Interakcje / Apalutamid / Apalutamid i erytromycyna
Jaki opis pokazać?
Niekorzystna interakcja
U pacjenta leczonego apalutamidem lepiej wybrać antybiotyk niezależny od CYP3A4, a jeśli to możliwe – zastąpić substrat CYP3A4 innym lekiem.
Powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz lek na raka prostaty, bo może być potrzebny inny antybiotyk.
Niekorzystna interakcjaApalutamid+ ErytromycynaU pacjenta leczonego apalutamidem lepiej wybrać antybiotyk niezależny od CYP3A4, a jeśli to możliwe – zastąpić substrat CYP3A4 innym lekiem.Powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz lek na raka prostaty, bo może być potrzebny inny antybiotyk.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz lek na raka prostaty, bo może być potrzebny inny antybiotyk.
Lek na raka prostaty przyspiesza usuwanie erytromycyny z organizmu. Przez to antybiotyk może działać słabiej i nie wyleczyć zakażenia. Oba leki mogą też wpływać na rytm serca. Lek na raka prostaty działa przy tym połączeniu tak samo jak wcześniej.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka lub objawy zakażenia, które nie słabną po 2–3 dniach antybiotyku
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- zawroty głowy lub omdlenie
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PK – metabolizm, PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
U pacjenta leczonego apalutamidem lepiej wybrać antybiotyk niezależny od CYP3A4, a jeśli to możliwe – zastąpić substrat CYP3A4 innym lekiem.[1] W zakażeniach, w których wskazany jest makrolid, rozsądną opcją jest azytromycyna, choć także ona może wydłużać odstęp QT. Gdy erytromycyna jest konieczna, należy ocenić odpowiedź kliniczną na leczenie i nie zakładać typowej skuteczności. U pacjentów z czynnikami ryzyka arytmii przed leczeniem warto wykonać EKG i wyrównać stężenie potasu i magnezu. Erytromycyny nie podaje się przy wydłużonym odstępie QT w wywiadzie ani przy hipokaliemii lub hipomagnezemii.[2][3]
Skutek kliniczny
Głównym skutkiem jest ryzyko niepowodzenia antybiotykoterapii z powodu zbyt niskiego stężenia erytromycyny, co sprzyja przetrwaniu zakażenia i selekcji opornych bakterii. Drugorzędnym skutkiem jest addycyjne wydłużenie odstępu QT z ryzykiem komorowych zaburzeń rytmu, zwłaszcza przy hipokaliemii, hipomagnezemii lub innych czynnikach ryzyka. Skuteczność apalutamidu nie powinna się zmienić.
Mechanizm
Apalutamid jest silnym induktorem CYP3A4 i przyspiesza eliminację leków metabolizowanych głównie przez ten enzym, co może prowadzić do zmniejszenia lub utraty ich działania.[1] Pod wpływem apalutamidu AUC midazolamu, wrażliwego substratu CYP3A4, zmniejszyło się o 92%.[1] Erytromycyna jest metabolizowana przez CYP3A4, dlatego jej stężenie w surowicy może istotnie spaść. Erytromycyna hamuje CYP3A4, ale umiarkowane inhibitory tego enzymu nie zmieniają w istotny sposób ekspozycji na apalutamid.[1] Dodatkowo oba leki mogą wydłużać odstęp QT – erytromycyna bezpośrednio, a apalutamid jako lek z grupy terapii deprywacji androgenowej. Erytromycynę stosuje się ostrożnie z lekami, o których wiadomo, że wydłużają odstęp QT.[2]
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Erytromycyna – umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], apalutamid – substrat CYP3A4[5]
- Erytromycyna – inhibitor P-gp[4], apalutamid – substrat P-gp[5]
- Apalutamid: umiarkowany inhibitor CYP2B6[5], słaby inhibitor CYP2C19[5], umiarkowany inhibitor CYP2C8[5], słaby inhibitor CYP2C9[5], słaby inhibitor CYP3A4[5], słaby induktor BCRP[5], induktor CYP2B6[5], umiarkowany induktor CYP2C19[4], słaby induktor CYP2C9[4], silny induktor CYP3A4[4], słaby induktor OATP1B1[5], słaby induktor P-gp[5], substrat CYP2C8[5], substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[5]
- Erytromycyna: umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], inhibitor P-gp[4]
Monitorować
- odpowiedź kliniczna na antybiotykoterapię (gorączka, objawy zakażenia)
- EKG – odstęp QTc u pacjentów z czynnikami ryzyka
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Apalutamid odstawiony niedawnokolejność włączenia · apalutamid | inne zalecenie | Indukcja enzymów ustępuje stopniowo, więc po niedawnym odstawieniu apalutamidu stężenie erytromycyny nadal może być obniżone i należy ocenić odpowiedź kliniczną. |
| Dożylnadroga podania · erytromycyna | inne zalecenie | Przy podaniu dożylnym erytromycyna omija efekt pierwszego przejścia, więc spadek stężenia może być mniejszy, ale ryzyko wydłużenia QT jest większe i wymaga monitorowania EKG. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Erleada 60 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/erleada-100416849/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Davercin 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/davercin-100017173/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Erythromycinum TZF 200 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/erythromycinum-tzf-100022599/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 30.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Erleada. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 30.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/erleada-100416849/
Alkohol przy tych lekach
Interakcja o niejasnym znaczeniuApalutamida alkoholOkazjonalne, umiarkowane spożycie alkoholu nie wymaga zmiany leczenia apalutamidem.Jeśli pijesz, rób to rzadko i w małych ilościach, a jeśli pijesz regularnie lub dużo, porozmawiaj o tym z lekarzem, zanim nagle przestaniesz.nieznanyteoretyczne
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Jeśli pijesz, rób to rzadko i w małych ilościach, a jeśli pijesz regularnie lub dużo, porozmawiaj o tym z lekarzem, zanim nagle przestaniesz.
