Przejdź do treści
Poradniki Historia Szukaj

Interakcje / Ketamina / Ketamina i sparsentan

Ketamina i sparsentan

Jaki opis pokazać?

Niekorzystna interakcja

Ketaminę u pacjenta leczonego sparsentanem można podać, ale należy monitorować ciśnienie tętnicze i być przygotowanym na leczenie niedociśnienia.

Przed zabiegiem powiedz anestezjologowi, że przyjmujesz sparsentan, i nie odstawiaj go bez porozumienia z lekarzem.

Niekorzystna interakcjaKetamina+ SparsentanKetaminę u pacjenta leczonego sparsentanem można podać, ale należy monitorować ciśnienie tętnicze i być przygotowanym na leczenie niedociśnienia.Przed zabiegiem powiedz anestezjologowi, że przyjmujesz sparsentan, i nie odstawiaj go bez porozumienia z lekarzem.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Przed zabiegiem powiedz anestezjologowi, że przyjmujesz sparsentan, i nie odstawiaj go bez porozumienia z lekarzem.

Ketaminę podaje się zwykle w szpitalu do znieczulenia lub uspokojenia. Lek, który przyjmujesz na nerki, obniża ciśnienie krwi, a razem z ketaminą ciśnienie może spaść bardziej niż zwykle. Na początku leczenia lek na nerki może też nieco wydłużyć działanie ketaminy. Lekarze mogą to kontrolować, jeśli wiedzą o twoim leczeniu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zawroty głowy lub uczucie omdlenia
  • silne osłabienie
  • przedłużona senność po zabiegu
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Ketaminę u pacjenta leczonego sparsentanem można podać, ale należy monitorować ciśnienie tętnicze i być przygotowanym na leczenie niedociśnienia.[1] Dawkę ketaminy miareczkuje się do uzyskania efektu, a gdy sparsentan włączono niedawno, warto zacząć od mniejszej dawki, bo zahamowanie CYP3A4 może wymagać jej zmniejszenia.[1] Przy rozpoczynaniu sparsentanu u pacjenta otrzymującego substraty CYP3A4 należy obserwować działania niepożądane i w razie potrzeby dostosować dawkę substratu.[2]

Skutek kliniczny

Głównym ryzykiem jest nasilone niedociśnienie tętnicze podczas znieczulenia lub sedacji ketaminą. Na początku leczenia sparsentanem możliwe jest też nieco silniejsze i dłuższe działanie ketaminy, w tym przedłużone wybudzanie.

Mechanizm

Sparsentan, jako podwójny antagonista receptora angiotensyny II typu 1 i receptora endoteliny, obniża ciśnienie tętnicze, a jednoczesne podanie leków przeciw nadciśnieniu i ketaminy zwiększa ryzyko niedociśnienia.[1] Ketamina jest substratem CYP3A4, a inhibitory tego enzymu zmniejszają jej klirens wątrobowy i zwiększają stężenie w osoczu.[1] Sparsentan jest jednocześnie umiarkowanym inhibitorem i induktorem CYP3A4 – pojedyncza dawka 800 mg zwiększyła AUC midazolamu 1,6-krotnie, a dawki wielokrotne nie zmieniały ekspozycji na midazolam.[2] Hamowanie metabolizmu ketaminy ma więc znaczenie głównie na początku leczenia sparsentanem, a w stanie stacjonarnym jest prawdopodobnie bez znaczenia klinicznego.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Sparsentan – umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], ketamina – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Sparsentan – słaby induktor CYP2B6[3], ketamina – drugorzędny szlak substrat CYP2B6[4]
  • Sparsentan – słaby induktor CYP2C9[3], ketamina – drugorzędny szlak substrat CYP2C9[4]
  • Sparsentan – induktor CYP3A4[3], ketamina – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Ketamina: drugorzędny szlak substrat CYP2B6[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C9[4], wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Sparsentan: umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], słaby inhibitor P-gp[3], słaby induktor CYP2B6[3], umiarkowany induktor CYP2C19[3], słaby induktor CYP2C9[3], induktor CYP3A4[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C8[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C9[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze
  • częstość akcji serca
  • głębokość sedacji i czas wybudzania

Kiedy ocena się zmienia

Sparsentan włączony niedawno (pierwsze dni leczenia)kolejność włączenia · sparsentanryzyko rośnieNa początku leczenia sparsentan działa jako inhibitor CYP3A4 i może zwiększać stężenie ketaminy, po dawkach wielokrotnych efekt ten zanika.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ketalar 10 10 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 30.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ketalar-10-100033210/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Filspari 200 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/filspari-100502048/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Filspari. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/filspari-100502048/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ketalar 10. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ketalar-10-100033210/

Alkohol przy tych lekach

Ketamina a alkohol: brak opisu w bazie.

