Przejdź do treści
Poradniki Historia Szukaj

Interakcje / Mepiramina / Mepiramina i prymidon

Mepiramina i prymidon

Jaki opis pokazać?

Niekorzystna interakcja

Połączenie można stosować krótkotrwale przy obserwacji nasilenia senności.

Używaj aerozolu z mepiraminą tylko przez kilka dni i nie przekraczaj dawek, nie pij alkoholu i nie prowadź auta, jeśli czujesz się senny.

Niekorzystna interakcjaMepiramina+ PrymidonPołączenie można stosować krótkotrwale przy obserwacji nasilenia senności.Używaj aerozolu z mepiraminą tylko przez kilka dni i nie przekraczaj dawek, nie pij alkoholu i nie prowadź auta, jeśli czujesz się senny.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Używaj aerozolu z mepiraminą tylko przez kilka dni i nie przekraczaj dawek, nie pij alkoholu i nie prowadź auta, jeśli czujesz się senny.

Prymidon i aerozol do nosa z mepiraminą mogą razem nasilać senność. Możesz czuć się bardziej zmęczony, mieć zawroty głowy albo gorszą koordynację ruchów. Ryzyko rośnie, gdy używasz aerozolu często, przez dłuższy czas albo pijesz alkohol.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna senność
  • zawroty głowy
  • chwiejny chód lub zaburzenia równowagi
  • spowolnienie, trudność ze skupieniem uwagi
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować krótkotrwale przy obserwacji nasilenia senności. Należy zachować ostrożność przy łączeniu prymidonu z lekami przeciwhistaminowymi działającymi uspokajająco[1]. Mepiraminę donosowo stosuje się w najmniejszej skutecznej liczbie dawek i jak najkrócej, a pacjenta ostrzega się przed prowadzeniem pojazdów i alkoholem. Przy potrzebie dłuższego leczenia alergicznego nieżytu nosa lepiej wybrać lek przeciwhistaminowy bez działania uspokajającego.

Skutek kliniczny

Możliwe nasilenie senności, spowolnienia psychoruchowego, zawrotów głowy i zaburzeń koordynacji. Przy donosowym podaniu mepiraminy wchłanianie ogólnoustrojowe jest mniejsze niż po podaniu doustnym, więc skutek jest zwykle umiarkowany, ale może być wyraźniejszy przy częstym lub długotrwałym stosowaniu aerozolu, u osób starszych i przy jednoczesnym piciu alkoholu.

Mechanizm

Prymidon i jego aktywny metabolit fenobarbital hamują czynność ośrodkowego układu nerwowego, a mepiramina jest lekiem przeciwhistaminowym pierwszej generacji o działaniu uspokajającym. Prymidon może nasilać działanie innych leków hamujących ośrodkowy układ nerwowy, w tym przeciwhistaminowych działających uspokajająco[1]. Lek złożony z mepiraminą i fenylefryną nasila działanie środków hamujących ośrodkowy układ nerwowy, w tym barbituranów[2]. Działania sedatywne obu substancji sumują się.

Metabolizm i transportery

  • Prymidon: umiarkowany induktor CYP3A4[3]

Monitorować

  • senność i spowolnienie psychoruchowe
  • zawroty głowy i zaburzenia równowagi
  • ryzyko upadków u osób starszych

Bezpieczniejsze alternatywy

feksofenadynadesloratadyna

Kiedy ocena się zmienia

Osoba w podeszłym wiekuwiek · pacjentryzyko rośnieU osób starszych sumowanie działania sedatywnego zwiększa ryzyko upadków i splątania. Lepiej wybrać lek przeciwhistaminowy bez działania uspokajającego.
Stosowanie częste lub dłuższe niż kilka dniczas leczenia · mepiraminaryzyko rośnieCzęste i przedłużone stosowanie aerozolu zwiększa wchłanianie ogólnoustrojowe mepiraminy i nasilenie sedacji w skojarzeniu z prymidonem.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mizodin 250 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mizodin-100044336/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Envil katar (1,5 mg + 2,5 mg)/ml, aerozol do nosa, roztwór. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.11.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/envil-katar-100383498/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 10.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Alkohol przy tych lekach

Mepiramina a alkohol: brak opisu w bazie.

Niekorzystna interakcjaPrymidona alkoholZalecaj pacjentowi całkowite unikanie napojów alkoholowych w trakcie leczenia prymidonem.Nie pij alkoholu w czasie leczenia, a jeśli już wypiłeś, nie przerywaj przyjmowania leku i skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie pij alkoholu w czasie leczenia, a jeśli już wypiłeś, nie przerywaj przyjmowania leku i skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą.

