Interakcje / Kladrybina / Kladrybina i pirtobrutynib
Jaki opis pokazać?
Połączenie przeciwwskazane
Nie rozpoczynaj leczenia kladrybiną u pacjenta przyjmującego pirtobrutynib – połączenie jest przeciwwskazane.
Nie zaczynaj przyjmować kladrybiny, jeśli bierzesz pirtobrutynib, i powiedz o obu lekach neurologowi oraz hematologowi.
Połączenie przeciwwskazaneKladrybina+ PirtobrutynibNie rozpoczynaj leczenia kladrybiną u pacjenta przyjmującego pirtobrutynib – połączenie jest przeciwwskazane.Nie zaczynaj przyjmować kladrybiny, jeśli bierzesz pirtobrutynib, i powiedz o obu lekach neurologowi oraz hematologowi.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie zaczynaj przyjmować kladrybiny, jeśli bierzesz pirtobrutynib, i powiedz o obu lekach neurologowi oraz hematologowi.
Oba leki osłabiają odporność i mogą zmniejszać liczbę krwinek. Razem bardzo zwiększają ryzyko ciężkich zakażeń i niedokrwistości lub krwawień. Kladrybiny nie zaczyna się u osób, które już przyjmują taki lek albo leczą się z powodu nowotworu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka lub dreszcze
- kaszel, duszność lub ból gardła
- pęcherzyki na skórze z bólem, jak przy półpaścu
- łatwe siniaczenie lub krwawienia
- duże osłabienie i bladość
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – transport, PK – wchłanianie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie rozpoczynaj leczenia kladrybiną u pacjenta przyjmującego pirtobrutynib – połączenie jest przeciwwskazane[1]. Decyzję o leczeniu stwardnienia rozsianego u pacjenta z nowotworem układu chłonnego powinni podjąć wspólnie neurolog i hematolog. Jeśli pirtobrutynib zostaje włączony u pacjenta po zakończonym cyklu kladrybiny, potrzebna jest ścisła obserwacja parametrów hematologicznych[1]. Przy jednoczesnym stosowaniu z substratem BCRP o wąskim indeksie terapeutycznym należy rozważyć ścisłe monitorowanie stanu klinicznego[2].
Skutek kliniczny
Sumowanie działania limfopenizującego i mielosupresyjnego zwiększa ryzyko głębokiej i przedłużonej limfopenii, neutropenii, małopłytkowości oraz ciężkich i oportunistycznych zakażeń. Wzrost ekspozycji na kladrybinę przez hamowanie BCRP może ten efekt dodatkowo nasilić, choć jego wielkość dla tej pary nie jest znana.
Mechanizm
Kladrybiny nie wolno włączać u pacjenta, który otrzymuje leczenie immunosupresyjne lub mielosupresyjne, z powodu addytywnego działania na układ immunologiczny[1]. Pirtobrutynib jako inhibitor kinazy Brutona hamuje limfocyty B i może powodować cytopenie, więc należy do tej grupy leków. Kladrybina jest też przeciwwskazana w aktywnej chorobie nowotworowej[1], a pirtobrutynib stosuje się właśnie w nowotworach układu chłonnego. Dodatkowo pirtobrutynib jest umiarkowanym inhibitorem BCRP i zwiększał AUC rozuwastatyny o 140%[2]. Kladrybina jest substratem BCRP, a hamowanie tego transportera w jelicie może zwiększać jej biodostępność po podaniu doustnym i ekspozycję układową[1].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Pirtobrutynib – umiarkowany inhibitor BCRP[3], kladrybina – substrat BCRP[4]
- Pirtobrutynib – słaby inhibitor P-gp[3], kladrybina – drugorzędny szlak substrat P-gp[4]
- Kladrybina: substrat BCRP[4], drugorzędny szlak substrat P-gp[4]
- Pirtobrutynib: umiarkowany inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2C19[3], umiarkowany inhibitor CYP2C8[3], inhibitor CYP2C9[5], słaby inhibitor CYP3A4[3], słaby inhibitor P-gp[3], induktor CYP2B6[5], induktor CYP2C19[5], induktor CYP3A4[5], substrat BCRP[5], substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[5]
Monitorować
- morfologia krwi z rozmazem
- bezwzględna liczba limfocytów
- liczba neutrofili i płytek krwi
- objawy zakażeń, w tym oportunistycznych i półpaśca
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Pirtobrutynib włączany po zakończonym cyklu kladrybinykolejność włączenia · pirtobrutynib | inne zalecenie | Przeciwwskazanie dotyczy rozpoczęcia kladrybiny u pacjenta z obniżoną odpornością. Gdy lek hematotoksyczny podaje się po wcześniejszym leczeniu kladrybiną, należy oczekiwać addytywnych działań na krew i układ chłonny i ściśle obserwować parametry hematologiczne. |
| Dożylnadroga podania · kladrybina | inne zalecenie | Przy kladrybinie podawanej dożylnie hamowanie BCRP w jelicie nie wpływa na wchłanianie, ale sumowanie działania mielosupresyjnego i immunosupresyjnego pozostaje. Decyzja o łączeniu należy do hematologa. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Mavenclad 10 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mavenclad-100393522/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Jaypirca 50 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/jaypirca-100490111/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 14.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Mavenclad. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 14.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/mavenclad-100393522/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Jaypirca. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 14.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/jaypirca-100490111/
Alkohol przy tych lekach
Interakcja nieistotna klinicznieKladrybinaa alkoholPrzy okazjonalnym i umiarkowanym piciu nie trzeba nic zmieniać w leczeniu kladrybiną.Możesz okazjonalnie pić alkohol w umiarkowanych ilościach, a jeśli pijesz dużo lub codziennie, powiedz o tym lekarzowi.nieznanyteoretyczne
Interakcja nieistotna klinicznie
Możesz okazjonalnie pić alkohol w umiarkowanych ilościach, a jeśli pijesz dużo lub codziennie, powiedz o tym lekarzowi.