Interakcja o niejasnym znaczeniuSparsentana alkoholNie ma potrzeby zakazywania alkoholu, ale należy zalecić picie najwyżej niewielkich ilości, unikanie upijania się oraz ostrożność przy pierwszym spożyciu alkoholu po rozpoczęciu leczenia lub zwiększeniu dawki sparsentanu.Jeśli pijesz, ogranicz się do małej ilości alkoholu, wstawaj powoli i nie pij dużo naraz.szybki (godziny)teoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Jeśli pijesz, ogranicz się do małej ilości alkoholu, wstawaj powoli i nie pij dużo naraz.

Ten lek obniża ciśnienie krwi, a alkohol może ten efekt wzmocnić. Po wypiciu alkoholu możesz łatwiej poczuć zawroty głowy albo słabość, zwłaszcza gdy szybko wstajesz. Picie dużych ilości alkoholu dodatkowo obciąża wątrobę, którą lekarz kontroluje w czasie leczenia.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zawroty głowy lub uczucie słabości przy wstawaniu
  • omdlenie lub zasłabnięcie
  • zażółcenie skóry lub białek oczu
  • ciemny mocz, nudności i ból pod prawym łukiem żebrowym
  • wyraźne zmniejszenie ilości oddawanego moczu po wymiotach lub biegunce
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie ma potrzeby zakazywania alkoholu, ale należy zalecić picie najwyżej niewielkich ilości, unikanie upijania się oraz ostrożność przy pierwszym spożyciu alkoholu po rozpoczęciu leczenia lub zwiększeniu dawki sparsentanu. ChPL sparsentanu nie zawiera zaleceń dotyczących alkoholu[1] Pacjentom regularnie pijącym większe ilości alkoholu warto zwrócić uwagę na wyniki prób wątrobowych wykonywanych w trakcie leczenia.

Skutek kliniczny

Najbardziej prawdopodobnym skutkiem jest nasilenie zawrotów głowy i niedociśnienia, szczególnie przy wstawaniu, z ryzykiem omdlenia i upadku. U pacjentów z chorobą nerek odwodnienie po większej ilości alkoholu, zwłaszcza z wymiotami, może sprzyjać przejściowemu pogorszeniu czynności nerek podczas blokady receptora angiotensyny. Przewlekłe nadużywanie alkoholu może utrudniać ocenę hepatotoksyczności sparsentanu.

Mechanizm

Sparsentan łączy antagonizm receptora endoteliny typu A z antagonizmem receptora angiotensyny II typu 1, przez co obniża ciśnienie tętnicze i może wywoływać niedociśnienie. Etanol rozszerza naczynia obwodowe i działa odwadniająco, więc może nasilać spadek ciśnienia, zwłaszcza ortostatyczny. Drugim możliwym punktem styku jest wątroba, ponieważ leki z grupy antagonistów receptora endoteliny, w tym sparsentan, mogą zwiększać aktywność aminotransferaz, a regularne picie większych ilości alkoholu samo obciąża wątrobę i utrudnia interpretację wyników prób wątrobowych. ChPL sparsentanu nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach[1] Wymieniony w składzie otoczki alkohol poliwinylowy jest polimerem, a nie etanolem, i nie ma znaczenia dla tej interakcji[1] Nie wykonano badań interakcji sparsentanu z etanolem, a ocena opiera się na profilach farmakodynamicznych obu substancji.

Metabolizm i transportery

  • Sparsentan: umiarkowany inhibitor CYP3A4[2], słaby inhibitor P-gp[2], słaby induktor CYP2B6[2], umiarkowany induktor CYP2C19[2], słaby induktor CYP2C9[2], induktor CYP3A4[2], drugorzędny szlak substrat CYP2C8[2], drugorzędny szlak substrat CYP2C9[2], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze, w tym objawy niedociśnienia ortostatycznego
  • aktywność ALT i AST oraz stężenie bilirubiny u osób regularnie pijących alkohol
  • stężenie kreatyniny po epizodach odwodnienia

Kiedy ocena się zmienia

Duża jednorazowa ilość alkoholu (upicie się)ilość alkoholu · pacjentryzyko rośnieDuża jednorazowa dawka etanolu nasila wazodylatację i odwodnienie, co zwiększa ryzyko istotnego niedociśnienia i przejściowego pogorszenia czynności nerek podczas blokady receptora angiotensyny.
Przewlekłe regularne picie większych ilości alkoholuczas leczenia · pacjentryzyko rośniePrzewlekłe nadużywanie alkoholu obciąża wątrobę i utrudnia ocenę zwiększenia aktywności aminotransferaz w trakcie leczenia sparsentanem, dlatego należy zwrócić uwagę na wyniki prób wątrobowych i poinformować lekarza prowadzącego.
Pierwsze tygodnie leczenia lub okres po zwiększeniu dawkiczas leczenia · alkoholryzyko rośnieRyzyko niedociśnienia jest największe na początku leczenia i po zwiększeniu dawki sparsentanu, dlatego w tym okresie warto zalecić szczególną ostrożność z alkoholem.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Filspari 200 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/filspari-100502048/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Filspari. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/filspari-100502048/

Pełny opis tej pary

Inne interakcje tych leków 611

Połączenie przeciwwskazaneAliskiren+ SparsentanNie łącz sparsentanu z aliskirenem – połączenie jest przeciwwskazane.Nie przyjmuj tych leków razem i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który zdecyduje, który lek odstawić – nie przerywaj leczenia samodzielnie.opóźniony (dni)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tych leków razem i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który zdecyduje, który lek odstawić – nie przerywaj leczenia samodzielnie.

