmniejszał jego AUC o 71% i Cmax o 42%.[1] Można więc oczekiwać zmniejszenia ekspozycji na pirtobrutynib podczas leczenia enkorafenibem, choć jej skala dla tej pary nie została zbadana. Hamowanie BCRP przez enkorafenib mogłoby teoretycznie nieco zwiększać ekspozycję na pirtobrutynib, ale ten efekt prawdopodobnie nie równoważy indukcji CYP3A4. Pirtobrutynib jest słabym inhibitorem CYP3A, więc mógłby w niewielkim stopniu zwiększać ekspozycję na enkorafenib, jednak nie ma przesłanek, że ma to znaczenie kliniczne.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Enkorafenib – umiarkowany inhibitor BCRP[3], pirtobrutynib – substrat BCRP[4]
  • Enkorafenib – inhibitor CYP3A4[3], pirtobrutynib – substrat CYP3A4[4]
  • Enkorafenib – inhibitor P-gp[3], pirtobrutynib – substrat P-gp[4]
  • Enkorafenib – silny induktor CYP3A4[3], pirtobrutynib – substrat CYP3A4[4]
  • Pirtobrutynib – słaby inhibitor CYP2C19[5], enkorafenib – drugorzędny szlak substrat CYP2C19[3]
  • Pirtobrutynib – słaby inhibitor CYP3A4[5], enkorafenib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Pirtobrutynib – słaby inhibitor P-gp[5], enkorafenib – substrat P-gp[3]
  • Pirtobrutynib – induktor CYP2C19[4], enkorafenib – drugorzędny szlak substrat CYP2C19[3]
  • Pirtobrutynib – induktor CYP3A4[4], enkorafenib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Enkorafenib: umiarkowany inhibitor BCRP[3], umiarkowany inhibitor CYP1A2[3], inhibitor CYP2B6[3], inhibitor CYP2C9[3], inhibitor CYP3A4[3], inhibitor OAT1[3], inhibitor OAT3[3], umiarkowany inhibitor OATP1B1[3], umiarkowany inhibitor OATP1B3[3], inhibitor OCT2[3], inhibitor P-gp[3], inhibitor UGT1A1[3], induktor CYP1A2[3], induktor CYP2B6[3], induktor CYP2C9[3], silny induktor CYP3A4[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]
  • Pirtobrutynib: umiarkowany inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2C19[5], umiarkowany inhibitor CYP2C8[5], inhibitor CYP2C9[4], słaby inhibitor CYP3A4[5], słaby inhibitor P-gp[5], induktor CYP2B6[4], induktor CYP2C19[4], induktor CYP3A4[4], substrat BCRP[4], substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • odpowiedź na leczenie pirtobrutynibem (morfologia z rozmazem, liczba limfocytów, objawy choroby)
  • działania niepożądane pirtobrutynibu po odstawieniu enkorafenibu
  • ocena całej listy leków pod kątem innych induktorów i inhibitorów CYP3A4

Kiedy ocena się zmienia

Odstawienie enkorafenibu w trakcie leczenia pirtobrutynibemkolejność włączenia · enkorafenibinne zaleceniePo odstawieniu enkorafenibu indukcja CYP3A4 ustępuje stopniowo i ekspozycja na pirtobrutynib może wzrosnąć do wartości typowych, dlatego warto obserwować działania niepożądane pirtobrutynibu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Jaypirca 50 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/jaypirca-100490111/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Braftovi 50 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/braftovi-100411220/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Braftovi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 14.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/braftovi-100411220/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Jaypirca. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 14.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/jaypirca-100490111/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 14.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaEnzalutamid+ PirtobrutynibUnikaj w miarę możliwości łączenia pirtobrutynibu z enzalutamidem jako silnym induktorem CYP3A.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, ale powiedz hematologowi i onkologowi, że przyjmujesz oba leki, by mogli ocenić, czy leczenie działa.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, ale powiedz hematologowi i onkologowi, że przyjmujesz oba leki, by mogli ocenić, czy leczenie działa.

Lek na raka prostaty może przyspieszać rozkładanie w organizmie leku na chłoniaka lub białaczkę. Wtedy lek na chorobę krwi może działać słabiej. Ten efekt narasta przez kilka tygodni i utrzymuje się jeszcze około miesiąca po odstawieniu leku na prostatę.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • powiększające się węzły chłonne
  • nawracająca gorączka bez infekcji
  • nocne poty
  • niezamierzona utrata masy ciała
  • narastające osłabienie
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Unikaj w miarę możliwości łączenia pirtobrutynibu z enzalutamidem jako silnym induktorem CYP3A[1]. Jeżeli oba leki są niezbędne, decyzję podejmuje hematolog wspólnie z onkologiem lub urologiem, a skuteczność pirtobrutynibu należy ściśle monitorować, zwłaszcza w pierwszym miesiącu po włączeniu enzalutamidu[2]. Rozważ zamianę enzalutamidu na lek przeciwandrogenowy bez silnego działania indukującego. Pamiętaj, że indukcja może utrzymywać się przez miesiąc lub dłużej po odstawieniu enzalutamidu[2].

