Interakcje / Erytromycyna / Erytromycyna i eszopiklon
Jaki opis pokazać?
Połączenie przeciwwskazane
U osób w podeszłym wieku nie łączy się eszopiklonu z silnymi inhibitorami CYP3A4, do których zalicza się antybiotyki makrolidowe.
Zanim weźmiesz lek nasenny w czasie leczenia tym antybiotykiem, zapytaj lekarza lub farmaceutę, czy nie trzeba zmniejszyć jego dawki albo zrobić przerwy.
Połączenie przeciwwskazaneErytromycyna+ EszopiklonU osób w podeszłym wieku nie łączy się eszopiklonu z silnymi inhibitorami CYP3A4, do których zalicza się antybiotyki makrolidowe.Zanim weźmiesz lek nasenny w czasie leczenia tym antybiotykiem, zapytaj lekarza lub farmaceutę, czy nie trzeba zmniejszyć jego dawki albo zrobić przerwy.nieznanyteoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Zanim weźmiesz lek nasenny w czasie leczenia tym antybiotykiem, zapytaj lekarza lub farmaceutę, czy nie trzeba zmniejszyć jego dawki albo zrobić przerwy.
Ten antybiotyk spowalnia usuwanie leku nasennego z organizmu. Lek nasenny może wtedy działać silniej i dłużej, a senność może utrzymywać się jeszcze następnego dnia. U osób starszych tych leków nie należy łączyć, bo rośnie ryzyko upadków.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna senność rano lub w ciągu dnia
- chwiejny chód, zawroty głowy, upadki
- splątanie lub kłopoty z pamięcią
- spowolniony, płytki oddech
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
U osób w podeszłym wieku nie łączy się eszopiklonu z silnymi inhibitorami CYP3A4, do których zalicza się antybiotyki makrolidowe[1]. U młodszych dorosłych podczas leczenia erytromycyną może być konieczne zmniejszenie dawki eszopiklonu[1]. Najprościej wybrać antybiotyk, który nie hamuje CYP3A4, albo na czas krótkiej antybiotykoterapii odstawić lub zmniejszyć dawkę leku nasennego.
Skutek kliniczny
Nasilenie i wydłużenie działania nasennego eszopiklonu[1]. W praktyce oznacza to większe ryzyko nadmiernej senności następnego dnia, zaburzeń koordynacji i upadków, szczególnie u osób starszych.
Mechanizm
Erytromycyna hamuje CYP3A4, który jest głównym szlakiem eliminacji eszopiklonu, z dodatkowym udziałem CYP2E1[1]. Erytromycyna zwiększa stężenie leków metabolizowanych z udziałem cytochromu P-450[2]. Ketokonazol, silny inhibitor CYP3A4, w dawce 400 mg na dobę przez 5 dni zwiększał ekspozycję na eszopiklon około dwukrotnie, a podobnego działania oczekuje się po antybiotykach makrolidowych[1].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- nadmierna senność w ciągu dnia i senność poranna
- zaburzenia koordynacji i równowagi, upadki
- splątanie, zaburzenia pamięci
- spowolnienie oddechu u pacjentów przyjmujących też opioidy lub inne leki działające depresyjnie na OUN
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Podeszły wiekwiek · pacjent | interakcja nie dotyczy | U osób w podeszłym wieku eszopiklon jest przeciwwskazany podczas stosowania silnych inhibitorów CYP3A4, w tym antybiotyków makrolidowych. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Esogno 1 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/esogno-100409909/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Davercin 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/davercin-100017173/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Esogno. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/esogno-100409909/
Alkohol przy tych lekach
Interakcja nieistotna klinicznieErytromycynaa alkoholNie ma potrzeby zmiany dawki ani schematu leczenia.Bierzesz lek zgodnie z zaleceniem lekarza, a alkohol najlepiej ogranicz lub odstaw do końca kuracji, szczególnie gdy masz chorobę wątroby.nieznanyteoretyczne
Interakcja nieistotna klinicznie
Bierzesz lek zgodnie z zaleceniem lekarza, a alkohol najlepiej ogranicz lub odstaw do końca kuracji, szczególnie gdy masz chorobę wątroby.
Alkohol nie osłabia działania erytromycyny, więc okazjonalne wypicie niewielkiej ilości nie powinno zaszkodzić leczeniu. Może jedynie nieco opóźnić wchłonięcie leku. W czasie choroby organizm lepiej jednak odpoczywa bez alkoholu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silne lub długotrwałe nudności i wymioty
- żółtaczka (zażółcenie skóry lub białek oczu)
- ciemny mocz
- silny ból brzucha
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PK – wchłanianie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie ma potrzeby zmiany dawki ani schematu leczenia. Pacjentowi można zalecić powstrzymanie się od alkoholu na czas infekcji z ogólnych względów, bo nie jest to konieczne ze względu na samą interakcję.
Skutek kliniczny
Możliwe niewielkie opóźnienie wchłaniania erytromycyny bez udokumentowanego znaczenia dla skuteczności leczenia. Nie opisano interakcji o istotnych skutkach klinicznych.
