Interakcje / Cefepim / Cefepim i furosemid
Jaki opis pokazać?
Niekorzystna interakcja
Połączenie można stosować pod warunkiem kontroli czynności nerek.
Powiedz lekarzowi lub pielęgniarce, że bierzesz furosemid, i od razu zgłaszaj silne pragnienie, wyraźnie mniejszą ilość moczu albo splątanie.
Niekorzystna interakcjaCefepim+ FurosemidPołączenie można stosować pod warunkiem kontroli czynności nerek.Powiedz lekarzowi lub pielęgniarce, że bierzesz furosemid, i od razu zgłaszaj silne pragnienie, wyraźnie mniejszą ilość moczu albo splątanie.opóźniony (dni)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Powiedz lekarzowi lub pielęgniarce, że bierzesz furosemid, i od razu zgłaszaj silne pragnienie, wyraźnie mniejszą ilość moczu albo splątanie.
Furosemid usuwa z organizmu wodę, a cefepim to antybiotyk podawany w kroplówce lub zastrzyku i wydalany przez nerki. Gdy organizm jest odwodniony, nerki mogą pracować gorzej, a antybiotyk może gromadzić się w organizmie. Lekarz będzie wtedy częściej sprawdzał wyniki krwi i może zmienić dawki.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silne pragnienie i suchość w ustach
- wyraźnie mniej oddawanego moczu
- zawroty głowy przy wstawaniu
- splątanie lub nietypowa senność
- drżenia lub drgawki mięśni
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – wydalanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie można stosować pod warunkiem kontroli czynności nerek.[1] Przed włączeniem cefepimu i w trakcie leczenia należy oznaczać kreatyninę, oceniać nawodnienie i bilans płynów oraz dostosowywać dawkę cefepimu do aktualnego klirensu kreatyniny. Przy narastaniu stężenia kreatyniny lub objawach neurologicznych należy zweryfikować dawkę cefepimu i rozważyć ograniczenie dawki furosemidu.
Skutek kliniczny
Możliwe pogorszenie czynności nerek, zwłaszcza u pacjentów odwodnionych. Przy kumulacji cefepimu rośnie ryzyko działań neurotoksycznych, takich jak zaburzenia świadomości, splątanie, mioklonie i drgawki.
Mechanizm
Przy łączeniu cefepimu z silnie działającymi lekami moczopędnymi, takimi jak furosemid, należy starannie kontrolować czynność nerek ze względu na możliwe działanie nefrotoksyczne.[1] Furosemid może prowadzić do odwodnienia i hipowolemii, a odwodnienie i niedobór płynów zwiększają ryzyko ostrego uszkodzenia nerek.[2] Cefepim jest wydalany głównie przez nerki, dlatego pogorszenie ich czynności sprzyja jego kumulacji.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- stężenie kreatyniny i klirens kreatyniny
- diureza i bilans płynów
- stężenie potasu i sodu w surowicy
- stan neurologiczny (świadomość, mioklonie, drgawki)
Kiedy ocena się zmienia
| eGFR ≤ 30pacjent | ryzyko rośnie | Przy klirensie kreatyniny poniżej 30 ml/min ryzyko kumulacji cefepimu i jego działań neurotoksycznych jest największe, dlatego dawkę cefepimu trzeba zmniejszyć zgodnie z klirensem, a czynność nerek i stan neurologiczny kontrolować szczególnie często. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Cefepime Kabi 1 g, proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań lub infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cefepime-kabi-100251265/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Bopediat 5 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bopediat-100541440/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Alkohol przy tych lekach
Cefepim a alkohol: brak opisu w bazie.
Niekorzystna interakcjaFurosemida alkoholNależy zalecić pacjentowi unikanie alkoholu lub ograniczenie go do okazjonalnych, niewielkich ilości oraz unikanie picia w okresie najsilniejszego działania moczopędnego po przyjęciu dawki.Unikaj alkoholu w czasie leczenia, a jeśli wypijesz, to niewiele, pij też wodę i wstawaj powoli.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Unikaj alkoholu w czasie leczenia, a jeśli wypijesz, to niewiele, pij też wodę i wstawaj powoli.
Alkohol może wzmacniać działanie tego leku na obniżenie ciśnienia krwi. Oba jednocześnie zwiększają też utratę wody i soli z organizmu. Może to powodować zawroty głowy, osłabienie, omdlenia i upadki, szczególnie przy szybkim wstawaniu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zawroty głowy lub zaćmienie przed oczami przy wstawaniu
- omdlenie lub upadek
- silne pragnienie, suchość w ustach, oddawanie małych ilości moczu
- kurcze mięśni lub wyraźne osłabienie
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- splątanie lub nadmierna senność
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Należy zalecić pacjentowi unikanie alkoholu lub ograniczenie go do okazjonalnych, niewielkich ilości oraz unikanie picia w okresie najsilniejszego działania moczopędnego po przyjęciu dawki. Pacjent powinien wstawać powoli i dbać o odpowiednie nawodnienie. U osób regularnie pijących alkohol należy kontrolować ciśnienie tętnicze, stężenia elektrolitów i czynność nerek, a w razie wymiotów, biegunki lub objawów odwodnienia skonsultować dalsze dawkowanie furosemidu z lekarzem.
