Interakcje / Lanreotyd / Lanreotyd i liraglutyd
Jaki opis pokazać?
Niekorzystna interakcja
Połączenie można stosować pod warunkiem zwiększonej samokontroli glikemii i gotowości do zmiany dawek leków przeciwcukrzycowych.
Mierz cukier częściej niż zwykle, szczególnie w pierwszych tygodniach wspólnego stosowania, i pokaż wyniki lekarzowi, który w razie potrzeby zmieni dawki leków.
Niekorzystna interakcjaLanreotyd+ LiraglutydPołączenie można stosować pod warunkiem zwiększonej samokontroli glikemii i gotowości do zmiany dawek leków przeciwcukrzycowych.Mierz cukier częściej niż zwykle, szczególnie w pierwszych tygodniach wspólnego stosowania, i pokaż wyniki lekarzowi, który w razie potrzeby zmieni dawki leków.opóźniony (dni)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Mierz cukier częściej niż zwykle, szczególnie w pierwszych tygodniach wspólnego stosowania, i pokaż wyniki lekarzowi, który w razie potrzeby zmieni dawki leków.
Oba leki wpływają na poziom cukru we krwi, a razem mogą go zmieniać w trudny do przewidzenia sposób – raz za bardzo obniżać, a raz podwyższać. Oba mogą też powodować nudności, biegunkę i ból brzucha, a przy łącznym stosowaniu te dolegliwości mogą być silniejsze. Każdy z nich zwiększa też ryzyko kamieni w woreczku żółciowym. Leki można stosować razem, ale wymaga to większej uwagi.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- drżenie, poty, kołatanie serca, nagły głód lub splątanie (niski cukier)
- wzmożone pragnienie i częste oddawanie moczu (wysoki cukier)
- uporczywe nudności, wymioty lub biegunka
- silny ból brzucha, zwłaszcza pod prawym żebrem
- zażółcenie skóry lub białek oczu
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PD – antagonizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie można stosować pod warunkiem zwiększonej samokontroli glikemii i gotowości do zmiany dawek leków przeciwcukrzycowych. W trakcie leczenia lanreotydem należy częściej oznaczać glikemię i w razie potrzeby dostosować dawkę liraglutydu oraz innych leków przeciwcukrzycowych[1]. Warto obserwować pacjenta pod kątem nasilonych objawów ze strony przewodu pokarmowego i objawów kamicy żółciowej.
Skutek kliniczny
Możliwa hipoglikemia albo pogorszenie kontroli glikemii, zwłaszcza w pierwszych tygodniach jednoczesnego stosowania lub po zmianie dawki któregokolwiek leku. Możliwe nasilenie nudności, biegunki i bólu brzucha oraz większe ryzyko kamicy żółciowej.
Mechanizm
Lanreotyd hamuje wydzielanie insuliny i glukagonu, więc może zarówno obniżać, jak i podwyższać glikemię oraz zmieniać zapotrzebowanie na leki przeciwcukrzycowe[1]. Liraglutyd obniża glikemię przez zależne od glukozy pobudzanie wydzielania insuliny i hamowanie wydzielania glukagonu, dlatego wypadkowy wpływ obu leków na stężenie glukozy jest trudny do przewidzenia. Oba leki działają na przewód pokarmowy i spowalniają jego czynność, przez co ich działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego i dróg żółciowych mogą się sumować. Liraglutyd ma bardzo niski potencjał interakcji przez enzymy cytochromu P450 i wiązanie z białkami osocza[2], a ponieważ jest podawany podskórnie, zmniejszone przez lanreotyd wchłanianie jelitowe go nie dotyczy.
Metabolizm i transportery
- Lanreotyd: inhibitor CYP3A4[3]
Monitorować
- glikemia (samokontrola, zwłaszcza na początku jednoczesnego stosowania)
- HbA1c
- objawy hipoglikemii i hiperglikemii
- nudności, wymioty, biegunka, odwodnienie
- objawy kamicy żółciowej (ból w prawym podżebrzu, żółtaczka)
Kiedy ocena się zmienia
| Włączenie lanreotydu u pacjenta leczonego liraglutydemkolejność włączenia · lanreotyd | inne zalecenie | Po włączeniu lanreotydu u pacjenta ze stabilną glikemią na liraglutydzie należy zwiększyć częstość samokontroli glikemii i być gotowym na zmianę dawek leków przeciwcukrzycowych. |
| Jednoczesne stosowanie insuliny lub pochodnej sulfonylomocznikadawka · pacjent | ryzyko rośnie | Ryzyko hipoglikemii jest największe, gdy oprócz liraglutydu pacjent przyjmuje insulinę lub pochodną sulfonylomocznika, i wtedy w pierwszej kolejności rozważa się zmniejszenie dawki tych leków. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Somatuline Autogel 60 mg/dawkę, roztwór do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/somatuline-autogel-100128903/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ablymico 6 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań we wstrzykiwaczu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ablymico-100541030/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Somatuline Autogel. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/somatuline-autogel-100128903/
Alkohol przy tych lekach
Lanreotyd a alkohol: brak opisu w bazie.