Nie pij alkoholu podczas leczenia tym lekiem, bo wyraźnie nasila senność i może zaburzać koncentrację oraz równowagę. W większej ilości alkohol z tym lekiem może utrudniać oddychanie i prowadzić do utraty przytomności. U osób z padaczką może też pogorszyć kontrolę napadów.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna senność lub trudność z obudzeniem się
  • zawroty głowy i zaburzenia równowagi
  • splątanie lub dezorientacja
  • wolny lub płytki oddech
  • podwójne widzenie
  • nasilenie napadów drgawkowych
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PD – sumowanie, PD – synergizm, PD – antagonizm, PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Zalecaj pacjentowi całkowite unikanie napojów alkoholowych w trakcie leczenia prymidonem.[1] Jeśli pacjent już wypił alkohol, nie powinien przyjmować dodatkowych leków uspokajających ani nasennych, a prymidonu nie wolno mu samodzielnie odstawiać ani pomijać dawek, bo grozi to napadem. Przy objawach znacznej sedacji, zaburzeń oddychania lub braku kontaktu konieczna jest pilna pomoc medyczna.

Skutek kliniczny

Nasilona senność, spowolnienie, zaburzenia równowagi i koncentracji, dezorientacja, a przy większych ilościach alkoholu zaburzenia oddychania i utrata przytomności. Ryzyko upadków i urazów rośnie. U osoby z padaczką alkohol może pogorszyć kontrolę napadów.

Mechanizm

Podczas leczenia prymidonem nie należy spożywać alkoholu, ponieważ oba czynniki hamują ośrodkowy układ nerwowy i ich działanie się sumuje.[1] Prymidon jest częściowo przekształcany do fenobarbitalu, a barbiturany z alkoholem wykazują synergizm w zakresie sedacji i depresji oddechowej. Alkohol dodatkowo zaburza kontrolę napadów, bo upojenie, brak snu i objawy abstynencyjne po większej ilości alkoholu sprzyjają drgawkom, czyli działają przeciwnie do celu leczenia. Przewlekłe picie zmienia też tempo wątrobowego metabolizmu leków, co utrudnia przewidzenie stężenia prymidonu.

Metabolizm i transportery

  • Prymidon: umiarkowany induktor CYP3A4[2]

Monitorować

  • nasilenie senności i zaburzeń koordynacji
  • częstość napadów padaczkowych
  • wzorzec spożywania alkoholu przez pacjenta
  • objawy depresji oddechowej po większej ilości alkoholu

Kiedy ocena się zmienia

Duża ilość alkoholu jednorazowo (upicie się)ilość alkoholu · alkoholryzyko rośniePo większej ilości alkoholu rośnie ryzyko ciężkiej sedacji, depresji oddechowej i prowokowania napadów. Wymaga to szczególnie wyraźnej przestrogi i wskazania, kiedy szukać pomocy medycznej.
Przewlekłe nadużywanie alkoholuczas leczenia · pacjentinne zaleceniePrzewlekłe picie zmienia metabolizm leków w wątrobie, a nagłe przerwanie picia może wywołać napady abstynencyjne. Potrzebna jest współpraca z lekarzem prowadzącym i bezpieczny plan ograniczania alkoholu zamiast samodzielnego odstawienia.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mizodin 250 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mizodin-100044336/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Inne interakcje tych leków 696

Połączenie przeciwwskazaneDimenhydramina+ PrymidonNie wydawaj dimenhydraminy pacjentowi z padaczką leczonemu prymidonem.Nie przyjmuj dimenhydraminy razem z prymidonem i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny sposób na chorobę lokomocyjną.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj dimenhydraminy razem z prymidonem i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny sposób na chorobę lokomocyjną.

Lek na chorobę lokomocyjną z dimenhydraminą nie jest dla osób chorych na padaczkę, a prymidon to lek przeciwpadaczkowy. U chorego na padaczkę takie połączenie może sprzyjać napadom. Oba leki działają też usypiająco, więc razem mogą wywołać silną senność, zawroty głowy i chwiejność.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • napad drgawek lub częstsze napady niż zwykle
  • bardzo silna senność lub trudność z obudzeniem się
  • zawroty głowy, chwiejny chód, upadki
  • spowolnienie, splątanie
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PD – antagonizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie wydawaj dimenhydraminy pacjentowi z padaczką leczonemu prymidonem.[1] Gdy prymidon stosowany jest w drżeniu samoistnym bez padaczki, unikaj połączenia, a jeśli jest konieczne, użyj najmniejszej skutecznej dawki dimenhydraminy przez możliwie krótki czas i ostrzeż przed sennością oraz prowadzeniem pojazdów.[2] W chorobie lokomocyjnej skieruj pacjenta do lekarza prowadzącego po dobór leczenia.

