Przejdź do treści
Poradniki Historia Szukaj

Interakcje / Merkaptopuryna / Merkaptopuryna i mitomycyna

Merkaptopuryna i mitomycyna

Jaki opis pokazać?

Połączenie przeciwwskazane

Nie podawaj ogólnie mitomycyny w czasowym związku z leczeniem merkaptopuryną bez decyzji onkologa lub hematologa prowadzącego leczenie.

Powiedz lekarzowi prowadzącemu, że przyjmujesz merkaptopurynę, zanim dostaniesz mitomycynę, i nie odstawiaj ani nie zmieniaj dawek sam.

Połączenie przeciwwskazaneMerkaptopuryna+ MitomycynaNie podawaj ogólnie mitomycyny w czasowym związku z leczeniem merkaptopuryną bez decyzji onkologa lub hematologa prowadzącego leczenie.Powiedz lekarzowi prowadzącemu, że przyjmujesz merkaptopurynę, zanim dostaniesz mitomycynę, i nie odstawiaj ani nie zmieniaj dawek sam.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Powiedz lekarzowi prowadzącemu, że przyjmujesz merkaptopurynę, zanim dostaniesz mitomycynę, i nie odstawiaj ani nie zmieniaj dawek sam.

Oba leki są lekami przeciwnowotworowymi, które osłabiają szpik kostny wytwarzający krwinki. Przyjmowane w tym samym okresie mogą bardzo obniżyć liczbę białych krwinek i płytek krwi. Grozi to ciężkimi zakażeniami i krwawieniami. Takie leczenie może prowadzić tylko lekarz prowadzący leczenie onkologiczne lub hematologiczne.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze
  • ból gardła lub owrzodzenia w jamie ustnej
  • łatwe powstawanie siniaków
  • krwawienie z nosa lub dziąseł
  • krew w moczu lub w stolcu
  • drobne czerwone plamki na skórze
  • silne osłabienie i bladość
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie podawaj ogólnie mitomycyny w czasowym związku z leczeniem merkaptopuryną bez decyzji onkologa lub hematologa prowadzącego leczenie. Czasowy związek z podawaniem innych cytostatyków może być przeciwwskazaniem do ogólnego podania mitomycyny[1]. Jeśli lekarz prowadzący zdecyduje o leczeniu sekwencyjnym, przed każdym kursem oznacz morfologię z rozmazem i liczbę płytek. Merkaptopurynę odracza się przy leukocytach poniżej 1500/µl, neutrofilach poniżej 200/µl lub płytkach poniżej 75 000/µl[2]. Nie podawaj szczepionek z żywymi drobnoustrojami[1].

Skutek kliniczny

Grozi głęboka leukopenia, neutropenia, małopłytkowość lub pancytopenia z ciężkimi zakażeniami i krwawieniami. Pancytopenia, izolowana leukopenia lub małopłytkowość, skazy krwotoczne i ostre zakażenia wykluczają ogólne podanie mitomycyny[1].

Mechanizm

Oba leki są cytostatykami uszkadzającymi szpik kostny, więc ich działanie mielotoksyczne się sumuje. Mitomycyna podana ogólnie może wchodzić w interakcje prowadzące do mielotoksyczności z innymi cytostatykami[1]. Merkaptopuryna sama powoduje leukopenię i małopłytkowość, a jej podanie odracza się przy niskiej liczbie leukocytów, neutrofilów lub płytek[2]. Łączne zahamowanie odporności zwiększa ryzyko zakażeń[2].

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem
  • liczba płytek krwi
  • objawy zakażenia (gorączka, dreszcze)
  • objawy skazy krwotocznej
  • czynność wątroby
  • czynność nerek

Kiedy ocena się zmienia

Dopęcherzowadroga podania · mitomycynaryzyko malejePrzy podaniu mitomycyny do pęcherza moczowego przeciwwskazanie związane z innymi cytostatykami dotyczy podania ogólnego, a działanie ogólnoustrojowe jest znacznie mniejsze. Kontroluj morfologię krwi w trakcie leczenia merkaptopuryną.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mitomycin Accord 10 mg, proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań / do infuzji lub do pęcherza moczowego. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mitomycin-accord-100361522/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mercaptopurinum VIS 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mercaptopurinum-vis-100042768/

Alkohol przy tych lekach

Niekorzystna interakcjaMerkaptopurynaa alkoholZaleć ograniczenie alkoholu do okazjonalnych, małych ilości, a najlepiej rezygnację z niego w czasie leczenia merkaptopuryną.W czasie leczenia merkaptopuryną unikaj alkoholu, a jeśli pijesz regularnie, powiedz o tym lekarzowi.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

W czasie leczenia merkaptopuryną unikaj alkoholu, a jeśli pijesz regularnie, powiedz o tym lekarzowi.

Merkaptopuryna i alkohol mogą razem bardziej obciążać wątrobę. Regularne picie lub picie dużych ilości alkoholu może też osłabiać szpik, który i tak jest hamowany przez ten lek. Dlatego w czasie leczenia najlepiej nie pić alkoholu albo pić go tylko okazjonalnie i w małych ilościach.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zażółcenie skóry lub białek oczu
  • ciemny mocz lub jasny stolec
  • ból lub uczucie ucisku pod prawym łukiem żebrowym
  • nudności, wymioty i brak apetytu
  • nietypowe siniaki lub krwawienia
  • gorączka, ból gardła lub częste infekcje
  • nasilone zmęczenie i osłabienie
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Zaleć ograniczenie alkoholu do okazjonalnych, małych ilości, a najlepiej rezygnację z niego w czasie leczenia merkaptopuryną. Odradzaj regularne picie i jednorazowe picie dużych ilości. U pacjentów z chorobą alkoholową lub alkoholowym uszkodzeniem wątroby poinformuj lekarza prowadzącego, bo ciężka niewydolność wątroby jest przeciwwskazaniem do leczenia.[1] Wzrost aktywności enzymów wątrobowych lub żółtaczka wymagają oceny lekarskiej.

