Przejdź do treści
Poradniki Historia Szukaj

Interakcje / Lenakapawir / Lenakapawir i letrozol

Lenakapawir i letrozol

Jaki opis pokazać?

Interakcja nieistotna klinicznie

Nie trzeba modyfikować dawkowania ani wprowadzać dodatkowego monitorowania.

Przyjmuj oba leki tak jak dotychczas i nie zmieniaj dawek na własną rękę.

Interakcja nieistotna klinicznieLenakapawir+ LetrozolNie trzeba modyfikować dawkowania ani wprowadzać dodatkowego monitorowania.Przyjmuj oba leki tak jak dotychczas i nie zmieniaj dawek na własną rękę.nieznanyteoretyczne

Interakcja nieistotna klinicznie

Przyjmuj oba leki tak jak dotychczas i nie zmieniaj dawek na własną rękę.

Letrozol i lenakapawir możesz przyjmować razem. Lenakapawir może w niewielkim stopniu wpływać na rozkład letrozolu w organizmie, ale ta zmiana jest zbyt mała, by miała znaczenie dla twojego leczenia. Letrozol nie osłabia działania lenakapawiru.

ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie trzeba modyfikować dawkowania ani wprowadzać dodatkowego monitorowania. Leczenie obu lekami prowadzi się według standardowych zasad.

Skutek kliniczny

Nie należy oczekiwać klinicznie istotnych skutków. Ewentualny niewielki wzrost stężenia letrozolu nie powinien nasilać jego działań niepożądanych, a skuteczność lenakapawiru nie zostaje osłabiona.

Mechanizm

Letrozol i lenakapawir można stosować razem bez zmiany dawkowania. Lenakapawir jest umiarkowanym inhibitorem CYP3A i inhibitorem P-gp[1]. Letrozol jest metabolizowany przez CYP3A4 oraz CYP2A6, więc zahamowanie jednego szlaku może co najwyżej umiarkowanie zwiększyć jego ekspozycję. Letrozol ma szeroki przedział terapeutyczny i nie należy do wrażliwych substratów CYP3A o wąskim indeksie terapeutycznym, u których przy lenakapawirze zaleca się ostrożność[1]. W kierunku odwrotnym letrozol hamuje in vitro CYP2A6 i słabo CYP2C19, ale nie wykazano klinicznie istotnych interakcji letrozolu z powszechnie stosowanymi lekami[2]. Lenakapawir jest substratem CYP3A, P-gp i UGT1A1, a letrozol nie indukuje ani nie hamuje istotnie tych szlaków[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Lenakapawir – umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], letrozol – substrat CYP3A4[4]
  • Lenakapawir: umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], inhibitor P-gp[3], substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3], substrat UGT1A1[3]
  • Letrozol: słaby inhibitor CYP2C19[4], substrat CYP3A4[4]

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sunlenca 300 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sunlenca-100474919/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Aromek 2,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/aromek-100123202/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sunlenca. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sunlenca-100474919/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Aromek. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/aromek-100123202/

Alkohol przy tych lekach

Interakcja nieistotna klinicznieLenakapawira alkoholNie jest wymagana zmiana dawkowania lenakapawiru ani zakaz spożywania alkoholu.Możesz pić alkohol z umiarem, ale pilnuj, aby nie pominąć żadnej tabletki ani terminu zastrzyku.nieznanyteoretyczne

Interakcja nieistotna klinicznie

Możesz pić alkohol z umiarem, ale pilnuj, aby nie pominąć żadnej tabletki ani terminu zastrzyku.

Alkohol nie zmienia działania lenakapawiru, a lek nie nasila działania alkoholu. Możesz pić alkohol z umiarem bez obaw o interakcję. Pamiętaj tylko, że po alkoholu łatwiej zapomnieć o tabletce albo o wizycie na zastrzyk, a regularność jest bardzo ważna dla skuteczności leczenia i ochrony przed HIV. Alkohol poliwinylowy wymieniony w składzie tabletki to nie jest alkohol do picia.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • pominięta tabletka lub opuszczony termin zastrzyku
  • trudność z ograniczeniem picia alkoholu
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
brak_interakcji
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie jest wymagana zmiana dawkowania lenakapawiru ani zakaz spożywania alkoholu. Przy okazji wydawania leku warto przypomnieć, że regularne przyjęcie tabletek i dotrzymanie terminów kolejnych wstrzyknięć jest kluczowe dla skuteczności, a u osób nadużywających alkoholu rozważyć dodatkowe wsparcie w przestrzeganiu schematu.

Skutek kliniczny

Nie należy oczekiwać zmiany stężenia ani skuteczności lenakapawiru po spożyciu alkoholu ani nasilenia działania alkoholu przez lek. Znaczenie praktyczne ma pośredni wpływ nadużywania alkoholu na przestrzeganie schematu leczenia, czyli pomijanie dawek doustnych w fazie wprowadzenia albo opuszczanie terminów wstrzyknięć, co grozi utratą skuteczności i rozwojem oporności wirusa.

Mechanizm

Nie jest znany mechanizm, przez który alkohol w istotny sposób zmieniałby działanie lenakapawiru albo odwrotnie. Lenakapawir jest substratem CYP3A, P-gp i UGT1A1, a jego stężenie istotnie obniżają dopiero silne i umiarkowane induktory tych szlaków, takie jak ryfampicyna, karbamazepina, fenytoina, efawirenz czy ziele dziurawca zwyczajnego[1]. Etanol jest metabolizowany głównie przez dehydrogenazę alkoholową i CYP2E1 i nie należy do induktorów o takim znaczeniu klinicznym. Lenakapawir jest umiarkowanym inhibitorem CYP3A i inhibitorem P-gp[1], a żaden z tych szlaków nie odgrywa istotnej roli w eliminacji etanolu. Charakterystyki obu produktów z lenakapawirem, zarówno stosowanego w leczeniu zakażenia HIV, jak i w profilaktyce przedekspozycyjnej, zgodnie nie wymieniają alkoholu w przeciwwskazaniach ani w interakcjach[1]. Alkohol poliwinylowy (E1203) obecny w otoczce tabletek jest substancją pomocniczą i nie jest etanolem[1].