Alkohol nie zmienia działania tego leku w istotny sposób. Lek może jednak powodować zmęczenie, osłabiać kości i zwiększać ryzyko upadków, a alkohol nasila te problemy. Picie dużych ilości alkoholu lub nagłe przerwanie długotrwałego picia może dodatkowo zwiększać ryzyko napadu drgawek.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zawroty głowy lub chwiejny chód
- upadek lub ból kości po upadku
- nasilone zmęczenie
- drgawki lub utrata przytomności
- silny ból głowy lub kołatanie serca
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Okazjonalne, umiarkowane spożycie alkoholu nie wymaga zmiany leczenia apalutamidem. Należy poinformować pacjenta, że alkohol może nasilać zmęczenie i zawroty głowy oraz zwiększać ryzyko upadków i złamań. U osób pijących regularnie lub w dużych ilościach, z napadami drgawkowymi w wywiadzie, osteoporozą lub skłonnością do upadków należy zalecić ograniczenie albo unikanie alkoholu i unikanie nagłego odstawienia po długotrwałym intensywnym piciu bez konsultacji z lekarzem.
Skutek kliniczny
Przy umiarkowanym, okazjonalnym spożyciu alkoholu nie oczekuje się klinicznie istotnych skutków. Regularne lub intensywne picie może zwiększać ryzyko upadków i złamań, nasilać zmęczenie, utrudniać kontrolę ciśnienia tętniczego oraz – szczególnie przy upojeniu lub nagłym odstawieniu alkoholu – sprzyjać wystąpieniu napadu drgawkowego u pacjenta leczonego apalutamidem.
Mechanizm
Nie opisano bezpośredniej interakcji farmakokinetycznej apalutamidu z etanolem. Charakterystyka produktu nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach, a słowo „alkohol” pojawia się tam wyłącznie w nazwach substancji pomocniczych otoczki tabletki, takich jak alkohol poliwinylowy, który nie jest etanolem[1]. Apalutamid jest silnym induktorem CYP3A4 i CYP2C19 oraz słabym induktorem CYP2C9, a w stężeniach terapeutycznych nie wpływa na CYP1A2 i CYP2D6[1]. Etanol jest metabolizowany głównie przez dehydrogenazę alkoholową, dehydrogenazę aldehydową i CYP2E1, dlatego istotna zmiana jego metabolizmu nie jest spodziewana. Możliwe jest natomiast sumowanie działań farmakodynamicznych. Apalutamid i towarzysząca mu deprywacja androgenowa zwiększają ryzyko zmęczenia, upadków, złamań i utraty masy kostnej oraz obniżają próg drgawkowy, a alkohol w większych ilościach nasila zaburzenia równowagi i ryzyko upadków, przyspiesza utratę masy kostnej, podnosi ciśnienie tętnicze, a intensywne picie i odstawienie alkoholu obniżają próg drgawkowy.
Metabolizm i transportery
- Apalutamid: umiarkowany inhibitor CYP2B6[2], słaby inhibitor CYP2C19[2], umiarkowany inhibitor CYP2C8[2], słaby inhibitor CYP2C9[2], słaby inhibitor CYP3A4[2], słaby induktor BCRP[2], induktor CYP2B6[2], umiarkowany induktor CYP2C19[3], słaby induktor CYP2C9[3], silny induktor CYP3A4[3], słaby induktor OATP1B1[2], słaby induktor P-gp[2], substrat CYP2C8[2], substrat CYP3A4[2], substrat P-gp[2]
Monitorować
- upadki i zawroty głowy
- ciśnienie tętnicze
- objawy neurologiczne, w tym napady drgawkowe
- stan kości u pacjentów z czynnikami ryzyka osteoporozy
- ilość i regularność spożywanego alkoholu
Kiedy ocena się zmienia
| Regularne lub intensywne picieilość alkoholu · pacjent | ryzyko rośnie | Przy regularnym lub intensywnym spożyciu alkoholu addycyjne ryzyko upadków, złamań, nadciśnienia i obniżenia progu drgawkowego staje się istotne klinicznie. Należy zalecić ograniczenie lub zaprzestanie picia pod kontrolą lekarza. |
| Nagłe odstawienie alkoholu po długotrwałym intensywnym piciuczas leczenia · pacjent | inne zalecenie | Zespół abstynencyjny obniża próg drgawkowy, co nakłada się na prodrgawkowe działanie apalutamidu. Odstawienie alkoholu u osoby uzależnionej powinno odbywać się pod nadzorem lekarza. |
| Podeszły wiek, osteoporoza lub skłonność do upadkówwiek · pacjent | ryzyko rośnie | U starszych pacjentów oraz osób z osteoporozą lub upadkami w wywiadzie nawet umiarkowane ilości alkoholu mogą istotnie zwiększać ryzyko złamań w trakcie leczenia apalutamidem. Zalecane jest unikanie alkoholu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Erleada 60 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/erleada-100416849/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Erleada. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/erleada-100416849/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Interakcja nieistotna klinicznieErytromycynaa alkoholNie ma potrzeby zmiany dawki ani schematu leczenia.Bierzesz lek zgodnie z zaleceniem lekarza, a alkohol najlepiej ogranicz lub odstaw do końca kuracji, szczególnie gdy masz chorobę wątroby.nieznanyteoretyczne
Interakcja nieistotna klinicznie
Bierzesz lek zgodnie z zaleceniem lekarza, a alkohol najlepiej ogranicz lub odstaw do końca kuracji, szczególnie gdy masz chorobę wątroby.
