Interakcje / Larotrektynib / Larotrektynib i midazolam
Jaki opis pokazać?
Niekorzystna interakcja
Midazolam można stosować u pacjenta leczonego larotrektynibem, ale trzeba obserwować nasilenie i czas trwania sedacji oraz rozważyć mniejszą dawkę midazolamu, zwłaszcza przy podaniu doustnym.
Powiedz lekarzowi przed podaniem midazolamu, że przyjmujesz larotrektynib, nie pij alkoholu i nie prowadź samochodu, dopóki senność całkowicie nie minie.
Niekorzystna interakcjaLarotrektynib+ MidazolamMidazolam można stosować u pacjenta leczonego larotrektynibem, ale trzeba obserwować nasilenie i czas trwania sedacji oraz rozważyć mniejszą dawkę midazolamu, zwłaszcza przy podaniu doustnym.Powiedz lekarzowi przed podaniem midazolamu, że przyjmujesz larotrektynib, nie pij alkoholu i nie prowadź samochodu, dopóki senność całkowicie nie minie.szybki (godziny)badania kliniczne
Niekorzystna interakcja
Powiedz lekarzowi przed podaniem midazolamu, że przyjmujesz larotrektynib, nie pij alkoholu i nie prowadź samochodu, dopóki senność całkowicie nie minie.
Lek przeciwnowotworowy larotrektynib spowalnia rozkład midazolamu w organizmie. Przez to midazolam może działać silniej i dłużej niż zwykle, a senność może utrzymywać się do następnego dnia. Ryzyko jest większe, jeśli przyjmujesz też silne leki przeciwbólowe lub inne leki nasenne.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- bardzo silna lub przedłużona senność
- trudności z wybudzeniem
- płytki lub wolny oddech
- zawroty głowy i chwiejny chód
- splątanie
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Midazolam można stosować u pacjenta leczonego larotrektynibem, ale trzeba obserwować nasilenie i czas trwania sedacji oraz rozważyć mniejszą dawkę midazolamu, zwłaszcza przy podaniu doustnym.[1] Szczególną ostrożność należy zachować, gdy pacjent przyjmuje jednocześnie opioidy, inne benzodiazepiny lub inne leki działające depresyjnie na OUN, ponieważ ich działanie sumuje się z działaniem midazolamu.[1] Pacjent nie powinien pić alkoholu w czasie stosowania midazolamu.[1]
Skutek kliniczny
Larotrektynib przyjmowany w dawce 100 mg dwa razy na dobę przez 10 dni zwiększał Cmax i AUC midazolamu podanego doustnie 1,7-krotnie.[2] Skutkiem może być silniejsza i dłuższa sedacja, senność, zaburzenia koordynacji, a przy jednoczesnym stosowaniu innych leków działających depresyjnie na OUN również depresja oddechowa.[1] Wzrost ekspozycji jest umiarkowany, więc u większości pacjentów nie prowadzi do istotnej zmiany efektu klinicznego, ale u osób starszych, osłabionych i przyjmujących opioidy może mieć znaczenie.
Mechanizm
Larotrektynib słabo hamuje CYP3A, czyli główny enzym rozkładający midazolam, i w ten sposób zwiększa ekspozycję na midazolam.[2] Midazolam jest metabolizowany głównie przez CYP3A4 i CYP3A5, a inhibitory tych enzymów zwiększają jego stężenie w osoczu oraz nasilają i wydłużają jego działanie.[1] Midazolam nie zmienia farmakokinetyki innych leków, więc larotrektynib nie jest narażony na zmianę stężenia.[1]
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- stopień i czas trwania sedacji
- częstość oddechów i saturacja przy sedacji zabiegowej
- senność i zaburzenia równowagi następnego dnia
- ryzyko upadków u osób starszych
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Dożylnadroga podania · midazolam | ryzyko maleje | Wzrost ekspozycji wykazano dla midazolamu podanego doustnie. Przy podaniu dożylnym pomija się metabolizm przedukładowy w jelicie i wątrobie, więc wpływ słabego inhibitora CYP3A jest zwykle mniejszy, a dawkę i tak dostosowuje się do efektu sedacji pod kontrolą personelu. |
| Jednoczesne opioidy lub inne leki działające depresyjnie na OUNdawka · pacjent | ryzyko rośnie | Opioidy, inne benzodiazepiny, leki przeciwpsychotyczne i alkohol sumują się z działaniem midazolamu i mogą prowadzić do nasilonej sedacji oraz depresji oddechowej. W połączeniu z hamowaniem metabolizmu midazolamu przez larotrektynib ryzyko jest większe, dlatego potrzebna jest mniejsza dawka midazolamu i ścisła obserwacja oddechu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dormicum 15 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dormicum-100020459/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vitrakvi 25 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vitrakvi-100426670/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 20.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vitrakvi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 20.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/vitrakvi-100426670/
Alkohol przy tych lekach
Interakcja o niejasnym znaczeniuLarotrektyniba alkoholZaleca się ograniczenie alkoholu do okazjonalnych, małych ilości albo całkowitą rezygnację z picia w trakcie leczenia.Pij alkohol rzadko i w małych ilościach albo wcale, a jeśli pijesz codziennie, powiedz o tym lekarzowi.nieznanyteoretyczne
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Pij alkohol rzadko i w małych ilościach albo wcale, a jeśli pijesz codziennie, powiedz o tym lekarzowi.
Ten lek może powodować zawroty głowy, zmęczenie i obciążać wątrobę. Alkohol działa podobnie, więc razem mogą nasilać te objawy. Nie wiadomo, by mała ilość alkoholu była groźna, ale lepiej pić rzadko i niewiele albo wcale. Unikaj drinków z sokiem grejpfrutowym, bo grejpfrut może zwiększać ilość leku we krwi.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silne zawroty głowy lub chwiejny chód
- nadmierna senność lub zmęczenie
- zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
- ból pod prawym łukiem żebrowym
- nasilone nudności lub wymioty
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Zaleca się ograniczenie alkoholu do okazjonalnych, małych ilości albo całkowitą rezygnację z picia w trakcie leczenia. Pacjent powinien unikać alkoholu w dniach, w których odczuwa zawroty głowy lub zmęczenie, i nie prowadzić pojazdów po wypiciu nawet niewielkiej ilości. Należy unikać napojów zawierających grejpfruta, w tym drinków z sokiem grejpfrutowym, bo grejpfrut może zwiększać stężenie larotrektynibu w osoczu[1]. U pacjentów pijących regularnie lub z chorobą wątroby trzeba przekazać informację lekarzowi prowadzącemu.
