Interakcje / Furosemid / Furosemid i lukrecja (lek)
Jaki opis pokazać?
Niekorzystna interakcja
Nie łącz furosemidu z preparatami korzenia lukrecji zawierającymi glicyryzynę Jeśli pacjent mimo to stosuje oba produkty, częściej oznaczaj stężenie potasu w surowicy Przed włączeniem leków o działaniu torsadogennym lub glikozydów naparstnicy wyrównaj hipokaliemię i oceń EKG Na wykrztuśne lub wspomagające trawienie działanie lepiej dobrać preparat roślinny bez glicyryzyny.
Nie stosuj korzenia lukrecji ani syropów i herbatek z lukrecją, gdy przyjmujesz furosemid, a jeśli potrzebujesz leku na kaszel, zapytaj farmaceutę o preparat bez lukrecji.
Niekorzystna interakcjaFurosemid+ Lukrecja (lek)Nie łącz furosemidu z preparatami korzenia lukrecji zawierającymi glicyryzynę Jeśli pacjent mimo to stosuje oba produkty, częściej oznaczaj stężenie potasu w surowicy Przed włączeniem leków o działaniu torsadogennym lub glikozydów naparstnicy wyrównaj hipokaliemię i oceń EKG Na wykrztuśne lub wspomagające trawienie działanie lepiej dobrać preparat roślinny bez glicyryzyny.Nie stosuj korzenia lukrecji ani syropów i herbatek z lukrecją, gdy przyjmujesz furosemid, a jeśli potrzebujesz leku na kaszel, zapytaj farmaceutę o preparat bez lukrecji.opóźniony (dni)opisy przypadków
Niekorzystna interakcja
Nie stosuj korzenia lukrecji ani syropów i herbatek z lukrecją, gdy przyjmujesz furosemid, a jeśli potrzebujesz leku na kaszel, zapytaj farmaceutę o preparat bez lukrecji.
Lukrecja i furosemid razem mogą mocno obniżyć poziom potasu we krwi. Zbyt mało potasu może powodować osłabienie, skurcze mięśni i zaburzenia rytmu serca. Lukrecja zatrzymuje też wodę w organizmie i może podnosić ciśnienie, przez co lek moczopędny działa słabiej.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- osłabienie lub bóle mięśni
- skurcze mięśni
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- nasilone obrzęki nóg
- szybki przyrost masy ciała
- wyraźnie wyższe ciśnienie niż zwykle
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PD – antagonizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Nie łącz furosemidu z preparatami korzenia lukrecji zawierającymi glicyryzynę[1] Jeśli pacjent mimo to stosuje oba produkty, częściej oznaczaj stężenie potasu w surowicy[2] Przed włączeniem leków o działaniu torsadogennym lub glikozydów naparstnicy wyrównaj hipokaliemię i oceń EKG[2] Na wykrztuśne lub wspomagające trawienie działanie lepiej dobrać preparat roślinny bez glicyryzyny.
Skutek kliniczny
Głównym zagrożeniem jest nasilona hipokaliemia, która sprzyja arytmiom, w tym torsades de pointes, oraz osłabieniu i bólom mięśni aż do rabdomiolizy. Hipokaliemia zwiększa też toksyczność digoksyny[2] Dodatkowo lukrecja może nasilać obrzęki i podnosić ciśnienie tętnicze, co osłabia efekt leczenia furosemidem, zwłaszcza w niewydolności serca i nadciśnieniu.
Mechanizm
Kwas glicyryzynowy z korzenia lukrecji hamuje 11β-dehydrogenazę hydroksysteroidową typu 2 w nerce. Kortyzol pobudza wtedy receptory mineralokortykoidowe i wywołuje rzekomy hiperaldosteronizm z zatrzymaniem sodu i wody oraz utratą potasu. Furosemid sam zwiększa wydalanie potasu, więc oba działania się sumują. Zatrzymanie sodu i wody przez lukrecję osłabia też działanie moczopędne i przeciwnadciśnieniowe furosemidu. Korzeń lukrecji może znosić działanie leków przeciwnadciśnieniowych i nie powinien być łączony z lekami moczopędnymi[1]
Metabolizm i transportery
Monitorować
- stężenie potasu w surowicy
- stężenie sodu w surowicy
- ciśnienie tętnicze
- masa ciała i obrzęki
- EKG u pacjentów przyjmujących digoksynę lub leki wydłużające QT
Bezpieczniejsze alternatywy
liść bluszczutymianekpierwiosnek
Kiedy ocena się zmienia
| Stosowanie dłuższe niż kilka dniczas leczenia · lukrecja (lek) | ryzyko rośnie | Działanie mineralokortykoidowe glicyryzyny narasta stopniowo, więc ryzyko hipokaliemii rośnie przy regularnym, dłuższym stosowaniu lukrecji. |
| Duże ilości lukrecji, także w słodyczach i napojachdawka · lukrecja (lek) | ryzyko rośnie | Ryzyko zależy od dawki glicyryzyny, a jej źródłem bywają też słodycze, gumy i napoje z ekstraktem lukrecji. |
| Lukrecja deglicyryzynizowanapostać · lukrecja (lek) | ryzyko maleje | Preparaty pozbawione glicyryzyny nie wywołują rzekomego hiperaldosteronizmu, więc nie nasilają utraty potasu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Korzeń Lukrecji -, zioła do zaparzania. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/korzen-lukrecji-100117590/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Bopediat 5 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bopediat-100541440/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Alkohol przy tych lekach
Niekorzystna interakcjaFurosemida alkoholNależy zalecić pacjentowi unikanie alkoholu lub ograniczenie go do okazjonalnych, niewielkich ilości oraz unikanie picia w okresie najsilniejszego działania moczopędnego po przyjęciu dawki.Unikaj alkoholu w czasie leczenia, a jeśli wypijesz, to niewiele, pij też wodę i wstawaj powoli.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Unikaj alkoholu w czasie leczenia, a jeśli wypijesz, to niewiele, pij też wodę i wstawaj powoli.
