Interakcje / Morfina / Morfina i zolmitryptan
Jaki opis pokazać?
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Oba leki można stosować razem bez zmiany dawek, ale pacjenta trzeba poinformować o objawach nadmiernej senności i zespołu serotoninowego.
Możesz stosować oba leki tak, jak zalecił lekarz, ale nie prowadź samochodu, jeśli czujesz się senny, i powiedz farmaceucie, czy bierzesz leki na depresję.
Interakcja o niejasnym znaczeniuMorfina+ ZolmitryptanOba leki można stosować razem bez zmiany dawek, ale pacjenta trzeba poinformować o objawach nadmiernej senności i zespołu serotoninowego.Możesz stosować oba leki tak, jak zalecił lekarz, ale nie prowadź samochodu, jeśli czujesz się senny, i powiedz farmaceucie, czy bierzesz leki na depresję.szybki (godziny)teoretyczne
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Możesz stosować oba leki tak, jak zalecił lekarz, ale nie prowadź samochodu, jeśli czujesz się senny, i powiedz farmaceucie, czy bierzesz leki na depresję.
Te leki zwykle można przyjmować razem. Oba mogą powodować senność i zawroty głowy, więc razem mogą działać na ciebie silniej. Morfina może sprawić, że lek na migrenę zacznie działać trochę później. Bardzo rzadko takie połączenie może wywołać niebezpieczną reakcję z pobudzeniem, drżeniem i gorączką.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna senność lub trudność z obudzeniem się
- pobudzenie, niepokój lub splątanie
- drżenie, sztywność lub skurcze mięśni
- gorączka, poty i szybkie bicie serca
- zwolniony lub płytki oddech
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – wchłanianie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Oba leki można stosować razem bez zmiany dawek, ale pacjenta trzeba poinformować o objawach nadmiernej senności i zespołu serotoninowego. Należy sprawdzić, czy pacjent nie przyjmuje innych leków serotoninergicznych, ponieważ wtedy ryzyko zespołu serotoninowego rośnie. Opioid nie powinien zastępować leczenia napadu migreny, a częste przyjmowanie leków przeciwbólowych może podtrzymywać bóle głowy.
Skutek kliniczny
Możliwe są nasilona senność, zawroty głowy i wolniejszy początek działania zolmitryptanu w napadzie migreny. Zespół serotoninowy jest przy tym połączeniu mało prawdopodobny, ale nie można go całkowicie wykluczyć, zwłaszcza gdy pacjent przyjmuje dodatkowo leki przeciwdepresyjne o działaniu serotoninergicznym.
Mechanizm
Połączenia nie trzeba unikać, ale opiera się ono głównie na przesłankach teoretycznych. Zespół serotoninowy opisywano po skojarzeniu tryptanów z lekami serotoninergicznymi, takimi jak SSRI i SNRI[1]. Morfina ma słabe działanie serotoninergiczne, a zespołu serotoninowego nie można wykluczyć przy jej łączeniu z IMAO[2]. Oba leki mogą powodować senność i zawroty głowy, więc działania te mogą się sumować. Morfina spowalnia opróżnianie żołądka, co może opóźnić wchłanianie i początek działania doustnego zolmitryptanu. Zolmitryptan, podobnie jak inne agonisty receptora 5HT1B/1D, może opóźniać wchłanianie innych leków[1].
Metabolizm i transportery
- Zolmitryptan: substrat CYP1A2[3]
Monitorować
- objawy zespołu serotoninowego (pobudzenie, drżenia, sztywność mięśni, gorączka, kołatanie serca)
- nadmierna senność i zawroty głowy
- skuteczność i czas do ustąpienia napadu migreny
- częstość przyjmowania leków przeciwbólowych
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zolmiles 2,5 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zolmiles-100229768/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vendal retard 60 mg, tabletki powlekane o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vendal-retard-100079151/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zolmiles. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zolmiles-100229768/
Alkohol przy tych lekach
Połączenie przeciwwskazaneMorfinaa alkoholNależy unikać spożywania alkoholu w każdej ilości przez cały okres leczenia morfiną.Nie pij żadnego alkoholu przez cały czas przyjmowania morfiny, a jeśli trudno ci z niego zrezygnować, powiedz o tym lekarzowi.szybki (godziny)rozległe badania
Połączenie przeciwwskazane
Nie pij żadnego alkoholu przez cały czas przyjmowania morfiny, a jeśli trudno ci z niego zrezygnować, powiedz o tym lekarzowi.
Picie alkoholu w czasie leczenia morfiną jest niebezpieczne i może zagrażać życiu. Oba środki działają uspokajająco na mózg i spowalniają oddychanie, a razem mogą wywołać bardzo głęboki sen, utratę przytomności i zatrzymanie oddechu. Ryzyko istnieje także po niewielkiej ilości alkoholu, zwłaszcza na początku leczenia lub po zwiększeniu dawki. Alkohol z morfiną mocno osłabia też uwagę, dlatego nie wolno wtedy prowadzić samochodu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- bardzo silna senność lub trudność z obudzeniem
- wolny, płytki lub nieregularny oddech
- chrapliwy oddech podczas snu
- sine usta lub paznokcie
- splątanie lub niewyraźna mowa
- zawroty głowy i omdlenie
- bardzo wąskie źrenice
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PD – synergizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- rozległe badania
Postępowanie
Należy unikać spożywania alkoholu w każdej ilości przez cały okres leczenia morfiną[1]. Nie należy rozpoczynać leczenia morfiną u pacjenta w stanie ostrego zatrucia alkoholem lub pobudzenia wywołanego alkoholem[1]. U pacjentów z alkoholizmem lub majaczeniem alkoholowym morfina w postaci o przedłużonym uwalnianiu jest przeciwwskazana[1], a u osób nadużywających alkoholu w przeszłości morfinę należy stosować ze szczególną ostrożnością[1]. Jeśli pacjent nie jest w stanie zrezygnować z alkoholu, lekarz powinien ponownie ocenić zasadność leczenia opioidem, rozważyć inną metodę leczenia bólu i omówić z pacjentem oraz opiekunami objawy przedawkowania.