Metabolizm i transportery

  • Lenakapawir: umiarkowany inhibitor CYP3A4[2], inhibitor P-gp[2], substrat CYP3A4[2], substrat P-gp[2], substrat UGT1A1[2]

Monitorować

  • przestrzeganie schematu dawkowania doustnego i terminów wstrzyknięć u osób nadużywających alkoholu

Kiedy ocena się zmienia

Picie nadmierne lub upijanie sięilość alkoholu · pacjentinne zalecenieU osób nadużywających alkoholu rośnie ryzyko pomijania dawek doustnych i terminów wstrzyknięć, co grozi utratą skuteczności lenakapawiru i rozwojem oporności wirusa. Warto zaplanować przypomnienia o terminach i rozważyć skierowanie do wsparcia w leczeniu uzależnienia.
Przewlekłe nadużywanie alkoholu z uszkodzeniem wątrobyczas leczenia · pacjentinne zaleceniePrzewlekłe nadużywanie alkoholu może prowadzić do zaawansowanej choroby wątroby, a doświadczenie ze stosowaniem lenakapawiru w ciężkich zaburzeniach czynności wątroby jest ograniczone. W takiej sytuacji decyzję o leczeniu i jego kontroli powinien podjąć lekarz prowadzący.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sunlenca 300 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sunlenca-100474919/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sunlenca. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sunlenca-100474919/

Pełny opis tej pary

Interakcja nieistotna klinicznieLetrozola alkoholNie trzeba zmieniać dawki ani schematu leczenia.Przyjmuj letrozol zgodnie z zaleceniem lekarza, a jeśli po alkoholu czujesz się gorzej niż zwykle, ogranicz go i powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie.nieznanyteoretyczne

Interakcja nieistotna klinicznie

Przyjmuj letrozol zgodnie z zaleceniem lekarza, a jeśli po alkoholu czujesz się gorzej niż zwykle, ogranicz go i powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie.

Z dostępnych informacji wynika, że letrozol nie wchodzi w istotne interakcje z alkoholem. Okazjonalny kieliszek nie zmienia działania leku. Letrozol może powodować zmęczenie lub zawroty głowy, a alkohol może te objawy nasilić. Ile alkoholu jest rozsądne w trakcie leczenia raka piersi, najlepiej ustalić z lekarzem prowadzącym.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • Nasilone zawroty głowy lub senność po alkoholu
  • Silne zmęczenie utrudniające codzienne funkcjonowanie
  • Żółtaczka, ciemny mocz lub ból w prawym górnym brzuchu
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
–
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie trzeba zmieniać dawki ani schematu leczenia. Nie ma potrzeby odstępu czasowego między letrozolem a alkoholem. Pacjentce z nasilonymi zawrotami głowy, zmęczeniem lub sennością warto doradzić, by ograniczyła alkohol do czasu ustąpienia objawów.

Skutek kliniczny

Nie opisano klinicznie istotnej interakcji. Pojedyncze, okazjonalne spożycie alkoholu nie wymaga zmiany leczenia letrozolem. Nie można jednak wykluczyć, że alkohol nasili senność lub zawroty głowy, które bywają działaniami niepożądanymi letrozolu.

Mechanizm

Nie opisano mechanizmu, który łączyłby letrozol z alkoholem. ChPL nie zawiera wzmianki o alkoholu ani etanolu w części dotyczącej interakcji, a w badaniach klinicznych i w przeglądzie baz danych nie stwierdzono klinicznie istotnych interakcji letrozolu z powszechnie stosowanymi lekami[1]. Nie ma też danych, że alkohol zmienia stężenie letrozolu lub nasila jego działanie.

Metabolizm i transportery

  • Letrozol: słaby inhibitor CYP2C19[2], substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • Zawroty głowy, senność i zmęczenie po alkoholu u pacjentek, które zgłaszają je także bez niego
  • Czynność wątroby u pacjentek z chorobą wątroby, ponieważ ciężka niewydolność wątroby (Child-Pugh 3) jest przeciwwskazaniem do letrozolu

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Aromek 2,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/aromek-100123202/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Aromek. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/aromek-100123202/

Pełny opis tej pary

Inne interakcje tych leków 476

Połączenie przeciwwskazaneApalutamid+ LenakapawirLenakapawiru nie łączy się z apalutamidem, ponieważ apalutamid należy do silnych induktorów CYP3A, z którymi równoczesne podawanie lenakapawiru jest przeciwwskazane.Nie zaczynaj żadnego z tych leków bez rozmowy z lekarzem, a jeśli już przyjmujesz oba, nie odstawiaj ich sam, tylko jak najszybciej powiedz o tym lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV i onkologowi.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj żadnego z tych leków bez rozmowy z lekarzem, a jeśli już przyjmujesz oba, nie odstawiaj ich sam, tylko jak najszybciej powiedz o tym lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV i onkologowi.

Lek na raka prostaty apalutamid przyspiesza usuwanie z organizmu lenakapawiru, który działa przeciwko wirusowi HIV. Stężenie lenakapawiru we krwi może wtedy tak spaść, że lek przestanie chronić przed wirusem. Wirus może się namnażać i stać się odporny na leczenie. Tych leków nie stosuje się razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • wyższe miano wirusa HIV w badaniu kontrolnym
  • gorączka, wysypka, ból gardła lub powiększone węzły chłonne przy stosowaniu leku zapobiegającego zakażeniu HIV
  • nawracające lub nietypowe infekcje
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Lenakapawiru nie łączy się z apalutamidem, ponieważ apalutamid należy do silnych induktorów CYP3A, z którymi równoczesne podawanie lenakapawiru jest przeciwwskazane.[1] Gdy lenakapawir jest niezbędny, należy wspólnie z urologiem lub onkologiem rozważyć zamianę apalutamidu na antyandrogen bez działania indukującego enzymy. Indukcja enzymów utrzymuje się przez pewien czas po odstawieniu apalutamidu, dlatego lenakapawir należy włączać z odpowiednim odstępem uzgodnionym z lekarzem prowadzącym leczenie HIV. Jeżeli połączenia nie da się uniknąć, decyzję o zmianie schematu przeciwretrowirusowego podejmuje lekarz specjalista chorób zakaźnych.