Liraglutyd a alkohol: brak opisu w bazie.
Inne interakcje tych leków 154
Niekorzystna interakcjaAdrenalina+ LiraglutydNigdy nie opóźniaj ani nie pomijaj adrenaliny w anafilaksji z powodu leczenia liraglutydem.W razie ciężkiej reakcji alergicznej użyj adrenaliny bez wahania, a jeśli masz cukrzycę, w kolejnych godzinach sprawdzaj cukier glukometrem i powiedz lekarzowi, że przyjmujesz liraglutyd.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
W razie ciężkiej reakcji alergicznej użyj adrenaliny bez wahania, a jeśli masz cukrzycę, w kolejnych godzinach sprawdzaj cukier glukometrem i powiedz lekarzowi, że przyjmujesz liraglutyd.
Adrenalina, którą podaje się w ciężkiej reakcji alergicznej, na krótko podnosi poziom cukru we krwi i osłabia działanie liraglutydu. Nie jest to niebezpieczne i zwykle mija w ciągu kilku godzin. Jeśli masz cukrzycę, po użyciu adrenaliny cukier może być przez jakiś czas wyższy niż zwykle. Liraglutyd nie przeszkadza adrenalinie w ratowaniu życia.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- wysoki wynik cukru na glukometrze
- silne pragnienie i częste oddawanie moczu
- kołatanie serca lub bardzo szybkie bicie serca
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – antagonizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nigdy nie opóźniaj ani nie pomijaj adrenaliny w anafilaksji z powodu leczenia liraglutydem. U chorego na cukrzycę po podaniu adrenaliny kontroluj glikemię w kolejnych godzinach, a przy powtarzanych dawkach lub wlewie dożylnym może być konieczne doraźne zwiększenie dawki insuliny lub innych leków hipoglikemizujących[1]. Dawki liraglutydu nie zmienia się z powodu jednorazowego użycia adrenaliny.
Skutek kliniczny
Przejściowe zwiększenie stężenia glukozy we krwi i osłabienie działania hipoglikemizującego liraglutydu w czasie działania adrenaliny. Po pojedynczym wstrzyknięciu w anafilaksji efekt jest krótkotrwały, przy wielokrotnych dawkach lub wlewie dożylnym hiperglikemia może być wyraźna i wymagać korekty leczenia przeciwcukrzycowego.
Mechanizm
Adrenalina hamuje wydzielanie insuliny, dlatego u osób z cukrzycą może być konieczne zwiększenie dawki insuliny lub innych leków hipoglikemicznych[1]. Liraglutyd obniża glikemię głównie przez zależne od glukozy pobudzanie wydzielania insuliny, więc hamowanie tego wydzielania przez adrenalinę oraz nasilenie glikogenolizy i glukoneogenezy osłabiają jego działanie. Oba leki mogą też przyspieszać czynność serca, co w przypadku adrenaliny ma znaczenie głównie przy podaniu dożylnym.
Monitorować
- glikemia w ciągu kilku godzin po podaniu adrenaliny
- częstość akcji serca i ciśnienie tętnicze przy podaniu dożylnym
Kiedy ocena się zmienia
| Wstrzykiwacz do jednorazowego użycia w anafilaksjipostać · adrenalina | ryzyko maleje | Po pojedynczym wstrzyknięciu domięśniowym wzrost glikemii jest krótkotrwały i zwykle wystarcza kontrola glikemii bez zmiany leczenia przeciwcukrzycowego. |
| Wlew dożylnydroga podania · adrenalina | ryzyko rośnie | Przy ciągłym wlewie adrenaliny hiperglikemia może być znaczna i zwykle wymaga częstej kontroli glikemii oraz doraźnej insulinoterapii, a liraglutyd nie wystarczy do jej opanowania. |
| Liraglutyd stosowany w leczeniu otyłości bez cukrzycypostać · pacjent | ryzyko maleje | U osób bez cukrzycy przejściowy wzrost glikemii po adrenalinie nie ma znaczenia klinicznego i nie wymaga kontroli. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Adrenalina WZF 300 mcg/0,3 ml, roztwór do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/adrenalina-wzf-100124176/
Niekorzystna interakcjaAmiodaron+ LanreotydPrzed włączeniem drugiego leku oceń częstość rytmu i EKG, a w trakcie skojarzenia kontroluj tętno i przewodzenie przedsionkowo-komorowe.Mierz tętno w domu i powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba leki, a jeśli tętno jest wyraźnie wolniejsze niż zwykle albo kręci ci się w głowie, skontaktuj się z lekarzem.opóźniony (dni)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Mierz tętno w domu i powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba leki, a jeśli tętno jest wyraźnie wolniejsze niż zwykle albo kręci ci się w głowie, skontaktuj się z lekarzem.