Skutek kliniczny

U chorego na padaczkę połączenie grozi wzrostem częstości napadów. Niezależnie od wskazania do prymidonu sumuje się działanie depresyjne na ośrodkowy układ nerwowy, co objawia się nasiloną sennością, zawrotami głowy, zaburzeniami koordynacji i zwiększonym ryzykiem upadków.[1][2]

Mechanizm

Dimenhydraminy nie stosuje się u chorych na padaczkę, a prymidon jest lekiem przeciwpadaczkowym.[1][2] Sedatywne leki przeciwhistaminowe mogą obniżać próg drgawkowy i osłabiać ochronę przeciwnapadową. Dimenhydramina nasila też działanie leków hamujących ośrodkowy układ nerwowy, w tym barbituranów.[1] Prymidon, częściowo przekształcany do fenobarbitalu, nasila działanie uspokajających leków przeciwhistaminowych.[2]

Metabolizm i transportery

  • Prymidon: umiarkowany induktor CYP3A4[3]

Monitorować

  • częstość i charakter napadów padaczkowych
  • nasilenie senności i zaburzeń koordynacji
  • zawroty głowy i ryzyko upadków, zwłaszcza u osób starszych

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mobillek 50 mg, tabletki do rozgryzania i żucia. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mobillek-100405923/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mizodin 250 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mizodin-100044336/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneHydroksymaślan sodu+ PrymidonNie łącz hydroksymaślanu sodu z prymidonem.Nie przyjmuj tych leków razem, nie odstawiaj sam prymidonu i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który zmieni leczenie.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tych leków razem, nie odstawiaj sam prymidonu i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który zmieni leczenie.

Tych dwóch leków nie wolno przyjmować razem. Oba silnie uspokajają i usypiają, a razem mogą spowodować bardzo głęboki sen, utratę przytomności i spłycenie oddechu. Jest to szczególnie groźne w nocy, gdy nikt nie zauważy problemów z oddychaniem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • bardzo silna senność lub trudność z obudzeniem się
  • płytki, wolny albo nieregularny oddech
  • splątanie lub dezorientacja
  • utrata przytomności
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz hydroksymaślanu sodu z prymidonem. Jeśli pacjent przyjmuje prymidon, przed włączeniem hydroksymaślanu sodu lekarz powinien zamienić prymidon na lek przeciwpadaczkowy lub przeciwdrżeniowy nieprzekształcany do barbituranu, a odstawianie prymidonu musi być stopniowe ze względu na ryzyko napadów. Jeśli pacjent przyjmuje oba leki, nie przerywaj nagle prymidonu, tylko pilnie skontaktuj się z lekarzem prowadzącym.

Skutek kliniczny

Grozi nasilona senność, zaburzenia świadomości aż do śpiączki oraz depresja oddechowa, zwłaszcza w nocy po dawce hydroksymaślanu sodu. Przy dawkach hydroksymaślanu sodu do 9 g na dobę w połączeniu z lekami nasennymi lub opioidami nie można wykluczyć depresji ośrodkowego układu nerwowego i depresji oddechowej[1].

Mechanizm

Hydroksymaślanu sodu nie stosuje się u pacjentów leczonych barbituranami[1][2]. Prymidon jest częściowo metabolizowany do fenobarbitalu, czyli barbituranu, i sam nasila działanie innych leków hamujących ośrodkowy układ nerwowy[3]. Oba leki działają depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy, więc ich działania hamujące sumują się. Hydroksymaślan sodu nie powinien być stosowany równocześnie z lekami uspokajającymi o działaniu nasennym ani z innymi substancjami hamującymi ośrodkowy układ nerwowy[1].