Skutek kliniczny

Spodziewane jest znaczne zmniejszenie stężenia lenakapawiru, które może prowadzić do utraty działania przeciwwirusowego i rozwoju oporności HIV-1 na lenakapawir.[1] W leczeniu zakażenia wielolekoopornego oznacza to ryzyko utraty jednej z ostatnich skutecznych opcji, a w profilaktyce przedekspozycyjnej ryzyko zakażenia HIV-1 wirusem opornym.[2]

Mechanizm

Apalutamid jest silnym induktorem CYP3A4 i przez aktywację receptora PXR indukuje także UGT oraz transportery leków, w tym P-gp. W połączeniu z midazolamem zmniejszał AUC substratu CYP3A4 o 92%.[3] Lenakapawir jest substratem CYP3A, P-gp i UGT1A1, a silne induktory tych szlaków mogą znacznie zmniejszać jego stężenie w osoczu. Ryfampicyna zmniejszała AUC lenakapawiru o 84%, a nawet umiarkowany induktor efawirenz o 56%.[1] Działanie odwrotne jest bez znaczenia klinicznego. Lenakapawir jest umiarkowanym inhibitorem CYP3A, a nawet silny inhibitor CYP3A4 itrakonazol nie zmieniał AUC apalutamidu.[3]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Apalutamid – słaby inhibitor CYP3A4[4], lenakapawir – substrat CYP3A4[5]
  • Apalutamid – silny induktor CYP3A4[6], lenakapawir – substrat CYP3A4[5]
  • Apalutamid – słaby induktor P-gp[4], lenakapawir – substrat P-gp[5]
  • Lenakapawir – umiarkowany inhibitor CYP3A4[5], apalutamid – substrat CYP3A4[4]
  • Lenakapawir – inhibitor P-gp[5], apalutamid – substrat P-gp[4]
  • Apalutamid: umiarkowany inhibitor CYP2B6[4], słaby inhibitor CYP2C19[4], umiarkowany inhibitor CYP2C8[4], słaby inhibitor CYP2C9[4], słaby inhibitor CYP3A4[4], słaby induktor BCRP[4], induktor CYP2B6[4], umiarkowany induktor CYP2C19[6], słaby induktor CYP2C9[6], silny induktor CYP3A4[6], słaby induktor OATP1B1[4], słaby induktor P-gp[4], substrat CYP2C8[4], substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]
  • Lenakapawir: umiarkowany inhibitor CYP3A4[5], inhibitor P-gp[5], substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[5], substrat UGT1A1[5]

Monitorować

  • miano HIV-1 RNA
  • lekooporność HIV-1 przy niepowodzeniu wirusologicznym
  • test w kierunku HIV-1 u osób stosujących profilaktykę przedekspozycyjną

Bezpieczniejsze alternatywy

darolutamidbikalutamid

Kiedy ocena się zmienia

Apalutamid odstawiony przed włączeniem lenakapawirukolejność włączenia · apalutamidinne zalecenieDziałanie indukujące apalutamidu nie ustępuje od razu po jego odstawieniu, dlatego lenakapawir należy włączać dopiero po odpowiednim odstępie ustalonym przez lekarza specjalistę chorób zakaźnych.
Wstrzyknięcie podskórnedroga podania · lenakapawirinne zalecenieInterakcja dotyczy również lenakapawiru we wstrzyknięciach o przedłużonym uwalnianiu. Rozpoczęcie apalutamidu w okresie działania depot lenakapawiru może obniżyć jego stężenie i wymaga konsultacji z lekarzem prowadzącym leczenie HIV.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sunlenca 300 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sunlenca-100474919/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Yeytuo 300 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/yeytuo-100524432/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Erleada 60 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/erleada-100416849/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Erleada. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 14.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/erleada-100416849/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sunlenca. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 14.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sunlenca-100474919/
  6. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 14.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneDziurawiec+ LenakapawirPołączenie jest przeciwwskazane – dziurawca w żadnej postaci doustnej nie stosuje się w trakcie terapii lenakapawirem.Nie stosuj żadnych preparatów z dziurawcem (herbatek, kropli, tabletek, suplementów) w czasie leczenia lenakapawirem, a jeśli potrzebujesz czegoś na nastrój, sen lub nerwy, zapytaj lekarza lub farmaceutę.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie stosuj żadnych preparatów z dziurawcem (herbatek, kropli, tabletek, suplementów) w czasie leczenia lenakapawirem, a jeśli potrzebujesz czegoś na nastrój, sen lub nerwy, zapytaj lekarza lub farmaceutę.

Dziurawca nie wolno łączyć z lenakapawirem. Dziurawiec przyspiesza usuwanie lenakapawiru z organizmu, przez co lek może przestać działać. Wtedy leczenie HIV może zawieść, a wirus może stać się odporny na lek. Jeśli bierzesz lenakapawir, aby chronić się przed zakażeniem, ochrona może okazać się niewystarczająca.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • przypadkowe przyjęcie preparatu z dziurawcem – powiedz o tym lekarzowi prowadzącemu
  • gorączka, ból gardła, wysypka lub powiększone węzły chłonne w trakcie profilaktyki
  • niepokojący wynik badań kontrolnych HIV
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie jest przeciwwskazane – dziurawca w żadnej postaci doustnej nie stosuje się w trakcie terapii lenakapawirem.[1][2] Dziurawca nie łączy się z lekami przeciwwirusowymi stosowanymi w zakażeniu HIV.[3] Jeśli pacjent przyjmuje dziurawiec, należy go odstawić przed rozpoczęciem lenakapawiru z uwzględnieniem tego, że indukcja enzymów ustępuje stopniowo, a w przypadku objawów depresyjnych lub lękowych skierować pacjenta do lekarza w celu doboru leczenia bez działania indukującego.