Alkohol nie wchodzi w znane interakcje z tym lekiem na stwardnienie rozsiane. Okazjonalne picie w umiarkowanych ilościach nie zmienia działania leku. Picie dużych ilości alkoholu przez dłuższy czas samo osłabia odporność i szkodzi wątrobie, a ten lek też obniża odporność.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka lub inne objawy zakażenia
- bolesna wysypka z pęcherzykami na jednej połowie ciała
- zażółcenie skóry lub białek oczu
- ciemny mocz
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Przy okazjonalnym i umiarkowanym piciu nie trzeba nic zmieniać w leczeniu kladrybiną. U osób nadużywających alkoholu warto zwrócić uwagę lekarza na ten fakt, bo może to mieć znaczenie dla interpretacji morfologii krwi i badań wątrobowych wykonywanych w trakcie leczenia.
Skutek kliniczny
Umiarkowane spożycie alkoholu nie powinno zmieniać skuteczności ani bezpieczeństwa kladrybiny. Przy przewlekłym piciu dużych ilości można teoretycznie oczekiwać głębszej lub dłuższej limfopenii, większej podatności na zakażenia i trudniejszej oceny ewentualnego uszkodzenia wątroby.
Mechanizm
Nie jest znana interakcja farmakokinetyczna między kladrybiną a etanolem, bo kladrybina nie jest metabolizowana przez enzymy wątrobowe odpowiedzialne za rozkład alkoholu, a alkohol nie hamuje transporterów ENT1, CNT3 ani BCRP. ChPL kladrybiny nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach[1]. Teoretyczne nakładanie się działań dotyczy wyłącznie przewlekłego nadużywania alkoholu, które samo hamuje czynność szpiku, osłabia odporność i obciąża wątrobę. ChPL zaleca ścisłą obserwację parametrów hematologicznych przy jednoczesnym stosowaniu kladrybiny z substancjami wpływającymi na profil hematologiczny[1].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- morfologia krwi z liczbą limfocytów zgodnie z planem leczenia
- aktywność enzymów wątrobowych u osób pijących dużo
Kiedy ocena się zmienia
| Przewlekłe nadużywanie alkoholu lub uzależnienieilość alkoholu · pacjent | ryzyko rośnie | Przewlekłe nadużywanie alkoholu może addytywnie z kladrybiną pogłębiać cytopenie, zwiększać ryzyko zakażeń i utrudniać ocenę hepatotoksyczności. Warto poinformować lekarza i zwrócić uwagę na wyniki morfologii oraz enzymów wątrobowych. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Mavenclad 10 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mavenclad-100393522/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Mavenclad. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/mavenclad-100393522/
Interakcja o niejasnym znaczeniuPirtobrutyniba alkoholNie ma potrzeby całkowitego zakazu alkoholu, ale należy zalecić ograniczenie go do okazjonalnych, niewielkich ilości i unikanie upijania się.Pij alkohol tylko okazjonalnie i w małych ilościach, a jeśli bierzesz leki rozrzedzające krew albo masz mało płytek krwi, zapytaj lekarza, czy nie lepiej z niego zrezygnować.nieznanyteoretyczne
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Pij alkohol tylko okazjonalnie i w małych ilościach, a jeśli bierzesz leki rozrzedzające krew albo masz mało płytek krwi, zapytaj lekarza, czy nie lepiej z niego zrezygnować.
Nie musisz całkowicie rezygnować z alkoholu, ale pij go rzadko i w małych ilościach. Ten lek może ułatwiać powstawanie siniaków i krwawień oraz zaburzać rytm serca, a alkohol w większych ilościach może te działania nasilać. Picie dużych ilości alkoholu osłabia też odporność, która w czasie leczenia bywa już obniżona.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- czarne, smoliste stolce lub krew w stolcu
- wymioty z krwią lub treścią przypominającą fusy od kawy
- krwawienia z nosa lub dziąseł, które trudno zatrzymać
- liczne siniaki bez wyraźnej przyczyny
- kołatanie serca, nierówne bicie serca lub duszność
- gorączka lub dreszcze
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie ma potrzeby całkowitego zakazu alkoholu, ale należy zalecić ograniczenie go do okazjonalnych, niewielkich ilości i unikanie upijania się. ChPL pirtobrutynibu nie zawiera zaleceń dotyczących alkoholu[1]. U pacjentów z małopłytkowością, chorobą wątroby, przebytym krwawieniem z przewodu pokarmowego, migotaniem przedsionków lub przyjmujących leki przeciwkrzepliwe rozsądne jest zalecenie abstynencji. Pacjenta należy poinformować o objawach krwawienia i zaburzeń rytmu serca.
Skutek kliniczny
Przy okazjonalnym, umiarkowanym spożyciu alkoholu nie oczekuje się istotnych skutków klinicznych. Przy intensywnym lub przewlekłym piciu możliwy jest wzrost ryzyka krwawień, zwłaszcza z przewodu pokarmowego, napadów migotania przedsionków oraz zakażeń. Ryzyko krwawienia rośnie u pacjentów z małopłytkowością oraz przyjmujących jednocześnie leki przeciwzakrzepowe lub przeciwpłytkowe.
