Interakcje / Betametazon / Betametazon i lukrecja (lek)
Jaki opis pokazać?
Niekorzystna interakcja
Podczas ogólnoustrojowego leczenia betametazonem należy unikać przetworów z korzenia lukrecji.
Jeśli dostajesz betametazon w zastrzykach lub tabletkach, nie pij naparów z lukrecji i zapytaj farmaceutę o inne zioła na kaszel.
Niekorzystna interakcjaBetametazon+ Lukrecja (lek)Podczas ogólnoustrojowego leczenia betametazonem należy unikać przetworów z korzenia lukrecji.Jeśli dostajesz betametazon w zastrzykach lub tabletkach, nie pij naparów z lukrecji i zapytaj farmaceutę o inne zioła na kaszel.opóźniony (dni)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Jeśli dostajesz betametazon w zastrzykach lub tabletkach, nie pij naparów z lukrecji i zapytaj farmaceutę o inne zioła na kaszel.
Lukrecja może powodować zatrzymanie wody w organizmie, utratę potasu i wzrost ciśnienia. Betametazon podawany w zastrzykach lub tabletkach działa podobnie, więc razem te działania się nasilają. Krem z betametazonem stosowany na mały fragment skóry nie stwarza takiego problemu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- obrzęki nóg lub twarzy
- osłabienie lub skurcze mięśni
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- bóle głowy związane z wysokim ciśnieniem
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Podczas ogólnoustrojowego leczenia betametazonem należy unikać przetworów z korzenia lukrecji[1]. Jeśli pacjent nie chce lub nie może z nich zrezygnować, trzeba kontrolować stężenie potasu i ciśnienie tętnicze oraz obserwować, czy nie pojawiają się obrzęki. Miejscowe stosowanie betametazonu na niewielkie powierzchnie skóry nie wymaga zmiany postępowania.
Skutek kliniczny
Możliwa hipokaliemia, zatrzymanie płynów z obrzękami i wzrost ciśnienia tętniczego. Ciężka hipokaliemia grozi osłabieniem mięśni i zaburzeniami rytmu serca, zwłaszcza u osób przyjmujących leki moczopędne lub glikozydy nasercowe.
Mechanizm
Korzeń lukrecji zaburza gospodarkę wodno-elektrolitową i może znosić działanie leków obniżających ciśnienie, dlatego nie łączy się go z kortykosteroidami[1]. Glicyryzyna z lukrecji hamuje nerkowy rozkład kortyzolu, co daje obraz rzekomego hiperaldosteronizmu z zatrzymaniem sodu i wody oraz utratą potasu. Ogólnoustrojowo podany betametazon może dodatkowo obniżać stężenie potasu i sprzyjać zatrzymaniu płynów, więc oba działania się sumują.
Metabolizm i transportery
- Betametazon: substrat CYP3A4[2]
Monitorować
- stężenie potasu w surowicy
- ciśnienie tętnicze
- obrzęki i masa ciała
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Krem lub maśćpostać · betametazon | ryzyko maleje | Przy miejscowym stosowaniu betametazonu wchłanianie ogólnoustrojowe jest niewielkie i interakcja nie ma znaczenia klinicznego. Wyjątkiem jest długotrwałe stosowanie na duże powierzchnie skóry lub pod opatrunkiem okluzyjnym. |
| Regularne stosowanie przez wiele dniczas leczenia · lukrecja (lek) | ryzyko rośnie | Działanie mineralokortykoidowe glicyryzyny narasta przy długotrwałym regularnym przyjmowaniu, dlatego ryzyko hipokaliemii i nadciśnienia rośnie z czasem picia naparów. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Korzeń Lukrecji -, zioła do zaparzania. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/korzen-lukrecji-100117590/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Betnovate. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/betnovate-100087311/
Alkohol przy tych lekach
Betametazon a alkohol: brak opisu w bazie.
Lukrecja (lek) a alkohol: brak opisu w bazie.
Inne interakcje tych leków 192
Połączenie przeciwwskazaneBetametazon+ Insulina ludzkaPrzy ogólnoustrojowym podaniu betametazonu choremu leczonemu insuliną zwiększ częstość pomiarów glikemii i dostosuj dawkę insuliny do wyników, zwłaszcza dawki przed obiadem i kolacją.Mierz cukier częściej przez cały czas brania betametazonu i tuż po jego odstawieniu, a o zmianie dawki insuliny porozmawiaj z lekarzem.szybki (godziny)rozległe badania
Połączenie przeciwwskazane
Mierz cukier częściej przez cały czas brania betametazonu i tuż po jego odstawieniu, a o zmianie dawki insuliny porozmawiaj z lekarzem.
