Przejdź do treści
Poradniki Historia Szukaj

Interakcje / Cefuroksym / Cefuroksym i lanzoprazol

Cefuroksym i lanzoprazol

Jaki opis pokazać?

Niekorzystna interakcja

Doustny cefuroksym podawaj zawsze bezpośrednio po posiłku, aby w możliwie dużym stopniu wykorzystać zwiększone wchłanianie z pokarmem.

Przyjmuj cefuroksym zawsze zaraz po posiłku i zapytaj lekarza, czy w czasie antybiotyku możesz zrobić przerwę w lanzoprazolu, a jeśli po 2–3 dniach nie czujesz poprawy, skontaktuj się z lekarzem.

Niekorzystna interakcjaCefuroksym+ LanzoprazolDoustny cefuroksym podawaj zawsze bezpośrednio po posiłku, aby w możliwie dużym stopniu wykorzystać zwiększone wchłanianie z pokarmem.Przyjmuj cefuroksym zawsze zaraz po posiłku i zapytaj lekarza, czy w czasie antybiotyku możesz zrobić przerwę w lanzoprazolu, a jeśli po 2–3 dniach nie czujesz poprawy, skontaktuj się z lekarzem.szybki (godziny)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Przyjmuj cefuroksym zawsze zaraz po posiłku i zapytaj lekarza, czy w czasie antybiotyku możesz zrobić przerwę w lanzoprazolu, a jeśli po 2–3 dniach nie czujesz poprawy, skontaktuj się z lekarzem.

Lanzoprazol zmniejsza ilość kwasu w żołądku. Przez to cefuroksym w tabletkach lub zawiesinie może wchłaniać się słabiej i działać gorzej na zakażenie. Branie leków o różnych porach nie rozwiązuje tego problemu, bo lanzoprazol działa przez całą dobę.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka utrzymująca się mimo leczenia
  • brak poprawy po 2–3 dniach przyjmowania antybiotyku
  • nasilanie się objawów zakażenia
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – wchłanianie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Doustny cefuroksym podawaj zawsze bezpośrednio po posiłku, aby w możliwie dużym stopniu wykorzystać zwiększone wchłanianie z pokarmem. Rozważ, czy lanzoprazol jest konieczny na czas krótkiej antybiotykoterapii – jeśli wskazanie jest słabe, można go czasowo odstawić. Przy ciężkim zakażeniu albo braku poprawy klinicznej rozważ antybiotyk, którego wchłanianie nie zależy od pH, albo podanie cefuroksymu pozajelitowo.

Skutek kliniczny

Mniejsze stężenie cefuroksymu we krwi może osłabić skuteczność leczenia zakażenia, zwłaszcza gdy drobnoustrój ma graniczną wrażliwość. Hamowanie wydzielania kwasu przez lanzoprazol utrzymuje się przez całą dobę, więc rozdzielenie godzin przyjmowania obu leków nie znosi interakcji.

Mechanizm

Lanzoprazol hamuje wydzielanie kwasu solnego i podnosi pH soku żołądkowego, co ogranicza wchłanianie leków, których dostępność biologiczna zależy od pH.[1] Leki zmniejszające kwaśność soku żołądkowego mogą zmniejszać biodostępność doustnego cefuroksymu aksetylu w porównaniu z podaniem na czczo i mogą znosić efekt zwiększonego wchłaniania leku podanego po posiłku.[2] Interakcja dotyczy wyłącznie doustnej postaci prolekowej (aksetylu) – cefuroksym podawany pozajelitowo nie wchłania się z przewodu pokarmowego.

Metabolizm i transportery

  • Lanzoprazol: inhibitor CYP3A4[3], inhibitor P-gp[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2C19[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • ocena odpowiedzi klinicznej na antybiotyk po 48–72 godzinach (gorączka, objawy zakażenia)
  • zasadność kontynuowania lanzoprazolu w trakcie antybiotykoterapii

Bezpieczniejsze alternatywy

cefaleksynacefadroksyl

Kiedy ocena się zmienia

Pozajelitowa (dożylnie lub domięśniowo)droga podania · cefuroksyminterakcja nie dotyczyCefuroksym sodowy podawany pozajelitowo omija przewód pokarmowy, więc zmiana pH żołądka nie wpływa na jego stężenie.
Stosowanie doraźne, pojedyncze dawkiczas leczenia · lanzoprazolinne zaleceniePrzy doraźnym stosowaniu lanzoprazolu najprostszym postępowaniem jest wstrzymanie go na czas antybiotykoterapii.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zalanzo 15 mg, kapsułki dojelitowe, twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zalanzo-100116001/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zinnat 125 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zinnat-100074395/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zalanzo. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zalanzo-100116001/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Alkohol przy tych lekach

Interakcja nieistotna klinicznieCefuroksyma alkoholNie ma potrzeby zmiany dawki ani schematu leczenia.Najlepiej nie pić alkoholu do końca choroby, a jeśli się napijesz, zwracaj uwagę na dolegliwości żołądkowe.nieznanyteoretyczne

Interakcja nieistotna klinicznie

Najlepiej nie pić alkoholu do końca choroby, a jeśli się napijesz, zwracaj uwagę na dolegliwości żołądkowe.

Z cefuroksymem nie ma znanej groźnej reakcji na alkohol. Alkohol może jednak nasilić nudności albo biegunkę, które czasem występują po tym antybiotyku. W czasie infekcji organizm lepiej wraca do zdrowia bez alkoholu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • Nasilone nudności lub wymioty
  • Uporczywa biegunka
  • Pogorszenie samopoczucia mimo przyjmowania antybiotyku
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie ma potrzeby zmiany dawki ani schematu leczenia. Pacjentowi można powiedzieć, że umiarkowane spożycie alkoholu nie wchodzi w istotną interakcję z cefuroksymem, ale w trakcie infekcji lepiej go ograniczyć.

Skutek kliniczny

Nie opisano klinicznie istotnej interakcji farmakokinetycznej ani reakcji disulfiramopodobnej. Alkohol może nasilać dolegliwości żołądkowo-jelitowe, takie jak nudności czy biegunka, które bywają też działaniem niepożądanym cefuroksymu. Picie w czasie infekcji może pogarszać samopoczucie i spowalniać rekonwalescencję.