Skutek kliniczny
Najbardziej prawdopodobne jest nasilenie zawrotów głowy, senności i zmęczenia oraz zaburzeń chodu, co zwiększa ryzyko upadków i utrudnia prowadzenie pojazdów. Regularne lub obfite picie alkoholu może zwiększać ryzyko uszkodzenia wątroby, które jest znanym działaniem niepożądanym larotrektynibu. Alkohol może też nasilać nudności i wymioty, częste w trakcie leczenia przeciwnowotworowego. Brak opisanych przypadków ciężkich skutków tego połączenia.
Mechanizm
Nie należy spodziewać się istotnej interakcji farmakokinetycznej, bo etanol nie jest silnym inhibitorem ani induktorem CYP3A, P-gp ani BCRP, które decydują o losach larotrektynibu w organizmie. Larotrektynib jest substratem CYP3A, P-gp i BCRP, a jego stężenie zwiększają m.in. grejpfrut i inhibitory CYP3A[1]. Możliwe jest natomiast addycyjne działanie farmakodynamiczne. Larotrektynib często wywołuje zawroty głowy, zmęczenie i inne objawy neurologiczne oraz zwiększa aktywność aminotransferaz. Alkohol działa depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy i jest hepatotoksyczny, dlatego oba czynniki mogą się sumować. ChPL larotrektynibu nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach[1].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- aktywność aminotransferaz i stężenie bilirubiny zgodnie z harmonogramem leczenia
- zawroty głowy, zaburzenia chodu i nadmierna senność
- nudności i wymioty
Kiedy ocena się zmienia
| Duże ilości alkoholu jednorazowoilość alkoholu · pacjent | ryzyko rośnie | Picie dużych ilości alkoholu jednorazowo istotnie nasila działanie depresyjne na ośrodkowy układ nerwowy i zwiększa ryzyko upadków oraz zaostrzenia nudności i wymiotów u pacjenta leczonego larotrektynibem. |
| Picie regularne lub codzienneczas leczenia · pacjent | ryzyko rośnie | Przewlekłe picie alkoholu sumuje się z hepatotoksycznością larotrektynibu, dlatego wymaga ścisłej kontroli parametrów wątrobowych i poinformowania lekarza prowadzącego. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vitrakvi 25 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vitrakvi-100426670/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vitrakvi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/vitrakvi-100426670/
Połączenie przeciwwskazaneMidazolama alkoholNie spożywać alkoholu w czasie leczenia midazolamem.Nie pij alkoholu w czasie przyjmowania midazolamu, a jeśli już go wypiłeś, nie bierz leku i skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą.szybki (godziny)rozległe badania
Połączenie przeciwwskazane
Nie pij alkoholu w czasie przyjmowania midazolamu, a jeśli już go wypiłeś, nie bierz leku i skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą.
Alkohol bardzo silnie wzmacnia działanie midazolamu. Może to spowodować nadmierną senność, zaburzenia oddychania, a nawet utratę przytomności i zagrożenie życia. Dlatego w czasie leczenia nie należy pić alkoholu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- bardzo silna senność i trudności z obudzeniem
- spowolniony lub płytki oddech
- zawroty głowy i utrata równowagi
- splątanie lub brak kontaktu
- sinienie warg i palców
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PD – synergizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- rozległe badania
Postępowanie
Nie spożywać alkoholu w czasie leczenia midazolamem. ChPL nakazuje unikać jednoczesnego przyjmowania produktu z alkoholem[1]. Alkohol nie jest ujęty w przeciwwskazaniach (punkt 4.3), ale ze względu na ryzyko śpiączki i zgonu połączenie należy traktować jak zagrażające życiu. W przypadku przedawkowania z udziałem alkoholu ChPL odsyła do punktu 4.9[1].
Skutek kliniczny
Połączenie może wywołać nadmierną sedację prowadzącą do śpiączki lub zgonu oraz istotną klinicznie depresję oddechową i krążeniową[1]. U osób, które spożywały alkohol, rośnie też prawdopodobieństwo zaburzeń uważności po lekach nasennych[1].
Mechanizm
Midazolam i alkohol działają depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy, więc ich skutki sumują się i wzajemnie nasilają. Dotyczy to sedacji, działania nasennego oraz hamowania ośrodka oddechowego i krążenia. Interakcja ma charakter farmakodynamiczny, bo oba związki wzmacniają przekaźnictwo hamujące w mózgu. ChPL wskazuje, że połączenie z alkoholem z dużym prawdopodobieństwem zwiększa efekt uspokajający i nasenny midazolamu[1].