Oba leki mogą zwalniać pracę serca. Stosowane razem mogą spowolnić ją bardziej niż każdy z osobna. Zwykle można je łączyć, ale lekarz powinien wtedy częściej sprawdzać tętno i EKG.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- bardzo wolne tętno
- zawroty głowy
- omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
- nagłe osłabienie lub duszność przy wysiłku
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Przed włączeniem drugiego leku oceń częstość rytmu i EKG, a w trakcie skojarzenia kontroluj tętno i przewodzenie przedsionkowo-komorowe. Przy jednoczesnym stosowaniu leków zwalniających rytm może być konieczne dostosowanie ich dawki[1]. Leki metabolizowane przez CYP3A4 o wąskim indeksie terapeutycznym stosuje się z lanreotydem ostrożnie[1].
Skutek kliniczny
Możliwa nasilona bradykardia zatokowa i zaburzenia przewodzenia przedsionkowo-komorowego, zwłaszcza u pacjentów z wyjściowo wolnym rytmem lub zaburzeniami przewodzenia. Teoretycznie możliwy jest też wzrost ekspozycji na amiodaron.
Mechanizm
Lanreotyd nieznacznie zwalnia czynność serca, a jednoczesne podanie leków indukujących bradykardię może dawać addytywny efekt na częstość rytmu[1]. Amiodaron sam zwalnia rytm zatokowy i przewodzenie przedsionkowo-komorowe, więc oba działania się sumują. Analogi somatostatyny mogą też zmniejszać klirens metaboliczny leków metabolizowanych przez CYP3A4 o wąskim indeksie terapeutycznym, co może wynikać z supresji hormonu wzrostu[1]. Amiodaron jest metabolizowany przez CYP3A4 i ma wąski indeks terapeutyczny, ale wpływ lanreotydu na jego stężenie nie został zbadany.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Amiodaron: inhibitor CYP1A2[3], inhibitor CYP2B6[3], inhibitor CYP2C19[3], inhibitor CYP2C8[3], umiarkowany inhibitor CYP2C9[4], słaby inhibitor CYP2D6[4], słaby inhibitor CYP3A4[4], inhibitor OCT2[3], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C8[3], wrażliwy substrat CYP3A4[3]
- Lanreotyd: inhibitor CYP3A4[2]
Monitorować
- częstość rytmu serca (tętno)
- EKG – rytm zatokowy, odstęp PQ, zaburzenia przewodzenia
- objawy bradykardii – zawroty głowy, omdlenia, nietolerancja wysiłku
Kiedy ocena się zmienia
| Kilka miesięcy od odstawienia amiodaronuodstep · amiodaron | inne zalecenie | Interakcje amiodaronu mogą utrzymywać się kilka miesięcy po zakończeniu leczenia z powodu długiego okresu półtrwania. Włączając lanreotyd w tym czasie, nadal kontroluj tętno i EKG. |
| Włączenie drugiego leku u pacjenta już leczonego pierwszymkolejność włączenia · pacjent | inne zalecenie | Przed dołączeniem drugiego leku wykonaj EKG i oceń wyjściową częstość rytmu, a następnie powtórz kontrolę po ustaleniu dawki. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Somatuline Autogel 60 mg/dawkę, roztwór do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/somatuline-autogel-100128903/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Somatuline Autogel. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/somatuline-autogel-100128903/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Cordarone. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/cordarone-100015850/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Niekorzystna interakcjaBetaksolol+ LanreotydPołączenie można stosować pod warunkiem kontroli tętna, zwłaszcza na początku leczenia lanreotydem lub po zwiększeniu dawki któregokolwiek z leków.Mierz regularnie tętno i ciśnienie, a jeśli poczujesz zawroty głowy, duże osłabienie lub zasłabniesz, skontaktuj się z lekarzem.nieznanyteoretyczne
Niekorzystna interakcja
Mierz regularnie tętno i ciśnienie, a jeśli poczujesz zawroty głowy, duże osłabienie lub zasłabniesz, skontaktuj się z lekarzem.