Alkohol może wzmacniać działanie tego leku na obniżenie ciśnienia krwi. Oba jednocześnie zwiększają też utratę wody i soli z organizmu. Może to powodować zawroty głowy, osłabienie, omdlenia i upadki, szczególnie przy szybkim wstawaniu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zawroty głowy lub zaćmienie przed oczami przy wstawaniu
- omdlenie lub upadek
- silne pragnienie, suchość w ustach, oddawanie małych ilości moczu
- kurcze mięśni lub wyraźne osłabienie
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- splątanie lub nadmierna senność
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Należy zalecić pacjentowi unikanie alkoholu lub ograniczenie go do okazjonalnych, niewielkich ilości oraz unikanie picia w okresie najsilniejszego działania moczopędnego po przyjęciu dawki. Pacjent powinien wstawać powoli i dbać o odpowiednie nawodnienie. U osób regularnie pijących alkohol należy kontrolować ciśnienie tętnicze, stężenia elektrolitów i czynność nerek, a w razie wymiotów, biegunki lub objawów odwodnienia skonsultować dalsze dawkowanie furosemidu z lekarzem.
Skutek kliniczny
Najczęstszym skutkiem są zawroty głowy, osłabienie i spadki ciśnienia przy wstawaniu, które mogą prowadzić do omdleń i upadków. Odwodnienie i hipowolemia są przeciwwskazaniami do stosowania furosemidu[1] Picie dużych ilości alkoholu, zwłaszcza z wymiotami lub biegunką, może do nich doprowadzić i zwiększyć ryzyko ostrego uszkodzenia nerek. Hipokaliemia zwiększa ryzyko zaburzeń rytmu serca, w tym torsades de pointes, oraz nasila toksyczność digoksyny[1]
Mechanizm
Alkohol nasila działanie hipotensyjne furosemidu, co wynika z sumowania się efektów obu substancji. ChPL jednego z produktów furosemidu wymienia alkohol w punkcie 4.5 jako czynnik nasilający działanie hipotensyjne[1] Pozostałe charakterystyki furosemidu nie wspominają o alkoholu. Etanol rozszerza naczynia krwionośne i hamuje wydzielanie wazopresyny, co zwiększa utratę wody z moczem. Furosemid jako diuretyk pętlowy zmniejsza objętość krwi krążącej oraz zwiększa utratę sodu, potasu i magnezu. Skutkiem jest większe ryzyko niedociśnienia, zwłaszcza ortostatycznego, odwodnienia i zaburzeń elektrolitowych. Przewlekłe nadużywanie alkoholu samo sprzyja hipokaliemii i hipomagnezemii, a także uszkodzeniu wątroby, które wraz z zaburzeniami elektrolitowymi może przyspieszyć rozwój encefalopatii wątrobowej.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- ciśnienie tętnicze, w tym pomiar w pozycji stojącej
- stężenie potasu w surowicy
- stężenie sodu w surowicy
- stężenie magnezu w surowicy
- stężenie kreatyniny w surowicy
- objawy odwodnienia
Kiedy ocena się zmienia
| wiek ≥ 65pacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych niedociśnienie ortostatyczne i odwodnienie po alkoholu częściej prowadzą do upadków i złamań, a także do pogorszenia czynności nerek. |
| Duża ilość lub upojenie alkoholoweilość alkoholu · alkohol | ryzyko rośnie | Duże ilości alkoholu, zwłaszcza z wymiotami lub biegunką, mogą prowadzić do hipowolemii i odwodnienia, które są przeciwwskazaniami do stosowania furosemidu, oraz do ostrego uszkodzenia nerek. |
| Przewlekłe nadużywanie alkoholuczas leczenia · alkohol | inne zalecenie | U osób przewlekle nadużywających alkoholu należy regularnie kontrolować stężenia potasu, sodu i magnezu oraz czynność wątroby i nerek, ponieważ zaburzenia elektrolitowe i choroba wątroby nasilają ryzyko arytmii i encefalopatii wątrobowej, która jest przeciwwskazaniem do stosowania furosemidu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Bopediat 5 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bopediat-100541440/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Lukrecja (lek) a alkohol: brak opisu w bazie.
Inne interakcje tych leków 214
Połączenie przeciwwskazaneAntybiotyki okulistyczne (np. tobramycyna, netylmycyna)+ Diuretyki pętlowe (np. torasemid, furosemid) klasaPrzy jednoczesnym stosowaniu antybiotyku aminoglikozydowego w kroplach lub maści do oczu i diuretyku pętlowego nie trzeba zmieniać leczenia ani dawkowania.Stosuj antybiotyk do oczu i lek moczopędny tak, jak zalecił lekarz, i nie przedłużaj leczenia kroplami lub maścią do oczu bez porozumienia z lekarzem.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Stosuj antybiotyk do oczu i lek moczopędny tak, jak zalecił lekarz, i nie przedłużaj leczenia kroplami lub maścią do oczu bez porozumienia z lekarzem.