Betametazon w tabletkach lub w zastrzyku podnosi poziom cukru we krwi i osłabia działanie insuliny. Cukier może rosnąć zwłaszcza po posiłkach i po południu. Po zakończeniu leczenia betametazonem cukier spada i ta sama dawka insuliny może wtedy wywołać niedocukrzenie. Krem z betametazonem stosowany krótko na małej powierzchni skóry zwykle nie wpływa na cukier.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- wysokie wyniki cukru, zwłaszcza po posiłkach
- silne pragnienie i częste oddawanie moczu
- suchość w ustach, osłabienie, senność
- nudności, wymioty, ból brzucha lub zapach acetonu z ust
- po odstawieniu betametazonu: drżenie, poty, kołatanie serca, nagły głód lub splątanie
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- rozległe badania
Postępowanie
Przy ogólnoustrojowym podaniu betametazonu choremu leczonemu insuliną zwiększ częstość pomiarów glikemii i dostosuj dawkę insuliny do wyników, zwłaszcza dawki przed obiadem i kolacją. Kortykosteroidy osłabiają działanie insuliny, co może wymagać zmiany jej dawki[1]. Cukrzyca jest przeciwwskazaniem do ogólnoustrojowego stosowania kortykosteroidów, dlatego decyzja o leczeniu wymaga oceny korzyści i ryzyka przez lekarza[2]. Przy zmniejszaniu dawki lub odstawieniu betametazonu stopniowo wróć do wcześniejszej dawki insuliny, aby uniknąć hipoglikemii. Przy stosowaniu na skórę na małej powierzchni i krótko nie trzeba zmieniać leczenia.
Skutek kliniczny
Hiperglikemia, zwłaszcza poposiłkowa i w drugiej połowie dnia, z koniecznością zwiększenia dawki insuliny. U chorych z cukrzycą typu 1 możliwa jest kwasica ketonowa, a u chorych z cukrzycą typu 2 nasilona hiperglikemia aż do stanu hiperglikemiczno-hipermolalnego. Po zakończeniu kuracji kortykosteroidem utrzymanie zwiększonej dawki insuliny grozi hipoglikemią.
Mechanizm
Betametazon podany ogólnie nasila glukoneogenezę w wątrobie, zwiększa insulinooporność tkanek obwodowych i zmniejsza wychwyt glukozy przez mięśnie i tkankę tłuszczową. W ten sposób przeciwdziała hipoglikemizującemu działaniu insuliny. Kortykosteroidy zmniejszają działanie hipoglikemizujące insuliny i mogą wymagać zmiany jej dawki[1]. Przy stosowaniu na skórę wchłanianie ogólnoustrojowe jest zwykle małe, więc efekt ma znaczenie głównie przy dużych powierzchniach, opatrunkach okluzyjnych i długim leczeniu silnym preparatem.
Metabolizm i transportery
- Betametazon: substrat CYP3A4[3]
Monitorować
- glikemia na czczo i poposiłkowa, częściej niż zwykle przez cały okres podawania betametazonu ogólnie
- glikemia po południu i wieczorem
- ketony we krwi lub w moczu u chorych z cukrzycą typu 1 przy utrzymującej się hiperglikemii
- objawy hipoglikemii po zmniejszeniu dawki lub odstawieniu betametazonu
Kiedy ocena się zmienia
| Na skórędroga podania · betametazon | ryzyko maleje | Przy stosowaniu na skórę interakcje z innymi lekami nie są znane. Wpływ na glikemię jest możliwy dopiero przy długim stosowaniu silnego preparatu na dużej powierzchni, na skórę uszkodzoną lub pod opatrunkiem okluzyjnym, i wtedy warto częściej kontrolować glikemię. |
| Doustnie lub we wstrzyknięciudroga podania · betametazon | inne zalecenie | Cukrzyca jest przeciwwskazaniem do ogólnoustrojowego stosowania kortykosteroidów. Jeśli lekarz uzna leczenie za konieczne, wymagane są częstsze pomiary glikemii i aktywna korekta dawek insuliny. |
| Zmniejszanie dawki lub odstawienieczas leczenia · betametazon | inne zalecenie | Przy zmniejszaniu dawki lub odstawianiu betametazonu insulinooporność ustępuje, dlatego dawki insuliny zwiększone w trakcie kuracji należy stopniowo redukować pod kontrolą glikemii, aby uniknąć hipoglikemii. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Insuman Comb 15 100 j.m./ml, zawiesina do wstrzykiwań we wkładzie. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/insuman-comb-15-100105724/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Celestone 4 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/celestone-100013420/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Betnovate. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/betnovate-100087311/
Połączenie przeciwwskazaneBetametazon+ Insulina lizproPrzy ogólnoustrojowym stosowaniu betametazonu u chorego leczonego insuliną lizpro trzeba nasilić kontrolę glikemii i zwiększać dawki insuliny, głównie okołoposiłkowe, zgodnie z wynikami pomiarów.Podczas leczenia betametazonem w zastrzykach lub tabletkach mierz cukier częściej i ustal z lekarzem, jak zmieniać dawki insuliny w trakcie i po zakończeniu leczenia.szybki (godziny)rozległe badania
Połączenie przeciwwskazane
Podczas leczenia betametazonem w zastrzykach lub tabletkach mierz cukier częściej i ustal z lekarzem, jak zmieniać dawki insuliny w trakcie i po zakończeniu leczenia.