Oba leki obniżają ciśnienie, działając na ten sam układ hormonów w organizmie. Razem mogą za bardzo obniżyć ciśnienie, podnieść poziom potasu we krwi i uszkodzić nerki. Tych leków nie wolno przyjmować jednocześnie.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zawroty głowy lub omdlenie przy wstawaniu
  • wyraźne osłabienie mięśni
  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • znaczne zmniejszenie ilości oddawanego moczu
  • obrzęki nóg
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Nie łącz sparsentanu z aliskirenem – połączenie jest przeciwwskazane[1]. Przed włączeniem sparsentanu odstaw aliskiren, a jeśli potrzebne jest dodatkowe obniżenie ciśnienia, sięgnij po lek spoza układu renina-angiotensyna-aldosteron, np. antagonistę wapnia lub diuretyk tiazydopodobny. Aliskiren nie ma zamiennika we własnej grupie, który byłby wolny od tej interakcji.

Skutek kliniczny

Podwójna blokada układu renina-angiotensyna-aldosteron zwiększa ryzyko niedociśnienia, hiperkaliemii i pogorszenia czynności nerek, w tym ostrej niewydolności nerek[1]. W połączeniach aliskirenu z innymi lekami blokującymi ten układ obserwowano także częstsze udary mózgu[2]. Nie wykazano przy tym dodatkowej korzyści nerkowej ani sercowo-naczyniowej w porównaniu z monoterapią[1].

Mechanizm

Sparsentan blokuje receptor endoteliny typu A i receptor angiotensyny II typu 1, czyli częściowo działa jak antagonista receptora angiotensynowego[1]. Aliskiren hamuje reninę na początku tej samej kaskady. Połączenie daje podwójną blokadę układu renina-angiotensyna-aldosteron, a działania obu leków na ciśnienie, potas i przepływ nerkowy sumują się[1][2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Sparsentan – umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], aliskiren – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]
  • Sparsentan – słaby inhibitor P-gp[3], aliskiren – wrażliwy substrat P-gp[4]
  • Sparsentan – induktor CYP3A4[3], aliskiren – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]
  • Aliskiren: drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4], wrażliwy substrat P-gp[4]
  • Sparsentan: umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], słaby inhibitor P-gp[3], słaby induktor CYP2B6[3], umiarkowany induktor CYP2C19[3], słaby induktor CYP2C9[3], induktor CYP3A4[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C8[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C9[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze
  • stężenie potasu w surowicy
  • kreatynina i eGFR

Bezpieczniejsze alternatywy

amlodypinalerkanidypinaindapamid

Kiedy ocena się zmienia

eGFR ≤ 60pacjentryzyko rośniePrzy eGFR poniżej 60 ml/min/1,73 m2 lub cukrzycy połączenie aliskirenu z lekiem blokującym receptor angiotensynowy jest przeciwwskazane także od strony aliskirenu, a ryzyko hiperkaliemii i ostrego uszkodzenia nerek rośnie.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Filspari 200 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/filspari-100502048/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Rasilez 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/rasilez-100147757/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Filspari. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/filspari-100502048/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Rasilez. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/rasilez-100147757/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneAmbrisentan+ SparsentanNie łącz ambrisentanu ze sparsentanem.Nie zaczynaj przyjmować drugiego z tych leków i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który zdecyduje, który lek masz zostawić.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj przyjmować drugiego z tych leków i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który zdecyduje, który lek masz zostawić.

Ambrisentanu i sparsentanu nie wolno przyjmować razem. Oba leki działają w podobny sposób na naczynia krwionośne, więc razem mogą zbyt mocno obniżyć ciśnienie, nasilić obrzęki i zwiększyć ryzyko uszkodzenia wątroby. Często zdarza się to, gdy leki przepisują dwaj różni lekarze, którzy nie wiedzą o sobie nawzajem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zawroty głowy lub omdlenie
  • obrzęki nóg albo szybki przyrost masy ciała
  • nasilona duszność
  • zażółcenie skóry lub białek oczu
  • ciemny mocz
  • nietypowe zmęczenie lub bladość
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz ambrisentanu ze sparsentanem.[1] Lekarz prowadzący musi zdecydować, który z leków pozostawić, w zależności od wskazania (nadciśnienie płucne lub nefropatia IgA). Jeśli pacjent przyjmował oba leki jednocześnie, należy skontrolować ciśnienie tętnicze, obecność obrzęków, aktywność aminotransferaz i stężenie hemoglobiny.

Skutek kliniczny

Należy spodziewać się nasilenia działań niepożądanych typowych dla blokady receptorów endoteliny, takich jak niedociśnienie, obrzęki i zatrzymanie płynów, uszkodzenie wątroby oraz niedokrwistość. Oba leki są przeciwwskazane w ciąży ze względu na działanie szkodliwe dla płodu, a ich łączenie nie daje dodatkowej korzyści terapeutycznej uzasadniającej to ryzyko.