Skutek kliniczny
Najczęstszym skutkiem są zawroty głowy, osłabienie i spadki ciśnienia przy wstawaniu, które mogą prowadzić do omdleń i upadków. Odwodnienie i hipowolemia są przeciwwskazaniami do stosowania furosemidu[1] Picie dużych ilości alkoholu, zwłaszcza z wymiotami lub biegunką, może do nich doprowadzić i zwiększyć ryzyko ostrego uszkodzenia nerek. Hipokaliemia zwiększa ryzyko zaburzeń rytmu serca, w tym torsades de pointes, oraz nasila toksyczność digoksyny[1]
Mechanizm
Alkohol nasila działanie hipotensyjne furosemidu, co wynika z sumowania się efektów obu substancji. ChPL jednego z produktów furosemidu wymienia alkohol w punkcie 4.5 jako czynnik nasilający działanie hipotensyjne[1] Pozostałe charakterystyki furosemidu nie wspominają o alkoholu. Etanol rozszerza naczynia krwionośne i hamuje wydzielanie wazopresyny, co zwiększa utratę wody z moczem. Furosemid jako diuretyk pętlowy zmniejsza objętość krwi krążącej oraz zwiększa utratę sodu, potasu i magnezu. Skutkiem jest większe ryzyko niedociśnienia, zwłaszcza ortostatycznego, odwodnienia i zaburzeń elektrolitowych. Przewlekłe nadużywanie alkoholu samo sprzyja hipokaliemii i hipomagnezemii, a także uszkodzeniu wątroby, które wraz z zaburzeniami elektrolitowymi może przyspieszyć rozwój encefalopatii wątrobowej.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- ciśnienie tętnicze, w tym pomiar w pozycji stojącej
- stężenie potasu w surowicy
- stężenie sodu w surowicy
- stężenie magnezu w surowicy
- stężenie kreatyniny w surowicy
- objawy odwodnienia
Kiedy ocena się zmienia
| wiek ≥ 65pacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych niedociśnienie ortostatyczne i odwodnienie po alkoholu częściej prowadzą do upadków i złamań, a także do pogorszenia czynności nerek. |
| Duża ilość lub upojenie alkoholoweilość alkoholu · alkohol | ryzyko rośnie | Duże ilości alkoholu, zwłaszcza z wymiotami lub biegunką, mogą prowadzić do hipowolemii i odwodnienia, które są przeciwwskazaniami do stosowania furosemidu, oraz do ostrego uszkodzenia nerek. |
| Przewlekłe nadużywanie alkoholuczas leczenia · alkohol | inne zalecenie | U osób przewlekle nadużywających alkoholu należy regularnie kontrolować stężenia potasu, sodu i magnezu oraz czynność wątroby i nerek, ponieważ zaburzenia elektrolitowe i choroba wątroby nasilają ryzyko arytmii i encefalopatii wątrobowej, która jest przeciwwskazaniem do stosowania furosemidu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Bopediat 5 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bopediat-100541440/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Inne interakcje tych leków 213
Połączenie przeciwwskazaneAntybiotyki okulistyczne (np. tobramycyna, netylmycyna)+ Diuretyki pętlowe (np. torasemid, furosemid) klasaPrzy jednoczesnym stosowaniu antybiotyku aminoglikozydowego w kroplach lub maści do oczu i diuretyku pętlowego nie trzeba zmieniać leczenia ani dawkowania.Stosuj antybiotyk do oczu i lek moczopędny tak, jak zalecił lekarz, i nie przedłużaj leczenia kroplami lub maścią do oczu bez porozumienia z lekarzem.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Stosuj antybiotyk do oczu i lek moczopędny tak, jak zalecił lekarz, i nie przedłużaj leczenia kroplami lub maścią do oczu bez porozumienia z lekarzem.
Antybiotyki do oczu, takie jak tobramycyna czy netylmycyna, możesz stosować razem z lekami moczopędnymi, takimi jak furosemid czy torasemid. Z kropli i maści do oczu do krwi przedostaje się bardzo mało leku, więc nie wzmacnia on działania leku moczopędnego na uszy i nerki. Ostrożność jest potrzebna dopiero wtedy, gdy podobny antybiotyk dostajesz w zastrzyku lub kroplówce.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- szumy lub dzwonienie w uszach
- pogorszenie słuchu
- zawroty głowy lub zaburzenia równowagi
- wyraźnie mniejsza ilość oddawanego moczu
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Przy jednoczesnym stosowaniu antybiotyku aminoglikozydowego w kroplach lub maści do oczu i diuretyku pętlowego nie trzeba zmieniać leczenia ani dawkowania. Dotyczy to jednakowo tobramycyny i netylmycyny podawanych do oka oraz furosemidu i torasemidu. Należy upewnić się, że aminoglikozyd jest stosowany wyłącznie miejscowo do oka i przez zalecany czas. Jeżeli pacjent otrzymuje jednocześnie aminoglikozyd ogólnie (dożylnie lub domięśniowo), obowiązuje postępowanie jak przy interakcji niekorzystnej – unikanie połączenia albo ścisłe monitorowanie słuchu, czynności nerek i stężenia aminoglikozydu[1].