Betametazon podawany w zastrzyku lub w tabletkach podnosi poziom cukru we krwi i osłabia działanie insuliny. W czasie takiego leczenia możesz potrzebować więcej insuliny, a po jego zakończeniu znów mniej. Krem z betametazonem używany krótko i na małej powierzchni skóry zwykle nie wpływa na cukier.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- wysokie wyniki pomiarów cukru mimo zwykłej dawki insuliny
- wzmożone pragnienie i częste oddawanie moczu
- suchość w ustach, zmęczenie, senność
- nudności, wymioty, zapach acetonu z ust
- po odstawieniu sterydu: drżenie, poty, kołatanie serca, nagły głód lub splątanie (objawy niskiego cukru)
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- rozległe badania
Postępowanie
Przy ogólnoustrojowym stosowaniu betametazonu u chorego leczonego insuliną lizpro trzeba nasilić kontrolę glikemii i zwiększać dawki insuliny, głównie okołoposiłkowe, zgodnie z wynikami pomiarów[1]. Cukrzyca figuruje wśród przeciwwskazań do ogólnoustrojowego stosowania betametazonu[2], dlatego steroid podaje się tylko przy wyraźnych wskazaniach, po rozważeniu korzyści i ryzyka. Przy zmniejszaniu dawki lub odstawieniu betametazonu dawkę insuliny należy stopniowo obniżać. Przy krótkotrwałym stosowaniu betametazonu na skórę zmiana dawkowania insuliny zwykle nie jest potrzebna.
Skutek kliniczny
Przy ogólnoustrojowym podaniu betametazonu dochodzi do hiperglikemii i pogorszenia wyrównania cukrzycy mimo dotychczasowej dawki insuliny lizpro[1]. Wzrost glikemii dotyczy zwłaszcza okresu poposiłkowego i godzin popołudniowych oraz wieczornych. Po odstawieniu lub zmniejszeniu dawki steroidu zapotrzebowanie na insulinę spada, a pozostawienie zwiększonej dawki insuliny grozi hipoglikemią.
Mechanizm
Betametazon podawany ogólnie podnosi stężenie glukozy we krwi i działa przeciwnie do insuliny lizpro. Nasila glukoneogenezę w wątrobie i zmniejsza wrażliwość tkanek obwodowych na insulinę, przez co zapotrzebowanie na insulinę rośnie[1]. Glikokortykosteroidy stosowane miejscowo na skórę wchłaniają się w niewielkim stopniu, więc przy krótkim leczeniu małych powierzchni efekt ten jest zwykle bez znaczenia.
Metabolizm i transportery
- Betametazon: substrat CYP3A4[3]
Monitorować
- glikemia przed posiłkami i po posiłkach, zwłaszcza po południu i wieczorem
- glikemia w okresie zmniejszania dawki i po odstawieniu betametazonu (ryzyko hipoglikemii)
- ketony we krwi lub w moczu przy utrzymującej się wysokiej glikemii
- HbA1c przy dłuższej steroidoterapii
Kiedy ocena się zmienia
| Na skórędroga podania · betametazon | ryzyko maleje | Betametazon stosowany na skórę krótko i na ograniczonej powierzchni wchłania się w ilościach bez znaczenia dla glikemii. Ostrożność zachowuje się przy dużych powierzchniach, opatrunkach okluzyjnych, uszkodzonej skórze i długotrwałym stosowaniu silnych postaci. |
| Zmniejszanie dawki lub odstawienieczas leczenia · betametazon | inne zalecenie | Przy redukcji lub odstawieniu betametazonu zapotrzebowanie na insulinę lizpro maleje. Dawki insuliny zwiększone na czas steroidoterapii należy stopniowo obniżać pod kontrolą glikemii, aby uniknąć hipoglikemii. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Humalog BASAL 100 j./ml, zawiesina do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/humalog-basal-100029325/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Celestone 4 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/celestone-100013420/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Betnovate. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/betnovate-100087311/
Niekorzystna interakcjaAcetazolamid+ Lukrecja (lek)Nie łącz korzenia lukrecji z acetazolamidem i na czas leczenia zaproponuj inny preparat ziołowy.Nie pij naparów z korzenia lukrecji, dopóki przyjmujesz acetazolamid, i zapytaj farmaceutę o inny ziołowy preparat.opóźniony (dni)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Nie pij naparów z korzenia lukrecji, dopóki przyjmujesz acetazolamid, i zapytaj farmaceutę o inny ziołowy preparat.