Antybiotyki do oczu, takie jak tobramycyna czy netylmycyna, możesz stosować razem z lekami moczopędnymi, takimi jak furosemid czy torasemid. Z kropli i maści do oczu do krwi przedostaje się bardzo mało leku, więc nie wzmacnia on działania leku moczopędnego na uszy i nerki. Ostrożność jest potrzebna dopiero wtedy, gdy podobny antybiotyk dostajesz w zastrzyku lub kroplówce.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- szumy lub dzwonienie w uszach
- pogorszenie słuchu
- zawroty głowy lub zaburzenia równowagi
- wyraźnie mniejsza ilość oddawanego moczu
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Przy jednoczesnym stosowaniu antybiotyku aminoglikozydowego w kroplach lub maści do oczu i diuretyku pętlowego nie trzeba zmieniać leczenia ani dawkowania. Dotyczy to jednakowo tobramycyny i netylmycyny podawanych do oka oraz furosemidu i torasemidu. Należy upewnić się, że aminoglikozyd jest stosowany wyłącznie miejscowo do oka i przez zalecany czas. Jeżeli pacjent otrzymuje jednocześnie aminoglikozyd ogólnie (dożylnie lub domięśniowo), obowiązuje postępowanie jak przy interakcji niekorzystnej – unikanie połączenia albo ścisłe monitorowanie słuchu, czynności nerek i stężenia aminoglikozydu[1].
Skutek kliniczny
Przy miejscowym stosowaniu antybiotyku aminoglikozydowego do oka razem z diuretykiem pętlowym nie oczekuje się klinicznie istotnego nasilenia ototoksyczności ani nefrotoksyczności. Ryzyko szumów usznych, niedosłuchu, zaburzeń równowagi i uszkodzenia nerek staje się realne dopiero przy ogólnym podaniu aminoglikozydu, zwłaszcza z dożylnym diuretykiem pętlowym w dużej dawce.
Mechanizm
Aminoglikozydy (tobramycyna, netylmycyna) i diuretyki pętlowe (furosemid, torasemid) mogą każdy z osobna uszkadzać ucho wewnętrzne[2]. Aminoglikozydy dodatkowo uszkadzają nerki. Przy podaniu ogólnym ich działanie ototoksyczne sumuje się, a odwodnienie po diuretyku może zwiększać stężenie aminoglikozydu w surowicy i w perylimfie. Po miejscowym podaniu do worka spojówkowego wchłanianie aminoglikozydu do krwi jest znikome, więc nie powstaje stężenie, które mogłoby nasilić toksyczność diuretyku pętlowego.
Monitorować
- Weryfikacja drogi podania aminoglikozydu (tylko miejscowo do oka)
- Przy podaniu ogólnym aminoglikozydu – kreatynina i eGFR, stężenie aminoglikozydu, słuch i równowaga, nawodnienie i elektrolity
Kiedy ocena się zmienia
| Ogólnoustrojowa (dożylnie lub domięśniowo)droga podania · antybiotyki okulistyczne | ryzyko rośnie | Przy ogólnym podaniu tobramycyny lub netylmycyny razem z diuretykiem pętlowym ototoksyczność i nefrotoksyczność sumują się, a ryzyko rośnie przy dożylnym podaniu diuretyku w dużej dawce, odwodnieniu i niewydolności nerek. Należy unikać połączenia albo monitorować stężenie aminoglikozydu, czynność nerek, słuch i nawodnienie. |
| Noworodki i wcześniakiwiek · pacjent | ryzyko rośnie | U noworodków, zwłaszcza wcześniaków, względne wchłanianie ogólne leków podawanych do oka jest większe, a czynność nerek niedojrzała. Przy jednoczesnym podawaniu diuretyku pętlowego warto ograniczyć czas leczenia okulistycznego do niezbędnego minimum i zwracać uwagę na czynność nerek. |
Źródła
- Triggs E, Charles B. Pharmacokinetics and therapeutic drug monitoring of gentamicin in the elderly. Clin Pharmacokinet. 1999;37(4):331-41. doi: 10.2165/00003088-199937040-00004. PMID: 10554048.
- Schacht J. Molecular mechanisms of drug-induced hearing loss. Hear Res. 1986;22:297-304. doi: 10.1016/0378-5955(86)90105-x. PMID: 3015857.
Połączenie przeciwwskazaneFurosemid+ KetoprofenFurosemid łącz z ketoprofenem podawanym ogólnie tylko wtedy, gdy jest to konieczne, a u pacjentów na intensywnej terapii moczopędnej ketoprofenu nie stosuje się.Nie przyjmuj ketoprofenu na własną rękę, gdy bierzesz furosemid – zapytaj farmaceutę o inny lek przeciwbólowy, a jeśli oba leki przepisał lekarz, dbaj o odpowiednie nawodnienie.opóźniony (dni)rozległe badania
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj ketoprofenu na własną rękę, gdy bierzesz furosemid – zapytaj farmaceutę o inny lek przeciwbólowy, a jeśli oba leki przepisał lekarz, dbaj o odpowiednie nawodnienie.
