Interakcje / Larotrektynib / Larotrektynib i tadalafil
Jaki opis pokazać?
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Połączenie można stosować bez zmiany dawek, ale tadalafil łączy się z inhibitorami CYP3A4 ostrożnie.
Możesz przyjmować oba leki, ale nie zwiększaj samodzielnie dawki tadalafilu i powiedz lekarzowi lub farmaceucie, jeśli działania uboczne się nasilą.
Interakcja o niejasnym znaczeniuLarotrektynib+ TadalafilPołączenie można stosować bez zmiany dawek, ale tadalafil łączy się z inhibitorami CYP3A4 ostrożnie.Możesz przyjmować oba leki, ale nie zwiększaj samodzielnie dawki tadalafilu i powiedz lekarzowi lub farmaceucie, jeśli działania uboczne się nasilą.opóźniony (dni)teoretyczne
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Możesz przyjmować oba leki, ale nie zwiększaj samodzielnie dawki tadalafilu i powiedz lekarzowi lub farmaceucie, jeśli działania uboczne się nasilą.
Lek onkologiczny larotrektynib może nieznacznie spowalniać rozkład tadalafilu w organizmie. Przez to tadalafil może działać trochę dłużej, a jego działania uboczne mogą być wyraźniejsze. Zwykle nie ma to poważnych skutków i nie trzeba zmieniać dawek.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silny lub uporczywy ból głowy
- zawroty głowy, uczucie omdlewania lub omdlenie
- silne zaczerwienienie twarzy, kołatanie serca
- bolesna lub przedłużająca się erekcja
- nagłe pogorszenie widzenia lub słuchu
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie można stosować bez zmiany dawek, ale tadalafil łączy się z inhibitorami CYP3A4 ostrożnie[1]. Przy schemacie codziennym lub większych dawkach tadalafilu warto zacząć od najmniejszej skutecznej dawki i zapytać pacjenta o tolerancję. Zwróć uwagę na inne leki pacjenta – dołączenie silnego inhibitora CYP3A4, azotanów lub leku blokującego receptory α-adrenergiczne zmienia ocenę ryzyka.
Skutek kliniczny
Możliwe niewielkie zwiększenie ekspozycji na tadalafil i nieco częstsze jego typowe działania niepożądane, takie jak ból głowy, zaczerwienienie twarzy, niestrawność, bóle pleców i mięśni czy spadek ciśnienia tętniczego. Inhibitory CYP3A4 mogą zwiększać stężenie tadalafilu w osoczu i częstość jego działań niepożądanych[1]. Nie oczekuje się zmiany skuteczności ani bezpieczeństwa larotrektynibu.
Mechanizm
Larotrektynib słabo hamuje CYP3A i może umiarkowanie zwiększać stężenie tadalafilu, który jest metabolizowany głównie przez CYP3A4. Larotrektynib zwiększał Cmax i AUC doustnego midazolamu 1,7-krotnie, co wskazuje na słabe hamowanie CYP3A[2]. Nawet silny inhibitor CYP3A4 ketokonazol w dawce 200 mg na dobę zwiększał AUC tadalafilu 10 mg dwukrotnie, a Cmax tylko o 15%[1]. Wpływ słabego inhibitora powinien być więc wyraźnie mniejszy. Tadalafil nie wpływa istotnie na enzymy i nośniki odpowiedzialne za eliminację larotrektynibu.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- ciśnienie tętnicze i objawy niedociśnienia (zawroty głowy, omdlenia)
- tolerancja tadalafilu (ból głowy, zaczerwienienie twarzy, niestrawność, bóle mięśni)
- jednoczesne stosowanie silnych inhibitorów CYP3A4, azotanów i α-adrenolityków
Kiedy ocena się zmienia
| dawka ≥ 20 mgtadalafil | ryzyko rośnie | Przy większych dawkach tadalafilu nie można wykluczyć klinicznie istotnych interakcji, a działania niepożądane zależne od ekspozycji są bardziej prawdopodobne. Rozważ najmniejszą skuteczną dawkę i kontrolę tolerancji. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Cialis 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cialis-100113853/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vitrakvi 25 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vitrakvi-100426670/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vitrakvi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/vitrakvi-100426670/
Alkohol przy tych lekach
Interakcja o niejasnym znaczeniuLarotrektyniba alkoholZaleca się ograniczenie alkoholu do okazjonalnych, małych ilości albo całkowitą rezygnację z picia w trakcie leczenia.Pij alkohol rzadko i w małych ilościach albo wcale, a jeśli pijesz codziennie, powiedz o tym lekarzowi.nieznanyteoretyczne
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Pij alkohol rzadko i w małych ilościach albo wcale, a jeśli pijesz codziennie, powiedz o tym lekarzowi.
Ten lek może powodować zawroty głowy, zmęczenie i obciążać wątrobę. Alkohol działa podobnie, więc razem mogą nasilać te objawy. Nie wiadomo, by mała ilość alkoholu była groźna, ale lepiej pić rzadko i niewiele albo wcale. Unikaj drinków z sokiem grejpfrutowym, bo grejpfrut może zwiększać ilość leku we krwi.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silne zawroty głowy lub chwiejny chód
- nadmierna senność lub zmęczenie
- zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
- ból pod prawym łukiem żebrowym
- nasilone nudności lub wymioty
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Zaleca się ograniczenie alkoholu do okazjonalnych, małych ilości albo całkowitą rezygnację z picia w trakcie leczenia. Pacjent powinien unikać alkoholu w dniach, w których odczuwa zawroty głowy lub zmęczenie, i nie prowadzić pojazdów po wypiciu nawet niewielkiej ilości. Należy unikać napojów zawierających grejpfruta, w tym drinków z sokiem grejpfrutowym, bo grejpfrut może zwiększać stężenie larotrektynibu w osoczu[1]. U pacjentów pijących regularnie lub z chorobą wątroby trzeba przekazać informację lekarzowi prowadzącemu.
