Interakcje / Dakarbazyna / Dakarbazyna i deferypron
Jaki opis pokazać?
Połączenie przeciwwskazane
Deferypronu nie stosuje się u pacjenta leczonego dakarbazyną.
Nie przyjmuj deferypronu w czasie leczenia dakarbazyną i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem prowadzącym, który dobierze inny lek usuwający nadmiar żelaza.
Połączenie przeciwwskazaneDakarbazyna+ DeferypronDeferypronu nie stosuje się u pacjenta leczonego dakarbazyną.Nie przyjmuj deferypronu w czasie leczenia dakarbazyną i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem prowadzącym, który dobierze inny lek usuwający nadmiar żelaza.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj deferypronu w czasie leczenia dakarbazyną i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem prowadzącym, który dobierze inny lek usuwający nadmiar żelaza.
Oba leki mogą obniżać liczbę białych krwinek, które chronią cię przed zakażeniami. Przyjmowane razem mogą spowodować bardzo duży spadek tych krwinek i groźne zakażenie. Dlatego tych leków nie stosuje się jednocześnie.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka lub dreszcze
- ból gardła albo owrzodzenia w jamie ustnej
- objawy grypopodobne
- częste lub nietypowe zakażenia
- łatwe powstawanie siniaków lub krwawienia
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Deferypronu nie stosuje się u pacjenta leczonego dakarbazyną[1][2]. Na czas chemioterapii należy odstawić deferypron i w porozumieniu z hematologiem rozważyć inny lek chelatujący żelazo. O ewentualnym powrocie do deferypronu po zakończeniu chemioterapii decyduje lekarz na podstawie morfologii krwi.
Skutek kliniczny
Połączenie grozi ciężką neutropenią lub agranulocytozą z ryzykiem zagrażających życiu zakażeń. Ryzyko dotyczy całego okresu leczenia dakarbazyną i utrzymywania się po niej obniżonej liczby leukocytów.
Mechanizm
Oba leki uszkadzają układ krwiotwórczy i ich działania się sumują. Dakarbazyna jest cytostatykiem o działaniu mielotoksycznym, który wywołuje leukopenię i małopłytkowość, a jednoczesne leczenie innymi lekami szkodliwymi dla szpiku nasila to działanie[3]. Deferypron wywołuje neutropenię i agranulocytozę o nieznanym mechanizmie, dlatego nie łączy się go z lekami, które same mogą wywołać neutropenię lub agranulocytozę[1][2].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- morfologia krwi z rozmazem
- bezwzględna liczba neutrofili
- liczba płytek krwi
- objawy zakażenia, w tym gorączka
Bezpieczniejsze alternatywy
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ferriprox 100 mg/ml, roztwór doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ferriprox-100309697/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Deferiprone Lipomed 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/deferiprone-lipomed-100411214/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Detimedac 100 mg 100 mg, proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań lub infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/detimedac-100-mg-100001628/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Detimedac 100 mg. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/detimedac-100-mg-100001628/
Alkohol przy tych lekach
Dakarbazyna a alkohol: brak opisu w bazie.
Interakcja o niejasnym znaczeniuDeferyprona alkoholNie ma potrzeby zmiany dawki deferypronu, ale pacjentowi należy zalecić ograniczenie alkoholu do okazjonalnych, małych ilości i unikanie picia regularnego lub dużych ilości.Jeśli pijesz alkohol, rób to rzadko i w małych ilościach, a gdy pojawi się gorączka, ból gardła lub inne objawy infekcji, od razu skontaktuj się z lekarzem.opóźniony (dni)teoretyczne
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Jeśli pijesz alkohol, rób to rzadko i w małych ilościach, a gdy pojawi się gorączka, ból gardła lub inne objawy infekcji, od razu skontaktuj się z lekarzem.
Alkohol nie zmienia bezpośrednio działania deferypronu. Ten lek może jednak wpływać na wątrobę i na liczbę białych krwinek, a picie dużych ilości alkoholu również szkodzi wątrobie i może osłabiać odporność. Przy nadmiarze żelaza w organizmie alkohol dodatkowo obciąża wątrobę, dlatego najlepiej pić go rzadko i w małych ilościach.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka lub dreszcze
- ból gardła, owrzodzenia w jamie ustnej
- objawy grypopodobne
- zażółcenie skóry lub białek oczu
- ból pod prawym łukiem żebrowym
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie ma potrzeby zmiany dawki deferypronu, ale pacjentowi należy zalecić ograniczenie alkoholu do okazjonalnych, małych ilości i unikanie picia regularnego lub dużych ilości. U pacjentów pijących regularnie warto zwrócić szczególną uwagę na wyniki rutynowej kontroli morfologii krwi i prób wątrobowych prowadzonej w trakcie leczenia deferypronem. Pacjenta należy poinformować o objawach infekcji i uszkodzenia wątroby, które wymagają pilnego kontaktu z lekarzem.