Mechanizm
Alkohol opóźnia opróżnianie żołądka, przez co erytromycyna wchłania się w dwunastnicy później i może zacząć działać z opóźnieniem. Nie wydaje się, żeby miało to znaczący wpływ na leczenie infekcji.
Metabolizm i transportery
Kiedy ocena się zmienia
| Przewlekłe nadużywanie alkoholu lub choroba wątrobyilość alkoholu · pacjent | inne zalecenie | U pacjentów z uszkodzeniem wątroby, w tym alkoholowym, należy zachować ostrożność, ponieważ ciężka niewydolność wątroby jest przeciwwskazaniem do stosowania erytromycyny. Zaleca się zdecydowane odradzanie alkoholu i skonsultowanie leczenia z lekarzem. |
Źródła
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Niekorzystna interakcjaEszopiklona alkoholPacjent przyjmujący eszopiklon nie powinien pić alkoholu w dniu przyjęcia leku.Nie pij alkoholu w dniu przyjęcia leku, a jeśli już wypiłeś alkohol wieczorem, nie bierz tej nocy tabletki i zapytaj farmaceutę lub lekarza, jak dalej postępować.szybki (godziny)badania kliniczne
Niekorzystna interakcja
Nie pij alkoholu w dniu przyjęcia leku, a jeśli już wypiłeś alkohol wieczorem, nie bierz tej nocy tabletki i zapytaj farmaceutę lub lekarza, jak dalej postępować.
Nie pij alkoholu w dniu, w którym bierzesz ten lek nasenny. Alkohol i lek razem mocniej usypiają i osłabiają koordynację, przez co łatwiej o upadek lub wypadek, także następnego ranka. Zdarza się wtedy również, że ktoś chodzi, je albo nawet prowadzi samochód w półśnie i potem tego nie pamięta. Po większej ilości alkoholu może dojść do niebezpiecznego spłycenia oddechu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- bardzo silna senność lub trudność z obudzeniem się
- chwiejny chód, zawroty głowy lub upadek
- zachowania w nocy, których nie pamiętasz, na przykład chodzenie, jedzenie lub jazda samochodem
- spowolniony lub płytki oddech, sinienie ust
- splątanie lub wyraźne problemy z pamięcią następnego dnia
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Pacjent przyjmujący eszopiklon nie powinien pić alkoholu w dniu przyjęcia leku. Nie należy przyjmować tabletki po wieczornym spożyciu alkoholu. U osób regularnie pijących lub nadużywających alkoholu należy rozważyć z lekarzem inną metodę leczenia bezsenności, ponieważ w tej grupie rośnie ryzyko uzależnienia i przedawkowania.
Skutek kliniczny
Połączenie nasila senność i zaburzenia sprawności psychoruchowej, co zwiększa ryzyko upadków, urazów i wypadków komunikacyjnych, także następnego dnia rano. Alkohol zwiększa również ryzyko złożonych zachowań w czasie snu, takich jak lunatykowanie, prowadzenie pojazdu lub jedzenie bez pełnej świadomości, z późniejszą niepamięcią tych zdarzeń. Po większych ilościach alkoholu możliwa jest depresja oddechowa, szczególnie u osób z bezdechem sennym, chorobami płuc lub w podeszłym wieku.
Mechanizm
Eszopiklon i alkohol nasilają wzajemnie swoje działanie hamujące na ośrodkowy układ nerwowy, dlatego nie należy łączyć ich w tym samym wieczorze. Eszopiklon jest agonistą miejsca benzodiazepinowego receptora GABA-A. Etanol także wzmacnia przekaźnictwo GABA-ergiczne, a przy tym hamuje przekaźnictwo glutaminianergiczne. Skutkiem jest addycyjne nasilenie sedacji, zaburzeń koordynacji, osłabienia pamięci i depresji oddechowej. Charakterystyka produktu eszopiklonu nie wymienia alkoholu w przeciwwskazaniach i nie zawiera wzmianki o jego spożywaniu[1]. Przeciwwskazaniami są natomiast między innymi ciężka niewydolność oddechowa, zespół ciężkiego bezdechu sennego i ciężka niewydolność wątroby[1]. To stany, w których depresyjne działanie alkoholu na oddychanie oraz jego szkodliwy wpływ na wątrobę są szczególnie niebezpieczne. Klasę ustalono na podstawie farmakologii leków nasennych z grupy Z oraz badań interakcji eszopiklonu z etanolem, a nie na podstawie zapisu ChPL.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- nadmierna senność i spowolnienie psychoruchowe następnego dnia
- zaburzenia równowagi i upadki, zwłaszcza u osób starszych