Skutek kliniczny
Najbardziej prawdopodobne jest nasilenie zawrotów głowy, senności i zmęczenia oraz zaburzeń chodu, co zwiększa ryzyko upadków i utrudnia prowadzenie pojazdów. Regularne lub obfite picie alkoholu może zwiększać ryzyko uszkodzenia wątroby, które jest znanym działaniem niepożądanym larotrektynibu. Alkohol może też nasilać nudności i wymioty, częste w trakcie leczenia przeciwnowotworowego. Brak opisanych przypadków ciężkich skutków tego połączenia.
Mechanizm
Nie należy spodziewać się istotnej interakcji farmakokinetycznej, bo etanol nie jest silnym inhibitorem ani induktorem CYP3A, P-gp ani BCRP, które decydują o losach larotrektynibu w organizmie. Larotrektynib jest substratem CYP3A, P-gp i BCRP, a jego stężenie zwiększają m.in. grejpfrut i inhibitory CYP3A[1]. Możliwe jest natomiast addycyjne działanie farmakodynamiczne. Larotrektynib często wywołuje zawroty głowy, zmęczenie i inne objawy neurologiczne oraz zwiększa aktywność aminotransferaz. Alkohol działa depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy i jest hepatotoksyczny, dlatego oba czynniki mogą się sumować. ChPL larotrektynibu nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach[1].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- aktywność aminotransferaz i stężenie bilirubiny zgodnie z harmonogramem leczenia
- zawroty głowy, zaburzenia chodu i nadmierna senność
- nudności i wymioty
Kiedy ocena się zmienia
| Duże ilości alkoholu jednorazowoilość alkoholu · pacjent | ryzyko rośnie | Picie dużych ilości alkoholu jednorazowo istotnie nasila działanie depresyjne na ośrodkowy układ nerwowy i zwiększa ryzyko upadków oraz zaostrzenia nudności i wymiotów u pacjenta leczonego larotrektynibem. |
| Picie regularne lub codzienneczas leczenia · pacjent | ryzyko rośnie | Przewlekłe picie alkoholu sumuje się z hepatotoksycznością larotrektynibu, dlatego wymaga ścisłej kontroli parametrów wątrobowych i poinformowania lekarza prowadzącego. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vitrakvi 25 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vitrakvi-100426670/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vitrakvi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/vitrakvi-100426670/
Interakcja o niejasnym znaczeniuTadalafila alkoholPoinformuj pacjenta, że niewielka ilość alkoholu jest zwykle bezpieczna, ale należy unikać upijania się w czasie działania tadalafilu.Pij alkohol z umiarem, nie upijaj się w czasie działania leku i wstawaj powoli, zwłaszcza jeśli przyjmujesz też leki na nadciśnienie.szybki (godziny)badania kliniczne
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Pij alkohol z umiarem, nie upijaj się w czasie działania leku i wstawaj powoli, zwłaszcza jeśli przyjmujesz też leki na nadciśnienie.
Niewielka ilość alkoholu zwykle nie przeszkadza w stosowaniu tego leku. Po wypiciu dużej ilości alkoholu lek i alkohol mogą razem obniżyć ciśnienie krwi, co objawia się zawrotami głowy, zwłaszcza przy szybkim wstawaniu. Alkohol w dużej ilości może też osłabić działanie leku na erekcję.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zawroty głowy przy wstawaniu
- uczucie słabości lub zbliżającego się omdlenia
- omdlenie
- pogorszenie widzenia lub mroczki przed oczami przy zmianie pozycji
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Poinformuj pacjenta, że niewielka ilość alkoholu jest zwykle bezpieczna, ale należy unikać upijania się w czasie działania tadalafilu. Pacjent powinien wstawać powoli, a przy zawrotach głowy usiąść lub położyć się. Szczególną ostrożność zalecić osobom starszym oraz przyjmującym leki obniżające ciśnienie, zwłaszcza leki blokujące receptory alfa-adrenergiczne. Przy przyjmowaniu tadalafilu codziennie lek działa stale, więc zalecenie umiaru dotyczy każdego dnia.
Skutek kliniczny
Po umiarkowanej ilości alkoholu tadalafil zwykle nie nasila jego działania na ciśnienie, ale po dużej ilości alkoholu u części osób mogą wystąpić zawroty głowy i niedociśnienie ortostatyczne. Tadalafil w dawce 20 mg nie nasilał średniego spadku ciśnienia po alkoholu w dawce 0,7 g/kg (około 180 ml 40% wódki dla mężczyzny o masie ciała 80 kg), ale u niektórych osób obserwowano zawroty głowy przy zmianie pozycji ciała i niedociśnienie ortostatyczne[1]. Po mniejszej dawce alkoholu (0,6 g/kg) niedociśnienie nie występowało, a zawroty głowy pojawiały się z podobną częstością jak po samym alkoholu[1]. Tadalafil w dawce 10 mg nie nasilał wpływu alkoholu na funkcje poznawcze[1]. Duże ilości alkoholu same pogarszają wzwód, więc mogą osłabiać efekt leczenia zaburzeń erekcji.
Mechanizm
Tadalafil i alkohol mogą sumować działanie rozszerzające naczynia krwionośne, co sprzyja spadkowi ciśnienia przy zmianie pozycji ciała. Tadalafil hamuje fosfodiesterazę typu 5 i nasila zależne od tlenku azotu i cGMP rozkurczanie mięśni gładkich naczyń, a etanol sam rozszerza naczynia obwodowe i osłabia odruchową regulację ciśnienia. Interakcja ma charakter farmakodynamiczny, ponieważ tadalafil w dawce 10 mg lub 20 mg nie zmieniał stężenia alkoholu we krwi, a alkohol nie zmieniał stężenia tadalafilu w ciągu 3 godzin od podania[1]. Charakterystyki wszystkich ocenianych produktów tadalafilu zawierają ten sam opis badania interakcji z alkoholem.