Skutek kliniczny
Połączenie morfiny z alkoholem może zakończyć się zgonem z powodu zatrzymania oddechu. ChPL morfiny opisują możliwość wystąpienia depresji oddechowej, niedociśnienia, głębokiej sedacji lub śpiączki nawet przy standardowych dawkach morfiny stosowanych z innymi substancjami hamującymi ośrodkowy układ nerwowy, w tym z alkoholem[1]. Pacjentów należy poinformować, że taka kombinacja może doprowadzić do śmiertelnego zatrzymania oddechu[1]. Alkohol nasila także senność i spadek czujności, co znacznie upośledza zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn[1]. U osób z zaburzeniami związanymi z używaniem alkoholu w wywiadzie zwiększone jest ryzyko rozwoju zaburzeń związanych z używaniem opioidów[1].
Mechanizm
Pacjent leczony morfiną nie powinien pić alkoholu, ponieważ oba związki hamują ośrodkowy układ nerwowy i ośrodek oddechowy, a ich działanie się sumuje. Morfina pobudza receptory opioidowe μ w pniu mózgu i zmniejsza wrażliwość ośrodka oddechowego na dwutlenek węgla. Etanol nasila hamujące przekaźnictwo GABA-ergiczne i hamuje przekaźnictwo glutaminianergiczne, przez co dodatkowo osłabia napęd oddechowy, obniża czujność i ciśnienie tętnicze. ChPL morfiny wymieniają alkohol wśród substancji hamujących ośrodkowy układ nerwowy, których jednoczesne stosowanie zwiększa ryzyko nadmiernego uspokojenia, depresji oddechowej, śpiączki lub zgonu na skutek addytywnego działania depresyjnego[1]. Zapisy różnią się między produktami. ChPL morfiny w tabletkach o przedłużonym uwalnianiu 60 mg wymienia w przeciwwskazaniach „Alkoholizm, majaczenie alkoholowe (delirium tremens)”[1], ChPL morfiny w kroplach doustnych wymienia w przeciwwskazaniach „ostre zatrucie alkoholem” oraz pobudzenie wywołane piciem alkoholu[1], a ChPL morfiny w tabletkach o zmodyfikowanym uwalnianiu 10 mg nie ujmuje alkoholu w przeciwwskazaniach, lecz zaleca unikanie jego jednoczesnego przyjmowania[1]. Przewlekłe nadużywanie alkoholu może dodatkowo zmieniać odpowiedź na morfinę przez uszkodzenie wątroby, w której morfina jest metabolizowana, a ChPL przeciwwskazują stosowanie morfiny w ostrych chorobach wątroby[1].
Monitorować
- częstość i głębokość oddechów
- stopień sedacji i stan świadomości
- saturacja krwi tętniczej
- ciśnienie tętnicze
- objawy zaburzeń związanych z używaniem opioidów i alkoholu
Kiedy ocena się zmienia
| Ostre zatrucie alkoholem lub pobudzenie po alkoholuilość alkoholu · pacjent | interakcja nie dotyczy | ChPL morfiny w kroplach doustnych wymienia ostre zatrucie alkoholem oraz pobudzenie wywołane piciem alkoholu w przeciwwskazaniach. Nie należy podawać morfiny pacjentowi pod wpływem alkoholu. |
| Alkoholizm lub nadużywanie alkoholu w wywiadzieczas leczenia · pacjent | inne zalecenie | ChPL morfiny w tabletkach o przedłużonym uwalnianiu 60 mg wymienia alkoholizm i majaczenie alkoholowe w przeciwwskazaniach. Przy nadużywaniu alkoholu w przeszłości morfinę należy stosować ze szczególną ostrożnością, ponieważ rośnie ryzyko zaburzeń związanych z używaniem opioidów. |
| Postać o przedłużonym lub zmodyfikowanym uwalnianiupostać · alkohol | ryzyko rośnie | Postacie o przedłużonym uwalnianiu utrzymują stężenie morfiny przez wiele godzin, więc nie istnieje bezpieczny odstęp między dawką a alkoholem. Dla niektórych opioidów w postaciach o przedłużonym uwalnianiu opisywano przyspieszone uwalnianie substancji czynnej pod wpływem etanolu, co dodatkowo zwiększa ryzyko przedawkowania. |
| Początek leczenia lub zwiększenie dawkidawka · alkohol | ryzyko rośnie | Senność i spadek czujności są najsilniejsze po rozpoczęciu leczenia, po zwiększeniu dawki i przy zmianie leków, zwłaszcza w połączeniu z alkoholem. |
| wiek ≥ 65 latpacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych częściej występują zmniejszona rezerwa oddechowa, upośledzona czynność nerek i wątroby oraz wielolekowość, co nasila ryzyko głębokiej sedacji, upadków i depresji oddechowej po połączeniu morfiny z alkoholem. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vendal retard 60 mg, tabletki powlekane o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vendal-retard-100079151/
Interakcja o niejasnym znaczeniuZolmitryptana alkoholNie ma przeciwwskazań do zachowania ostrożności w praktyce, ale pacjentowi z napadem migreny warto zalecić powstrzymanie się od alkoholu w dniu przyjęcia leku.W dniu przyjęcia leku najlepiej nie pić alkoholu, a jeśli to się zdarzy, nie prowadź pojazdów i obserwuj, jak się czujesz.szybki (godziny)badania kliniczne
Interakcja o niejasnym znaczeniu
W dniu przyjęcia leku najlepiej nie pić alkoholu, a jeśli to się zdarzy, nie prowadź pojazdów i obserwuj, jak się czujesz.