- epizody złożonych zachowań w czasie snu z niepamięcią
- objawy depresji oddechowej po większych ilościach alkoholu
- wzorzec picia alkoholu i ryzyko uzależnienia od leków nasennych
Kiedy ocena się zmienia
| wiek ≥ 65pacjent | ryzyko rośnie | U osób w podeszłym wieku wolniejsza eliminacja eszopiklonu i większa wrażliwość na leki działające depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy zwiększają ryzyko upadków, złamań i splątania po alkoholu. |
| Duża lub upojenieilość alkoholu · pacjent | ryzyko rośnie | Przyjęcie eszopiklonu w stanie upojenia alkoholowego grozi głęboką sedacją i depresją oddechową, szczególnie przy chorobach płuc lub bezdechu sennym. |
| Regularne picie lub uzależnienie od alkoholuczas leczenia · pacjent | inne zalecenie | U osób regularnie pijących lub z uzależnieniem od alkoholu wzrasta ryzyko uzależnienia od leku nasennego i przedawkowania. Należy rozważyć z lekarzem inne leczenie bezsenności. |
| Alkohol tego samego wieczoruodstep · pacjent | inne zalecenie | Po spożyciu alkoholu tego samego wieczoru należy pominąć dawkę eszopiklonu. Nie przyjmować leku, dopóki działanie alkoholu nie ustąpi. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Esogno 1 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/esogno-100409909/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Esogno. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/esogno-100409909/
Inne interakcje tych leków 337
Połączenie przeciwwskazaneBupropion+ EszopiklonPołączenie można stosować, ale eszopiklonu nie odstawia się nagle u pacjenta leczonego bupropionem, tylko stopniowo zmniejsza dawkę pod kontrolą lekarza.Nie odstawiaj nagle eszopiklonu i nie pomijaj go samodzielnie przez kilka nocy z rzędu, tylko zapytaj lekarza, jak bezpiecznie zmniejszać dawkę.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie odstawiaj nagle eszopiklonu i nie pomijaj go samodzielnie przez kilka nocy z rzędu, tylko zapytaj lekarza, jak bezpiecznie zmniejszać dawkę.
Te leki możesz przyjmować razem, jeśli zlecił je lekarz. Lek przeciwdepresyjny bupropion może u niektórych osób wywołać drgawki, a nagłe przerwanie leku nasennego eszopiklonu to ryzyko zwiększa. Bupropion może też utrudniać zasypianie i osłabiać działanie leku nasennego.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- drgawki lub utrata przytomności
- silne drżenie rąk albo całego ciała
- nagły niepokój, rozdrażnienie lub dezorientacja po przerwaniu leku nasennego
- nasilona bezsenność mimo przyjmowania leku nasennego
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PD – antagonizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie można stosować, ale eszopiklonu nie odstawia się nagle u pacjenta leczonego bupropionem, tylko stopniowo zmniejsza dawkę pod kontrolą lekarza[1]. Przed włączeniem eszopiklonu warto sprawdzić, czy bezsenność nie jest działaniem niepożądanym bupropionu, i rozważyć przyjmowanie bupropionu rano. Leczenie eszopiklonem powinno być możliwie krótkie, aby ograniczyć ryzyko uzależnienia i objawów odstawiennych.
Skutek kliniczny
Podczas równoczesnego stosowania głównym zagrożeniem jest napad drgawkowy po nagłym przerwaniu przyjmowania eszopiklonu. Możliwe jest też słabsze działanie nasenne eszopiklonu, a bezsenność wywołana bupropionem bywa powodem dołączenia leku nasennego, co jest kaskadą przepisywania.
Mechanizm
Eszopiklonu nie wolno nagle odstawiać w trakcie leczenia bupropionem, bo odstawienie leku o działaniu podobnym do benzodiazepin zwiększa ryzyko napadów drgawkowych, a bupropion sam wywołuje napady w sposób zależny od dawki[1]. Nagłe odstawienie leków o działaniu podobnym do benzodiazepin u osoby leczonej bupropionem jest przeciwwskazane[2][3]. Interakcji farmakokinetycznej się nie oczekuje, bo eszopiklon jest eliminowany głównie przez CYP3A4 z udziałem CYP2E1[4], a bupropion jest metabolizowany przez CYP2B6 i hamuje CYP2D6[1]. Bupropion działa aktywizująco i może osłabiać efekt nasenny eszopiklonu.