Mechanizm

Cefuroksym nie ma w budowie łańcucha bocznego typu N-metylotiotetrazol, który u niektórych cefalosporyn (np. cefotetanu, cefoperazonu) blokuje dehydrogenazę aldehydową i wywołuje reakcję disulfiramopodobną. Dlatego klasyczna reakcja z alkoholem dla cefuroksymu nie jest oczekiwana. Alkohol i antybiotyk mogą się jedynie sumować w działaniach ze strony przewodu pokarmowego oraz w ogólnym osłabieniu organizmu w trakcie infekcji.

Monitorować

  • Nasilenie nudności, wymiotów lub biegunki, jeśli pacjent spożywa alkohol w trakcie kuracji
  • Skuteczność leczenia infekcji, czyli ustępowanie gorączki i objawów w typowym czasie

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zinnat 125 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zinnat-100074395/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ceroxim 250 mg/5 ml, proszek do sporządzania zawiesiny doustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ceroxim-100116260/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tarsime 125 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tarsime-100278608/

Pełny opis tej pary

Interakcja nieistotna klinicznieLanzoprazola alkoholNie ma potrzeby zmiany dawki ani schematu lanzoprazolu z powodu alkoholu.Nie musisz zmieniać sposobu przyjmowania leku, ale ogranicz alkohol w czasie leczenia i nie pij go przed snem, jeśli masz zgagę w nocy.nieznanybadania kliniczne

Interakcja nieistotna klinicznie

Nie musisz zmieniać sposobu przyjmowania leku, ale ogranicz alkohol w czasie leczenia i nie pij go przed snem, jeśli masz zgagę w nocy.

Lanzoprazol i alkohol nie wchodzą ze sobą w niebezpieczną interakcję. Alkohol nie zmienia działania leku, a lek nie zwiększa działania alkoholu. Sam alkohol drażni jednak żołądek i przełyk, nasila zgagę i może utrudniać gojenie się wrzodów, przez co leczenie może działać słabiej, niż się spodziewasz.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zgaga lub ból w nadbrzuszu, które nie ustępują mimo leczenia
  • czarne, smoliste stolce
  • wymioty z krwią lub treścią przypominającą fusy od kawy
  • skurcze mięśni, drżenie lub kołatanie serca przy długim leczeniu i regularnym piciu
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PD – antagonizm
Początek
nieznany
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Nie ma potrzeby zmiany dawki ani schematu lanzoprazolu z powodu alkoholu. Ze względu na leczoną chorobę warto zalecić ograniczenie alkoholu, zwłaszcza w okresie gojenia owrzodzenia lub zapalenia przełyku, oraz unikanie picia przed snem przy objawach nocnego refluksu.

Skutek kliniczny

Okazjonalne, umiarkowane picie alkoholu w czasie leczenia lanzoprazolem nie powoduje działań niepożądanych wynikających z interakcji. Regularne lub obfite picie może utrzymywać objawy choroby refluksowej, opóźniać gojenie nadżerek i owrzodzeń oraz zwiększać ryzyko krwawienia z przewodu pokarmowego, co pacjent może odebrać jako nieskuteczność leku.

Mechanizm

Między lanzoprazolem a etanolem nie ma istotnej interakcji farmakokinetycznej ani farmakodynamicznej na poziomie samych substancji. Charakterystyki produktów leczniczych lanzoprazolu nie wymieniają alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach, a jedynym przeciwwskazaniem interakcyjnym jest atazanawir.[1] Lanzoprazol jest metabolizowany głównie przez CYP2C19 i CYP3A4, a umiarkowane spożycie alkoholu nie zmienia w istotny sposób jego ekspozycji. Inhibitory pompy protonowej, w przeciwieństwie do niektórych leków blokujących receptor H2, nie hamują w klinicznie istotnym stopniu żołądkowej dehydrogenazy alkoholowej i nie zwiększają stężenia alkoholu we krwi. Znaczenie praktyczne ma natomiast działanie samego alkoholu – drażni on błonę śluzową żołądka i przełyku, zmniejsza napięcie dolnego zwieracza przełyku i nasila refluks, przez co działa przeciwnie do celu leczenia, choć nie osłabia samego hamowania wydzielania kwasu przez lanzoprazol.

Metabolizm i transportery

  • Lanzoprazol: inhibitor CYP3A4[2], inhibitor P-gp[2], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2C19[3], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • utrzymywanie się zgagi i bólu w nadbrzuszu mimo leczenia
  • objawy krwawienia z przewodu pokarmowego u osób pijących regularnie lub obficie
  • stężenie magnezu u osób nadużywających alkoholu i przyjmujących lanzoprazol długotrwale

Kiedy ocena się zmienia

Regularne lub obfite picieilość alkoholu · pacjentryzyko rośnieRegularne lub obfite picie alkoholu utrzymuje uszkodzenie błony śluzowej i zwiększa ryzyko krwawienia z przewodu pokarmowego, co zmniejsza skuteczność leczenia choroby refluksowej i wrzodowej, choć nie wynika z interakcji z lanzoprazolem.
czas leczenia ≥ 3 miesiącealkoholinne zalecenieU osób nadużywających alkoholu i przyjmujących lanzoprazol długotrwale sumuje się ryzyko hipomagnezemii i niedoboru witaminy B12, dlatego warto rozważyć kontrolę stężenia magnezu i witaminy B12.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zalanzo 15 mg, kapsułki dojelitowe, twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zalanzo-100116001/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zalanzo. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zalanzo-100116001/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Inne interakcje tych leków 98

Połączenie przeciwwskazaneCefuroksym+ TorasemidCharakterystyka jednego z produktów torasemidu wymienia jednoczesne stosowanie z cefalosporynami wśród przeciwwskazań, dlatego należy unikać tego połączenia.Nie przyjmuj tych leków razem bez wiedzy lekarza i powiedz mu, że stosujesz torasemid, zanim zaczniesz antybiotyk.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tych leków razem bez wiedzy lekarza i powiedz mu, że stosujesz torasemid, zanim zaczniesz antybiotyk.