Z dostępnych informacji nie wynika, że picie alkoholu w czasie leczenia zolmitryptanem jest groźne. Alkohol może jednak nasilić senność i zawroty głowy po przyjęciu leku. U wielu osób alkohol wywołuje też napady migreny, więc może pogorszyć działanie leczenia.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna senność
- zawroty głowy
- zaburzenia koncentracji
- nasilenie bólu głowy po alkoholu
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Nie ma przeciwwskazań do zachowania ostrożności w praktyce, ale pacjentowi z napadem migreny warto zalecić powstrzymanie się od alkoholu w dniu przyjęcia leku. Jeśli pacjent pije alkohol, należy go poinformować o możliwej senności i zawrotach głowy oraz o tym, by nie prowadził pojazdów, dopóki nie oceni własnej reakcji.
Skutek kliniczny
Połączenie nie jest udokumentowane jako groźne. Możliwe jest nasilenie senności, zawrotów głowy i zaburzeń koncentracji, a alkohol sam bywa czynnikiem wyzwalającym napad migreny, co może pogorszyć skuteczność leczenia napadu.
Mechanizm
Charakterystyka produktu leczniczego nie zawiera wzmianki o alkoholu, a badania interakcji opisane w punkcie 4.5 go nie obejmowały.[1] Zolmitryptan działa na ośrodkowy układ nerwowy, a alkohol też go wpływa, więc możliwe jest wzajemne nasilenie senności i zawrotów głowy. Nie opisano interakcji farmakokinetycznej. W badaniu u ochotników zolmitryptan osłabiał agresję wywołaną alkoholem, co potwierdza, że oba czynniki wpływają na ośrodkowy układ nerwowy, ale nie wskazuje na zagrożenie.
Metabolizm i transportery
- Zolmitryptan: substrat CYP1A2[2]
Monitorować
- senność i zawroty głowy po przyjęciu leku
- skuteczność leczenia napadu migreny
- występowanie napadów po spożyciu alkoholu
Kiedy ocena się zmienia
| Duża ilość alkoholuilość alkoholu · pacjent | ryzyko rośnie | Przy większych ilościach alkoholu rośnie ryzyko addycji działań ośrodkowych (senność, zawroty głowy, upośledzenie sprawności psychomotorycznej). |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zolmiles 2,5 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zolmiles-100229768/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zolmiles. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zolmiles-100229768/
Inne interakcje tych leków 207
Połączenie przeciwwskazaneEletryptan+ ZolmitryptanEletryptanu nie łączy się z zolmitryptanem ani z żadnym innym tryptanem.Nie bierz tych dwóch leków razem i odczekaj między nimi co najmniej 24 godziny, a jeśli jeden nie pomógł, zapytaj farmaceutę lub lekarza o lek przeciwbólowy z innej grupy.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie bierz tych dwóch leków razem i odczekaj między nimi co najmniej 24 godziny, a jeśli jeden nie pomógł, zapytaj farmaceutę lub lekarza o lek przeciwbólowy z innej grupy.
Eletryptan i zolmitryptan to dwa leki na migrenę z tej samej grupy. Oba zwężają naczynia krwionośne, a przyjęte razem mogą za mocno obkurczyć naczynia serca i wywołać ból w klatce piersiowej. Dlatego nie wolno ich łączyć ani brać jednego po drugim w krótkim odstępie.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- ból, ucisk lub pieczenie w klatce piersiowej
- ból promieniujący do szyi, żuchwy lub ręki
- duszność lub kołatanie serca
- nagłe osłabienie lub drętwienie jednej strony ciała albo zaburzenia mowy
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Eletryptanu nie łączy się z zolmitryptanem ani z żadnym innym tryptanem[1][2]. Między dawką zolmitryptanu a dawką innego tryptanu należy zachować co najmniej 24 godziny odstępu, niezależnie od kolejności[2]. Jeśli pierwszy tryptan nie przerwał napadu, w tym samym napadzie nie podaje się drugiego tryptanu – doraźnie można rozważyć lek przeciwbólowy z innej grupy, np. NLPZ albo paracetamol, jeśli nie ma przeciwwskazań.
Skutek kliniczny
Zsumowane działanie obu tryptanów zwiększa ryzyko skurczu naczyń wieńcowych z bólem w klatce piersiowej i niedokrwieniem mięśnia sercowego. Może też wzrosnąć ciśnienie tętnicze.
Mechanizm
Oba leki są agonistami receptorów 5-HT1B/1D i oba obkurczają naczynia krwionośne, w tym tętnice wieńcowe[2]. Przy jednoczesnym podaniu ich działanie naczynioskurczowe się sumuje. Istotnej interakcji farmakokinetycznej nie należy się spodziewać, ponieważ eletryptan w dawkach leczniczych nie hamuje ani nie indukuje cytochromu P450[1].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- ból lub ucisk w klatce piersiowej
- ciśnienie tętnicze
- duszność i kołatanie serca
Kiedy ocena się zmienia
| odstep ≥ 24 hpacjent | ryzyko maleje | Przy odstępie co najmniej 24 godzin między dawką zolmitryptanu a dawką eletryptanu, w dowolnej kolejności, zakaz jednoczesnego stosowania nie obowiązuje. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Relpax 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/relpax-100109142/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zolmiles 2,5 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zolmiles-100229768/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Relpax. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/relpax-100109142/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zolmiles. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zolmiles-100229768/
Połączenie przeciwwskazaneLinezolid+ ZolmitryptanNie łącz linezolidu z tryptanami, chyba że możliwa jest ścisła obserwacja pacjenta i monitorowanie ciśnienia tętniczego.Nie bierz zolmitryptanu w czasie leczenia linezolidem bez zgody lekarza i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek na napad migreny.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie bierz zolmitryptanu w czasie leczenia linezolidem bez zgody lekarza i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek na napad migreny.