Alkohol nie osłabia działania erytromycyny, więc okazjonalne wypicie niewielkiej ilości nie powinno zaszkodzić leczeniu. Może jedynie nieco opóźnić wchłonięcie leku. W czasie choroby organizm lepiej jednak odpoczywa bez alkoholu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silne lub długotrwałe nudności i wymioty
- żółtaczka (zażółcenie skóry lub białek oczu)
- ciemny mocz
- silny ból brzucha
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PK – wchłanianie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie ma potrzeby zmiany dawki ani schematu leczenia. Pacjentowi można zalecić powstrzymanie się od alkoholu na czas infekcji z ogólnych względów, bo nie jest to konieczne ze względu na samą interakcję.
Skutek kliniczny
Możliwe niewielkie opóźnienie wchłaniania erytromycyny bez udokumentowanego znaczenia dla skuteczności leczenia. Nie opisano interakcji o istotnych skutkach klinicznych.
Mechanizm
Alkohol opóźnia opróżnianie żołądka, przez co erytromycyna wchłania się w dwunastnicy później i może zacząć działać z opóźnieniem. Nie wydaje się, żeby miało to znaczący wpływ na leczenie infekcji.
Metabolizm i transportery
Kiedy ocena się zmienia
| Przewlekłe nadużywanie alkoholu lub choroba wątrobyilość alkoholu · pacjent | inne zalecenie | U pacjentów z uszkodzeniem wątroby, w tym alkoholowym, należy zachować ostrożność, ponieważ ciężka niewydolność wątroby jest przeciwwskazaniem do stosowania erytromycyny. Zaleca się zdecydowane odradzanie alkoholu i skonsultowanie leczenia z lekarzem. |
Źródła
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Inne interakcje tych leków 444
Połączenie przeciwwskazaneErytromycyna+ HydroksyzynaNie łącz erytromycyny podawanej ogólnie z hydroksyzyną – połączenie jest przeciwwskazane.Nie przyjmuj hydroksyzyny w czasie kuracji erytromycyną i od razu zapytaj lekarza lub farmaceutę, czym ją zastąpić.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj hydroksyzyny w czasie kuracji erytromycyną i od razu zapytaj lekarza lub farmaceutę, czym ją zastąpić.
Erytromycyna i hydroksyzyna mogą zaburzać rytm serca, a razem to ryzyko wyraźnie rośnie. Antybiotyk może też zwiększać ilość hydroksyzyny we krwi, przez co silniej działa ona nasennie. Tych leków nie stosuje się razem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- omdlenie lub uczucie bliskie omdlenia
- nagłe zawroty głowy
- silna senność
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – metabolizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz erytromycyny podawanej ogólnie z hydroksyzyną – połączenie jest przeciwwskazane[1][2][3]. Na czas antybiotykoterapii odstaw hydroksyzynę i zastąp ją lekiem przeciwhistaminowym niewydłużającym istotnie QT albo, jeśli erytromycyna nie jest niezbędna, wybierz antybiotyk spoza makrolidów odpowiedni do wskazania. Inne makrolidy również wydłużają QT, więc nie rozwiązują problemu. Hydroksyzynę można wznowić po zakończeniu kuracji erytromycyną.
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QT i groźnych komorowych zaburzeń rytmu serca, w tym torsade de pointes[1]. Erytromycyna stosowana z innymi lekami wydłużającymi QT może wywoływać zaburzenia rytmu i poważne zdarzenia sercowe[4]. Wyższe stężenie hydroksyzyny może też nasilać senność i działanie przeciwcholinergiczne.