Skutek kliniczny

Głównym ryzykiem jest większe prawdopodobieństwo polekowego uszkodzenia wątroby, w tym cholestazy i wzrostu aktywności aminotransferaz, a także trudniejsza interpretacja nieprawidłowych wyników prób wątrobowych. Przy przewlekłym nadużywaniu alkoholu może dodatkowo nasilać się niedokrwistość, małopłytkowość i leukopenia. Ciężka niewydolność wątroby, również o etiologii alkoholowej, jest przeciwwskazaniem do stosowania merkaptopuryny.[1]

Mechanizm

Merkaptopuryna i etanol mogą nasilać wzajemnie swoje działanie uszkadzające wątrobę. ChPL merkaptopuryny nie wymienia alkoholu, ale ostrzega, że jednoczesne stosowanie środków o działaniu hepatotoksycznym może nasilać hepatotoksyczne działanie obu substancji.[1] Etanol, zwłaszcza pity regularnie lub w dużych ilościach, sam uszkadza wątrobę, a przy przewlekłym nadużywaniu może też hamować czynność szpiku i prowadzić do niedoboru kwasu foliowego. To może addytywnie nakładać się na mielosupresyjne działanie merkaptopuryny. Nie wykazano istotnego wpływu etanolu na metabolizm merkaptopuryny.

Monitorować

  • aktywność ALT i AST
  • stężenie bilirubiny
  • aktywność GGTP i fosfatazy zasadowej
  • morfologia krwi z rozmazem i liczbą płytek
  • objawy żółtaczki i cholestazy

Kiedy ocena się zmienia

Duże ilości jednorazowo lub picie ryzykowneilość alkoholu · pacjentryzyko rośnieDuże dawki etanolu zwiększają ryzyko addytywnej hepatotoksyczności i utrudniają ocenę prób wątrobowych. Zaleć bezwzględne unikanie upijania się w czasie leczenia.
Przewlekłe nadużywanie alkoholu lub alkoholowa choroba wątrobyczas leczenia · pacjentinne zaleceniePrzewlekłe nadużywanie alkoholu zwiększa ryzyko uszkodzenia wątroby i mielosupresji. Ciężka niewydolność wątroby jest przeciwwskazaniem do merkaptopuryny. Skieruj pacjenta do lekarza prowadzącego w celu oceny czynności wątroby i zasadności leczenia.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mercaptopurinum VIS 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mercaptopurinum-vis-100042768/

Pełny opis tej pary

Mitomycyna a alkohol: brak opisu w bazie.

Inne interakcje tych leków 169

Połączenie przeciwwskazaneAnalogi puryn (np. klofarabina, kladrybina, merkaptopuryna)+ Inhibitory czynnika martwicy nowotworów (np. adalimumab, etanercept, golimumab) klasaPrzy jednoczesnym stosowaniu analogu puryn i inhibitora TNF należy unikać tego połączenia, chyba że korzyść wyraźnie przeważa ryzyko, a wówczas konieczne jest ścisłe monitorowanie w kierunku zakażeń, mielosupresji i nowotworów.Jeśli przyjmujesz jednocześnie lek z grupy analogów puryn i lek blokujący TNF, nie przerywaj ich samodzielnie, ale regularnie wykonuj zlecone badania krwi i od razu zgłaszaj lekarzowi gorączkę lub inne objawy zakażenia.opóźniony (dni)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Jeśli przyjmujesz jednocześnie lek z grupy analogów puryn i lek blokujący TNF, nie przerywaj ich samodzielnie, ale regularnie wykonuj zlecone badania krwi i od razu zgłaszaj lekarzowi gorączkę lub inne objawy zakażenia.

Leki z grupy analogów puryn, takie jak merkaptopuryna, tioguanina, kladrybina czy fludarabina, oraz leki blokujące TNF, takie jak adalimumab, infliksymab czy etanercept, osłabiają układ odpornościowy. Przyjmowane razem osłabiają go jeszcze bardziej. Rośnie wtedy ryzyko poważnych zakażeń, w tym gruźlicy, a bardzo rzadko także niektórych nowotworów krwi. Lekarz czasem celowo łączy te leki, na przykład w chorobie Leśniowskiego i Crohna, ale wtedy potrzebne są regularne badania krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze
  • uporczywy kaszel, duszność, nocne poty lub chudnięcie bez przyczyny
  • bolesna wysypka z pęcherzykami
  • łatwe powstawanie siniaków, krwawienia lub bladość i duże zmęczenie
  • ból lub uczucie pełności pod żebrami po lewej albo prawej stronie
  • nowe lub zmieniające się zmiany na skórze
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Przy jednoczesnym stosowaniu analogu puryn i inhibitora TNF należy unikać tego połączenia, chyba że korzyść wyraźnie przeważa ryzyko, a wówczas konieczne jest ścisłe monitorowanie w kierunku zakażeń, mielosupresji i nowotworów. Przed włączeniem leczenia trzeba wykluczyć utajoną gruźlicę oraz zakażenie wirusem zapalenia wątroby typu B i C, a także uzupełnić szczepienia. Szczepionki żywe są w tym czasie przeciwwskazane. Merkaptopurynę z infliksymabem lub adalimumabem łączy się celowo w nieswoistych zapaleniach jelit. U młodych mężczyzn warto wtedy rozważyć ograniczenie czasu terapii skojarzonej albo zamianę tiopuryny na metotreksat[1]. Po kladrybinie, fludarabinie, klofarabinie lub nelarabinie inhibitor TNF należy włączać dopiero po odbudowie liczby limfocytów i ustąpieniu neutropenii. U pacjentów z głęboką limfopenią trzeba rozważyć profilaktykę przeciwdrobnoustrojową zgodnie z protokołem ośrodka. Przed włączeniem tiopuryny wskazane jest oznaczenie aktywności TPMT i genotypu NUDT15.