Skutek kliniczny
Przy miejscowym stosowaniu antybiotyku aminoglikozydowego do oka razem z diuretykiem pętlowym nie oczekuje się klinicznie istotnego nasilenia ototoksyczności ani nefrotoksyczności. Ryzyko szumów usznych, niedosłuchu, zaburzeń równowagi i uszkodzenia nerek staje się realne dopiero przy ogólnym podaniu aminoglikozydu, zwłaszcza z dożylnym diuretykiem pętlowym w dużej dawce.
Mechanizm
Aminoglikozydy (tobramycyna, netylmycyna) i diuretyki pętlowe (furosemid, torasemid) mogą każdy z osobna uszkadzać ucho wewnętrzne[2]. Aminoglikozydy dodatkowo uszkadzają nerki. Przy podaniu ogólnym ich działanie ototoksyczne sumuje się, a odwodnienie po diuretyku może zwiększać stężenie aminoglikozydu w surowicy i w perylimfie. Po miejscowym podaniu do worka spojówkowego wchłanianie aminoglikozydu do krwi jest znikome, więc nie powstaje stężenie, które mogłoby nasilić toksyczność diuretyku pętlowego.
Monitorować
- Weryfikacja drogi podania aminoglikozydu (tylko miejscowo do oka)
- Przy podaniu ogólnym aminoglikozydu – kreatynina i eGFR, stężenie aminoglikozydu, słuch i równowaga, nawodnienie i elektrolity
Kiedy ocena się zmienia
| Ogólnoustrojowa (dożylnie lub domięśniowo)droga podania · antybiotyki okulistyczne | ryzyko rośnie | Przy ogólnym podaniu tobramycyny lub netylmycyny razem z diuretykiem pętlowym ototoksyczność i nefrotoksyczność sumują się, a ryzyko rośnie przy dożylnym podaniu diuretyku w dużej dawce, odwodnieniu i niewydolności nerek. Należy unikać połączenia albo monitorować stężenie aminoglikozydu, czynność nerek, słuch i nawodnienie. |
| Noworodki i wcześniakiwiek · pacjent | ryzyko rośnie | U noworodków, zwłaszcza wcześniaków, względne wchłanianie ogólne leków podawanych do oka jest większe, a czynność nerek niedojrzała. Przy jednoczesnym podawaniu diuretyku pętlowego warto ograniczyć czas leczenia okulistycznego do niezbędnego minimum i zwracać uwagę na czynność nerek. |
Źródła
- Triggs E, Charles B. Pharmacokinetics and therapeutic drug monitoring of gentamicin in the elderly. Clin Pharmacokinet. 1999;37(4):331-41. doi: 10.2165/00003088-199937040-00004. PMID: 10554048.
- Schacht J. Molecular mechanisms of drug-induced hearing loss. Hear Res. 1986;22:297-304. doi: 10.1016/0378-5955(86)90105-x. PMID: 3015857.
Połączenie przeciwwskazaneFurosemid+ KetoprofenFurosemid łącz z ketoprofenem podawanym ogólnie tylko wtedy, gdy jest to konieczne, a u pacjentów na intensywnej terapii moczopędnej ketoprofenu nie stosuje się.Nie przyjmuj ketoprofenu na własną rękę, gdy bierzesz furosemid – zapytaj farmaceutę o inny lek przeciwbólowy, a jeśli oba leki przepisał lekarz, dbaj o odpowiednie nawodnienie.opóźniony (dni)rozległe badania
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj ketoprofenu na własną rękę, gdy bierzesz furosemid – zapytaj farmaceutę o inny lek przeciwbólowy, a jeśli oba leki przepisał lekarz, dbaj o odpowiednie nawodnienie.
Ketoprofen, lek przeciwbólowy i przeciwzapalny, może osłabiać działanie furosemidu, przez co w organizmie zatrzymuje się więcej wody, a ciśnienie może rosnąć. Oba leki przyjmowane razem mogą też obciążać nerki, szczególnie gdy organizm jest odwodniony i u osób starszych. Jeśli lekarz zalecił oba leki, pij odpowiednią ilość płynów i obserwuj, czy nie pojawiają się niepokojące objawy.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- obrzęki nóg lub kostek
- szybki przyrost masy ciała
- wyraźnie mniej oddawanego moczu
- narastająca duszność
- silne osłabienie lub zawroty głowy
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm, PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- rozległe badania
Postępowanie
Furosemid łącz z ketoprofenem podawanym ogólnie tylko wtedy, gdy jest to konieczne, a u pacjentów na intensywnej terapii moczopędnej ketoprofenu nie stosuje się[1]. Przed rozpoczęciem leczenia skojarzonego wyrównaj nawodnienie pacjenta i po włączeniu ketoprofenu starannie kontroluj czynność nerek[2][3]. Stosuj najmniejszą skuteczną dawkę ketoprofenu przez możliwie krótki czas i obserwuj odpowiedź diuretyczną, masę ciała oraz ciśnienie tętnicze. Szczególnej ostrożności wymaga dodatkowe stosowanie inhibitora ACE lub antagonisty receptora angiotensyny II, bo każdy z tych leków dodatkowo zwiększa ryzyko ostrego uszkodzenia nerek[3]. W leczeniu bólu bez komponenty zapalnej rozważ paracetamol.
Skutek kliniczny
Połączenie osłabia działanie moczopędne i hipotensyjne furosemidu, co może prowadzić do zatrzymania płynów, nasilenia obrzęków, wzrostu ciśnienia tętniczego i zaostrzenia niewydolności serca[2]. Zwiększa się też ryzyko ostrego uszkodzenia nerek, zwłaszcza u osób odwodnionych i w podeszłym wieku[2][3].