Oba leki mogą zwalniać pracę serca, a razem robią to silniej. Dotyczy to także betaksololu w kroplach do oczu, bo część leku przenika do krwi. Zbyt wolne bicie serca może powodować zawroty głowy, osłabienie albo omdlenie.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- bardzo wolne bicie serca
- zawroty głowy
- osłabienie lub nietypowe zmęczenie
- omdlenie lub uczucie zbliżającego się omdlenia
- duszność
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie można stosować pod warunkiem kontroli tętna, zwłaszcza na początku leczenia lanreotydem lub po zwiększeniu dawki któregokolwiek z leków. Przy objawowej bradykardii może być konieczne zmniejszenie dawki betaksololu[1]. U pacjentów stosujących betaksolol w kroplach do oczu nie należy pomijać tej interakcji, bo lek wchłania się do krążenia[2].
Skutek kliniczny
Możliwe nasilone zwolnienie czynności serca, a w następstwie zawroty głowy, osłabienie, niedociśnienie lub omdlenie. Ryzyko jest większe u osób z wyjściowo wolnym rytmem serca lub zaburzeniami przewodzenia.
Mechanizm
Lanreotyd nieco zwalnia czynność serca, a betaksolol jako beta-adrenolityk działa bradykardizująco, więc ich wpływ na rytm serca się sumuje[1]. Betaksolol podany do oka również może wywołać ogólnoustrojowe działania beta-adrenolityków, w tym istotną klinicznie bradykardię i niedociśnienie[2].
Metabolizm i transportery
- Lanreotyd: inhibitor CYP3A4[3]
Monitorować
- tętno
- ciśnienie tętnicze
- EKG przy objawach bradykardii lub zaburzeniach przewodzenia w wywiadzie
Kiedy ocena się zmienia
| Krople do oczupostać · betaksolol | ryzyko maleje | Po podaniu do oka narażenie ogólnoustrojowe na betaksolol jest mniejsze niż po tabletkach, ale interakcje właściwe dla beta-adrenolityków podawanych ogólnie mogą wystąpić, dlatego zalecenie kontroli tętna pozostaje. |
| Lanreotyd włączany u pacjenta leczonego betaksololemkolejność włączenia · lanreotyd | inne zalecenie | Przy rozpoczynaniu leczenia lanreotydem u pacjenta przyjmującego betaksolol należy częściej kontrolować tętno i w razie bradykardii dostosować dawkę beta-adrenolityku. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Somatuline Autogel 60 mg/dawkę, roztwór do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/somatuline-autogel-100128903/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Betoptic S 2,5 mg/ml, krople do oczu, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/betoptic-s-100010018/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Somatuline Autogel. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/somatuline-autogel-100128903/
Niekorzystna interakcjaBisoprolol+ LanreotydPołączenie można stosować, ale wymaga kontroli czynności serca i w razie potrzeby zmniejszenia dawki bisoprololu.Mierz regularnie tętno, a jeśli spadnie wyraźnie poniżej zwykłych wartości lub pojawią się zawroty głowy, nie odstawiaj leków sam, tylko skontaktuj się z lekarzem.nieznanyteoretyczne
Niekorzystna interakcja
Mierz regularnie tętno, a jeśli spadnie wyraźnie poniżej zwykłych wartości lub pojawią się zawroty głowy, nie odstawiaj leków sam, tylko skontaktuj się z lekarzem.
Oba leki zwalniają pracę serca i ich działanie może się sumować. Serce może wtedy bić zbyt wolno, co objawia się zawrotami głowy, osłabieniem lub omdleniem. Jeśli chorujesz na cukrzycę, zastrzyki mogą zmieniać poziom cukru, a lek na serce może ukrywać objawy jego spadku.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- bardzo wolne tętno
- zawroty głowy lub uczucie zbliżającego się omdlenia
- omdlenie
- nietypowe zmęczenie lub duszność przy niewielkim wysiłku
- u chorych na cukrzycę – nagłe poty, głód, splątanie, które mogą oznaczać niski cukier
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie można stosować, ale wymaga kontroli czynności serca i w razie potrzeby zmniejszenia dawki bisoprololu[1]. Przed włączeniem lanreotydu u pacjenta leczonego bisoprololem należy ocenić tętno i wykluczyć objawową bradykardię oraz blok przedsionkowo-komorowy II lub III stopnia bez rozrusznika, ponieważ w tych stanach bisoprolol jest przeciwwskazany[2]. U chorych na cukrzycę należy zwiększyć samokontrolę glikemii i w razie potrzeby dostosować leczenie przeciwcukrzycowe[1].
Skutek kliniczny
Możliwe nasilenie bradykardii, a u osób z zaburzeniami przewodzenia także pogłębienie bloku przedsionkowo-komorowego. U chorych na cukrzycę hipoglikemia wywołana zmianą gospodarki węglowodanowej może przebiegać bez typowych objawów ostrzegawczych, takich jak kołatanie serca czy drżenie.