Mechanizm

Sparsentan jest podwójnym antagonistą receptora endoteliny typu A i receptora angiotensyny II typu 1, a ambrisentan jest antagonistą receptora endoteliny. Jednoczesne stosowanie powoduje zdublowaną blokadę receptorów endoteliny i sumowanie działań farmakodynamicznych oraz niepożądanych obu leków. Jednoczesne stosowanie sparsentanu z antagonistami receptora endoteliny, w tym z ambrisentanem, jest przeciwwskazane.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Sparsentan – umiarkowany inhibitor CYP3A4[2], ambrisentan – substrat CYP3A4[3]
  • Sparsentan – słaby inhibitor P-gp[2], ambrisentan – substrat P-gp[3]
  • Sparsentan – umiarkowany induktor CYP2C19[2], ambrisentan – drugorzędny szlak substrat CYP2C19[3]
  • Sparsentan – induktor CYP3A4[2], ambrisentan – substrat CYP3A4[3]
  • Ambrisentan: drugorzędny szlak substrat CYP2C19[3], substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3], substrat UGT2B7[3]
  • Sparsentan: umiarkowany inhibitor CYP3A4[2], słaby inhibitor P-gp[2], słaby induktor CYP2B6[2], umiarkowany induktor CYP2C19[2], słaby induktor CYP2C9[2], induktor CYP3A4[2], drugorzędny szlak substrat CYP2C8[2], drugorzędny szlak substrat CYP2C9[2], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze
  • obrzęki i masa ciała
  • aktywność AlAT i AspAT
  • stężenie hemoglobiny
  • test ciążowy u kobiet w wieku rozrodczym

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Filspari 200 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/filspari-100502048/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Filspari. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/filspari-100502048/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Volibris. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/volibris-100192433/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneBozentan+ SparsentanNie stosuj sparsentanu u pacjenta przyjmującego bozentan ani odwrotnie.Jeśli dostałeś oba leki, nie zaczynaj ich łączyć i od razu porozmawiaj z lekarzem lub farmaceutą, a żadnego leku nie odstawiaj na własną rękę.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Jeśli dostałeś oba leki, nie zaczynaj ich łączyć i od razu porozmawiaj z lekarzem lub farmaceutą, a żadnego leku nie odstawiaj na własną rękę.

Tych dwóch leków nie wolno przyjmować razem. Oba działają w podobny sposób, więc razem mogą mocno obniżyć ciśnienie, nasilić obrzęki i zaszkodzić wątrobie. Bozentan może też osłabić działanie sparsentanu na nerki.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zawroty głowy lub omdlenie
  • obrzęki nóg lub szybki przyrost masy ciała
  • nasilona duszność
  • zażółcenie skóry lub oczu
  • ciemny mocz
  • nudności, ból brzucha pod prawym żebrem
  • nietypowe zmęczenie
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie stosuj sparsentanu u pacjenta przyjmującego bozentan ani odwrotnie.[1] Przy zmianie terapii odstaw jeden lek przed włączeniem drugiego i uzgodnij kolejność z lekarzem prowadzącym oba schorzenia. Jeśli pacjent wymaga leczenia nadciśnienia płucnego antagonistą receptora endoteliny, sparsentan nie jest właściwym wyborem i nefroprotekcję trzeba zaplanować inaczej.

Skutek kliniczny

Połączenie jest przeciwwskazane.[1] Należy spodziewać się nasilenia działań wspólnych dla leków blokujących receptor endoteliny, takich jak niedociśnienie, zatrzymanie płynów i obrzęki, uszkodzenie wątroby oraz działanie szkodliwe dla płodu. Indukcja CYP3A4 przez bozentan może przy tym nieprzewidywalnie obniżać ekspozycję na sparsentan i osłabiać jego działanie nefroprotekcyjne.

Mechanizm

Sparsentanu nie łączy się z antagonistami receptora endoteliny, w tym z bozentanem.[1] Sparsentan sam blokuje receptor endoteliny, a jednocześnie receptor angiotensyny typu 1, więc dodanie bozentanu daje podwójną blokadę tego samego układu i sumowanie działań. Dodatkowo bozentan indukuje CYP3A4 i obniża stężenie leków metabolizowanych przez ten izoenzym[2], a sparsentan jest metabolizowany głównie przez CYP3A i umiarkowany induktor CYP3A zmniejszał jego AUC o 62%.[1] Sparsentan z kolei hamuje i indukuje CYP3A4 oraz indukuje CYP2C9[1], czyli izoenzymy, przez które metabolizowany jest bozentan.[2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Bozentan – induktor CYP2C9[3], sparsentan – drugorzędny szlak substrat CYP2C9[4]
  • Bozentan – umiarkowany induktor CYP3A4[5], sparsentan – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Sparsentan – umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], bozentan – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Sparsentan – słaby induktor CYP2C9[4], bozentan – substrat CYP2C9[3]
  • Sparsentan – induktor CYP3A4[4], bozentan – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Bozentan: induktor CYP2C19[3], induktor CYP2C9[3], umiarkowany induktor CYP3A4[5], induktor P-gp[3], substrat CYP2C9[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat OATP1B1[5], substrat OATP1B3[5]
  • Sparsentan: umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], słaby inhibitor P-gp[4], słaby induktor CYP2B6[4], umiarkowany induktor CYP2C19[4], słaby induktor CYP2C9[4], induktor CYP3A4[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C8[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C9[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze
  • AlAT i AspAT
  • obrzęki i masa ciała
  • stężenie potasu
  • kreatynina i eGFR
  • hemoglobina