Skutek kliniczny
Umiarkowane, okazjonalne picie alkoholu nie powinno istotnie zmieniać działania ani bezpieczeństwa deferypronu. Przy regularnym piciu dużych ilości alkoholu możliwe jest nasilenie uszkodzenia wątroby obciążonej żelazem oraz utrudniona ocena przyczyny ewentualnych zaburzeń morfologii krwi lub wzrostu enzymów wątrobowych. Brak opisów poważnych powikłań wynikających wprost z tego połączenia.
Mechanizm
Bezpośrednia interakcja farmakokinetyczna deferypronu z etanolem nie jest znana, a obawy dotyczą wyłącznie możliwego sumowania się działań na wątrobę i szpik. ChPL deferypronu w postaci roztworu doustnego i w postaci tabletek powlekanych nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach, więc oba produkty mają ten sam status.[1] ChPL zabrania łączenia deferypronu z innymi środkami leczniczymi, o których wiadomo, że mogą wywołać neutropenię lub agranulocytozę, ponieważ mechanizm neutropenii wywołanej deferypronem jest nieznany.[1] Etanol nie jest lekiem objętym tym zapisem, ale przewlekłe picie dużych ilości alkoholu może hamować czynność szpiku i upośledzać obronę przeciwbakteryjną, co teoretycznie może nakładać się na ryzyko hematologiczne deferypronu. Deferypron może zwiększać aktywność aminotransferaz, a alkohol nasila uszkodzenie wątroby u osób z przeładowaniem żelazem i sprzyja dalszemu gromadzeniu żelaza w wątrobie.
Monitorować
- morfologia krwi z rozmazem, zwłaszcza liczba neutrofili
- aktywność aminotransferaz
- objawy zakażenia (gorączka, ból gardła)
- ilość spożywanego alkoholu
Kiedy ocena się zmienia
| Regularne picie dużych ilości alkoholuilość alkoholu · pacjent | ryzyko rośnie | Przewlekłe nadużywanie alkoholu może upośledzać czynność szpiku i nasilać uszkodzenie wątroby obciążonej żelazem, co utrudnia ocenę działań niepożądanych deferypronu. W tej sytuacji należy zalecić ograniczenie lub zaprzestanie picia i uważniej śledzić morfologię oraz próby wątrobowe. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ferriprox 100 mg/ml, roztwór doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ferriprox-100309697/
Inne interakcje tych leków 162
Połączenie przeciwwskazaneAzatiopryna+ DeferypronNie łącz deferypronu z azatiopryną.Nie przyjmuj tych leków razem i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który dobierze inne leczenie – nie odstawiaj żadnego z nich samodzielnie.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj tych leków razem i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który dobierze inne leczenie – nie odstawiaj żadnego z nich samodzielnie.
Oba leki mogą zmniejszać liczbę białych krwinek, które chronią organizm przed zakażeniami. Przyjmowane razem mocno zwiększają ryzyko groźnego spadku tych krwinek. Może to prowadzić do ciężkich, niebezpiecznych dla życia infekcji. Tych leków nie łączy się ze sobą.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka lub dreszcze
- ból gardła
- owrzodzenia w jamie ustnej
- częste lub nawracające infekcje
- silne osłabienie
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz deferypronu z azatiopryną. Pacjentom leczonym deferypronem nie podaje się leków, o których wiadomo, że mogą wywołać neutropenię lub agranulocytozę, a azatiopryna do nich należy[1][2]. Jeśli to możliwe, unika się łączenia azatiopryny z innymi lekami o działaniu mielosupresyjnym[3]. Gdy pacjent wymaga leczenia immunosupresyjnego azatiopryną, należy zmienić lek chelatujący żelazo w porozumieniu z lekarzem prowadzącym.
Skutek kliniczny
Zwiększone ryzyko ciężkiej neutropenii i agranulocytozy, a w konsekwencji ciężkich, potencjalnie śmiertelnych zakażeń.