Skutek kliniczny

Połączenie zwiększa ryzyko ciężkich zakażeń bakteryjnych, wirusowych i grzybiczych. Obejmuje to reaktywację gruźlicy, wirusowego zapalenia wątroby typu B, zakażeń wirusem półpaśca i wirusem cytomegalii, a także zakażenia oportunistyczne, takie jak pneumocystozowe zapalenie płuc. Połączenie tiopuryn (merkaptopuryny, tioguaniny) z inhibitorem TNF wiąże się z rzadkim, ale zwykle śmiertelnym chłoniakiem z limfocytów T wątroby i śledziony (HSTCL)[2]. Dotyczy to głównie młodych mężczyzn leczonych z powodu nieswoistych zapaleń jelit[3]. Opisuje się także zwiększone ryzyko innych chłoniaków i nieczerniakowych raków skóry[2]. Analogi puryn stosowane w onkologii mogą przy tym nasilać mielosupresję i wydłużać okres neutropenii oraz limfopenii.

Mechanizm

Interakcja ma charakter farmakodynamiczny i jest wspólna dla wszystkich leków obu grup. Analogi puryn hamują syntezę kwasów nukleinowych, co uszkadza szpik i limfocyty. Najsilniej działają tu kladrybina, fludarabina, klofarabina i nelarabina, które wywołują głęboką i długotrwałą limfopenię. Merkaptopuryna i tioguanina działają podobnie, choć zwykle słabiej. Inhibitory TNF (adalimumab, etanercept, golimumab, infliksymab, certolizumab pegol) blokują kluczową cytokinę odporności komórkowej i obrony przed zakażeniami ziarniniakowymi. Oba działania sumują się i pogłębiają immunosupresję. Rośnie ryzyko ciężkich i oportunistycznych zakażeń oraz zaburzeń nadzoru immunologicznego nad nowotworami. Nie stwierdzono istotnej interakcji farmakokinetycznej.

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem i bezwzględną liczbą limfocytów oraz neutrofili
  • objawy zakażenia, w tym gorączka, kaszel, duszność i zmiany skórne
  • badanie w kierunku utajonej gruźlicy przed leczeniem i w razie objawów
  • markery zakażenia wirusem zapalenia wątroby typu B przed leczeniem oraz aktywność aminotransferaz
  • powiększenie wątroby lub śledziony, cytopenie i objawy ogólne sugerujące chłoniaka
  • okresowa kontrola dermatologiczna skóry

Kiedy ocena się zmienia

Młody dorosły, zwłaszcza mężczyznawiek · pacjentryzyko rośnieU młodych mężczyzn leczonych tiopuryną i inhibitorem TNF z powodu nieswoistego zapalenia jelit ryzyko chłoniaka z limfocytów T wątroby i śledziony jest największe. Należy rozważyć monoterapię albo zamianę tiopuryny na metotreksat.
Długotrwała terapia skojarzonaczas leczenia · analogi purynryzyko rośnieRyzyko chłoniaków i nowotworów skóry rośnie wraz z czasem łącznego stosowania tiopuryny i inhibitora TNF. Należy okresowo oceniać, czy terapia skojarzona jest nadal potrzebna.
Dawki stosowane w chemioterapii nowotworówdawka · analogi purynryzyko rośnieAnalogi puryn w dawkach onkologicznych, zwłaszcza kladrybina, fludarabina, klofarabina i nelarabina, wywołują głęboką mielosupresję i limfopenię. Dołączenie inhibitora TNF w tym okresie znacznie zwiększa ryzyko zakażeń oportunistycznych.
Inhibitor TNF po leczeniu kladrybiną, fludarabiną, klofarabiną lub nelarabinąkolejność włączenia · inhibitory czynnika martwicy nowotworówinne zalecenieLimfopenia po tych lekach utrzymuje się długo po ostatniej dawce. Inhibitor TNF należy włączać dopiero po potwierdzeniu odbudowy liczby limfocytów i neutrofili w morfologii.

Źródła

  1. Beaugerie L. Immunosuppression-related lymphomas and cancers in IBD: how can they be prevented? Dig Dis. 2012;30(4):415-9. doi: 10.1159/000338144. PMID: 22796808.
  2. Biancone L, Onali S, Petruzziello C, Calabrese E, Pallone F. Cancer and immunomodulators in inflammatory bowel diseases. Inflamm Bowel Dis. 2015;21(3):674-98. doi: 10.1097/MIB.0000000000000243. PMID: 25545375.
  3. Carvão J, Magno Pereira V, Jacinto F, Sousa Andrade C, Jasmins L. Hepatosplenic T-Cell Lymphoma: A Rare Complication of Monotherapy with Thiopurines in Crohn's Disease. GE Port J Gastroenterol. 2018;26(4):279-284. doi: 10.1159/000493350. PMID: 31328143.

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneBendamustyna+ MitomycynaPołączenia unika się poza zaplanowanym schematem onkologicznym, a czasowy związek mitomycyny z podawaniem innych cytostatyków może stanowić przeciwwskazanie do jej podania.Przyjmuj te leki razem tylko wtedy, gdy zaplanował to twój onkolog, wykonuj zlecone badania krwi i nie przyjmuj żadnych szczepień bez porozumienia z lekarzem.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Przyjmuj te leki razem tylko wtedy, gdy zaplanował to twój onkolog, wykonuj zlecone badania krwi i nie przyjmuj żadnych szczepień bez porozumienia z lekarzem.