Linezolidu (antybiotyku) i zolmitryptanu (leku na migrenę) zwykle nie przyjmuje się razem. Oba leki wpływają na serotoninę i na naczynia krwionośne. Razem mogą wywołać groźny stan zwany zespołem serotoninowym albo duży wzrost ciśnienia krwi.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- splątanie lub silny niepokój
- drżenie lub sztywność mięśni
- nadmierne pocenie się i wysoka gorączka
- nagły, bardzo silny ból głowy lub kołatanie serca
- ból lub ucisk w klatce piersiowej
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – synergizm, PD – sumowanie, PK – metabolizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz linezolidu z tryptanami, chyba że możliwa jest ścisła obserwacja pacjenta i monitorowanie ciśnienia tętniczego[1][2][3]. Napady migreny w trakcie leczenia linezolidem należy w pierwszej kolejności leczyć lekiem spoza grupy tryptanów. Jeśli zolmitryptan jest niezbędny, podaje się go pod nadzorem w dawce nie większej niż 5 mg na dobę, tak jak przy inhibitorach MAO-A[4]. Gdy to możliwe, rozważ antybiotyk bez działania hamującego MAO.
Skutek kliniczny
Połączenie grozi zespołem serotoninowym oraz nadmiernym wzrostem ciśnienia tętniczego. Zespół serotoninowy objawia się dezorientacją, majaczeniem, niepokojem, drżeniem, zaczerwienieniem twarzy, nadmierną potliwością i bardzo wysoką gorączką[1]. Zwiększona ekspozycja na zolmitryptan i jego czynny metabolit może nasilać skurcz naczyń, w tym wieńcowych[4].
Mechanizm
Linezolid jest odwracalnym, nieselektywnym inhibitorem monoaminooksydazy[1], a zolmitryptan jest agonistą receptorów serotoninowych 5-HT1B/1D. Jednoczesne zwiększenie aktywności serotoninergicznej sprzyja wystąpieniu zespołu serotoninowego, a zwężające naczynia działanie tryptanu nakłada się na presyjne działanie linezolidu[1]. Dodatkowo zahamowanie MAO-A ogranicza rozkład zolmitryptanu – po moklobemidzie AUC zolmitryptanu zwiększa się o 26%, a AUC czynnego metabolitu trzykrotnie[4].
Metabolizm i transportery
- Zolmitryptan: substrat CYP1A2[5]
Monitorować
- ciśnienie tętnicze
- objawy zespołu serotoninowego (dezorientacja, pobudzenie, drżenie, potliwość, gorączka)
- ból w klatce piersiowej i objawy niedokrwienia
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| dawka ≤ 5 mg na dobęzolmitryptan | inne zalecenie | Jeśli zolmitryptan musi być podany w trakcie leczenia linezolidem, dawka dobowa nie powinna przekraczać 5 mg, tak jak przy inhibitorach MAO-A. Połączenie nadal wymaga ścisłej obserwacji i kontroli ciśnienia tętniczego. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zyvoxid 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zyvoxid-100106340/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Linezolid Krka 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/linezolid-krka-100339735/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Linezolid Polpharma 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/linezolid-polpharma-100345345/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zolmiles 2,5 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zolmiles-100229768/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zolmiles. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zolmiles-100229768/
Połączenie przeciwwskazaneMorfina+ MetylotioniniowaNie łącz morfiny z chlorkiem metylotioniniowym, a w planowej sytuacji wybierz inny lek przeciwbólowy lub inne postępowanie.Zawsze powiedz lekarzowi lub pielęgniarce, że przyjmujesz morfinę, zanim podadzą ci błękit metylenowy.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Zawsze powiedz lekarzowi lub pielęgniarce, że przyjmujesz morfinę, zanim podadzą ci błękit metylenowy.
Błękit metylenowy, podawany zwykle w szpitalu w kroplówce, może razem z morfiną silnie wpływać na mózg, oddychanie i ciśnienie krwi. Możesz stać się bardzo pobudzony albo przeciwnie – bardzo senny, a oddech może zwolnić. Dlatego tych leków zwykle się nie łączy, a gdy to konieczne, lekarze uważnie cię obserwują.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silne pobudzenie, niepokój lub splątanie
- bardzo silna senność albo trudność z obudzeniem się
- spowolniony lub płytki oddech
- wysoka gorączka, poty, dreszcze
- drżenie, skurcze lub sztywność mięśni
- kołatanie serca, silny ból głowy albo zawroty głowy i omdlenie
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – synergizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz morfiny z chlorkiem metylotioniniowym, a w planowej sytuacji wybierz inny lek przeciwbólowy lub inne postępowanie.[1] W zagrażającej życiu methemoglobinemii nie wstrzymuj odtrutki z powodu morfiny. Podaj najniższą skuteczną dawkę chlorku metylotioniniowego i obserwuj pacjenta przez 4 godziny pod kątem objawów ze strony OUN.[2] Unikaj jednoczesnego podawania opioidów o działaniu serotoninergicznym, takich jak tramadol, fentanyl i petydyna.[2]
Skutek kliniczny
Możliwe są zagrażające życiu zaburzenia ze strony OUN, oddychania i układu krążenia.[3] Obejmuje to pobudzenie lub głęboką sedację, depresję oddechową, gwałtowne wahania ciśnienia tętniczego oraz objawy zespołu serotoninowego.