Mechanizm
Deferypron może wywołać neutropenię i agranulocytozę o nieznanym mechanizmie, a azatiopryna hamuje czynność szpiku kostnego i powoduje leukopenię. Oba leki sumują działanie toksyczne na układ krwiotwórczy.
Monitorować
- bezwzględna liczba neutrofilów
- morfologia krwi z rozmazem
- objawy zakażenia (gorączka, ból gardła, owrzodzenia jamy ustnej)
Bezpieczniejsze alternatywy
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ferriprox 100 mg/ml, roztwór doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ferriprox-100309697/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Deferiprone Lipomed 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/deferiprone-lipomed-100411214/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Imuran 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/imuran-100030481/
Połączenie przeciwwskazaneBleomycyna+ DeferypronPołączenie jest przeciwwskazane – na czas chemioterapii z bleomycyną należy odstawić deferypron.Powiedz onkologowi i hematologowi, że przyjmujesz deferypron, zanim zaczniesz chemioterapię, i nie odstawiaj ani nie wznawiaj go bez ich decyzji.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Powiedz onkologowi i hematologowi, że przyjmujesz deferypron, zanim zaczniesz chemioterapię, i nie odstawiaj ani nie wznawiaj go bez ich decyzji.
Deferypronu nie łączy się z chemioterapią zawierającą bleomycynę. Oba leki mogą obniżać liczbę białych krwinek, które chronią przed zakażeniami, a razem to ryzyko jest dużo większe. Może to prowadzić do ciężkich, groźnych dla życia infekcji. Deferypron może też osłabiać działanie bleomycyny na nowotwór.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka lub dreszcze
- ból gardła
- owrzodzenia w jamie ustnej
- objawy grypopodobne
- nagłe osłabienie
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PD – antagonizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie jest przeciwwskazane – na czas chemioterapii z bleomycyną należy odstawić deferypron[1][2]. Jeśli chelatacja żelaza jest w tym okresie konieczna, należy z hematologiem rozważyć inny chelator. Ponowne włączenie deferypronu jest możliwe dopiero po zakończeniu leczenia cytotoksycznego i powrocie liczby neutrofili do normy, przy regularnej kontroli morfologii.
Skutek kliniczny
Zwiększone ryzyko ciężkiej neutropenii lub agranulocytozy z groźnymi zakażeniami, w tym sepsą. Teoretycznie możliwe jest także osłabienie działania przeciwnowotworowego bleomycyny.
Mechanizm
Deferypronu nie łączy się z lekami, które mogą wywołać neutropenię lub agranulocytozę, ponieważ mechanizm neutropenii wywołanej deferypronem jest nieznany[1][2]. Bleomycyna jest lekiem cytotoksycznym o słabszym niż większość cytostatyków działaniu mielosupresyjnym, ale zwykle podaje się ją w schematach wielolekowych silnie hamujących szpik, co sumuje się z ryzykiem agranulocytozy po deferypronie. Dodatkowo działanie cytotoksyczne bleomycyny zależy od tworzenia kompleksu z żelazem, więc chelator żelaza może teoretycznie osłabiać jej skuteczność przeciwnowotworową.
Monitorować
- bezwzględna liczba neutrofili
- morfologia krwi z rozmazem
- objawy zakażenia (gorączka, ból gardła)
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Po zakończeniu chemioterapii i normalizacji liczby neutrofiliodstep · bleomycyna | inne zalecenie | Po zakończeniu leczenia cytotoksycznego i powrocie liczby neutrofili do normy deferypron można rozważyć ponownie, przy regularnej kontroli bezwzględnej liczby neutrofili. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ferriprox 100 mg/ml, roztwór doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ferriprox-100309697/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Deferiprone Lipomed 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/deferiprone-lipomed-100411214/
Połączenie przeciwwskazaneChloramfenikol+ DeferypronNie łącz chloramfenikolu z deferypronem.Nie stosuj chloramfenikolu, gdy przyjmujesz deferypron, i poproś lekarza lub farmaceutę o inny antybiotyk.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie stosuj chloramfenikolu, gdy przyjmujesz deferypron, i poproś lekarza lub farmaceutę o inny antybiotyk.