Ketoprofen, lek przeciwbólowy i przeciwzapalny, może osłabiać działanie furosemidu, przez co w organizmie zatrzymuje się więcej wody, a ciśnienie może rosnąć. Oba leki przyjmowane razem mogą też obciążać nerki, szczególnie gdy organizm jest odwodniony i u osób starszych. Jeśli lekarz zalecił oba leki, pij odpowiednią ilość płynów i obserwuj, czy nie pojawiają się niepokojące objawy.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- obrzęki nóg lub kostek
- szybki przyrost masy ciała
- wyraźnie mniej oddawanego moczu
- narastająca duszność
- silne osłabienie lub zawroty głowy
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm, PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- rozległe badania
Postępowanie
Furosemid łącz z ketoprofenem podawanym ogólnie tylko wtedy, gdy jest to konieczne, a u pacjentów na intensywnej terapii moczopędnej ketoprofenu nie stosuje się[1]. Przed rozpoczęciem leczenia skojarzonego wyrównaj nawodnienie pacjenta i po włączeniu ketoprofenu starannie kontroluj czynność nerek[2][3]. Stosuj najmniejszą skuteczną dawkę ketoprofenu przez możliwie krótki czas i obserwuj odpowiedź diuretyczną, masę ciała oraz ciśnienie tętnicze. Szczególnej ostrożności wymaga dodatkowe stosowanie inhibitora ACE lub antagonisty receptora angiotensyny II, bo każdy z tych leków dodatkowo zwiększa ryzyko ostrego uszkodzenia nerek[3]. W leczeniu bólu bez komponenty zapalnej rozważ paracetamol.
Skutek kliniczny
Połączenie osłabia działanie moczopędne i hipotensyjne furosemidu, co może prowadzić do zatrzymania płynów, nasilenia obrzęków, wzrostu ciśnienia tętniczego i zaostrzenia niewydolności serca[2]. Zwiększa się też ryzyko ostrego uszkodzenia nerek, zwłaszcza u osób odwodnionych i w podeszłym wieku[2][3].
Mechanizm
Ketoprofen hamuje syntezę prostaglandyn w nerkach, a to one podtrzymują przepływ krwi przez nerki i wspomagają wydalanie sodu wywołane przez furosemid. W efekcie działanie moczopędne furosemidu słabnie[2]. Jednocześnie furosemid zmniejsza objętość płynów, a ukrwienie nerki u osoby z niedoborem płynów w dużym stopniu zależy od prostaglandyn, dlatego łączne działanie obu leków zmniejsza przepływ krwi przez nerki i sprzyja ich ostremu uszkodzeniu[2][3].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- stężenie kreatyniny i eGFR po włączeniu ketoprofenu
- stężenie potasu i sodu w surowicy
- diureza i masa ciała
- obrzęki i objawy niewydolności serca
- ciśnienie tętnicze
- stan nawodnienia
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Intensywna terapia moczopędnadawka · furosemid | ryzyko rośnie | Podczas intensywnej terapii moczopędnej ketoprofen jest przeciwwskazany. |
| Miejscowa (na skórę)droga podania · ketoprofen | ryzyko maleje | Ketoprofen stosowany miejscowo na skórę osiąga małe stężenia we krwi, dlatego ryzyko osłabienia działania furosemidu i uszkodzenia nerek jest znacznie mniejsze niż przy podaniu doustnym. |
| Podeszły wiekwiek · pacjent | ryzyko rośnie | U pacjentów w podeszłym wieku ryzyko pogorszenia czynności nerek podczas skojarzenia NLPZ z lekami moczopędnymi jest większe i wymaga szczególnej ostrożności. |
| Ciężka niewydolność nerekeGFR · pacjent | interakcja nie dotyczy | Ketoprofenu nie stosuje się u pacjentów z ciężką niewydolnością nerek. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ketoflix 50 mg, granulat do sporządzania roztworu doustnego, w saszetce. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ketoflix-100423111/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Okitask 25 mg, granulat powlekany. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/okitask-100358098/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Bopediat 5 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bopediat-100541440/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Połączenie przeciwwskazaneNeomycyna+ FurosemidNeomycyny nie stosuje się u pacjentów przyjmujących furosemid ani inne leki ototoksyczne i nefrotoksyczne.Jeśli bierzesz furosemid, nie stosuj neomycyny i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek na skórę.opóźniony (dni)opisy przypadków
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli bierzesz furosemid, nie stosuj neomycyny i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek na skórę.