Mechanizm
Chlorek metylotioniniowy jest silnym odwracalnym inhibitorem monoaminooksydazy.[2] Inhibitory MAO wchodzą w interakcje z opioidowymi lekami przeciwbólowymi i mogą wywołać pobudzenie albo depresję OUN z przełomem nadciśnieniowym lub niedociśnieniowym.[3] Zespół serotoninowy opisano przy łączeniu petydyny z inhibitorem MAO i nie można go wykluczyć przy morfinie.[3] Opioidy mogą zwiększać ryzyko zespołu serotoninowego po chlorku metylotioniniowym.[2] Morfina ma znikome działanie serotoninergiczne, więc to ryzyko jest mniejsze niż przy tramadolu, fentanylu czy petydynie.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- stan świadomości i pobudzenie
- częstość oddechów i saturacja
- ciśnienie tętnicze i tętno
- temperatura ciała
- drżenia, mioklonie, wzmożone napięcie mięśni
Kiedy ocena się zmienia
| Dożylnie w zagrażającej życiu methemoglobinemiidroga podania · metylotioniniowa | inne zalecenie | W stanie nagłym odtrutki nie wstrzymuje się z powodu morfiny. Podaje się najniższą możliwą dawkę chlorku metylotioniniowego i obserwuje pacjenta pod kątem objawów ze strony OUN do 4 godzin od podania. |
| odstep ≤ 2 tygodnie od odstawienia inhibitora MAOmorfina | inne zalecenie | Morfiny nie stosuje się w ciągu 2 tygodni od odstawienia inhibitora MAO. Chlorek metylotioniniowy hamuje MAO odwracalnie i zwykle podaje się go jednorazowo, więc przy rozpoczynaniu morfiny po jego podaniu decyzję o odstępie podejmuje lekarz. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Oramorph 20 mg/ml, krople doustne, roztwór. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/oramorph-100428730/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Methylthioninium chloride Proveblue 5 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/methylthioninium-chloride-proveblue-100311790/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vendal retard 60 mg, tabletki powlekane o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vendal-retard-100079151/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Methylthioninium chloride Proveblue. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/methylthioninium-chloride-proveblue-100311790/
Połączenie przeciwwskazaneMorfina+ LinezolidNie łącz morfiny z linezolidem i nie podawaj morfiny w ciągu 2 tygodni od zakończenia leczenia inhibitorem MAO.Nie przyjmuj morfiny razem z linezolidem i powiedz lekarzowi o obu lekach, zanim zaczniesz któryś z nich lub odstawisz drugi.szybki (godziny)opisy przypadków
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj morfiny razem z linezolidem i powiedz lekarzowi o obu lekach, zanim zaczniesz któryś z nich lub odstawisz drugi.
Linezolid to antybiotyk, który przy okazji zmienia działanie niektórych substancji w mózgu. Razem z morfiną może wywołać groźne objawy – silne pobudzenie albo przeciwnie bardzo głęboką senność, skoki ciśnienia, kłopoty z oddychaniem i wysoką gorączkę. Tych leków zwykle się nie łączy.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silne pobudzenie, niepokój lub splątanie
- drżenie lub mimowolne skurcze mięśni
- wysoka gorączka i obfite pocenie się
- bardzo silna senność lub trudność z obudzeniem się
- spowolniony lub płytki oddech
- kołatanie serca, silny ból głowy lub zawroty głowy
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – synergizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Nie łącz morfiny z linezolidem i nie podawaj morfiny w ciągu 2 tygodni od zakończenia leczenia inhibitorem MAO[1]. Gdy pacjent wymaga opioidu, wybierz antybiotyk bez działania hamującego MAO, zgodnie z lekowrażliwością drobnoustroju. Jeżeli linezolid jest jedyną opcją, a leczenia przeciwbólowego nie można przerwać, decyzję podejmuje lekarz w warunkach szpitalnych z zapewnioną ścisłą obserwacją pacjenta i kontrolą ciśnienia tętniczego[2]. Postępowanie z pacjentem otrzymującym jednocześnie linezolid i leki serotoninergiczne wymaga monitorowania objawów zespołu serotoninowego[2].
Skutek kliniczny
Mogą wystąpić zagrażające życiu działania na ośrodkowy układ nerwowy, oddychanie i układ krążenia[3]. Możliwy jest zespół serotoninowy z dezorientacją, niepokojem, drżeniem, nadmierną potliwością i bardzo wysoką gorączką[2].
Mechanizm
Linezolid jest odwracalnym, nieselektywnym inhibitorem monoaminooksydazy[2]. Inhibitory MAO wchodzą w interakcje z opioidowymi lekami przeciwbólowymi, powodując pobudzenie lub depresję ośrodkowego układu nerwowego z przełomem nadciśnieniowym lub niedociśnieniowym[3]. Przy jednoczesnym stosowaniu linezolidu i opioidów zgłaszano zespół serotoninowy[2]. Morfina w przeciwieństwie do petydyny, tramadolu, metadonu czy fentanylu nie hamuje wychwytu zwrotnego serotoniny, dlatego ryzyko zespołu serotoninowego jest przy niej mniejsze, ale nie można go wykluczyć[3].
Monitorować
- ciśnienie tętnicze i tętno
- częstość oddechów i saturacja
- stan świadomości i stopień sedacji
- temperatura ciała
- objawy zespołu serotoninowego – pobudzenie, drżenie, klonus, potliwość, dezorientacja
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| odstep ≥ 14 dni od zakończenia leczenia linezolidemlinezolid | interakcja nie dotyczy | Morfinę można bezpiecznie włączyć dopiero po 2 tygodniach od zakończenia leczenia inhibitorem MAO. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Oramorph 20 mg/ml, krople doustne, roztwór. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/oramorph-100428730/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zyvoxid 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zyvoxid-100106340/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vendal retard 60 mg, tabletki powlekane o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vendal-retard-100079151/
Połączenie przeciwwskazaneSumatryptan+ ZolmitryptanNie łączy się sumatryptanu z zolmitryptanem ani z innym tryptanem.Nie przyjmuj tych leków razem i zachowaj co najmniej 24 godziny przerwy między jednym a drugim, a jeśli lek nie pomaga, zapytaj lekarza lub farmaceutę, zamiast sięgać po drugi.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj tych leków razem i zachowaj co najmniej 24 godziny przerwy między jednym a drugim, a jeśli lek nie pomaga, zapytaj lekarza lub farmaceutę, zamiast sięgać po drugi.