Chloramfenikolu nie wolno łączyć z deferypronem. Oba leki mogą uszkadzać szpik kostny i razem zwiększają ryzyko groźnego spadku liczby białych krwinek, które chronią przed zakażeniami. Taki spadek może prowadzić do ciężkiej infekcji. Dotyczy to także maści i kropli z chloramfenikolem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka lub dreszcze
- ból gardła
- owrzodzenia w jamie ustnej
- objawy przypominające grypę
- nietypowe siniaki lub krwawienia
- nasilone zmęczenie i bladość
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz chloramfenikolu z deferypronem[1][2]. U pacjenta leczonego deferypronem wybierz antybiotyk bez działania mielotoksycznego. Jeśli chloramfenikol jest jedyną skuteczną opcją, decyzję o czasowym przerwaniu deferypronu lub zmianie leku chelatującego podejmuje lekarz prowadzący leczenie chelatujące, a w tym czasie trzeba ściśle kontrolować morfologię krwi.
Skutek kliniczny
Najgroźniejszym skutkiem jest agranulocytoza z ciężkim, potencjalnie śmiertelnym zakażeniem. Możliwe są też neutropenia, małopłytkowość i niedokrwistość, a u pacjentów z talasemią i innymi chorobami krwi rezerwa szpiku jest dodatkowo ograniczona.
Mechanizm
Połączenie jest przeciwwskazane, bo oba leki uszkadzają układ krwiotwórczy i ich działanie mielotoksyczne się sumuje. Deferypron wywołuje neutropenię i agranulocytozę o nieznanym mechanizmie, dlatego nie łączy się go z innymi lekami, które mogą wywołać neutropenię lub agranulocytozę[1][2]. Chloramfenikol hamuje czynność szpiku kostnego i znacznie nasila toksyczne działanie innych leków na układ krwiotwórczy[3].
Monitorować
- bezwzględna liczba neutrofili
- morfologia krwi z rozmazem
- liczba płytek krwi
- objawy zakażenia (gorączka, ból gardła, owrzodzenia jamy ustnej)
Bezpieczniejsze alternatywy
kwas fusydowy (miejscowo)mupirocyna (miejscowo)
Kiedy ocena się zmienia
| Ogólnoustrojowa (doustna, dożylna)droga podania · chloramfenikol | ryzyko rośnie | Chloramfenikol podawany ogólnoustrojowo daje największą ekspozycję i najwyższe ryzyko sumowania mielotoksyczności z deferypronem. Połączenie bezwzględnie wymaga zmiany antybiotyku albo decyzji lekarza o przerwaniu deferypronu. |
| Miejscowa (skóra, oko)droga podania · chloramfenikol | ryzyko maleje | Przy stosowaniu miejscowym ekspozycja ogólnoustrojowa jest mniejsza, ale uszkodzenie szpiku nie jest wykluczone. Nadal wybierz inny antybiotyk miejscowy. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ferriprox 100 mg/ml, roztwór doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ferriprox-100309697/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Deferiprone Lipomed 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/deferiprone-lipomed-100411214/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Detreomycyna 1% 10 mg/g, maść. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/detreomycyna-1-100018244/
Połączenie przeciwwskazaneDakarbazyna+ Szczepionka BCGNie podaje się BCG do pęcherza moczowego chorym leczonym dakarbazyną ani innymi cytostatykami.Jeśli jesteś leczony dakarbazyną i masz zaplanowane podanie BCG, powiedz o tym lekarzowi prowadzącemu przed zabiegiem.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli jesteś leczony dakarbazyną i masz zaplanowane podanie BCG, powiedz o tym lekarzowi prowadzącemu przed zabiegiem.
Dakarbazyna to lek przeciwnowotworowy, który osłabia odporność. Szczepionka BCG zawiera żywe, osłabione bakterie, które przy słabej odporności mogą wywołać groźne zakażenie całego organizmu. Dlatego tych leków nie stosuje się w tym samym czasie.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka lub dreszcze
- nasilające się osłabienie i zmęczenie
- nocne poty
- kaszel lub duszność
- ból przy oddawaniu moczu albo krew w moczu
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm, PD – synergizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie podaje się BCG do pęcherza moczowego chorym leczonym dakarbazyną ani innymi cytostatykami.[1][2][3] Żywych szczepionek należy unikać w trakcie leczenia dakarbazyną, a gdy to możliwe, wybiera się szczepionkę inaktywowaną.[4] Termin rozpoczęcia lub wznowienia leczenia BCG po zakończeniu chemioterapii ustala onkolog z urologiem po ocenie odporności i morfologii krwi.