Torasemid to lek moczopędny, a cefuroksym to antybiotyk wydalany przez nerki. Przyjmowane razem mogą obciążać nerki, zwłaszcza gdy jesteś odwodniony albo masz już chore nerki. W ulotce jednego z leków z torasemidem to połączenie jest wymienione jako przeciwwskazane.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • wyraźnie mniej oddawanego moczu
  • obrzęki nóg lub twarzy
  • silne osłabienie lub senność
  • nudności i brak apetytu
  • zawroty głowy lub omdlenia
  • silne pragnienie i suchość w ustach
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Charakterystyka jednego z produktów torasemidu wymienia jednoczesne stosowanie z cefalosporynami wśród przeciwwskazań, dlatego należy unikać tego połączenia.[1] Jeżeli lekarz uzna, że oba leki są niezbędne, należy przed leczeniem i w jego trakcie oznaczać stężenie kreatyniny i elektrolitów, dbać o prawidłowe nawodnienie pacjenta i rozważyć czasowe zmniejszenie dawki torasemidu. Wybór antybiotyku spoza grupy cefalosporyn zależy od rodzaju zakażenia i należy do lekarza.

Skutek kliniczny

Możliwe pogorszenie czynności nerek aż do ostrego uszkodzenia nerek, szczególnie u osób odwodnionych, starszych i z wcześniejszą niewydolnością nerek. Następstwem może być kumulacja cefuroksymu i nasilenie jego działań niepożądanych.

Mechanizm

Torasemid może nasilać nefrotoksyczne działanie cefalosporyn, zwłaszcza w dużych dawkach.[1] Diuretyk pętlowy powoduje utratę wody i elektrolitów, a odwodnienie i zmniejszenie przepływu nerkowego sprzyjają uszkodzeniu nerek przez lek nefrotoksyczny. Cefuroksym jest wydalany przez nerki w procesie przesączania kłębuszkowego i wydzielania cewkowego, więc pogorszenie czynności nerek może prowadzić do jego kumulacji.[2]

Monitorować

  • stężenie kreatyniny i eGFR
  • stężenie sodu i potasu w surowicy
  • diureza i objawy odwodnienia
  • ciśnienie tętnicze

Kiedy ocena się zmienia

Duża dawkadawka · torasemidryzyko rośnieCharakterystyka torasemidu wskazuje, że nasilenie nefrotoksyczności cefalosporyn dotyczy zwłaszcza dużych dawek diuretyku.
Zaburzenia czynności nerekeGFR · pacjentryzyko rośniePrzy upośledzonej czynności nerek rośnie ryzyko dalszego uszkodzenia nerek i kumulacji cefuroksymu, który jest wydalany przez nerki.
Osoba starszawiek · pacjentryzyko rośnieU osób starszych częściej występują odwodnienie i ograniczona rezerwa nerkowa, co zwiększa ryzyko uszkodzenia nerek.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Toramide 2,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/toramide-100140100/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zinnat 125 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zinnat-100074395/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneInhibitory pompy protonowej (np. pantoprazol, omeprazol, ezomeprazol)+ Inhibitory proteazy (np. atazanawir) klasaPrzy jednoczesnym stosowaniu inhibitora pompy protonowej i atazanawiru należy unikać tego połączenia, a gdy jest ono niezbędne – stosować wyłącznie atazanawir wzmacniany, najmniejszą skuteczną dawkę inhibitora pompy protonowej i ścisłe monitorowanie skuteczności leczenia HIV.Jeśli przyjmujesz lek na HIV z grupy inhibitorów proteazy, nie stosuj na własną rękę leków na zgagę takich jak omeprazol czy pantoprazol i zapytaj lekarza prowadzącego leczenie HIV lub farmaceutę, czy możesz je łączyć.szybki (godziny)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Jeśli przyjmujesz lek na HIV z grupy inhibitorów proteazy, nie stosuj na własną rękę leków na zgagę takich jak omeprazol czy pantoprazol i zapytaj lekarza prowadzącego leczenie HIV lub farmaceutę, czy możesz je łączyć.

Leki zmniejszające wydzielanie kwasu w żołądku, takie jak omeprazol, pantoprazol czy ezomeprazol, mogą sprawić, że atazanawir prawie się nie wchłania. Wtedy leczenie HIV przestaje dobrze działać, a wirus może stać się odporny na leki. Dotyczy to wszystkich leków z tej grupy, także kupowanych bez recepty na zgagę. Inne leki na HIV z tej grupy, na przykład darunawir, nie mają tego problemu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • wynik badania pokazujący wzrost ilości wirusa HIV we krwi
  • spadek liczby limfocytów CD4 w kolejnych badaniach
  • nawracające infekcje lub gorsze samopoczucie po rozpoczęciu leku na zgagę
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – wchłanianie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Przy jednoczesnym stosowaniu inhibitora pompy protonowej i atazanawiru należy unikać tego połączenia, a gdy jest ono niezbędne – stosować wyłącznie atazanawir wzmacniany, najmniejszą skuteczną dawkę inhibitora pompy protonowej i ścisłe monitorowanie skuteczności leczenia HIV. Dotyczy to pantoprazolu, omeprazolu, ezomeprazolu, rabeprazolu, lanzoprazolu i dekslanzoprazolu w równym stopniu, więc zamiana jednego inhibitora pompy protonowej na inny nie rozwiązuje problemu. W pierwszej kolejności warto rozważyć lek blokujący receptor H2, na przykład famotydynę, z zachowaniem odstępu zalecanego w ChPL atazanawiru albo leki zobojętniające przyjmowane z odstępem od atazanawiru. Jeśli pacjent wymaga długotrwałego, silnego hamowania wydzielania kwasu, lekarz prowadzący leczenie HIV powinien rozważyć zmianę schematu przeciwretrowirusowego na taki, który nie zależy od pH żołądka, na przykład oparty na darunawirze. Decyzję o każdym połączeniu z atazanawirem należy uzgodnić z ośrodkiem leczenia HIV.

Skutek kliniczny

Zmniejszenie stężenia atazanawiru może prowadzić do niepełnego zahamowania replikacji HIV, wzrostu wiremii i wyboru szczepów wirusa opornych na inhibitory proteazy, co ogranicza przyszłe możliwości leczenia. Ryzyko jest największe przy atazanawirze stosowanym bez leku wzmacniającego, przy większych dawkach inhibitora pompy protonowej oraz u pacjentów z wcześniejszymi niepowodzeniami leczenia przeciwretrowirusowego[1].