Metabolizm i transportery
- Bupropion: silny inhibitor CYP2D6[5], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[6], wrażliwy substrat CYP2B6[5], drugorzędny szlak substrat CYP2C9[6], drugorzędny szlak substrat CYP2E1[6], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[6]
- Eszopiklon: drugorzędny szlak substrat CYP2E1[7], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[7]
Monitorować
- objawy odstawienne po zmniejszeniu dawki lub pominięciu eszopiklonu
- napady drgawkowe, drżenie, niepokój
- nasilenie bezsenności związane z bupropionem
- czas trwania i regularność stosowania eszopiklonu
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Nagłe odstawienie podczas leczenia bupropionemdawka · eszopiklon | inne zalecenie | Nagłe odstawienie leku o działaniu podobnym do benzodiazepin w trakcie leczenia bupropionem jest przeciwwskazane z powodu ryzyka napadów drgawkowych. |
| Regularne stosowanie przez dłuższy czasczas leczenia · eszopiklon | ryzyko rośnie | Im dłużej i regularniej pacjent przyjmuje eszopiklon, tym większe ryzyko objawów odstawiennych i napadu drgawkowego przy jego przerwaniu, dlatego dawkę trzeba zmniejszać stopniowo. |
| Maksymalna dawka dobowadawka · bupropion | ryzyko rośnie | Ryzyko napadów drgawkowych po bupropionie zależy od dawki, więc przy dużych dawkach odstawienie eszopiklonu jest szczególnie niebezpieczne. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Wellbutrin XR 300 mg, tabletki o zmodyfikowanym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/wellbutrin-xr-100175245/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Bupropion Accord 300 mg, tabletki o zmodyfikowanym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bupropion-accord-100390914/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Bupropion Neuraxpharm 150 mg, tabletki o zmodyfikowanym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bupropion-neuraxpharm-100438087/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Esogno 1 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/esogno-100409909/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 19.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Wellbutrin XR. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 19.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/wellbutrin-xr-100175245/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Esogno. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 19.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/esogno-100409909/
Połączenie przeciwwskazaneErytromycyna+ HydroksyzynaNie łącz erytromycyny podawanej ogólnie z hydroksyzyną – połączenie jest przeciwwskazane.Nie przyjmuj hydroksyzyny w czasie kuracji erytromycyną i od razu zapytaj lekarza lub farmaceutę, czym ją zastąpić.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj hydroksyzyny w czasie kuracji erytromycyną i od razu zapytaj lekarza lub farmaceutę, czym ją zastąpić.
Erytromycyna i hydroksyzyna mogą zaburzać rytm serca, a razem to ryzyko wyraźnie rośnie. Antybiotyk może też zwiększać ilość hydroksyzyny we krwi, przez co silniej działa ona nasennie. Tych leków nie stosuje się razem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- omdlenie lub uczucie bliskie omdlenia
- nagłe zawroty głowy
- silna senność
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – metabolizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz erytromycyny podawanej ogólnie z hydroksyzyną – połączenie jest przeciwwskazane[1][2][3]. Na czas antybiotykoterapii odstaw hydroksyzynę i zastąp ją lekiem przeciwhistaminowym niewydłużającym istotnie QT albo, jeśli erytromycyna nie jest niezbędna, wybierz antybiotyk spoza makrolidów odpowiedni do wskazania. Inne makrolidy również wydłużają QT, więc nie rozwiązują problemu. Hydroksyzynę można wznowić po zakończeniu kuracji erytromycyną.
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QT i groźnych komorowych zaburzeń rytmu serca, w tym torsade de pointes[1]. Erytromycyna stosowana z innymi lekami wydłużającymi QT może wywoływać zaburzenia rytmu i poważne zdarzenia sercowe[4]. Wyższe stężenie hydroksyzyny może też nasilać senność i działanie przeciwcholinergiczne.
Mechanizm
Oba leki wydłużają odstęp QT, a ich działania na repolaryzację komór sumują się. Hydroksyzyny nie łączy się z lekami wydłużającymi QT i wywołującymi torsade de pointes, w tym z erytromycyną[1]. Dodatkowo hydroksyzyna jest metabolizowana przez CYP3A4/5, a erytromycyna hamuje enzymy cytochromu P450, co może zwiększać stężenie hydroksyzyny we krwi i dalej nasilać ryzyko[1][4].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- EKG z oceną odstępu QTc, jeśli leki zostały już przyjęte razem
- stężenie potasu i magnezu we krwi
- kołatanie serca, omdlenia, zawroty głowy
- nadmierna senność
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Miejscowa (na skórę)droga podania · erytromycyna | ryzyko maleje | Erytromycyna stosowana miejscowo na skórę nie osiąga stężeń ogólnoustrojowych istotnych dla odstępu QT ani metabolizmu hydroksyzyny. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum Espefa 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/hydroxyzinum-espefa-100175535/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Atarax 2 mg/ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/atarax-100203119/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum VP 2 mg/ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/hydroxyzinum-vp-100278703/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Davercin 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/davercin-100017173/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum Espefa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/hydroxyzinum-espefa-100175535/
Połączenie przeciwwskazaneErytromycyna+ LefamulinaNie łącz erytromycyny z lefamuliną.Nie przyjmuj tych dwóch antybiotyków jednocześnie i zanim weźmiesz kolejną dawkę, skontaktuj się z lekarzem lub farmaceutą.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj tych dwóch antybiotyków jednocześnie i zanim weźmiesz kolejną dawkę, skontaktuj się z lekarzem lub farmaceutą.
Oba te antybiotyki mogą zaburzać rytm serca, a razem ten wpływ się sumuje. Dodatkowo każdy z nich może zwiększać ilość drugiego leku we krwi. Takie połączenie może wywołać groźną arytmię, dlatego nie stosuje się ich razem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie lub nierówne bicie serca
- zawroty głowy
- omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
- nagła duszność
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – metabolizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz erytromycyny z lefamuliną[1]. Połączenie dwóch antybiotyków działających na drobnoustroje atypowe zwykle nie ma uzasadnienia klinicznego, dlatego wybierz jeden z nich. Jeśli konieczna jest erytromycyna, zakończ leczenie lefamuliną przed jej włączeniem. Gdy do połączenia już doszło, wykonaj EKG z oceną QTc oraz oznacz potas i magnez.