Skutek kliniczny
Ryzyko zagrażającego życiu uogólnionego zakażenia prątkami BCG oraz osłabienie skuteczności leczenia BCG. Żywych szczepionek unika się w trakcie leczenia dakarbazyną z powodu ryzyka zagrażającej życiu choroby układowej, większego u chorych, u których choroba już wcześniej obniżyła odporność.[4]
Mechanizm
Dakarbazyna jest cytostatykiem uszkadzającym szpik kostny i osłabia odporność, a szczepionka BCG zawiera żywe, atenuowane prątki. U chorego z osłabioną odpornością prątki BCG mogą namnażać się bez kontroli i szerzyć się poza miejsce podania, a jednocześnie słabnie odpowiedź immunologiczna, od której zależy przeciwnowotworowe działanie BCG podawanego do pęcherza.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- morfologia krwi z rozmazem (leukocyty, płytki krwi) przed decyzją o leczeniu BCG
- temperatura ciała i objawy zakażenia ogólnoustrojowego
- objawy ze strony układu moczowego i oddechowego
- ocena ryzyka czynnej gruźlicy przed leczeniem BCG
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Onko BCG 50 50 mg (nie mniej niż 150 mln i nie więcej niż 600 mln żywych prątków BCG)/ml, proszek i rozpuszczalnik do sporządzania zawiesiny do podawania do pęcherza moczowego. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/onko-bcg-50-100088227/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego BCG - medac min. 2x10^8 max. 3x10^9/50 ml, proszek i rozpuszczalnik do sporządzania zawiesiny do pęcherza moczowego. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bcg-medac-100119519/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego OncoTICE 2-8 x 108 CFU żywych, atenuowanych prątków BCG/fiolkę, proszek do sporządzania zawiesiny do podawania do pęcherza moczowego. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/oncotice-100195800/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Detimedac 100 mg 100 mg, proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań lub infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/detimedac-100-mg-100001628/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Detimedac 100 mg. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/detimedac-100-mg-100001628/
Połączenie przeciwwskazaneDakarbazyna+ KlozapinaPołączenie jest przeciwwskazane.Powiedz onkologowi, że bierzesz klozapinę, i nie odstawiaj jej sam – o zmianie leku zdecyduje psychiatra razem z onkologiem.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Powiedz onkologowi, że bierzesz klozapinę, i nie odstawiaj jej sam – o zmianie leku zdecyduje psychiatra razem z onkologiem.
Dakarbazyna i klozapina mogą osłabiać szpik kostny, który wytwarza krwinki. Przyjmowane razem mogą bardzo obniżyć liczbę białych krwinek chroniących przed zakażeniami i płytek krwi chroniących przed krwawieniem. To może prowadzić do groźnych infekcji. Tych leków nie stosuje się razem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka lub dreszcze
- ból gardła albo owrzodzenia w jamie ustnej
- częste lub nawracające infekcje
- łatwe powstawanie siniaków lub krwawienie z nosa i dziąseł
- nagłe silne osłabienie
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie jest przeciwwskazane. Klozapiny nie stosuje się jednocześnie z lekami o istotnym działaniu hamującym czynność szpiku kostnego, w tym z cytostatykami[1]. Leczenia klozapiną nie rozpoczyna się u pacjenta przyjmującego substancje wiążące się ze znacznym ryzykiem agranulocytozy ani przy zaburzeniach czynności szpiku[2][3]. Dakarbazyny nie podaje się przy leukopenii lub małopłytkowości[4]. Gdy pacjent leczony klozapiną wymaga dakarbazyny, psychiatra i onkolog powinni wspólnie zaplanować zamianę klozapiny na inny lek przeciwpsychotyczny przed rozpoczęciem chemioterapii.
Skutek kliniczny
Grozi ciężka neutropenia lub agranulocytoza z zagrażającymi życiu zakażeniami, a także małopłytkowość z krwawieniami. Przy obniżeniu liczby neutrofili trudno też ustalić, który lek odpowiada za powikłanie, co utrudnia dalsze leczenie przeciwnowotworowe i przeciwpsychotyczne.