Skutek kliniczny

Spadek stężenia lenakapawiru grozi utratą działania terapeutycznego i rozwojem oporności HIV-1.[1] W leczeniu zakażenia oznacza to ryzyko niepowodzenia wirusologicznego, a w profilaktyce przedekspozycyjnej ryzyko zakażenia HIV-1 wirusem opornym na lenakapawir.[2]

Mechanizm

Dziurawiec jest silnym induktorem CYP3A4 i P-gp, a lenakapawir jest substratem CYP3A, P-gp i UGT1A1. Indukcja tych szlaków przyspiesza eliminację lenakapawiru i może znacznie zmniejszać jego stężenie w osoczu.[1] Systematyczne przyjmowanie dziurawca aktywuje cytochrom P450 i osłabia działanie leków przeciwwirusowych.[4] Skalę zjawiska pokazuje inny silny induktor tych szlaków – ryfampicyna zmniejsza AUC lenakapawiru o 84%, a Cmax o 55%.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Dziurawiec – silny induktor CYP3A4[5], lenakapawir – substrat CYP3A4[6]
  • Dziurawiec: silny induktor CYP3A4[5]
  • Lenakapawir: umiarkowany inhibitor CYP3A4[6], inhibitor P-gp[6], substrat CYP3A4[6], substrat P-gp[6], substrat UGT1A1[6]

Monitorować

  • wywiad w kierunku stosowania dziurawca (herbatki, nalewki, suplementy, preparaty „na nastrój” i „na trawienie”)
  • miano HIV-1 RNA, jeśli doszło do równoczesnego stosowania
  • w profilaktyce – testy w kierunku HIV-1 zgodnie ze schematem

Bezpieczniejsze alternatywy

sertralinaescytalopram

Kiedy ocena się zmienia

Dziurawiec odstawiony przed rozpoczęciem lenakapawirukolejność włączenia · dziurawiecinne zalecenieIndukcja enzymów ustępuje stopniowo po odstawieniu dziurawca, dlatego rozpoczęcie lenakapawiru bezpośrednio po odstawieniu nadal niesie ryzyko obniżonej ekspozycji. Termin włączenia należy uzgodnić z lekarzem prowadzącym.
Wstrzyknięcie podskórne o przedłużonym działaniupostać · lenakapawirinne zalecenieLenakapawir podany podskórnie utrzymuje się w organizmie przez długi czas, także po zakończeniu terapii. Dziurawiec stosowany w tym okresie może obniżać resztkowe stężenia i sprzyjać selekcji oporności, dlatego zakaz należy przekazać pacjentowi również na czas po ostatnim wstrzyknięciu.
Stosowanie zewnętrzne na skórędroga podania · dziurawiecryzyko malejeInterakcja wynika z indukcji enzymów po przyjęciu doustnym. Przy stosowaniu miejscowym na skórę wpływ na ekspozycję na lenakapawir jest mało prawdopodobny, ale brak danych, dlatego do weryfikacji przez farmaceutę.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sunlenca 300 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sunlenca-100474919/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Yeytuo 300 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/yeytuo-100524432/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Intractum Hyperici Phytopharm 4,65 g/5 ml, płyn doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/intractum-hyperici-phytopharm-100031859/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Digestonic -, płyn doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/digestonic-100018913/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sunlenca. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sunlenca-100474919/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneEstradiol+ LetrozolNie stosuj estradiolu u pacjentki leczonej letrozolem z powodu raka piersi.Nie zaczynaj żadnego leku z estrogenem bez zgody onkologa, a na suchość pochwy lub uderzenia gorąca zapytaj farmaceutę o środki bez hormonów.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj żadnego leku z estrogenem bez zgody onkologa, a na suchość pochwy lub uderzenia gorąca zapytaj farmaceutę o środki bez hormonów.

Nie stosuj estradiolu, gdy przyjmujesz letrozol. Letrozol leczy raka piersi przez obniżenie ilości estrogenów w organizmie, a estradiol to właśnie estrogen podawany z zewnątrz. Łącząc te leki, osłabiasz leczenie nowotworu i możesz zwiększyć ryzyko jego powrotu. Dotyczy to także tabletek i kremów dopochwowych z estrogenem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nowy guzek lub zgrubienie w piersi albo pod pachą
  • zmiany skóry lub brodawki piersi
  • krwawienie z dróg rodnych
  • dokuczliwa suchość pochwy lub uderzenia gorąca, z powodu których chcesz sięgnąć po hormony
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – antagonizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie stosuj estradiolu u pacjentki leczonej letrozolem z powodu raka piersi. Estrogeny są przeciwwskazane u kobiet z rakiem piersi obecnie lub w przeszłości[1]. Dolegliwości wynikające z niedoboru estrogenów, takie jak uderzenia gorąca czy suchość pochwy, leczy się metodami niehormonalnymi. Każdą decyzję o miejscowej estrogenoterapii podejmuje onkolog prowadzący.

Skutek kliniczny

Egzogenny estradiol znosi cel leczenia letrozolem i może sprzyjać progresji lub nawrotowi hormonozależnego raka piersi. Estrogeny są przeciwwskazane u kobiet z rozpoznanym, przebytym lub podejrzewanym rakiem piersi[1].

Mechanizm

Letrozol hamuje aromatazę, czyli enzym przekształcający androgeny w estron i estradiol, i w ten sposób odcina estrogenozależnego guza od stymulacji estrogenami[2]. U kobiet po menopauzie z zaawansowanym rakiem piersi letrozol obniża stężenie estradiolu, estronu i siarczanu estronu w osoczu o 75–95%[3]. Estradiol podany z zewnątrz omija zablokowany enzym i bezpośrednio przywraca działanie estrogenowe, które letrozol ma wyeliminować.