Metabolizm i transportery
- Midazolam: wrażliwy substrat CYP3A4[2]
Monitorować
- stopień sedacji i przytomność
- częstość oddechów i saturacja
- ciśnienie tętnicze i tętno
- zaburzenia uważności i koordynacji następnego dnia
Kiedy ocena się zmienia
| Dowolna ilośćilość alkoholu · alkohol | inne zalecenie | Nie określono bezpiecznej ilości alkoholu w czasie leczenia midazolamem. ChPL zaleca unikanie alkoholu bez podawania progu. |
| Leczenie długotrwałeczas leczenia · pacjent | ryzyko rośnie | Ryzyko uzależnienia od midazolamu rośnie z dawką i czasem leczenia, a jest większe u osób nadużywających alkoholu. U takich pacjentów szczególnie ważne jest ograniczenie czasu stosowania i unikanie alkoholu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dormicum 15 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dormicum-100020459/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Inne interakcje tych leków 461
Połączenie przeciwwskazaneBenzodiazepiny nasenne (np. midazolam, estazolam)+ Triazole (np. flukonazol, pozakonazol, worykonazol) klasaPrzy jednoczesnym stosowaniu benzodiazepiny nasennej metabolizowanej przez CYP3A4 i triazolowego leku przeciwgrzybiczego należy unikać tego połączenia albo zmniejszyć dawkę benzodiazepiny i ściśle obserwować pacjenta pod kątem nadmiernej sedacji.Jeśli przyjmujesz lek nasenny z grupy benzodiazepin i dostajesz lek przeciwgrzybiczy z grupy triazoli, nie łącz ich bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą, bo lek nasenny może działać dużo silniej i dłużej.szybki (godziny)rozległe badania
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli przyjmujesz lek nasenny z grupy benzodiazepin i dostajesz lek przeciwgrzybiczy z grupy triazoli, nie łącz ich bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą, bo lek nasenny może działać dużo silniej i dłużej.
Niektóre leki przeciwgrzybicze, takie jak flukonazol, itrakonazol, worykonazol czy pozakonazol, spowalniają usuwanie z organizmu części leków nasennych, na przykład midazolamu i estazolamu. Lek nasenny może wtedy działać dużo mocniej i dłużej niż zwykle. Możesz być bardzo senny także następnego dnia, mieć kłopoty z równowagą i łatwiej upaść. Nie dotyczy to wszystkich leków nasennych, bo na przykład lormetazepam i temazepam są usuwane z organizmu inną drogą.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- bardzo silna senność, także w ciągu dnia
- trudność z obudzeniem się
- spowolniony lub płytki oddech
- zawroty głowy i chwiejny chód
- upadek lub prawie upadek
- splątanie albo niewyraźna mowa
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- rozległe badania
Postępowanie
Przy jednoczesnym stosowaniu benzodiazepiny nasennej metabolizowanej przez CYP3A4 i triazolowego leku przeciwgrzybiczego należy unikać tego połączenia albo zmniejszyć dawkę benzodiazepiny i ściśle obserwować pacjenta pod kątem nadmiernej sedacji. Doustny midazolam z itrakonazolem jest ujęty w przeciwwskazaniach charakterystyki itrakonazolu, a z pozakonazolem i worykonazolem należy go unikać. Jeśli midazolam musi być podany dożylnie podczas leczenia triazolem, trzeba rozważyć mniejszą dawkę, zapewnić monitorowanie oddychania i gotowość do wspomagania wentylacji. Przy estazolamie z triazolem należy zastosować najmniejszą skuteczną dawkę albo zamienić lek nasenny na substancję unieczynnianą przez glukuronidację, na przykład lormetazepam lub temazepam. Ponieważ itrakonazol, pozakonazol i izawukonazol długo pozostają w organizmie, ostrożność należy utrzymać także przez kilka dni po ich odstawieniu.
Skutek kliniczny
Połączenie może powodować nasiloną i przedłużoną sedację, senność i zaburzenia sprawności psychoruchowej następnego dnia, zaburzenia równowagi i upadki, a przy dużych dawkach lub podaniu dożylnym także depresję oddechową. Najsilniej narażony jest midazolam podawany doustnie, bo zahamowanie metabolizmu w jelicie i wątrobie sumuje się. U pacjentów leczonych długotrwałym wlewem midazolamu na oddziale intensywnej terapii lek może się kumulować, co wydłuża wybudzanie.
Mechanizm
Triazolowe leki przeciwgrzybicze hamują izoenzym CYP3A4 w wątrobie i ścianie jelita[1]. Benzodiazepiny nasenne unieczynniane głównie przez ten enzym, czyli midazolam i estazolam, są wtedy wolniej metabolizowane, a ich stężenie we krwi i czas działania wyraźnie rosną. Najsilniejszymi inhibitorami w tej grupie są itrakonazol, pozakonazol i worykonazol, a flukonazol i izawukonazol hamują CYP3A4 umiarkowanie, przy czym efekt flukonazolu rośnie wraz z dawką[1]. Interakcja nie jest wspólna dla całej grupy benzodiazepin, bo lormetazepam, temazepam, nitrazepam i remimazolam są metabolizowane innymi szlakami. Po stronie triazoli kierunek interakcji jest wspólny dla wszystkich leków grupy, a różni się jedynie jej siła.
Monitorować
- głębokość sedacji i poziom świadomości
- częstość oddechów i saturacja, zwłaszcza przy midazolamie podawanym dożylnie
- ciśnienie tętnicze
- senność i spowolnienie psychoruchowe następnego dnia
- zaburzenia równowagi i ryzyko upadków u osób starszych
- czas wybudzania po sedacji lub znieczuleniu
Kiedy ocena się zmienia
| Doustnadroga podania · benzodiazepiny nasenne | ryzyko rośnie | Przy doustnym podaniu midazolamu hamowanie CYP3A4 w ścianie jelita i w wątrobie sumuje się, co daje najsilniejszy wzrost stężenia. Połączenie doustnego midazolamu z itrakonazolem jest przeciwwskazane w charakterystyce itrakonazolu, a z pozakonazolem i worykonazolem należy go unikać. |
| Wlew ciągły lub wielokrotne dawkiczas leczenia · benzodiazepiny nasenne | ryzyko rośnie | Jednorazowa dożylna dawka midazolamu jest mniej narażona na interakcję niż podanie doustne, ale przy długotrwałym wlewie lub powtarzanych dawkach lek się kumuluje i wybudzanie może się znacznie wydłużyć. Należy zmniejszyć szybkość wlewu i monitorować głębokość sedacji. |
| Duża dawka flukonazoludawka · triazole | ryzyko rośnie | Hamowanie CYP3A4 przez flukonazol zależy od dawki, więc przy dużych dawkach leczniczych interakcja z midazolamem i estazolamem staje się porównywalna z silniejszymi triazolami. Pojedyncza mała dawka flukonazolu stosowana w kandydozie pochwy daje słabszy i krótszy efekt, ale nie wyklucza interakcji. |
| Kilka dni od odstawienia triazoluodstep · triazole | inne zalecenie | Itrakonazol, pozakonazol i izawukonazol mają długi okres półtrwania, a ich działanie hamujące utrzymuje się przez kilka dni po odstawieniu. W tym czasie nie należy wracać do pełnej dawki midazolamu lub estazolamu bez obserwacji pacjenta. |
| wiek ≥ 65 latpacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych metabolizm benzodiazepin jest wolniejszy, a wrażliwość ośrodkowego układu nerwowego większa, więc nasilona sedacja szybciej prowadzi do upadków, złamań i zaburzeń oddychania. W tej grupie szczególnie zalecana jest zamiana leku nasennego na lormetazepam lub temazepam w najmniejszej skutecznej dawce. |
Źródła
- Venkatakrishnan K, von Moltke LL, Greenblatt DJ. Effects of the antifungal agents on oxidative drug metabolism: clinical relevance. Clin Pharmacokinet. 2000;38(2):111-80. doi: 10.2165/00003088-200038020-00002. PMID: 10709776.