Mechanizm
Ketoprofen hamuje syntezę prostaglandyn w nerkach, a to one podtrzymują przepływ krwi przez nerki i wspomagają wydalanie sodu wywołane przez furosemid. W efekcie działanie moczopędne furosemidu słabnie[2]. Jednocześnie furosemid zmniejsza objętość płynów, a ukrwienie nerki u osoby z niedoborem płynów w dużym stopniu zależy od prostaglandyn, dlatego łączne działanie obu leków zmniejsza przepływ krwi przez nerki i sprzyja ich ostremu uszkodzeniu[2][3].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- stężenie kreatyniny i eGFR po włączeniu ketoprofenu
- stężenie potasu i sodu w surowicy
- diureza i masa ciała
- obrzęki i objawy niewydolności serca
- ciśnienie tętnicze
- stan nawodnienia
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Intensywna terapia moczopędnadawka · furosemid | ryzyko rośnie | Podczas intensywnej terapii moczopędnej ketoprofen jest przeciwwskazany. |
| Miejscowa (na skórę)droga podania · ketoprofen | ryzyko maleje | Ketoprofen stosowany miejscowo na skórę osiąga małe stężenia we krwi, dlatego ryzyko osłabienia działania furosemidu i uszkodzenia nerek jest znacznie mniejsze niż przy podaniu doustnym. |
| Podeszły wiekwiek · pacjent | ryzyko rośnie | U pacjentów w podeszłym wieku ryzyko pogorszenia czynności nerek podczas skojarzenia NLPZ z lekami moczopędnymi jest większe i wymaga szczególnej ostrożności. |
| Ciężka niewydolność nerekeGFR · pacjent | interakcja nie dotyczy | Ketoprofenu nie stosuje się u pacjentów z ciężką niewydolnością nerek. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ketoflix 50 mg, granulat do sporządzania roztworu doustnego, w saszetce. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ketoflix-100423111/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Okitask 25 mg, granulat powlekany. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/okitask-100358098/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Bopediat 5 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bopediat-100541440/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Połączenie przeciwwskazaneNeomycyna+ FurosemidNeomycyny nie stosuje się u pacjentów przyjmujących furosemid ani inne leki ototoksyczne i nefrotoksyczne.Jeśli bierzesz furosemid, nie stosuj neomycyny i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek na skórę.opóźniony (dni)opisy przypadków
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli bierzesz furosemid, nie stosuj neomycyny i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek na skórę.
Neomycyny nie stosuje się razem z furosemidem. Oba leki mogą uszkadzać słuch, narząd równowagi i nerki, a razem to ryzyko wyraźnie rośnie. Uszkodzenie słuchu może być trwałe. Ryzyko jest większe, gdy smarujesz neomycyną rany, owrzodzenia lub duże powierzchnie skóry.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- szumy lub dzwonienie w uszach
- pogorszenie słuchu albo uczucie zatkanego ucha
- zawroty głowy i problemy z równowagą
- wyraźnie mniej oddawanego moczu
- obrzęki, silne pragnienie lub suchość w ustach
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Neomycyny nie stosuje się u pacjentów przyjmujących furosemid ani inne leki ototoksyczne i nefrotoksyczne.[1][2] U pacjenta leczonego furosemidem należy wybrać miejscowy lek przeciwbakteryjny bez działania ototoksycznego. Jeśli lekarz mimo to zdecyduje o jednoczesnym leczeniu, trzeba częściej kontrolować słuch i czynność nerek oraz dbać o prawidłowe nawodnienie pacjenta.[3] Neomycyny nie nakłada się na uszkodzoną skórę, duże powierzchnie, zmiany sączące i owrzodzenia żylakowate.[1]
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko uszkodzenia układu ślimakowo-przedsionkowego, czyli niedosłuchu, szumów usznych i zaburzeń równowagi, które mogą być trwałe.[3] Rośnie także ryzyko nefrotoksyczności i ostrego uszkodzenia nerek, zwłaszcza u osób odwodnionych.[3]
Mechanizm
Neomycyna jest aminoglikozydem o działaniu ototoksycznym i nefrotoksycznym, a furosemid jako diuretyk pętlowy również uszkadza ucho wewnętrzne, więc ich działania toksyczne na narząd słuchu i równowagi sumują się.[3] Furosemid może ponadto prowadzić do odwodnienia i niedoboru płynów, które zwiększają ryzyko ostrego uszkodzenia nerek, a tym samym nasilają nefrotoksyczność aminoglikozydu.[3] Długotrwałe stosowanie neomycyny razem z lekami nefro- i ototoksycznymi nasila jej toksyczność.[1] Przy stosowaniu na skórę znaczenie ma wchłanianie ogólnoustrojowe, które rośnie przy aplikacji na uszkodzoną skórę, duże powierzchnie i owrzodzenia.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- słuch (szumy uszne, niedosłuch)
- równowaga i zawroty głowy
- czynność nerek (kreatynina)
- stan nawodnienia i bilans płynów
- elektrolity (potas, sód)
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Na uszkodzoną skórę, duże powierzchnie, zmiany sączące lub owrzodzeniadroga podania · neomycyna | ryzyko rośnie | Aplikacja na uszkodzoną skórę i duże powierzchnie zwiększa wchłanianie ogólnoustrojowe neomycyny, a takie stosowanie jest samo w sobie przeciwwskazane. |
| Długotrwałe stosowanieczas leczenia · neomycyna | ryzyko rośnie | Długotrwałe stosowanie neomycyny razem z lekami nefro- i ototoksycznymi nasila jej toksyczność. |
| ObniżonyeGFR · pacjent | ryzyko rośnie | Niewydolność nerek, odwodnienie i niedobór płynów zwiększają ryzyko ostrego uszkodzenia nerek przy łączeniu furosemidu z lekami nefrotoksycznymi. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Neomycinum TZF 11,72 mg/g, aerozol na skórę, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/neomycinum-tzf-100046743/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Neobiotic 11,72 mg/g, aerozol na skórę, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/neobiotic-100427913/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Bopediat 5 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bopediat-100541440/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Połączenie przeciwwskazaneTorasemid+ CefepimNie łącz torasemidu z cefepimem.Powiedz lekarzowi, który zleca cefepim, że przyjmujesz torasemid, i nie odstawiaj żadnego leku na własną rękę.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Powiedz lekarzowi, który zleca cefepim, że przyjmujesz torasemid, i nie odstawiaj żadnego leku na własną rękę.