Mechanizm
Interakcja ma charakter teoretyczny i farmakodynamiczny, a istotnej interakcji farmakokinetycznej się nie spodziewa się. ChPL pirtobrutynibu nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach, a jedynym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na substancję czynną lub substancje pomocnicze[1]. Pirtobrutynib jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, UGT1A8 i UGT1A9[1]. Etanol nie należy do silnych induktorów ani inhibitorów CYP3A, dlatego nie należy oczekiwać klinicznie istotnej zmiany ekspozycji na pirtobrutynib. Możliwe nakładanie się działań dotyczy profilu bezpieczeństwa. Inhibitory kinazy Brutona, w tym pirtobrutynib, upośledzają czynność płytek krwi i zwiększają ryzyko krwawień, a alkohol uszkadza błonę śluzową przewodu pokarmowego, w większych ilościach zaburza hemostazę i hamuje szpik. Oba czynniki mogą też sprzyjać migotaniu przedsionków, a przewlekłe picie dodatkowo osłabia odporność, co nakłada się na ryzyko zakażeń i cytopenii w trakcie leczenia.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- objawy krwawienia, w tym smoliste stolce i krwawienia z nosa lub dziąseł
- morfologia krwi z liczbą płytek
- objawy migotania przedsionków, takie jak kołatanie serca i nierówne tętno
- objawy zakażenia
- ilość i częstość spożywanego alkoholu
Kiedy ocena się zmienia
| Intensywne picie lub upijanie sięilość alkoholu · pacjent | ryzyko rośnie | Jednorazowe spożycie dużej ilości alkoholu zwiększa ryzyko krwawienia z przewodu pokarmowego i napadu migotania przedsionków, co nakłada się na profil bezpieczeństwa pirtobrutynibu. Należy zalecić unikanie takiego spożycia. |
| Regularne, codzienne picieczas leczenia · pacjent | ryzyko rośnie | Przewlekłe spożywanie alkoholu hamuje szpik, uszkadza wątrobę i osłabia odporność, co może nasilać cytopenie, krwawienia i zakażenia w trakcie leczenia pirtobrutynibem. Wskazane jest ograniczenie spożycia i kontrola morfologii. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Jaypirca 50 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/jaypirca-100490111/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Jaypirca. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/jaypirca-100490111/
Inne interakcje tych leków 346
Połączenie przeciwwskazaneAnalogi puryn (np. klofarabina, kladrybina, merkaptopuryna)+ Inhibitory czynnika martwicy nowotworów (np. adalimumab, etanercept, golimumab) klasaPrzy jednoczesnym stosowaniu analogu puryn i inhibitora TNF należy unikać tego połączenia, chyba że korzyść wyraźnie przeważa ryzyko, a wówczas konieczne jest ścisłe monitorowanie w kierunku zakażeń, mielosupresji i nowotworów.Jeśli przyjmujesz jednocześnie lek z grupy analogów puryn i lek blokujący TNF, nie przerywaj ich samodzielnie, ale regularnie wykonuj zlecone badania krwi i od razu zgłaszaj lekarzowi gorączkę lub inne objawy zakażenia.opóźniony (dni)badania kliniczne
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli przyjmujesz jednocześnie lek z grupy analogów puryn i lek blokujący TNF, nie przerywaj ich samodzielnie, ale regularnie wykonuj zlecone badania krwi i od razu zgłaszaj lekarzowi gorączkę lub inne objawy zakażenia.
Leki z grupy analogów puryn, takie jak merkaptopuryna, tioguanina, kladrybina czy fludarabina, oraz leki blokujące TNF, takie jak adalimumab, infliksymab czy etanercept, osłabiają układ odpornościowy. Przyjmowane razem osłabiają go jeszcze bardziej. Rośnie wtedy ryzyko poważnych zakażeń, w tym gruźlicy, a bardzo rzadko także niektórych nowotworów krwi. Lekarz czasem celowo łączy te leki, na przykład w chorobie Leśniowskiego i Crohna, ale wtedy potrzebne są regularne badania krwi.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka lub dreszcze
- uporczywy kaszel, duszność, nocne poty lub chudnięcie bez przyczyny
- bolesna wysypka z pęcherzykami
- łatwe powstawanie siniaków, krwawienia lub bladość i duże zmęczenie
- ból lub uczucie pełności pod żebrami po lewej albo prawej stronie
- nowe lub zmieniające się zmiany na skórze
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Przy jednoczesnym stosowaniu analogu puryn i inhibitora TNF należy unikać tego połączenia, chyba że korzyść wyraźnie przeważa ryzyko, a wówczas konieczne jest ścisłe monitorowanie w kierunku zakażeń, mielosupresji i nowotworów. Przed włączeniem leczenia trzeba wykluczyć utajoną gruźlicę oraz zakażenie wirusem zapalenia wątroby typu B i C, a także uzupełnić szczepienia. Szczepionki żywe są w tym czasie przeciwwskazane. Merkaptopurynę z infliksymabem lub adalimumabem łączy się celowo w nieswoistych zapaleniach jelit. U młodych mężczyzn warto wtedy rozważyć ograniczenie czasu terapii skojarzonej albo zamianę tiopuryny na metotreksat[1]. Po kladrybinie, fludarabinie, klofarabinie lub nelarabinie inhibitor TNF należy włączać dopiero po odbudowie liczby limfocytów i ustąpieniu neutropenii. U pacjentów z głęboką limfopenią trzeba rozważyć profilaktykę przeciwdrobnoustrojową zgodnie z protokołem ośrodka. Przed włączeniem tiopuryny wskazane jest oznaczenie aktywności TPMT i genotypu NUDT15.
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko ciężkich zakażeń bakteryjnych, wirusowych i grzybiczych. Obejmuje to reaktywację gruźlicy, wirusowego zapalenia wątroby typu B, zakażeń wirusem półpaśca i wirusem cytomegalii, a także zakażenia oportunistyczne, takie jak pneumocystozowe zapalenie płuc. Połączenie tiopuryn (merkaptopuryny, tioguaniny) z inhibitorem TNF wiąże się z rzadkim, ale zwykle śmiertelnym chłoniakiem z limfocytów T wątroby i śledziony (HSTCL)[2]. Dotyczy to głównie młodych mężczyzn leczonych z powodu nieswoistych zapaleń jelit[3]. Opisuje się także zwiększone ryzyko innych chłoniaków i nieczerniakowych raków skóry[2]. Analogi puryn stosowane w onkologii mogą przy tym nasilać mielosupresję i wydłużać okres neutropenii oraz limfopenii.
Mechanizm
Interakcja ma charakter farmakodynamiczny i jest wspólna dla wszystkich leków obu grup. Analogi puryn hamują syntezę kwasów nukleinowych, co uszkadza szpik i limfocyty. Najsilniej działają tu kladrybina, fludarabina, klofarabina i nelarabina, które wywołują głęboką i długotrwałą limfopenię. Merkaptopuryna i tioguanina działają podobnie, choć zwykle słabiej. Inhibitory TNF (adalimumab, etanercept, golimumab, infliksymab, certolizumab pegol) blokują kluczową cytokinę odporności komórkowej i obrony przed zakażeniami ziarniniakowymi. Oba działania sumują się i pogłębiają immunosupresję. Rośnie ryzyko ciężkich i oportunistycznych zakażeń oraz zaburzeń nadzoru immunologicznego nad nowotworami. Nie stwierdzono istotnej interakcji farmakokinetycznej.