Metabolizm i transportery
- Tadalafil: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[2]
Monitorować
- zawroty głowy przy wstawaniu
- ciśnienie tętnicze u pacjentów z lekami hipotensyjnymi
- omdlenia lub stany przedomdleniowe
Kiedy ocena się zmienia
| ilość alkoholu ≥ 0,7 g/kgpacjent | ryzyko rośnie | Po alkoholu w dawce 0,7 g/kg (około 180 ml 40% wódki dla mężczyzny o masie ciała 80 kg) przyjętym z tadalafilem w dawce 20 mg u części osób obserwowano zawroty głowy przy zmianie pozycji ciała i niedociśnienie ortostatyczne. Należy zalecić unikanie takich ilości alkoholu w czasie działania leku. |
| ilość alkoholu ≤ 0,6 g/kgpacjent | ryzyko maleje | Po alkoholu w dawce 0,6 g/kg przyjętym z tadalafilem nie obserwowano niedociśnienia, a zawroty głowy występowały z podobną częstością jak po samym alkoholu. |
| wiek ≥ 65 latpacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych odruchowa regulacja ciśnienia jest słabsza, a leki hipotensyjne, zwłaszcza alfa-blokery, są stosowane częściej, co zwiększa ryzyko hipotonii ortostatycznej i upadków po alkoholu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Cialis 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cialis-100113853/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Inne interakcje tych leków 403
Połączenie przeciwwskazaneFenylobutazon+ LarotrektynibNie stosuj fenylobutazonu u pacjenta leczonego larotrektynibem.Nie używaj maści z fenylobutazonem i zapytaj farmaceutę lub lekarza o inny lek przeciwbólowy do stosowania na skórę.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie używaj maści z fenylobutazonem i zapytaj farmaceutę lub lekarza o inny lek przeciwbólowy do stosowania na skórę.
Maści z fenylobutazonem nie wolno stosować, gdy przyjmujesz larotrektynib. Oba leki mogą osłabiać szpik kostny, który wytwarza krwinki. Razem zwiększają ryzyko poważnych zakażeń, niedokrwistości i krwawień.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka lub dreszcze
- ból gardła albo owrzodzenia w jamie ustnej
- łatwe siniaczenie się lub krwawienia z nosa czy dziąseł
- nietypowa bladość, osłabienie lub duszność
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie stosuj fenylobutazonu u pacjenta leczonego larotrektynibem[1]. W razie potrzeby miejscowego leczenia przeciwzapalnego wybierz inny miejscowy niesteroidowy lek przeciwzapalny i uzgodnij to z lekarzem prowadzącym leczenie onkologiczne. Jeśli pacjent już stosował oba leki, odstaw maść z fenylobutazonem i rozważ kontrolę morfologii krwi.
Skutek kliniczny
Możliwe nasilenie zahamowania czynności szpiku kostnego z neutropenią, niedokrwistością lub małopłytkowością, a w konsekwencji zwiększone ryzyko ciężkich zakażeń i krwawień. Zaburzenia te mogą utrudnić kontynuowanie leczenia przeciwnowotworowego.
Mechanizm
Fenylobutazonu nie stosuje się u pacjentów leczonych chemioterapeutykami ani innymi lekami zaburzającymi czynność szpiku kostnego[1]. Larotrektynib jest lekiem przeciwnowotworowym, który może obniżać liczbę krwinek, a fenylobutazon sam ma znany potencjał uszkadzania szpiku, więc ich działanie mielotoksyczne może się sumować. Przy dłuższym stosowaniu maści fenylobutazon wchłania się na tyle, że mogą wystąpić interakcje jak po podaniu ogólnym[1]. Istotnej interakcji farmakokinetycznej w obrębie dróg eliminacji larotrektynibu się nie oczekuje.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- morfologia krwi z rozmazem
- objawy zakażenia (gorączka, ból gardła)
- objawy skazy krwotocznej (siniaki, krwawienia)
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| czas leczenia ≥ 7 dnifenylobutazon | ryzyko rośnie | Przy stosowaniu maści dłużej niż 7 dni mogą wystąpić interakcje jak po podaniu ogólnym fenylobutazonu, co dodatkowo zwiększa ryzyko działania mielotoksycznego. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Butapirazol 50 mg/g, maść. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/butapirazol-100012069/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 28.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vitrakvi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 28.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/vitrakvi-100426670/
Połączenie przeciwwskazaneInhibitory proteazy (np. darunawir, atazanawir, rytonawir)+ Inhibitory fosfodiesterazy typu 5 (np. syldenafil, tadalafil, wardenafil) klasaPrzy jednoczesnym stosowaniu inhibitora proteazy i inhibitora fosfodiesterazy typu 5 należy podawać inhibitor PDE5 w najmniejszej dawce i z wydłużonym odstępem między dawkami albo całkowicie zrezygnować z połączenia, gdy charakterystyka produktu je przeciwwskazuje.Jeśli przyjmujesz lek na HIV z grupy inhibitorów proteazy, nie bierz żadnego leku na erekcję ani na nadciśnienie płucne z tej grupy bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą, bo może być potrzebna znacznie mniejsza dawka albo inny lek.szybki (godziny)badania kliniczne
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli przyjmujesz lek na HIV z grupy inhibitorów proteazy, nie bierz żadnego leku na erekcję ani na nadciśnienie płucne z tej grupy bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą, bo może być potrzebna znacznie mniejsza dawka albo inny lek.