Sumatryptan i zolmitryptan to leki na migrenę, które działają w ten sam sposób i obkurczają naczynia krwionośne. Przyjęte razem lub w krótkim odstępie mogą zbyt mocno obkurczyć naczynia, także w sercu. Dlatego nie wolno ich łączyć.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- ból, ucisk lub ściskanie w klatce piersiowej
- duszność
- kołatanie serca
- nagłe osłabienie, drętwienie lub zaburzenia mowy
- zimne, blade lub bolesne palce dłoni i stóp
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łączy się sumatryptanu z zolmitryptanem ani z innym tryptanem[1][2]. Przed przyjęciem sumatryptanu należy odczekać co najmniej 24 godziny od innego tryptanu, a inny tryptan można przyjąć najwcześniej 24 godziny po sumatryptanie[1]. Zolmitryptanu nie przyjmuje się w ciągu 24 godzin od innego agonisty 5-HT1B/1D i odwrotnie[2]. Jeśli pierwszy tryptan nie działa w danym napadzie, w tym samym napadzie nie dodaje się drugiego tryptanu.
Skutek kliniczny
Jednoczesne przyjęcie dwóch tryptanów teoretycznie zwiększa ryzyko skurczu naczyń, w tym naczyń wieńcowych, z możliwym niedokrwieniem mięśnia sercowego. Działania niepożądane obu leków, takie jak uczucie ucisku w klatce piersiowej, mogą się nasilać.
Mechanizm
Sumatryptan i zolmitryptan są agonistami receptorów 5-HT1B/1D i oba obkurczają naczynia, w tym tętnice wieńcowe[2]. Ich działania mogą się sumować, a czas potrzebny do bezpiecznego rozdzielenia dawek zależy od dawki i rodzaju leku[1].
Metabolizm i transportery
- Zolmitryptan: substrat CYP1A2[3]
Monitorować
- ból, ucisk lub uczucie ściskania w klatce piersiowej
- ciśnienie tętnicze
- objawy niedokrwienia obwodowego lub neurologicznego
Kiedy ocena się zmienia
| odstep ≥ 24 hpacjent | ryzyko maleje | Przyjęcie drugiego tryptanu co najmniej 24 godziny po pierwszym jest dopuszczalne. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Sumamigren 50 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sumamigren-100103932/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zolmiles 2,5 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zolmiles-100229768/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zolmiles. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zolmiles-100229768/
Połączenie przeciwwskazaneZolmitryptan+ AlmotryptanNie łączy się zolmitryptanu z almotryptanem.Nie przyjmuj zolmitryptanu i almotryptanu w ciągu 24 godzin od siebie, a jeśli lek na migrenę nie pomaga, zapytaj farmaceutę lub lekarza o inny sposób leczenia.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj zolmitryptanu i almotryptanu w ciągu 24 godzin od siebie, a jeśli lek na migrenę nie pomaga, zapytaj farmaceutę lub lekarza o inny sposób leczenia.
Zolmitryptan i almotryptan to dwa leki na migrenę z tej samej grupy. Oba zwężają naczynia krwionośne, także te w sercu. Przyjęte razem albo krótko po sobie mogą wywołać groźne niedokrwienie serca lub wzrost ciśnienia. Dlatego tych leków nie łączy się ze sobą.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- ból, ucisk lub pieczenie w klatce piersiowej
- kołatanie serca lub duszność
- zimne, blade lub drętwiejące palce rąk lub stóp
- nagłe osłabienie jednej strony ciała, zaburzenia mowy lub widzenia
- pobudzenie, gorączka, drżenie lub sztywność mięśni
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łączy się zolmitryptanu z almotryptanem. W jednym napadzie migreny stosuje się tylko jeden tryptan[1]. Almotryptanu nie podaje się jednocześnie z innymi tryptanami[2]. Drugi tryptan można przyjąć dopiero po co najmniej 24 godzinach od pierwszego, w obu kolejnościach[1]. Gdy pierwszy tryptan nie działa, przy następnym napadzie rozważa się zmianę tryptanu albo dołączenie leku przeciwbólowego z innej grupy, a nie podanie drugiego tryptanu w tym samym napadzie.
Skutek kliniczny
Ryzyko skurczu naczyń wieńcowych z niedokrwieniem mięśnia sercowego, a także innych powikłań niedokrwiennych oraz wzrostu ciśnienia tętniczego. Częstsze mogą być typowe działania niepożądane tryptanów, takie jak ucisk w klatce piersiowej, zawroty głowy i parestezje.
Mechanizm
Oba leki są tryptanami, czyli agonistami receptorów 5-HT1B/1D, i obkurczają naczynia krwionośne, w tym naczynia wieńcowe. Przy jednoczesnym podaniu działanie naczynioskurczowe się sumuje[1]. Almotryptanu nie łączy się z innymi agonistami receptorów 5-HT1B/1D[2]. Tryptany działają też serotoninergicznie, więc połączenie dwóch leków z tej grupy teoretycznie zwiększa obciążenie serotoninergiczne.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- ból lub ucisk w klatce piersiowej
- ciśnienie tętnicze
- objawy niedokrwienia obwodowego lub mózgowego
- objawy zespołu serotoninowego
Kiedy ocena się zmienia
| odstep ≥ 24 hzolmitryptan | ryzyko maleje | Gdy między dawką zolmitryptanu a dawką almotryptanu, w dowolnej kolejności, upłynęło co najmniej 24 godziny, leki można stosować w osobnych napadach migreny. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zolmiles 2,5 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zolmiles-100229768/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Almozen 12,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/almozen-100285442/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zolmiles. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zolmiles-100229768/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Almozen. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/almozen-100285442/
Połączenie przeciwwskazaneAlkaloidy sporyszu (np. dihydroergotamina)+ Tryptany (np. sumatryptan, eletryptan, almotryptan) klasaDihydroergotaminy i tryptanu nie należy stosować jednocześnie ani w odstępie krótszym niż 24 godziny.Nie przyjmuj dihydroergotaminy i leku z grupy tryptanów razem ani w odstępie krótszym niż doba, a jeśli pierwszy lek nie pomógł, zapytaj farmaceutę o lek przeciwbólowy innej grupy.szybki (godziny)opisy przypadków
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj dihydroergotaminy i leku z grupy tryptanów razem ani w odstępie krótszym niż doba, a jeśli pierwszy lek nie pomógł, zapytaj farmaceutę o lek przeciwbólowy innej grupy.