Metabolizm i transportery

  • Letrozol: słaby inhibitor CYP2C19[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • obecność jakichkolwiek estrogenów (doustnych, przezskórnych, dopochwowych) w wywiadzie lekowym pacjentki leczonej letrozolem
  • objawy niedoboru estrogenów zgłaszane jako powód sięgania po estradiol
  • konsultacja z onkologiem przed ewentualną miejscową estrogenoterapią

Bezpieczniejsze alternatywy

kwas hialuronowy (dopochwowo)

Kiedy ocena się zmienia

Dopochwowadroga podania · estradiolryzyko malejeNiskodawkowy estradiol dopochwowy wchłania się do krwiobiegu w niewielkim stopniu, ale przy stężeniach estradiolu silnie obniżonych przez letrozol nawet mały wzrost może mieć znaczenie. Estrogeny dopochwowe także są przeciwwskazane w raku piersi. Można je rozważyć wyłącznie po nieskuteczności leczenia niehormonalnego i tylko z decyzji onkologa.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Estrofem 2 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/estrofem-100022820/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Aromek 2,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/aromek-100123202/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Etruzil 2,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/etruzil-100182328/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Aromek. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/aromek-100123202/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneFenytoina+ LenakapawirNie łącz fenytoiny z lenakapawirem – połączenie jest przeciwwskazane.Nie zaczynaj brać fenytoiny, jeśli stosujesz lenakapawir, i od razu powiedz o obu lekach lekarzowi, który prowadzi twoje leczenie lub profilaktykę HIV.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj brać fenytoiny, jeśli stosujesz lenakapawir, i od razu powiedz o obu lekach lekarzowi, który prowadzi twoje leczenie lub profilaktykę HIV.

Fenytoina przyspiesza usuwanie lenakapawiru z organizmu. Przez to lenakapawir może przestać chronić przed HIV albo przestać kontrolować zakażenie, a wirus może stać się oporny na leczenie. Tych leków nie wolno stosować razem. Lenakapawir podawany w zastrzyku działa bardzo długo, więc ostrożność dotyczy też czasu po ostatnim zastrzyku.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka, ból gardła, wysypka lub powiększone węzły chłonne
  • wynik badania HIV gorszy niż dotychczas
  • nawrót lub nasilenie napadów padaczkowych po zmianie leku przeciwpadaczkowego
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz fenytoiny z lenakapawirem – połączenie jest przeciwwskazane.[1][2] U pacjenta wymagającego leczenia przeciwpadaczkowego należy dobrać lek, który nie indukuje CYP3A, P-gp ani UGT1A1, w porozumieniu z neurologiem i lekarzem prowadzącym terapię HIV.[1] Okskarbazepiny i fenobarbitalu również nie zaleca się łączyć z lenakapawirem, więc nie są one dobrą zamianą.[1] Lenakapawir w postaci wstrzyknięć utrzymuje się w organizmie bardzo długo, dlatego włączenie fenytoiny po ostatnim wstrzyknięciu także wymaga konsultacji z lekarzem prowadzącym terapię HIV.

Skutek kliniczny

Zmniejszenie stężenia lenakapawiru może prowadzić do utraty działania terapeutycznego i rozwoju oporności HIV-1.[1] U osób stosujących lenakapawir w profilaktyce przedekspozycyjnej spadek stężenia grozi zakażeniem HIV-1 i selekcją wirusa opornego.[2]

Mechanizm

Fenytoina jest silnym induktorem CYP3A, P-gp i UGT1A1, czyli wszystkich trzech szlaków, którymi lenakapawir jest metabolizowany i transportowany.[1] Indukcja przyspiesza eliminację lenakapawiru i może znacznie zmniejszyć jego stężenie w osoczu.[1] Nie przeprowadzono badania tej pary, a skalę zjawiska pokazuje inny silny induktor tych szlaków – ryfampicyna zmniejszała AUC lenakapawiru o 84% i Cmax o 55%.[1] Lenakapawir jest umiarkowanym inhibitorem CYP3A i inhibitorem P-gp, ale fenytoina jest metabolizowana głównie innymi szlakami, więc klinicznie istotny wpływ w drugą stronę jest mało prawdopodobny.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Fenytoina – silny induktor CYP3A4[3], lenakapawir – substrat CYP3A4[4]
  • Fenytoina: umiarkowany induktor CYP1A2[3], umiarkowany induktor CYP2C19[3], silny induktor CYP3A4[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2C9[3]
  • Lenakapawir: umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], inhibitor P-gp[4], substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4], substrat UGT1A1[4]

Monitorować

  • miano HIV-1 RNA (wiremia) przy każdej zmianie leczenia przeciwpadaczkowego
  • badanie oporności HIV-1 w razie wzrostu wiremii
  • kontrola napadów padaczkowych po zamianie fenytoiny na inny lek przeciwpadaczkowy
  • stężenie nowego leku przeciwpadaczkowego, jeśli jest monitorowane terapeutycznie

Bezpieczniejsze alternatywy

lewetyracetamlakozamidbrywaracetamkwas walproinowy

Kiedy ocena się zmienia

Wstrzyknięcie podskórnedroga podania · lenakapawirinne zalecenieLenakapawir po wstrzyknięciu podskórnym utrzymuje się w organizmie bardzo długo, dlatego indukcja fenytoiną po ostatniej dawce może obniżyć stężenia resztkowe i sprzyjać selekcji opornego wirusa. Decyzję o włączeniu fenytoiny w tym okresie należy podjąć z lekarzem prowadzącym terapię HIV.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sunlenca 300 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sunlenca-100474919/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Yeytuo 300 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/yeytuo-100524432/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sunlenca. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sunlenca-100474919/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKarbamazepina+ LenakapawirKarbamazepiny nie łączy się z lenakapawirem – połączenie jest przeciwwskazane.Nie zaczynaj ani nie przerywaj samodzielnie żadnego z tych leków, tylko jak najszybciej powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV i neurologowi, że masz przepisane oba, aby dobrali inny lek przeciwpadaczkowy.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj ani nie przerywaj samodzielnie żadnego z tych leków, tylko jak najszybciej powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV i neurologowi, że masz przepisane oba, aby dobrali inny lek przeciwpadaczkowy.