Mechanizm
Lanreotyd nieznacznie zwalnia czynność serca, a bisoprolol jako beta-adrenolityk działa chronotropowo ujemnie i wydłuża przewodzenie przedsionkowo-komorowe. Oba działania sumują się[1]. Dodatkowo lanreotyd może wywołać hipoglikemię lub hiperglikemię przez wpływ na wydzielanie insuliny i glukagonu[1], a blokada receptorów beta-adrenergicznych może maskować objawy hipoglikemii[2].
Metabolizm i transportery
- Lanreotyd: inhibitor CYP3A4[3]
Monitorować
- tętno spoczynkowe, szczególnie w pierwszych tygodniach leczenia lanreotydem i po zmianie dawki
- EKG u pacjentów z chorobą serca lub zaburzeniami przewodzenia
- ciśnienie tętnicze
- glikemia u chorych na cukrzycę
Kiedy ocena się zmienia
| Lanreotyd dołączany do stałego leczenia bisoprololemkolejność włączenia · lanreotyd | inne zalecenie | Przy włączaniu lanreotydu u pacjenta na ustalonej dawce bisoprololu należy ocenić tętno przed pierwszym wstrzyknięciem i kontrolować je w kolejnych tygodniach, a przy bradykardii rozważyć zmniejszenie dawki bisoprololu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Somatuline Autogel 60 mg/dawkę, roztwór do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/somatuline-autogel-100128903/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Concor Cor 7,5 7,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/concor-cor-7-5-100099969/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Somatuline Autogel. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/somatuline-autogel-100128903/
Niekorzystna interakcjaCyklosporyna+ LanreotydPrzy włączaniu, zmianie dawki i odstawianiu lanreotydu oznaczaj stężenie cyklosporyny we krwi i w razie potrzeby dostosuj jej dawkę.Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie cyklosporyną o zastrzykach z lanreotydem i zrób zlecone badania poziomu cyklosporyny we krwi, nie zmieniając samodzielnie dawek.opóźniony (dni)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie cyklosporyną o zastrzykach z lanreotydem i zrób zlecone badania poziomu cyklosporyny we krwi, nie zmieniając samodzielnie dawek.
Lanreotyd może sprawić, że cyklosporyna przyjmowana w kapsułkach słabiej się wchłania i działa słabiej. Wtedy lek chroniący przed odrzuceniem przeszczepu lub kontrolujący twoją chorobę może przestać wystarczająco działać. Po odstawieniu lanreotydu poziom cyklosporyny może z kolei wzrosnąć i obciążyć nerki. Lekarz zwykle zleca wtedy badanie krwi i w razie potrzeby zmienia dawkę cyklosporyny.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka, ból lub obrzęk w okolicy przeszczepionego narządu
- nawrót lub nasilenie objawów choroby leczonej cyklosporyną
- zmniejszenie ilości oddawanego moczu lub obrzęki
- drżenie rąk, nadmierne zmęczenie
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PK – wchłanianie, PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Przy włączaniu, zmianie dawki i odstawianiu lanreotydu oznaczaj stężenie cyklosporyny we krwi i w razie potrzeby dostosuj jej dawkę[1]. U biorców przeszczepu stężenie cyklosporyny należy często oznaczać, zwłaszcza w chwili wprowadzania lub odstawiania jednocześnie stosowanego leku[2]. W przypadku oktreotydu bywa konieczne zwiększenie dawki cyklosporyny o 50% lub przejście na podawanie dożylne[2], dla lanreotydu wielkość korekty ustala się na podstawie stężeń.
Skutek kliniczny
Główne ryzyko to spadek stężenia cyklosporyny poniżej zakresu terapeutycznego i utrata skuteczności immunosupresji, u biorców przeszczepu z ryzykiem odrzucenia. Po odstawieniu lanreotydu stężenie cyklosporyny może wzrosnąć i nasilić jej nefrotoksyczność.