Połączenie przeciwwskazaneFenylobutazon+ LarotrektynibNie stosuj fenylobutazonu u pacjenta leczonego larotrektynibem.Nie używaj maści z fenylobutazonem i zapytaj farmaceutę lub lekarza o inny lek przeciwbólowy do stosowania na skórę.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie używaj maści z fenylobutazonem i zapytaj farmaceutę lub lekarza o inny lek przeciwbólowy do stosowania na skórę.
Maści z fenylobutazonem nie wolno stosować, gdy przyjmujesz larotrektynib. Oba leki mogą osłabiać szpik kostny, który wytwarza krwinki. Razem zwiększają ryzyko poważnych zakażeń, niedokrwistości i krwawień.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka lub dreszcze
- ból gardła albo owrzodzenia w jamie ustnej
- łatwe siniaczenie się lub krwawienia z nosa czy dziąseł
- nietypowa bladość, osłabienie lub duszność
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie stosuj fenylobutazonu u pacjenta leczonego larotrektynibem[1]. W razie potrzeby miejscowego leczenia przeciwzapalnego wybierz inny miejscowy niesteroidowy lek przeciwzapalny i uzgodnij to z lekarzem prowadzącym leczenie onkologiczne. Jeśli pacjent już stosował oba leki, odstaw maść z fenylobutazonem i rozważ kontrolę morfologii krwi.
Skutek kliniczny
Możliwe nasilenie zahamowania czynności szpiku kostnego z neutropenią, niedokrwistością lub małopłytkowością, a w konsekwencji zwiększone ryzyko ciężkich zakażeń i krwawień. Zaburzenia te mogą utrudnić kontynuowanie leczenia przeciwnowotworowego.
Mechanizm
Fenylobutazonu nie stosuje się u pacjentów leczonych chemioterapeutykami ani innymi lekami zaburzającymi czynność szpiku kostnego[1]. Larotrektynib jest lekiem przeciwnowotworowym, który może obniżać liczbę krwinek, a fenylobutazon sam ma znany potencjał uszkadzania szpiku, więc ich działanie mielotoksyczne może się sumować. Przy dłuższym stosowaniu maści fenylobutazon wchłania się na tyle, że mogą wystąpić interakcje jak po podaniu ogólnym[1]. Istotnej interakcji farmakokinetycznej w obrębie dróg eliminacji larotrektynibu się nie oczekuje.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- morfologia krwi z rozmazem
- objawy zakażenia (gorączka, ból gardła)
- objawy skazy krwotocznej (siniaki, krwawienia)
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| czas leczenia ≥ 7 dnifenylobutazon | ryzyko rośnie | Przy stosowaniu maści dłużej niż 7 dni mogą wystąpić interakcje jak po podaniu ogólnym fenylobutazonu, co dodatkowo zwiększa ryzyko działania mielotoksycznego. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Butapirazol 50 mg/g, maść. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/butapirazol-100012069/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 28.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vitrakvi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 28.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/vitrakvi-100426670/
Połączenie przeciwwskazaneLarotrektynib+ SomapacitanNie łącz somapacitanu z larotrektynibem.Nie zaczynaj stosowania hormonu wzrostu w czasie leczenia larotrektynibem i jak najszybciej porozmawiaj o tym z lekarzem prowadzącym leczenie nowotworu.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie zaczynaj stosowania hormonu wzrostu w czasie leczenia larotrektynibem i jak najszybciej porozmawiaj o tym z lekarzem prowadzącym leczenie nowotworu.
Lek z hormonem wzrostu nie może być stosowany w czasie leczenia nowotworu. Hormon wzrostu pobudza wzrost tkanek i mógłby sprzyjać rozwojowi guza. Może też osłabiać działanie leku przeciwnowotworowego. Hormon wzrostu można rozważyć dopiero wtedy, gdy leczenie nowotworu się zakończy, a choroba nie jest aktywna.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- nowe lub narastające guzki albo zgrubienia
- nasilające się bóle głowy, wymioty lub zaburzenia widzenia
- nowe bóle w miejscu wcześniejszego guza
- niezamierzona utrata masy ciała lub przewlekłe zmęczenie
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm, PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz somapacitanu z larotrektynibem. Somapacitan można rozważyć dopiero po zakończeniu leczenia przeciwnowotworowego i przy nieaktywnej chorobie nowotworowej, w tym nieaktywnych guzach wewnątrzczaszkowych[1]. Jeśli pacjent leczony somapacitanem wymaga włączenia larotrektynibu, somapacitan należy odstawić. Decyzję o ewentualnym późniejszym włączeniu hormonu wzrostu podejmuje endokrynolog wspólnie z onkologiem.
Skutek kliniczny
Ryzyko pobudzenia wzrostu lub nawrotu nowotworu oraz możliwe osłabienie działania larotrektynibu. Leczenie somapacitanem należy przerwać w przypadku objawów wzrostu guza[1].