Oba leki są lekami przeciwnowotworowymi i oba osłabiają szpik kostny, który wytwarza krwinki. Stosowane razem lub krótko po sobie mogą silnie obniżyć liczbę białych krwinek i płytek krwi. Zwiększa to ryzyko ciężkich zakażeń i krwawień.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze
  • ból gardła, kaszel albo pieczenie przy oddawaniu moczu
  • siniaki pojawiające się bez powodu
  • krwawienie z nosa lub dziąseł
  • krew w moczu lub czarny stolec
  • silne osłabienie i bladość
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenia unika się poza zaplanowanym schematem onkologicznym, a czasowy związek mitomycyny z podawaniem innych cytostatyków może stanowić przeciwwskazanie do jej podania[1]. Przed każdym podaniem należy ocenić morfologię krwi z rozmazem. Bendamustyny nie podaje się przy liczbie leukocytów poniżej 3000/μl lub płytek krwi poniżej 75 000/μl ani w trakcie zakażenia, zwłaszcza z leukocytopenią[2][3][4]. Mitomycyny podawanej ogólnie nie stosuje się przy pancytopenii, izolowanej leukopenii lub małopłytkowości, skazach krwotocznych i ostrych zakażeniach[1]. Jeśli lekarz prowadzący uzna sekwencyjne leczenie za konieczne, wymaga ono ścisłego monitorowania hematologicznego i odroczenia kolejnego leku do regeneracji szpiku. W trakcie leczenia obu lekami nie podaje się szczepionek żywych[2][1].

Skutek kliniczny

Głęboka leukopenia, neutropenia i małopłytkowość ze zwiększonym ryzykiem ciężkich zakażeń, w tym prowadzących do zgonu, oraz krwawień. Sumuje się także działanie immunosupresyjne obu leków.

Mechanizm

Oba leki są cytostatykami uszkadzającymi szpik kostny, więc ich działanie mielosupresyjne się sumuje. Bendamustyna podana z lekami hamującymi czynność szpiku może nasilać ich toksyczność, a każde leczenie pogarszające stan ogólny lub hamujące szpik może nasilać toksyczność bendamustyny[2]. Mitomycyna wchodzi w interakcje prowadzące do mielotoksyczności z innymi cytostatykami[1]. Mitomycyna nie hamuje izoenzymu CYP1A2, więc interakcja farmakokinetyczna przez metabolizm bendamustyny nie jest spodziewana.

Metabolizm i transportery

  • Bendamustyna: substrat CYP1A2[5]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem przed każdym podaniem i w okresie spodziewanego nadiru
  • liczba płytek krwi
  • objawy zakażenia, w tym gorączka
  • objawy krwawienia
  • stan ogólny pacjenta

Kiedy ocena się zmienia

Dopęcherzowodroga podania · mitomycynaryzyko malejePrzy podaniu mitomycyny do pęcherza moczowego wchłanianie ogólnoustrojowe jest niewielkie, a przeciwwskazania hematologiczne dotyczą podania ogólnego. Ryzyko sumowania mielotoksyczności jest znacznie mniejsze, ale warto kontrolować morfologię, zwłaszcza przy uszkodzonej błonie śluzowej pęcherza.
Przed regeneracją szpiku po poprzednim cytostatykuodstep · pacjentryzyko rośniePodanie drugiego leku przy utrzymującej się leukopenii lub małopłytkowości jest przeciwwskazane dla obu leków.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mitomycin Accord 10 mg, proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań / do infuzji lub do pęcherza moczowego. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mitomycin-accord-100361522/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Bendamustine Accord 2,5 mg/ml, proszek do sporządzania koncentratu roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bendamustine-accord-100329429/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Bendamustine Kabi 2,5 mg/ml, proszek do sporządzania koncentratu roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bendamustine-kabi-100328482/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Bendamustyna medac 2,5 mg/ml, proszek do sporządzania koncentratu roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bendamustyna-medac-100344860/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Bendamustine Accord. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 19.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/bendamustine-accord-100329429/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneBusulfan+ MitomycynaNie podawaj ogólnoustrojowo mitomycyny w czasowym związku z leczeniem busulfanem.Upewnij się, że lekarz prowadzący wie o obu lekach, i nie zmieniaj leczenia na własną rękę.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Upewnij się, że lekarz prowadzący wie o obu lekach, i nie zmieniaj leczenia na własną rękę.

Busulfan i mitomycyna to silne leki przeciwnowotworowe. Oba osłabiają szpik kostny, który wytwarza krwinki, a razem robią to znacznie mocniej. Mogą też uszkadzać płuca. Z tego powodu zwykle nie podaje się ich w tym samym czasie.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka, dreszcze lub inne objawy zakażenia
  • siniaki, krwawienie z nosa lub dziąseł, krew w moczu lub stolcu
  • duszność, suchy kaszel, ból w klatce piersiowej
  • silne zmęczenie i bladość
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie podawaj ogólnoustrojowo mitomycyny w czasowym związku z leczeniem busulfanem.[1] Jeśli hematoonkolog uzna sekwencyjne zastosowanie obu leków za konieczne, mitomycynę włącza się dopiero po regeneracji szpiku. Przed każdym podaniem wyklucz pancytopenię, leukopenię, małopłytkowość, skazę krwotoczną i ostre zakażenie, bo przy nich mitomycyna jest bezwzględnie przeciwwskazana.[1] U pacjentów z zaburzeniami wentylacji połączenie jest szczególnie ryzykowne.[1][2]

Skutek kliniczny

Połączenie grozi ciężką i długotrwałą mielosupresją z pancytopenią, zakażeniami i krwawieniami. Grozi też nasiloną toksycznością płucną, która może prowadzić do śródmiąższowego zapalenia i włóknienia płuc. Mielosupresja po obu lekach rozwija się z opóźnieniem i może się utrzymywać, dlatego ryzyko trwa długo po ostatniej dawce.