Mechanizm
Lanreotyd zwalnia czynność przewodu pokarmowego i zmniejsza wchłanianie jelitowe innych leków, w tym cyklosporyny podanej doustnie, co obniża jej względną biodostępność[1]. Analogi somatostatyny mogą też zmniejszać klirens metaboliczny leków metabolizowanych przez CYP3A4 o wąskim indeksie terapeutycznym, prawdopodobnie przez supresję hormonu wzrostu, więc nie można wykluczyć działania w przeciwnym kierunku[1]. Oktreotyd, analog somatostatyny o podobnym działaniu, zmniejsza dostępność cyklosporyny po podaniu doustnym[2].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- stężenie minimalne cyklosporyny we krwi pełnej (C0)
- kreatynina w surowicy i eGFR
- objawy odrzucenia przeszczepu lub zaostrzenia choroby podstawowej
Kiedy ocena się zmienia
| Dożylnadroga podania · cyklosporyna | ryzyko maleje | Przy dożylnym podaniu cyklosporyny odpada mechanizm zmniejszonego wchłaniania jelitowego, pozostaje jedynie możliwy wpływ na metabolizm, nadal warto kontrolować stężenia. |
| Odstawienie lanreotydu u pacjenta na ustalonej dawce cyklosporynykolejność włączenia · lanreotyd | inne zalecenie | Po odstawieniu lanreotydu wchłanianie cyklosporyny wraca do wyjściowego, więc dawka zwiększona wcześniej może prowadzić do nadmiernych stężeń i nefrotoksyczności. Należy oznaczyć stężenie i w razie potrzeby zmniejszyć dawkę cyklosporyny. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Somatuline Autogel 60 mg/dawkę, roztwór do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/somatuline-autogel-100128903/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Sandimmun Neoral 50 mg, kapsułki miękkie. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sandimmun-neoral-100059898/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Somatuline Autogel. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/somatuline-autogel-100128903/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Sandimmun Neoral. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sandimmun-neoral-100059898/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Niekorzystna interakcjaDeksametazon+ LiraglutydPołączenie można stosować, ale u chorego na cukrzycę trzeba częściej kontrolować glikemię przez cały okres podawania deksametazonu i kilka dni po jego odstawieniu.Mierz cukier częściej w czasie przyjmowania deksametazonu i kilka dni po jego odstawieniu, a deksametazon bierz rano i przy wysokich wynikach skontaktuj się z lekarzem.szybki (godziny)rozległe badania
Niekorzystna interakcja
Mierz cukier częściej w czasie przyjmowania deksametazonu i kilka dni po jego odstawieniu, a deksametazon bierz rano i przy wysokich wynikach skontaktuj się z lekarzem.
Deksametazon podnosi poziom cukru we krwi, a liraglutyd go obniża, więc deksametazon może osłabić działanie liraglutydu. Jeśli masz cukrzycę, cukier może w trakcie kuracji rosnąć, zwłaszcza po południu i wieczorem. Po zakończeniu przyjmowania deksametazonu cukier zwykle wraca do wcześniejszych wartości, a czasem może spaść za nisko.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silne pragnienie i suchość w ustach
- częste oddawanie dużych ilości moczu
- wyraźne zmęczenie, senność lub nieostre widzenie
- cukier we krwi wyraźnie wyższy niż zwykle
- po odstawieniu deksametazonu drżenie, poty, kołatanie serca lub nagły głód
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – antagonizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- rozległe badania
Postępowanie
Połączenie można stosować, ale u chorego na cukrzycę trzeba częściej kontrolować glikemię przez cały okres podawania deksametazonu i kilka dni po jego odstawieniu. Kortykosteroidy osłabiają działanie leków obniżających cukier[1]. Jeśli glikemia wyraźnie rośnie, lekarz powinien zintensyfikować leczenie przeciwcukrzycowe, najczęściej przez czasowe dołączenie lub zwiększenie insuliny, ponieważ dawki liraglutydu nie zwiększa się szybciej niż przewiduje schemat titracji. Po zakończeniu kuracji steroidowej doraźnie dodane leczenie należy stopniowo zmniejszyć, aby uniknąć hipoglikemii. Deksametazon najlepiej podawać rano.
Skutek kliniczny
U chorych na cukrzycę leczonych liraglutydem deksametazon może pogorszyć kontrolę glikemii, zwłaszcza w godzinach popołudniowych i wieczornych po porannej dawce steroidu. Przy dużych dawkach lub dłuższym leczeniu możliwa jest znaczna hiperglikemia, a w skrajnych przypadkach stan hiperglikemiczno-hiperosmolalny. Po odstawieniu deksametazonu glikemia spada, co przy wcześniejszym zwiększeniu leczenia przeciwcukrzycowego może prowadzić do hipoglikemii, szczególnie gdy pacjent stosuje też insulinę lub pochodną sulfonylomocznika.