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Filspari 200 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/filspari-100502048/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tracleer 62,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tracleer-100111848/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tracleer. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tracleer-100111848/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Filspari. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/filspari-100502048/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneIrbesartan+ SparsentanNie stosuj sparsentanu razem z irbesartanem.Nie bierz sparsentanu razem z irbesartanem i jeśli masz w domu oba leki, zapytaj lekarza lub farmaceutę, który z nich masz teraz przyjmować.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie bierz sparsentanu razem z irbesartanem i jeśli masz w domu oba leki, zapytaj lekarza lub farmaceutę, który z nich masz teraz przyjmować.

Sparsentan działa częściowo tak samo jak irbesartan, dlatego tych leków nie bierze się razem. Przyjmowanie obu naraz może za bardzo obniżyć ciśnienie, podnieść poziom potasu we krwi i zaszkodzić nerkom. Sparsentan zwykle zastępuje irbesartan, a nie jest do niego dodawany.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zawroty głowy lub omdlenie, zwłaszcza przy wstawaniu
  • silne osłabienie mięśni lub kołatanie serca
  • wyraźnie mniej oddawanego moczu
  • nasilające się obrzęki nóg
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie stosuj sparsentanu razem z irbesartanem.[1] Sparsentan stosuje się zamiast irbesartanu, a nie jako dodatek do niego, więc przed rozpoczęciem leczenia sparsentanem irbesartan należy odstawić zgodnie z decyzją nefrologa. Jeśli wykryjesz oba leki na jednej recepcie lub w historii wydań, skontaktuj się z lekarzem prowadzącym przed wydaniem. Po zamianie leków kontroluj ciśnienie tętnicze, stężenie potasu i czynność nerek.

Skutek kliniczny

Grozi objawowe niedociśnienie tętnicze, hiperkaliemia i pogorszenie czynności nerek aż do ostrej niewydolności nerek.[1] Nie uzyskuje się przy tym dodatkowej korzyści, bo sparsentan zastępuje antagonistę receptora angiotensyny II w leczeniu białkomoczu. W badaniu rejestracyjnym sparsentan porównywano z irbesartanem jako alternatywą, a stosowanie innych inhibitorów układu renina–angiotensyna–aldosteron było w nim niedozwolone.[1]

Mechanizm

Sparsentanu nie łączy się z irbesartanem ani z żadnym innym antagonistą receptora angiotensyny II.[1] Sparsentan jest podwójnym antagonistą receptora endoteliny typu A i receptora angiotensyny II typu 1, więc sam blokuje ten sam receptor co irbesartan. Dodanie irbesartanu daje podwójną blokadę układu renina–angiotensyna–aldosteron. Podwójna blokada tego układu wiąże się z częstszym niedociśnieniem, hiperkaliemią i pogorszeniem czynności nerek, w tym ostrą niewydolnością nerek, w porównaniu z monoterapią jednym lekiem blokującym ten układ.[2][1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Sparsentan – słaby induktor CYP2C9[3], irbesartan – wrażliwy substrat CYP2C9[4]
  • Irbesartan: słaby inhibitor OATP1B1[4], wrażliwy substrat CYP2C9[4]
  • Sparsentan: umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], słaby inhibitor P-gp[3], słaby induktor CYP2B6[3], umiarkowany induktor CYP2C19[3], słaby induktor CYP2C9[3], induktor CYP3A4[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C8[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C9[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze
  • stężenie potasu w surowicy
  • kreatynina i eGFR
  • obrzęki

Kiedy ocena się zmienia

Zamiana irbesartanu na sparsentankolejność włączenia · pacjentinne zaleceniePrzy przestawianiu z irbesartanu na sparsentan irbesartan należy odstawić, a nie kontynuować równolegle. W pierwszych tygodniach po zamianie kontroluj ciśnienie tętnicze, potas i czynność nerek.
eGFR ≤ 60pacjentryzyko rośnieU pacjentów z upośledzoną czynnością nerek ryzyko hiperkaliemii i ostrego uszkodzenia nerek przy podwójnej blokadzie układu renina–angiotensyna–aldosteron jest większe.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Filspari 200 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/filspari-100502048/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Aprovel 150 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/aprovel-100000250/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Filspari. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/filspari-100502048/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Aprovel. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/aprovel-100000250/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKetamina+ TetryzolinaNie łącz tetryzoliny z ketaminą.Nie stosuj kropli z tetryzoliną w okresie leczenia ketaminą i powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że ich używałeś, a w zamian zapytaj o krople nawilżające.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie stosuj kropli z tetryzoliną w okresie leczenia ketaminą i powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że ich używałeś, a w zamian zapytaj o krople nawilżające.