Neomycyny nie stosuje się razem z furosemidem. Oba leki mogą uszkadzać słuch, narząd równowagi i nerki, a razem to ryzyko wyraźnie rośnie. Uszkodzenie słuchu może być trwałe. Ryzyko jest większe, gdy smarujesz neomycyną rany, owrzodzenia lub duże powierzchnie skóry.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- szumy lub dzwonienie w uszach
- pogorszenie słuchu albo uczucie zatkanego ucha
- zawroty głowy i problemy z równowagą
- wyraźnie mniej oddawanego moczu
- obrzęki, silne pragnienie lub suchość w ustach
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Neomycyny nie stosuje się u pacjentów przyjmujących furosemid ani inne leki ototoksyczne i nefrotoksyczne.[1][2] U pacjenta leczonego furosemidem należy wybrać miejscowy lek przeciwbakteryjny bez działania ototoksycznego. Jeśli lekarz mimo to zdecyduje o jednoczesnym leczeniu, trzeba częściej kontrolować słuch i czynność nerek oraz dbać o prawidłowe nawodnienie pacjenta.[3] Neomycyny nie nakłada się na uszkodzoną skórę, duże powierzchnie, zmiany sączące i owrzodzenia żylakowate.[1]
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko uszkodzenia układu ślimakowo-przedsionkowego, czyli niedosłuchu, szumów usznych i zaburzeń równowagi, które mogą być trwałe.[3] Rośnie także ryzyko nefrotoksyczności i ostrego uszkodzenia nerek, zwłaszcza u osób odwodnionych.[3]
Mechanizm
Neomycyna jest aminoglikozydem o działaniu ototoksycznym i nefrotoksycznym, a furosemid jako diuretyk pętlowy również uszkadza ucho wewnętrzne, więc ich działania toksyczne na narząd słuchu i równowagi sumują się.[3] Furosemid może ponadto prowadzić do odwodnienia i niedoboru płynów, które zwiększają ryzyko ostrego uszkodzenia nerek, a tym samym nasilają nefrotoksyczność aminoglikozydu.[3] Długotrwałe stosowanie neomycyny razem z lekami nefro- i ototoksycznymi nasila jej toksyczność.[1] Przy stosowaniu na skórę znaczenie ma wchłanianie ogólnoustrojowe, które rośnie przy aplikacji na uszkodzoną skórę, duże powierzchnie i owrzodzenia.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- słuch (szumy uszne, niedosłuch)
- równowaga i zawroty głowy
- czynność nerek (kreatynina)
- stan nawodnienia i bilans płynów
- elektrolity (potas, sód)
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Na uszkodzoną skórę, duże powierzchnie, zmiany sączące lub owrzodzeniadroga podania · neomycyna | ryzyko rośnie | Aplikacja na uszkodzoną skórę i duże powierzchnie zwiększa wchłanianie ogólnoustrojowe neomycyny, a takie stosowanie jest samo w sobie przeciwwskazane. |
| Długotrwałe stosowanieczas leczenia · neomycyna | ryzyko rośnie | Długotrwałe stosowanie neomycyny razem z lekami nefro- i ototoksycznymi nasila jej toksyczność. |
| ObniżonyeGFR · pacjent | ryzyko rośnie | Niewydolność nerek, odwodnienie i niedobór płynów zwiększają ryzyko ostrego uszkodzenia nerek przy łączeniu furosemidu z lekami nefrotoksycznymi. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Neomycinum TZF 11,72 mg/g, aerozol na skórę, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/neomycinum-tzf-100046743/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Neobiotic 11,72 mg/g, aerozol na skórę, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/neobiotic-100427913/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Bopediat 5 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bopediat-100541440/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Połączenie przeciwwskazaneDiuretyki pętlowe (np. torasemid, furosemid)+ Prokinetyki (np. cyzapryd) klasaPołączenie diuretyku pętlowego z prokinetykiem wydłużającym odstęp QT jest przeciwwskazane.Nie przyjmuj leku moczopędnego z grupy diuretyków pętlowych razem z lekiem na żołądek, który może zaburzać rytm serca, i zapytaj lekarza lub farmaceutę o bezpieczniejszy zamiennik.opóźniony (dni)opisy przypadków
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj leku moczopędnego z grupy diuretyków pętlowych razem z lekiem na żołądek, który może zaburzać rytm serca, i zapytaj lekarza lub farmaceutę o bezpieczniejszy zamiennik.
Leki moczopędne, takie jak furosemid i torasemid, wypłukują z organizmu potas i magnez. Gdy jest ich za mało, serce staje się bardziej wrażliwe na leki, które mogą zaburzać jego rytm. Takim lekiem jest cyzapryd stosowany na przyspieszenie opróżniania żołądka, dlatego nie łączy się go z tymi lekami moczopędnymi. Inne leki z tej grupy, czyli itopryd i metoklopramid, nie stwarzają takiego ryzyka.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- zawroty głowy albo omdlenie
- osłabienie mięśni lub skurcze łydek
- silne wymioty lub biegunka
- ChPL
- nie sprawdzono
- Mechanizm
- PD – synergizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Połączenie diuretyku pętlowego z prokinetykiem wydłużającym odstęp QT jest przeciwwskazane. Cyzaprydu nie stosuje się u pacjentów przyjmujących furosemid lub torasemid ani u osób z niewyrównaną hipokaliemią lub hipomagnezemią. Gdy potrzebny jest lek prokinetyczny, należy wybrać itopryd albo krótkotrwale metoklopramid przy prawidłowym stężeniu potasu i magnezu. Jeśli pacjent już przyjmuje oba leki, trzeba odstawić cyzapryd, oznaczyć elektrolity i wykonać EKG.
Skutek kliniczny
Wydłużenie odstępu QT, komorowe zaburzenia rytmu, w tym torsade de pointes, omdlenia i nagły zgon sercowy. Ryzyko jest największe przy dużych dawkach diuretyku, wymiotach lub biegunce, niewydolności serca i u osób starszych.