Mechanizm
Deksametazon podnosi glikemię, ponieważ nasila glukoneogenezę w wątrobie, zmniejsza wrażliwość tkanek na insulinę i hamuje wydzielanie insuliny. Działa więc przeciwnie do liraglutydu, który obniża glikemię przez pobudzanie zależnego od glukozy wydzielania insuliny i hamowanie wydzielania glukagonu. Kortykosteroidy osłabiają działanie leków hipoglikemizujących, w tym insuliny[1]. Opóźnienie opróżniania żołądka przez liraglutyd może nieznacznie zmienić tempo wchłaniania leków doustnych, ale nie wymaga to zmiany dawki[2].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- glikemia na czczo i po posiłkach, zwłaszcza po południu i wieczorem
- HbA1c przy leczeniu deksametazonem trwającym tygodnie lub dłużej
- objawy hiperglikemii (pragnienie, wielomocz)
- objawy hipoglikemii po odstawieniu deksametazonu
Kiedy ocena się zmienia
| Miejscowa (krople do oczu, do uszu, maści, wziewnie)droga podania · deksametazon | ryzyko maleje | Przy miejscowym stosowaniu deksametazonu wchłanianie ogólnoustrojowe jest małe i istotny wpływ na glikemię jest mało prawdopodobny. |
| Dawki duże (przeciwzapalne, immunosupresyjne, przeciwwymiotne w onkologii)dawka · deksametazon | ryzyko rośnie | Im większa dawka deksametazonu, tym silniejsza hiperglikemia i większa potrzeba czasowego dołączenia insuliny. |
| Pojedyncza dawka lub krótka kuracjaczas leczenia · deksametazon | ryzyko maleje | Pojedyncza dawka lub kuracja kilkudniowa powoduje przemijający wzrost glikemii, zwykle wystarczy częstsza samokontrola bez trwałej zmiany leczenia. |
| dawka ≥ 3,0 mg (leczenie otyłości u osoby bez cukrzycy)liraglutyd | ryzyko maleje | U osoby bez cukrzycy stosującej liraglutyd w leczeniu otyłości ryzyko groźnej hiperglikemii jest mniejsze, ale deksametazon może osłabiać efekt metaboliczny i sprzyjać przyrostowi masy ciała. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Pabi-Dexamethason 500 mcg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/pabi-dexamethason-100018356/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ablymico 6 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań we wstrzykiwaczu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ablymico-100541030/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dexamethasone Krka. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/dexamethasone-krka-100334057/
Niekorzystna interakcjaEwerolimus+ LiraglutydPołączenie można stosować, ale wymaga ono ściślejszej kontroli glikemii i stężenia ewerolimusu.Mierz częściej cukier we krwi, pilnuj terminów badania poziomu ewerolimusu i powiedz lekarzowi, jeśli masz uporczywą biegunkę lub wymioty.opóźniony (dni)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Mierz częściej cukier we krwi, pilnuj terminów badania poziomu ewerolimusu i powiedz lekarzowi, jeśli masz uporczywą biegunkę lub wymioty.
Ewerolimus może podnosić poziom cukru we krwi, przez co liraglutyd może słabiej działać. Liraglutyd spowalnia trawienie i bywa przyczyną biegunki, co może zmieniać ilość ewerolimusu wchłanianą z tabletek. Oba leki mogą wywoływać nudności i biegunkę, a razem te objawy mogą być silniejsze.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- wyraźnie wyższe niż zwykle pomiary cukru
- silne pragnienie i częste oddawanie moczu
- uporczywa biegunka lub wymioty
- oznaki odwodnienia, takie jak suchość w ustach, zawroty głowy i mało moczu
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – antagonizm, PK – wchłanianie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie można stosować, ale wymaga ono ściślejszej kontroli glikemii i stężenia ewerolimusu. Po włączeniu ewerolimusu u pacjenta leczonego liraglutydem częściej oznaczaj glikemię i HbA1c oraz bądź gotów na modyfikację leczenia przeciwcukrzycowego. Po włączeniu lub zwiększeniu dawki liraglutydu oraz przy uporczywej biegunce oznacz minimalne stężenie ewerolimusu i w razie potrzeby skoryguj dawkę[1]. Dbaj o nawodnienie pacjenta przy nasilonych objawach żołądkowo-jelitowych.
Skutek kliniczny
Możliwe pogorszenie kontroli glikemii mimo stosowania liraglutydu, szczególnie po włączeniu ewerolimusu. Teoretycznie możliwa zmienność stężeń ewerolimusu w okresie włączania lub zwiększania dawki liraglutydu oraz przy biegunce. Sumują się też działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego (nudności, biegunka), które grożą odwodnieniem.