Mechanizm
Oba leki wydłużają odstęp QT, a ich działania na repolaryzację komór sumują się. Hydroksyzyny nie łączy się z lekami wydłużającymi QT i wywołującymi torsade de pointes, w tym z erytromycyną[1]. Dodatkowo hydroksyzyna jest metabolizowana przez CYP3A4/5, a erytromycyna hamuje enzymy cytochromu P450, co może zwiększać stężenie hydroksyzyny we krwi i dalej nasilać ryzyko[1][4].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- EKG z oceną odstępu QTc, jeśli leki zostały już przyjęte razem
- stężenie potasu i magnezu we krwi
- kołatanie serca, omdlenia, zawroty głowy
- nadmierna senność
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Miejscowa (na skórę)droga podania · erytromycyna | ryzyko maleje | Erytromycyna stosowana miejscowo na skórę nie osiąga stężeń ogólnoustrojowych istotnych dla odstępu QT ani metabolizmu hydroksyzyny. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum Espefa 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/hydroxyzinum-espefa-100175535/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Atarax 2 mg/ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/atarax-100203119/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum VP 2 mg/ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/hydroxyzinum-vp-100278703/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Davercin 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/davercin-100017173/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum Espefa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/hydroxyzinum-espefa-100175535/
Połączenie przeciwwskazaneErytromycyna+ EszopiklonU osób w podeszłym wieku nie łączy się eszopiklonu z silnymi inhibitorami CYP3A4, do których zalicza się antybiotyki makrolidowe.Zanim weźmiesz lek nasenny w czasie leczenia tym antybiotykiem, zapytaj lekarza lub farmaceutę, czy nie trzeba zmniejszyć jego dawki albo zrobić przerwy.nieznanyteoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Zanim weźmiesz lek nasenny w czasie leczenia tym antybiotykiem, zapytaj lekarza lub farmaceutę, czy nie trzeba zmniejszyć jego dawki albo zrobić przerwy.
Ten antybiotyk spowalnia usuwanie leku nasennego z organizmu. Lek nasenny może wtedy działać silniej i dłużej, a senność może utrzymywać się jeszcze następnego dnia. U osób starszych tych leków nie należy łączyć, bo rośnie ryzyko upadków.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna senność rano lub w ciągu dnia
- chwiejny chód, zawroty głowy, upadki
- splątanie lub kłopoty z pamięcią
- spowolniony, płytki oddech
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
U osób w podeszłym wieku nie łączy się eszopiklonu z silnymi inhibitorami CYP3A4, do których zalicza się antybiotyki makrolidowe[1]. U młodszych dorosłych podczas leczenia erytromycyną może być konieczne zmniejszenie dawki eszopiklonu[1]. Najprościej wybrać antybiotyk, który nie hamuje CYP3A4, albo na czas krótkiej antybiotykoterapii odstawić lub zmniejszyć dawkę leku nasennego.
Skutek kliniczny
Nasilenie i wydłużenie działania nasennego eszopiklonu[1]. W praktyce oznacza to większe ryzyko nadmiernej senności następnego dnia, zaburzeń koordynacji i upadków, szczególnie u osób starszych.
Mechanizm
Erytromycyna hamuje CYP3A4, który jest głównym szlakiem eliminacji eszopiklonu, z dodatkowym udziałem CYP2E1[1]. Erytromycyna zwiększa stężenie leków metabolizowanych z udziałem cytochromu P-450[2]. Ketokonazol, silny inhibitor CYP3A4, w dawce 400 mg na dobę przez 5 dni zwiększał ekspozycję na eszopiklon około dwukrotnie, a podobnego działania oczekuje się po antybiotykach makrolidowych[1].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- nadmierna senność w ciągu dnia i senność poranna
- zaburzenia koordynacji i równowagi, upadki
- splątanie, zaburzenia pamięci
- spowolnienie oddechu u pacjentów przyjmujących też opioidy lub inne leki działające depresyjnie na OUN
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Podeszły wiekwiek · pacjent | interakcja nie dotyczy | U osób w podeszłym wieku eszopiklon jest przeciwwskazany podczas stosowania silnych inhibitorów CYP3A4, w tym antybiotyków makrolidowych. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Esogno 1 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/esogno-100409909/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Davercin 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/davercin-100017173/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Esogno. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/esogno-100409909/
Połączenie przeciwwskazaneErytromycyna+ LefamulinaNie łącz erytromycyny z lefamuliną.Nie przyjmuj tych dwóch antybiotyków jednocześnie i zanim weźmiesz kolejną dawkę, skontaktuj się z lekarzem lub farmaceutą.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj tych dwóch antybiotyków jednocześnie i zanim weźmiesz kolejną dawkę, skontaktuj się z lekarzem lub farmaceutą.
Oba te antybiotyki mogą zaburzać rytm serca, a razem ten wpływ się sumuje. Dodatkowo każdy z nich może zwiększać ilość drugiego leku we krwi. Takie połączenie może wywołać groźną arytmię, dlatego nie stosuje się ich razem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie lub nierówne bicie serca
- zawroty głowy
- omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
- nagła duszność
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – metabolizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz erytromycyny z lefamuliną[1]. Połączenie dwóch antybiotyków działających na drobnoustroje atypowe zwykle nie ma uzasadnienia klinicznego, dlatego wybierz jeden z nich. Jeśli konieczna jest erytromycyna, zakończ leczenie lefamuliną przed jej włączeniem. Gdy do połączenia już doszło, wykonaj EKG z oceną QTc oraz oznacz potas i magnez.
