Przejdź do treści
Poradniki Historia Szukaj

Interakcje / Kariprazyna / Kariprazyna i olopatadyna

Kariprazyna i olopatadyna

Jaki opis pokazać?

Interakcja nieistotna klinicznie

Oba leki można stosować razem bez zmiany dawkowania.

Stosuj oba leki tak, jak zalecił lekarz – połączenie nie wymaga żadnych zmian.

Interakcja nieistotna klinicznieKariprazyna+ OlopatadynaOba leki można stosować razem bez zmiany dawkowania.Stosuj oba leki tak, jak zalecił lekarz – połączenie nie wymaga żadnych zmian.nieznanyteoretyczne

Interakcja nieistotna klinicznie

Stosuj oba leki tak, jak zalecił lekarz – połączenie nie wymaga żadnych zmian.

Krople do oczu z olopatadyną możesz stosować razem z kariprazyną. Krople działają głównie w oku i nie zmieniają działania leku przeciwpsychotycznego. Nie trzeba zmieniać dawek ani robić przerw między lekami.

ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
–
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Oba leki można stosować razem bez zmiany dawkowania. Nie są potrzebne odstępy między dawkami ani dodatkowe monitorowanie.

Skutek kliniczny

Nie należy się spodziewać klinicznie istotnych skutków jednoczesnego stosowania obu leków. Nie oczekuje się zmiany stężenia kariprazyny ani nasilenia jej działań niepożądanych.

Mechanizm

Olopatadyna w kroplach do oczu nie wpływa w istotny sposób na metabolizm kariprazyny. Olopatadyna nie hamuje izoenzymów 1A2, 2C8, 2C9, 2C19, 2D6, 2E1 ani 3A4 cytochromu P-450, więc interakcje metaboliczne z innymi lekami są mało prawdopodobne.[1] Kariprazyna jest metabolizowana głównie przez CYP3A4, a istotne interakcje dotyczą silnych inhibitorów oraz silnych i umiarkowanych induktorów tego enzymu, do których olopatadyna nie należy.[2] Kariprazynę stosuje się ostrożnie z innymi lekami działającymi na ośrodkowy układ nerwowy.[2] Olopatadyna podawana miejscowo do oka działa głównie w miejscu podania i nie wywołuje istotnego działania ośrodkowego, dlatego sumowanie działania uspokajającego jest jedynie teoretyczne.

Metabolizm i transportery

  • Kariprazyna: inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]

Kiedy ocena się zmienia

Doustnadroga podania · olopatadynaryzyko rośnieOlopatadyna podawana ogólnie, a nie do oka, może teoretycznie sumować się z działaniem kariprazyny na ośrodkowy układ nerwowy. Kariprazynę stosuje się ostrożnie z innymi lekami działającymi ośrodkowo.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Opatanol 1 mg/ml, krople do oczu, roztwór. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/opatanol-100118477/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Reagila 1,5 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/reagila-100390771/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Reagila. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/reagila-100390771/

Alkohol przy tych lekach

Niekorzystna interakcjaKariprazynaa alkoholPodczas stosowania kariprazyny należy unikać spożywania alkoholu Jeśli pacjent mimo to pije alkohol, należy poinformować go o ryzyku nasilonej senności i zawrotów głowy, odradzić prowadzenie pojazdów oraz obsługę maszyn po spożyciu alkoholu i zalecić powolne wstawanie z pozycji leżącej lub siedzącej.Nie pij alkoholu w czasie leczenia, a jeśli masz z tym trudność, porozmawiaj o tym z lekarzem lub farmaceutą.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie pij alkoholu w czasie leczenia, a jeśli masz z tym trudność, porozmawiaj o tym z lekarzem lub farmaceutą.

Ten lek i alkohol działają na mózg w podobny sposób, dlatego razem mogą wywołać silną senność, zawroty głowy i problemy z równowagą. Zwiększa to ryzyko upadków i wypadków. Alkohol może też pogorszyć objawy choroby, na którą bierzesz lek. Lek długo utrzymuje się w organizmie, więc pominięcie tabletki przed piciem nie chroni przed tą interakcją.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna senność lub trudność z obudzeniem się
  • zawroty głowy albo omdlenie przy wstawaniu
  • zaburzenia równowagi i upadki
  • splątanie lub spowolnienie
  • nawrót lub nasilenie objawów choroby
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Podczas stosowania kariprazyny należy unikać spożywania alkoholu[1] Jeśli pacjent mimo to pije alkohol, należy poinformować go o ryzyku nasilonej senności i zawrotów głowy, odradzić prowadzenie pojazdów oraz obsługę maszyn po spożyciu alkoholu i zalecić powolne wstawanie z pozycji leżącej lub siedzącej. U pacjentów nadużywających alkoholu warto zasugerować konsultację z lekarzem prowadzącym, ponieważ alkohol może pogarszać kontrolę choroby podstawowej.

Skutek kliniczny

Najważniejszym skutkiem jest nasilenie senności, zawrotów głowy i zaburzeń koordynacji, a w konsekwencji większe ryzyko upadków, urazów i wypadków komunikacyjnych. Możliwe jest także nasilenie niedociśnienia ortostatycznego. Alkohol może pogarszać przebieg schizofrenii i zaburzeń nastroju, zwiększać ryzyko nawrotu objawów psychotycznych oraz utrudniać regularne przyjmowanie leku, co pośrednio osłabia skuteczność leczenia.