Ketamina podnosi ciśnienie krwi i przyspiesza pracę serca. Krople do oczu z tetryzoliną zwężają naczynia krwionośne i też mogą podnosić ciśnienie. Razem mogą zbyt mocno obciążyć serce, zwłaszcza jeśli masz chorobę serca lub nadciśnienie.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silny ból głowy
  • kołatanie serca lub bardzo szybkie tętno
  • ból lub ucisk w klatce piersiowej
  • zawroty głowy
  • zaburzenia widzenia
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz tetryzoliny z ketaminą[1][2]. Przed planowanym podaniem ketaminy odstaw krople z tetryzoliną i zastąp je preparatem bez działania obkurczającego naczynia. Jeśli pacjent niedawno stosował tetryzolinę, poinformuj zespół podający ketaminę i monitoruj ciśnienie tętnicze oraz tętno.

Skutek kliniczny

Możliwy addytywny wzrost ciśnienia tętniczego i tachykardia, szczególnie groźne u osób z chorobą wieńcową, nadciśnieniem tętniczym lub nadczynnością tarczycy. Ketaminy nie stosuje się u pacjentów, u których wzrost ciśnienia tętniczego stanowi poważne ryzyko[3]. Tetryzoliny nie stosuje się jednocześnie z lekami, które mogą podwyższać ciśnienie tętnicze[1][2].

Mechanizm

Ketamina pobudza ośrodkowo układ współczulny i podnosi ciśnienie tętnicze oraz częstość akcji serca, a sympatykomimetyki mogą to pobudzające działanie nasilać[3]. Tetryzolina jest sympatykomimetykiem działającym na receptory alfa-adrenergiczne i zwęża naczynia krwionośne. Jej łączenie z lekami podwyższającymi ciśnienie tętnicze nasila skurcz naczyń i wzrost ciśnienia[1].

Metabolizm i transportery

  • Ketamina: drugorzędny szlak substrat CYP2B6[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C9[4], wrażliwy substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze
  • częstość akcji serca
  • objawy niedokrwienia mięśnia sercowego (ból w klatce piersiowej)

Bezpieczniejsze alternatywy

hialuronian sodu (krople nawilżające)olopatadynaketotifen

Kiedy ocena się zmienia

Choroba wieńcowa, nadciśnienie tętnicze lub nadczynność tarczycywiek · pacjentryzyko rośnieU pacjentów z ciężką chorobą układu krążenia lub nadczynnością tarczycy każdy z leków osobno jest przeciwwskazany, więc ich połączenie dodatkowo zwiększa ryzyko powikłań sercowo-naczyniowych.
Stosowanie dłuższe niż kilka dni lub częstsze niż zalecaneczas leczenia · tetryzolinaryzyko rośnieCzęste lub przedłużone zakraplanie zwiększa ogólnoustrojową ekspozycję na tetryzolinę i ryzyko addytywnego wzrostu ciśnienia.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Starazolin Free 0,5 mg/mL, krople do oczu, roztwór. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/starazolin-free-100381252/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Starazolin redFREE 0,5 mg/ml, krople do oczu, roztwór. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/starazolin-redfree-100439260/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ketalar 10 10 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 30.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ketalar-10-100033210/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ketalar 10. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 30.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ketalar-10-100033210/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKetamina+ ArypiprazolKetaminy nie stosuje się u pacjentów leczonych arypiprazolem z powodu zaburzeń psychicznych, w tym schizofrenii dobrze kontrolowanej farmakologicznie.Przed każdym zabiegiem w znieczuleniu powiedz lekarzowi, że przyjmujesz arypiprazol, i nie odstawiaj go samodzielnie.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Przed każdym zabiegiem w znieczuleniu powiedz lekarzowi, że przyjmujesz arypiprazol, i nie odstawiaj go samodzielnie.

Ketamina to lek do znieczulenia, który może wywoływać omamy, dziwne sny i silne pobudzenie. U osób leczonych z powodu chorób psychicznych, takich jak schizofrenia czy choroba dwubiegunowa, może zaostrzyć objawy choroby, dlatego nie stosuje się jej u osób przyjmujących arypiprazol. Oba leki razem mogą też nasilać senność i spowalniać oddech.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • omamy lub dziwne, niepokojące myśli
  • silny niepokój albo pobudzenie
  • nawrót objawów choroby
  • nadmierna senność
  • płytki lub spowolniony oddech
  • zawroty głowy przy wstawaniu
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – antagonizm, PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Ketaminy nie stosuje się u pacjentów leczonych arypiprazolem z powodu zaburzeń psychicznych, w tym schizofrenii dobrze kontrolowanej farmakologicznie[1]. Do znieczulenia lub sedacji należy wybrać inny lek. Arypiprazolu nie odstawia się przed zabiegiem bez decyzji psychiatry, ponieważ grozi to nawrotem choroby. Jeżeli w wyjątkowej sytuacji ketamina zostanie podana, konieczne jest zmniejszenie jej dawki ze względu na sumowanie działania hamującego ośrodkowy układ nerwowy[1].