Dihydroergotamina i tryptany, takie jak sumatryptan, zolmitryptan czy ryzatryptan, przerywają napad migreny, ale oba obkurczają naczynia krwionośne. Przyjęte razem lub w krótkim odstępie mogą zbyt mocno zwęzić naczynia serca, rąk, nóg lub jelit. Może to wywołać ból w klatce piersiowej, a nawet zawał. Lasmidytan nie obkurcza naczyń, ale też nie łącz go z dihydroergotaminą bez rozmowy z lekarzem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- ból, ucisk lub pieczenie w klatce piersiowej
- duszność lub kołatanie serca
- zimne, blade lub sine palce rąk albo stóp, drętwienie
- silny ból brzucha
- nagłe zaburzenia mowy, widzenia albo osłabienie ręki lub nogi
- ChPL
- nie sprawdzono
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Dihydroergotaminy i tryptanu nie należy stosować jednocześnie ani w odstępie krótszym niż 24 godziny. Jeśli w danym napadzie migreny pacjent przyjął tryptan, dihydroergotaminę może zastosować dopiero po upływie co najmniej 24 godzin, i odwrotnie. Zasada dotyczy wszystkich tryptanów – sumatryptanu, eletryptanu, almotryptanu, zolmitryptanu i ryzatryptanu – oraz wszystkich postaci dihydroergotaminy. Lasmidytan nie obkurcza naczyń i nie jest objęty przeciwwskazaniem, ale jego łączenia z dihydroergotaminą nie badano, więc lepiej go z nią nie łączyć w tym samym napadzie. Gdy jeden lek nie przynosi ulgi, w tym samym napadzie lepiej sięgnąć po lek przeciwbólowy innej grupy niż po drugi lek naczynioskurczowy. Należy też ustalić z pacjentem, który z leków ma być lekiem pierwszego wyboru w napadzie, aby nie przyjmował obu na zmianę.
Skutek kliniczny
Jednoczesne lub zbyt bliskie w czasie przyjęcie dihydroergotaminy i tryptanu grozi nasilonym, przedłużonym skurczem naczyń. Może to wywołać niedokrwienie mięśnia sercowego z dławicą lub zawałem, wzrost ciśnienia tętniczego, niedokrwienie kończyn, jelit lub mózgu. Ryzyko jest największe u osób z chorobą wieńcową, nadciśnieniem, chorobą naczyń obwodowych lub licznymi czynnikami ryzyka sercowo-naczyniowego.
Mechanizm
Dihydroergotamina i tryptany pobudzają receptory serotoninowe 5-HT1B w ścianie naczyń, a dihydroergotamina działa dodatkowo na receptory alfa-adrenergiczne. Oba leki obkurczają tętnice, w tym wieńcowe i obwodowe, a ich działanie naczynioskurczowe sumuje się. Interakcja ma charakter wyłącznie farmakodynamiczny i nie zależy od metabolizmu, dlatego dotyczy wszystkich tryptanów niezależnie od ich szlaku przemian. Nie obejmuje lasmidytanu, który nie działa na receptory naczyniowe 5-HT1B.
Monitorować
- ból, ucisk lub pieczenie w klatce piersiowej, duszność
- ciśnienie tętnicze
- objawy niedokrwienia kończyn – zimne, blade lub sine palce, drętwienie, ból przy chodzeniu
- silny ból brzucha
- nowe objawy neurologiczne – zaburzenia mowy, widzenia, niedowład
- czas, jaki upłynął od ostatniej dawki leku z drugiej grupy
Kiedy ocena się zmienia
| odstep ≥ 24 hpacjent | ryzyko maleje | Zachowanie co najmniej 24-godzinnego odstępu między ostatnią dawką dihydroergotaminy a tryptanem, w obu kierunkach, pozwala stosować oba leki u tego samego pacjenta w różnych napadach migreny. |
| Każda (doustna, donosowa, pozajelitowa)droga podania · alkaloidy sporyszu | inne zalecenie | Przeciwwskazanie dotyczy każdej postaci dihydroergotaminy, w tym aerozolu do nosa i wstrzyknięć, bo lek działa ogólnoustrojowo niezależnie od drogi podania. |
Połączenie przeciwwskazaneLeki stosowane w uzależnieniu od alkoholu (np. naltrekson, nalmefen)+ Naturalne alkaloidy opium (np. oksykodon, morfina, dihydrokodeina) klasaNie łącz antagonisty opioidowego stosowanego w uzależnieniu od alkoholu z naturalnym alkaloidem opium, bo takie połączenie jest przeciwwskazane w ChPL.Jeśli bierzesz lek na uzależnienie od alkoholu blokujący działanie opioidów, nie przyjmuj jednocześnie silnego leku przeciwbólowego ani przeciwkaszlowego z grupy opioidów i przed każdym zabiegiem lub nowym lekiem przeciwbólowym powiedz lekarzowi, że go stosujesz.szybki (godziny)rozległe badania
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli bierzesz lek na uzależnienie od alkoholu blokujący działanie opioidów, nie przyjmuj jednocześnie silnego leku przeciwbólowego ani przeciwkaszlowego z grupy opioidów i przed każdym zabiegiem lub nowym lekiem przeciwbólowym powiedz lekarzowi, że go stosujesz.