Karbamazepina sprawia, że organizm znacznie szybciej usuwa lenakapawir. Lek na HIV może wtedy przestać działać, a wirus może stać się na niego odporny. Jeśli stosujesz lenakapawir, żeby zapobiegać zakażeniu HIV, możesz stracić tę ochronę. Tych leków nie wolno stosować razem, także w okresie kilku miesięcy po ostatnim zastrzyku z lenakapawirem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • lekarz informuje o wykrywalnym lub rosnącym poziomie wirusa we krwi
  • objawy przypominające grypę, gorączka, wysypka lub powiększone węzły chłonne podczas stosowania leku zapobiegającego HIV
  • nawrót lub nasilenie napadów padaczkowych po zmianie leku przeciwpadaczkowego
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Karbamazepiny nie łączy się z lenakapawirem – połączenie jest przeciwwskazane[1][2]. Okskarbazepina i fenobarbital również nie są zalecane z lenakapawirem, dlatego należy wybrać lek przeciwdrgawkowy, który nie indukuje enzymów wątrobowych[1]. Zmianę leczenia przeciwpadaczkowego przeprowadza neurolog w porozumieniu z lekarzem prowadzącym leczenie lub profilaktykę HIV, z uwzględnieniem tego, że działanie indukujące karbamazepiny utrzymuje się jeszcze przez pewien czas po jej odstawieniu. Lenakapawir w postaci długo działających wstrzyknięć pozostaje w organizmie przez wiele miesięcy, więc włączenie karbamazepiny po ostatnim wstrzyknięciu także grozi utrzymywaniem się niskich stężeń lenakapawiru i selekcją oporności.

Skutek kliniczny

Zmniejszenie stężenia lenakapawiru może prowadzić do utraty działania przeciwwirusowego i rozwoju oporności HIV-1[1]. U osób stosujących lenakapawir w profilaktyce przedekspozycyjnej oznacza to ryzyko zakażenia HIV-1 mimo regularnego przyjmowania leku[2]. Oporność na lenakapawir może ograniczyć przyszłe możliwości leczenia, w tym inhibitorami kapsydu.

Mechanizm

Karbamazepina jest silnym induktorem CYP3A, P-gp i UGT1A1, a lenakapawir jest substratem wszystkich trzech szlaków, więc jego eliminacja wyraźnie przyspiesza[1]. Dla porównania inny silny induktor tych szlaków, ryfampicyna, zmniejsza AUC lenakapawiru o 84% i Cmax o 55%[1]. Lenakapawir jest umiarkowanym inhibitorem CYP3A, a karbamazepina jest metabolizowana głównie przez CYP3A4, więc teoretycznie możliwe jest też niewielkie zwiększenie stężenia karbamazepiny[3], ale ma to drugorzędne znaczenie wobec utraty działania lenakapawiru.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Karbamazepina – silny induktor CYP3A4[4], lenakapawir – substrat CYP3A4[5]
  • Lenakapawir – umiarkowany inhibitor CYP3A4[5], karbamazepina – wrażliwy substrat CYP3A4[6]
  • Karbamazepina: silny induktor CYP2B6[4], słaby induktor CYP2C9[4], silny induktor CYP3A4[4], wrażliwy substrat CYP3A4[6]
  • Lenakapawir: umiarkowany inhibitor CYP3A4[5], inhibitor P-gp[5], substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[5], substrat UGT1A1[5]

Monitorować

  • wiremia HIV-1 u pacjentów leczonych, jeśli doszło do jednoczesnego stosowania
  • test w kierunku HIV-1 u osób stosujących profilaktykę przedekspozycyjną, jeśli doszło do jednoczesnego stosowania
  • kontrola napadów padaczkowych po zamianie karbamazepiny na inny lek przeciwdrgawkowy

Bezpieczniejsze alternatywy

lewetyracetamlamotryginalakozamidbrywaracetamkwas walproinowygabapentynapregabalina

Kiedy ocena się zmienia

Podskórna (długo działające wstrzyknięcie)droga podania · lenakapawirinne zalecenieLenakapawir podany podskórnie utrzymuje się w organizmie przez wiele miesięcy po ostatnim wstrzyknięciu. Włączenie karbamazepiny w tym okresie może utrzymywać niskie stężenia lenakapawiru i sprzyjać oporności, dlatego przeciwwskazanie należy traktować jako obowiązujące także po zakończeniu wstrzyknięć, a schemat przeciwwirusowy lub profilaktyczny ustalić z lekarzem specjalistą.
Lenakapawir włączany po odstawieniu karbamazepinykolejność włączenia · karbamazepinainne zalecenieDziałanie indukujące karbamazepiny wygasa stopniowo po jej odstawieniu, dlatego rozpoczęcie lenakapawiru bezpośrednio po zamianie leku przeciwdrgawkowego może jeszcze wiązać się z obniżonym stężeniem lenakapawiru. Termin włączenia należy uzgodnić z lekarzem prowadzącym leczenie HIV.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sunlenca 300 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sunlenca-100474919/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Yeytuo 300 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/yeytuo-100524432/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Finlepsin 200 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/finlepsin-100116679/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sunlenca. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sunlenca-100474919/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Finlepsin. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/finlepsin-100116679/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKolchicyna+ LenakapawirU pacjentów z zaburzeniami czynności nerek lub wątroby nie łączy się kolchicyny z lenakapawirem.Nie zaczynaj brać kolchicyny bez rozmowy z lekarzem, który wie o twoim leczeniu HIV, a jeśli już ją bierzesz, nie zwiększaj dawki samodzielnie i zgłoś się do lekarza przy niepokojących objawach.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj brać kolchicyny bez rozmowy z lekarzem, który wie o twoim leczeniu HIV, a jeśli już ją bierzesz, nie zwiększaj dawki samodzielnie i zgłoś się do lekarza przy niepokojących objawach.