Mechanizm

Nie należy podawać ogólnoustrojowo mitomycyny w czasowym związku z innym cytostatykiem, takim jak busulfan – jest to przeciwwskazanie względne.[1] Oba leki uszkadzają szpik kostny, więc ich działanie mielotoksyczne się sumuje.[1] Łączenie busulfanu z innymi lekami cytotoksycznymi może sumować toksyczne działanie na płuca.[2] Oba leki mogą wywołać śródmiąższowe zapalenie i włóknienie płuc. Interakcji farmakokinetycznej nie opisano.

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem i liczbą płytek przed każdym podaniem oraz w okresie opóźnionej mielosupresji
  • objawy ze strony układu oddechowego (duszność, kaszel) oraz badanie czynnościowe płuc z oceną dyfuzji
  • objawy zakażenia i krwawienia
  • czynność nerek i wątroby

Kiedy ocena się zmienia

Do pęcherza moczowegodroga podania · mitomycynaryzyko malejeMitomycyna podana do pęcherza moczowego działa ogólnoustrojowo w niewielkim stopniu, a przeciwwskazanie dotyczące czasowego związku z innymi cytostatykami odnosi się do podania ogólnego. Mielosupresja jest wtedy mało prawdopodobna, ale u pacjenta z obniżoną morfologią po busulfanie warto ją skontrolować.
Po regeneracji szpikuodstep · pacjentinne zaleceniePrzy leczeniu sekwencyjnym, gdy mitomycynę podaje się dopiero po odbudowie szpiku po busulfanie, ryzyko jest mniejsze. Nadal wymaga to kontroli morfologii i czynności płuc, bo toksyczność płucna może się sumować z opóźnieniem.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mitomycin Accord 10 mg, proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań / do infuzji lub do pęcherza moczowego. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mitomycin-accord-100361522/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Myleran 2 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/myleran-100045175/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneCyklofosfamid+ MitomycynaPołączenie stosuje się tylko w zaplanowanym schemacie onkologicznym po indywidualnej ocenie korzyści i ryzyka, ze ścisłym monitorowaniem objawów toksyczności.Rób zlecone badania krwi i od razu zgłoś się do lekarza, jeśli pojawi się gorączka, krwawienie lub duszność.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Rób zlecone badania krwi i od razu zgłoś się do lekarza, jeśli pojawi się gorączka, krwawienie lub duszność.

Oba leki to leki przeciwnowotworowe, które osłabiają szpik kostny wytwarzający krwinki. Przyjmowane razem mogą silniej obniżać liczbę białych krwinek i płytek, co zwiększa ryzyko zakażeń i krwawień. Lekarz łączy je tylko wtedy, gdy jest to zaplanowana część leczenia, i regularnie sprawdza twoje wyniki krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze
  • ból gardła albo inne objawy infekcji
  • siniaki, krwawienie z nosa lub dziąseł
  • krew w moczu lub stolcu
  • nasilająca się duszność lub suchy kaszel
  • wyraźne osłabienie i bladość
  • zmniejszenie ilości oddawanego moczu
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie stosuje się tylko w zaplanowanym schemacie onkologicznym po indywidualnej ocenie korzyści i ryzyka, ze ścisłym monitorowaniem objawów toksyczności.[1] Czasowy związek mitomycyny podawanej ogólnie z innymi cytostatykami może być przeciwwskazaniem, a pancytopenia, izolowana leukopenia lub małopłytkowość, skazy krwotoczne i ostre zakażenia wykluczają podanie mitomycyny.[2] Przed każdym cyklem należy ocenić morfologię i w razie mielosupresji odroczyć leczenie lub zmniejszyć dawki zgodnie z protokołem. Szczepionek zawierających żywe drobnoustroje nie podaje się w trakcie leczenia mitomycyną.[2]

Skutek kliniczny

Głębsza i dłuższa leukopenia, neutropenia i małopłytkowość z ryzykiem ciężkich zakażeń i krwawień. Możliwe jest również nasilenie toksyczności płucnej.[2][1]

Mechanizm

Oba leki są cytostatykami uszkadzającymi szpik kostny, więc ich działanie mielotoksyczne się sumuje.[2] Cyklofosfamid podany jednocześnie lub następczo z innymi lekami o podobnym działaniu toksycznym nasila toksyczność wobec krwi, szpiku i układu odpornościowego.[1] Oba leki mogą też uszkadzać płuca, a mitomycyna i cyklofosfamid nasilają kardiotoksyczność antracyklin, co ma znaczenie w schematach wielolekowych.[1][2]

Metabolizm i transportery

  • Cyklofosfamid: inhibitor CYP2B6[3], substrat CYP2B6[3]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem i liczbą płytek przed każdym cyklem i w okresie nadiru
  • objawy zakażenia, w tym gorączka
  • objawy krwawienia
  • duszność, kaszel, czynność płuc
  • czynność nerek (kreatynina) i objawy zespołu hemolityczno-mocznicowego

Kiedy ocena się zmienia

Dopęcherzowadroga podania · mitomycynaryzyko malejePo podaniu mitomycyny do pęcherza moczowego wchłanianie ogólnoustrojowe jest małe, więc addycja mielotoksyczności z cyklofosfamidem jest mało prawdopodobna. Zapalenie pęcherza jest przeciwwskazaniem względnym do podania dopęcherzowego, co ma znaczenie przy krwotocznym zapaleniu pęcherza po cyklofosfamidzie.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Endoxan 50 mg, tabletki drażowane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/endoxan-100022145/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mitomycin Accord 10 mg, proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań / do infuzji lub do pęcherza moczowego. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mitomycin-accord-100361522/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Endoxan. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 20.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/endoxan-100022145/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneDakarbazyna+ MitomycynaLeki łączy się wyłącznie w ramach uzgodnionego schematu onkologicznego, z oceną morfologii przed każdym cyklem i z gotowością do odroczenia lub zmniejszenia dawki.Rób badania krwi w terminach wyznaczonych przez lekarza i od razu zgłoś gorączkę, dreszcze, krwawienie lub nietypowe siniaki.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Rób badania krwi w terminach wyznaczonych przez lekarza i od razu zgłoś gorączkę, dreszcze, krwawienie lub nietypowe siniaki.