Skutek kliniczny
Połączenie grozi nadmiernym wydłużeniem odstępu QT, częstoskurczem komorowym typu torsades de pointes i nagłym zgonem sercowym. Erytromycynę stosuje się ostrożnie z lekami wydłużającymi odstęp QT ze względu na ryzyko zaburzeń rytmu i poważnych zdarzeń sercowo-naczyniowych[2]. Wzajemne zwiększenie stężeń obu leków może nasilać ten efekt.
Mechanizm
Oba leki wydłużają odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację komór sumuje się. Lefamuliny nie łączy się z substratami CYP3A wydłużającymi odstęp QT, w tym z erytromycyną[1]. Lefamulina jest umiarkowanym inhibitorem CYP3A i może zwiększać stężenie leków metabolizowanych przez ten enzym[1]. Erytromycyna hamuje metabolizm leków zależnych od cytochromu P-450 i zwiększa ich stężenie w surowicy[2], co może dodatkowo podnosić ekspozycję na lefamulinę.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- EKG z oceną odstępu QTc
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- objawy zaburzeń rytmu serca (kołatanie, omdlenia, zawroty głowy)
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xenleta 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xenleta-100440180/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Davercin 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/davercin-100017173/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 20.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xenleta. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 20.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xenleta-100440180/
Połączenie przeciwwskazaneErytromycyna+ ErgotaminaErytromycyny nie łączy się z ergotaminą ani z dihydroergotaminą.Nie przyjmuj ergotaminy w czasie leczenia erytromycyną i od razu powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że stosujesz ten lek na migrenę, aby dobrali inny antybiotyk albo inny lek przeciwbólowy.szybki (godziny)opisy przypadków
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj ergotaminy w czasie leczenia erytromycyną i od razu powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że stosujesz ten lek na migrenę, aby dobrali inny antybiotyk albo inny lek przeciwbólowy.
Tych dwóch leków nie wolno przyjmować razem. Antybiotyk erytromycyna sprawia, że lek na migrenę z ergotaminą gromadzi się w organizmie. Może to wywołać silny skurcz naczyń krwionośnych, przez co ręce i stopy stają się zimne, bolą i drętwieją. W ciężkich przypadkach groźne jest to również dla serca i mózgu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zimne, blade lub sine palce
- drętwienie, mrowienie albo silny ból rąk lub nóg
- ból w klatce piersiowej
- nagłe zaburzenia widzenia lub mowy
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Erytromycyny nie łączy się z ergotaminą ani z dihydroergotaminą.[1][2] Ergotaminy nie stosuje się razem z żadnym antybiotykiem makrolidowym.[3] Jeśli antybiotyk jest konieczny, lekarz powinien wybrać lek spoza makrolidów odpowiedni do zakażenia albo wstrzymać ergotaminę na czas leczenia i leczyć napady migreny innym lekiem. W przypadku przejścia na sumatryptan nie podaje się go przez 24 godziny od ostatniej dawki ergotaminy.[3]
Skutek kliniczny
Połączenie może wywołać ostre zatrucie alkaloidami sporyszu ze skurczem naczyń obwodowych i zaburzeniami czucia.[1] Skurcz naczyń może prowadzić do niedokrwienia kończyn, a w ciężkich przypadkach do martwicy. Opisywano też niedokrwienie innych narządów, w tym serca i mózgu.
Mechanizm
Erytromycyna hamuje enzymy cytochromu P-450 (głównie CYP3A4), które rozkładają ergotaminę, przez co stężenie ergotaminy we krwi wyraźnie rośnie.[3] Nasila to jej działanie zwężające naczynia aż do poziomu toksycznego.[1]
Metabolizm i transportery
Monitorować
- zimne, blade lub sine palce rąk i stóp
- drętwienie, mrowienie albo ból kończyn
- ból w klatce piersiowej
- nagłe zaburzenia widzenia, mowy lub osłabienie jednej strony ciała
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Na skórędroga podania · erytromycyna | ryzyko maleje | Erytromycyna stosowana miejscowo na skórę wchłania się w minimalnym stopniu i nie należy oczekiwać istotnego hamowania metabolizmu ergotaminy. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Davercin 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/davercin-100017173/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Erythromycinum TZF 200 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/erythromycinum-tzf-100022599/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ergotaminum Filofarm 1 mg, tabletki drażowane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ergotaminum-filofarm-100022547/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 28.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Połączenie przeciwwskazaneErytromycyna+ LomitapidErytromycyny nie podaje się pacjentowi, który przyjmuje lomitapid.Nie zaczynaj erytromycyny, jeśli bierzesz lomitapid – zapytaj lekarza o inny antybiotyk albo o przerwę w przyjmowaniu leku na cholesterol.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie zaczynaj erytromycyny, jeśli bierzesz lomitapid – zapytaj lekarza o inny antybiotyk albo o przerwę w przyjmowaniu leku na cholesterol.