Mechanizm
Somapacitanu nie stosuje się w czynnej chorobie nowotworowej, a leczenie przeciwnowotworowe musi zostać zakończone przed jego włączeniem[1]. Larotrektynib jest lekiem przeciwnowotworowym, więc jego stosowanie oznacza trwające leczenie nowotworu. Hormon wzrostu działa pobudzająco na wzrost tkanek i może sprzyjać progresji guza, co przeciwdziała celowi terapii larotrektynibem. Hormon wzrostu może też zwiększać klirens substancji metabolizowanych przez cytochrom P450[1]. Larotrektynib jest substratem CYP3A, a zmniejszenie jego ekspozycji obniża skuteczność leczenia[2]. Ten drugi mechanizm jest teoretyczny i ma mniejsze znaczenie niż samo przeciwwskazanie.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- aktywność choroby nowotworowej w badaniach kontrolnych
- objawy wzrostu lub nawrotu guza po ewentualnym późniejszym włączeniu somapacitanu
Kiedy ocena się zmienia
| Leczenie larotrektynibem zakończone, choroba nowotworowa nieaktywnakolejność włączenia · larotrektynib | inne zalecenie | Po zakończeniu leczenia przeciwnowotworowego i przy nieaktywnej chorobie somapacitan można rozważyć, ale wymaga to ścisłej obserwacji w kierunku wzrostu lub nawrotu guza, a leczenie przerywa się przy objawach progresji. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Sogroya 10 mg/1,5 ml, roztwór do wstrzykiwań we wstrzykiwaczu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 28.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sogroya-100462156/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vitrakvi 25 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vitrakvi-100426670/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vitrakvi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/vitrakvi-100426670/
Połączenie przeciwwskazaneMidazolam+ BupropionMidazolamu stosowanego regularnie nie odstawia się nagle u pacjenta leczonego bupropionem – dawkę zmniejsza się stopniowo pod kontrolą lekarza.Nie odstawiaj nagle midazolamu, jeśli przyjmujesz go regularnie razem z bupropionem, tylko ustal z lekarzem, jak stopniowo zmniejszać dawkę.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie odstawiaj nagle midazolamu, jeśli przyjmujesz go regularnie razem z bupropionem, tylko ustal z lekarzem, jak stopniowo zmniejszać dawkę.
Bupropion zwiększa skłonność do drgawek. Jeśli regularnie przyjmujesz midazolam i nagle go odstawisz, ryzyko drgawek rośnie jeszcze bardziej. Jednorazowa dawka midazolamu, na przykład przed zabiegiem, zwykle nie stanowi takiego problemu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- drgawki lub utrata przytomności
- silny niepokój, drżenie rąk, poty po zmniejszeniu dawki midazolamu
- nagła bezsenność lub rozdrażnienie po odstawieniu midazolamu
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Midazolamu stosowanego regularnie nie odstawia się nagle u pacjenta leczonego bupropionem – dawkę zmniejsza się stopniowo pod kontrolą lekarza.[1] Przy jednorazowym podaniu midazolamu do zabiegu nie trzeba zmieniać leczenia bupropionem, ale warto poinformować zespół zabiegowy o jego przyjmowaniu. Przed rozpoczęciem bupropionu należy ustalić, czy pacjent przyjmuje benzodiazepiny i czy nie planuje ich przerwania.
Skutek kliniczny
Główne zagrożenie to napad drgawkowy po nagłym odstawieniu midazolamu stosowanego przez dłuższy czas u pacjenta przyjmującego bupropion.[1] Przy pojedynczej dawce midazolamu, na przykład do zabiegu lub jako premedykacja, ryzyko odstawienne jest małe.
Mechanizm
Bupropion obniża próg drgawkowy w sposób zależny od dawki, a nagłe odstawienie benzodiazepiny, takiej jak midazolam, samo w sobie wiąże się z ryzykiem napadów drgawkowych.[1] Oba czynniki sumują się, dlatego u pacjenta leczonego bupropionem nagłe przerwanie długotrwale stosowanego midazolamu szczególnie zwiększa ryzyko drgawek.[2] Interakcja farmakokinetyczna nie jest spodziewana, ponieważ midazolam jest metabolizowany przez CYP3A4 i CYP3A5, a nie wykazano innych mechanizmów jego interakcji farmakokinetycznych niż modulacja CYP3A.[3] Bupropion hamuje CYP2D6, który nie uczestniczy w metabolizmie midazolamu.[1] Midazolam nie zmienia farmakokinetyki innych leków.[3]
Metabolizm i transportery
Monitorować
- czas trwania i schemat stosowania midazolamu
- objawy odstawienia benzodiazepiny (niepokój, drżenie, bezsenność, poty)
- napady drgawkowe w okresie zmniejszania dawki lub po odstawieniu midazolamu
Kiedy ocena się zmienia
| Regularne stosowanie, a następnie nagłe odstawienie w trakcie leczenia bupropionemczas leczenia · midazolam | interakcja nie dotyczy | Nagłe odstawienie benzodiazepiny w trakcie leczenia bupropionem jest przeciwwskazane z powodu ryzyka napadów drgawkowych. Dawkę midazolamu należy zmniejszać stopniowo. |
| Pojedyncza dawka (premedykacja lub sedacja do zabiegu)czas leczenia · midazolam | ryzyko maleje | Po jednorazowym podaniu midazolamu nie występuje ryzyko odstawienne, więc znaczenie interakcji jest małe. Wystarczy poinformować zespół zabiegowy o leczeniu bupropionem. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Wellbutrin XR 300 mg, tabletki o zmodyfikowanym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/wellbutrin-xr-100175245/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Bupropion Accord 300 mg, tabletki o zmodyfikowanym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bupropion-accord-100390914/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dormicum 15 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dormicum-100020459/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Wellbutrin XR. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/wellbutrin-xr-100175245/
Połączenie przeciwwskazaneMidazolam+ KlarytromycynaDoustnego midazolamu nie łączy się z klarytromycyną.Nie łącz tych leków na własną rękę – zanim zaczniesz brać antybiotyk albo tabletkę nasenną, powiedz lekarzowi lub farmaceucie o obu lekach, żeby dobrali zamiennik.szybki (godziny)badania kliniczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie łącz tych leków na własną rękę – zanim zaczniesz brać antybiotyk albo tabletkę nasenną, powiedz lekarzowi lub farmaceucie o obu lekach, żeby dobrali zamiennik.