Acetazolamid i korzeń lukrecji obniżają ilość potasu w organizmie, a razem mogą obniżyć go za bardzo. Lukrecja zatrzymuje też w organizmie sól i wodę, więc może podnosić ciśnienie i osłabiać działanie acetazolamidu. Niski potas osłabia mięśnie i może zaburzać pracę serca.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- osłabienie lub kurcze mięśni
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- obrzęki nóg
- bóle głowy lub wyraźnie wyższe ciśnienie
- duże zmęczenie lub senność
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PD – antagonizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz korzenia lukrecji z acetazolamidem i na czas leczenia zaproponuj inny preparat ziołowy. Korzenia lukrecji nie stosuje się łącznie z lekami moczopędnymi ani z innymi lekami nasilającymi zaburzenia wodno-elektrolitowe[1]. Acetazolamidu nie stosuje się przy obniżonym stężeniu potasu lub sodu we krwi[2]. Jeśli pacjent przyjmował już oba produkty, oznacz potas i sód oraz skontroluj ciśnienie tętnicze.
Skutek kliniczny
Hipokaliemia z osłabieniem mięśni, kurczami i ryzykiem zaburzeń rytmu serca, zwłaszcza u osób przyjmujących glikozydy nasercowe. Możliwy wzrost ciśnienia tętniczego, obrzęki i osłabienie działania moczopędnego oraz przeciwnadciśnieniowego.
Mechanizm
Acetazolamid zwiększa nerkowe wydalanie potasu i może wywołać kwasicę metaboliczną. Glicyryzyna z korzenia lukrecji hamuje inaktywację kortyzolu w nerce, co daje obraz rzekomego hiperaldosteronizmu z utratą potasu oraz zatrzymaniem sodu i wody. Utrata potasu się sumuje, a zatrzymanie sodu i wody przez lukrecję działa przeciwnie do efektu moczopędnego acetazolamidu.
Monitorować
- stężenie potasu w surowicy
- stężenie sodu w surowicy
- ciśnienie tętnicze
- obrzęki i masa ciała
- równowaga kwasowo-zasadowa przy dłuższym leczeniu
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Stosowanie regularne, wielodnioweczas leczenia · lukrecja (lek) | ryzyko rośnie | Efekt rzekomego hiperaldosteronizmu narasta przy regularnym, dłuższym stosowaniu korzenia lukrecji, więc ryzyko hipokaliemii i wzrostu ciśnienia jest wtedy większe. |
| Leczenie przewlekłeczas leczenia · acetazolamid | ryzyko rośnie | Przy przewlekłym stosowaniu acetazolamidu utrata potasu i kwasica utrzymują się dłużej, więc dołączenie lukrecji łatwiej prowadzi do istotnych zaburzeń elektrolitowych. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Korzeń Lukrecji -, zioła do zaparzania. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/korzen-lukrecji-100117590/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Diuramid 250 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/diuramid-100019829/
Niekorzystna interakcjaAmfoterycyna+ Lukrecja (lek)Nie stosuj korzenia lukrecji w czasie leczenia amfoterycyną B.Nie pij herbatek ani nie stosuj syropów z lukrecją w czasie leczenia amfoterycyną, a jeśli już je przyjmowałeś, powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie.opóźniony (dni)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Nie pij herbatek ani nie stosuj syropów z lukrecją w czasie leczenia amfoterycyną, a jeśli już je przyjmowałeś, powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie.
Amfoterycyna, lek przeciwgrzybiczy podawany w kroplówce, może obniżać poziom potasu i magnezu we krwi. Lukrecja, także w herbatkach i syropach, również obniża potas i może podnosić ciśnienie. Razem mogą bardziej obniżyć potas, co grozi osłabieniem mięśni i zaburzeniami rytmu serca.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- osłabienie lub skurcze mięśni
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- obrzęki nóg
- bóle głowy lub wyraźnie wyższe ciśnienie
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie stosuj korzenia lukrecji w czasie leczenia amfoterycyną B. Korzeń lukrecji nie powinien być stosowany łącznie z lekami nasilającymi zaburzenia wodno-elektrolitowe.[1] Jeśli pacjent przyjmował lukrecję przed rozpoczęciem leczenia, odstaw ją i oceń stężenie potasu i magnezu, a w razie potrzeby wyrównaj niedobory.