Mechanizm

Kariprazyna i alkohol sumują swoje działanie hamujące na ośrodkowy układ nerwowy, co może nasilać senność, zawroty głowy, spowolnienie psychoruchowe i zaburzenia koordynacji. Charakterystyka produktu kariprazyny zaleca ostrożność przy łączeniu leku z innymi substancjami działającymi na ośrodkowy układ nerwowy i z alkoholem[1] Działanie rozszerzające naczynia krwionośne, typowe dla alkoholu, może dodatkowo nasilać spadki ciśnienia tętniczego przy zmianie pozycji ciała, które występują u części osób przyjmujących leki przeciwpsychotyczne. Kariprazyna jest metabolizowana głównie przez CYP3A4 z niewielkim udziałem CYP2D6[1] Etanol nie jest istotnym inhibitorem ani induktorem tych szlaków, dlatego nie należy oczekiwać klinicznie znaczącej interakcji farmakokinetycznej. Czynne metabolity kariprazyny mają długie okresy półtrwania[1] Oznacza to, że lek pozostaje w organizmie przez wiele dni i przerwa w jego przyjmowaniu przed wypiciem alkoholu nie chroni przed interakcją.

Metabolizm i transportery

  • Kariprazyna: inhibitor P-gp[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • nadmierna senność i spowolnienie psychoruchowe
  • zawroty głowy i niedociśnienie ortostatyczne
  • upadki i urazy, zwłaszcza u osób starszych
  • nasilenie objawów psychotycznych lub zaburzeń nastroju
  • regularność przyjmowania leku

Kiedy ocena się zmienia

Duża ilość alkoholu jednorazowo (upicie się)ilość alkoholu · pacjentryzyko rośnieSpożycie dużej ilości alkoholu znacząco nasila depresję ośrodkowego układu nerwowego, ryzyko upadków, urazów i niedociśnienia oraz utrudnia ocenę stanu psychicznego pacjenta.
Regularne lub nałogowe picie alkoholuczas leczenia · pacjentryzyko rośniePrzewlekłe picie alkoholu pogarsza przebieg schizofrenii i zaburzeń nastroju, zwiększa ryzyko nawrotów i nieregularnego przyjmowania leku. Wskazana konsultacja z lekarzem prowadzącym.
Wiek podeszływiek · pacjentryzyko rośnieU osób starszych sumowanie się działania sedatywnego i hipotensyjnego szczególnie zwiększa ryzyko upadków i złamań.
Początek leczenia lub zwiększanie dawkidawka · alkoholryzyko rośnieNa początku leczenia i po zmianie dawki działania niepożądane ze strony ośrodkowego układu nerwowego są trudniejsze do przewidzenia, a pełne stężenie leku ustala się powoli z uwagi na długie okresy półtrwania metabolitów.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Reagila 1,5 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/reagila-100390771/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Reagila. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/reagila-100390771/

Pełny opis tej pary

Olopatadyna a alkohol: brak opisu w bazie.

Inne interakcje tych leków 275

Połączenie przeciwwskazaneDziurawiec+ KariprazynaNie łączy się kariprazyny z zielem dziurawca w żadnej postaci.Nie przyjmuj żadnych preparatów z dziurawcem, a jeśli już je stosujesz, odstaw je i powiedz o tym lekarzowi prowadzącemu.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj żadnych preparatów z dziurawcem, a jeśli już je stosujesz, odstaw je i powiedz o tym lekarzowi prowadzącemu.

Dziurawca nie łączy się z kariprazyną. Dziurawiec sprawia, że organizm szybciej usuwa kariprazynę, przez co lek może przestać działać i objawy choroby mogą wrócić. Dotyczy to także herbatek i kropli z dziurawcem na trawienie lub nastrój. Po odstawieniu dziurawca działanie leku zmienia się powoli, przez kilka tygodni.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • powrót lub nasilenie objawów choroby, np. niepokoju, bezsenności, podejrzliwości, gonitwy myśli
  • silny niepokój ruchowy, trudność z usiedzeniem w miejscu
  • drżenie lub sztywność mięśni po odstawieniu dziurawca
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łączy się kariprazyny z zielem dziurawca w żadnej postaci.[1] Pacjent leczony kariprazyną nie powinien rozpoczynać stosowania preparatów z dziurawcem. Jeśli pacjent już przyjmuje oba preparaty, należy odstawić dziurawiec i przez kilka tygodni obserwować odpowiedź na leczenie oraz tolerancję kariprazyny, ponieważ zmiany ekspozycji ujawniają się z opóźnieniem.[1] Gdy powodem przyjmowania dziurawca jest obniżony nastrój, decyzję o dalszym leczeniu podejmuje lekarz prowadzący.