Niektóre leki na HIV, takie jak darunawir, atazanawir czy rytonawir, spowalniają usuwanie z organizmu leków na zaburzenia erekcji, takich jak syldenafil, tadalafil, wardenafil czy awanafil. Lek na erekcję działa wtedy dużo silniej i dłużej, niż powinien. Może to wywołać silny spadek ciśnienia, omdlenie, zaburzenia widzenia albo długi, bolesny wzwód. Część tych połączeń jest całkowicie zakazana, a przy innych potrzebna jest wyraźnie mniejsza dawka.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silne zawroty głowy lub uczucie zbliżającego się omdlenia
- omdlenie
- nagłe pogorszenie lub utrata widzenia
- wzwód trwający kilka godzin lub bolesny
- kołatanie serca lub ból w klatce piersiowej
- silny ból głowy
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Przy jednoczesnym stosowaniu inhibitora proteazy i inhibitora fosfodiesterazy typu 5 należy podawać inhibitor PDE5 w najmniejszej dawce i z wydłużonym odstępem między dawkami albo całkowicie zrezygnować z połączenia, gdy charakterystyka produktu je przeciwwskazuje. Awanafil jest przeciwwskazany z silnymi inhibitorami CYP3A4, w tym z rytonawirem i inhibitorami proteazy wzmacnianymi rytonawirem, dlatego tego połączenia nie należy stosować. Wardenafil jest przeciwwskazany z rytonawirem, a z pozostałymi inhibitorami proteazy należy go unikać, przy sakwinawirze także z powodu ryzyka wydłużenia odstępu QT. Syldenafil i tadalafil w leczeniu zaburzeń erekcji można stosować tylko w zredukowanej dawce i rzadziej niż zwykle, zgodnie z zaleceniami charakterystyki produktu. Przewlekłe stosowanie syldenafilu w tętniczym nadciśnieniu płucnym u pacjenta przyjmującego inhibitor proteazy jest przeciwwskazane, a tadalafil w tym wskazaniu wymaga specjalnego schematu włączania i odstawiania[1]. Pacjenta należy poinformować o objawach przedawkowania inhibitora PDE5 i bezwzględnym zakazie łączenia z azotanami.
Skutek kliniczny
Nasilenie i wydłużenie działania inhibitora PDE5 z ryzykiem ciężkiego niedociśnienia, zawrotów głowy, omdlenia, zaburzeń widzenia, bólu głowy, zaczerwienienia twarzy oraz przedłużonego, bolesnego wzwodu (priapizmu). Przy wardenafilu skojarzonym z sakwinawirem dochodzi ryzyko addycyjnego wydłużenia odstępu QT. Skutek dotyczy wszystkich par obu grup, a różnice w kwalifikacji wynikają z wrażliwości poszczególnych inhibitorów PDE5 i ze wskazania, w którym są stosowane.
Mechanizm
Inhibitory proteazy HIV, zwłaszcza wzmacniane rytonawirem, silnie hamują izoenzym CYP3A4 w wątrobie i ścianie jelita. Wszystkie inhibitory fosfodiesterazy typu 5 są metabolizowane głównie przez CYP3A4, dlatego ich stężenie we krwi wyraźnie rośnie, a okres półtrwania się wydłuża. Mechanizm jest wspólny dla całej klasy. Typranawir sam indukuje część enzymów, ale stosowany jest zawsze z rytonawirem, więc wypadkowym efektem jest hamowanie metabolizmu inhibitora PDE5. Fosamprenawir działa przez swój aktywny metabolit amprenawir i również jest wzmacniany rytonawirem.
Monitorować
- ciśnienie tętnicze, zwłaszcza po pierwszej dawce inhibitora PDE5
- objawy niedociśnienia ortostatycznego i omdlenia
- zaburzenia widzenia
- przedłużony lub bolesny wzwód
- EKG i odstęp QT przy skojarzeniu sakwinawiru z wardenafilem
- tolerancja wysiłku i objawy niewydolności prawej komory u pacjentów z nadciśnieniem płucnym
Kiedy ocena się zmienia
| Regularne dawkowanie w tętniczym nadciśnieniu płucnymdawka · inhibitory fosfodiesterazy typu 5 | ryzyko rośnie | Przewlekłe podawanie syldenafilu w nadciśnieniu płucnym z inhibitorem proteazy jest przeciwwskazane, ponieważ utrzymująca się wysoka ekspozycja grozi ciężkim niedociśnieniem. Tadalafil w tym wskazaniu można stosować wyłącznie według specjalnego schematu z charakterystyki produktu, pod kontrolą lekarza prowadzącego. |
| Włączanie inhibitora proteazy u pacjenta już leczonego inhibitorem PDE5kolejność włączenia · inhibitory fosfodiesterazy typu 5 | inne zalecenie | Gdy inhibitor proteazy jest włączany u pacjenta przyjmującego regularnie inhibitor PDE5, należy przerwać podawanie inhibitora PDE5 przed rozpoczęciem terapii przeciwretrowirusowej i po ustabilizowaniu jej ponownie włączyć go od najmniejszej dawki. Gdy kolejność jest odwrotna, inhibitor PDE5 rozpoczyna się od najmniejszej dawki. |
Źródła
- Chinello P, Cicalini S, Pichini S, Pacifici R, Tempestilli M, Petrosillo N. Sildenafil plasma concentrations in two HIV patients with pulmonary hypertension treated with ritonavir-boosted protease inhibitors. Curr HIV Res. 2012;10(2):162-4. doi: 10.2174/157016212799937263. PMID: 22329523.
Połączenie przeciwwskazaneLarotrektynib+ SomapacitanNie łącz somapacitanu z larotrektynibem.Nie zaczynaj stosowania hormonu wzrostu w czasie leczenia larotrektynibem i jak najszybciej porozmawiaj o tym z lekarzem prowadzącym leczenie nowotworu.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie zaczynaj stosowania hormonu wzrostu w czasie leczenia larotrektynibem i jak najszybciej porozmawiaj o tym z lekarzem prowadzącym leczenie nowotworu.
Lek z hormonem wzrostu nie może być stosowany w czasie leczenia nowotworu. Hormon wzrostu pobudza wzrost tkanek i mógłby sprzyjać rozwojowi guza. Może też osłabiać działanie leku przeciwnowotworowego. Hormon wzrostu można rozważyć dopiero wtedy, gdy leczenie nowotworu się zakończy, a choroba nie jest aktywna.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- nowe lub narastające guzki albo zgrubienia
- nasilające się bóle głowy, wymioty lub zaburzenia widzenia
- nowe bóle w miejscu wcześniejszego guza
- niezamierzona utrata masy ciała lub przewlekłe zmęczenie
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm, PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz somapacitanu z larotrektynibem. Somapacitan można rozważyć dopiero po zakończeniu leczenia przeciwnowotworowego i przy nieaktywnej chorobie nowotworowej, w tym nieaktywnych guzach wewnątrzczaszkowych[1]. Jeśli pacjent leczony somapacitanem wymaga włączenia larotrektynibu, somapacitan należy odstawić. Decyzję o ewentualnym późniejszym włączeniu hormonu wzrostu podejmuje endokrynolog wspólnie z onkologiem.