Monitorować
- morfologia krwi z rozmazem i bezwzględną liczbą limfocytów oraz neutrofili
- objawy zakażenia, w tym gorączka, kaszel, duszność i zmiany skórne
- badanie w kierunku utajonej gruźlicy przed leczeniem i w razie objawów
- markery zakażenia wirusem zapalenia wątroby typu B przed leczeniem oraz aktywność aminotransferaz
- powiększenie wątroby lub śledziony, cytopenie i objawy ogólne sugerujące chłoniaka
- okresowa kontrola dermatologiczna skóry
Kiedy ocena się zmienia
| Młody dorosły, zwłaszcza mężczyznawiek · pacjent | ryzyko rośnie | U młodych mężczyzn leczonych tiopuryną i inhibitorem TNF z powodu nieswoistego zapalenia jelit ryzyko chłoniaka z limfocytów T wątroby i śledziony jest największe. Należy rozważyć monoterapię albo zamianę tiopuryny na metotreksat. |
| Długotrwała terapia skojarzonaczas leczenia · analogi puryn | ryzyko rośnie | Ryzyko chłoniaków i nowotworów skóry rośnie wraz z czasem łącznego stosowania tiopuryny i inhibitora TNF. Należy okresowo oceniać, czy terapia skojarzona jest nadal potrzebna. |
| Dawki stosowane w chemioterapii nowotworówdawka · analogi puryn | ryzyko rośnie | Analogi puryn w dawkach onkologicznych, zwłaszcza kladrybina, fludarabina, klofarabina i nelarabina, wywołują głęboką mielosupresję i limfopenię. Dołączenie inhibitora TNF w tym okresie znacznie zwiększa ryzyko zakażeń oportunistycznych. |
| Inhibitor TNF po leczeniu kladrybiną, fludarabiną, klofarabiną lub nelarabinąkolejność włączenia · inhibitory czynnika martwicy nowotworów | inne zalecenie | Limfopenia po tych lekach utrzymuje się długo po ostatniej dawce. Inhibitor TNF należy włączać dopiero po potwierdzeniu odbudowy liczby limfocytów i neutrofili w morfologii. |
Źródła
- Beaugerie L. Immunosuppression-related lymphomas and cancers in IBD: how can they be prevented? Dig Dis. 2012;30(4):415-9. doi: 10.1159/000338144. PMID: 22796808.
- Biancone L, Onali S, Petruzziello C, Calabrese E, Pallone F. Cancer and immunomodulators in inflammatory bowel diseases. Inflamm Bowel Dis. 2015;21(3):674-98. doi: 10.1097/MIB.0000000000000243. PMID: 25545375.
- Carvão J, Magno Pereira V, Jacinto F, Sousa Andrade C, Jasmins L. Hepatosplenic T-Cell Lymphoma: A Rare Complication of Monotherapy with Thiopurines in Crohn's Disease. GE Port J Gastroenterol. 2018;26(4):279-284. doi: 10.1159/000493350. PMID: 31328143.
Połączenie przeciwwskazaneAzatiopryna+ KladrybinaNie rozpoczyna się kursu kladrybiny u pacjenta, który aktualnie przyjmuje azatioprynę.Nie zaczynaj kladrybiny, jeśli przyjmujesz azatioprynę, i powiedz o obu lekach lekarzowi prowadzącemu przed rozpoczęciem leczenia.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie zaczynaj kladrybiny, jeśli przyjmujesz azatioprynę, i powiedz o obu lekach lekarzowi prowadzącemu przed rozpoczęciem leczenia.
Oba leki osłabiają układ odpornościowy i mogą obniżać liczbę białych krwinek. Przyjmowane razem lub tuż po sobie mogą tak bardzo osłabić odporność, że łatwo dojdzie do ciężkiej infekcji. Dlatego leczenia kladrybiną nie zaczyna się, dopóki przyjmujesz azatioprynę.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka lub dreszcze
- ból gardła albo owrzodzenia w jamie ustnej
- częste lub przedłużające się infekcje
- bolesna wysypka z pęcherzykami
- łatwe powstawanie siniaków lub krwawienia
- nietypowe zmęczenie i bladość
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie rozpoczyna się kursu kladrybiny u pacjenta, który aktualnie przyjmuje azatioprynę[1]. Przed włączeniem kladrybiny azatioprynę trzeba odstawić, a lekarz prowadzący powinien potwierdzić, że odporność i morfologia wróciły do normy. Gdy azatioprynę włącza się po kursie kladrybiny, należy ściśle kontrolować parametry hematologiczne z powodu addytywnego działania na krew[1].
Skutek kliniczny
Połączenie grozi głęboką limfopenią i leukopenią oraz ciężkimi, także oportunistycznymi zakażeniami. Rozpoczęcie leczenia kladrybiną u pacjenta przyjmującego azatioprynę jest przeciwwskazane[1].
Mechanizm
Kladrybina trwale zmniejsza liczbę limfocytów, a azatiopryna hamuje czynność szpiku i działa immunosupresyjnie. Oba leki sumują działanie na układ odpornościowy i krwiotwórczy[1]. Leków o działaniu mielosupresyjnym, w tym cytostatyków, należy w miarę możliwości unikać u osób leczonych azatiopryną[2].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- morfologia krwi z rozmazem, zwłaszcza liczba limfocytów i leukocytów
- objawy zakażenia
Kiedy ocena się zmienia
| Azatiopryna włączana po zakończonym kursie kladrybinykolejność włączenia · azatiopryna | inne zalecenie | Przeciwwskazanie dotyczy rozpoczęcia kladrybiny u pacjenta na azatioprynie. Gdy azatioprynę włącza się po kursie kladrybiny, nadal występuje addytywne działanie hematotoksyczne i konieczna jest ścisła kontrola morfologii. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Mavenclad 10 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mavenclad-100393522/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Imuran 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/imuran-100030481/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Mavenclad. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/mavenclad-100393522/
Połączenie przeciwwskazaneChloramfenikol+ KladrybinaNie rozpoczynaj kursu kladrybiny u pacjenta, który aktualnie otrzymuje chloramfenikol działający ogólnie.Nie stosuj chloramfenikolu w trakcie leczenia kladrybiną ani po nim bez zgody lekarza prowadzącego i powiedz każdemu lekarzowi, że przyjmujesz kladrybinę.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie stosuj chloramfenikolu w trakcie leczenia kladrybiną ani po nim bez zgody lekarza prowadzącego i powiedz każdemu lekarzowi, że przyjmujesz kladrybinę.