Skutek kliniczny

Spadek stężenia kariprazyny i jej czynnych metabolitów grozi utratą skuteczności przeciwpsychotycznej, a w konsekwencji nawrotem lub zaostrzeniem objawów schizofrenii albo choroby afektywnej dwubiegunowej. Po odstawieniu dziurawca u pacjenta przyjmującego oba preparaty ekspozycja na kariprazynę stopniowo rośnie, co może nasilić działania niepożądane. Ze względu na długie okresy półtrwania czynnych metabolitów zmiany stężenia ujawniają się dopiero po kilku tygodniach.[1]

Mechanizm

Kariprazyna i jej główne czynne metabolity, demetylokariprazyna i didemetylokariprazyna, są metabolizowane głównie przez CYP3A4, z niewielkim udziałem CYP2D6.[1] Ziele dziurawca indukuje CYP3A4, co przyspiesza metabolizm kariprazyny i może znacząco zmniejszyć całkowitą ekspozycję na lek i jego czynne metabolity.[1] Systematyczne przyjmowanie dziurawca aktywuje cytochrom P450 i osłabia działanie innych leków.[2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Dziurawiec – silny induktor CYP3A4[3], kariprazyna – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Dziurawiec: silny induktor CYP3A4[3]
  • Kariprazyna: inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • nawrót lub nasilenie objawów psychotycznych albo maniakalnych przez kilka tygodni po wspólnym stosowaniu
  • działania niepożądane kariprazyny, zwłaszcza akatyzja i objawy pozapiramidowe, przez kilka tygodni po odstawieniu dziurawca

Bezpieczniejsze alternatywy

amisulpryd

Kiedy ocena się zmienia

Odstawienie dziurawca u pacjenta przyjmującego już kariprazynękolejność włączenia · dziurawiecinne zaleceniePo odstawieniu dziurawca ekspozycja na kariprazynę narasta stopniowo przez kilka tygodni, dlatego w tym okresie należy monitorować tolerancję i działania niepożądane, a w razie potrzeby lekarz koryguje dawkę kariprazyny.
Płyn doustny zawierający etanolpostać · dziurawiecryzyko rośniePłynne preparaty z dziurawcem mogą zawierać etanol, a kariprazynę stosuje się ostrożnie z alkoholem ze względu na sumowanie działania na ośrodkowy układ nerwowy.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Reagila 1,5 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/reagila-100390771/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Digestonic -, płyn doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/digestonic-100018913/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Reagila. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/reagila-100390771/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneEnzalutamid+ KariprazynaKariprazyny nie łączy się z enzalutamidem.Nie przerywaj żadnego leku na własną rękę, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, który może zmienić lek przeciwpsychotyczny na bezpieczniejszy.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przerywaj żadnego leku na własną rękę, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, który może zmienić lek przeciwpsychotyczny na bezpieczniejszy.

Enzalutamid przyspiesza rozkład kariprazyny w organizmie. Kariprazyna może wtedy działać dużo słabiej i objawy choroby psychicznej mogą wrócić. Tych leków nie stosuje się razem, a efekt enzalutamidu może się utrzymywać nawet przez miesiąc lub dłużej po jego odstawieniu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nawrót lub nasilenie omamów, urojeń albo podejrzliwości
  • narastający niepokój, bezsenność lub rozdrażnienie
  • wyraźne pogorszenie nastroju lub zachowania zauważone przez bliskich
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Kariprazyny nie łączy się z enzalutamidem[1]. Przy konieczności leczenia enzalutamidem należy we współpracy z psychiatrą zmienić lek przeciwpsychotyczny na taki, którego eliminacja nie zależy od CYP3A4, i zaplanować zmianę przed włączeniem enzalutamidu. Po odstawieniu enzalutamidu jego wpływ na enzymy może się utrzymywać przez miesiąc lub dłużej, więc w tym okresie kariprazyna nadal może działać słabiej[2].

Skutek kliniczny

Spodziewane jest znaczące obniżenie stężenia kariprazyny i jej czynnych metabolitów, co grozi utratą skuteczności przeciwpsychotycznej i nawrotem objawów psychozy[1]. Pełne działanie indukujące enzalutamidu rozwija się w ciągu około miesiąca od rozpoczęcia leczenia i może się utrzymywać przez miesiąc lub dłużej po jego odstawieniu[2].

Mechanizm

Enzalutamid jest silnym induktorem CYP3A4 i zmniejsza AUC midazolamu, wzorcowego substratu tego enzymu, o 86%[2]. Kariprazyna oraz jej czynne metabolity, demetylokariprazyna i didemetylokariprazyna, są metabolizowane głównie przez CYP3A4 z niewielkim udziałem CYP2D6[1]. Silne i umiarkowane induktory CYP3A4 mogą znacząco zmniejszyć całkowitą ekspozycję na kariprazynę, dlatego ich jednoczesne stosowanie jest przeciwwskazane[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Enzalutamid – silny induktor CYP3A4[3], kariprazyna – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Enzalutamid: inhibitor OAT3[5], słaby inhibitor P-gp[5], induktor CYP2B6[5], umiarkowany induktor CYP2C19[3], umiarkowany induktor CYP2C9[3], silny induktor CYP3A4[3], induktor UGT1A1[5], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2C8[5], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[5]
  • Kariprazyna: inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • kontrola objawów psychotycznych i ryzyka nawrotu po włączeniu lub odstawieniu enzalutamidu
  • ocena skuteczności i tolerancji nowego leku przeciwpsychotycznego po zamianie