Skutek kliniczny
Połączenie grozi nadmiernym wydłużeniem odstępu QT, częstoskurczem komorowym typu torsades de pointes i nagłym zgonem sercowym. Erytromycynę stosuje się ostrożnie z lekami wydłużającymi odstęp QT ze względu na ryzyko zaburzeń rytmu i poważnych zdarzeń sercowo-naczyniowych[2]. Wzajemne zwiększenie stężeń obu leków może nasilać ten efekt.
Mechanizm
Oba leki wydłużają odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację komór sumuje się. Lefamuliny nie łączy się z substratami CYP3A wydłużającymi odstęp QT, w tym z erytromycyną[1]. Lefamulina jest umiarkowanym inhibitorem CYP3A i może zwiększać stężenie leków metabolizowanych przez ten enzym[1]. Erytromycyna hamuje metabolizm leków zależnych od cytochromu P-450 i zwiększa ich stężenie w surowicy[2], co może dodatkowo podnosić ekspozycję na lefamulinę.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- EKG z oceną odstępu QTc
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- objawy zaburzeń rytmu serca (kołatanie, omdlenia, zawroty głowy)
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xenleta 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xenleta-100440180/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Davercin 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/davercin-100017173/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 20.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xenleta. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 20.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xenleta-100440180/
Połączenie przeciwwskazaneFlukonazol+ EszopiklonU osób w podeszłym wieku nie łączy się eszopiklonu z flukonazolem – na czas leczenia przeciwgrzybiczego należy odstawić eszopiklon albo wybrać lek przeciwgrzybiczy niehamujący CYP3A4.Zanim przyjmiesz lek nasenny w trakcie leczenia flukonazolem lub w ciągu kilku dni po nim, zapytaj lekarza lub farmaceutę, czy nie trzeba zmniejszyć dawki albo go odstawić, i nie pij w tym czasie alkoholu.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Zanim przyjmiesz lek nasenny w trakcie leczenia flukonazolem lub w ciągu kilku dni po nim, zapytaj lekarza lub farmaceutę, czy nie trzeba zmniejszyć dawki albo go odstawić, i nie pij w tym czasie alkoholu.
Flukonazol, lek na grzybicę, może spowolnić usuwanie leku nasennego z organizmu. Lek nasenny działa wtedy silniej i dłużej, więc rano możesz być senny, mniej sprawny i łatwiej się przewrócić. U osób starszych tego połączenia się nie stosuje. Działanie flukonazolu utrzymuje się jeszcze kilka dni po ostatniej tabletce.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna senność rano lub w ciągu dnia
- zawroty głowy i chwiejny chód
- trudności z koncentracją lub zapamiętywaniem
- spowolniony lub płytki oddech
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
U osób w podeszłym wieku nie łączy się eszopiklonu z flukonazolem – na czas leczenia przeciwgrzybiczego należy odstawić eszopiklon albo wybrać lek przeciwgrzybiczy niehamujący CYP3A4.[1] U młodszych dorosłych należy rozważyć zmniejszenie dawki eszopiklonu i obserwować pacjenta pod kątem nadmiernej sedacji.[1] Ostrożność obowiązuje także przez 4–5 dni po odstawieniu flukonazolu.[2] Pacjent powinien unikać alkoholu i nie prowadzić pojazdów rano po przyjęciu eszopiklonu.[1]
Skutek kliniczny
Nasilenie i wydłużenie działania nasennego eszopiklonu – poranna senność, osłabienie koncentracji i koordynacji, zwiększone ryzyko upadków i wypadków komunikacyjnych.[1] Ryzyko jest największe u osób w podeszłym wieku oraz przy jednoczesnym stosowaniu innych leków działających depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy, alkoholu lub opioidów.[1]
Mechanizm
Flukonazol hamuje CYP3A4, który jest głównym szlakiem eliminacji eszopiklonu (z dodatkowym udziałem CYP2E1), co zwiększa ekspozycję na eszopiklon.[2][1] Ketokonazol w dawce 400 mg na dobę przez 5 dni zwiększał ekspozycję na eszopiklon około dwukrotnie, a podobnego działania oczekuje się po innych azolowych lekach przeciwgrzybiczych.[1] Hamowanie enzymów przez flukonazol utrzymuje się 4–5 dni po odstawieniu ze względu na długi okres półtrwania.[2]
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- senność i spowolnienie psychoruchowe w ciągu dnia
- zaburzenia koordynacji i ryzyko upadków
- zaburzenia pamięci i dezorientacja
- jednoczesne stosowanie innych leków działających depresyjnie na OUN, opioidów i alkoholu
Bezpieczniejsze alternatywy
nystatynaklotrimazol (miejscowo)terbinafina
Kiedy ocena się zmienia
| Podeszły wiekwiek · pacjent | ryzyko rośnie | U osób w podeszłym wieku przyjmujących silne inhibitory CYP3A4, w tym azolowe leki przeciwgrzybicze, eszopiklon jest przeciwwskazany. |