Mechanizm
Diuretyki pętlowe zwiększają wydalanie potasu i magnezu z moczem, co prowadzi do hipokaliemii i hipomagnezemii. Niedobór tych elektrolitów spowalnia repolaryzację mięśnia sercowego i wzmacnia działanie leków blokujących kanały potasowe hERG. Cyzapryd blokuje te kanały i wydłuża odstęp QT, a na tle zaburzeń elektrolitowych ryzyko częstoskurczu typu torsade de pointes rośnie wielokrotnie. Mechanizm dotyczy obu diuretyków pętlowych, czyli furosemidu i torasemidu, ale po stronie prokinetyków wyłącznie cyzaprydu.
Monitorować
- stężenie potasu w surowicy
- stężenie magnezu w surowicy
- EKG z oceną odstępu QTc
- kołatania serca, zawroty głowy i omdlenia
Kiedy ocena się zmienia
| Duże dawki lub podanie dożylnedawka · diuretyki pętlowe | ryzyko rośnie | Duże dawki diuretyku pętlowego i podanie dożylne szybciej i silniej obniżają stężenie potasu i magnezu, co zwiększa ryzyko zaburzeń rytmu. |
| wiek ≥ 65 latpacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych częściej występują choroby serca, zaburzenia elektrolitowe i przyjmowanie kilku leków wydłużających QT jednocześnie. |
| Upośledzona czynność nerekeGFR · pacjent | ryzyko rośnie | Przy niewydolności nerek trudniej utrzymać prawidłowe stężenia elektrolitów, a często stosuje się większe dawki diuretyków pętlowych. |
Niekorzystna interakcjaAcetazolamid+ Lukrecja (lek)Nie łącz korzenia lukrecji z acetazolamidem i na czas leczenia zaproponuj inny preparat ziołowy.Nie pij naparów z korzenia lukrecji, dopóki przyjmujesz acetazolamid, i zapytaj farmaceutę o inny ziołowy preparat.opóźniony (dni)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Nie pij naparów z korzenia lukrecji, dopóki przyjmujesz acetazolamid, i zapytaj farmaceutę o inny ziołowy preparat.
Acetazolamid i korzeń lukrecji obniżają ilość potasu w organizmie, a razem mogą obniżyć go za bardzo. Lukrecja zatrzymuje też w organizmie sól i wodę, więc może podnosić ciśnienie i osłabiać działanie acetazolamidu. Niski potas osłabia mięśnie i może zaburzać pracę serca.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- osłabienie lub kurcze mięśni
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- obrzęki nóg
- bóle głowy lub wyraźnie wyższe ciśnienie
- duże zmęczenie lub senność
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PD – antagonizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz korzenia lukrecji z acetazolamidem i na czas leczenia zaproponuj inny preparat ziołowy. Korzenia lukrecji nie stosuje się łącznie z lekami moczopędnymi ani z innymi lekami nasilającymi zaburzenia wodno-elektrolitowe[1]. Acetazolamidu nie stosuje się przy obniżonym stężeniu potasu lub sodu we krwi[2]. Jeśli pacjent przyjmował już oba produkty, oznacz potas i sód oraz skontroluj ciśnienie tętnicze.
Skutek kliniczny
Hipokaliemia z osłabieniem mięśni, kurczami i ryzykiem zaburzeń rytmu serca, zwłaszcza u osób przyjmujących glikozydy nasercowe. Możliwy wzrost ciśnienia tętniczego, obrzęki i osłabienie działania moczopędnego oraz przeciwnadciśnieniowego.
Mechanizm
Acetazolamid zwiększa nerkowe wydalanie potasu i może wywołać kwasicę metaboliczną. Glicyryzyna z korzenia lukrecji hamuje inaktywację kortyzolu w nerce, co daje obraz rzekomego hiperaldosteronizmu z utratą potasu oraz zatrzymaniem sodu i wody. Utrata potasu się sumuje, a zatrzymanie sodu i wody przez lukrecję działa przeciwnie do efektu moczopędnego acetazolamidu.
Monitorować
- stężenie potasu w surowicy
- stężenie sodu w surowicy
- ciśnienie tętnicze
- obrzęki i masa ciała
- równowaga kwasowo-zasadowa przy dłuższym leczeniu
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Stosowanie regularne, wielodnioweczas leczenia · lukrecja (lek) | ryzyko rośnie | Efekt rzekomego hiperaldosteronizmu narasta przy regularnym, dłuższym stosowaniu korzenia lukrecji, więc ryzyko hipokaliemii i wzrostu ciśnienia jest wtedy większe. |
| Leczenie przewlekłeczas leczenia · acetazolamid | ryzyko rośnie | Przy przewlekłym stosowaniu acetazolamidu utrata potasu i kwasica utrzymują się dłużej, więc dołączenie lukrecji łatwiej prowadzi do istotnych zaburzeń elektrolitowych. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Korzeń Lukrecji -, zioła do zaparzania. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/korzen-lukrecji-100117590/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Diuramid 250 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/diuramid-100019829/
Niekorzystna interakcjaAmfoterycyna+ Lukrecja (lek)Nie stosuj korzenia lukrecji w czasie leczenia amfoterycyną B.Nie pij herbatek ani nie stosuj syropów z lukrecją w czasie leczenia amfoterycyną, a jeśli już je przyjmowałeś, powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie.opóźniony (dni)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Nie pij herbatek ani nie stosuj syropów z lukrecją w czasie leczenia amfoterycyną, a jeśli już je przyjmowałeś, powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie.