Skutek kliniczny
Ryzyko pobudzenia wzrostu lub nawrotu nowotworu oraz możliwe osłabienie działania larotrektynibu. Leczenie somapacitanem należy przerwać w przypadku objawów wzrostu guza[1].
Mechanizm
Somapacitanu nie stosuje się w czynnej chorobie nowotworowej, a leczenie przeciwnowotworowe musi zostać zakończone przed jego włączeniem[1]. Larotrektynib jest lekiem przeciwnowotworowym, więc jego stosowanie oznacza trwające leczenie nowotworu. Hormon wzrostu działa pobudzająco na wzrost tkanek i może sprzyjać progresji guza, co przeciwdziała celowi terapii larotrektynibem. Hormon wzrostu może też zwiększać klirens substancji metabolizowanych przez cytochrom P450[1]. Larotrektynib jest substratem CYP3A, a zmniejszenie jego ekspozycji obniża skuteczność leczenia[2]. Ten drugi mechanizm jest teoretyczny i ma mniejsze znaczenie niż samo przeciwwskazanie.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- aktywność choroby nowotworowej w badaniach kontrolnych
- objawy wzrostu lub nawrotu guza po ewentualnym późniejszym włączeniu somapacitanu
Kiedy ocena się zmienia
| Leczenie larotrektynibem zakończone, choroba nowotworowa nieaktywnakolejność włączenia · larotrektynib | inne zalecenie | Po zakończeniu leczenia przeciwnowotworowego i przy nieaktywnej chorobie somapacitan można rozważyć, ale wymaga to ścisłej obserwacji w kierunku wzrostu lub nawrotu guza, a leczenie przerywa się przy objawach progresji. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Sogroya 10 mg/1,5 ml, roztwór do wstrzykiwań we wstrzykiwaczu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 28.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sogroya-100462156/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vitrakvi 25 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vitrakvi-100426670/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vitrakvi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/vitrakvi-100426670/
Połączenie przeciwwskazaneTadalafil+ RiocyguatTadalafilu i riocyguatu nie stosuje się jednocześnie w żadnym wskazaniu ani dawce.Jeśli przyjmujesz riocyguat, nie bierz tadalafilu ani innych leków na potencję z tej grupy i zapytaj lekarza lub farmaceutę, zanim zaczniesz jakikolwiek nowy lek.szybki (godziny)badania kliniczne
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli przyjmujesz riocyguat, nie bierz tadalafilu ani innych leków na potencję z tej grupy i zapytaj lekarza lub farmaceutę, zanim zaczniesz jakikolwiek nowy lek.
Tych dwóch leków nie wolno przyjmować razem. Oba rozszerzają naczynia krwionośne i razem mogą gwałtownie obniżyć ciśnienie krwi, co grozi zawrotami głowy i omdleniem. Dotyczy to też tabletek na potencję zawierających tadalafil oraz podobnych leków z tej samej grupy.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silne zawroty głowy
- omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
- mroczki przed oczami
- kołatanie serca
- nagłe osłabienie
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – synergizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Tadalafilu i riocyguatu nie stosuje się jednocześnie w żadnym wskazaniu ani dawce.[1] Przy zamianie tadalafilu na riocyguat tadalafil trzeba odstawić co najmniej 48 godzin wcześniej u dorosłych i 72 godziny wcześniej u dzieci.[1] U dorosłych z tętniczym nadciśnieniem płucnym przechodzących z inhibitora PDE5 na riocyguat średnia przerwa w leczeniu po tadalafilu wynosiła 3 dni i nie obserwowano poważnych działań niepożądanych w okresie przejściowym.[1]
Skutek kliniczny
Połączenie może wywołać objawowe niedociśnienie tętnicze z zawrotami głowy i omdleniem.[2] Korzyść terapeutyczna z jednoczesnego stosowania obu leków nie została wykazana.[3]
Mechanizm
Oba leki działają na szlak tlenek azotu/cGMP – riocyguat pobudza cyklazę guanylową i zwiększa wytwarzanie cGMP, a tadalafil hamuje jego rozkład przez fosfodiesterazę typu 5. Skutkiem jest nasilone rozszerzenie naczyń i spadek ciśnienia tętniczego.[3] Riocyguat nasila działanie hipotensyjne inhibitorów PDE5, a połączenie nie przynosi korzyści klinicznej.[4]
Metabolizm i transportery
Monitorować
- ciśnienie tętnicze przy zamianie leków
- objawy niedociśnienia (zawroty głowy, omdlenia)
- czy pacjent nie przyjmuje tadalafilu z innego źródła, np. na zaburzenia erekcji
Kiedy ocena się zmienia
| odstep ≥ 48 h (dorośli)tadalafil | inne zalecenie | Przy zamianie tadalafilu na riocyguat u dorosłych pierwszą dawkę riocyguatu podaje się co najmniej 48 godzin po ostatniej dawce tadalafilu. |
| Dzieci – odstęp 72 hwiek · tadalafil | inne zalecenie | U dzieci tadalafil odstawia się co najmniej 72 godziny przed podaniem riocyguatu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Adempas 0,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/adempas-100322670/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Tadalafil Mylan 2,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tadalafil-mylan-100332868/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Cialis 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cialis-100113853/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Tadalafil Lilly 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tadalafil-lilly-100388774/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Adempas. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/adempas-100322670/
Połączenie przeciwwskazaneAzotany (np. monoazotan izosorbidu, triazotan glicerolu, tetraazotan pentaerytrytylu)+ Inhibitory fosfodiesterazy typu 5 (np. syldenafil, tadalafil, wardenafil) klasaJednoczesne stosowanie azotanu i inhibitora fosfodiesterazy typu 5 jest przeciwwskazane bez względu na postać, drogę podania i dawkę azotanu.Nigdy nie łącz azotanu z lekiem z grupy inhibitorów fosfodiesterazy typu 5, a jeśli po przyjęciu leku na erekcję poczujesz ból w klatce piersiowej, nie bierz nitrogliceryny, tylko od razu dzwoń pod numer 112 i powiedz, jaki lek i kiedy przyjąłeś.szybki (godziny)badania kliniczne
Połączenie przeciwwskazane
Nigdy nie łącz azotanu z lekiem z grupy inhibitorów fosfodiesterazy typu 5, a jeśli po przyjęciu leku na erekcję poczujesz ból w klatce piersiowej, nie bierz nitrogliceryny, tylko od razu dzwoń pod numer 112 i powiedz, jaki lek i kiedy przyjąłeś.