Metabolizm i transportery

  • Prymidon: umiarkowany induktor CYP3A4[4]

Monitorować

  • stopień senności i poziom świadomości
  • częstość i głębokość oddechu, zwłaszcza w nocy
  • saturacja w razie objawów depresji oddechowej
  • kontrola napadów podczas zamiany prymidonu na inny lek

Bezpieczniejsze alternatywy

lewetyracetamlamotrygina

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Xyrem 500 mg/ml, roztwór doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xyrem-100000362/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sodium oxybate Accord 500 mg/ml, roztwór doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 03.11.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sodium-oxybate-accord-100406696/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mizodin 250 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mizodin-100044336/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 10.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneMepiramina+ TriprolidynaNie łączy się doustnego leku złożonego z triprolidyną z innymi lekami przeciwhistaminowymi, w tym z donosową mepiraminą.Nie stosuj tych leków razem i zapytaj farmaceutę, który z nich wybrać na czas przeziębienia.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie stosuj tych leków razem i zapytaj farmaceutę, który z nich wybrać na czas przeziębienia.

Oba leki działają przeciwalergicznie i mogą powodować senność. Stosowane razem nasilają senność, zawroty głowy, suchość w ustach i trudności z oddawaniem moczu. Tabletek z triprolidyną nie wolno łączyć z innymi lekami przeciwalergicznymi, także z aerozolem do nosa z mepiraminą.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna senność lub trudność z koncentracją
  • zawroty głowy lub chwiejność
  • trudność z oddaniem moczu
  • nieostre widzenie lub ból oka
  • kołatanie serca
  • splątanie
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łączy się doustnego leku złożonego z triprolidyną z innymi lekami przeciwhistaminowymi, w tym z donosową mepiraminą[1]. Należy wybrać jeden lek przeciwhistaminowy na czas infekcji. Gdy w innych postaciach triprolidyny połączenie zostanie mimo to zastosowane, trzeba uprzedzić pacjenta o senności, zakazać alkoholu i prowadzenia pojazdów oraz zachować szczególną ostrożność u osób z jaskrą, przerostem prostaty i w podeszłym wieku[2].

Skutek kliniczny

Nasilona senność, zawroty głowy, spowolnienie psychoruchowe i osłabienie koncentracji, co zwiększa ryzyko upadków i wypadków. Możliwe nasilenie suchości w ustach, zaparć, zaburzeń widzenia, zatrzymania moczu oraz przyspieszenia czynności serca, a u osób predysponowanych także splątania.

Mechanizm

Mepiramina i triprolidyna to leki przeciwhistaminowe pierwszej generacji, które blokują receptory H1 w ośrodkowym układzie nerwowym i działają przeciwcholinergicznie. Ich działania sumują się, co nasila sedację i objawy przeciwcholinergiczne. Doustny lek złożony z triprolidyną jest przeciwwskazany u osób stosujących inne leki przeciwhistaminowe, a zapis ten dotyczy całego leku złożonego[1]. Donosowy lek złożony z mepiraminą nasila działanie leków hamujących ośrodkowy układ nerwowy i leków przeciwcholinergicznych, a zapis ten dotyczy całego leku złożonego[2].

Monitorować

  • senność i sprawność psychoruchowa
  • objawy przeciwcholinergiczne – suchość w ustach, zatrzymanie moczu, zaparcia, zaburzenia widzenia
  • splątanie u osób starszych

Kiedy ocena się zmienia

Donosowadroga podania · mepiraminaryzyko malejeMepiramina podawana donosowo wchłania się ogólnoustrojowo w mniejszym stopniu niż leki doustne, więc sumowanie działań jest słabsze. Przeciwwskazanie dla doustnego leku złożonego z triprolidyną obejmuje jednak wszystkie leki przeciwhistaminowe.
Syroppostać · triprolidynainne zalecenieSyropy z triprolidyną nie zawierają przeciwwskazania dotyczącego innych leków przeciwhistaminowych. Mechanizm sumowania sedacji i działania przeciwcholinergicznego pozostaje, więc połączenia należy unikać.
Podeszły wiekwiek · pacjentryzyko rośnieU osób starszych sumowanie działania przeciwcholinergicznego i sedacyjnego zwiększa ryzyko splątania, zatrzymania moczu i upadków.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Acatar Acti-Tabs 60 mg + 2,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.11.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/acatar-acti-tabs-100132069/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Envil katar (1,5 mg + 2,5 mg)/ml, aerozol do nosa, roztwór. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.11.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/envil-katar-100383498/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazanePrymidon+ NimodypinaNie łącz doustnej nimodypiny z prymidonem, ponieważ prymidon działa jak fenobarbital, z którym połączenie jest przeciwwskazane.Nie zaczynaj brać nimodypiny razem z prymidonem i nie odstawiaj prymidonu sam – od razu skontaktuj się z lekarzem lub farmaceutą.opóźniony (dni)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj brać nimodypiny razem z prymidonem i nie odstawiaj prymidonu sam – od razu skontaktuj się z lekarzem lub farmaceutą.