Cefepim to antybiotyk podawany w kroplówce lub zastrzyku, a torasemid to lek moczopędny. Razem mogą bardziej obciążać nerki. Gdy nerki pracują gorzej, antybiotyk może gromadzić się w organizmie i działać na układ nerwowy. Tego połączenia zwykle się unika.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- wyraźnie mniej moczu niż zwykle
- nowe lub nasilone obrzęki
- silne osłabienie, nudności
- splątanie lub dezorientacja
- drżenia, mimowolne skurcze mięśni lub drgawki
- silne pragnienie, suchość w ustach, zawroty głowy
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – wydalanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz torasemidu z cefepimem[1]. Jeżeli leczenie cefepimem jest niezbędne, a torasemidu nie można odstawić, decyzję podejmuje lekarz, a czynność nerek trzeba starannie kontrolować przez cały czas skojarzenia[2]. Rozważ czasowe zmniejszenie dawki lub wstrzymanie torasemidu, wyrównaj nawodnienie i dostosuj dawkę cefepimu do aktualnej czynności nerek.
Skutek kliniczny
Możliwe pogorszenie czynności nerek aż do ostrego uszkodzenia nerek. Kumulacja cefepimu przy upośledzonej czynności nerek zwiększa ryzyko działań neurotoksycznych, takich jak encefalopatia, splątanie, mioklonie i drgawki.
Mechanizm
Torasemid, zwłaszcza w dużych dawkach, może nasilać nefrotoksyczne działanie cefalosporyn[1]. Silnie działające leki moczopędne zalicza się do leków mogących działać nefrotoksycznie w skojarzeniu z cefepimem[2]. Utrata płynów wywołana diuretykiem pętlowym może obniżać przesączanie kłębuszkowe, a cefepim jest wydalany głównie przez nerki, więc przy pogorszeniu ich czynności jego stężenie we krwi może rosnąć.
Monitorować
- stężenie kreatyniny i eGFR
- diureza i bilans płynów
- stężenie potasu, sodu i magnezu
- ciśnienie tętnicze
- stan neurologiczny – splątanie, mioklonie, drgawki
Kiedy ocena się zmienia
| Duża dawkadawka · torasemid | ryzyko rośnie | Duże dawki torasemidu w większym stopniu nasilają nefrotoksyczne działanie cefalosporyn. |
| ObniżonyeGFR · pacjent | ryzyko rośnie | Przy upośledzonej czynności nerek łatwiej dochodzi do dalszego jej pogorszenia i kumulacji cefepimu z ryzykiem neurotoksyczności. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Toramide 2,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/toramide-100140100/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Cefepime Kabi 1 g, proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań lub infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cefepime-kabi-100251265/
Połączenie przeciwwskazaneDiuretyki pętlowe (np. torasemid, furosemid)+ Prokinetyki (np. cyzapryd) klasaPołączenie diuretyku pętlowego z prokinetykiem wydłużającym odstęp QT jest przeciwwskazane.Nie przyjmuj leku moczopędnego z grupy diuretyków pętlowych razem z lekiem na żołądek, który może zaburzać rytm serca, i zapytaj lekarza lub farmaceutę o bezpieczniejszy zamiennik.opóźniony (dni)opisy przypadków
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj leku moczopędnego z grupy diuretyków pętlowych razem z lekiem na żołądek, który może zaburzać rytm serca, i zapytaj lekarza lub farmaceutę o bezpieczniejszy zamiennik.