Tych dwóch leków nie wolno przyjmować razem. Erytromycyna sprawia, że lek na cholesterol gromadzi się w organizmie w dużo większej ilości niż zwykle. Może to poważnie uszkodzić wątrobę.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zażółcenie skóry lub białek oczu
- ciemny mocz
- ból pod prawym łukiem żebrowym
- nudności, wymioty, silna biegunka
- nietypowe zmęczenie
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Erytromycyny nie podaje się pacjentowi, który przyjmuje lomitapid.[1][2] Jeśli leczenie erytromycyną jest konieczne, lomitapid należy odstawić na czas antybiotykoterapii.[3] Lepiej wybrać antybiotyk spoza grupy inhibitorów CYP3A4. Azytromycyna jest tylko słabym inhibitorem, ale lomitapid trzeba wtedy przyjmować w odstępie 12 godzin od antybiotyku.[3]
Skutek kliniczny
Przy kilkukrotnie większym stężeniu lomitapidu może znacznie wzrosnąć aktywność aminotransferaz. Grozi to uszkodzeniem wątroby.[1] Należy się też liczyć z nasileniem innych zależnych od dawki działań niepożądanych lomitapidu.
Mechanizm
Erytromycyna jest umiarkowanym inhibitorem CYP3A4, a lomitapid jest metabolizowany głównie przez ten izoenzym. Umiarkowane inhibitory CYP3A4 powinny zwiększać narażenie na lomitapid 4–10 razy.[3] Silny inhibitor ketokonazol zwiększył AUC lomitapidu około 27-krotnie, a Cmax około 15-krotnie.[3]
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Erytromycyna: umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], inhibitor P-gp[4]
- Lomitapid: słaby inhibitor CYP3A4[4], inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[5], drugorzędny szlak substrat CYP2B6[5], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[5], drugorzędny szlak substrat CYP2C8[5], drugorzędny szlak substrat CYP2E1[5], wrażliwy substrat CYP3A4[4]
Monitorować
- aktywność ALT i AST
- objawy uszkodzenia wątroby (żółtaczka, ciemny mocz, ból w prawym podżebrzu)
- objawy żołądkowo-jelitowe
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Miejscowo na skórę lub do okadroga podania · erytromycyna | ryzyko maleje | Erytromycyna stosowana na skórę lub do oka wchłania się do krwi w minimalnym stopniu. Nie należy się spodziewać, że istotnie zahamuje CYP3A4. |
| Dowolny odstęp między dawkamiodstep · erytromycyna | inne zalecenie | W przypadku umiarkowanych inhibitorów CYP3A4 rozdzielenie dawek nie zapobiega interakcji. Lomitapid trzeba odstawić na czas leczenia erytromycyną. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Davercin 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/davercin-100017173/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Erythromycinum TZF 200 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/erythromycinum-tzf-100022599/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lojuxta 20 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lojuxta-100311607/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lojuxta. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/lojuxta-100311607/
Połączenie przeciwwskazaneErytromycyna+ WandetanibNie łącz dożylnej erytromycyny z wandetanibem.Nie przyjmuj erytromycyny bez wiedzy lekarza prowadzącego leczenie wandetanibem i zapytaj farmaceutę lub lekarza o inny antybiotyk.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj erytromycyny bez wiedzy lekarza prowadzącego leczenie wandetanibem i zapytaj farmaceutę lub lekarza o inny antybiotyk.
Wandetanib i erytromycyna mogą zaburzać pracę serca, a razem zwiększają ryzyko groźnej, nieregularnej pracy serca. Ryzyko rośnie, gdy masz biegunkę, bo tracisz wtedy potas i magnez. Lekarz zwykle wybiera w takiej sytuacji inny antybiotyk.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- zawroty głowy
- omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
- nagłe osłabienie
- silna lub uporczywa biegunka
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz dożylnej erytromycyny z wandetanibem.[1] U pacjenta leczonego wandetanibem wybierz antybiotyk spoza makrolidów, który nie wydłuża QT, dobrany do rodzaju zakażenia. Doustnej erytromycyny również unikaj, a jeśli nie ma alternatywy, przed włączeniem i w trakcie leczenia wykonaj EKG z oceną QTc, oznacz elektrolity i kontroluj biegunkę.[1] Wandetanib jest przeciwwskazany przy QTc powyżej 480 ms.[1]