Mechanizm

Atazanawir słabo rozpuszcza się w środowisku o wyższym pH i do dobrego wchłonięcia wymaga kwaśnej treści żołądka[1]. Inhibitory pompy protonowej trwale i silnie hamują wydzielanie kwasu solnego, co znacząco zmniejsza rozpuszczalność i wchłanianie atazanawiru, także wtedy, gdy jest on wzmacniany rytonawirem lub kobicystatem[2]. Efekt jest wspólny dla wszystkich inhibitorów pompy protonowej, ponieważ wynika z samego zahamowania wydzielania kwasu, a nie z cech poszczególnych substancji. Pozostałe inhibitory proteazy z tej grupy nie mają tej zależności od pH, dlatego interakcja nie jest wspólna dla całej klasy[2].

Monitorować

  • wiremia HIV (HIV RNA) po rozpoczęciu lub zmianie dawki inhibitora pompy protonowej
  • liczba limfocytów CD4 w kolejnych kontrolach
  • samodzielne przyjmowanie inhibitorów pompy protonowej bez recepty
  • przestrzeganie zaleceń dotyczących pory przyjmowania atazanawiru z posiłkiem

Kiedy ocena się zmienia

Atazanawir bez leku wzmacniającego (bez rytonawiru lub kobicystatu)postać · inhibitory proteazyryzyko rośnieAtazanawir stosowany bez rytonawiru lub kobicystatu osiąga zbyt niskie stężenia po dodaniu inhibitora pompy protonowej i takiego połączenia nie należy stosować w żadnych okolicznościach.
Dawka większa niż najmniejsza dawka terapeutycznadawka · inhibitory pompy protonowejryzyko rośnieIm silniejsze i dłuższe hamowanie wydzielania kwasu, tym większy spadek wchłaniania atazanawiru, dlatego przy koniecznym połączeniu należy stosować najmniejszą skuteczną dawkę inhibitora pompy protonowej zgodnie z ChPL atazanawiru.
Stosowanie przewlekłeczas leczenia · inhibitory pompy protonowejinne zalecenieGdy pacjent wymaga przewlekłego leczenia przeciwwydzielniczego, korzystniejsza od długotrwałego łączenia jest zmiana schematu przeciwretrowirusowego na niezależny od pH żołądka, uzgodniona z ośrodkiem leczenia HIV.

Źródła

  1. Zhu L, Persson A, Mahnke L, Eley T, Li T, Xu X, et al. Effect of low-dose omeprazole (20 mg daily) on the pharmacokinetics of multiple-dose atazanavir with ritonavir in healthy subjects. J Clin Pharmacol. 2010;51(3):368-77. doi: 10.1177/0091270010367651. PMID: 20457590.
  2. Klein CE, Chiu YL, Cai Y, Beck K, King KR, Causemaker SJ, et al. Effects of acid-reducing agents on the pharmacokinetics of lopinavir/ritonavir and ritonavir-boosted atazanavir. J Clin Pharmacol. 2008;48(5):553-62. doi: 10.1177/0091270007313392. PMID: 18440920.

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneLanzoprazol+ RylpiwirynaNie łącz lanzoprazolu z doustną rylpiwiryną, ponieważ ChPL rylpiwiryny wymienia inhibitory pompy protonowej, w tym lanzoprazol, w przeciwwskazaniach.Nie przyjmuj lanzoprazolu razem z rylpiwiryną w tabletkach i zapytaj lekarza prowadzącego leczenie HIV, czym bezpiecznie leczyć zgagę.opóźniony (dni)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj lanzoprazolu razem z rylpiwiryną w tabletkach i zapytaj lekarza prowadzącego leczenie HIV, czym bezpiecznie leczyć zgagę.

Lanzoprazol zmniejsza ilość kwasu w żołądku, a rylpiwiryna w tabletkach potrzebuje kwaśnego środowiska, żeby dobrze się wchłonąć. Przyjmowane razem mogą sprawić, że lek na HIV przestanie działać i wirus stanie się na niego oporny. Dotyczy to także innych leków z tej samej grupy co lanzoprazol, również tych kupowanych bez recepty.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • potrzebujesz leku na zgagę, nadkwasotę lub refluks
  • lekarz informuje cię o wzroście ilości wirusa we krwi
  • przyjąłeś lanzoprazol razem z rylpiwiryną przez kilka dni
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – wchłanianie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Nie łącz lanzoprazolu z doustną rylpiwiryną, ponieważ ChPL rylpiwiryny wymienia inhibitory pompy protonowej, w tym lanzoprazol, w przeciwwskazaniach[1]. Zamiana na inny inhibitor pompy protonowej nie rozwiązuje problemu, bo przeciwwskazanie obejmuje całą grupę[1]. Gdy pacjent wymaga leczenia zmniejszającego wydzielanie kwasu, decyzję o innym leku i o odstępach czasowych należy podjąć z lekarzem prowadzącym leczenie HIV zgodnie z zaleceniami ChPL rylpiwiryny. ChPL rylpiwiryny w postaci wstrzykiwań o przedłużonym uwalnianiu nie wymienia inhibitorów pompy protonowej w przeciwwskazaniach[2].

Skutek kliniczny

Stężenie rylpiwiryny w osoczu może się znacznie zmniejszyć, co grozi utratą skuteczności leczenia przeciwretrowirusowego, niepowodzeniem wirusologicznym i rozwojem oporności HIV. Dla omeprazolu w dawce 20 mg raz na dobę AUC rylpiwiryny zmniejszało się o 40%, Cmin o 33%, a Cmax o 40%, natomiast dla lanzoprazolu interakcji nie badano, ale spodziewane jest znaczne zmniejszenie stężeń rylpiwiryny[1].

Mechanizm

Lanzoprazol hamuje wydzielanie kwasu solnego i podnosi pH w żołądku, a wchłanianie doustnej rylpiwiryny zależy od kwaśnego środowiska żołądka. ChPL rylpiwiryny podaje, że inhibitory pompy protonowej zmniejszają wchłanianie rylpiwiryny z powodu zwiększenia pH w żołądku[1]. ChPL lanzoprazolu ostrzega ogólnie, że lanzoprazol może zaburzać wchłanianie leków, których dostępność biologiczna zależy od pH soku żołądkowego[3].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Lanzoprazol – inhibitor CYP3A4[4], rylpiwiryna – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Lanzoprazol: inhibitor CYP3A4[4], inhibitor P-gp[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2C19[5], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]
  • Rylpiwiryna: inhibitor MATE2-K[6], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5]

Monitorować

  • miano RNA HIV (wiremia) w razie przypadkowego jednoczesnego stosowania
  • przestrzeganie schematu przyjmowania rylpiwiryny