Prymidon przyspiesza rozkładanie nimodypiny w organizmie. Przez to nimodypina w tabletkach może prawie przestać działać. Jeśli bierzesz ją po krwotoku w mózgu, brak działania leku może być groźny.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silny ból głowy
  • nagłe osłabienie lub drętwienie ręki, nogi albo połowy twarzy
  • zaburzenia mowy lub widzenia
  • splątanie lub nasilona senność
  • napady padaczkowe po zmianie leków
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Nie łącz doustnej nimodypiny z prymidonem, ponieważ prymidon działa jak fenobarbital, z którym połączenie jest przeciwwskazane[1]. Gdy nimodypina jest niezbędna, lekarz prowadzący z neurologiem powinien rozważyć nimodypinę dożylną pod kontrolą ciśnienia i stanu neurologicznego albo zmianę leku przeciwpadaczkowego na nieindukujący. Prymidonu nie odstawia się nagle, a efekt indukcji enzymów ustępuje stopniowo przez kilka tygodni po jego odstawieniu.

Skutek kliniczny

Stężenie nimodypiny podanej doustnie może być tak małe, że lek przestaje działać[1]. U chorego po krwotoku podpajęczynówkowym oznacza to utratę ochrony przed skurczem naczyń mózgowych i ryzyko niedokrwiennych ubytków neurologicznych.

Mechanizm

Prymidon i jego czynny metabolit fenobarbital silnie indukują wątrobowe enzymy mikrosomalne, w tym CYP3A4[2]. Nimodypina jest metabolizowana przez CYP3A4 w wątrobie i błonie śluzowej jelita, więc indukcja nasila jej efekt pierwszego przejścia i klirens[1]. Długotrwałe stosowanie fenobarbitalu i innych przeciwpadaczkowych induktorów CYP3A4 znacząco zmniejsza biodostępność nimodypiny podawanej doustnie[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Prymidon – umiarkowany induktor CYP3A4[3], nimodypina – substrat CYP3A4[4]
  • Prymidon: umiarkowany induktor CYP3A4[3]
  • Nimodypina: substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • stan neurologiczny i objawy skurczu naczyń mózgowych
  • ciśnienie tętnicze przy nimodypinie dożylnej
  • kontrola napadów padaczkowych przy zmianie leku przeciwpadaczkowego

Bezpieczniejsze alternatywy

lewetyracetamlakozamidlamotryginagabapentyna

Kiedy ocena się zmienia

Dożylnadroga podania · nimodypinaryzyko malejePrzy nimodypinie we wlewie dożylnym brak efektu pierwszego przejścia osłabia interakcję, ale indukcja może zwiększać klirens, dlatego potrzebna jest ścisła ocena skuteczności i ciśnienia tętniczego.
Długotrwałe stosowanieczas leczenia · prymidonryzyko rośnieWcześniejsze długotrwałe stosowanie induktora najsilniej zmniejsza biodostępność doustnej nimodypiny. Indukcja utrzymuje się jeszcze przez pewien czas po odstawieniu prymidonu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nimotop S 30 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nimotop-s-100047470/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mizodin 250 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mizodin-100044336/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nimotop S. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/nimotop-s-100047470/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazanePrymidon+ LurazydonNie łącz prymidonu z lurazydonem, ponieważ jednoczesne stosowanie lurazydonu z silnymi induktorami CYP3A4, w tym fenobarbitalem, jest przeciwwskazane.Nie przyjmuj tych leków razem i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, ale nie odstawiaj prymidonu na własną rękę.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tych leków razem i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, ale nie odstawiaj prymidonu na własną rękę.

Prymidon przyspiesza rozkładanie lurazydonu w organizmie, przez co lurazydon może przestać działać. Może to doprowadzić do powrotu objawów choroby, na którą przyjmujesz lurazydon. Oba leki mogą też razem nasilać senność. Tych leków nie stosuje się razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • powrót lub nasilenie objawów choroby psychicznej, np. niepokoju, omamów, obniżonego nastroju
  • nasilona senność lub spowolnienie
  • napady padaczkowe
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm, PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz prymidonu z lurazydonem, ponieważ jednoczesne stosowanie lurazydonu z silnymi induktorami CYP3A4, w tym fenobarbitalem, jest przeciwwskazane[1][2][3]. Jeśli pacjent wymaga leczenia przeciwpsychotycznego, wybierz lek niezależny od CYP3A4, np. amisulpryd. Jeśli to możliwe, rozważ z neurologiem zamianę prymidonu na lek przeciwpadaczkowy bez działania indukującego, np. lewetyracetam. Prymidonu nie odstawia się nagle ze względu na ryzyko napadów, a efekt indukcji enzymów utrzymuje się jeszcze przez pewien czas po jego odstawieniu.