Amfoterycyna, lek przeciwgrzybiczy podawany w kroplówce, może obniżać poziom potasu i magnezu we krwi. Lukrecja, także w herbatkach i syropach, również obniża potas i może podnosić ciśnienie. Razem mogą bardziej obniżyć potas, co grozi osłabieniem mięśni i zaburzeniami rytmu serca.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- osłabienie lub skurcze mięśni
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- obrzęki nóg
- bóle głowy lub wyraźnie wyższe ciśnienie
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie stosuj korzenia lukrecji w czasie leczenia amfoterycyną B. Korzeń lukrecji nie powinien być stosowany łącznie z lekami nasilającymi zaburzenia wodno-elektrolitowe.[1] Jeśli pacjent przyjmował lukrecję przed rozpoczęciem leczenia, odstaw ją i oceń stężenie potasu i magnezu, a w razie potrzeby wyrównaj niedobory.
Skutek kliniczny
Nasilona hipokaliemia i hipomagnezemia z ryzykiem osłabienia mięśni, rabdomiolizy i zaburzeń rytmu serca, szczególnie u pacjentów otrzymujących glikozydy naparstnicy lub leki wydłużające QT. Lukrecja może też powodować wzrost ciśnienia tętniczego i obrzęki.
Mechanizm
Amfoterycyna B uszkadza kanaliki nerkowe i zwiększa utratę potasu i magnezu z moczem. Glicyryzyna z korzenia lukrecji hamuje inaktywację kortyzolu w nerce, co daje obraz rzekomego hiperaldosteronizmu z zatrzymaniem sodu i wody oraz utratą potasu. Oba działania sumują się i nasilają hipokaliemię. Korzenia lukrecji nie łączy się z lekami, które mogą nasilać zaburzenia równowagi wodno-elektrolitowej.[1]
Monitorować
- stężenie potasu w surowicy
- stężenie magnezu w surowicy
- EKG
- ciśnienie tętnicze
- obrzęki
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Stosowanie przez kilka dni lub dłużejczas leczenia · lukrecja (lek) | ryzyko rośnie | Działanie mineralokortykoidowe glicyryzyny narasta przy regularnym i dłuższym stosowaniu lukrecji, więc ryzyko hipokaliemii rośnie z czasem jej przyjmowania. |
| Obniżona czynność nerekeGFR · pacjent | ryzyko rośnie | Przy upośledzonej czynności nerek amfoterycyna B łatwiej nasila zaburzenia elektrolitowe, a należy szczególnie dokładnie kontrolować czynność nerek przy jednoczesnym stosowaniu innych leków obciążających nerki. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Korzeń Lukrecji -, zioła do zaparzania. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/korzen-lukrecji-100117590/
Niekorzystna interakcjaBetametazon+ Lukrecja (lek)Podczas ogólnoustrojowego leczenia betametazonem należy unikać przetworów z korzenia lukrecji.Jeśli dostajesz betametazon w zastrzykach lub tabletkach, nie pij naparów z lukrecji i zapytaj farmaceutę o inne zioła na kaszel.opóźniony (dni)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Jeśli dostajesz betametazon w zastrzykach lub tabletkach, nie pij naparów z lukrecji i zapytaj farmaceutę o inne zioła na kaszel.
Lukrecja może powodować zatrzymanie wody w organizmie, utratę potasu i wzrost ciśnienia. Betametazon podawany w zastrzykach lub tabletkach działa podobnie, więc razem te działania się nasilają. Krem z betametazonem stosowany na mały fragment skóry nie stwarza takiego problemu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- obrzęki nóg lub twarzy
- osłabienie lub skurcze mięśni
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- bóle głowy związane z wysokim ciśnieniem
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Podczas ogólnoustrojowego leczenia betametazonem należy unikać przetworów z korzenia lukrecji[1]. Jeśli pacjent nie chce lub nie może z nich zrezygnować, trzeba kontrolować stężenie potasu i ciśnienie tętnicze oraz obserwować, czy nie pojawiają się obrzęki. Miejscowe stosowanie betametazonu na niewielkie powierzchnie skóry nie wymaga zmiany postępowania.
Skutek kliniczny
Możliwa hipokaliemia, zatrzymanie płynów z obrzękami i wzrost ciśnienia tętniczego. Ciężka hipokaliemia grozi osłabieniem mięśni i zaburzeniami rytmu serca, zwłaszcza u osób przyjmujących leki moczopędne lub glikozydy nasercowe.
Mechanizm
Korzeń lukrecji zaburza gospodarkę wodno-elektrolitową i może znosić działanie leków obniżających ciśnienie, dlatego nie łączy się go z kortykosteroidami[1]. Glicyryzyna z lukrecji hamuje nerkowy rozkład kortyzolu, co daje obraz rzekomego hiperaldosteronizmu z zatrzymaniem sodu i wody oraz utratą potasu. Ogólnoustrojowo podany betametazon może dodatkowo obniżać stężenie potasu i sprzyjać zatrzymaniu płynów, więc oba działania się sumują.