Kladrybina i chloramfenikol mogą osłabiać szpik kostny, który wytwarza krwinki. Przyjmowane razem lub krótko po sobie zwiększają ryzyko poważnego spadku liczby krwinek. Grozi to ciężkimi zakażeniami, krwawieniami i niedokrwistością.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka lub dreszcze
- ból gardła albo owrzodzenia w jamie ustnej
- częste lub długo trwające infekcje
- siniaki bez wyraźnej przyczyny
- krwawienie z nosa lub dziąseł
- bladość, duże osłabienie, zadyszka
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie rozpoczynaj kursu kladrybiny u pacjenta, który aktualnie otrzymuje chloramfenikol działający ogólnie[1]. Jeśli zakażenie wymaga antybiotyku w okresie leczenia kladrybiną lub przed nim, wybierz lek bez działania mielotoksycznego. Gdy chloramfenikol był stosowany wcześniej, kurs kladrybiny zaczyna się dopiero po jego odstawieniu i po potwierdzeniu prawidłowej morfologii, a później ściśle obserwuje się parametry hematologiczne[1]. Chloramfenikolu nie podaje się pacjentowi z nieprawidłowym składem krwi, w tym z limfopenią po kladrybinie[2].
Skutek kliniczny
Ryzyko pogłębionej limfopenii, leukopenii, małopłytkowości lub niedokrwistości oraz ciężkich zakażeń. Przy chloramfenikolu działającym ogólnie możliwa jest także nieodwracalna niedokrwistość aplastyczna nałożona na wywołane kladrybiną zmniejszenie liczby limfocytów.
Mechanizm
Oba leki uszkadzają układ krwiotwórczy, a ich działania się sumują. Kladrybina zmniejsza liczbę limfocytów i może obniżać inne parametry krwi. Leczenia kladrybiną nie rozpoczyna się u pacjentów otrzymujących leki mielosupresyjne, a przy wcześniejszym lub jednoczesnym stosowaniu innych leków wpływających na obraz krwi należy oczekiwać addytywnych działań niepożądanych na krew i układ chłonny[1]. Chloramfenikol działa toksycznie na szpik i znacznie nasila toksyczne działanie innych leków na układ krwiotwórczy[2]. Chloramfenikolu nie stosuje się u pacjentów z zaburzeniami hemopoezy lub z nieprawidłowym składem krwi w wywiadzie[2].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- morfologia krwi z rozmazem przed rozpoczęciem kursu kladrybiny i po nim
- bezwzględna liczba limfocytów
- liczba płytek krwi i stężenie hemoglobiny
- objawy zakażenia (gorączka, ból gardła)
- objawy skazy krwotocznej
Bezpieczniejsze alternatywy
doksycyklinaazytromycynakwas fusydowy (miejscowo)mupirocyna (miejscowo)
Kiedy ocena się zmienia
| Miejscowo (maść, krople do oczu)droga podania · chloramfenikol | ryzyko maleje | Przy stosowaniu miejscowym wchłanianie ogólne chloramfenikolu jest małe, ale nie można wykluczyć działania na szpik. Chloramfenikolu nie stosuje się przy nieprawidłowym składzie krwi, a po kladrybinie limfopenia jest spodziewana. Wybierz inny antybiotyk miejscowy. |
| Chloramfenikol zakończony przed kursem kladrybiny, morfologia prawidłowakolejność włączenia · chloramfenikol | ryzyko maleje | Po odstawieniu chloramfenikolu i potwierdzeniu prawidłowej morfologii kurs kladrybiny można rozpocząć, ale ze względu na wcześniejsze podawanie leku wpływającego na krew zaleca się ścisłą obserwację parametrów hematologicznych. |
| Postać doustna w dniach przyjmowania kladrybinyodstep · chloramfenikol | inne zalecenie | Jeśli mimo przeciwwskazania chloramfenikol doustny jest podawany w dniach przyjmowania kladrybiny, należy zachować odstęp co najmniej 3 godzin między lekami. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Mavenclad 10 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mavenclad-100393522/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Detreomycyna 1% 10 mg/g, maść. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/detreomycyna-1-100018244/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Mavenclad. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 30.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/mavenclad-100393522/
Połączenie przeciwwskazaneDakarbazyna+ KladrybinaNie łączy się kladrybiny z dakarbazyną i nie rozpoczyna leczenia kladrybiną w trakcie chemioterapii dakarbazyną.Nie przyjmuj kolejnego cyklu tabletek kladrybiny, jeśli dostajesz lub masz dostać chemioterapię dakarbazyną, i powiedz o obu lekach neurologowi i onkologowi.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj kolejnego cyklu tabletek kladrybiny, jeśli dostajesz lub masz dostać chemioterapię dakarbazyną, i powiedz o obu lekach neurologowi i onkologowi.
Oba leki osłabiają szpik kostny i odporność, a razem robią to dużo silniej. Może to prowadzić do bardzo niskiej liczby białych krwinek i płytek krwi, ciężkich zakażeń i krwawień. Tych leków nie łączy się ze sobą, a o dalszym leczeniu decydują wspólnie lekarze prowadzący.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka lub dreszcze
- ból gardła, kaszel lub inne objawy infekcji
- bolesna wysypka z pęcherzykami (półpasiec)
- łatwe powstawanie siniaków
- krwawienie z nosa lub dziąseł
- nietypowe zmęczenie i bladość
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łączy się kladrybiny z dakarbazyną i nie rozpoczyna leczenia kladrybiną w trakcie chemioterapii dakarbazyną[1]. Pojawienie się aktywnego nowotworu wymagającego dakarbazyny u pacjenta leczonego kladrybiną wymaga wstrzymania dalszych cykli kladrybiny i wspólnej decyzji neurologa i onkologa. Przed podaniem dakarbazyny pacjentowi po wcześniejszej kladrybinie należy potwierdzić prawidłową liczbę leukocytów i płytek krwi[2]. W razie konieczności sekwencyjnego stosowania należy ściśle kontrolować parametry hematologiczne[1].