Oba leki są lekami przeciwnowotworowymi, które osłabiają szpik kostny. Podawane razem lub jeden po drugim mogą silniej obniżać liczbę białych krwinek i płytek krwi. Zwiększa to ryzyko zakażeń i krwawień. Lekarz łączy je tylko wtedy, gdy uzna to za konieczne, i regularnie sprawdza twoją krew.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze
  • ból gardła albo inne objawy zakażenia
  • krwawienie z nosa lub dziąseł
  • nietypowe siniaki lub drobne czerwone plamki na skórze
  • duże osłabienie
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Leki łączy się wyłącznie w ramach uzgodnionego schematu onkologicznego, z oceną morfologii przed każdym cyklem i z gotowością do odroczenia lub zmniejszenia dawki. Czasowy związek z podawaniem innych cytostatyków może być przeciwwskazaniem do podania mitomycyny[1]. Przy leukopenii lub małopłytkowości nie podaje się żadnego z tych leków[2][1]. Nie szczepi się pacjenta szczepionkami żywymi[2][1].

Skutek kliniczny

Połączenie zwiększa ryzyko ciężkiej leukopenii, neutropenii i małopłytkowości, a w konsekwencji zakażeń i krwawień. Leukopenia i małopłytkowość wykluczają podanie każdego z tych leków[2][1].

Mechanizm

Dakarbazyna i mitomycyna uszkadzają szpik kostny, a ich działanie mielotoksyczne sumuje się przy podaniu jednoczesnym lub kolejnym. Dakarbazyna może wchodzić w interakcje o charakterze mielotoksycznym przy wcześniejszym lub równoczesnym leczeniu cytostatykami[2]. Mitomycyna może wchodzić w takie same interakcje z innymi cytostatykami i radioterapią[1]. Nie opisano interakcji farmakokinetycznej między tymi lekami.

Metabolizm i transportery

  • Dakarbazyna: substrat CYP1A2[3], substrat CYP2E1[3]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem i liczbą płytek przed każdym podaniem i między cyklami
  • objawy zakażenia, w tym gorączka
  • objawy krwawienia i siniaki
  • czynność nerek i wątroby

Kiedy ocena się zmienia

Do pęcherza moczowegodroga podania · mitomycynaryzyko malejePrzy dopęcherzowym podaniu mitomycyny wchłanianie ogólnoustrojowe jest małe, a przeciwwskazania dotyczące cytostatyków i stanu szpiku odnoszą się do podania ogólnego.
Bliski czasowy związek podańodstep · pacjentryzyko rośnieCzasowy związek z podawaniem innych cytostatyków może być przeciwwskazaniem do podania mitomycyny, zwłaszcza gdy szpik nie zregenerował się po poprzednim leczeniu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mitomycin Accord 10 mg, proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań / do infuzji lub do pęcherza moczowego. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mitomycin-accord-100361522/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Detimedac 100 mg 100 mg, proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań lub infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/detimedac-100-mg-100001628/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Detimedac 100 mg. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 20.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/detimedac-100-mg-100001628/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneDocetaksel+ MitomycynaSkojarzenie stosuje się wyłącznie w ramach zaplanowanego schematu onkologicznego, a decyzję o dawkach i odstępach podejmuje onkolog.Wykonuj zlecone badania krwi przed każdym cyklem i od razu zgłoś się do ośrodka onkologicznego, jeśli masz gorączkę, dreszcze lub nietypowe krwawienia.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Wykonuj zlecone badania krwi przed każdym cyklem i od razu zgłoś się do ośrodka onkologicznego, jeśli masz gorączkę, dreszcze lub nietypowe krwawienia.

Docetaksel i mitomycyna to leki stosowane w chemioterapii i oba osłabiają szpik kostny, który wytwarza krwinki. Przyjmowane razem lub krótko po sobie mogą silniej obniżyć liczbę białych krwinek i płytek krwi. Zwiększa to ryzyko zakażeń i krwawień. Lekarz prowadzący planuje takie leczenie świadomie i regularnie sprawdza wyniki krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze
  • ból gardła albo inne objawy zakażenia
  • siniaki bez wyraźnej przyczyny
  • krwawienie z nosa lub dziąseł
  • krew w moczu lub stolcu
  • duszność lub nowy, uporczywy kaszel
  • bolesne owrzodzenia w jamie ustnej
  • silne osłabienie i bladość
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Skojarzenie stosuje się wyłącznie w ramach zaplanowanego schematu onkologicznego, a decyzję o dawkach i odstępach podejmuje onkolog. Czasowy związek z podawaniem innych cytostatyków stanowi względne przeciwwskazanie do ogólnego podania mitomycyny[1]. Mitomycyny nie podaje się ogólnie przy pancytopenii, izolowanej leukopenii lub małopłytkowości[1]. Docetakselu nie podaje się przy liczbie neutrofili poniżej 1500 komórek/mm3[2]. Przed każdym cyklem należy oznaczyć pełną morfologię krwi z rozmazem, a przy nasilonej mielosupresji odroczyć cykl lub zmniejszyć dawki zgodnie z protokołem. Należy obserwować pacjenta pod kątem objawów ze strony układu oddechowego.