| odstep ≤ 5 dni po odstawieniu flukonazoluflukonazol | inne zalecenie | Hamowanie enzymów przez flukonazol utrzymuje się 4–5 dni po odstawieniu, dlatego środki ostrożności obowiązują także w tym okresie. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Esogno 1 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/esogno-100409909/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fluconazole Polfarmex 50 mg/10 ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fluconazole-polfarmex-100100023/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Esogno. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/esogno-100409909/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fluconazole Polfarmex. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/fluconazole-polfarmex-100100023/
Połączenie przeciwwskazaneMikonazol+ EszopiklonPrzy mikonazolu działającym ogólnoustrojowo rozważ zmniejszenie dawki eszopiklonu na czas leczenia przeciwgrzybiczego.Jeśli stosujesz mikonazol w postaci doustnej, zwłaszcza w starszym wieku, zapytaj lekarza lub farmaceutę, czy nie trzeba zmniejszyć dawki eszopiklonu albo go odstawić na czas leczenia.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli stosujesz mikonazol w postaci doustnej, zwłaszcza w starszym wieku, zapytaj lekarza lub farmaceutę, czy nie trzeba zmniejszyć dawki eszopiklonu albo go odstawić na czas leczenia.
Mikonazol to lek przeciwgrzybiczy, który po połknięciu może spowolnić usuwanie eszopiklonu z organizmu. Lek nasenny może wtedy działać mocniej i dłużej, więc rano możesz być bardziej senny lub senna i mniej sprawny. Kremy, aerozole i tabletki dopochwowe z mikonazolem rzadko wywołują taki efekt, bo do krwi dostaje się z nich niewiele leku.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna senność rano lub w ciągu dnia
- chwiejny chód, zawroty głowy, upadki
- trudności z koncentracją i spowolnione reakcje
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Przy mikonazolu działającym ogólnoustrojowo rozważ zmniejszenie dawki eszopiklonu na czas leczenia przeciwgrzybiczego[1]. U osób w podeszłym wieku eszopiklonu nie łączy się z silnymi inhibitorami CYP3A4[1], dlatego u nich na czas leczenia mikonazolem doustnym należy odstawić eszopiklon albo wybrać lek przeciwgrzybiczy niewchłaniający się do krwi. Mikonazol stosowany na skórę nie wymaga zmiany leczenia, a przy postaci dopochwowej wystarczy poinformować pacjenta o możliwej nadmiernej senności.
Skutek kliniczny
Wzrost stężenia eszopiklonu może nasilić jego działanie nasenne[1]. W praktyce oznacza to większe ryzyko senności i spowolnienia psychoruchowego następnego dnia, zaburzeń równowagi i upadków, szczególnie u osób starszych.
Mechanizm
Eszopiklon jest eliminowany głównie przez CYP3A4, z dodatkowym udziałem CYP2E1[1]. Mikonazol podany ogólnoustrojowo hamuje CYP3A4 i CYP2C9[2]. Ketokonazol, silny inhibitor CYP3A4, w dawce 400 mg na dobę przez 5 dni zwiększał ekspozycję na eszopiklon około dwukrotnie, a podobnego działania oczekuje się po innych azolowych lekach przeciwgrzybiczych[1]. Siła interakcji zależy od ilości mikonazolu, która dostaje się do krwi – po podaniu na skórę lub dopochwowo dostępność ogólnoustrojowa jest ograniczona[2].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- nadmierna senność i spowolnienie rano po przyjęciu eszopiklonu
- zaburzenia równowagi i ryzyko upadków
- zaburzenia koordynacji i koncentracji, zdolność prowadzenia pojazdów
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Na skórędroga podania · mikonazol | ryzyko maleje | Po podaniu na skórę dostępność ogólnoustrojowa mikonazolu jest ograniczona i interakcje istotne klinicznie występują rzadko. Zmiana leczenia nie jest potrzebna. |
| Dopochwowadroga podania · mikonazol | ryzyko maleje | Po podaniu dopochwowym ekspozycja ogólnoustrojowa na mikonazol jest ograniczona, a interakcje istotne klinicznie występują rzadko. Wystarczy poinformować pacjentkę o możliwym nasileniu senności. |
| Podeszły wiekwiek · pacjent | ryzyko rośnie | U osób w podeszłym wieku stosujących silne inhibitory CYP3A4 eszopiklon jest przeciwwskazany. Dotyczy to mikonazolu podawanego ogólnoustrojowo – na czas jego stosowania odstaw eszopiklon albo zastosuj niewchłaniający się lek przeciwgrzybiczy. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Esogno 1 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/esogno-100409909/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Gyno-Femidazol 100 mg, tabletki dopochwowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/gyno-femidazol-100027800/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Gyno-Femidazol. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/gyno-femidazol-100027800/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Esogno. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/esogno-100409909/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Połączenie przeciwwskazaneTrazodon+ EszopiklonŁączenie jest możliwe, ale przy jednoczesnym stosowaniu należy zmniejszyć dawki leków.Przyjmuj oba leki tylko wtedy, gdy lekarz o tym wie, nie pij alkoholu i wstawaj z łóżka powoli.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Przyjmuj oba leki tylko wtedy, gdy lekarz o tym wie, nie pij alkoholu i wstawaj z łóżka powoli.