Bezpieczniejsze alternatywy

amisulprydsulpiryd

Kiedy ocena się zmienia

Enzalutamid odstawiony, kariprazyna planowanakolejność włączenia · enzalutamidinne zalecenieWpływ indukujący enzalutamidu może się utrzymywać przez miesiąc lub dłużej po zakończeniu leczenia, dlatego kariprazyny nie należy włączać od razu, a w tym okresie trzeba się liczyć z jej słabszym działaniem.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Reagila 1,5 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/reagila-100390771/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Enzalutamide Accordpharma 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/enzalutamide-accordpharma-100535469/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Reagila. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/reagila-100390771/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Enzalutamide Accordpharma. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/enzalutamide-accordpharma-100535469/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneEslikarbazepina+ KariprazynaNie łącz eslikarbazepiny z kariprazyną.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który je przepisał, aby zmienił leczenie.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który je przepisał, aby zmienił leczenie.

Eslikarbazepina, lek przeciwpadaczkowy, może przyspieszać usuwanie kariprazyny z organizmu. Kariprazyna działa wtedy słabiej i objawy choroby mogą wrócić. Oba leki mogą też powodować senność i zawroty głowy. Tych leków nie stosuje się razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • powrót lub nasilenie objawów choroby, np. niepokój, omamy, podejrzliwość, zmiany nastroju
  • silna senność
  • zawroty głowy lub chwiejny chód
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm, PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz eslikarbazepiny z kariprazyną. Połączenie jest przeciwwskazane, ponieważ kariprazyny nie stosuje się z umiarkowanymi ani silnymi induktorami CYP3A4[1]. Gdy pacjent wymaga leczenia przeciwpadaczkowego i przeciwpsychotycznego, zamień eslikarbazepinę na lek przeciwpadaczkowy bez działania indukującego CYP3A4 albo kariprazynę na inny lek przeciwpsychotyczny z uwzględnieniem jego własnych interakcji. Po odstawieniu lub zmianie dawki eslikarbazepiny nowy poziom aktywności enzymów ustala się po 2–3 tygodniach[2]. Zmiany ekspozycji na kariprazynę odzwierciedlają się w stężeniu w osoczu dopiero po kilku tygodniach, dlatego przez kilka tygodni monitoruj odpowiedź na leczenie i tolerancję[1].

Skutek kliniczny

Spadek ekspozycji na kariprazynę i jej czynne metabolity może prowadzić do utraty skuteczności i nawrotu objawów psychotycznych lub zaostrzenia choroby afektywnej. Po odstawieniu eslikarbazepiny ekspozycja na kariprazynę stopniowo rośnie, co grozi nasileniem jej działań niepożądanych. Możliwe jest też nasilenie senności i zawrotów głowy.

Mechanizm

Kariprazyna oraz jej czynne metabolity, demetylokariprazyna i didemetylokariprazyna, są metabolizowane głównie przez CYP3A4[1]. Eslikarbazepina in vivo pobudza metabolizm leków usuwanych głównie przez CYP3A4 – zmniejsza ogólne narażenie na symwastatynę średnio o 50% przy dawce 800 mg na dobę oraz na lewonorgestrel i etynyloestradiol o 37% i 42% przy dawce 1200 mg na dobę[2]. Taki stopień indukcji odpowiada umiarkowanemu induktorowi CYP3A4, mimo że in vitro eslikarbazepina jest słabym induktorem. Kariprazyny nie łączy się z silnymi ani umiarkowanymi induktorami CYP3A4, bo mogą one znacząco zmniejszyć całkowitą ekspozycję na kariprazynę[1]. Dodatkowo oba leki działają na ośrodkowy układ nerwowy, co może sumować działanie sedatywne i zawroty głowy.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Eslikarbazepina – słaby induktor CYP3A4[3], kariprazyna – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Eslikarbazepina: inhibitor CYP2C19[3], słaby induktor CYP3A4[3], umiarkowany induktor UGT1A1[3]
  • Kariprazyna: inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • kontrola objawów psychotycznych lub afektywnych – ryzyko utraty skuteczności kariprazyny
  • działania niepożądane kariprazyny przez kilka tygodni po odstawieniu eslikarbazepiny
  • senność i zawroty głowy

Bezpieczniejsze alternatywy

lewetyracetambrywaracetamlakozamidlamotrygina

Kiedy ocena się zmienia

Odstawienie eslikarbazepiny u pacjenta przyjmującego kariprazynękolejność włączenia · eslikarbazepinainne zaleceniePo odstawieniu eslikarbazepiny indukcja CYP3A4 wygasa w ciągu 2–3 tygodni, a ekspozycja na kariprazynę rośnie stopniowo przez kilka tygodni. Jeśli dawkę kariprazyny zwiększano w czasie skojarzenia, obserwuj tolerancję i w razie potrzeby zmniejsz dawkę.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Reagila 1,5 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/reagila-100390771/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zebinix 200 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zebinix-100313316/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zebinix. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zebinix-100313316/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Reagila. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/reagila-100390771/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKarbamazepina+ KariprazynaNie łącz kariprazyny z karbamazepiną – połączenie jest przeciwwskazane.Nie przyjmuj tych leków razem i jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, ale nie odstawiaj żadnego z nich na własną rękę.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tych leków razem i jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, ale nie odstawiaj żadnego z nich na własną rękę.