Skutek kliniczny
Grozi ciężka i długotrwała mielosupresja z leukopenią, limfopenią i małopłytkowością oraz głęboka immunosupresja z ryzykiem ciężkich zakażeń, w tym oportunistycznych, i krwawień. Rozpoczęcie leczenia kladrybiną u pacjenta otrzymującego leczenie mielosupresyjne lub immunosupresyjne jest przeciwwskazane[1]. Kladrybiny w tej postaci nie stosuje się też u chorych z aktywną chorobą nowotworową, czyli w typowej sytuacji, w której podaje się dakarbazynę[1]. Dakarbazyny nie podaje się przy leukopenii lub małopłytkowości, które mogą utrzymywać się po kladrybinie[2].
Mechanizm
Obie substancje uszkadzają szpik kostny i układ odpornościowy, więc ich działania się sumują. Kladrybina trwale zmniejsza liczbę limfocytów i może wywoływać addytywne działania niepożądane na krew i układ chłonny z innymi lekami wpływającymi na profil hematologiczny[1]. Dakarbazyna jest cytostatykiem mielotoksycznym, a wcześniejsze lub równoczesne leczenie innymi lekami uszkadzającymi szpik, zwłaszcza cytostatykami, nasila to działanie[2].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- morfologia krwi z rozmazem przed każdym podaniem dakarbazyny
- bezwzględna liczba limfocytów
- liczba płytek krwi
- objawy zakażeń, w tym półpaśca i zakażeń oportunistycznych
- objawy krwawienia
Kiedy ocena się zmienia
| Kladrybina rozpoczynana w trakcie leczenia dakarbazynąkolejność włączenia · kladrybina | interakcja nie dotyczy | Rozpoczęcie leczenia kladrybiną u pacjenta otrzymującego leczenie mielosupresyjne jest przeciwwskazane. |
| Dakarbazyna po wcześniejszym leczeniu kladrybinąkolejność włączenia · dakarbazyna | inne zalecenie | Po zakończonym leczeniu kladrybiną dakarbazynę można rozważyć dopiero przy prawidłowej liczbie leukocytów i płytek, przy ścisłej kontroli morfologii. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Mavenclad 10 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mavenclad-100393522/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Detimedac 100 mg 100 mg, proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań lub infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/detimedac-100-mg-100001628/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Detimedac 100 mg. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/detimedac-100-mg-100001628/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Mavenclad. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/mavenclad-100393522/
Połączenie przeciwwskazaneFenylobutazon+ KladrybinaNie stosuj fenylobutazonu u pacjenta leczonego kladrybiną.Nie używaj maści z fenylobutazonem w trakcie leczenia kladrybiną i zapytaj farmaceutę o inny lek przeciwbólowy do stosowania na skórę.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie używaj maści z fenylobutazonem w trakcie leczenia kladrybiną i zapytaj farmaceutę o inny lek przeciwbólowy do stosowania na skórę.
Kladrybina, stosowana w leczeniu stwardnienia rozsianego, zmniejsza liczbę białych krwinek, które chronią cię przed zakażeniami. Maść z fenylobutazonem także może uszkadzać szpik kostny, w którym powstają krwinki. Razem mogą zbyt mocno osłabić twoją odporność i zwiększyć ryzyko ciężkich zakażeń oraz krwawień. Tych leków nie łączy się, nawet gdy fenylobutazon stosujesz tylko na skórę.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka lub dreszcze
- ból gardła albo owrzodzenia w jamie ustnej
- częste lub nawracające infekcje
- łatwe powstawanie siniaków
- krwawienie z nosa lub dziąseł
- nietypowe zmęczenie i bladość
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie stosuj fenylobutazonu u pacjenta leczonego kladrybiną[1]. Do leczenia miejscowego bólu i stanu zapalnego wybierz inny miejscowy niesteroidowy lek przeciwzapalny. Jeśli pacjent stosował już oba leki, zleć kontrolę morfologii krwi z rozmazem i ściśle obserwuj parametry hematologiczne[2].
Skutek kliniczny
Sumowanie działania hematotoksycznego może nasilić limfopenię i uszkodzenie szpiku z ryzykiem leukopenii, agranulocytozy, małopłytkowości, ciężkich zakażeń i krwawień.
Mechanizm
Kladrybina jest analogiem puryn o działaniu cytotoksycznym, który zmniejsza liczbę limfocytów i hamuje czynność szpiku kostnego. Fenylobutazonu nie stosuje się u pacjentów leczonych chemioterapeutykami i innymi lekami zaburzającymi czynność szpiku kostnego[1]. Przy jednoczesnym stosowaniu kladrybiny z innymi substancjami wpływającymi na profil hematologiczny można oczekiwać addytywnych działań niepożądanych na krew i układ chłonny[2]. Przy stosowaniu maści dłużej niż 7 dni mogą wystąpić interakcje jak po podaniu ogólnym[1].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- morfologia krwi z rozmazem
- liczba limfocytów
- liczba neutrofilów i płytek krwi
- objawy zakażenia
- objawy krwawienia
Bezpieczniejsze alternatywy
diklofenak (postać miejscowa)ibuprofen (postać miejscowa)naproksen (postać miejscowa)
Kiedy ocena się zmienia
| czas leczenia ≥ 7 dnifenylobutazon | ryzyko rośnie | Przy stosowaniu maści z fenylobutazonem dłużej niż 7 dni mogą wystąpić interakcje jak po podaniu ogólnym, co zwiększa ryzyko sumowania działania hematotoksycznego z kladrybiną. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Butapirazol 50 mg/g, maść. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/butapirazol-100012069/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Mavenclad 10 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mavenclad-100393522/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Mavenclad. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/mavenclad-100393522/
Połączenie przeciwwskazaneGancyklowir+ KladrybinaNie rozpoczynaj kursu kladrybiny u pacjenta leczonego ogólnie gancyklowirem.Powiedz neurologowi, że jesteś leczony gancyklowirem, zanim przyjmiesz kolejny kurs kladrybiny, i nie zaczynaj go bez jego zgody.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Powiedz neurologowi, że jesteś leczony gancyklowirem, zanim przyjmiesz kolejny kurs kladrybiny, i nie zaczynaj go bez jego zgody.