Mechanizm
Ewerolimus jako inhibitor mTOR często podnosi glikemię i może wywołać lub nasilić cukrzycę, co osłabia efekt hipoglikemizujący liraglutydu. Liraglutyd nie wchodzi w istotne interakcje przez cytochrom P450 ani przez wiązanie z białkami osocza, więc nie wpływa na metabolizm ewerolimusu[2]. Liraglutyd nieznacznie opóźnia opróżnianie żołądka, a wywołana nim biegunka może zmieniać wchłanianie doustnych leków, czego klinicznie istotnego wpływu nie można wykluczyć przy lekach o wąskim indeksie terapeutycznym[2]. Ewerolimus jest takim lekiem.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- glikemia na czczo i HbA1c
- minimalne stężenie ewerolimusu po włączeniu lub zwiększeniu dawki liraglutydu
- nasilenie nudności, wymiotów i biegunki
- stan nawodnienia i czynność nerek przy objawach żołądkowo-jelitowych
Kiedy ocena się zmienia
| Ewerolimus włączany u pacjenta leczonego liraglutydemkolejność włączenia · ewerolimus | inne zalecenie | Największe ryzyko pogorszenia kontroli glikemii występuje w pierwszych tygodniach po włączeniu ewerolimusu, wtedy zagęść kontrolę glikemii i rozważ modyfikację leczenia przeciwcukrzycowego. |
| Liraglutyd włączany lub zwiększany u pacjenta leczonego ewerolimusemkolejność włączenia · liraglutyd | inne zalecenie | Po włączeniu liraglutydu lub zwiększeniu jego dawki oraz przy biegunce oznacz minimalne stężenie ewerolimusu i w razie potrzeby skoryguj dawkę. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Votubia 2,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/votubia-100253844/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ablymico 6 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań we wstrzykiwaczu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ablymico-100541030/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Votubia. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/votubia-100253844/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Niekorzystna interakcjaFludrokortyzon+ LiraglutydPołączenie można stosować, ale po włączeniu, zmianie dawki lub odstawieniu fludrokortyzonu trzeba częściej kontrolować glikemię i w razie potrzeby zmodyfikować leczenie przeciwcukrzycowe.Częściej mierz cukier we krwi po rozpoczęciu, zmianie dawki lub odstawieniu fludrokortyzonu i pokaż wyniki lekarzowi.opóźniony (dni)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Częściej mierz cukier we krwi po rozpoczęciu, zmianie dawki lub odstawieniu fludrokortyzonu i pokaż wyniki lekarzowi.
Fludrokortyzon może podnosić poziom cukru we krwi i przez to osłabiać działanie liraglutydu. Może też powodować zatrzymywanie wody w organizmie, obrzęki i przybieranie na wadze. Te leki można brać razem, ale warto częściej sprawdzać cukier, zwłaszcza gdy lekarz zmienia dawkę fludrokortyzonu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- wyraźnie wyższe niż zwykle wyniki pomiaru cukru
- wzmożone pragnienie i częste oddawanie moczu
- obrzęki nóg lub szybki przyrost masy ciała
- osłabienie mięśni lub skurcze przy wymiotach albo biegunce
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – antagonizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie można stosować, ale po włączeniu, zmianie dawki lub odstawieniu fludrokortyzonu trzeba częściej kontrolować glikemię i w razie potrzeby zmodyfikować leczenie przeciwcukrzycowe. Przy uporczywych wymiotach lub biegunce w trakcie stosowania liraglutydu warto oznaczyć potas, bo fludrokortyzon nasila hipokaliemię[1].
Skutek kliniczny
U chorego na cukrzycę możliwe jest słabsze wyrównanie glikemii po włączeniu lub zwiększeniu dawki fludrokortyzonu. Po jego odstawieniu lub zmniejszeniu dawki działanie hipoglikemizujące terapii może się nasilić, zwłaszcza gdy liraglutyd łączy się z insuliną lub pochodną sulfonylomocznika. Fludrokortyzon zatrzymuje sód i wodę, co może dawać obrzęki i przyrost masy ciała[1] oraz maskować spadek masy ciała oczekiwany po liraglutydzie.
Mechanizm
Fludrokortyzon jako kortykosteroid ma oprócz silnego działania mineralokortykoidowego także działanie glikokortykoidowe, które podnosi stężenie glukozy we krwi i osłabia działanie leków przeciwcukrzycowych[1]. Liraglutyd obniża glikemię przez pobudzanie receptora GLP-1, więc oba leki działają na glikemię przeciwstawnie. Niewielkie opóźnienie opróżniania żołądka przez liraglutyd nie zmienia w istotny klinicznie sposób wchłaniania leków doustnych i nie wymaga zmiany dawki[2].
Metabolizm i transportery
- Fludrokortyzon: substrat CYP3A4[3]
Monitorować
- glikemia na czczo i poposiłkowa
- HbA1c
- stężenie potasu przy wymiotach lub biegunce
- masa ciała i obrzęki
- ciśnienie tętnicze
Kiedy ocena się zmienia
| dawka ≥ 3,0 mgliraglutyd | inne zalecenie | Gdy liraglutyd w dawce 3,0 mg jest stosowany w leczeniu otyłości u osoby bez cukrzycy, osłabienie działania obniżającego glikemię ma małe znaczenie praktyczne. Ważniejsze staje się zatrzymywanie wody przez fludrokortyzon, które może maskować utratę masy ciała. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Cortineff 100 mcg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cortineff-100015978/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ablymico 6 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań we wstrzykiwaczu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ablymico-100541030/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fludrocortisone Adamed. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/fludrocortisone-adamed-100430460/
Oznaczenia na tej stronie
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
- Korzystna interakcjaPołączenie celowe
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.