Lek przeciw HIV, który przyjmujesz w zastrzykach lub tabletkach, spowalnia usuwanie kolchicyny z organizmu. Kolchicyna może się wtedy gromadzić i wywołać groźne działania niepożądane, zwłaszcza gdy masz chore nerki lub wątrobę albo jesteś w starszym wieku. Lek przeciw HIV działa długo, nawet wiele miesięcy po ostatnim zastrzyku.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • biegunka, nudności lub wymioty
  • ból brzucha
  • ból, osłabienie lub tkliwość mięśni
  • ciemny mocz
  • drętwienie lub mrowienie rąk i stóp
  • nietypowe siniaki, krwawienia lub częste infekcje
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek lub wątroby nie łączy się kolchicyny z lenakapawirem[1]. U osób w podeszłym wieku oraz z umiarkowanymi zaburzeniami czynności nerek lub wątroby należy unikać tego połączenia[2]. U pozostałych pacjentów połączenie jest możliwe po rozważeniu korzyści i ryzyka, przy najmniejszej skutecznej dawce kolchicyny i uważnym monitorowaniu objawów toksyczności[2]. Kolchicyna jest wrażliwym substratem CYP3A i P-gp o wąskim indeksie terapeutycznym, dlatego przy lenakapawirze wymaga szczególnej ostrożności[3]. Ostrożność obowiązuje również po zakończeniu wstrzyknięć lenakapawiru, ponieważ lek długo pozostaje w organizmie.

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia kolchicyny może prowadzić do jej toksyczności – zaburzeń żołądkowo-jelitowych, toksyczności nerwowo-mięśniowej, miopatii i rabdomiolizy, zahamowania czynności szpiku, a w ciężkich przypadkach do zgonu[2]. Ryzyko jest największe u osób w podeszłym wieku oraz z zaburzeniami czynności nerek lub wątroby.

Mechanizm

Lenakapawir jest umiarkowanym inhibitorem CYP3A i inhibitorem glikoproteiny P[3]. Kolchicyna jest substratem P-gp, a jej metabolizm zależy głównie od CYP3A4, dlatego jednoczesne hamowanie obu szlaków zwiększa ekspozycję na kolchicynę[2]. Lenakapawir w postaci wstrzyknięć o przedłużonym uwalnianiu utrzymuje się w organizmie bardzo długo, więc działanie hamujące może trwać jeszcze wiele miesięcy po ostatnim podaniu.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Lenakapawir – umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], kolchicyna – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Lenakapawir – inhibitor P-gp[4], kolchicyna – substrat P-gp[6]
  • Kolchicyna: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[6]
  • Lenakapawir: umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], inhibitor P-gp[4], substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4], substrat UGT1A1[4]

Monitorować

  • objawy żołądkowo-jelitowe (biegunka, nudności, wymioty, ból brzucha)
  • ból, tkliwość i osłabienie mięśni, aktywność CK
  • morfologia krwi
  • czynność nerek (eGFR) i wątroby
  • objawy neuropatii obwodowej

Bezpieczniejsze alternatywy

naproksenibuprofen

Kiedy ocena się zmienia

Zaburzenia czynności nerek lub wątrobyeGFR · pacjentinterakcja nie dotyczyU pacjentów z zaburzeniami czynności nerek lub wątroby przyjmujących inhibitory P-gp kolchicyna jest przeciwwskazana.
Podeszły wiekwiek · pacjentinne zalecenieU pacjentów w podeszłym wieku należy unikać łączenia kolchicyny z umiarkowanymi inhibitorami CYP3A4.
Wstrzyknięcie o przedłużonym uwalnianiupostać · lenakapawirinne zalecenieLenakapawir po wstrzyknięciu długo utrzymuje się w organizmie, więc ostrożność przy kolchicynie obowiązuje także wiele miesięcy po ostatniej dawce.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Colchicine RPH 500 mcg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/colchicine-rph-100331923/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Colchicine AGEPHA Pharma 0,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/colchicine-agepha-pharma-100543360/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sunlenca 300 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sunlenca-100474919/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sunlenca. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sunlenca-100474919/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Colchicine AGEPHA Pharma. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/colchicine-agepha-pharma-100543360/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKwetiapina+ LenakapawirNie łącz kwetiapiny z inhibitorami CYP3A4, do których należy lenakapawir.Jeśli przyjmujesz oba leki, nie odstawiaj żadnego z nich samodzielnie, tylko jak najszybciej powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Jeśli przyjmujesz oba leki, nie odstawiaj żadnego z nich samodzielnie, tylko jak najszybciej powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie.

Lenakapawir, stosowany w leczeniu lub zapobieganiu zakażeniu HIV, spowalnia rozkładanie kwetiapiny w organizmie. Przez to kwetiapina może działać silniej niż zwykle i wywołać nadmierną senność, zawroty głowy, spadki ciśnienia lub zaburzenia rytmu serca. Lenakapawir w zastrzykach działa przez wiele miesięcy, więc ten wpływ utrzymuje się długo. Te leki zwykle nie powinny być stosowane razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • bardzo silna senność lub trudność z wybudzeniem
  • zawroty głowy i omdlenia przy wstawaniu
  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • drżenie, sztywność mięśni lub niepokój ruchowy
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz kwetiapiny z inhibitorami CYP3A4, do których należy lenakapawir.[1][2][3] U pacjenta leczonego lenakapawirem wybierz lek przeciwpsychotyczny niezależny od CYP3A4. Jeśli lekarz prowadzący uzna połączenie za niezbędne, decyzja wymaga konsultacji psychiatry i specjalisty chorób zakaźnych, rozpoczęcia od małej dawki kwetiapiny, powolnego zwiększania i kontroli EKG. Ostrożność dotyczy też innych wrażliwych substratów CYP3A podawanych z lenakapawirem.[4]

Skutek kliniczny

Większe stężenie kwetiapiny może nasilać senność, zawroty głowy, niedociśnienie ortostatyczne, objawy pozapiramidowe i ryzyko wydłużenia odstępu QT. Długo działający lenakapawir utrzymuje się w organizmie przez wiele miesięcy po ostatnim wstrzyknięciu, więc hamowanie metabolizmu kwetiapiny może trwać długo i nie da się go szybko przerwać.