Skutek kliniczny
Nasilona hipokaliemia i hipomagnezemia z ryzykiem osłabienia mięśni, rabdomiolizy i zaburzeń rytmu serca, szczególnie u pacjentów otrzymujących glikozydy naparstnicy lub leki wydłużające QT. Lukrecja może też powodować wzrost ciśnienia tętniczego i obrzęki.
Mechanizm
Amfoterycyna B uszkadza kanaliki nerkowe i zwiększa utratę potasu i magnezu z moczem. Glicyryzyna z korzenia lukrecji hamuje inaktywację kortyzolu w nerce, co daje obraz rzekomego hiperaldosteronizmu z zatrzymaniem sodu i wody oraz utratą potasu. Oba działania sumują się i nasilają hipokaliemię. Korzenia lukrecji nie łączy się z lekami, które mogą nasilać zaburzenia równowagi wodno-elektrolitowej.[1]
Monitorować
- stężenie potasu w surowicy
- stężenie magnezu w surowicy
- EKG
- ciśnienie tętnicze
- obrzęki
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Stosowanie przez kilka dni lub dłużejczas leczenia · lukrecja (lek) | ryzyko rośnie | Działanie mineralokortykoidowe glicyryzyny narasta przy regularnym i dłuższym stosowaniu lukrecji, więc ryzyko hipokaliemii rośnie z czasem jej przyjmowania. |
| Obniżona czynność nerekeGFR · pacjent | ryzyko rośnie | Przy upośledzonej czynności nerek amfoterycyna B łatwiej nasila zaburzenia elektrolitowe, a należy szczególnie dokładnie kontrolować czynność nerek przy jednoczesnym stosowaniu innych leków obciążających nerki. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Korzeń Lukrecji -, zioła do zaparzania. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/korzen-lukrecji-100117590/
Niekorzystna interakcjaBudezonid+ Lukrecja (lek)Unikaj łączenia preparatów z korzeniem lukrecji z kortykosteroidami, a przy potrzebie leczenia kaszlu lub dolegliwości żołądkowych wybierz środek bez lukrecji.Nie stosuj lukrecji razem z budezonidem dłużej niż kilka dni i zapytaj farmaceutę o preparat na kaszel lub żołądek bez lukrecji.opóźniony (dni)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Nie stosuj lukrecji razem z budezonidem dłużej niż kilka dni i zapytaj farmaceutę o preparat na kaszel lub żołądek bez lukrecji.
Lukrecja przyjmowana dłużej może powodować utratę potasu z organizmu, zatrzymywanie wody i wzrost ciśnienia krwi. Leki sterydowe, takie jak budezonid, mogą to działanie nieco nasilać. Przy budezonidzie do nosa lub do inhalacji ryzyko jest małe, ale większe przy budezonidzie w tabletkach lub kapsułkach i przy długim piciu lukrecji.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- osłabienie lub skurcze mięśni
- kołatanie lub nierówne bicie serca
- obrzęki nóg lub szybki przyrost masy ciała
- bóle głowy lub podwyższone ciśnienie krwi
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Unikaj łączenia preparatów z korzeniem lukrecji z kortykosteroidami, a przy potrzebie leczenia kaszlu lub dolegliwości żołądkowych wybierz środek bez lukrecji.[1] Jeśli pacjent stosuje budezonid donosowo lub wziewnie w zwykłych dawkach, krótkotrwałe przyjmowanie lukrecji jest mało prawdopodobną przyczyną istotnych zaburzeń, ale nie zaleca się jej długotrwałego stosowania. U pacjentów z nadciśnieniem, niewydolnością serca, chorobą nerek, przyjmujących diuretyki lub glikozydy nasercowe oraz przy doustnym budezonidzie lukrecji należy unikać, a przy konieczności łączenia kontrolować potas i ciśnienie tętnicze.
Skutek kliniczny
Możliwe nasilenie hipokaliemii, wzrost ciśnienia tętniczego i obrzęki, zwłaszcza przy długotrwałym przyjmowaniu lukrecji i większej ekspozycji ogólnoustrojowej na budezonid. Korzeń lukrecji może też osłabiać działanie leków przeciwnadciśnieniowych.[1] Hipokaliemia może sprzyjać zaburzeniom rytmu serca, szczególnie u osób przyjmujących równocześnie diuretyki lub glikozydy nasercowe.