Skutek kliniczny

Przy jednoczesnym lub bliskim w czasie podaniu rośnie ryzyko ciężkiej neutropenii, małopłytkowości i niedokrwistości, a w konsekwencji zakażeń, w tym gorączki neutropenicznej, oraz krwawień. Możliwe jest też nasilenie zapalenia błon śluzowych i toksyczności płucnej.

Mechanizm

Oba leki są cytostatykami uszkadzającymi szpik kostny, więc ich działanie mielotoksyczne się sumuje. Mitomycyna nasila mielotoksyczność innych cytostatyków[1]. Docetaksel sam w sobie wymaga prawidłowej liczby neutrofili przed podaniem[2]. Nie opisano interakcji farmakokinetycznej między tymi lekami. Docetaksel jest metabolizowany przez CYP3A4[3], a mitomycyna nie należy do wymienianych modulatorów tego enzymu. Teoretycznie możliwe jest też sumowanie toksyczności płucnej, bo mitomycyna nasila uszkodzenie płuc w skojarzeniu z innymi lekami przeciwnowotworowymi[1], a docetaksel może wywoływać śródmiąższowe zapalenie płuc. To drugie to ocena własna, bez danych dla tej pary.

Metabolizm i transportery

  • Docetaksel: substrat CYP3A4[4], substrat OATP1B1[5], substrat OATP1B3[5]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem przed każdym cyklem i w okresie spodziewanego nadiru
  • liczba neutrofili przed podaniem docetakselu
  • liczba płytek krwi
  • objawy zakażenia i temperatura ciała
  • objawy ze strony układu oddechowego – duszność, kaszel
  • zapalenie błon śluzowych jamy ustnej

Kiedy ocena się zmienia

Dopęcherzowadroga podania · mitomycynaryzyko malejePrzy podaniu mitomycyny do pęcherza moczowego ekspozycja ogólnoustrojowa jest niewielka, więc sumowanie mielotoksyczności z docetakselem jest mało prawdopodobne. Ocena własna – nadal warto kontrolować morfologię w trakcie leczenia docetakselem.
Ten sam cykl chemioterapiiodstep · pacjentryzyko rośniePodanie obu leków w tym samym cyklu lub w krótkim odstępie zwiększa ryzyko głębokiej mielosupresji. Czasowy związek z innymi cytostatykami jest względnym przeciwwskazaniem do ogólnego podania mitomycyny.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mitomycin Accord 10 mg, proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań / do infuzji lub do pęcherza moczowego. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mitomycin-accord-100361522/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Taxotere 80 mg/2 ml, koncentrat i rozpuszczalnik do sporządzania roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/taxotere-100065841/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Docetaxel Kabi 160 mg/8 ml, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/docetaxel-kabi-100281875/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Docetaxel Kabi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 20.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/docetaxel-kabi-100281875/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 20.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneHydroksykarbamid+ MitomycynaMitomycyny podawanej ogólnie nie łączy się w czasie z innymi cytostatykami, w tym z hydroksykarbamidem, chyba że onkolog lub hematolog świadomie zaplanuje taki schemat.Powiedz swojemu onkologowi lub hematologowi, że przyjmujesz hydroksykarbamid, zanim dostaniesz mitomycynę, i nie zmieniaj dawek na własną rękę.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Powiedz swojemu onkologowi lub hematologowi, że przyjmujesz hydroksykarbamid, zanim dostaniesz mitomycynę, i nie zmieniaj dawek na własną rękę.

Oba leki są lekami przeciwnowotworowymi, które osłabiają szpik kostny, czyli miejsce, gdzie powstają krwinki. Przyjmowane w tym samym czasie mogą razem zbyt mocno obniżyć liczbę białych krwinek i płytek krwi. Wtedy łatwiej o groźne zakażenia, krwawienia i bolesne owrzodzenia w ustach. Takie leczenie łączy się tylko wtedy, gdy zdecyduje o tym lekarz prowadzący, i wymaga ono częstych badań krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze
  • ból gardła albo inne objawy infekcji
  • siniaki, krwawienie z nosa lub dziąseł
  • krew w moczu lub stolcu
  • owrzodzenia i ból w jamie ustnej
  • silne osłabienie i bladość
  • uporczywe wymioty lub biegunka
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Mitomycyny podawanej ogólnie nie łączy się w czasie z innymi cytostatykami, w tym z hydroksykarbamidem, chyba że onkolog lub hematolog świadomie zaplanuje taki schemat[1]. Mitomycyny nie podaje się przy pancytopenii, izolowanej leukopenii lub małopłytkowości[1]. Hydroksykarbamidu nie stosuje się przy znacznym zahamowaniu czynności szpiku, leukocytopenii poniżej 2,5 x 10^9/L, małopłytkowości poniżej 100 x 10^9/L lub ciężkiej niedokrwistości[2]. Jeżeli lekarz prowadzący zdecyduje o leczeniu sekwencyjnym, przed każdym kolejnym podaniem należy ocenić morfologię krwi z rozmazem.

Skutek kliniczny

Głębsza leukopenia, neutropenia, małopłytkowość i niedokrwistość z ryzykiem ciężkich zakażeń i krwawień, a także nasilone zapalenie błon śluzowych i dolegliwości żołądkowo-jelitowe.

Mechanizm

Oba leki są cytostatykami hamującymi czynność szpiku kostnego, więc ich działanie mielotoksyczne się sumuje. Hydroksykarbamid podawany z innymi lekami mielosupresyjnymi może nasilać zahamowanie szpiku, zaburzenia ze strony przewodu pokarmowego i zapalenie błon śluzowych[3]. Mitomycyna wchodzi w interakcje prowadzące do mielotoksyczności z innymi cytostatykami[1].