Oba leki działają uspokajająco i nasennie, więc razem mogą działać mocniej niż osobno. Możesz być bardziej senny lub senna, mieć zawroty głowy i gorszą równowagę, także rano następnego dnia. Rośnie ryzyko upadku, szczególnie gdy wstajesz w nocy z łóżka.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna senność w ciągu dnia
- zawroty głowy lub uczucie omdlewania przy wstawaniu
- chwiejny chód lub upadek
- spowolnione lub płytkie oddychanie
- trudność z obudzeniem się
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Łączenie jest możliwe, ale przy jednoczesnym stosowaniu należy zmniejszyć dawki leków[1]. Rozważ najmniejszą skuteczną dawkę eszopiklonu[2]. Oceń, czy oba leki nasenne są potrzebne, bo trazodon w małej dawce bywa włączany właśnie jako lek nasenny i może dublować działanie eszopiklonu. Pacjent powinien unikać alkoholu[1][2]. Trazodonu nie podaje się osobie w stanie zatrucia lekami nasennymi[1].
Skutek kliniczny
Nadmierna senność, zawroty głowy, zaburzenia koordynacji i spowolnienie psychoruchowe, także następnego dnia rano. Wzrasta ryzyko upadków, zwłaszcza przy nocnym wstawaniu, oraz ryzyko wypadków przy prowadzeniu pojazdów. Trazodonu nie stosuje się u osób będących pod wpływem lub w stanie zatrucia lekami nasennymi[3][4][1].
Mechanizm
Oba leki działają depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy, więc ich działanie uspokajające i nasenne sumuje się. Trazodon nasila działanie uspokajające leków nasennych[1]. Eszopiklon w skojarzeniu z innymi substancjami działającymi depresyjnie na OUN może nasilać sedację ośrodkową[2]. Trazodon dodatkowo blokuje receptory alfa1-adrenergiczne i może powodować niedociśnienie ortostatyczne, co zwiększa ryzyko upadków w czasie działania leku nasennego. Oba leki są metabolizowane przez CYP3A4, ale żaden nie jest istotnym inhibitorem ani induktorem tego enzymu, więc nie oczekuje się istotnej interakcji farmakokinetycznej.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- nasilenie senności w ciągu dnia i senność poranna
- zawroty głowy i niedociśnienie ortostatyczne
- upadki i zaburzenia równowagi, zwłaszcza u osób starszych
- sprawność psychoruchowa przed prowadzeniem pojazdów
Kiedy ocena się zmienia
| wiek ≥ 65 latpacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych sumowanie sedacji i niedociśnienia ortostatycznego istotnie zwiększa ryzyko upadków i złamań. Zastosuj najmniejsze skuteczne dawki i rozważ, czy oba leki są konieczne. |
| Przedawkowanie lub zatruciedawka · eszopiklon | interakcja nie dotyczy | Trazodonu nie podaje się osobie w stanie zatrucia lub pod silnym wpływem leków nasennych. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Trazodone Neuraxpharm 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/trazodone-neuraxpharm-100375725/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Esogno 1 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/esogno-100409909/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Trittico CR 75 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/trittico-cr-100106209/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Trittico XR 150 mg, tabletki powlekane o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/trittico-xr-100306256/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Trazodone Neuraxpharm. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 20.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/trazodone-neuraxpharm-100375725/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Esogno. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 20.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/esogno-100409909/
Niekorzystna interakcjaErytromycyna+ BudezonidUnikaj łączenia erytromycyny z budezonidem, chyba że korzyść przewyższa ryzyko ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidów.Nie odstawiaj samodzielnie budezonidu, tylko powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że go stosujesz, zanim zaczniesz brać erytromycynę.opóźniony (dni)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Nie odstawiaj samodzielnie budezonidu, tylko powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że go stosujesz, zanim zaczniesz brać erytromycynę.
Erytromycyna spowalnia rozkładanie budezonidu w organizmie. Przez to więcej sterydu może przedostać się do krwi i działać na cały organizm, a nie tylko tam, gdzie go stosujesz. Przy krótkiej kuracji antybiotykiem ryzyko jest zwykle niewielkie, ale rośnie przy dłuższym stosowaniu obu leków.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zaokrąglenie twarzy
- szybki przyrost masy ciała
- obrzęki
- nasilone pragnienie i częste oddawanie moczu
- silne osłabienie lub zawroty głowy
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Unikaj łączenia erytromycyny z budezonidem, chyba że korzyść przewyższa ryzyko ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidów[1]. Jeśli połączenie jest konieczne, obserwuj pacjenta pod kątem objawów nadmiaru kortykosteroidu[2]. Przy dłuższym leczeniu zachowaj możliwie długi odstęp między lekami i rozważ zmniejszenie dawki budezonidu[1]. Gdy to możliwe, wybierz antybiotyk makrolidowy, który nie hamuje CYP3A4.