Mechanizm
Korzeń lukrecji nie powinien być łączony z kortykosteroidami ani innymi lekami, które mogą nasilać zaburzenia równowagi wodno-elektrolitowej.[1] Kwas glicyryzynowy i jego metabolit kwas glicyretynowy hamują 11β-dehydrogenazę hydroksysteroidową typu 2 w nerce, co pozwala kortyzolowi pobudzać receptor mineralokortykoidowy i wywołuje obraz rzekomego hiperaldosteronizmu. Glikokortykosteroidy działające ogólnoustrojowo mogą sumować się z tym działaniem, nasilając utratę potasu oraz zatrzymanie sodu i wody. Budezonid ma słabe działanie mineralokortykoidowe i przy podaniu donosowym lub wziewnym niewielką ekspozycję ogólnoustrojową, dlatego addycja jest głównie teoretyczna i rośnie wraz z dawką oraz ekspozycją ogólnoustrojową budezonidu.
Metabolizm i transportery
- Budezonid: wrażliwy substrat CYP3A4[2]
Monitorować
- stężenie potasu w surowicy
- ciśnienie tętnicze
- obrzęki i masa ciała
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Doustnadroga podania · budezonid | ryzyko rośnie | Budezonid doustny daje większą ekspozycję ogólnoustrojową niż postać donosowa lub wziewna, co zwiększa ryzyko addycji działań na gospodarkę wodno-elektrolitową z lukrecją. |
| Donosowa lub wziewnadroga podania · budezonid | ryzyko maleje | Przy budezonidzie donosowym lub wziewnym w zwykłych dawkach ekspozycja ogólnoustrojowa jest mała, a istotne klinicznie nasilenie hipokaliemii mało prawdopodobne. |
| Długotrwałe stosowanieczas leczenia · lukrecja (lek) | ryzyko rośnie | Działanie lukrecji na gospodarkę potasową narasta przy długotrwałym przyjmowaniu, dlatego ryzyko interakcji rośnie z czasem stosowania. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Korzeń Lukrecji -, zioła do zaparzania. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/korzen-lukrecji-100117590/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Niekorzystna interakcjaChlortalidon+ Lukrecja (lek)Korzenia lukrecji nie należy stosować razem z lekami moczopędnymi, w tym z chlortalidonem.Nie stosuj lukrecji, gdy przyjmujesz chlortalidon, i zapytaj farmaceutę o inny preparat na kaszel lub dolegliwości żołądkowe.opóźniony (dni)opisy przypadków
Niekorzystna interakcja
Nie stosuj lukrecji, gdy przyjmujesz chlortalidon, i zapytaj farmaceutę o inny preparat na kaszel lub dolegliwości żołądkowe.
Lukrecja i chlortalidon razem mogą mocno obniżyć poziom potasu we krwi. Zbyt mało potasu powoduje osłabienie, skurcze mięśni i może zaburzać pracę serca. Lukrecja dodatkowo zatrzymuje wodę i sól w organizmie, przez co lek gorzej obniża ciśnienie.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- osłabienie lub bóle mięśni
- skurcze łydek
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- wyższe niż zwykle ciśnienie
- obrzęki nóg
- silne zmęczenie
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PD – antagonizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Korzenia lukrecji nie należy stosować razem z lekami moczopędnymi, w tym z chlortalidonem[1]. Korzeń lukrecji może znosić działanie przeciwnadciśnieniowe leków[1]. Jeśli pacjent przyjmuje chlortalidon, warto zastąpić lukrecję innym preparatem o podobnym zastosowaniu. Chlortalidon łączony z innymi substancjami zwiększającymi utratę potasu wymaga dokładnej kontroli stężenia potasu i w razie potrzeby jego wyrównania[2]. Gdy pacjent już stosował oba preparaty dłużej, należy oznaczyć potas i zmierzyć ciśnienie, a lukrecję odstawić.
Skutek kliniczny
Nasilona hipokaliemia z ryzykiem osłabienia i bólów mięśni, rabdomiolizy oraz zaburzeń rytmu serca, zwłaszcza u osób przyjmujących glikozydy nasercowe lub leki wydłużające QT. Jednocześnie słabnie kontrola ciśnienia tętniczego i mogą pojawić się obrzęki.
Mechanizm
Glicyryzyna z korzenia lukrecji hamuje w nerkach unieczynnianie kortyzolu do kortyzonu, przez co kortyzol pobudza receptory mineralokortykoidowe i wywołuje stan rzekomego hiperaldosteronizmu z zatrzymaniem sodu i wody oraz zwiększonym wydalaniem potasu. Chlortalidon sam zwiększa utratę potasu z moczem, więc oba działania utraty potasu się sumują. Zatrzymanie sodu i wody przez lukrecję działa przeciwnie do moczopędnego i hipotensyjnego działania chlortalidonu.