Skutek kliniczny
Połączenie grozi nadmiernym wydłużeniem odstępu QTc, komorowymi zaburzeniami rytmu typu torsades de pointes i nagłym zgonem sercowym. Ryzyko zwiększa hipokaliemia i hipomagnezemia, do których łatwo dochodzi przy biegunce wywołanej wandetanibem. Erytromycyny nie podaje się pacjentom z wydłużonym odstępem QT w wywiadzie, w tym nabytym, ani z hipokaliemią lub hipomagnezemią.[2][3]
Mechanizm
Oba leki wydłużają odstęp QT, a ich działanie na repolaryzację komór się sumuje. Wandetanib wydłuża odstęp QTc, a zaburzenia rytmu typu torsades de pointes zgłaszano rzadko.[1] Erytromycyna wydłuża odstęp QT i może wywołać zaburzenia rytmu serca, dlatego z innymi lekami wydłużającymi QT stosuje się ją ostrożnie.[2] Interakcja farmakokinetyczna nie ma znaczenia klinicznego, bo nawet silny inhibitor CYP3A4 itrakonazol nie zmieniał istotnie ekspozycji na wandetanib.[1]
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- EKG z oceną QTc przed włączeniem erytromycyny i w trakcie leczenia
- stężenie potasu w surowicy
- stężenie magnezu w surowicy
- występowanie i nasilenie biegunki
- objawy zaburzeń rytmu serca (kołatanie, zawroty głowy, omdlenia)
Kiedy ocena się zmienia
| Doustnadroga podania · erytromycyna | ryzyko maleje | Przeciwwskazanie obejmuje erytromycynę dożylną, doustna także wydłuża QT i należy jej unikać. Gdy nie ma alternatywy, wykonaj EKG z oceną QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia, oznacz elektrolity i kontroluj biegunkę. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Caprelsa 100 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/caprelsa-100267875/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Davercin 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/davercin-100017173/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Erythromycinum TZF 200 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/erythromycinum-tzf-100022599/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 30.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Caprelsa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 30.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/caprelsa-100267875/
Połączenie przeciwwskazaneLurazydon+ ApalutamidNie łączyć lurazydonu z apalutamidem, ponieważ ChPL lurazydonu przeciwwskazuje stosowanie z silnymi induktorami CYP3A4.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, aby zmienił lek przeciwpsychotyczny.opóźniony (dni)badania kliniczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, aby zmienił lek przeciwpsychotyczny.
Lek na raka prostaty może bardzo mocno osłabić działanie leku przeciwpsychotycznego. Organizm szybciej się go wtedy pozbywa, więc lek może przestać chronić przed nawrotem choroby. Tych dwóch leków nie należy przyjmować razem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- powrót lub nasilenie objawów choroby, np. niepokój, bezsenność, nietypowe myśli lub spostrzeżenia
- pogorszenie nastroju
- kołatanie serca, zawroty głowy lub omdlenie
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm, PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Nie łączyć lurazydonu z apalutamidem, ponieważ ChPL lurazydonu przeciwwskazuje stosowanie z silnymi induktorami CYP3A4.[1] ChPL apalutamidu zaleca w miarę możliwości zastąpienie leków metabolizowanych głównie przez CYP3A4 innymi lekami.[2] U pacjenta rozpoczynającego apalutamid należy we współpracy z psychiatrą zmienić lek przeciwpsychotyczny na taki, który nie jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, z uwzględnieniem ryzyka wydłużenia QT. Przy odwrotnej sytuacji, czyli włączaniu lurazydonu po zakończeniu apalutamidu, trzeba pamiętać, że efekt indukcji enzymów wygasa stopniowo.
Skutek kliniczny
Należy spodziewać się znacznego zmniejszenia stężenia lurazydonu i jego aktywnego metabolitu, co grozi utratą skuteczności przeciwpsychotycznej i nawrotem objawów schizofrenii lub depresji w chorobie dwubiegunowej. Apalutamid zmniejsza stężenie leków metabolizowanych przez CYP3A4 tak bardzo, że może to prowadzić do braku ich działania klinicznego.[2] Po odstawieniu apalutamidu stężenie lurazydonu stopniowo wzrasta, co przy wcześniej zwiększonej dawce grozi działaniami niepożądanymi.