Kiedy ocena się zmienia

Domięśniowa (zawiesina o przedłużonym uwalnianiu)droga podania · rylpiwirynainne zalecenieRylpiwiryna podawana domięśniowo nie wchłania się z przewodu pokarmowego, więc mechanizm zależny od pH w żołądku nie ma zastosowania, a ChPL postaci we wstrzykiwaniach nie wymienia inhibitorów pompy protonowej w przeciwwskazaniach. Przeciwwskazanie nadal obowiązuje w okresie przyjmowania rylpiwiryny w tabletkach, na przykład przed rozpoczęciem wstrzyknięć albo przy ich zastępowaniu tabletkami.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Edurant 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/edurant-100261312/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego REKAMBYS 600 mg, zawiesina do wstrzykiwań o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/rekambys-100445800/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zalanzo 15 mg, kapsułki dojelitowe, twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zalanzo-100116001/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zalanzo. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zalanzo-100116001/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Edurant. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/edurant-100261312/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaAmikacyna+ CefuroksymPołączenie można stosować, gdy jest klinicznie uzasadnione, ale wymaga ścisłego monitorowania czynności nerek i słuchu.Pij odpowiednią ilość płynów, nie odstawiaj leków samodzielnie i od razu powiedz lekarzowi lub pielęgniarce, jeśli zauważysz zmiany w słuchu, zawroty głowy albo wyraźnie mniej moczu.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Pij odpowiednią ilość płynów, nie odstawiaj leków samodzielnie i od razu powiedz lekarzowi lub pielęgniarce, jeśli zauważysz zmiany w słuchu, zawroty głowy albo wyraźnie mniej moczu.

Oba antybiotyki są często podawane razem w leczeniu poważnych zakażeń. Amikacyna może obciążać nerki i słuch, a cefuroksym może to działanie nieco nasilić. Dlatego w trakcie leczenia lekarz zleca badania krwi sprawdzające pracę nerek i poziom leku.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • wyraźnie mniejsza ilość oddawanego moczu
  • obrzęki nóg lub twarzy
  • szum lub dzwonienie w uszach
  • pogorszenie słuchu
  • zawroty głowy lub zaburzenia równowagi
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować, gdy jest klinicznie uzasadnione, ale wymaga ścisłego monitorowania czynności nerek i słuchu[1]. Należy unikać dokładania kolejnych leków nefro- lub ototoksycznych w trakcie leczenia amikacyną i krótko po nim[1]. Przy jednoczesnym stosowaniu szybko działającego leku moczopędnego trzeba kontrolować stan nawodnienia pacjenta[1]. Dawkowanie amikacyny dostosowuje się do czynności nerek i stężeń leku we krwi, a dawkę cefuroksymu koryguje się przy obniżonym eGFR.

Skutek kliniczny

Możliwe jest nasilenie uszkodzenia nerek oraz, wtórnie do kumulacji amikacyny, uszkodzenia słuchu i narządu równowagi[1]. Ryzyko rośnie przy upośledzonej czynności nerek, odwodnieniu, w podeszłym wieku, przy długim leczeniu i jednoczesnym stosowaniu innych leków nefrotoksycznych lub szybko działających leków moczopędnych.

Mechanizm

Amikacyna jest lekiem nefrotoksycznym i ototoksycznym, a cefalosporyny należą do substancji, które mogą nasilać jej toksyczność przez sumowanie działania uszkadzającego nerki[1]. Oba leki są wydalane głównie przez nerki, więc pogorszenie ich czynności prowadzi do kumulacji amikacyny i dalszego wzrostu ryzyka działań toksycznych. Cefuroksym jest wydalany w procesie przesączania kłębuszkowego i wydzielania cewkowego[2]. Ryzyko nefrotoksyczności dotyczy w największym stopniu starszych cefalosporyn, a dla cefuroksymu jest ono mniejsze, ale nie można go wykluczyć.

Monitorować

  • stężenie kreatyniny i eGFR przed leczeniem i w jego trakcie
  • stężenia amikacyny we krwi (minimalne i maksymalne)
  • diureza i stan nawodnienia
  • słuch (audiogram przy dłuższym leczeniu) i równowaga
  • elektrolity, w tym wapń i magnez

Kiedy ocena się zmienia

eGFR ≤ 60pacjentryzyko rośniePrzy obniżonym eGFR dochodzi do kumulacji obu leków i wzrostu ryzyka nefro- i ototoksyczności, dlatego konieczne jest dostosowanie dawek i częstsza kontrola stężeń amikacyny oraz kreatyniny.
czas leczenia ≥ 7 dniamikacynaryzyko rośnieDłuższe leczenie amikacyną zwiększa ryzyko uszkodzenia nerek i słuchu, dlatego warto rozważyć kontrolę audiometryczną.
Wziewnadroga podania · amikacynaryzyko malejeAmikacyna w postaci liposomalnej do nebulizacji osiąga niewielkie stężenia ogólnoustrojowe, więc ryzyko sumowania nefrotoksyczności z cefuroksymem jest mniejsze, choć nadal wskazana jest okresowa kontrola nerek i słuchu.
wiek ≥ 65 latpacjentryzyko rośnieU osób starszych częściej występuje upośledzenie czynności nerek i odwodnienie, co zwiększa ryzyko toksyczności amikacyny.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Amikacin B.Braun 2,5 mg/ml, roztwór do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/amikacin-b-braun-100256914/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zinnat 125 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zinnat-100074395/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaInhibitory pompy protonowej (np. pantoprazol, omeprazol, ezomeprazol)+ Inhibitory kinazy BCR-ABL (np. dazatynib, bosutynib) klasaPrzy jednoczesnym stosowaniu inhibitora pompy protonowej i inhibitora kinazy BCR-ABL wrażliwego na pH żołądka należy unikać przewlekłego podawania inhibitora pompy protonowej i rozważyć inne leczenie objawów nadkwaśności.Jeśli przyjmujesz lek na białaczkę z tej grupy, nie zaczynaj samodzielnie stosować leków na zgagę takich jak pantoprazol czy omeprazol i zapytaj lekarza lub farmaceutę o bezpieczny sposób łagodzenia objawów.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Jeśli przyjmujesz lek na białaczkę z tej grupy, nie zaczynaj samodzielnie stosować leków na zgagę takich jak pantoprazol czy omeprazol i zapytaj lekarza lub farmaceutę o bezpieczny sposób łagodzenia objawów.