Mechanizm
Oba leki uszkadzają szpik kostny, więc ich działania hamujące wytwarzanie krwinek sumują się. Dakarbazyna jako cytostatyk wywołuje leukopenię i małopłytkowość, a do leczenia szpikotoksycznego dołącza się ryzyko interakcji mielotoksycznych[4]. Klozapina może wywołać agranulocytozę i nie wolno jej łączyć z substancjami o istotnym działaniu hamującym czynność szpiku, w tym ze środkami cytotoksycznymi[1]. Dodatkowo dakarbazyna jest metabolizowana przez CYP1A2, który jest główną drogą przemian klozapiny, co teoretycznie może zmieniać stężenie klozapiny[4].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- morfologia krwi z rozmazem i bezwzględną liczbą neutrofili
- liczba płytek krwi
- gorączka i objawy zakażenia
- objawy krwawienia
- stan psychiczny po odstawieniu lub zamianie klozapiny
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Klozapina włączana po zakończeniu chemioterapii dakarbazyną i powrocie prawidłowej morfologiikolejność włączenia · dakarbazyna | inne zalecenie | Granulocytopenia lub agranulocytoza związana z wcześniej prowadzoną chemioterapią nie wyklucza późniejszego leczenia klozapiną. Klozapinę można rozważyć dopiero po zakończeniu chemioterapii i normalizacji morfologii, przy ścisłej kontroli liczby neutrofili. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Clopizam 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/clopizam-100383587/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ayupil 12,5 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ayupil-100396213/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Paxifar 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/paxifar-100435798/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Detimedac 100 mg 100 mg, proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań lub infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/detimedac-100-mg-100001628/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Detimedac 100 mg. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/detimedac-100-mg-100001628/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Clopizam. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/clopizam-100383587/
Połączenie przeciwwskazaneDakarbazyna+ Szczepionka przeciw durowi brzusznemuNie podawaj żywej doustnej szczepionki przeciw durowi brzusznemu w trakcie leczenia dakarbazyną.Nie przyjmuj doustnej szczepionki przeciw durowi brzusznemu w czasie leczenia dakarbazyną i zapytaj onkologa o szczepionkę w zastrzyku oraz o najlepszy termin szczepienia.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj doustnej szczepionki przeciw durowi brzusznemu w czasie leczenia dakarbazyną i zapytaj onkologa o szczepionkę w zastrzyku oraz o najlepszy termin szczepienia.
Lek przeciwnowotworowy, który przyjmujesz, osłabia odporność. Doustna szczepionka przeciw durowi brzusznemu zawiera żywe, osłabione bakterie i przy słabej odporności mogą one wywołać groźną chorobę. Zastrzyk z nieżywą szczepionką jest bezpieczniejszy, ale może chronić słabiej.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka
- biegunka
- silny ból brzucha
- duże osłabienie lub dreszcze
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm, PD – synergizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie podawaj żywej doustnej szczepionki przeciw durowi brzusznemu w trakcie leczenia dakarbazyną. Żywa szczepionka doustna jest przeciwwskazana u osób otrzymujących leki immunosupresyjne lub antymitotyczne[1]. Należy unikać jednoczesnego podawania żywych szczepionek z dakarbazyną i stosować szczepionkę inaktywowaną, jeżeli jest dostępna[2]. Termin szczepienia szczepionką inaktywowaną ustal z onkologiem, najlepiej poza okresem największego obniżenia liczby leukocytów, i licz się z możliwie słabszą odpowiedzią.
Skutek kliniczny
Po podaniu żywej doustnej szczepionki przeciw durowi brzusznemu osobie leczonej dakarbazyną istnieje ryzyko zagrażającej życiu choroby układowej wywołanej szczepem szczepionkowym[2]. Ryzyko jest większe, gdy choroba nowotworowa już wcześniej obniżyła odporność[2]. Szczepionka inaktywowana nie stwarza ryzyka zakażenia, ale może dać słabszą ochronę.