Skutek kliniczny

Zaostrzenie psychozy, manii lub innych objawów choroby psychicznej, nasilone reakcje dysocjacyjne, omamy i pobudzenie w okresie wybudzania. Dodatkowo nasilona sedacja, ryzyko depresji oddechowej i wahań ciśnienia tętniczego.

Mechanizm

Ketamina jest przeciwwskazana u osób z zaburzeniami psychicznymi w wywiadzie oraz z podejrzewaną lub rozpoznaną schizofrenią, nawet dobrze kontrolowaną farmakologicznie[1]. Arypiprazol stosuje się wyłącznie w zaburzeniach psychicznych, dlatego jego przyjmowanie oznacza, że pacjent należy do tej grupy. Ketamina jako antagonista receptora NMDA wywołuje objawy dysocjacyjne i psychotyczne, które mogą przełamać działanie przeciwpsychotyczne arypiprazolu i zaostrzyć chorobę podstawową. Ketamina z innymi lekami hamującymi ośrodkowy układ nerwowy może nasilać sedację i zwiększać ryzyko depresji oddechowej[1]. Arypiprazol wymaga ostrożności przy łączeniu z innymi lekami działającymi na ośrodkowy układ nerwowy i przez blokadę receptora α1 może nasilać spadki ciśnienia tętniczego[2]. Arypiprazol w dawkach od 10 mg do 30 mg na dobę nie wpływa istotnie na metabolizm substratów CYP3A4, więc nie należy oczekiwać zmiany stężenia ketaminy[2].

Metabolizm i transportery

  • Ketamina: drugorzędny szlak substrat CYP2B6[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C9[3], wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Arypiprazol: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • stan psychiczny i objawy psychotyczne w okresie wybudzania
  • głębokość sedacji i oddech
  • ciśnienie tętnicze

Bezpieczniejsze alternatywy

propofoletomidattiopental

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ketalar 10 10 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 30.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ketalar-10-100033210/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abilify 5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/abilify-100125856/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ketalar 10. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ketalar-10-100033210/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abilify. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/abilify-100125856/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKetamina+ AsenapinaNie stosuj ketaminy u pacjenta leczonego asenapiną, bo choroba będąca wskazaniem do asenapiny wyklucza ketaminę.Przed każdym zabiegiem, znieczuleniem lub leczeniem bólu w szpitalu powiedz lekarzowi, że przyjmujesz asenapinę i z jakiego powodu.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Przed każdym zabiegiem, znieczuleniem lub leczeniem bólu w szpitalu powiedz lekarzowi, że przyjmujesz asenapinę i z jakiego powodu.

Ketaminy nie podaje się osobom, które leczą się z powodu schizofrenii lub innych zaburzeń psychicznych, a asenapina jest lekiem stosowanym właśnie w takich chorobach. Ketamina może wywołać nawrót objawów choroby, takich jak omamy, urojenia czy silne pobudzenie. Oba leki razem mogą też powodować silną senność i osłabienie oddychania.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • omamy, urojenia lub silny niepokój
  • nasilenie objawów choroby po zabiegu
  • bardzo silna senność lub trudność z wybudzeniem
  • płytki lub wolny oddech
  • zawroty głowy i omdlenie przy wstawaniu
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – antagonizm, PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie stosuj ketaminy u pacjenta leczonego asenapiną, bo choroba będąca wskazaniem do asenapiny wyklucza ketaminę[1]. Do znieczulenia wybierz inny lek znieczulający ogólnie. Jeżeli w wyjątkowej sytuacji ratującej życie ketamina jest jedyną opcją, decyzję podejmuje anestezjolog, stosuje najmniejszą skuteczną dawkę ketaminy i monitoruje pacjenta pod kątem depresji oddechowej oraz pobudzenia psychotycznego[1][2].

Skutek kliniczny

Zaostrzenie objawów psychotycznych lub maniakalnych, nasilone i przedłużone zahamowanie ośrodkowego układu nerwowego, depresja oddechowa oraz wahania ciśnienia tętniczego.

Mechanizm

Ketaminy nie stosuje się u osób z zaburzeniami psychicznymi w wywiadzie ani u osób z podejrzeniem lub rozpoznaniem schizofrenii, nawet gdy choroba jest dobrze kontrolowana farmakologicznie[1]. Asenapina jest lekiem przeciwpsychotycznym, więc jej stosowanie oznacza, że pacjent ma takie zaburzenie. Działanie psychotomimetyczne ketaminy wynikające z blokady receptora NMDA może znosić efekt leczenia przeciwpsychotycznego i wywołać nawrót objawów. Dodatkowo oba leki działają na ośrodkowy układ nerwowy i mogą sumować działanie hamujące, co nasila sedację i zwiększa ryzyko depresji oddechowej[1][2]. Asenapina blokuje receptor adrenergiczny α1 i może powodować niedociśnienie ortostatyczne[2].