Leki na zgagę i nadkwaśność z grupy inhibitorów pompy protonowej, na przykład pantoprazol, omeprazol czy ezomeprazol, zmniejszają ilość kwasu w żołądku. Niektóre leki na białaczkę, przede wszystkim dazatynib i bosutynib, potrzebują kwaśnego środowiska, aby dobrze się wchłonąć, więc przy takim połączeniu mogą działać słabiej. Osłabienia leczenia nie da się odczuć, a może ono zmniejszyć kontrolę choroby. Imatynibu, nilotynibu, ponatynibu i asciminibu ten problem w praktyce nie dotyczy.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nawracające lub nasilające się zmęczenie i osłabienie
  • częstsze infekcje, gorączka bez wyraźnej przyczyny
  • łatwe powstawanie siniaków lub krwawienia
  • uczucie pełności lub ból pod lewym łukiem żebrowym
  • niepokojące wyniki kontrolnych badań krwi przekazane przez lekarza
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – wchłanianie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Przy jednoczesnym stosowaniu inhibitora pompy protonowej i inhibitora kinazy BCR-ABL wrażliwego na pH żołądka należy unikać przewlekłego podawania inhibitora pompy protonowej i rozważyć inne leczenie objawów nadkwaśności. Dotyczy to przede wszystkim dazatynibu i bosutynibu. Przy dazatynibie zamiast inhibitora pompy protonowej można stosować leki zobojętniające, na przykład wodorotlenek glinu z wodorotlenkiem magnezu, przyjmowane co najmniej 2 godziny przed albo 2 godziny po dawce dazatynibu, natomiast antagonisty receptora H2 nie zaleca się. Przy bosutynibie można zastosować krótko działające leki zobojętniające lub famotydynę z rozdzieleniem pór przyjmowania, na przykład bosutynib rano, a lek zmniejszający kwasowość wieczorem[1]. Gdy inhibitor pompy protonowej jest bezwzględnie potrzebny, na przykład w leczeniu choroby wrzodowej z krwawieniem, decyzję o dalszym leczeniu i ewentualnej zmianie inhibitora kinazy należy podjąć wspólnie z hematologiem i kontrolować odpowiedź na leczenie. Imatynib, nilotynib, ponatynib i asciminib można w razie potrzeby łączyć z inhibitorami pompy protonowej bez modyfikacji schematu.

Skutek kliniczny

Zmniejszone stężenie dazatynibu lub bosutynibu we krwi może osłabić skuteczność leczenia przewlekłej białaczki szpikowej lub ostrej białaczki limfoblastycznej z chromosomem Philadelphia[1]. Konsekwencją może być brak osiągnięcia lub utrata odpowiedzi hematologicznej, cytogenetycznej albo molekularnej oraz zwiększone ryzyko progresji choroby. Interakcja nie powoduje ostrej toksyczności, a jej znaczenie polega na niezauważalnym dla pacjenta spadku skuteczności terapii przeciwnowotworowej.

Mechanizm

Inhibitory pompy protonowej trwale hamują wydzielanie kwasu solnego i podnoszą pH w żołądku przez większą część doby. Dazatynib i bosutynib to słabe zasady, których rozpuszczalność gwałtownie spada przy wyższym pH, więc w obecności inhibitora pompy protonowej mniej leku rozpuszcza się i wchłania z przewodu pokarmowego[1]. Efekt dotyczy wszystkich inhibitorów pompy protonowej w podobnym stopniu, ponieważ wynika z samego zahamowania wydzielania kwasu, a nie z właściwości konkretnej substancji. Rozłożenie przyjmowania leków na różne pory dnia nie usuwa interakcji, ponieważ działanie inhibitora pompy protonowej utrzymuje się przez całą dobę. Wśród inhibitorów kinazy BCR-ABL interakcja jest wyraźna dla dazatynibu i bosutynibu, a nieistotna klinicznie dla imatynibu, nilotynibu, ponatynibu i asciminibu.

Monitorować

  • odpowiedź molekularna – poziom transkryptu BCR-ABL w badaniu RQ-PCR zgodnie z harmonogramem kontroli hematologicznych
  • odpowiedź hematologiczna – morfologia krwi z rozmazem
  • objawy nadkwaśności i skuteczność leczenia zastępczego (leki zobojętniające, famotydyna)
  • przegląd listy leków pod kątem inhibitorów pompy protonowej kupowanych bez recepty

Źródła

  1. Abbas R, Leister C, Sonnichsen D. A clinical study to examine the potential effect of lansoprazole on the pharmacokinetics of bosutinib when administered concomitantly to healthy subjects. Clin Drug Investig. 2013;33(8):589-95. doi: 10.1007/s40261-013-0103-z. PMID: 23839484.

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaInhibitory pompy protonowej (np. pantoprazol, omeprazol, ezomeprazol)+ Inhibitory kinazy EGFR (np. erlotynib, gefitynib, dakomitynib) klasaPrzy jednoczesnym stosowaniu inhibitora pompy protonowej i inhibitora kinazy EGFR należy w miarę możliwości unikać inhibitora pompy protonowej, bo może on osłabić wchłanianie i skuteczność leku przeciwnowotworowego.Jeśli przyjmujesz lek na raka płuca z tej grupy, nie stosuj na własną rękę leków na zgagę takich jak omeprazol czy pantoprazol i zapytaj lekarza lub farmaceutę, czym możesz je bezpiecznie zastąpić.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Jeśli przyjmujesz lek na raka płuca z tej grupy, nie stosuj na własną rękę leków na zgagę takich jak omeprazol czy pantoprazol i zapytaj lekarza lub farmaceutę, czym możesz je bezpiecznie zastąpić.