Leki moczopędne, takie jak furosemid i torasemid, wypłukują z organizmu potas i magnez. Gdy jest ich za mało, serce staje się bardziej wrażliwe na leki, które mogą zaburzać jego rytm. Takim lekiem jest cyzapryd stosowany na przyspieszenie opróżniania żołądka, dlatego nie łączy się go z tymi lekami moczopędnymi. Inne leki z tej grupy, czyli itopryd i metoklopramid, nie stwarzają takiego ryzyka.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- zawroty głowy albo omdlenie
- osłabienie mięśni lub skurcze łydek
- silne wymioty lub biegunka
- ChPL
- nie sprawdzono
- Mechanizm
- PD – synergizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Połączenie diuretyku pętlowego z prokinetykiem wydłużającym odstęp QT jest przeciwwskazane. Cyzaprydu nie stosuje się u pacjentów przyjmujących furosemid lub torasemid ani u osób z niewyrównaną hipokaliemią lub hipomagnezemią. Gdy potrzebny jest lek prokinetyczny, należy wybrać itopryd albo krótkotrwale metoklopramid przy prawidłowym stężeniu potasu i magnezu. Jeśli pacjent już przyjmuje oba leki, trzeba odstawić cyzapryd, oznaczyć elektrolity i wykonać EKG.
Skutek kliniczny
Wydłużenie odstępu QT, komorowe zaburzenia rytmu, w tym torsade de pointes, omdlenia i nagły zgon sercowy. Ryzyko jest największe przy dużych dawkach diuretyku, wymiotach lub biegunce, niewydolności serca i u osób starszych.
Mechanizm
Diuretyki pętlowe zwiększają wydalanie potasu i magnezu z moczem, co prowadzi do hipokaliemii i hipomagnezemii. Niedobór tych elektrolitów spowalnia repolaryzację mięśnia sercowego i wzmacnia działanie leków blokujących kanały potasowe hERG. Cyzapryd blokuje te kanały i wydłuża odstęp QT, a na tle zaburzeń elektrolitowych ryzyko częstoskurczu typu torsade de pointes rośnie wielokrotnie. Mechanizm dotyczy obu diuretyków pętlowych, czyli furosemidu i torasemidu, ale po stronie prokinetyków wyłącznie cyzaprydu.
Monitorować
- stężenie potasu w surowicy
- stężenie magnezu w surowicy
- EKG z oceną odstępu QTc
- kołatania serca, zawroty głowy i omdlenia
Kiedy ocena się zmienia
| Duże dawki lub podanie dożylnedawka · diuretyki pętlowe | ryzyko rośnie | Duże dawki diuretyku pętlowego i podanie dożylne szybciej i silniej obniżają stężenie potasu i magnezu, co zwiększa ryzyko zaburzeń rytmu. |
| wiek ≥ 65 latpacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych częściej występują choroby serca, zaburzenia elektrolitowe i przyjmowanie kilku leków wydłużających QT jednocześnie. |
| Upośledzona czynność nerekeGFR · pacjent | ryzyko rośnie | Przy niewydolności nerek trudniej utrzymać prawidłowe stężenia elektrolitów, a często stosuje się większe dawki diuretyków pętlowych. |
Niekorzystna interakcjaAmikacyna+ CefepimPołączenie stosuje się tylko wtedy, gdy jest uzasadnione ciężkością zakażenia, przy bardzo uważnej kontroli czynności nerek i słuchu.Pij tyle płynów, ile zaleci lekarz, i od razu powiedz personelowi, jeśli zauważysz u siebie któryś z niepokojących objawów.opóźniony (dni)opisy przypadków
Niekorzystna interakcja
Pij tyle płynów, ile zaleci lekarz, i od razu powiedz personelowi, jeśli zauważysz u siebie któryś z niepokojących objawów.
Amikacyna i cefepim to antybiotyki podawane razem w ciężkich zakażeniach, bo wspólnie działają silniej na bakterie. Oba leki mogą obciążać nerki, a amikacyna może też uszkadzać słuch i narząd równowagi. Gdy nerki pracują słabiej, cefepim gromadzi się w organizmie i może wywołać splątanie lub drgawki. Dlatego podczas leczenia lekarz regularnie zleca badania krwi i obserwuje twój stan.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- wyraźnie mniej moczu niż zwykle albo obrzęki
- szum lub dzwonienie w uszach
- pogorszenie słuchu
- zawroty głowy lub chwiejność przy chodzeniu
- splątanie, nietypowa senność lub dezorientacja
- drżenie lub mimowolne skurcze mięśni
- drgawki
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – wydalanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Połączenie stosuje się tylko wtedy, gdy jest uzasadnione ciężkością zakażenia, przy bardzo uważnej kontroli czynności nerek i słuchu.[1] Czynność nerek kontroluje się starannie przez cały czas skojarzonego leczenia.[2] Dawki obu leków dostosowuje się do aktualnego klirensu kreatyniny, stężenia amikacyny oznacza się w ramach monitorowania terapeutycznego, a czas leczenia amikacyną ogranicza się do niezbędnego minimum. Leków nie miesza się w jednym pojemniku ani w jednej strzykawce i podaje się je oddzielnie.
Skutek kliniczny
Głównym zagrożeniem jest ostre uszkodzenie nerek i uszkodzenie słuchu lub narządu równowagi przez amikacynę. Kumulacja cefepimu przy pogorszeniu czynności nerek może wywołać encefalopatię, splątanie, mioklonie i drgawki, w tym niedrgawkowy stan padaczkowy.
Mechanizm
Amikacyna jest nefrotoksyczna i ototoksyczna, a cefalosporyny mogą nasilać jej toksyczność.[1] Cefepim wymaga starannej kontroli czynności nerek przy łączeniu z aminoglikozydami.[2] Oba leki są wydalane głównie przez nerki, więc pogorszenie ich czynności wywołane amikacyną prowadzi do kumulacji obu antybiotyków, co zwiększa ryzyko dalszego uszkodzenia nerek i słuchu oraz neurotoksyczności cefepimu.