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem i liczbą płytek przed każdym podaniem i w trakcie leczenia
  • objawy zakażenia, w tym gorączka
  • objawy krwawienia i skazy krwotocznej
  • zapalenie błon śluzowych jamy ustnej
  • nudności, wymioty i biegunka

Kiedy ocena się zmienia

Dopęcherzowadroga podania · mitomycynaryzyko malejePrzy podaniu mitomycyny do pęcherza moczowego wchłanianie ogólnoustrojowe jest niewielkie, a przeciwwskazanie dotyczące innych cytostatyków odnosi się do podania ogólnego. Wystarczy kontrola morfologii, zwłaszcza przy uszkodzonej błonie śluzowej pęcherza.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mitomycin Accord 10 mg, proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań / do infuzji lub do pęcherza moczowego. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mitomycin-accord-100361522/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyurea medac 500 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/hydroxyurea-medac-100108800/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Siklos 1000 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/siklos-100033054/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKarboplatyna+ MitomycynaPołączenie stosuje się tylko w ramach zaplanowanego schematu onkologicznego, z indywidualnym doborem dawek i odstępów przez onkologa.Rób wszystkie zlecone badania krwi i od razu zgłoś lekarzowi prowadzącemu gorączkę, dreszcze, krwawienie lub siniaki.opóźniony (dni)rozległe badania

Połączenie przeciwwskazane

Rób wszystkie zlecone badania krwi i od razu zgłoś lekarzowi prowadzącemu gorączkę, dreszcze, krwawienie lub siniaki.

Karboplatyna i mitomycyna to leki przeciwnowotworowe, które razem mogą mocniej osłabić szpik kostny. Szpik wytwarza krwinki, które chronią przed zakażeniami, zapobiegają krwawieniom i przenoszą tlen. Dlatego lekarz dobiera dawki i odstępy między nimi bardzo starannie i regularnie zleca badania krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze
  • ból gardła, kaszel lub pieczenie przy oddawaniu moczu
  • łatwe powstawanie siniaków
  • krwawienie z nosa lub dziąseł
  • drobne czerwone kropki na skórze
  • krew w moczu lub stolcu
  • nasilone zmęczenie, bladość, zadyszka
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
rozległe badania

Postępowanie

Połączenie stosuje się tylko w ramach zaplanowanego schematu onkologicznego, z indywidualnym doborem dawek i odstępów przez onkologa. Dawkę lub schemat karboplatyny dostosowuje się do addytywnego działania mielosupresyjnego[1], z uwzględnieniem wcześniejszego leczenia mitomycyną[2][3]. Bliskie czasowo podawanie mitomycyny z innym cytostatykiem wymaga indywidualnej oceny, bo może stanowić przeciwwskazanie[4]. Przed każdym cyklem należy ocenić morfologię krwi i czynność nerek.

Skutek kliniczny

Głównym ryzykiem jest pogłębiona i dłużej trwająca leukopenia, neutropenia, małopłytkowość i niedokrwistość. Prowadzi to do zwiększonego ryzyka ciężkich zakażeń, w tym gorączki neutropenicznej, oraz krwawień. Ciężkie zahamowanie czynności szpiku wyklucza podanie karboplatyny[1], a pancytopenia, izolowana leukopenia lub małopłytkowość wykluczają ogólne podanie mitomycyny[4].

Mechanizm

Karboplatyna i mitomycyna łączą skrajną toksyczność dla szpiku, bo oba leki uszkadzają dzielące się komórki krwiotwórcze. Ich działanie mielosupresyjne sumuje się, co może wymagać zmiany dawki lub schematu podawania[1]. Mitomycyna nasila mielotoksyczność innych cytostatyków, a jej bliskie czasowo podanie z innym cytostatykiem może stanowić przeciwwskazanie[4]. Wcześniejsze leczenie mitomycyną zwiększa wrażliwość szpiku na karboplatynę i wpływa na dobór jej dawki[2][3].

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem przed każdym cyklem i w okresie spodziewanego nadiru
  • liczba płytek krwi
  • stężenie kreatyniny i klirens kreatyniny
  • objawy zakażenia, w tym gorączka
  • objawy krwawienia

Kiedy ocena się zmienia

Dopęcherzowadroga podania · mitomycynaryzyko malejePo podaniu do pęcherza moczowego wchłanianie mitomycyny do krwi jest małe, więc ryzyko sumowania toksyczności szpikowej z karboplatyną jest prawdopodobnie znacznie mniejsze. To ocena własna, którą powinien zweryfikować farmaceuta.
eGFR ≤ 30pacjentryzyko rośniePrzy klirensie kreatyniny ≤ 30 mL na minutę karboplatyna jest przeciwwskazana, chyba że w ocenie lekarza i pacjenta korzyść przeważa ryzyko. Zaburzenie czynności nerek jest też przeciwwskazaniem względnym do mitomycyny.
Mitomycyna przed karboplatynąkolejność włączenia · mitomycynainne zalecenieWcześniejsze leczenie mitomycyną zwiększa ryzyko mielosupresji po karboplatynie i jest uwzględniane przy doborze jej dawki.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Carboplatin Accord 10 mg/ml, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/carboplatin-accord-100225948/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Carboplatin Kabi 10 mg/ml, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/carboplatin-kabi-100282596/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Carboplatin Eugia 10 mg/ml, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/carboplatin-eugia-100468658/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mitomycin Accord 10 mg, proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań / do infuzji lub do pęcherza moczowego. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mitomycin-accord-100361522/

Pełny opis tej pary

Oznaczenia na tej stronie

  • Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
  • Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
  • Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
  • Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
  • Korzystna interakcjaPołączenie celowe

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Zgłoś błąd lub sugestię

Zgłoszenie trafi do redakcji razem z adresem tej strony. Nie podawaj danych pacjenta. Zasady przetwarzania danych opisuje polityka prywatności.