Mechanizm

Kwetiapina jest metabolizowana głównie przez CYP3A4, a silny inhibitor tego enzymu (ketokonazol) zwiększał jej AUC 5- do 8-krotnie.[1] Lenakapawir jest umiarkowanym inhibitorem CYP3A i inhibitorem P-gp, dlatego może hamować metabolizm kwetiapiny i zwiększać jej stężenie w osoczu.[4] Wzrost ekspozycji przy umiarkowanym inhibitorze powinien być mniejszy niż przy ketokonazolu, ale nie zbadano go dla tej pary.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kwetiapina – słaby inhibitor CYP3A4[5], lenakapawir – substrat CYP3A4[6]
  • Lenakapawir – umiarkowany inhibitor CYP3A4[6], kwetiapina – wrażliwy substrat CYP3A4[7]
  • Kwetiapina: słaby inhibitor CYP1A2[5], słaby inhibitor CYP2C19[5], słaby inhibitor CYP2C9[5], słaby inhibitor CYP2D6[5], słaby inhibitor CYP3A4[5], wrażliwy substrat CYP3A4[7]
  • Lenakapawir: umiarkowany inhibitor CYP3A4[6], inhibitor P-gp[6], substrat CYP3A4[6], substrat P-gp[6], substrat UGT1A1[6]

Monitorować

  • nasilenie senności i sedacji
  • ciśnienie tętnicze w pozycji stojącej i leżącej
  • EKG z oceną odstępu QTc
  • stężenie potasu i magnezu
  • objawy pozapiramidowe

Bezpieczniejsze alternatywy

olanzapinapaliperydonamisulpryd

Kiedy ocena się zmienia

Podskórna (iniekcja o przedłużonym działaniu)droga podania · lenakapawirinne zaleceniePo iniekcji lenakapawir utrzymuje się w organizmie przez wiele miesięcy, dlatego hamowanie CYP3A trwa także po zakończeniu leczenia. Przed włączeniem kwetiapiny u osoby, która przyjęła lenakapawir w ostatnich miesiącach, uwzględnij utrzymującą się interakcję.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Kwetaplex XR 50 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/kwetaplex-xr-100276779/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Pinexet SR 50 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/pinexet-sr-100506470/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Kwetaplex 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/kwetaplex-100206537/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sunlenca 300 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sunlenca-100474919/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Kwetaplex XR. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/kwetaplex-xr-100276779/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sunlenca. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sunlenca-100474919/
  7. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneLetrozol+ SomapacitanNie rozpoczynaj somapacitanu u pacjentki leczonej letrozolem.Nie zaczynaj zastrzyków z hormonem wzrostu i nie przerywaj letrozolu na własną rękę, tylko jak najszybciej porozmawiaj z onkologiem i lekarzem, który przepisał hormon wzrostu.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj zastrzyków z hormonem wzrostu i nie przerywaj letrozolu na własną rękę, tylko jak najszybciej porozmawiaj z onkologiem i lekarzem, który przepisał hormon wzrostu.

Tych dwóch leków nie stosuje się razem. Letrozol jest lekiem przeciwnowotworowym, a hormon wzrostu w zastrzykach można zacząć dopiero po zakończeniu leczenia nowotworu. Hormon wzrostu mógłby sprzyjać rozwojowi choroby nowotworowej i osłabiać działanie letrozolu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nowy guzek lub zgrubienie w piersi albo pod pachą
  • powiększone węzły chłonne
  • utrzymujący się ból kości
  • nowe lub nasilające się bóle głowy
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – antagonizm, PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie rozpoczynaj somapacitanu u pacjentki leczonej letrozolem[1]. Jeśli połączenie zostało już zastosowane, somapacitan należy odstawić i skontaktować się z onkologiem oraz endokrynologiem prowadzącym. Rozważenie terapii hormonem wzrostu jest możliwe dopiero po zakończeniu leczenia przeciwnowotworowego i przy braku czynnej choroby nowotworowej, decyzję podejmuje onkolog wspólnie z endokrynologiem[1]. Zamiana na inny preparat hormonu wzrostu nie rozwiązuje problemu, bo przeciwwskazanie dotyczy całej grupy, a inne inhibitory aromatazy również są leczeniem przeciwnowotworowym.

Skutek kliniczny

Możliwe pobudzenie wzrostu lub nawrotu nowotworu oraz osłabienie skuteczności leczenia letrozolem. Leczenie somapacitanem należy przerwać w przypadku objawów wzrostu guza[1].

Mechanizm

Somapacitanu nie stosuje się u osób z czynną chorobą nowotworową, a leczenie przeciwnowotworowe musi zostać zakończone przed rozpoczęciem terapii somapacitanem[1]. Letrozol jest hormonalnym lekiem przeciwnowotworowym stosowanym w raku piersi, więc samo jego przyjmowanie oznacza trwające leczenie przeciwnowotworowe. Hormon wzrostu zwiększa wytwarzanie IGF-1, który pobudza proliferację komórek, co teoretycznie może przeciwdziałać hamowaniu wzrostu guza przez letrozol. Hormon wzrostu może też zwiększać klirens substancji metabolizowanych przez cytochrom P450, zwłaszcza steroidów płciowych, a znaczenie kliniczne tego zjawiska nie jest znane[1]. Letrozol jest metabolizowany przez cytochrom P450, więc nie można wykluczyć obniżenia jego stężenia.

Metabolizm i transportery

  • Letrozol: słaby inhibitor CYP2C19[2], substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • objawy wznowy lub progresji raka piersi
  • stężenie IGF-1 jeśli hormon wzrostu był już podawany
  • glikemia

Kiedy ocena się zmienia

Leczenie letrozolem zakończone i brak czynnej choroby nowotworowejczas leczenia · letrozolinne zaleceniePo zakończeniu leczenia przeciwnowotworowego i przy braku czynnej choroby nowotworowej terapię somapacitanem można rozważyć wyłącznie po wspólnej decyzji onkologa i endokrynologa, z kontrolą w kierunku nawrotu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sogroya 10 mg/1,5 ml, roztwór do wstrzykiwań we wstrzykiwaczu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 28.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sogroya-100462156/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Aromek. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/aromek-100123202/

Pełny opis tej pary

Oznaczenia na tej stronie

  • Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
  • Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
  • Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
  • Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
  • Korzystna interakcjaPołączenie celowe

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Zgłoś błąd lub sugestię

Zgłoszenie trafi do redakcji razem z adresem tej strony. Nie podawaj danych pacjenta. Zasady przetwarzania danych opisuje polityka prywatności.