Karbamazepina sprawia, że organizm szybciej usuwa kariprazynę, przez co kariprazyna może przestać działać. Z tego powodu tych dwóch leków nie stosuje się razem. Gdy karbamazepina zostanie odstawiona, stężenie kariprazyny powoli rośnie przez kilka tygodni i mogą nasilić się jej działania niepożądane. Oba leki mogą też razem powodować większą senność.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • powrót lub nasilenie objawów choroby, np. niepokoju, lęku, omamów lub podejrzliwości
  • wewnętrzny niepokój i trudność w usiedzeniu w miejscu
  • drżenie lub sztywność mięśni
  • silna senność lub zawroty głowy
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm, PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz kariprazyny z karbamazepiną – połączenie jest przeciwwskazane.[1] Należy wybrać inny lek przeciwpsychotyczny albo zastąpić karbamazepinę lekiem przeciwpadaczkowym lub normotymicznym, który nie indukuje CYP3A4, zależnie od wskazania. Jeżeli karbamazepina zostaje odstawiona, aby włączyć kariprazynę, trzeba uwzględnić, że indukcja enzymów ustępuje stopniowo, a odstawienie karbamazepiny u chorego z padaczką wymaga zabezpieczenia innym lekiem przeciwpadaczkowym. Jeżeli pacjent już przyjmuje oba leki, należy niezwłocznie skontaktować się z lekarzem prowadzącym, a nie przerywać samodzielnie żadnego z nich.

Skutek kliniczny

Główny skutek to utrata skuteczności kariprazyny i ryzyko nawrotu lub zaostrzenia objawów psychotycznych albo epizodu afektywnego. Po odstawieniu karbamazepiny indukcja stopniowo ustępuje, a ekspozycja na kariprazynę rośnie, co może nasilić jej działania niepożądane, zwłaszcza że długi okres półtrwania metabolitów sprawia, że zmiany ujawniają się z opóźnieniem kilku tygodni.[1] Możliwe jest też nasilenie senności i zawrotów głowy w wyniku sumowania działania na OUN.

Mechanizm

Karbamazepina silnie indukuje CYP3A4, a kariprazyna i jej czynne metabolity – demetylokariprazyna i didemetylokariprazyna – są metabolizowane głównie przez ten izoenzym, z niewielkim udziałem CYP2D6.[1] Indukcja przyspiesza eliminację kariprazyny i znacząco zmniejsza całkowitą ekspozycję na lek.[1] Karbamazepina zmniejsza stężenie wielu leków przeciwpsychotycznych metabolizowanych przez cytochrom P-450.[2] Dodatkowo oba leki działają na ośrodkowy układ nerwowy, więc ich działanie depresyjne na OUN może się sumować.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Karbamazepina – silny induktor CYP3A4[3], kariprazyna – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Karbamazepina: silny induktor CYP2B6[3], słaby induktor CYP2C9[3], silny induktor CYP3A4[3], wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Kariprazyna: inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • kontrola objawów psychotycznych i afektywnych pod kątem nawrotu przy jednoczesnym stosowaniu
  • obserwacja w kierunku akatyzji, objawów pozapiramidowych i nadmiernej senności przez kilka tygodni po odstawieniu karbamazepiny
  • kontrola napadów padaczkowych przy zamianie karbamazepiny na inny lek przeciwpadaczkowy

Bezpieczniejsze alternatywy

lamotryginalewetiracetamkwas walproinowylitamisulpryd

Kiedy ocena się zmienia

Odstawienie karbamazepiny u pacjenta przyjmującego kariprazynękolejność włączenia · karbamazepinainne zaleceniePo odstawieniu karbamazepiny indukcja CYP3A4 ustępuje stopniowo, a ekspozycja na kariprazynę i jej długo działające metabolity rośnie przez kilka tygodni. Należy w tym okresie obserwować pacjenta pod kątem działań niepożądanych kariprazyny i w razie potrzeby zmodyfikować jej dawkę.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Reagila 1,5 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/reagila-100390771/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Finlepsin 200 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/finlepsin-100116679/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Reagila. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/reagila-100390771/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Finlepsin. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/finlepsin-100116679/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKariprazyna+ CenobamatNie łączy się kariprazyny z cenobamatem.Nie odstawiaj samodzielnie żadnego z tych leków, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który zmieni jeden z nich.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie odstawiaj samodzielnie żadnego z tych leków, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który zmieni jeden z nich.

Cenobamat, lek na padaczkę, przyspiesza rozkład kariprazyny w organizmie. Przez to kariprazyna może przestać działać i objawy choroby, na którą ją bierzesz, mogą wrócić. Oba leki mogą też razem nasilać senność i zawroty głowy. Tych leków nie łączy się ze sobą.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • powrót lub nasilenie objawów choroby, np. niepokój, lęk, zaburzenia nastroju, dziwne myśli
  • silna senność lub zawroty głowy
  • chwiejny chód lub problemy z koordynacją
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm, PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łączy się kariprazyny z cenobamatem.[1] U pacjenta leczonego kariprazyną należy wybrać lek przeciwpadaczkowy bez działania indukującego CYP3A4, a u pacjenta leczonego cenobamatem – lek przeciwpsychotyczny niezależny od CYP3A4. Nowy poziom aktywności enzymów po włączeniu, odstawieniu lub zmianie dawki cenobamatu ustala się po około dwóch tygodniach.[2] Ze względu na długie okresy półtrwania czynnych metabolitów kariprazyny zmiany jej stężenia ujawniają się w pełni dopiero po kilku tygodniach, dlatego przy zamianie leków stan psychiczny i działania niepożądane trzeba obserwować przez kilka tygodni.[1]