Monitorować
- kreatynina i eGFR w surowicy
- diureza i stan nawodnienia
- stężenie amikacyny w surowicy
- słuch i równowaga, w razie możliwości audiometria
- stan neurologiczny – świadomość, mioklonie, drgawki
Kiedy ocena się zmienia
| Wziewna (nebulizacja liposomalna)droga podania · amikacyna | ryzyko maleje | Przy amikacynie podawanej wziewnie w postaci liposomalnej narażenie ogólnoustrojowe jest małe, więc ryzyko sumowania nefrotoksyczności z cefepimem jest mniejsze niż przy podaniu dożylnym, ale kontrola czynności nerek i słuchu nadal jest zasadna. |
| ObniżonyeGFR · pacjent | ryzyko rośnie | U pacjentów z upośledzoną czynnością nerek rośnie ryzyko kumulacji obu leków, dalszego uszkodzenia nerek oraz neurotoksyczności cefepimu, dlatego dawki i odstępy obu leków muszą być dostosowane do klirensu kreatyniny. |
| Leczenie przedłużoneczas leczenia · amikacyna | ryzyko rośnie | Ryzyko nefrotoksyczności i ototoksyczności amikacyny rośnie z długością leczenia, dlatego skojarzenie ogranicza się do niezbędnego czasu i po uzyskaniu antybiogramu rozważa deeskalację. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Amikacin B.Braun 2,5 mg/ml, roztwór do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/amikacin-b-braun-100256914/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Cefepime Kabi 1 g, proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań lub infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cefepime-kabi-100251265/
Niekorzystna interakcjaChloramfenikol+ CefepimUnikaj łączenia chloramfenikolu z cefepimem.Jeśli dostajesz cefepim, nie stosuj chloramfenikolu, także w maści, bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Jeśli dostajesz cefepim, nie stosuj chloramfenikolu, także w maści, bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą.
Chloramfenikol i cefepim to dwa antybiotyki, które działają na bakterie w różny sposób. Chloramfenikol zatrzymuje namnażanie bakterii, a cefepim najlepiej zabija bakterie, które się namnażają. Dlatego przy jednoczesnym stosowaniu chloramfenikol może osłabić działanie cefepimu i leczenie zakażenia może być mniej skuteczne. Tych leków zwykle nie łączy się ze sobą, także gdy chloramfenikol jest w maści.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka, która nie mija lub wraca mimo leczenia
- pogorszenie samopoczucia lub nasilenie objawów zakażenia
- niezwykłe siniaki, krwawienia lub częste infekcje
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – antagonizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Unikaj łączenia chloramfenikolu z cefepimem.[1] Jeśli potrzebne jest leczenie skojarzone z cefepimem, wybierz lek towarzyszący, który nie działa bakteriostatycznie. Gdy połączenia nie da się uniknąć, oceniaj na bieżąco odpowiedź kliniczną na leczenie zakażenia. U pacjentów przyjmujących pochodne kumaryny kontroluj czas protrombinowy.[1]
Skutek kliniczny
Połączenie grozi słabszym działaniem bakteriobójczym cefepimu i gorszą skutecznością leczenia zakażenia. Ma to szczególne znaczenie w ciężkich zakażeniach, w których liczy się szybkie zabicie bakterii. Przy ogólnoustrojowym podaniu chloramfenikolu trzeba też pamiętać o jego toksyczności dla szpiku. Chloramfenikol i cefalosporyny mogą nasilać działanie pochodnych kumaryny, co ma znaczenie u pacjentów przyjmujących te leki.[1][2]
Mechanizm
Chloramfenikolu nie należy łączyć z cefalosporynami, ponieważ działają wobec siebie antagonistycznie.[1] Chloramfenikol działa bakteriostatycznie, bo hamuje syntezę białek bakteryjnych na poziomie rybosomu. Zatrzymuje w ten sposób podziały komórek bakterii. Cefepim jako antybiotyk beta-laktamowy hamuje syntezę ściany komórkowej i działa bakteriobójczo przede wszystkim na bakterie, które aktywnie się dzielą. Jednoczesne podanie antybiotyku bakteriostatycznego może osłabić działanie antybiotyku beta-laktamowego.[2]
Monitorować
- odpowiedź kliniczna na antybiotykoterapię (gorączka, parametry stanu zapalnego)
- morfologia krwi przy ogólnoustrojowym stosowaniu chloramfenikolu
- czas protrombinowy (INR) u pacjentów przyjmujących pochodne kumaryny
Bezpieczniejsze alternatywy
mupirocyna (miejscowo)kwas fusydowy (miejscowo)
Kiedy ocena się zmienia
| Miejscowo na skórę, krótko, na niewielką powierzchniędroga podania · chloramfenikol | ryzyko maleje | Przy krótkotrwałym stosowaniu maści na niewielką powierzchnię skóry ogólnoustrojowa ekspozycja na chloramfenikol jest mała i ryzyko osłabienia działania cefepimu jest prawdopodobnie niewielkie. Połączenia nadal się nie zaleca. Jeśli to możliwe, wybierz inny lek przeciwbakteryjny do stosowania miejscowego. |