Mechanizm
Apalutamid u ludzi jest silnym induktorem CYP3A4 i w badaniu interakcji zmniejszał AUC midazolamu o 92%.[2] Lurazydon i jego aktywny metabolit ID14283 są metabolizowane głównie przez CYP3A4.[1] Silny induktor CYP3A4 ryfampicyna zmniejszał ekspozycję na lurazydon 6‑krotnie, dlatego jednoczesne stosowanie lurazydonu z silnymi induktorami CYP3A4 jest przeciwwskazane.[1] ChPL lurazydonu nie wymienia apalutamidu z nazwy, ale apalutamid należy do grupy silnych induktorów CYP3A4 objętej przeciwwskazaniem.[3] Dodatkowo ChPL lurazydonu zaleca ostrożność przy łączeniu z lekami wydłużającymi odstęp QT, a terapia antyandrogenowa może wydłużać QT.[1]
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Lurazydon – słaby inhibitor CYP3A4[4], apalutamid – substrat CYP3A4[5]
- Lurazydon – inhibitor P-gp[4], apalutamid – substrat P-gp[5]
- Apalutamid – słaby inhibitor CYP3A4[5], lurazydon – wrażliwy substrat CYP3A4[6]
- Apalutamid – słaby induktor BCRP[5], lurazydon – substrat BCRP[4]
- Apalutamid – silny induktor CYP3A4[6], lurazydon – wrażliwy substrat CYP3A4[6]
- Apalutamid – słaby induktor P-gp[5], lurazydon – substrat P-gp[4]
- Lurazydon: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP3A4[4], inhibitor P-gp[4], substrat BCRP[4], wrażliwy substrat CYP3A4[6], substrat P-gp[4]
- Apalutamid: umiarkowany inhibitor CYP2B6[5], słaby inhibitor CYP2C19[5], umiarkowany inhibitor CYP2C8[5], słaby inhibitor CYP2C9[5], słaby inhibitor CYP3A4[5], słaby induktor BCRP[5], induktor CYP2B6[5], umiarkowany induktor CYP2C19[6], słaby induktor CYP2C9[6], silny induktor CYP3A4[6], słaby induktor OATP1B1[5], słaby induktor P-gp[5], substrat CYP2C8[5], substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[5]
Monitorować
- kontrola objawów psychopatologicznych i skuteczności leczenia przeciwpsychotycznego
- EKG z oceną odstępu QT przy zmianie leku przeciwpsychotycznego
- objawy działań niepożądanych lurazydonu po odstawieniu apalutamidu
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Odstawienie apalutamidu przy kontynuacji lurazydonukolejność włączenia · apalutamid | inne zalecenie | Po odstawieniu induktora indukcja CYP3A4 wygasa stopniowo, a ChPL lurazydonu dla słabszych induktorów wskazuje utrzymywanie się efektu do 2 tygodni, dlatego w tym okresie należy monitorować skuteczność i tolerancję lurazydonu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lurobran 18,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lurobran-100505863/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Erleada 60 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/erleada-100416849/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Latuda 37 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/latuda-100209033/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lurobran. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/lurobran-100505863/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Erleada. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/erleada-100416849/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Połączenie przeciwwskazaneTestosteron+ ApalutamidNie łącz testosteronu z apalutamidem.Nie stosuj testosteronu w żadnej postaci podczas leczenia apalutamidem i jeśli go masz, powiedz o tym lekarzowi prowadzącemu leczenie raka.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie stosuj testosteronu w żadnej postaci podczas leczenia apalutamidem i jeśli go masz, powiedz o tym lekarzowi prowadzącemu leczenie raka.
Testosteron to męski hormon, który może pobudzać wzrost raka prostaty. Apalutamid działa odwrotnie – blokuje działanie testosteronu, żeby zahamować chorobę. Stosowanie obu leków razem może osłabić leczenie raka, dlatego tych leków się nie łączy.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- nowe lub nasilające się bóle kości
- trudności z oddawaniem moczu
- wzrost PSA w badaniach kontrolnych
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz testosteronu z apalutamidem. U chorego leczonego apalutamidem testosteron jest przeciwwskazany ze względu na raka gruczołu krokowego.[1][2][3] Jeśli pacjent z rakiem gruczołu krokowego nadal stosuje testosteron, odstaw go i przekaż informację lekarzowi prowadzącemu leczenie onkologiczne.
Skutek kliniczny
Testosteron może osłabić skuteczność apalutamidu i pobudzić wzrost raka gruczołu krokowego, co grozi progresją choroby nowotworowej. Rak gruczołu krokowego, zwłaszcza zależny od androgenów, jest przeciwwskazaniem do stosowania testosteronu.[1][2][3]
Mechanizm
Testosteron jest agonistą receptora androgenowego, a apalutamid blokuje ten receptor i w ten sposób hamuje wzrost i podział komórek raka gruczołu krokowego.[4] Podanie testosteronu dostarcza substratu, którego działanie leczenie ma wyeliminować, i znosi cel terapii przeciwandrogenowej. Apalutamid stosuje się wyłącznie w raku gruczołu krokowego, a w tej chorobie testosteronu nie stosuje się.[1][2][3]
Metabolizm i transportery
- Apalutamid: umiarkowany inhibitor CYP2B6[5], słaby inhibitor CYP2C19[5], umiarkowany inhibitor CYP2C8[5], słaby inhibitor CYP2C9[5], słaby inhibitor CYP3A4[5], słaby induktor BCRP[5], induktor CYP2B6[5], umiarkowany induktor CYP2C19[6], słaby induktor CYP2C9[6], silny induktor CYP3A4[6], słaby induktor OATP1B1[5], słaby induktor P-gp[5], substrat CYP2C8[5], substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[5]
Monitorować
- stężenie PSA, jeśli testosteron był stosowany w trakcie leczenia apalutamidem
- objawy progresji raka gruczołu krokowego zgłaszane lekarzowi prowadzącemu
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Androtop 25 mg/2,5 g, żel przezskórny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/androtop-100162001/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Nebido 1000 mg/4 ml, roztwór do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nebido-100140867/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Testosteronum prolongatum Jelfa 100 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/testosteronum-prolongatum-jelfa-100195087/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Erleada 60 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/erleada-100416849/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Erleada. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 30.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/erleada-100416849/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 30.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Oznaczenia na tej stronie
- Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
- Korzystna interakcjaPołączenie celowe
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.