Leki na zgagę i wrzody z grupy inhibitorów pompy protonowej, takie jak omeprazol czy pantoprazol, zmniejszają kwaśność żołądka. Niektóre leki na raka płuca, na przykład erlotynib, gefitynib i dakomitynib, potrzebują kwaśnego środowiska, żeby dobrze się wchłonąć. Przy jednoczesnym stosowaniu lek przeciwnowotworowy może działać słabiej, choć nie odczujesz od razu żadnych objawów. Ozymertynib, afatynib i lazertynib nie mają tego problemu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nasilenie dolegliwości związanych z chorobą nowotworową, np. większy kaszel lub duszność
  • nawracająca zgaga, która skłania cię do sięgania po leki bez recepty
  • informacja od lekarza o gorszych wynikach badań kontrolnych
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – wchłanianie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Przy jednoczesnym stosowaniu inhibitora pompy protonowej i inhibitora kinazy EGFR należy w miarę możliwości unikać inhibitora pompy protonowej, bo może on osłabić wchłanianie i skuteczność leku przeciwnowotworowego. Dotyczy to szczególnie erlotynibu, dakomitynibu i gefitynibu, a rozłożenie przyjmowania leków w ciągu doby nie rozwiązuje problemu. Jeśli leczenie zmniejszające kwaśność żołądka jest konieczne, lepiej zastosować antagonistę receptora H2 albo lek zobojętniający kwas solny z zachowaniem odstępu czasowego wskazanego w ChPL danego inhibitora kinazy EGFR. U pacjentów przyjmujących erlotynib lub dakomitynib warto zweryfikować wskazanie do inhibitora pompy protonowej i rozważyć jego odstawienie[1]. Przy ozymertynibie, afatynibie i lazertynibie modyfikacja leczenia nie jest konieczna, a przy aumolertynibie ze względu na brak danych zaleca się ostrożność.

Skutek kliniczny

Zmniejszone wchłanianie inhibitora kinazy EGFR prowadzi do niższego stężenia leku we krwi, co może osłabić kontrolę choroby nowotworowej i przyspieszyć jej progresję[1]. Interakcja nie powoduje ostrych objawów, więc łatwo ją przeoczyć, a jej skutek ujawnia się dopiero jako gorsza odpowiedź na leczenie.

Mechanizm

Inhibitory pompy protonowej trwale hamują wydzielanie kwasu solnego i podnoszą pH w żołądku przez większą część doby. Erlotynib, gefitynib i dakomitynib są słabymi zasadami, których rozpuszczalność wyraźnie spada wraz ze wzrostem pH, dlatego w mniej kwaśnym środowisku rozpuszczają się i wchłaniają gorzej[2]. Efekt dotyczy wszystkich inhibitorów pompy protonowej w równym stopniu, bo wynika z samego zahamowania wydzielania kwasu, a nie z właściwości konkretnej cząsteczki. Ze względu na długi czas działania inhibitorów pompy protonowej rozłożenie dawek w ciągu doby nie znosi tej interakcji. Afatynib, ozymertynib i lazertynib nie wykazują istotnej zależności wchłaniania od pH. Dla aumolertynibu brak wystarczających danych, dlatego do czasu ich uzyskania należy postępować ostrożnie jak w przypadku całej klasy.

Monitorować

  • skuteczność leczenia przeciwnowotworowego w kontrolnych badaniach obrazowych
  • zasadność i czas trwania terapii inhibitorem pompy protonowej
  • objawy refluksu i dolegliwości żołądkowe po zmianie leku zmniejszającego kwaśność
  • przyjmowanie inhibitorów pompy protonowej kupowanych bez recepty

Źródła

  1. Hsieh HH, Wu TY, Chen CH, Kuo YH, Hour MJ. Clinical impact of tetracyclines and/or proton pump inhibitors on the efficacy of epidermal growth factor receptor inhibitors in non-small cell lung cancer: a retrospective cohort study. BMC Cancer. 2023;23(1):151. doi: 10.1186/s12885-023-10623-w. PMID: 36782147.
  2. Kumarakulasinghe NB, Syn N, Soon YY, Asmat A, Zheng H, Loy EY, et al. EGFR kinase inhibitors and gastric acid suppressants in EGFR-mutant NSCLC: a retrospective database analysis of potential drug interaction. Oncotarget. 2016;7(51):85542-85550. doi: 10.18632/oncotarget.13458. PMID: 27907909.

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaItrakonazol+ LanzoprazolNależy unikać łączenia itrakonazolu w kapsułkach z lanzoprazolem.Nie odstawiaj samodzielnie żadnego z leków, tylko porozmawiaj z lekarzem lub farmaceutą o przerwie w leku na zgagę albo zmianie leku przeciwgrzybiczego, a jeśli masz brać oba, popijaj kapsułki leku przeciwgrzybiczego zwykłą (niedietetyczną) colą.szybki (godziny)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj samodzielnie żadnego z leków, tylko porozmawiaj z lekarzem lub farmaceutą o przerwie w leku na zgagę albo zmianie leku przeciwgrzybiczego, a jeśli masz brać oba, popijaj kapsułki leku przeciwgrzybiczego zwykłą (niedietetyczną) colą.

Lek na zgagę i chorobę wrzodową zmniejsza kwaśność soku żołądkowego. Lek przeciwgrzybiczy w kapsułkach potrzebuje kwaśnego środowiska w żołądku, żeby dobrze się wchłonąć. Gdy przyjmujesz oba leki razem, lek przeciwgrzybiczy może działać za słabo i zakażenie może się nie wyleczyć. Rozłożenie leków na różne pory dnia tego nie zmienia.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • objawy zakażenia grzybiczego nie ustępują mimo leczenia
  • objawy zakażenia nasilają się lub wracają
  • pojawia się gorączka w trakcie leczenia ciężkiego zakażenia grzybiczego
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – wchłanianie, PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia itrakonazolu w kapsułkach z lanzoprazolem.[1] Warto rozważyć odstawienie lanzoprazolu na czas kuracji przeciwgrzybiczej albo wybór leku przeciwgrzybiczego, którego wchłanianie nie zależy od kwaśności soku żołądkowego. Jeśli połączenie jest konieczne, itrakonazol podaje się z kwaśnym napojem, np. niedietetyczną colą, kontroluje jego działanie przeciwgrzybicze i w razie potrzeby zwiększa dawkę.[2] Rozdzielenie dawek w czasie nie rozwiązuje problemu, ponieważ lanzoprazol hamuje wydzielanie kwasu przez całą dobę.

Skutek kliniczny

Stężenie itrakonazolu może spaść poniżej wartości terapeutycznych, co grozi nieskutecznym leczeniem zakażenia grzybiczego.[3] Największe ryzyko dotyczy ciężkich i układowych zakażeń grzybiczych, w których niepowodzenie leczenia ma poważne skutki.