Naltrekson i nalmefen, które pomagają ograniczyć picie alkoholu, blokują działanie silnych leków przeciwbólowych i przeciwkaszlowych z grupy opioidów, takich jak morfina, oksykodon czy dihydrokodeina. Przez to lek przeciwbólowy może w ogóle nie działać, a jeśli przyjmujesz opioidy od dłuższego czasu, połączenie może wywołać nagłe i bardzo nieprzyjemne objawy odstawienia. Nie próbuj przełamać tego działania, biorąc większą dawkę opioidu, bo może to być groźne dla życia. Disulfiram i akamprozat nie wchodzą w tę interakcję.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- lek przeciwbólowy nie działa i ból się nie zmniejsza
- nagły niepokój, rozdrażnienie, dreszcze, poty i gęsia skórka
- nudności, wymioty, biegunka lub skurcze brzucha
- kołatanie serca, łzawienie oczu, katar i ziewanie
- bardzo wolny lub płytki oddech, silna senność albo trudność z obudzeniem się – wezwij pogotowie
- ChPL
- nie sprawdzono
- Mechanizm
- PD – antagonizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- rozległe badania
Postępowanie
Nie łącz antagonisty opioidowego stosowanego w uzależnieniu od alkoholu z naturalnym alkaloidem opium, bo takie połączenie jest przeciwwskazane w ChPL. Naltrekson i nalmefen można włączyć dopiero po okresie wolnym od opioidów, a u pacjenta z wątpliwą historią przyjmowania opioidów należy to potwierdzić przed pierwszą dawką. Gdy planowane jest leczenie opioidem, na przykład przed zabiegiem, naltrekson odstawia się z kilkudniowym wyprzedzeniem, a nalmefen z około tygodniowym, zgodnie z ChPL. W bólu u pacjenta przyjmującego antagonistę należy w pierwszej kolejności stosować leki nieopioidowe i znieczulenie miejscowe lub regionalne. Jeśli opioid jest niezbędny w sytuacji nagłej, podaje się go wyłącznie w warunkach szpitalnych z możliwością monitorowania oddechu i prowadzenia resuscytacji. Gdy pacjent wymaga przewlekłego leczenia opioidem, a jednocześnie leczenia uzależnienia od alkoholu, należy rozważyć akamprozat lub disulfiram zamiast antagonisty.
Skutek kliniczny
Połączenie antagonisty opioidowego z naturalnym alkaloidem opium powoduje brak lub wyraźne osłabienie działania przeciwbólowego i przeciwkaszlowego opioidu. Gdy antagonista zostanie podany pacjentowi przewlekle przyjmującemu opioid, może wystąpić gwałtowny zespół odstawienny z pobudzeniem, bólami, wymiotami, biegunką, potami i tachykardią. Próba przełamania blokady dużymi dawkami opioidu grozi ciężką depresją oddechową, gdy antagonista przestaje działać, a po odstawieniu antagonisty spada tolerancja na opioidy, co zwiększa ryzyko przedawkowania wcześniej tolerowanej dawki.
Mechanizm
Naltrekson i nalmefen to antagoniści receptorów opioidowych, którzy wiążą się z receptorem mi silniej niż morfina, oksykodon czy dihydrokodeina i wypierają je z miejsca działania. Blokada jest kompetycyjna, więc przy typowych dawkach opioid przestaje działać przeciwbólowo i przeciwkaszlowo, a u osoby z fizyczną zależnością od opioidu podanie antagonisty wywołuje nagły zespół odstawienny. Interakcja nie dotyczy disulfiramu ani akamprozatu, które nie działają na receptory opioidowe.
Monitorować
- skuteczność leczenia przeciwbólowego
- objawy zespołu odstawiennego od opioidów po pierwszej dawce antagonisty
- częstość i głębokość oddechu oraz stopień sedacji przy podawaniu opioidu w sytuacji nagłej
- wywiad dotyczący przyjmowania opioidów, w tym leków przeciwkaszlowych z dihydrokodeiną
- ryzyko przedawkowania opioidu po odstawieniu antagonisty
Kiedy ocena się zmienia
| Antagonista włączany u osoby przewlekle przyjmującej opioidkolejność włączenia · pacjent | ryzyko rośnie | Włączenie naltreksonu lub nalmefenu u pacjenta przewlekle przyjmującego morfinę, oksykodon lub dihydrokodeinę wywołuje gwałtowny zespół odstawienny, dlatego przed pierwszą dawką antagonisty trzeba potwierdzić okres wolny od opioidów. |
| Okres po odstawieniu antagonistyodstep · leki stosowane w uzależnieniu od alkoholu | inne zalecenie | Po odstawieniu naltreksonu lub nalmefenu tolerancja na opioidy jest obniżona, więc dawkę opioidu należy dobierać ostrożnie od najmniejszej skutecznej i monitorować oddech, a planowane leczenie opioidem rozpoczynać dopiero po upływie okresu wskazanego w ChPL. |
| Dawka większa niż zwykle stosowana w leczeniu bóludawka · naturalne alkaloidy opium | ryzyko rośnie | Przełamywanie blokady receptorów dużymi dawkami opioidu grozi ciężką depresją oddechową, zwłaszcza gdy stężenie antagonisty spada, dlatego takie postępowanie dopuszczalne jest tylko w warunkach szpitalnych z pełnym monitorowaniem. |
Oznaczenia na tej stronie
- Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
- Korzystna interakcjaPołączenie celowe
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.