Tych leków nie zaczyna się stosować razem. Gancyklowir podawany w kroplówce i kladrybina osłabiają wytwarzanie krwinek, a razem mogą bardzo obniżyć odporność i liczbę płytek krwi. Grozi to ciężkimi zakażeniami i krwawieniami. Żel do oczu z gancyklowirem nie stwarza takiego problemu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka lub dreszcze
- ból gardła, owrzodzenia w jamie ustnej
- łatwe siniaczenie, krwawienie z nosa lub dziąseł
- nasilone osłabienie, bladość, duszność przy wysiłku
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie rozpoczynaj kursu kladrybiny u pacjenta leczonego ogólnie gancyklowirem[1]. Kurs kladrybiny należy odroczyć do zakończenia leczenia przeciwwirusowego, ustąpienia zakażenia i normalizacji morfologii krwi. Jeśli gancyklowir trzeba włączyć w trakcie lub po kursie kladrybiny, konieczna jest ścisła obserwacja parametrów hematologicznych[1]. Przed kladrybiną trzeba też potwierdzić klirens kreatyniny co najmniej 60 ml/min, bo przy niższych wartościach kladrybina jest przeciwwskazana[1].
Skutek kliniczny
Połączenie grozi pogłębioną cytopenią – limfopenią, neutropenią i małopłytkowością – oraz zwiększonym ryzykiem ciężkich zakażeń oportunistycznych i krwawień. Sama potrzeba ogólnoustrojowego leczenia gancyklowirem wskazuje zwykle na aktywne zakażenie wirusem cytomegalii u pacjenta z obniżoną odpornością, co dodatkowo przemawia przeciw rozpoczynaniu kladrybiny.
Mechanizm
Nie rozpoczyna się leczenia kladrybiną u pacjenta otrzymującego leczenie mielosupresyjne lub immunosupresyjne z powodu addytywnego działania na układ immunologiczny[1]. Gancyklowir podawany ogólnie hamuje czynność szpiku i często powoduje neutropenię, niedokrwistość i małopłytkowość. Kladrybina wybiórczo zmniejsza liczbę limfocytów, a łączenie jej z innymi substancjami wpływającymi na profil hematologiczny prowadzi do addytywnych działań niepożądanych na krew i układ chłonny[1]. Interakcji farmakokinetycznej nie opisano.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- morfologia krwi z rozmazem (limfocyty, neutrofile, płytki krwi, hemoglobina)
- klirens kreatyniny
- objawy zakażenia (gorączka, dreszcze)
- objawy skazy krwotocznej
Bezpieczniejsze alternatywy
foskarnetmarybawir
Kiedy ocena się zmienia
| Do oczu (żel)droga podania · gancyklowir | ryzyko maleje | Gancyklowir stosowany miejscowo do oczu nie osiąga stężeń ogólnoustrojowych wystarczających do zahamowania szpiku, więc nie stanowi leczenia mielosupresyjnego i nie wyklucza rozpoczęcia kladrybiny. |
| Gancyklowir włączony w trakcie lub po kursie kladrybinykolejność włączenia · kladrybina | inne zalecenie | Przeciwwskazanie dotyczy rozpoczęcia kladrybiny. Gdy gancyklowir trzeba podać pacjentowi po kursie kladrybiny, leczenia zakażenia nie odracza się, ale konieczna jest ścisła obserwacja parametrów hematologicznych. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Mavenclad 10 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mavenclad-100393522/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Mavenclad. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/mavenclad-100393522/
Połączenie przeciwwskazaneHydroksykarbamid+ KladrybinaNie rozpoczyna się leczenia kladrybiną u pacjenta przyjmującego hydroksykarbamid ani inne leki mielosupresyjne.Nie zaczynaj kladrybiny, jeśli przyjmujesz hydroksykarbamid, i powiedz o obu lekach lekarzowi prowadzącemu.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie zaczynaj kladrybiny, jeśli przyjmujesz hydroksykarbamid, i powiedz o obu lekach lekarzowi prowadzącemu.