Tych dwóch leków nie wolno przyjmować razem. Klarytromycyna (antybiotyk) sprawia, że midazolam (lek nasenny i uspokajający) dłużej pozostaje w organizmie i działa kilka razy silniej. Może to wywołać bardzo głęboką i długą senność, a nawet groźne spłycenie oddechu. Działanie antybiotyku na midazolam może utrzymywać się jeszcze przez kilka tygodni po zakończeniu kuracji.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- bardzo silna senność lub trudność z obudzeniem się
- płytki, wolny oddech
- splątanie, niewyraźna mowa
- zawroty głowy, chwiejny chód, upadki
- osłabienie, uczucie omdlenia
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Doustnego midazolamu nie łączy się z klarytromycyną[1]. Jeśli antybiotyk makrolidowy jest konieczny, wybierz azytromycynę albo na czas leczenia zastosuj benzodiazepinę niemetabolizowaną przez CYP3A4, np. lorazepam lub oksazepam. Po odstawieniu klarytromycyny doustny midazolam włączaj ostrożnie, pamiętając, że hamowanie CYP3A może utrzymywać się od kilkunastu dni do kilku tygodni[2]. Gdy midazolam podaje się dożylnie u pacjenta leczonego klarytromycyną, konieczne jest dokładne monitorowanie pacjenta i ewentualne zmniejszenie dawki midazolamu[1]. Ostrożności wymaga też podanie midazolamu na błonę śluzową jamy ustnej, które daje interakcję zbliżoną do podania dożylnego[3].
Skutek kliniczny
Działanie midazolamu jest silniejsze i wydłużone w czasie[2]. Grozi to nadmierną i przedłużoną sedacją, zaburzeniami koordynacji, a przy dużym wzroście stężenia depresją oddechową i krążeniową, zwłaszcza u osób starszych, z chorobami układu oddechowego lub przyjmujących inne leki działające depresyjnie na OUN[2].
Mechanizm
Klarytromycyna nieodwracalnie hamuje CYP3A4 (inhibicja zależna od mechanizmu), który odpowiada za metabolizm midazolamu w jelicie i wątrobie[2]. Po podaniu doustnym zahamowany zostaje także efekt pierwszego przejścia, dlatego wzrost ekspozycji jest znacznie większy niż po podaniu dożylnym – AUC midazolamu rośnie 7-krotnie po podaniu doustnym i 2,7-krotnie po dożylnym[1]. Ponieważ enzym musi zostać odtworzony, efekt hamowania może utrzymywać się od kilkunastu dni do kilku tygodni po zakończeniu leczenia klarytromycyną[2].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- stopień sedacji i czas wybudzenia
- częstość oddechów i saturacja (przy podaniu dożylnym)
- ciśnienie tętnicze
- koordynacja ruchowa i ryzyko upadków
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Dożylna lub na błonę śluzową jamy ustnejdroga podania · midazolam | ryzyko maleje | Po podaniu dożylnym AUC midazolamu rośnie 2,7-krotnie, połączenie nie jest przeciwwskazane, ale wymaga dokładnego monitorowania pacjenta i ewentualnej redukcji dawki midazolamu. Podanie na błonę śluzową jamy ustnej omija efekt pierwszego przejścia i daje interakcję zbliżoną do podania dożylnego. |
| Kilka tygodni od odstawienia klarytromycynyodstep · klarytromycyna | inne zalecenie | Hamowanie CYP3A przez klarytromycynę jest nieodwracalne i może utrzymywać się od kilkunastu dni do kilku tygodni od jej odstawienia, dlatego w tym okresie doustny midazolam należy włączać ostrożnie, w zmniejszonej dawce i z obserwacją sedacji. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fromilid 250 mg/5 ml, granulat do sporządzania zawiesiny doustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fromilid-100140169/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dormicum 15 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dormicum-100020459/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Klacid 125 mg/5 ml, granulat do sporządzania zawiesiny doustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/klacid-100033462/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fromilid. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/fromilid-100140169/
Połączenie przeciwwskazaneMidazolam+ FlumazenilFlumazenil podaje się w celu odwrócenia sedacji lub przedawkowania midazolamu wyłącznie pod ścisłym monitorowaniem, które trwa także po ustąpieniu działania flumazenilu.Po wybudzeniu zostań pod obserwacją tak długo, jak zaleci personel, i nie prowadź pojazdów ani nie pij alkoholu, dopóki lekarz nie potwierdzi, że działanie leków minęło.szybki (godziny)rozległe badania
Połączenie przeciwwskazane
Po wybudzeniu zostań pod obserwacją tak długo, jak zaleci personel, i nie prowadź pojazdów ani nie pij alkoholu, dopóki lekarz nie potwierdzi, że działanie leków minęło.