Skutek kliniczny

Stężenie lurazydonu i jego aktywnego metabolitu spada do wartości mogących nie zapewniać działania przeciwpsychotycznego, co grozi nawrotem objawów schizofrenii lub depresji w chorobie dwubiegunowej. Jednocześnie może nasilać się senność i spowolnienie psychoruchowe.

Mechanizm

Prymidon jest częściowo przekształcany w fenobarbital i zwiększa aktywność wątrobowych enzymów mikrosomalnych[4]. Fenobarbital jest silnym induktorem CYP3A4, a lurazydon i jego aktywny metabolit ID-14283 są metabolizowane głównie przez CYP3A4[1]. Silna indukcja tego enzymu wielokrotnie zmniejsza ekspozycję na lurazydon – ryfampicyna zmniejszyła ją 6-krotnie[1]. Dodatkowo oba leki działają hamująco na ośrodkowy układ nerwowy, więc ich działanie uspokajające może się sumować[4].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Prymidon – umiarkowany induktor CYP3A4[5], lurazydon – wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Prymidon: umiarkowany induktor CYP3A4[5]
  • Lurazydon: inhibitor BCRP[6], słaby inhibitor CYP3A4[6], inhibitor P-gp[6], substrat BCRP[6], wrażliwy substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[6]

Monitorować

  • skuteczność leczenia przeciwpsychotycznego i objawy nawrotu psychozy lub depresji
  • nasilenie senności i sedacji
  • kontrola napadów padaczkowych przy zmianie leku przeciwpadaczkowego

Bezpieczniejsze alternatywy

amisulprydlewetyracetam

Kiedy ocena się zmienia

Lurazydon włączany po odstawieniu prymidonukolejność włączenia · prymidoninne zaleceniePo odstawieniu prymidonu indukcja enzymów utrzymuje się jeszcze przez pewien czas, dlatego w pierwszym okresie po zmianie leczenia należy starannie monitorować skuteczność lurazydonu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Lurobran 18,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lurobran-100505863/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Latuda 37 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/latuda-100209033/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Lurasidone Teva 18,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lurasidone-teva-100482873/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mizodin 250 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mizodin-100044336/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Lurobran. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/lurobran-100505863/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazanePrymidon+ KariprazynaPołączenie jest przeciwwskazane i kariprazyny nie należy stosować u pacjenta przyjmującego prymidon.Nie odstawiaj samodzielnie żadnego z leków, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który przepisał kariprazynę, i powiedz mu, że przyjmujesz prymidon.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie odstawiaj samodzielnie żadnego z leków, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który przepisał kariprazynę, i powiedz mu, że przyjmujesz prymidon.

Tych dwóch leków nie łączy się ze sobą. Prymidon przyspiesza rozkładanie kariprazyny w organizmie, przez co kariprazyna może przestać działać i objawy choroby mogą wrócić. Oba leki mogą też razem wywoływać większą senność.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • powrót lub nasilenie objawów choroby, np. niepokoju, podejrzliwości, słyszenia głosów, zmian nastroju
  • nasilona senność lub spowolnienie
  • napady padaczkowe lub nasilenie drżenia przy zmianie leczenia
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm, PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie jest przeciwwskazane i kariprazyny nie należy stosować u pacjenta przyjmującego prymidon.[1] Lekarz powinien wybrać lek przeciwpsychotyczny, na którego eliminację induktory enzymatyczne mają małe znaczenie, albo – jeśli pozwala na to stan neurologiczny – zamienić prymidon na lek przeciwpadaczkowy niebędący induktorem. Prymidonu nie wolno odstawiać nagle bez decyzji lekarza prowadzącego. Po odstawieniu prymidonu indukcja enzymów wygasa stopniowo, a kariprazyna i jej metabolity mają długie okresy półtrwania, dlatego zmiany stężeń ujawniają się dopiero po kilku tygodniach.[1]