Skutek kliniczny

Indukcja CYP3A4 może powodować znaczące zmniejszenie całkowitej ekspozycji na kariprazynę i utratę kontroli objawów psychotycznych lub zaburzeń nastroju.[1] Jednocześnie możliwe jest nasilenie senności, zawrotów głowy i zaburzeń koordynacji wynikające z sumowania działania obu leków na ośrodkowy układ nerwowy.[2]

Mechanizm

Kariprazyna i jej czynne metabolity (demetylokariprazyna i didemetylokariprazyna) są metabolizowane głównie przez CYP3A4, z niewielkim udziałem CYP2D6.[1] Cenobamat jest zależnym od dawki induktorem CYP3A4 i obniża ekspozycję na leki metabolizowane głównie przez ten enzym.[2] W dawkach podtrzymujących cenobamat działa jak co najmniej umiarkowany induktor CYP3A4, a jednoczesne podawanie kariprazyny z silnymi lub umiarkowanymi induktorami CYP3A4 jest przeciwwskazane.[1] Dodatkowo oba leki działają na ośrodkowy układ nerwowy, co sumuje działania niepożądane o charakterze neurologicznym.[2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Cenobamat – umiarkowany induktor CYP3A4[3], kariprazyna – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Kariprazyna: inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Cenobamat: umiarkowany inhibitor CYP2C19[3], induktor CYP2B6[5], umiarkowany induktor CYP3A4[3], drugorzędny szlak substrat CYP2B6[5], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[5], drugorzędny szlak substrat CYP2E1[5], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[5], wrażliwy substrat UGT2B7[5]

Monitorować

  • nawrót lub nasilenie objawów psychotycznych albo zaburzeń nastroju
  • senność, zawroty głowy, zaburzenia koordynacji
  • kontrola napadów padaczkowych przy zmianie leczenia przeciwpadaczkowego

Bezpieczniejsze alternatywy

amisulprydlewetyracetamlakozamid

Kiedy ocena się zmienia

Odstawienie cenobamatu przed włączeniem kariprazynykolejność włączenia · cenobamatinne zaleceniePo odstawieniu cenobamatu aktywność enzymów wraca do wyjściowego poziomu po około dwóch tygodniach, dlatego kariprazynę należy włączać dopiero po tym czasie, a pełne ustalenie jej stężenia trwa kilka tygodni.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Reagila 1,5 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/reagila-100390771/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ontozry 12,5 mg; 25 mg, tabletki powlekane + tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ontozry-100450741/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Reagila. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/reagila-100390771/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ontozry. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ontozry-100450741/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKetokonazol+ KariprazynaPołączenie jest przeciwwskazane.Nie zaczynaj przyjmować ketokonazolu w tabletkach, jeśli bierzesz kariprazynę – zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek przeciwgrzybiczy.opóźniony (dni)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj przyjmować ketokonazolu w tabletkach, jeśli bierzesz kariprazynę – zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek przeciwgrzybiczy.

Ketokonazol w tabletkach mocno spowalnia usuwanie z organizmu leku przeciwpsychotycznego kariprazyny. Jej ilość we krwi rośnie i może narastać przez kilka tygodni. To zwiększa ryzyko niepokoju ruchowego, drżenia, sztywności mięśni, senności i zawrotów głowy. Tych leków nie wolno przyjmować razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • wewnętrzny niepokój i trudność w usiedzeniu w miejscu
  • drżenie, sztywność mięśni lub spowolnienie ruchów
  • nadmierna senność
  • zawroty głowy lub omdlenie przy wstawaniu
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Połączenie jest przeciwwskazane.[1] U pacjenta leczonego kariprazyną zastosuj lek przeciwgrzybiczy, który nie hamuje silnie CYP3A4, a w zakażeniach skóry i owłosionej skóry głowy preferuj postać miejscową. Jeśli doustny ketokonazol jest niezbędny (np. w leczeniu zespołu Cushinga), decyzję o zmianie leczenia przeciwpsychotycznego podejmuje lekarz prowadzący. Po odstawieniu kariprazyny jej czynne metabolity pozostają w organizmie przez kilka tygodni, dlatego włączenie ketokonazolu bezpośrednio po odstawieniu kariprazyny także niesie ryzyko interakcji.

Skutek kliniczny

Narastające stężenie kariprazyny i jej czynnych metabolitów zwiększa ryzyko działań niepożądanych zależnych od dawki, takich jak akatyzja, objawy pozapiramidowe, niepokój, senność i spadki ciśnienia. Ze względu na długie półtrwanie metabolitów skutki mogą narastać przez kilka tygodni i utrzymywać się po odstawieniu ketokonazolu.