Mechanizm

Itrakonazol z kapsułek wchłania się lepiej w obecności kwasu solnego w żołądku, a lanzoprazol hamuje jego wydzielanie i przez to zmniejsza wchłanianie itrakonazolu.[1] Itrakonazol jako silny inhibitor CYP3A4 może jednocześnie zwiększać stężenie lanzoprazolu w osoczu.[3] Ten drugi kierunek ma niewielkie znaczenie kliniczne, bo lanzoprazol ma szeroki indeks terapeutyczny.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Itrakonazol – silny inhibitor CYP3A4[4], lanzoprazol – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[5]
  • Lanzoprazol – inhibitor CYP3A4[5], itrakonazol – wrażliwy substrat CYP3A4[6]
  • Itrakonazol: silny inhibitor CYP3A4[4], silny inhibitor P-gp[4], wrażliwy substrat CYP3A4[6]
  • Lanzoprazol: inhibitor CYP3A4[5], inhibitor P-gp[5], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2C19[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[5]

Monitorować

  • skuteczność leczenia przeciwgrzybiczego (ustępowanie objawów zakażenia)
  • stężenie itrakonazolu w osoczu w ciężkich zakażeniach, jeśli jest dostępne

Bezpieczniejsze alternatywy

flukonazolterbinafina

Kiedy ocena się zmienia

Roztwór doustnypostać · itrakonazolryzyko malejeInterakcja dotyczy przede wszystkim itrakonazolu w kapsułkach. Wchłanianie itrakonazolu z roztworu doustnego w mniejszym stopniu zależy od kwaśności soku żołądkowego, więc zamiana postaci może być rozwiązaniem, gdy lanzoprazolu nie można odstawić.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zalanzo 15 mg, kapsułki dojelitowe, twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zalanzo-100116001/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Trioxal 100 mg, kapsułki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/trioxal-100122527/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Renazol 15 mg, kapsułki dojelitowe, twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/renazol-100164684/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zalanzo. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zalanzo-100116001/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Trioxal. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/trioxal-100122527/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKetokonazol+ LanzoprazolNależy unikać jednoczesnego stosowania doustnego ketokonazolu i lanzoprazolu.Zapytaj lekarza, czy możesz na czas leczenia przerwać lanzoprazol, a jeśli musisz brać oba leki, połykaj ketokonazol co najmniej 2 godziny przed lanzoprazolem, najlepiej popijając napojem typu cola.szybki (godziny)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Zapytaj lekarza, czy możesz na czas leczenia przerwać lanzoprazol, a jeśli musisz brać oba leki, połykaj ketokonazol co najmniej 2 godziny przed lanzoprazolem, najlepiej popijając napojem typu cola.

Lek na zgagę i wrzody zmniejsza ilość kwasu w żołądku. Tabletki z ketokonazolem potrzebują tego kwasu, żeby dobrze się wchłonąć, więc przy jednoczesnym stosowaniu lek przeciwgrzybiczy może słabiej działać. Zakażenie grzybicze może wtedy nie ustąpić albo szybko wrócić.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • Brak poprawy objawów zakażenia grzybiczego mimo leczenia
  • Powrót objawów zakażenia wkrótce po zakończeniu leczenia
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – wchłanianie, PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Należy unikać jednoczesnego stosowania doustnego ketokonazolu i lanzoprazolu.[1] Jeśli to możliwe, lanzoprazol odstawia się na czas leczenia przeciwgrzybiczego albo wybiera lek przeciwgrzybiczy, którego wchłanianie nie zależy od pH żołądka. Jeśli połączenia nie da się uniknąć, ketokonazol podaje się co najmniej 2 godziny przed lanzoprazolem, a u pacjentów z bezkwaśnością z napojem typu cola.[2] Odstęp czasowy nie znosi w pełni interakcji, ponieważ działanie lanzoprazolu na wydzielanie kwasu utrzymuje się przez całą dobę, dlatego trzeba ocenić skuteczność leczenia przeciwgrzybiczego.

Skutek kliniczny

Stężenie ketokonazolu może spaść poniżej wartości terapeutycznych, co grozi nieskutecznym leczeniem zakażenia grzybiczego, jego nawrotem i sprzyja selekcji opornych szczepów.[1]

Mechanizm

Ketokonazol wchłania się dobrze tylko w kwaśnym środowisku żołądka, a lanzoprazol hamuje wydzielanie kwasu solnego i podnosi pH żołądka, co znacznie zmniejsza wchłanianie ketokonazolu.[1] Zahamowanie wydzielania kwasu prowadzi do subterapeutycznych stężeń ketokonazolu.[3] Dodatkowo ketokonazol jako silny inhibitor CYP3A4 może znacznie zwiększać stężenie lanzoprazolu w osoczu.[3] Ten drugi efekt ma mniejsze znaczenie kliniczne ze względu na szeroki indeks terapeutyczny lanzoprazolu.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Ketokonazol – silny inhibitor CYP3A4[4], lanzoprazol – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[5]
  • Ketokonazol: silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor P-gp[4]
  • Lanzoprazol: inhibitor CYP3A4[5], inhibitor P-gp[5], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2C19[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[5]

Monitorować

  • Skuteczność leczenia przeciwgrzybiczego – ustępowanie objawów zakażenia
  • Nawrót zakażenia grzybiczego po zakończeniu leczenia

Bezpieczniejsze alternatywy

flukonazol

Kiedy ocena się zmienia

Miejscowa (krem, szampon)droga podania · ketokonazolinterakcja nie dotyczyKetokonazol stosowany na skórę lub skórę głowy nie zależy od wchłaniania z przewodu pokarmowego, więc interakcja z lanzoprazolem nie ma znaczenia.
odstep ≥ 2 h przed lanzoprazolemketokonazolryzyko malejePodanie ketokonazolu co najmniej 2 godziny przed lanzoprazolem, a przy bezkwaśności z napojem typu cola, ogranicza spadek wchłaniania, ale go nie znosi, ponieważ zahamowanie wydzielania kwasu utrzymuje się przez całą dobę.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zalanzo 15 mg, kapsułki dojelitowe, twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zalanzo-100116001/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ketokonazol 200 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ketokonazol-100121427/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Renazol 15 mg, kapsułki dojelitowe, twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/renazol-100164684/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zalanzo. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zalanzo-100116001/

Pełny opis tej pary

Oznaczenia na tej stronie

  • Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
  • Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
  • Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
  • Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
  • Korzystna interakcjaPołączenie celowe

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Zgłoś błąd lub sugestię

Zgłoszenie trafi do redakcji razem z adresem tej strony. Nie podawaj danych pacjenta. Zasady przetwarzania danych opisuje polityka prywatności.