Skutek kliniczny

Należy oczekiwać znacznego spadku stężenia kariprazyny i jej czynnych metabolitów, a w efekcie utraty skuteczności przeciwpsychotycznej z ryzykiem nawrotu psychozy lub epizodu choroby afektywnej dwubiegunowej.[1] Prymidon może też nasilać działanie innych leków hamujących ośrodkowy układ nerwowy, co może się objawiać nadmierną sennością i spowolnieniem.[2]

Mechanizm

Prymidon pobudza wątrobowe enzymy mikrosomalne i jest częściowo przekształcany do fenobarbitalu, czyli induktora CYP3A4.[2] Kariprazyna i jej czynne metabolity, demetylokariprazyna i didemetylokariprazyna, są metabolizowane głównie przez CYP3A4, z niewielkim udziałem CYP2D6.[1] Silne lub umiarkowane induktory CYP3A4, w tym fenobarbital, mogą znacząco zmniejszać całkowitą ekspozycję na kariprazynę.[1] Dodatkowo oba leki działają na ośrodkowy układ nerwowy, więc ich działanie ośrodkowe może się sumować.[2][1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Prymidon – umiarkowany induktor CYP3A4[3], kariprazyna – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Prymidon: umiarkowany induktor CYP3A4[3]
  • Kariprazyna: inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • objawy psychotyczne i nastrój (utrata skuteczności kariprazyny)
  • kontrola napadów padaczkowych lub drżenia przy każdej zmianie leczenia prymidonem
  • senność i spowolnienie psychoruchowe
  • odpowiedź na leczenie i tolerancja przez kilka tygodni po każdej zmianie leczenia

Bezpieczniejsze alternatywy

amisulprydlewetyracetamlamotrygina

Kiedy ocena się zmienia

Odstawienie prymidonu przed włączeniem lub w trakcie stosowania kariprazynykolejność włączenia · prymidoninne zaleceniePo odstawieniu prymidonu indukcja enzymów ustępuje stopniowo, a kariprazyna i jej metabolity mają długie okresy półtrwania, dlatego stężenia ustalają się dopiero po kilku tygodniach. W tym okresie należy monitorować odpowiedź na leczenie i działania niepożądane kariprazyny oraz kontrolę choroby neurologicznej.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Reagila 1,5 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/reagila-100390771/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mizodin 250 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mizodin-100044336/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 28.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Reagila. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 28.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/reagila-100390771/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazanePrymidon+ LefamulinaPołączenie jest przeciwwskazane – u pacjenta przyjmującego prymidon nie stosuje się lefamuliny.Nie zaczynaj brać lefamuliny i od razu powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz prymidon, żeby dobrali inny antybiotyk – prymidonu nie odstawiaj samodzielnie.opóźniony (dni)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj brać lefamuliny i od razu powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz prymidon, żeby dobrali inny antybiotyk – prymidonu nie odstawiaj samodzielnie.

Prymidon przyspiesza rozkład lefamuliny w organizmie. Przez to antybiotyk może działać za słabo i nie wyleczyć zapalenia płuc. Tych leków nie stosuje się razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka utrzymująca się lub nawracająca mimo antybiotyku
  • nasilający się kaszel lub duszność
  • brak poprawy po kilku dniach leczenia
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Połączenie jest przeciwwskazane – u pacjenta przyjmującego prymidon nie stosuje się lefamuliny.[1] Należy wybrać antybiotyk, którego skuteczność nie zależy od metabolizmu przez CYP3A, a prymidonu nie odstawia się ani nie zmienia jego dawki z powodu krótkiej antybiotykoterapii.

Skutek kliniczny

Stężenie lefamuliny może spaść poniżej poziomu skutecznego, co grozi niepowodzeniem leczenia pozaszpitalnego zapalenia płuc i rozwojem oporności bakterii.[1] Lefamulina nie wpływa istotnie na działanie przeciwpadaczkowe prymidonu.

Mechanizm

Prymidon i jego metabolit fenobarbital indukują wątrobowe enzymy mikrosomalne, w tym CYP3A, co przyspiesza metabolizm leków zależnych od tej drogi.[2] Lefamulina jest substratem CYP3A i P-gp, a prymidon należy do umiarkowanych lub silnych induktorów CYP3A, które znacząco obniżają jej stężenie w osoczu.[1] Silny induktor ryfampicyna zmniejszał AUC lefamuliny do 0,28, a Cmax do 0,43 wartości wyjściowej.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Prymidon – umiarkowany induktor CYP3A4[3], lefamulina – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Prymidon: umiarkowany induktor CYP3A4[3]
  • Lefamulina: inhibitor BCRP[4], inhibitor CYP2C8[4], umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • skuteczność leczenia zakażenia (gorączka, kaszel, duszność) – gdy połączenie zastosowano omyłkowo
  • kontrola napadów padaczkowych przy zmianie antybiotyku