Mechanizm

Ketokonazol jest silnym inhibitorem CYP3A4, a kariprazyna i jej czynne metabolity (demetylokariprazyna i didemetylokariprazyna) są metabolizowane głównie przez CYP3A4, z niewielkim udziałem CYP2D6.[1] Już po 4 dniach jednoczesnego podawania ketokonazol dwukrotnie zwiększał całkowitą ekspozycję na kariprazynę i jej czynne metabolity.[1] Ze względu na długie okresy półtrwania czynnych metabolitów przy dłuższym łączeniu należy oczekiwać dalszego wzrostu ekspozycji.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Ketokonazol – silny inhibitor CYP3A4[2], kariprazyna – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Ketokonazol: silny inhibitor CYP3A4[2], inhibitor P-gp[2]
  • Kariprazyna: inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • akatyzja i niepokój ruchowy
  • objawy pozapiramidowe (drżenie, sztywność, spowolnienie ruchowe)
  • nadmierna senność
  • ciśnienie tętnicze, w tym hipotonia ortostatyczna
  • objawy uszkodzenia wątroby przy stosowaniu doustnego ketokonazolu

Bezpieczniejsze alternatywy

terbinafinaketokonazol w postaci miejscowej (krem, szampon)nystatyna (miejscowo)

Kiedy ocena się zmienia

Miejscowa (krem, szampon)droga podania · ketokonazolinterakcja nie dotyczyKetokonazol stosowany na skórę lub owłosioną skórę głowy nie osiąga stężeń ogólnoustrojowych wystarczających do zahamowania CYP3A4, dlatego interakcja nie występuje.
Ketokonazol włączany wkrótce po odstawieniu kariprazynyodstep · kariprazynainne zalecenieCzynne metabolity kariprazyny mają długie okresy półtrwania, dlatego pozostają w organizmie przez kilka tygodni po odstawieniu leku. Włączenie doustnego ketokonazolu w tym okresie wymaga obserwacji pod kątem działań niepożądanych kariprazyny.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Reagila 1,5 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/reagila-100390771/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Reagila. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/reagila-100390771/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKlarytromycyna+ KariprazynaNie łącz kariprazyny z klarytromycyną – połączenie jest przeciwwskazane.Nie zaczynaj tego antybiotyku i nie odstawiaj kariprazyny na własną rękę, tylko poproś lekarza lub farmaceutę o inny antybiotyk.opóźniony (dni)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj tego antybiotyku i nie odstawiaj kariprazyny na własną rękę, tylko poproś lekarza lub farmaceutę o inny antybiotyk.

Ten antybiotyk silnie spowalnia rozkład kariprazyny w organizmie. Lek przeciwpsychotyczny gromadzi się wtedy we krwi i może wywołać silny niepokój ruchowy, drżenie, sztywność mięśni albo nadmierną senność. Tych leków nie wolno przyjmować razem, a lekarz może dobrać inny antybiotyk.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silny wewnętrzny niepokój i potrzeba ciągłego ruchu
  • drżenie rąk, sztywność mięśni lub spowolnione ruchy
  • mimowolne ruchy twarzy lub języka
  • nadmierna senność
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Nie łącz kariprazyny z klarytromycyną – połączenie jest przeciwwskazane.[1] U pacjenta leczonego kariprazyną wybierz antybiotyk, który nie hamuje silnie CYP3A4, np. azytromycynę, jeśli odpowiada wskazaniu. Krótkie wstrzymanie kariprazyny nie usuwa ryzyka, bo jej czynne metabolity utrzymują się w organizmie długo, a odstawienie leku przeciwpsychotycznego grozi nawrotem choroby. Jeśli do połączenia już doszło, skontaktuj się z lekarzem prowadzącym i obserwuj pacjenta pod kątem działań niepożądanych kariprazyny przez kilka tygodni po zakończeniu antybiotykoterapii.[1]

Skutek kliniczny

Kumulacja kariprazyny i jej czynnych metabolitów zwiększa ryzyko działań niepożądanych zależnych od dawki, takich jak akatyzja, objawy pozapiramidowe i nadmierna sedacja. Z powodu długich okresów półtrwania metabolitów podwyższona ekspozycja może utrzymywać się przez kilka tygodni po odstawieniu klarytromycyny.[1]

Mechanizm

Klarytromycyna jest silnym inhibitorem CYP3A4, a kariprazyna oraz jej czynne metabolity, demetylokariprazyna i didemetylokariprazyna, są metabolizowane głównie przez CYP3A4, z niewielkim udziałem CYP2D6.[1] Silny inhibitor CYP3A4 (ketokonazol) podwoił całkowitą ekspozycję na kariprazynę i jej czynne metabolity już po 4 dniach jednoczesnego podawania.[1] Ze względu na długie okresy półtrwania czynnych metabolitów przy dłuższym łącznym stosowaniu należy oczekiwać dalszego wzrostu ekspozycji.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Klarytromycyna – silny inhibitor CYP3A4[2], kariprazyna – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Klarytromycyna: silny inhibitor CYP3A4[2], inhibitor OATP1B1[2], inhibitor OATP1B3[2], inhibitor P-gp[2], substrat CYP3A4[4]
  • Kariprazyna: inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • akatyzja i niepokój ruchowy
  • objawy pozapiramidowe (drżenie, sztywność, spowolnienie ruchowe)
  • nadmierna senność i sedacja
  • obserwacja kliniczna przez kilka tygodni po odstawieniu klarytromycyny

