Interakcje / Deferazyroks / Deferazyroks i neomycyna
Jaki opis pokazać?
Połączenie przeciwwskazane
Nie stosuj neomycyny u pacjenta leczonego deferazyroksem – wybierz miejscowy lek przeciwbakteryjny bez działania nefro- i ototoksycznego.
Nie używaj aerozolu z neomycyną, jeśli przyjmujesz deferazyroks – zapytaj farmaceutę o inny lek na skórę.
Połączenie przeciwwskazaneDeferazyroks+ NeomycynaNie stosuj neomycyny u pacjenta leczonego deferazyroksem – wybierz miejscowy lek przeciwbakteryjny bez działania nefro- i ototoksycznego.Nie używaj aerozolu z neomycyną, jeśli przyjmujesz deferazyroks – zapytaj farmaceutę o inny lek na skórę.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie używaj aerozolu z neomycyną, jeśli przyjmujesz deferazyroks – zapytaj farmaceutę o inny lek na skórę.
Neomycyna to antybiotyk, który po wchłonięciu może szkodzić nerkom i słuchowi. Deferazyroks, lek usuwający nadmiar żelaza, także może obciążać nerki i słuch. Razem te leki mogą nasilać to szkodliwe działanie, dlatego nie łączy się ich nawet wtedy, gdy neomycyna jest w postaci aerozolu na skórę.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- szumy lub dzwonienie w uszach
- pogorszenie słuchu
- zmniejszona ilość oddawanego moczu
- obrzęki nóg lub twarzy
- pienisty mocz
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie stosuj neomycyny u pacjenta leczonego deferazyroksem – wybierz miejscowy lek przeciwbakteryjny bez działania nefro- i ototoksycznego. Neomycyny nie łączy się z lekami ototoksycznymi i nefrotoksycznymi[1][2]. Jeśli lekarz mimo to uzna krótkie użycie neomycyny na niewielką, nieuszkodzoną powierzchnię skóry za konieczne, ogranicz czas leczenia do minimum i kontroluj czynność nerek oraz słuch.
Skutek kliniczny
Możliwe sumowanie się działania uszkadzającego nerki i słuch – wzrost kreatyniny, spadek eGFR, białkomocz, szumy uszne, niedosłuch. Deferazyroksu nie stosuje się przy klirensie kreatyniny poniżej 60 ml/min[3], więc pogorszenie czynności nerek może wymusić przerwanie leczenia chelatującego.
Mechanizm
Neomycyna jest aminoglikozydem o działaniu nefrotoksycznym i ototoksycznym, a deferazyroks również może uszkadzać nerki (wzrost kreatyniny, uszkodzenie kanalików nerkowych, ostra niewydolność nerek) i narząd słuchu. Neomycyny nie łączy się z innymi lekami ototoksycznymi lub nefrotoksycznymi[1][2]. Długotrwałe stosowanie neomycyny razem z lekami nefro- i ototoksycznymi może nasilać jej toksyczność[1]. Przy stosowaniu na skórę wchłanianie neomycyny jest małe, ale rośnie przy uszkodzonej skórze, dużej powierzchni aplikacji i długim leczeniu, a pogorszenie czynności nerek przez deferazyroks może sprzyjać kumulacji wchłoniętego aminoglikozydu.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- stężenie kreatyniny i eGFR (klirens kreatyniny)
- białkomocz w badaniu moczu
- słuch (szumy uszne, niedosłuch)
Bezpieczniejsze alternatywy
mupirocynakwas fusydowysulfadiazyna srebra
Kiedy ocena się zmienia
| Na skórę – mała, nieuszkodzona powierzchnia, krótkodroga podania · neomycyna | ryzyko maleje | Przy krótkim stosowaniu na niewielką, nieuszkodzoną skórę wchłanianie neomycyny jest małe, ale połączenie pozostaje przeciwwskazane z uwagi na nefro- i ototoksyczność obu leków. |
| Długotrwałe stosowanieczas leczenia · neomycyna | ryzyko rośnie | Długotrwałe stosowanie neomycyny razem z lekami nefro- i ototoksycznymi może nasilać jej toksyczność. |
| Klirens kreatyniny <60 ml/mineGFR · pacjent | interakcja nie dotyczy | Deferazyroksu nie stosuje się u pacjentów z klirensem kreatyniny poniżej 60 ml/min, a upośledzona czynność nerek sprzyja kumulacji wchłoniętej neomycyny. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Neomycinum TZF 11,72 mg/g, aerozol na skórę, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/neomycinum-tzf-100046743/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Neobiotic 11,72 mg/g, aerozol na skórę, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/neobiotic-100427913/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Exjade 90 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/exjade-100372402/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Exjade. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/exjade-100372402/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Alkohol przy tych lekach
Niekorzystna interakcjaDeferazyroksa alkoholZalecaj unikanie alkoholu w czasie leczenia deferazyroksem, a przynajmniej ścisłe ograniczenie.Najlepiej nie pić alkoholu w czasie leczenia tym lekiem, a wszelkie wątpliwości omów z lekarzem lub farmaceutą.nieznanyteoretyczne
Niekorzystna interakcja
Najlepiej nie pić alkoholu w czasie leczenia tym lekiem, a wszelkie wątpliwości omów z lekarzem lub farmaceutą.