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko ogólnoustrojowych działań niepożądanych glikokortykosteroidów, łącznie z zahamowaniem czynności nadnerczy[1]. Ryzyko jest największe przy długotrwałym stosowaniu obu leków, a przy krótkiej kuracji antybiotykiem znaczenie kliniczne jest ograniczone[1].
Mechanizm
Erytromycyna hamuje izoenzym CYP3A4, który odpowiada głównie za metabolizm budezonidu[1]. Erytromycyna może znacząco zwiększać stężenie budezonidu w osoczu[3]. W efekcie rośnie ogólnoustrojowa ekspozycja na kortykosteroid, który w zwykłych warunkach jest szybko unieczynniany[2].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- objawy zespołu Cushinga (zaokrąglenie twarzy, przyrost masy ciała, obrzęki)
- glikemia
- ciśnienie tętnicze
- objawy niewydolności nadnerczy po odstawieniu (osłabienie, spadki ciśnienia)
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| czas leczenia ≤ 2 tygodnieerytromycyna | ryzyko maleje | Przy krótkotrwałym jednoczesnym stosowaniu (1–2 tygodnie) interakcja ma ograniczone znaczenie kliniczne. |
| Doustnadroga podania · budezonid | ryzyko rośnie | Budezonid doustny podlega intensywnemu metabolizmowi pierwszego przejścia z udziałem CYP3A4, dlatego zahamowanie tego enzymu silniej zwiększa jego ekspozycję ogólnoustrojową niż przy podaniu donosowym lub wziewnym. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Tafen Nasal 50 mcg/dawkę donosową, aerozol do nosa, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tafen-nasal-100193734/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Davercin 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/davercin-100017173/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Nebbud 0,25 mg/ml, zawiesina do nebulizacji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nebbud-100285755/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Niekorzystna interakcjaErytromycyna+ KlindamycynaNie należy łączyć klindamycyny z erytromycyną – trzeba wybrać jeden z tych antybiotyków.Jeśli masz przepisane oba te antybiotyki jednocześnie, zapytaj lekarza lub farmaceutę, zanim zaczniesz brać je razem.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Jeśli masz przepisane oba te antybiotyki jednocześnie, zapytaj lekarza lub farmaceutę, zanim zaczniesz brać je razem.
Erytromycyna i klindamycyna to dwa antybiotyki, które działają na bakterie w podobny sposób i mogą sobie nawzajem przeszkadzać. Przyjmowane razem mogą słabiej leczyć zakażenie niż każdy z nich osobno. Zwykle stosuje się tylko jeden z nich.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka lub objawy zakażenia, które nie ustępują albo się nasilają
- ciężka, wodnista lub krwista biegunka
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – antagonizm, PK – metabolizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie należy łączyć klindamycyny z erytromycyną – trzeba wybrać jeden z tych antybiotyków.[1] Zamiana erytromycyny na inny makrolid nie rozwiązuje problemu, bo antagonizm dotyczy całej grupy.[1] Gdy potrzebne jest szersze spektrum, należy dobrać antybiotyk z innej grupy zgodnie ze wskazaniem i antybiogramem.
Skutek kliniczny
Połączenie może osłabić skuteczność leczenia zakażenia i nie poszerza spektrum działania w stosunku do każdego z leków osobno. Oba antybiotyki zwiększają ryzyko biegunki związanej z Clostridioides difficile, więc łączenie ich nie przynosi korzyści, a sumuje ten problem.
Mechanizm
Klindamycyna i antybiotyki makrolidowe, w tym erytromycyna, działają antagonistycznie in vitro.[1] Oba leki wiążą się z podjednostką 50S rybosomu bakterii w nakładających się miejscach i konkurują o nie, przez co wzajemnie ograniczają swoje działanie. Klindamycyna jest metabolizowana głównie przez CYP3A4, a inhibitory tego enzymu mogą zmniejszać jej klirens.[2] Erytromycyna hamuje CYP3A4, więc może zwiększać stężenie klindamycyny, ale ma to drugorzędne znaczenie wobec antagonizmu działania.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- odpowiedź kliniczna na leczenie zakażenia
- biegunka (ryzyko zakażenia Clostridioides difficile)
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Clindamycin-MIP 300 300 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/clindamycin-mip-300-100114367/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dalacin C 75 mg/5 ml, granulat do sporządzania syropu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dalacin-c-100016908/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dalacin C. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/dalacin-c-100016908/
Oznaczenia na tej stronie
- Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
- Korzystna interakcjaPołączenie celowe
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.