Bezpieczniejsze alternatywy

azytromycyna

Kiedy ocena się zmienia

czas leczenia ≥ 4 dniklarytromycynaryzyko rośniePo 4 dniach łącznego stosowania silnego inhibitora CYP3A4 ekspozycja na kariprazynę jest już dwukrotnie większa, a przy dłuższej kuracji dalej rośnie z powodu długich okresów półtrwania czynnych metabolitów.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Reagila 1,5 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/reagila-100390771/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Reagila. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/reagila-100390771/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fromilid. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/fromilid-100140169/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneWorykonazol+ KariprazynaPołączenie jest przeciwwskazane.Nie zaczynaj przyjmować worykonazolu, jeśli bierzesz kariprazynę, tylko od razu skontaktuj się z lekarzem, który przepisał lek przeciwgrzybiczy, i nie odstawiaj samodzielnie kariprazyny.opóźniony (dni)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj przyjmować worykonazolu, jeśli bierzesz kariprazynę, tylko od razu skontaktuj się z lekarzem, który przepisał lek przeciwgrzybiczy, i nie odstawiaj samodzielnie kariprazyny.

Lek przeciwgrzybiczy worykonazol mocno spowalnia usuwanie z organizmu kariprazyny, leku stosowanego w chorobach psychicznych. Przez to kariprazyna gromadzi się we krwi, a jej ilość rośnie z każdym tygodniem wspólnego stosowania. Może to wywołać silne działania niepożądane, na przykład niepokój ruchowy, drżenie lub sztywność mięśni. Tych leków nie wolno przyjmować razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • wewnętrzny niepokój i trudność z usiedzeniem w miejscu
  • drżenie rąk, sztywność lub mimowolne ruchy mięśni
  • silna senność lub zawroty głowy
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Połączenie jest przeciwwskazane[1]. Jeśli pacjent przyjmujący kariprazynę wymaga leczenia przeciwgrzybiczego, należy wybrać lek niebędący silnym inhibitorem CYP3A4, na przykład echinokandynę albo amfoterycynę B. Gdy worykonazolu nie można zastąpić, decyzję o odstawieniu lub zamianie kariprazyny podejmuje lekarz prowadzący we współpracy z psychiatrą. Trzeba przy tym pamiętać, że czynne metabolity kariprazyny utrzymują się w organizmie przez kilka tygodni po odstawieniu[1].

Skutek kliniczny

Narastające stężenie kariprazyny i jej czynnych metabolitów zwiększa ryzyko działań niepożądanych zależnych od dawki, takich jak akatyzja, objawy pozapiramidowe, senność i zawroty głowy. Z powodu długiego okresu półtrwania metabolitów nadmierna ekspozycja może utrzymywać się tygodniami po przerwaniu połączenia.

Mechanizm

Worykonazol jest silnym inhibitorem CYP3A4[2]. Kariprazyna oraz jej czynne metabolity, demetylokariprazyna i didemetylokariprazyna, są metabolizowane głównie przez CYP3A4, z niewielkim udziałem CYP2D6[1]. Ketokonazol, inny silny inhibitor CYP3A4, dwukrotnie zwiększał całkowitą ekspozycję na kariprazynę już po 4 dniach jednoczesnego podawania[1]. Ze względu na długie okresy półtrwania czynnych metabolitów przy dłuższym łączeniu należy oczekiwać dalszego narastania ekspozycji[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Worykonazol – silny inhibitor CYP3A4[3], kariprazyna – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Worykonazol: słaby inhibitor CYP2B6[3], umiarkowany inhibitor CYP2C19[3], słaby inhibitor CYP2C9[3], silny inhibitor CYP3A4[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2C19[3], substrat CYP2C9[5], substrat CYP3A4[5]
  • Kariprazyna: inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • akatyzja i objawy pozapiramidowe
  • nadmierna senność i zawroty głowy
  • stan psychiczny przy zamianie lub odstawieniu kariprazyny

Bezpieczniejsze alternatywy

kaspofunginamykafunginaanidulafunginaamfoterycyna B

Kiedy ocena się zmienia

Dłużej niż kilka dniczas leczenia · worykonazolryzyko rośniePrzy dłuższym jednoczesnym podawaniu ekspozycja na kariprazynę narasta ponad wartość obserwowaną po kilku dniach z powodu długiego okresu półtrwania czynnych metabolitów.
Kariprazyna odstawiona w ostatnich tygodniachkolejność włączenia · kariprazynainne zalecenieCzynne metabolity kariprazyny utrzymują się w osoczu przez kilka tygodni po odstawieniu, dlatego włączenie worykonazolu wkrótce po przerwaniu kariprazyny wymaga obserwacji w kierunku działań niepożądanych.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Reagila 1,5 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/reagila-100390771/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Vfend 50 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vfend-100113340/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Reagila. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/reagila-100390771/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Vfend. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/vfend-100113340/

Pełny opis tej pary

Oznaczenia na tej stronie

  • Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
  • Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
  • Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
  • Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
  • Korzystna interakcjaPołączenie celowe

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Zgłoś błąd lub sugestię

Zgłoszenie trafi do redakcji razem z adresem tej strony. Nie podawaj danych pacjenta. Zasady przetwarzania danych opisuje polityka prywatności.