Leki z grupy azotanów, takie jak nitrogliceryna (triazotan glicerolu) czy monoazotan izosorbidu, rozszerzają naczynia krwionośne i są stosowane w chorobie wieńcowej. Leki na zaburzenia erekcji lub nadciśnienie płucne, takie jak syldenafil, tadalafil, wardenafil czy awanafil, działają w podobny sposób. Przyjęte razem mogą spowodować nagły i bardzo duży spadek ciśnienia, omdlenie, a nawet zawał serca. Dotyczy to wszystkich leków z obu grup, także tabletek i aerozolu pod język, plastrów oraz maści.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silne zawroty głowy lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
- omdlenie lub utrata przytomności
- ból, ucisk lub pieczenie w klatce piersiowej
- bardzo szybkie lub nierówne bicie serca
- nagła bladość, zimne poty, osłabienie
- ChPL
- nie sprawdzono
- Mechanizm
- PD – synergizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Jednoczesne stosowanie azotanu i inhibitora fosfodiesterazy typu 5 jest przeciwwskazane bez względu na postać, drogę podania i dawkę azotanu. Przeciwwskazanie obejmuje azotany przewlekłe, doraźne podjęzykowe, przezskórne i maści, w tym maść z triazotanem glicerolu stosowaną w szczelinie odbytu. U pacjenta, który przyjmuje azotan regularnie lub może go potrzebować doraźnie, nie należy wydawać ani przepisywać syldenafilu, tadalafilu, wardenafilu ani awanafilu. Jeśli po przyjęciu inhibitora fosfodiesterazy typu 5 wystąpi ból dławicowy, nie podaje się azotanu, tylko wzywa pomoc medyczną i stosuje inne leczenie. Azotan można rozważyć dopiero po upływie odstępu zależnego od leku – co najmniej 12 godzin po awanafilu, 24 godziny po syldenafilu i wardenafilu oraz 48 godzin po tadalafilu – i wyłącznie pod nadzorem medycznym z monitorowaniem ciśnienia. Przy codziennym stosowaniu tadalafilu, także w małej dawce w łagodnym rozroście prostaty lub w nadciśnieniu płucnym, odstęp ten praktycznie nie występuje. Syldenafil i tadalafil stosowane w tętniczym nadciśnieniu płucnym podlegają temu samemu przeciwwskazaniu co stosowane w zaburzeniach erekcji.
Skutek kliniczny
Połączenie może wywołać nagłe, głębokie i długotrwałe niedociśnienie z zawrotami głowy, omdleniem i odruchowym przyspieszeniem czynności serca. U osób z chorobą wieńcową spadek ciśnienia perfuzyjnego może nasilić niedokrwienie mięśnia sercowego i doprowadzić do zawału, udaru, groźnych zaburzeń rytmu lub zgonu. Niedociśnienie słabo odpowiada na samo uniesienie kończyn i może wymagać płynoterapii oraz leków presyjnych.
Mechanizm
Azotany są donorami tlenku azotu, który aktywuje rozpuszczalną cyklazę guanylanową w mięśniówce gładkiej naczyń i zwiększa wytwarzanie cGMP. Inhibitory fosfodiesterazy typu 5 hamują rozkład cGMP, więc w obecności azotanu cGMP gromadzi się w nadmiarze. Skutkiem jest silne, nasilające się wzajemnie rozszerzenie naczyń żylnych i tętniczych, czyli synergizm farmakodynamiczny. Mechanizm wynika z samej istoty działania obu grup, dlatego dotyczy każdego azotanu i każdego inhibitora fosfodiesterazy typu 5 bez względu na postać i drogę podania. Leki różnią się jedynie czasem działania, co wpływa na wymagany odstęp między nimi.
Monitorować
- ciśnienie tętnicze i czynność serca przy każdym podejrzeniu łącznego narażenia
- objawy niedociśnienia – zawroty głowy, omdlenie, bladość, poty
- objawy niedokrwienia mięśnia sercowego – ból w klatce piersiowej, zmiany w EKG
- czas przyjęcia ostatniej dawki inhibitora fosfodiesterazy typu 5 przed podaniem azotanu w stanie nagłym
Kiedy ocena się zmienia
| odstep ≤ 12 h od ostatniej dawki awanafiluinhibitory fosfodiesterazy typu 5 | interakcja nie dotyczy | W ciągu co najmniej 12 godzin od przyjęcia awanafilu nie należy podawać azotanu. Po tym czasie azotan można rozważyć tylko w stanie uzasadnionym klinicznie i pod nadzorem medycznym. |
| odstep ≤ 24 h od ostatniej dawki syldenafilu lub wardenafiluinhibitory fosfodiesterazy typu 5 | interakcja nie dotyczy | W ciągu co najmniej 24 godzin od przyjęcia syldenafilu lub wardenafilu nie należy podawać azotanu. Po tym czasie azotan można rozważyć tylko pod nadzorem medycznym z monitorowaniem ciśnienia. |
| odstep ≤ 48 h od ostatniej dawki tadalafiluinhibitory fosfodiesterazy typu 5 | interakcja nie dotyczy | Tadalafil działa najdłużej z grupy, dlatego azotanu nie należy podawać przez co najmniej 48 godzin od jego przyjęcia. Przy codziennym stosowaniu tadalafilu bezpieczny odstęp nie występuje. |
| Podjęzykowa, przezskórna lub doodbytnicza (maść)droga podania · azotany | inne zalecenie | Przeciwwskazanie obejmuje także azotany doraźne i miejscowe, w tym plastry i maść z triazotanem glicerolu stosowaną w szczelinie odbytu, bo wchłonięta ilość wystarcza do wywołania ciężkiego niedociśnienia. |
Niekorzystna interakcjaBozentan+ LarotrektynibUnikaj łączenia larotrektynibu z bozentanem i w porozumieniu z lekarzem prowadzącym rozważ zamianę bozentanu na antagonistę receptora endoteliny, który nie indukuje CYP3A.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem prowadzącym o ewentualnej zmianie leczenia i wykonuj zlecone badania wątrobowe.opóźniony (dni)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem prowadzącym o ewentualnej zmianie leczenia i wykonuj zlecone badania wątrobowe.