Metabolizm i transportery
- Betametazon: substrat CYP3A4[2]
Monitorować
- stężenie potasu w surowicy
- ciśnienie tętnicze
- obrzęki i masa ciała
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Krem lub maśćpostać · betametazon | ryzyko maleje | Przy miejscowym stosowaniu betametazonu wchłanianie ogólnoustrojowe jest niewielkie i interakcja nie ma znaczenia klinicznego. Wyjątkiem jest długotrwałe stosowanie na duże powierzchnie skóry lub pod opatrunkiem okluzyjnym. |
| Regularne stosowanie przez wiele dniczas leczenia · lukrecja (lek) | ryzyko rośnie | Działanie mineralokortykoidowe glicyryzyny narasta przy długotrwałym regularnym przyjmowaniu, dlatego ryzyko hipokaliemii i nadciśnienia rośnie z czasem picia naparów. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Korzeń Lukrecji -, zioła do zaparzania. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/korzen-lukrecji-100117590/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Betnovate. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/betnovate-100087311/
Niekorzystna interakcjaBudezonid+ Lukrecja (lek)Unikaj łączenia preparatów z korzeniem lukrecji z kortykosteroidami, a przy potrzebie leczenia kaszlu lub dolegliwości żołądkowych wybierz środek bez lukrecji.Nie stosuj lukrecji razem z budezonidem dłużej niż kilka dni i zapytaj farmaceutę o preparat na kaszel lub żołądek bez lukrecji.opóźniony (dni)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Nie stosuj lukrecji razem z budezonidem dłużej niż kilka dni i zapytaj farmaceutę o preparat na kaszel lub żołądek bez lukrecji.
Lukrecja przyjmowana dłużej może powodować utratę potasu z organizmu, zatrzymywanie wody i wzrost ciśnienia krwi. Leki sterydowe, takie jak budezonid, mogą to działanie nieco nasilać. Przy budezonidzie do nosa lub do inhalacji ryzyko jest małe, ale większe przy budezonidzie w tabletkach lub kapsułkach i przy długim piciu lukrecji.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- osłabienie lub skurcze mięśni
- kołatanie lub nierówne bicie serca
- obrzęki nóg lub szybki przyrost masy ciała
- bóle głowy lub podwyższone ciśnienie krwi
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Unikaj łączenia preparatów z korzeniem lukrecji z kortykosteroidami, a przy potrzebie leczenia kaszlu lub dolegliwości żołądkowych wybierz środek bez lukrecji.[1] Jeśli pacjent stosuje budezonid donosowo lub wziewnie w zwykłych dawkach, krótkotrwałe przyjmowanie lukrecji jest mało prawdopodobną przyczyną istotnych zaburzeń, ale nie zaleca się jej długotrwałego stosowania. U pacjentów z nadciśnieniem, niewydolnością serca, chorobą nerek, przyjmujących diuretyki lub glikozydy nasercowe oraz przy doustnym budezonidzie lukrecji należy unikać, a przy konieczności łączenia kontrolować potas i ciśnienie tętnicze.
Skutek kliniczny
Możliwe nasilenie hipokaliemii, wzrost ciśnienia tętniczego i obrzęki, zwłaszcza przy długotrwałym przyjmowaniu lukrecji i większej ekspozycji ogólnoustrojowej na budezonid. Korzeń lukrecji może też osłabiać działanie leków przeciwnadciśnieniowych.[1] Hipokaliemia może sprzyjać zaburzeniom rytmu serca, szczególnie u osób przyjmujących równocześnie diuretyki lub glikozydy nasercowe.
Mechanizm
Korzeń lukrecji nie powinien być łączony z kortykosteroidami ani innymi lekami, które mogą nasilać zaburzenia równowagi wodno-elektrolitowej.[1] Kwas glicyryzynowy i jego metabolit kwas glicyretynowy hamują 11β-dehydrogenazę hydroksysteroidową typu 2 w nerce, co pozwala kortyzolowi pobudzać receptor mineralokortykoidowy i wywołuje obraz rzekomego hiperaldosteronizmu. Glikokortykosteroidy działające ogólnoustrojowo mogą sumować się z tym działaniem, nasilając utratę potasu oraz zatrzymanie sodu i wody. Budezonid ma słabe działanie mineralokortykoidowe i przy podaniu donosowym lub wziewnym niewielką ekspozycję ogólnoustrojową, dlatego addycja jest głównie teoretyczna i rośnie wraz z dawką oraz ekspozycją ogólnoustrojową budezonidu.
Metabolizm i transportery
- Budezonid: wrażliwy substrat CYP3A4[2]
Monitorować
- stężenie potasu w surowicy
- ciśnienie tętnicze
- obrzęki i masa ciała
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Doustnadroga podania · budezonid | ryzyko rośnie | Budezonid doustny daje większą ekspozycję ogólnoustrojową niż postać donosowa lub wziewna, co zwiększa ryzyko addycji działań na gospodarkę wodno-elektrolitową z lukrecją. |
| Donosowa lub wziewnadroga podania · budezonid | ryzyko maleje | Przy budezonidzie donosowym lub wziewnym w zwykłych dawkach ekspozycja ogólnoustrojowa jest mała, a istotne klinicznie nasilenie hipokaliemii mało prawdopodobne. |
| Długotrwałe stosowanieczas leczenia · lukrecja (lek) | ryzyko rośnie | Działanie lukrecji na gospodarkę potasową narasta przy długotrwałym przyjmowaniu, dlatego ryzyko interakcji rośnie z czasem stosowania. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Korzeń Lukrecji -, zioła do zaparzania. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/korzen-lukrecji-100117590/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Oznaczenia na tej stronie
- Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
- Korzystna interakcjaPołączenie celowe
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.