Metabolizm i transportery

  • Ketamina: drugorzędny szlak substrat CYP2B6[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C9[3], wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Asenapina: słaby inhibitor CYP2D6[4], substrat CYP1A2[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • objawy psychotyczne i pobudzenie w okresie wybudzania
  • stopień sedacji i czynność oddechowa
  • ciśnienie tętnicze i tętno

Bezpieczniejsze alternatywy

propofoletomidat

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ketalar 10 10 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 30.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ketalar-10-100033210/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sycrest 5 mg, tabletki podjęzykowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sycrest-100229900/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ketalar 10. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ketalar-10-100033210/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sycrest. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sycrest-100229900/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKetamina+ PaliperydonNie podaje się ketaminy pacjentom leczonym paliperydonem z powodu schizofrenii lub innego zaburzenia psychotycznego.Przed każdym zabiegiem, znieczuleniem lub leczeniem bólu powiedz lekarzowi, że przyjmujesz paliperydon i na jaką chorobę się leczysz.szybki (godziny)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Przed każdym zabiegiem, znieczuleniem lub leczeniem bólu powiedz lekarzowi, że przyjmujesz paliperydon i na jaką chorobę się leczysz.

Ketamina jest lekiem do znieczulenia i silnym lekiem przeciwbólowym, który może wywoływać omamy i dziwne odczucia. U osób leczonych paliperydonem z powodu choroby psychicznej może nasilić objawy choroby i osłabić skuteczność leczenia. Oba leki powodują też senność, a razem mogą utrudniać oddychanie. Lekarze nie łączą tych leków.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • omamy, czyli widzenie lub słyszenie rzeczy, których nie ma
  • silny niepokój, lęk lub pobudzenie
  • dziwne myśli lub poczucie oderwania od rzeczywistości
  • bardzo silna senność
  • płytki lub wolny oddech
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – antagonizm, PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Nie podaje się ketaminy pacjentom leczonym paliperydonem z powodu schizofrenii lub innego zaburzenia psychotycznego[1]. Do znieczulenia, sedacji lub leczenia bólu należy wybrać lek bez działania psychotomimetycznego. Jeśli w stanie nagłym ketamina okaże się jedynym możliwym wyborem, należy zachować ostrożność przy łączeniu leków działających ośrodkowo, rozważyć mniejszą dawkę ketaminy oraz monitorować stan psychiczny i oddech[1][2].

Skutek kliniczny

Zaostrzenie objawów psychotycznych, pobudzenie, omamy i reakcje dysocjacyjne, w tym w okresie wybudzania. Nasilenie sedacji i zwiększone ryzyko depresji oddechowej przy jednoczesnym działaniu obu leków.

Mechanizm

Ketamina jest antagonistą receptora NMDA o działaniu psychotomimetycznym i może wywoływać lub nasilać objawy psychotyczne, co przeciwdziała działaniu przeciwpsychotycznemu paliperydonu. Ketaminy nie stosuje się u osób z zaburzeniami psychicznymi w wywiadzie ani u osób z podejrzeniem lub rozpoznaniem schizofrenii, nawet dobrze kontrolowanej farmakologicznie[1]. Paliperydon stosuje się głównie w schizofrenii, dlatego przeciwwskazanie wynikające z choroby obejmuje praktycznie każdego pacjenta leczonego tym lekiem. Dodatkowo oba leki działają depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy, a ich działanie sumuje się[1][2]. Nie przewiduje się istotnych klinicznie interakcji farmakokinetycznych paliperydonu z lekami metabolizowanymi przez izoenzymy cytochromu P-450[2].

Metabolizm i transportery

  • Ketamina: drugorzędny szlak substrat CYP2B6[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C9[3], wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Paliperydon: słaby inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • stan psychiczny i objawy psychotyczne, także podczas wybudzania
  • stopień sedacji
  • częstość oddechów i saturacja
  • ciśnienie tętnicze i tętno

Bezpieczniejsze alternatywy

propofoletomidat

Kiedy ocena się zmienia

Zawiesina do wstrzykiwań o przedłużonym uwalnianiupostać · paliperydoninne zaleceniePaliperydon w postaci o przedłużonym uwalnianiu działa przez wiele tygodni po ostatnim wstrzyknięciu, dlatego przerwanie podawania nie usuwa szybko ryzyka działania sumującego się z ketaminą. Niezależnie od tego przeciwwskazanie wynikające z rozpoznanej schizofrenii pozostaje w mocy.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ketalar 10 10 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 30.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ketalar-10-100033210/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Xeplion 25 mg, zawiesina do wstrzykiwań o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xeplion-100245661/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ketalar 10. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ketalar-10-100033210/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Xeplion. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xeplion-100245661/

Pełny opis tej pary

Oznaczenia na tej stronie

  • Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
  • Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
  • Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
  • Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
  • Korzystna interakcjaPołączenie celowe

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Zgłoś błąd lub sugestię

Zgłoszenie trafi do redakcji razem z adresem tej strony. Nie podawaj danych pacjenta. Zasady przetwarzania danych opisuje polityka prywatności.