Mechanizm
Dakarbazyna jest lekiem cytostatycznym o działaniu antymitotycznym i mielotoksycznym, który osłabia odporność komórkową i humoralną. Przy zahamowanej odporności żywe, atenuowane bakterie szczepionki doustnej mogą namnażać się bez kontroli, a odpowiedź immunologiczna na każdą szczepionkę, także inaktywowaną, jest słabsza.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- objawy zakażenia po przypadkowym podaniu żywej szczepionki – gorączka, biegunka, bóle brzucha, osłabienie
- morfologia krwi z rozmazem przed planowanym szczepieniem
Bezpieczniejsze alternatywy
szczepionka przeciw durowi brzusznemu inaktywowana całokomórkowa do wstrzykiwańszczepionka przeciw durowi brzusznemu polisacharydowa Vi do wstrzykiwań
Kiedy ocena się zmienia
| Szczepionka inaktywowana do wstrzykiwań (całokomórkowa lub polisacharydowa)postać · szczepionka przeciw durowi brzusznemu | ryzyko maleje | Szczepionka inaktywowana nie wywołuje zakażenia i jest zalecaną opcją u osób leczonych dakarbazyną, ale odpowiedź immunologiczna może być osłabiona, dlatego termin szczepienia uzgadnia się z onkologiem. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vivotif ≥ 2x10E9 CFU, kapsułki dojelitowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vivotif-100386090/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Detimedac 100 mg 100 mg, proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań lub infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/detimedac-100-mg-100001628/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Detimedac 100 mg. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 19.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/detimedac-100-mg-100001628/
Połączenie przeciwwskazaneDakarbazyna+ Szczepionka przeciw rotawirusomNie szczep żywą szczepionką przeciw rotawirusom dziecka leczonego dakarbazyną ani tuż po zakończeniu leczenia, dopóki odporność się nie odbuduje.Nie szczep dziecka przeciw rotawirusom w czasie leczenia dakarbazyną i ustal termin szczepienia z lekarzem prowadzącym leczenie.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie szczep dziecka przeciw rotawirusom w czasie leczenia dakarbazyną i ustal termin szczepienia z lekarzem prowadzącym leczenie.
Szczepionka przeciw rotawirusom zawiera żywe, osłabione wirusy. Dakarbazyna mocno osłabia odporność, dlatego u dziecka leczonego tym lekiem wirus ze szczepionki może wywołać ciężką, groźną dla życia chorobę. Takiego szczepienia nie wykonuje się w czasie leczenia, a jego termin ustala lekarz po zakończeniu chemioterapii. Jeśli to ty przyjmujesz dakarbazynę, a szczepione jest twoje niemowlę, szczepienie dziecka jest możliwe, ale dokładnie myj ręce po każdej zmianie pieluchy.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- biegunka
- wymioty
- gorączka
- senność, brak chęci do picia, suche usta lub mniej mokrych pieluch u dziecka
- krew w stolcu
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie szczep żywą szczepionką przeciw rotawirusom dziecka leczonego dakarbazyną ani tuż po zakończeniu leczenia, dopóki odporność się nie odbuduje.[1][2] Termin szczepienia ustala lekarz prowadzący leczenie onkologiczne razem z lekarzem kwalifikującym do szczepień, z uwzględnieniem ograniczonego wiekowo okna podania szczepionki. Inaktywowanej szczepionki przeciw rotawirusom nie ma, więc zastąpienie szczepionki żywej nie jest możliwe. Gdy dakarbazynę otrzymuje dorosły domownik zaszczepionego niemowlęcia, nie jest to przeciwwskazanie do szczepienia dziecka, ale wirus szczepionkowy jest wydalany z kałem i osoba z obniżoną odpornością powinna starannie myć ręce po zmianie pieluch.
Skutek kliniczny
Grozi uogólnione, potencjalnie zagrażające życiu zakażenie wirusem szczepionkowym, w tym ciężkie zapalenie żołądka i jelit z biegunką, wymiotami i odwodnieniem.[1] Możliwa jest też słabsza ochrona po szczepieniu.