Flumazenil to lek podawany w szpitalu, który szybko znosi senność i spowolnienie oddechu po midazolamie. Działa jednak krócej niż midazolam, więc senność może po pewnym czasie wrócić. Dlatego po jego podaniu personel obserwuje cię jeszcze przez jakiś czas.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- ponowna silna senność po wybudzeniu
- spłycony lub zwolniony oddech
- drgawki
- niepokój, drżenie lub lęk
- kołatanie serca
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- rozległe badania
Postępowanie
Flumazenil podaje się w celu odwrócenia sedacji lub przedawkowania midazolamu wyłącznie pod ścisłym monitorowaniem, które trwa także po ustąpieniu działania flumazenilu.[1] Dzieci po sedacji midazolamem obserwuje się co najmniej 2 godziny od podania flumazenilu.[2] Flumazenilu nie stosuje się, gdy midazolam podano w leczeniu stanu zagrażającego życiu, np. stanu padaczkowego lub w kontroli ciśnienia śródczaszkowego.[2] Flumazenilu nie podaje się także przy objawach ciężkiego zatrucia trój- lub czteropierścieniowymi lekami przeciwdepresyjnymi, takich jak drgawki, poszerzenie QRS, zaburzenia rytmu czy objawy antycholinergiczne.[3][4] Najwyższej ostrożności wymagają chorzy na padaczkę oraz pacjenci z wydłużeniem QRS lub QT.[5] Gdy po flumazenilu wystąpią objawy odstawienia, podaje się powoli dożylnie indywidualnie dobraną dawkę 5 mg midazolamu lub 5 mg diazepamu.[2]
Skutek kliniczny
Sedacja i depresja oddechowa po midazolamie szybko ustępują, ale mogą powrócić po wygaśnięciu działania flumazenilu, którego okres półtrwania wynosi około godziny.[5] U osób długotrwale przyjmujących duże dawki benzodiazepin flumazenil może wywołać objawy odstawienia.[3] U chorych na padaczkę, którzy otrzymali benzodiazepiny, oraz przy jednoczesnym zatruciu lekami obniżającymi próg drgawkowy odwrócenie działania midazolamu zwiększa ryzyko drgawek i może ujawnić toksyczność tych leków, zwłaszcza trójpierścieniowych leków przeciwdepresyjnych.[5][2]
Mechanizm
Flumazenil kompetycyjnie wypiera midazolam z miejsca wiązania benzodiazepin na receptorze GABA-A i znosi jego ośrodkowe działanie uspokajające, nasenne i hamujące oddychanie.[2] Działanie midazolamu daje się łatwo odwrócić flumazenilem.[5] Leki nie zmieniają wzajemnie swojej farmakokinetyki.[2][3][4]
Metabolizm i transportery
- Midazolam: wrażliwy substrat CYP3A4[6]
Monitorować
- poziom świadomości i stopień sedacji
- częstość oddechów i saturacja
- ciśnienie tętnicze i tętno
- EKG (QRS, QT) przy podejrzeniu zatrucia mieszanego
- drgawki
- objawy odstawienia benzodiazepin
Kiedy ocena się zmienia
| Długotrwałe stosowanie dużych dawek benzodiazepinczas leczenia · midazolam | inne zalecenie | U pacjentów długotrwale leczonych dużymi dawkami benzodiazepin flumazenil może wywołać objawy odstawienia – korzyść musi przeważać nad tym ryzykiem, a przy objawach podaje się powoli dożylnie 5 mg midazolamu lub 5 mg diazepamu. |
| wiek ≤ 17 latpacjent | inne zalecenie | Dzieci po sedacji midazolamem wymagają obserwacji przez co najmniej 2 godziny od podania flumazenilu z powodu ryzyka nawrotu sedacji i depresji oddechowej. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dormicum 15 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dormicum-100020459/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Flumazenil B.Braun 0,1 mg/ml roztwór do wstrzykiwań 0,1 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 19.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/flumazenil-b-braun-0-1-mg-ml-roztwor-do-wstrzykiwan-100193556/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Flumazenil Kabi 0,1 mg/ml roztwór do wstrzykiwań 0,1 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 19.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/flumazenil-kabi-0-1-mg-ml-roztwor-do-wstrzykiwan-100195012/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Flumazenil Pharmaselect 0,1 mg/ml 0,1 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań lub koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 19.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/flumazenil-pharmaselect-0-1-mg-ml-100209777/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozased 2 mg/ml, roztwór doustny w pojemniku jednodawkowym. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ozased-100417270/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 19.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Niekorzystna interakcjaBozentan+ LarotrektynibUnikaj łączenia larotrektynibu z bozentanem i w porozumieniu z lekarzem prowadzącym rozważ zamianę bozentanu na antagonistę receptora endoteliny, który nie indukuje CYP3A.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem prowadzącym o ewentualnej zmianie leczenia i wykonuj zlecone badania wątrobowe.opóźniony (dni)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem prowadzącym o ewentualnej zmianie leczenia i wykonuj zlecone badania wątrobowe.
Lek na nadciśnienie płucne może przyspieszać rozkład leku przeciwnowotworowego w organizmie. Przez to lek przeciwnowotworowy może działać słabiej. Oba leki mogą też obciążać wątrobę.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zażółcenie skóry lub białek oczu
- ciemny mocz
- ból pod prawym łukiem żebrowym
- nudności i brak apetytu
- nasilone zmęczenie
- nasilenie obrzęków lub duszności
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PK – metabolizm, PK – transport, PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Unikaj łączenia larotrektynibu z bozentanem i w porozumieniu z lekarzem prowadzącym rozważ zamianę bozentanu na antagonistę receptora endoteliny, który nie indukuje CYP3A.[1] Jeśli połączenie jest konieczne, monitoruj skuteczność larotrektynibu i aktywność aminotransferaz oraz tolerancję bozentanu, zwłaszcza po włączeniu lub odstawieniu któregoś z leków.[2]
Skutek kliniczny
Główne ryzyko to zmniejszenie stężenia larotrektynibu i osłabienie leczenia przeciwnowotworowego. Możliwa jest też zmiana stężenia bozentanu oraz sumowanie się działania uszkadzającego wątrobę.