Skutek kliniczny

Głównym ryzykiem jest obniżenie stężenia pirtobrutynibu i możliwe osłabienie kontroli chłoniaka lub przewlekłej białaczki limfocytowej. Dodatkowo możliwy jest niewielki wzrost ekspozycji na enzalutamid z nasileniem jego działań niepożądanych.

Mechanizm

Enzalutamid jest silnym induktorem CYP3A4 oraz indukuje UGT, a pirtobrutynib jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, UGT1A8 i UGT1A9[2][1]. Silny induktor CYP3A (ryfampicyna) zmniejszał AUC pirtobrutynibu o 71%, a Cmax o 42%[1]. Podobnego, choć bezpośrednio niezmierzonego, spadku ekspozycji należy się spodziewać przy enzalutamidzie. Kierunek odwrotny ma mniejsze znaczenie – pirtobrutynib jest umiarkowanym inhibitorem CYP2C8, który uczestniczy w eliminacji enzalutamidu[1][2]. Zmniejszenie dawki enzalutamidu jest zalecane wyłącznie przy silnych inhibitorach CYP2C8, więc przy pirtobrutynibie oczekiwany jest najwyżej umiarkowany wzrost ekspozycji na enzalutamid[2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Enzalutamid – słaby inhibitor P-gp[3], pirtobrutynib – substrat P-gp[4]
  • Enzalutamid – silny induktor CYP3A4[5], pirtobrutynib – substrat CYP3A4[4]
  • Pirtobrutynib – umiarkowany inhibitor CYP2C8[5], enzalutamid – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2C8[3]
  • Pirtobrutynib – słaby inhibitor CYP3A4[5], enzalutamid – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[3]
  • Pirtobrutynib – induktor CYP3A4[4], enzalutamid – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[3]
  • Enzalutamid: inhibitor OAT3[3], słaby inhibitor P-gp[3], induktor CYP2B6[3], umiarkowany induktor CYP2C19[5], umiarkowany induktor CYP2C9[5], silny induktor CYP3A4[5], induktor UGT1A1[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2C8[3], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[3]
  • Pirtobrutynib: umiarkowany inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2C19[5], umiarkowany inhibitor CYP2C8[5], inhibitor CYP2C9[4], słaby inhibitor CYP3A4[5], słaby inhibitor P-gp[5], induktor CYP2B6[4], induktor CYP2C19[4], induktor CYP3A4[4], substrat BCRP[4], substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • odpowiedź na leczenie pirtobrutynibem (morfologia z rozmazem, liczba limfocytów, wielkość węzłów chłonnych i śledziony)
  • objawy ogólne choroby nowotworowej krwi (gorączka, poty nocne, utrata masy ciała)
  • tolerancja enzalutamidu (zmęczenie, ciśnienie tętnicze, zawroty głowy)

Bezpieczniejsze alternatywy

darolutamid

Kiedy ocena się zmienia

czas leczenia ≤ 1 miesiąc od włączenia enzalutamiduenzalutamidinne zalecenieIndukcja enzymów narasta stopniowo i osiąga pełnię po około miesiącu, dlatego ocenę skuteczności pirtobrutynibu należy prowadzić szczególnie uważnie w tym okresie.
odstep ≤ 1 miesiąc od odstawienia enzalutamiduenzalutamidinne zalecenieZe względu na długi okres półtrwania enzalutamidu jego działanie indukujące może utrzymywać się przez miesiąc lub dłużej po zakończeniu leczenia, więc interakcję należy uwzględniać także po jego odstawieniu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Jaypirca 50 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/jaypirca-100490111/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Enzalutamide Accordpharma 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/enzalutamide-accordpharma-100535469/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Enzalutamide Accordpharma. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/enzalutamide-accordpharma-100535469/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Jaypirca. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/jaypirca-100490111/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Oznaczenia na tej stronie

  • Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
  • Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
  • Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
  • Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Zgłoś błąd lub sugestię

Zgłoszenie trafi do redakcji razem z adresem tej strony. Nie podawaj danych pacjenta. Zasady przetwarzania danych opisuje polityka prywatności.