Lek na nadciśnienie płucne może przyspieszać rozkład leku przeciwnowotworowego w organizmie. Przez to lek przeciwnowotworowy może działać słabiej. Oba leki mogą też obciążać wątrobę.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zażółcenie skóry lub białek oczu
- ciemny mocz
- ból pod prawym łukiem żebrowym
- nudności i brak apetytu
- nasilone zmęczenie
- nasilenie obrzęków lub duszności
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PK – metabolizm, PK – transport, PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Unikaj łączenia larotrektynibu z bozentanem i w porozumieniu z lekarzem prowadzącym rozważ zamianę bozentanu na antagonistę receptora endoteliny, który nie indukuje CYP3A.[1] Jeśli połączenie jest konieczne, monitoruj skuteczność larotrektynibu i aktywność aminotransferaz oraz tolerancję bozentanu, zwłaszcza po włączeniu lub odstawieniu któregoś z leków.[2]
Skutek kliniczny
Główne ryzyko to zmniejszenie stężenia larotrektynibu i osłabienie leczenia przeciwnowotworowego. Możliwa jest też zmiana stężenia bozentanu oraz sumowanie się działania uszkadzającego wątrobę.
Mechanizm
Bozentan indukuje CYP3A4 oraz CYP2C9, przez co zmniejsza stężenie w osoczu leków metabolizowanych przez te izoenzymy.[2] Larotrektynib jest substratem CYP3A, a łączenia go z silnymi lub umiarkowanymi induktorami CYP3A należy unikać, ponieważ zmniejszają one jego ekspozycję.[1] Silny induktor zmniejszał AUC larotrektynibu o 81%, a przy umiarkowanych induktorach również oczekuje się spadku ekspozycji.[1] W drugą stronę larotrektynib słabo hamuje CYP3A i hamuje OATP1B1, a jednocześnie słabo indukuje enzymy z rodziny CYP2C.[1] Bozentan jest metabolizowany przez CYP2C9 i CYP3A4, a hamowanie jego wychwytu przez hepatocyty z udziałem białek transportujących silnie zwiększa jego stężenie.[2] Wypadkowy wpływ larotrektynibu na stężenie bozentanu jest więc trudny do przewidzenia. Dodatkowo oba leki mogą zwiększać aktywność aminotransferaz.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Bozentan – umiarkowany induktor CYP3A4[3], larotrektynib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
- Bozentan – induktor P-gp[4], larotrektynib – substrat P-gp[5]
- Larotrektynib – słaby inhibitor CYP3A4[3], bozentan – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
- Larotrektynib – inhibitor OATP1B1[5], bozentan – substrat OATP1B1[3]
- Bozentan: induktor CYP2C19[4], induktor CYP2C9[4], umiarkowany induktor CYP3A4[3], induktor P-gp[4], substrat CYP2C9[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat OATP1B1[3], substrat OATP1B3[3]
- Larotrektynib: słaby inhibitor CYP3A4[3], inhibitor OATP1B1[5], induktor CYP2B6[5], substrat BCRP[5], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[5]
Monitorować
- odpowiedź guza na leczenie larotrektynibem
- aktywność AlAT i AspAT oraz bilirubina
- tolerancja bozentanu (obrzęki, niedociśnienie, objawy uszkodzenia wątroby)
Bezpieczniejsze alternatywy
ambrysentanmacytentan
Kiedy ocena się zmienia
| Włączenie lub odstawienie bozentanu w trakcie leczenia larotrektynibemkolejność włączenia · bozentan | inne zalecenie | Efekt indukcji narasta i ustępuje stopniowo, dlatego po włączeniu, zmianie dawki lub odstawieniu bozentanu ekspozycja na larotrektynib zmienia się z opóźnieniem. W tym okresie oceniaj skuteczność i tolerancję larotrektynibu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vitrakvi 25 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vitrakvi-100426670/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Tracleer 62,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tracleer-100111848/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Tracleer. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tracleer-100111848/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vitrakvi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/vitrakvi-100426670/
Niekorzystna interakcjaBudezonid+ LarotrektynibPołączenie można stosować, ale przy długotrwałym leczeniu budezonidem należy obserwować pacjenta pod kątem ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidów.Stosuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, i powiedz mu o niepokojących objawach, zwłaszcza jeśli przyjmujesz budezonid przez dłuższy czas.opóźniony (dni)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Stosuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, i powiedz mu o niepokojących objawach, zwłaszcza jeśli przyjmujesz budezonid przez dłuższy czas.
Lek przeciwnowotworowy larotrektynib może nieco spowalniać rozkład budezonidu w organizmie. Przez to więcej budezonidu może przedostawać się do krwi i działać nie tylko tam, gdzie go podajesz. Przy sprayu do nosa lub inhalacjach stosowanych krótko ryzyko jest małe, a większe przy tabletkach lub kapsułkach z budezonidem przyjmowanych długo.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zaokrąglenie twarzy lub szybki przyrost masy ciała
- obrzęki nóg
- wzmożone pragnienie i częste oddawanie moczu
- nietypowe osłabienie lub zawroty głowy
- łatwe powstawanie siniaków
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie można stosować, ale przy długotrwałym leczeniu budezonidem należy obserwować pacjenta pod kątem ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidów.[1] Łączenia budezonidu z inhibitorami CYP3A należy unikać, chyba że korzyść przewyższa ryzyko, a przy długotrwałym leczeniu warto rozważyć najmniejszą skuteczną dawkę budezonidu.[1] Przy leczeniu krótkotrwałym, trwającym 1–2 tygodnie, wpływ inhibitorów CYP3A ma ograniczone znaczenie kliniczne.[1]
Skutek kliniczny
Możliwe nasilenie ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidów, takich jak objawy zespołu Cushinga, zahamowanie czynności nadnerczy, hiperglikemia czy nadciśnienie tętnicze. Ryzyko jest największe przy doustnym budezonidzie i długotrwałym leczeniu, a przy podaniu donosowym lub wziewnym przez krótki czas jest niewielkie.