Bezpieczniejsze alternatywy

amoksycylinaamoksycylina z kwasem klawulanowymazytromycynaceftriakson

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Xenleta 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xenleta-100440180/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mizodin 250 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mizodin-100044336/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Xenleta. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xenleta-100440180/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazanePrymidon+ FostemsawirNie stosuj fostemsawiru u pacjenta przyjmującego prymidon.Nie zaczynaj przyjmować fostemsawiru razem z prymidonem i nie odstawiaj samodzielnie prymidonu – skontaktuj się z lekarzem prowadzącym leczenie HIV i neurologiem.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj przyjmować fostemsawiru razem z prymidonem i nie odstawiaj samodzielnie prymidonu – skontaktuj się z lekarzem prowadzącym leczenie HIV i neurologiem.

Prymidon przyspiesza rozkładanie fostemsawiru w organizmie. Przez to lek na HIV może przestać działać, a wirus może stać się na niego oporny. Tych leków nie łączy się ze sobą.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • wzrost miana wirusa w badaniach kontrolnych
  • nawrót lub nasilenie napadów padaczkowych podczas zmiany leków
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie stosuj fostemsawiru u pacjenta przyjmującego prymidon.[1] Gdy fostemsawir jest niezbędny, neurolog powinien rozważyć zamianę prymidonu na lek przeciwpadaczkowy bez działania indukującego enzymy, a zmianę przeprowadzić stopniowo, bez nagłego odstawiania prymidonu. Indukcja enzymów ustępuje powoli po odstawieniu prymidonu, dlatego fostemsawir włącza się dopiero po jej wygaśnięciu, w porozumieniu z lekarzem prowadzącym leczenie HIV. Gdy prymidonu nie można zmienić, lekarz prowadzący leczenie HIV powinien dobrać inny schemat przeciwretrowirusowy.

Skutek kliniczny

Znaczące zmniejszenie stężenia temsawiru może prowadzić do utraty odpowiedzi wirusologicznej, rozwoju oporności HIV-1 i niepowodzenia leczenia przeciwretrowirusowego.[1] Działanie prymidonu nie powinno się zmieniać.

Mechanizm

Prymidon i jego czynny metabolit fenobarbital silnie pobudzają wątrobowe enzymy mikrosomalne, w tym CYP3A.[2] Temsawir, czynna postać fostemsawiru, jest częściowo metabolizowany przez CYP3A4, a silne induktory CYP3A istotnie zmniejszają jego stężenie w osoczu, co pokazano dla ryfampicyny.[1] Fostemsawiru nie łączy się z silnymi induktorami CYP3A, do których należą leki przeciwpadaczkowe o podobnym działaniu indukującym, takie jak karbamazepina i fenytoina.[1] Prymidon (przez fenobarbital) należy do tej samej grupy silnych induktorów, choć nie został wymieniony z nazwy.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Prymidon – umiarkowany induktor CYP3A4[3], fostemsawir – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]
  • Prymidon: umiarkowany induktor CYP3A4[3]
  • Fostemsawir: inhibitor BCRP[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], substrat BCRP[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • miano wiremii HIV-1 (RNA HIV-1) po każdej zmianie leczenia
  • kontrola napadów padaczkowych w trakcie zamiany prymidonu na inny lek przeciwpadaczkowy

Bezpieczniejsze alternatywy

lewetyracetamlakozamidgabapentynapregabalina

Kiedy ocena się zmienia

Prymidon niedawno odstawiony przed włączeniem fostemsawirukolejność włączenia · prymidoninne zalecenieIndukcja enzymów wywołana prymidonem ustępuje stopniowo po jego odstawieniu, dlatego fostemsawir włącza się dopiero po jej wygaśnięciu, a po włączeniu kontroluje się miano wiremii HIV-1.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Rukobia 600 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/rukobia-100443935/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mizodin 250 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mizodin-100044336/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Rukobia. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/rukobia-100443935/

Pełny opis tej pary

Oznaczenia na tej stronie

  • Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
  • Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
  • Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
  • Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
  • Korzystna interakcjaPołączenie celowe

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Zgłoś błąd lub sugestię

Zgłoszenie trafi do redakcji razem z adresem tej strony. Nie podawaj danych pacjenta. Zasady przetwarzania danych opisuje polityka prywatności.