Monitorować
- stężenie potasu w surowicy
- stężenie sodu i magnezu w surowicy
- ciśnienie tętnicze
- obrzęki i masa ciała
- EKG przy hipokaliemii lub jednoczesnym stosowaniu glikozydów nasercowych albo leków wydłużających QT
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Stosowanie codzienne przez dłuższy czasczas leczenia · lukrecja (lek) | ryzyko rośnie | Działanie mineralokortykoidowe glicyryzyny narasta przy regularnym stosowaniu, więc ryzyko hipokaliemii i utraty kontroli ciśnienia rośnie z czasem picia lukrecji. |
| Duża dawkadawka · lukrecja (lek) | ryzyko rośnie | Większa dawka korzenia lukrecji oznacza większą ilość glicyryzyny i silniejsze zatrzymanie sodu oraz utratę potasu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Korzeń Lukrecji -, zioła do zaparzania. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/korzen-lukrecji-100117590/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Uldiulan 12,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/uldiulan-100438041/
Niekorzystna interakcjaDeksametazon+ Lukrecja (lek)Należy unikać stosowania korzenia lukrecji w trakcie ogólnoustrojowego leczenia deksametazonem.Nie stosuj korzenia lukrecji w czasie leczenia deksametazonem i zapytaj farmaceutę o inny preparat ziołowy na kaszel.opóźniony (dni)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Nie stosuj korzenia lukrecji w czasie leczenia deksametazonem i zapytaj farmaceutę o inny preparat ziołowy na kaszel.
Lukrecja i deksametazon mogą razem powodować utratę potasu z organizmu oraz zatrzymywanie wody i soli. Może to prowadzić do obrzęków, wzrostu ciśnienia, osłabienia mięśni, a w cięższych przypadkach do zaburzeń rytmu serca. Ryzyko jest większe, gdy przyjmujesz też leki moczopędne albo leki na serce.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- osłabienie lub bóle mięśni
- skurcze mięśni
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- obrzęki nóg
- bóle głowy i wyższe niż zwykle ciśnienie
- szybki przyrost masy ciała
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Należy unikać stosowania korzenia lukrecji w trakcie ogólnoustrojowego leczenia deksametazonem.[1] Jeśli pacjent potrzebuje środka wykrztuśnego lub osłaniającego, lepiej wybrać preparat roślinny bez lukrecji. Gdy pacjent stosował oba preparaty przez dłuższy czas, warto skontrolować stężenie potasu i ciśnienie tętnicze, zwłaszcza jeśli przyjmuje też diuretyki lub glikozydy nasercowe.
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko hipokaliemii, zatrzymania sodu i wody, obrzęków oraz wzrostu ciśnienia tętniczego. Ciężka hipokaliemia może prowadzić do osłabienia i bólów mięśni, a także do zaburzeń rytmu serca. Ryzyko jest największe przy długotrwałym stosowaniu deksametazonu doustnie lub pozajelitowo, przy jednoczesnym przyjmowaniu diuretyków pętlowych lub tiazydowych, glikozydów nasercowych albo leków przeczyszczających oraz u osób z nadciśnieniem lub niewydolnością serca.
Mechanizm
Korzenia lukrecji nie należy stosować razem z kortykosteroidami ani z innymi lekami, które mogą nasilać zaburzenia równowagi wodno-elektrolitowej.[1] Glicyryzyna z lukrecji hamuje nerkową 11β-dehydrogenazę hydroksysteroidową typu 2, przez co kortyzol pobudza receptory mineralokortykoidowe i powstaje obraz rzekomego hiperaldosteronizmu z retencją sodu i utratą potasu. Kortykosteroidy same nasilają utratę potasu i zatrzymywanie sodu, więc oba działania się sumują. Kortykosteroidy osłabiają też działanie leków przeciwnadciśnieniowych i moczopędnych.[2] Lukrecja również może znosić działanie przeciwnadciśnieniowe leków.[1]
Metabolizm i transportery
Monitorować
- stężenie potasu w surowicy
- stężenie sodu w surowicy
- ciśnienie tętnicze
- obrzęki i masa ciała
- EKG przy hipokaliemii lub jednoczesnym stosowaniu glikozydów nasercowych
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Miejscowa (oczy, uszy, skóra)droga podania · deksametazon | ryzyko maleje | Przy miejscowym stosowaniu deksametazonu wchłanianie ogólnoustrojowe jest małe i addycja działania hipokaliemicznego nie ma znaczenia klinicznego. |
| Długotrwałe, regularne stosowanieczas leczenia · lukrecja (lek) | ryzyko rośnie | Rzekomy hiperaldosteronizm po lukrecji narasta przy regularnym, dłuższym stosowaniu, dlatego ryzyko hipokaliemii i nadciśnienia jest wtedy największe. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Korzeń Lukrecji -, zioła do zaparzania. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/korzen-lukrecji-100117590/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Pabi-Dexamethason 500 mcg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/pabi-dexamethason-100018356/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dexamethasone Krka. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/dexamethasone-krka-100334057/
Niekorzystna interakcjaDigoksyna+ Lukrecja (lek)Należy unikać stosowania korzenia lukrecji u pacjentów leczonych digoksyną.Nie pij naparu z lukrecji, gdy przyjmujesz digoksynę – zapytaj farmaceutę o inny ziołowy lek, a jeśli już go stosowałeś, powiedz o tym lekarzowi.opóźniony (dni)opisy przypadków
Niekorzystna interakcja
Nie pij naparu z lukrecji, gdy przyjmujesz digoksynę – zapytaj farmaceutę o inny ziołowy lek, a jeśli już go stosowałeś, powiedz o tym lekarzowi.