| Ogólnoustrojowo (doustnie lub dożylnie)droga podania · chloramfenikol | ryzyko rośnie | Przy ogólnoustrojowym podaniu chloramfenikolu antagonizm z cefepimem ma największe znaczenie kliniczne. Dochodzi też ryzyko toksycznego działania chloramfenikolu na szpik. Połączenia należy unikać i wybrać inny lek do skojarzenia z cefepimem. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Detreomycyna 1% 10 mg/g, maść. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/detreomycyna-1-100018244/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Cefepime Kabi 1 g, proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań lub infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cefepime-kabi-100251265/
Niekorzystna interakcjaFurosemid+ Lukrecja (lek)Nie łącz furosemidu z preparatami korzenia lukrecji zawierającymi glicyryzynę Jeśli pacjent mimo to stosuje oba produkty, częściej oznaczaj stężenie potasu w surowicy Przed włączeniem leków o działaniu torsadogennym lub glikozydów naparstnicy wyrównaj hipokaliemię i oceń EKG Na wykrztuśne lub wspomagające trawienie działanie lepiej dobrać preparat roślinny bez glicyryzyny.Nie stosuj korzenia lukrecji ani syropów i herbatek z lukrecją, gdy przyjmujesz furosemid, a jeśli potrzebujesz leku na kaszel, zapytaj farmaceutę o preparat bez lukrecji.opóźniony (dni)opisy przypadków
Niekorzystna interakcja
Nie stosuj korzenia lukrecji ani syropów i herbatek z lukrecją, gdy przyjmujesz furosemid, a jeśli potrzebujesz leku na kaszel, zapytaj farmaceutę o preparat bez lukrecji.
Lukrecja i furosemid razem mogą mocno obniżyć poziom potasu we krwi. Zbyt mało potasu może powodować osłabienie, skurcze mięśni i zaburzenia rytmu serca. Lukrecja zatrzymuje też wodę w organizmie i może podnosić ciśnienie, przez co lek moczopędny działa słabiej.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- osłabienie lub bóle mięśni
- skurcze mięśni
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- nasilone obrzęki nóg
- szybki przyrost masy ciała
- wyraźnie wyższe ciśnienie niż zwykle
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PD – antagonizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Nie łącz furosemidu z preparatami korzenia lukrecji zawierającymi glicyryzynę[1] Jeśli pacjent mimo to stosuje oba produkty, częściej oznaczaj stężenie potasu w surowicy[2] Przed włączeniem leków o działaniu torsadogennym lub glikozydów naparstnicy wyrównaj hipokaliemię i oceń EKG[2] Na wykrztuśne lub wspomagające trawienie działanie lepiej dobrać preparat roślinny bez glicyryzyny.
Skutek kliniczny
Głównym zagrożeniem jest nasilona hipokaliemia, która sprzyja arytmiom, w tym torsades de pointes, oraz osłabieniu i bólom mięśni aż do rabdomiolizy. Hipokaliemia zwiększa też toksyczność digoksyny[2] Dodatkowo lukrecja może nasilać obrzęki i podnosić ciśnienie tętnicze, co osłabia efekt leczenia furosemidem, zwłaszcza w niewydolności serca i nadciśnieniu.
Mechanizm
Kwas glicyryzynowy z korzenia lukrecji hamuje 11β-dehydrogenazę hydroksysteroidową typu 2 w nerce. Kortyzol pobudza wtedy receptory mineralokortykoidowe i wywołuje rzekomy hiperaldosteronizm z zatrzymaniem sodu i wody oraz utratą potasu. Furosemid sam zwiększa wydalanie potasu, więc oba działania się sumują. Zatrzymanie sodu i wody przez lukrecję osłabia też działanie moczopędne i przeciwnadciśnieniowe furosemidu. Korzeń lukrecji może znosić działanie leków przeciwnadciśnieniowych i nie powinien być łączony z lekami moczopędnymi[1]
Metabolizm i transportery
Monitorować
- stężenie potasu w surowicy
- stężenie sodu w surowicy
- ciśnienie tętnicze
- masa ciała i obrzęki
- EKG u pacjentów przyjmujących digoksynę lub leki wydłużające QT
Bezpieczniejsze alternatywy
liść bluszczutymianekpierwiosnek
Kiedy ocena się zmienia
| Stosowanie dłuższe niż kilka dniczas leczenia · lukrecja (lek) | ryzyko rośnie | Działanie mineralokortykoidowe glicyryzyny narasta stopniowo, więc ryzyko hipokaliemii rośnie przy regularnym, dłuższym stosowaniu lukrecji. |
| Duże ilości lukrecji, także w słodyczach i napojachdawka · lukrecja (lek) | ryzyko rośnie | Ryzyko zależy od dawki glicyryzyny, a jej źródłem bywają też słodycze, gumy i napoje z ekstraktem lukrecji. |
| Lukrecja deglicyryzynizowanapostać · lukrecja (lek) | ryzyko maleje | Preparaty pozbawione glicyryzyny nie wywołują rzekomego hiperaldosteronizmu, więc nie nasilają utraty potasu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Korzeń Lukrecji -, zioła do zaparzania. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/korzen-lukrecji-100117590/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Bopediat 5 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bopediat-100541440/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Oznaczenia na tej stronie
- Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
- Korzystna interakcjaPołączenie celowe
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.