Mechanizm
Żywej szczepionki przeciw rotawirusom nie podaje się w trakcie leczenia dakarbazyną. Dakarbazyna jest cytostatykiem uszkadzającym szpik i osłabia odporność. U osoby z osłabioną odpornością atenuowany wirus szczepionkowy może się niekontrolowanie namnażać, a odpowiedź immunologiczna na szczepienie może być słabsza. Należy unikać jednoczesnego podawania żywych lub atenuowanych żywych szczepionek z uwagi na ryzyko zagrażającej życiu choroby układowej, większe u pacjentów z wcześniej obniżoną odpornością.[1] Żywej doustnej szczepionki przeciw rotawirusom nie stosuje się u dzieci, u których występuje lub spodziewany jest niedobór odporności.[2]
Metabolizm i transportery
Monitorować
- morfologia krwi z rozmazem (leukopenia, małopłytkowość) przed kwalifikacją do szczepienia
- objawy zakażenia przewodu pokarmowego – biegunka, wymioty, gorączka
- objawy odwodnienia u dziecka
Kiedy ocena się zmienia
| Zakończenie leczenia dakarbazyną i odbudowa odporności potwierdzona przez lekarzaodstep · pacjent | ryzyko maleje | Po zakończeniu chemioterapii i odbudowie odporności szczepienie można rozważyć, jeśli dziecko mieści się jeszcze w wiekowym oknie podania szczepionki. Decyzję podejmuje lekarz prowadzący. |
| Dakarbazynę przyjmuje dorosły domownik, szczepione jest niemowlękolejność włączenia · pacjent | inne zalecenie | Gdy dakarbazynę otrzymuje domownik, a nie szczepione dziecko, szczepienie nie jest przeciwwskazane. Wirus szczepionkowy jest wydalany z kałem, dlatego osoba z obniżoną odpornością powinna przestrzegać higieny rąk przy zmianie pieluch. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Detimedac 100 mg 100 mg, proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań lub infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/detimedac-100-mg-100001628/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego RotaTeq, roztwór doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/rotateq-100161846/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Detimedac 100 mg. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 20.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/detimedac-100-mg-100001628/
Połączenie przeciwwskazaneDakarbazyna+ MitomycynaLeki łączy się wyłącznie w ramach uzgodnionego schematu onkologicznego, z oceną morfologii przed każdym cyklem i z gotowością do odroczenia lub zmniejszenia dawki.Rób badania krwi w terminach wyznaczonych przez lekarza i od razu zgłoś gorączkę, dreszcze, krwawienie lub nietypowe siniaki.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Rób badania krwi w terminach wyznaczonych przez lekarza i od razu zgłoś gorączkę, dreszcze, krwawienie lub nietypowe siniaki.
Oba leki są lekami przeciwnowotworowymi, które osłabiają szpik kostny. Podawane razem lub jeden po drugim mogą silniej obniżać liczbę białych krwinek i płytek krwi. Zwiększa to ryzyko zakażeń i krwawień. Lekarz łączy je tylko wtedy, gdy uzna to za konieczne, i regularnie sprawdza twoją krew.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka lub dreszcze
- ból gardła albo inne objawy zakażenia
- krwawienie z nosa lub dziąseł
- nietypowe siniaki lub drobne czerwone plamki na skórze
- duże osłabienie
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Leki łączy się wyłącznie w ramach uzgodnionego schematu onkologicznego, z oceną morfologii przed każdym cyklem i z gotowością do odroczenia lub zmniejszenia dawki. Czasowy związek z podawaniem innych cytostatyków może być przeciwwskazaniem do podania mitomycyny[1]. Przy leukopenii lub małopłytkowości nie podaje się żadnego z tych leków[2][1]. Nie szczepi się pacjenta szczepionkami żywymi[2][1].
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko ciężkiej leukopenii, neutropenii i małopłytkowości, a w konsekwencji zakażeń i krwawień. Leukopenia i małopłytkowość wykluczają podanie każdego z tych leków[2][1].
Mechanizm
Dakarbazyna i mitomycyna uszkadzają szpik kostny, a ich działanie mielotoksyczne sumuje się przy podaniu jednoczesnym lub kolejnym. Dakarbazyna może wchodzić w interakcje o charakterze mielotoksycznym przy wcześniejszym lub równoczesnym leczeniu cytostatykami[2]. Mitomycyna może wchodzić w takie same interakcje z innymi cytostatykami i radioterapią[1]. Nie opisano interakcji farmakokinetycznej między tymi lekami.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- morfologia krwi z rozmazem i liczbą płytek przed każdym podaniem i między cyklami
- objawy zakażenia, w tym gorączka
- objawy krwawienia i siniaki
- czynność nerek i wątroby
Kiedy ocena się zmienia
| Do pęcherza moczowegodroga podania · mitomycyna | ryzyko maleje | Przy dopęcherzowym podaniu mitomycyny wchłanianie ogólnoustrojowe jest małe, a przeciwwskazania dotyczące cytostatyków i stanu szpiku odnoszą się do podania ogólnego. |
| Bliski czasowy związek podańodstep · pacjent | ryzyko rośnie | Czasowy związek z podawaniem innych cytostatyków może być przeciwwskazaniem do podania mitomycyny, zwłaszcza gdy szpik nie zregenerował się po poprzednim leczeniu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Mitomycin Accord 10 mg, proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań / do infuzji lub do pęcherza moczowego. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mitomycin-accord-100361522/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Detimedac 100 mg 100 mg, proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań lub infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/detimedac-100-mg-100001628/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Detimedac 100 mg. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 20.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/detimedac-100-mg-100001628/
Oznaczenia na tej stronie
- Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
- Korzystna interakcjaPołączenie celowe
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.