Tych dwóch leków nie łączy się ze sobą. Oba obniżają liczbę krwinek i osłabiają odporność, a razem mogą to robić bardzo silnie. Grozi to ciężkimi zakażeniami, krwawieniami i niedokrwistością.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka lub dreszcze
- częste lub nawracające infekcje
- siniaki bez powodu albo krwawienie z nosa lub dziąseł
- duże zmęczenie, bladość, duszność
- owrzodzenia lub ból w jamie ustnej
- półpasiec lub pęcherzykowa wysypka
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie rozpoczyna się leczenia kladrybiną u pacjenta przyjmującego hydroksykarbamid ani inne leki mielosupresyjne.[1] Kladrybiny nie stosuje się też u osób z aktywną chorobą nowotworową, co dotyczy wielu pacjentów leczonych hydroksykarbamidem z powodu nowotworów mieloproliferacyjnych.[1] Jeśli hydroksykarbamid ma zostać włączony po zakończonym kursie kladrybiny, konieczna jest ścisła kontrola morfologii krwi.[1]
Skutek kliniczny
Rośnie ryzyko głębokiej limfopenii, leukopenii, małopłytkowości i niedokrwistości oraz ciężkich zakażeń, w tym oportunistycznych. Możliwe jest też nasilenie zapalenia błon śluzowych i dolegliwości żołądkowo-jelitowych.[2]
Mechanizm
Oba leki hamują czynność szpiku kostnego i obniżają liczbę krwinek. Hydroksykarbamid działa mielosupresyjnie, a kladrybina silnie i długotrwale zmniejsza liczbę limfocytów, więc ich działanie na krew i układ odpornościowy się sumuje.[1] Inne leki mielosupresyjne nasilają zahamowanie szpiku, zaburzenia ze strony przewodu pokarmowego i zapalenie błon śluzowych wywołane hydroksykarbamidem.[2]
Metabolizm i transportery
Monitorować
- morfologia krwi z rozmazem, w tym bezwzględna liczba limfocytów
- liczba płytek krwi
- stężenie hemoglobiny
- objawy zakażenia
- zapalenie błon śluzowych jamy ustnej
Kiedy ocena się zmienia
| Hydroksykarbamid włączany po zakończonym kursie kladrybinykolejność włączenia · hydroksykarbamid | inne zalecenie | Przeciwwskazanie dotyczy rozpoczęcia kladrybiny u pacjenta leczonego mielosupresyjnie. Przy wcześniejszym podaniu kladrybiny i późniejszym włączeniu hydroksykarbamidu należy oczekiwać addytywnej hematotoksyczności i ściśle monitorować morfologię krwi. |
| odstep ≥ 3 godzinykladrybina | inne zalecenie | W dniach przyjmowania kladrybiny inne leki doustne podaje się w odstępie co najmniej 3 godzin, bo substancja pomocnicza tabletki może zwiększać ich wchłanianie. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Mavenclad 10 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mavenclad-100393522/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Siklos 1000 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/siklos-100033054/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Mavenclad. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/mavenclad-100393522/
Połączenie przeciwwskazaneKladrybina+ Szczepionka przeciw półpaścowiNie podawaj żywej szczepionki przeciw półpaścowi pacjentowi w trakcie leczenia kladrybiną ani po nim, dopóki liczba białych krwinek nie powróci do normy.Nie szczep się żywą szczepionką przeciw półpaścowi w trakcie leczenia kladrybiną i zawsze ustal termin każdego szczepienia z neurologiem.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie szczep się żywą szczepionką przeciw półpaścowi w trakcie leczenia kladrybiną i zawsze ustal termin każdego szczepienia z neurologiem.
Kladrybina osłabia odporność na wiele miesięcy. Żywa szczepionka przeciw półpaścowi zawiera osłabionego wirusa, który u osoby z obniżoną odpornością może wywołać poważne zakażenie. Szczepionka bez żywego wirusa jest bezpieczna, ale może działać słabiej, jeśli zostanie podana w złym momencie leczenia.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- wysypka z pęcherzykami na skórze
- gorączka po szczepieniu
- ból lub pieczenie skóry w jednym miejscu ciała
- nasilone złe samopoczucie w tygodniach po szczepieniu
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie podawaj żywej szczepionki przeciw półpaścowi pacjentowi w trakcie leczenia kladrybiną ani po nim, dopóki liczba białych krwinek nie powróci do normy[1]. Jeśli pacjent otrzymał żywą szczepionkę, leczenia kladrybiną nie należy rozpoczynać w ciągu 4–6 tygodni od szczepienia[1]. Gdy potrzebne jest szczepienie przeciw półpaścowi, należy wybrać szczepionkę rekombinowaną z adiuwantem i zaplanować jej podanie z lekarzem prowadzącym tak, aby nie przypadało na okres największego spadku liczby limfocytów.
Skutek kliniczny
Podanie żywej szczepionki przeciw półpaścowi w czasie leczenia kladrybiną lub przed powrotem liczby białych krwinek do normy grozi rozsianym zakażeniem wirusem szczepionkowym. Przy szczepionce rekombinowanej możliwa jest jedynie mniejsza skuteczność szczepienia podanego w okresie głębokiej limfopenii.
Mechanizm
Kladrybina zmniejsza liczbę limfocytów i osłabia odporność komórkową, przez co organizm może nie kontrolować namnażania osłabionego wirusa ospy wietrznej i półpaśca zawartego w żywej szczepionce. ChPL kladrybiny wskazuje na ryzyko aktywnego zakażenia szczepionką po podaniu żywych lub żywych atenuowanych szczepionek[1]. ChPL żywej szczepionki przeciw półpaścowi wymienia leczenie immunosupresyjne oraz niedobory odporności komórkowej wśród przeciwwskazań[2]. W przypadku szczepionki rekombinowanej z adiuwantem, która nie zawiera żywego wirusa, ryzyko zakażenia szczepionką nie występuje, a mechanizm ogranicza się do możliwej słabszej odpowiedzi odpornościowej w okresie limfopenii.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- liczba białych krwinek i limfocytów przed planowanym szczepieniem
- objawy zakażenia wirusem ospy wietrznej i półpaśca po szczepieniu żywą szczepionką (wysypka pęcherzykowa, gorączka)
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Szczepionka rekombinowana z adiuwantem (bez żywego wirusa)postać · szczepionka przeciw półpaścowi | ryzyko maleje | Szczepionka rekombinowana nie zawiera żywego wirusa, więc nie stwarza ryzyka zakażenia szczepionkowego, a jej ChPL nie wymienia kladrybiny. Pozostaje potrzeba zaplanowania terminu szczepienia poza okresem głębokiej limfopenii, aby zapewnić dobrą odpowiedź odpornościową. |
| kolejność włączenia ≥ 4–6 tygodni przed rozpoczęciem leczenia kladrybinąszczepionka przeciw półpaścowi | inne zalecenie | Jeśli żywa szczepionka została podana przed rozpoczęciem leczenia, kladrybinę można włączyć dopiero po upływie 4–6 tygodni od szczepienia. |
| Do normalizacji liczby białych krwinek po zakończeniu leczeniaodstep · kladrybina | inne zalecenie | Po leczeniu kladrybiną żywych szczepionek należy unikać, dopóki liczba białych krwinek nie powróci do normy. Decyzja o szczepieniu żywą szczepionką wymaga potwierdzenia wyniku morfologii i oceny lekarza prowadzącego. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Mavenclad 10 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mavenclad-100393522/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zostavax, proszek i rozpuszczalnik do sporządzania zawiesiny do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zostavax-100353400/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Mavenclad. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/mavenclad-100393522/
Oznaczenia na tej stronie
- Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.