Mechanizm
Larotrektynib słabo hamuje izoenzym CYP3A, co podczas jego stosowania zwiększało ekspozycję na doustny midazolam 1,7-krotnie.[2] Budezonid jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, a inhibitory tego izoenzymu zwiększają jego stężenie w osoczu i ryzyko ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidów.[1] Można więc oczekiwać umiarkowanego wzrostu ekspozycji na budezonid, mniejszego niż przy silnych inhibitorach.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- objawy zespołu Cushinga (zaokrąglenie twarzy, przyrost masy ciała, rozstępy)
- glikemia
- ciśnienie tętnicze
- objawy niewydolności nadnerczy po odstawieniu budezonidu
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Donosowa lub wziewnadroga podania · budezonid | ryzyko maleje | Przy podaniu donosowym lub wziewnym w zwykłych dawkach ekspozycja ogólnoustrojowa na budezonid jest mała, a larotrektynib jest tylko słabym inhibitorem CYP3A, więc istotny klinicznie efekt jest mało prawdopodobny. |
| czas leczenia ≤ 14 dnibudezonid | ryzyko maleje | Przy leczeniu krótkotrwałym, trwającym 1–2 tygodnie, wpływ inhibitorów CYP3A na budezonid ma ograniczone znaczenie kliniczne. |
| Doustnadroga podania · budezonid | inne zalecenie | Doustny budezonid podlega intensywnemu metabolizmowi pierwszego przejścia przez CYP3A4, więc hamowanie tego izoenzymu może wyraźniej zwiększyć ekspozycję ogólnoustrojową. Zaleca się regularną kontrolę objawów ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidów, glikemii i ciśnienia tętniczego. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Tafen Nasal 50 mcg/dawkę donosową, aerozol do nosa, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tafen-nasal-100193734/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vitrakvi 25 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vitrakvi-100426670/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vitrakvi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/vitrakvi-100426670/
Niekorzystna interakcjaBuprenorfina+ LarotrektynibPołączenia nie zaleca się, a jeśli jest konieczne, należy monitorować pacjenta pod kątem nadmiernego działania opioidu.Nie zmieniaj samodzielnie dawek, nie pij alkoholu i powiedz lekarzowi, jeśli po rozpoczęciu leczenia larotrektynibem czujesz się wyraźnie bardziej senny.opóźniony (dni)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Nie zmieniaj samodzielnie dawek, nie pij alkoholu i powiedz lekarzowi, jeśli po rozpoczęciu leczenia larotrektynibem czujesz się wyraźnie bardziej senny.
Lek przeciwnowotworowy larotrektynib może spowolnić rozkładanie buprenorfiny w organizmie. Przez to buprenorfina może działać silniej niż zwykle. Możesz być bardziej senny, mieć zawroty głowy, a rzadko wolniej oddychać.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna senność lub trudność w obudzeniu się
- wolny lub płytki oddech
- zawroty głowy i chwiejność
- splątanie
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenia nie zaleca się, a jeśli jest konieczne, należy monitorować pacjenta pod kątem nadmiernego działania opioidu. Buprenorfiny nie zaleca się łączyć z lekami wpływającymi na aktywność CYP3A4.[1] Przy włączaniu larotrektynibu u pacjenta na stałej dawce buprenorfiny należy obserwować go w pierwszych dniach i w razie nasilonej sedacji rozważyć zmniejszenie dawki buprenorfiny. Należy unikać dodatkowych leków hamujących OUN i alkoholu.[1] Po odstawieniu larotrektynibu trzeba ocenić, czy kontrola bólu lub objawów odstawiennych pozostaje wystarczająca.
Skutek kliniczny
Wyższe stężenie buprenorfiny może nasilić jej działania niepożądane, przede wszystkim senność, zawroty głowy, zaparcia i nudności. W skrajnych przypadkach, zwłaszcza przy innych lekach hamujących OUN lub alkoholu, może dojść do depresji oddechowej. Znaczenie hamowania CYP3A dla działania buprenorfiny nie zostało wyjaśnione.[1]
Mechanizm
Buprenorfina jest metabolizowana przez CYP3A4, a leki hamujące ten izoenzym mogą zwalniać jej metabolizm.[1] Larotrektynib jest słabym inhibitorem CYP3A – podawany w dawce 100 mg dwa razy na dobę przez 10 dni zwiększał Cmax i AUC doustnego midazolamu 1,7-krotnie.[2] Można więc oczekiwać umiarkowanego wzrostu ekspozycji na buprenorfinę. Buprenorfina nie wpływa istotnie na enzymy i transportery, od których zależy larotrektynib.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- stopień sedacji
- częstość i głębokość oddechów
- zawroty głowy i ryzyko upadków
- kontrola bólu lub objawów odstawiennych po zmianach dawkowania
Bezpieczniejsze alternatywy
morfinahydromorfon
Kiedy ocena się zmienia
| Larotrektynib włączany u pacjenta na stałej dawce buprenorfinykolejność włączenia · larotrektynib | inne zalecenie | Największe ryzyko nadmiernego działania buprenorfiny występuje w pierwszych dniach po włączeniu larotrektynibu – wtedy należy szczególnie obserwować sedację i oddech, a po odstawieniu larotrektynibu ocenić, czy dawka buprenorfiny nadal wystarcza. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Bunondol 0,2 mg, tabletki podjęzykowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bunondol-100011957/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vitrakvi 25 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vitrakvi-100426670/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 20.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Bunondol. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 20.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/bunondol-100011957/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vitrakvi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 20.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/vitrakvi-100426670/
Oznaczenia na tej stronie
- Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
- Korzystna interakcjaPołączenie celowe
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.