Lukrecja może powodować utratę potasu z organizmu. Gdy potasu jest za mało, digoksyna działa silniej na serce i łatwiej o jej przedawkowanie. Może to prowadzić do groźnych zaburzeń rytmu serca. Lukrecja może też podnosić ciśnienie i powodować obrzęki.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- nierówne, bardzo wolne lub kołatające bicie serca
- nudności, wymioty lub brak apetytu
- zaburzenia widzenia, np. żółte lub zielone zabarwienie obrazu
- osłabienie mięśni lub skurcze
- zawroty głowy lub omdlenie
- obrzęki nóg
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – synergizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Należy unikać stosowania korzenia lukrecji u pacjentów leczonych digoksyną[1]. Jeśli pacjent już przyjmuje oba preparaty, należy odstawić lukrecję i oznaczyć stężenie potasu w surowicy, a w razie objawów sugerujących zatrucie także stężenie digoksyny i wykonać EKG. W razie potrzeby leku wykrztuśnego lub osłaniającego należy wybrać preparat roślinny niewpływający na gospodarkę potasową.
Skutek kliniczny
Ryzyko objawów zatrucia digoksyną – zaburzeń rytmu serca, bradykardii, nudności, wymiotów, utraty apetytu i zaburzeń widzenia – wynikające z niedoboru potasu. Dodatkowo lukrecja może podnosić ciśnienie tętnicze i powodować obrzęki, co jest niekorzystne u pacjentów z niewydolnością serca. Ryzyko rośnie przy długotrwałym stosowaniu lukrecji oraz przy jednoczesnym przyjmowaniu leków moczopędnych lub przeczyszczających.
Mechanizm
Glicyryzyna zawarta w korzeniu lukrecji wywołuje stan rzekomego hiperaldosteronizmu – sprzyja zatrzymywaniu sodu i wody oraz utracie potasu z moczem. Hipokaliemia zwiększa wrażliwość mięśnia sercowego na digoksynę i nasila jej działanie toksyczne nawet przy prawidłowym stężeniu leku we krwi. Leki powodujące hipokaliemię nasilają toksyczne działanie digoksyny[2]. Korzeń lukrecji nie powinien być stosowany łącznie z glikozydami nasercowymi ani z innymi lekami, które mogą nasilać zaburzenia równowagi wodno-elektrolitowej[1].
Metabolizm i transportery
- Digoksyna: substrat P-gp[3]
Monitorować
- stężenie potasu w surowicy
- stężenie digoksyny w surowicy
- EKG i częstość akcji serca
- ciśnienie tętnicze
- obrzęki i masa ciała
Bezpieczniejsze alternatywy
liść bluszczutymianek
Kiedy ocena się zmienia
| Stosowanie długotrwałe lub w dużych ilościachczas leczenia · lukrecja (lek) | ryzyko rośnie | Utrata potasu wywołana glicyryzyną narasta wraz z czasem stosowania i ilością spożywanej lukrecji, dlatego ryzyko nasilenia toksyczności digoksyny jest największe przy regularnym, długotrwałym stosowaniu. |
| Podeszły wiekwiek · pacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych częściej występuje upośledzona czynność nerek, wolniejsza eliminacja digoksyny i równoczesne stosowanie leków moczopędnych, co zwiększa podatność na zatrucie przy hipokaliemii. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Korzeń Lukrecji -, zioła do zaparzania. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/korzen-lukrecji-100117590/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Digoxin Teva 250 mcg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/digoxin-teva-100019048/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Oznaczenia na tej stronie
- Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
- Korzystna interakcjaPołączenie celowe
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.