Mechanizm
Bozentan indukuje CYP3A4 oraz CYP2C9, przez co zmniejsza stężenie w osoczu leków metabolizowanych przez te izoenzymy.[2] Larotrektynib jest substratem CYP3A, a łączenia go z silnymi lub umiarkowanymi induktorami CYP3A należy unikać, ponieważ zmniejszają one jego ekspozycję.[1] Silny induktor zmniejszał AUC larotrektynibu o 81%, a przy umiarkowanych induktorach również oczekuje się spadku ekspozycji.[1] W drugą stronę larotrektynib słabo hamuje CYP3A i hamuje OATP1B1, a jednocześnie słabo indukuje enzymy z rodziny CYP2C.[1] Bozentan jest metabolizowany przez CYP2C9 i CYP3A4, a hamowanie jego wychwytu przez hepatocyty z udziałem białek transportujących silnie zwiększa jego stężenie.[2] Wypadkowy wpływ larotrektynibu na stężenie bozentanu jest więc trudny do przewidzenia. Dodatkowo oba leki mogą zwiększać aktywność aminotransferaz.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Bozentan – umiarkowany induktor CYP3A4[3], larotrektynib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
- Bozentan – induktor P-gp[4], larotrektynib – substrat P-gp[5]
- Larotrektynib – słaby inhibitor CYP3A4[3], bozentan – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
- Larotrektynib – inhibitor OATP1B1[5], bozentan – substrat OATP1B1[3]
- Bozentan: induktor CYP2C19[4], induktor CYP2C9[4], umiarkowany induktor CYP3A4[3], induktor P-gp[4], substrat CYP2C9[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat OATP1B1[3], substrat OATP1B3[3]
- Larotrektynib: słaby inhibitor CYP3A4[3], inhibitor OATP1B1[5], induktor CYP2B6[5], substrat BCRP[5], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[5]
Monitorować
- odpowiedź guza na leczenie larotrektynibem
- aktywność AlAT i AspAT oraz bilirubina
- tolerancja bozentanu (obrzęki, niedociśnienie, objawy uszkodzenia wątroby)
Bezpieczniejsze alternatywy
ambrysentanmacytentan
Kiedy ocena się zmienia
| Włączenie lub odstawienie bozentanu w trakcie leczenia larotrektynibemkolejność włączenia · bozentan | inne zalecenie | Efekt indukcji narasta i ustępuje stopniowo, dlatego po włączeniu, zmianie dawki lub odstawieniu bozentanu ekspozycja na larotrektynib zmienia się z opóźnieniem. W tym okresie oceniaj skuteczność i tolerancję larotrektynibu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vitrakvi 25 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vitrakvi-100426670/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Tracleer 62,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tracleer-100111848/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Tracleer. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tracleer-100111848/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vitrakvi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/vitrakvi-100426670/
Niekorzystna interakcjaBudezonid+ LarotrektynibPołączenie można stosować, ale przy długotrwałym leczeniu budezonidem należy obserwować pacjenta pod kątem ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidów.Stosuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, i powiedz mu o niepokojących objawach, zwłaszcza jeśli przyjmujesz budezonid przez dłuższy czas.opóźniony (dni)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Stosuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, i powiedz mu o niepokojących objawach, zwłaszcza jeśli przyjmujesz budezonid przez dłuższy czas.
Lek przeciwnowotworowy larotrektynib może nieco spowalniać rozkład budezonidu w organizmie. Przez to więcej budezonidu może przedostawać się do krwi i działać nie tylko tam, gdzie go podajesz. Przy sprayu do nosa lub inhalacjach stosowanych krótko ryzyko jest małe, a większe przy tabletkach lub kapsułkach z budezonidem przyjmowanych długo.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zaokrąglenie twarzy lub szybki przyrost masy ciała
- obrzęki nóg
- wzmożone pragnienie i częste oddawanie moczu
- nietypowe osłabienie lub zawroty głowy
- łatwe powstawanie siniaków
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie można stosować, ale przy długotrwałym leczeniu budezonidem należy obserwować pacjenta pod kątem ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidów.[1] Łączenia budezonidu z inhibitorami CYP3A należy unikać, chyba że korzyść przewyższa ryzyko, a przy długotrwałym leczeniu warto rozważyć najmniejszą skuteczną dawkę budezonidu.[1] Przy leczeniu krótkotrwałym, trwającym 1–2 tygodnie, wpływ inhibitorów CYP3A ma ograniczone znaczenie kliniczne.[1]
Skutek kliniczny
Możliwe nasilenie ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidów, takich jak objawy zespołu Cushinga, zahamowanie czynności nadnerczy, hiperglikemia czy nadciśnienie tętnicze. Ryzyko jest największe przy doustnym budezonidzie i długotrwałym leczeniu, a przy podaniu donosowym lub wziewnym przez krótki czas jest niewielkie.
Mechanizm
Larotrektynib słabo hamuje izoenzym CYP3A, co podczas jego stosowania zwiększało ekspozycję na doustny midazolam 1,7-krotnie.[2] Budezonid jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, a inhibitory tego izoenzymu zwiększają jego stężenie w osoczu i ryzyko ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidów.[1] Można więc oczekiwać umiarkowanego wzrostu ekspozycji na budezonid, mniejszego niż przy silnych inhibitorach.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- objawy zespołu Cushinga (zaokrąglenie twarzy, przyrost masy ciała, rozstępy)
- glikemia
- ciśnienie tętnicze
- objawy niewydolności nadnerczy po odstawieniu budezonidu
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Donosowa lub wziewnadroga podania · budezonid | ryzyko maleje | Przy podaniu donosowym lub wziewnym w zwykłych dawkach ekspozycja ogólnoustrojowa na budezonid jest mała, a larotrektynib jest tylko słabym inhibitorem CYP3A, więc istotny klinicznie efekt jest mało prawdopodobny. |
| czas leczenia ≤ 14 dnibudezonid | ryzyko maleje | Przy leczeniu krótkotrwałym, trwającym 1–2 tygodnie, wpływ inhibitorów CYP3A na budezonid ma ograniczone znaczenie kliniczne. |
| Doustnadroga podania · budezonid | inne zalecenie | Doustny budezonid podlega intensywnemu metabolizmowi pierwszego przejścia przez CYP3A4, więc hamowanie tego izoenzymu może wyraźniej zwiększyć ekspozycję ogólnoustrojową. Zaleca się regularną kontrolę objawów ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidów, glikemii i ciśnienia tętniczego. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Tafen Nasal 50 mcg/dawkę donosową, aerozol do nosa, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tafen-nasal-100193734/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vitrakvi 25 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vitrakvi-100426670/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vitrakvi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/vitrakvi-100426670/
Oznaczenia na tej stronie
- Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
- Korzystna interakcjaPołączenie celowe
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.