Ten lek może obciążać wątrobę, nerki i żołądek, a alkohol działa podobnie. Razem mogą zwiększać ryzyko dolegliwości żołądkowych i uszkodzenia wątroby. Dokładnych badań na ten temat nie ma, dlatego ostrożność jest zalecana.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- ból w nadbrzuszu lub silne nudności
- wymioty z krwią lub wyglądające jak fusy z kawy
- czarne, smoliste stolce
- żółte zabarwienie skóry lub oczu
- ciemny mocz
- nietypowe zmęczenie lub osłabienie
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Zalecaj unikanie alkoholu w czasie leczenia deferazyroksem, a przynajmniej ścisłe ograniczenie. Jeśli pacjent pije, ustal ilość i regularność oraz sprawdź inne leki drażniące żołądek lub zwiększające ryzyko krwawienia (NLPZ, kortykosteroidy, bisfosfoniany, leki przeciwzakrzepowe), bo wtedy ryzyko rośnie. Przy objawach z przewodu pokarmowego lub wątroby skieruj pacjenta do lekarza prowadzącego.
Skutek kliniczny
Możliwe nasilenie podrażnienia i owrzodzeń przewodu pokarmowego, w tym krwawienia, oraz dodatkowe obciążenie wątroby. U chorych z przeładowaniem żelazem wątroba bywa już uszkodzona (np. przez żelazo lub wirusowe zapalenie wątroby), więc margines bezpieczeństwa jest mniejszy. Pojedyncza niewielka ilość alkoholu najpewniej nie wywoła poważnych skutków, ale danych na ten temat brak.
Mechanizm
Nie ma badań nad bezpośrednim połączeniem deferazyroksu z alkoholem, a ChPL o alkoholu nie wspomina. Ryzyko wynika z nakładania się działań niepożądanych. Deferazyroks może uszkadzać wątrobę i nerki oraz drażnić przewód pokarmowy, a alkohol jest hepatotoksyczny i uszkadza błonę śluzową żołądka. ChPL ostrzega, że jednoczesne podawanie deferazyroksu z substancjami sprzyjającymi owrzodzeniom (np. NLPZ, kortykosteroidy, doustne bisfosfoniany) może zwiększać ryzyko toksycznego działania na przewód pokarmowy[1]. Alkohol działa drażniąco na przewód pokarmowy podobnie, więc ostrożne jest przyjęcie analogicznego ryzyka. To wniosek z mechanizmu, a nie z badania.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- objawy z przewodu pokarmowego (ból w nadbrzuszu, nudności, wymioty)
- oznaki krwawienia z przewodu pokarmowego (czarne stolce, wymioty z krwią)
- aktywność aminotransferaz i bilirubina zgodnie z harmonogramem monitorowania deferazyroksu
- kreatynina i klirens kreatyniny
- ferrytyna w surowicy
Kiedy ocena się zmienia
| Regularne picieilość alkoholu · pacjent | ryzyko rośnie | Regularne spożywanie alkoholu zwiększa ryzyko dodatkowego obciążenia wątroby i przewodu pokarmowego. Należy mocniej podkreślić zalecenie abstynencji i rozważyć częstsze kontrole wątroby. |
| Choroba wątroby w wywiadzieczas leczenia · pacjent | inne zalecenie | U pacjentów z chorobą wątroby (np. wirusowe zapalenie wątroby, marskość, wątroba uszkodzona przez żelazo) alkohol należy wykluczyć. Margines bezpieczeństwa jest tu mniejszy. |
| Jednoczesne NLPZ, kortykosteroidy, bisfosfoniany doustne lub leki przeciwzakrzepowedawka · pacjent | ryzyko rośnie | Jednoczesne stosowanie leków sprzyjających owrzodzeniom lub krwawieniom zwiększa ryzyko toksyczności żołądkowo-jelitowej, a alkohol dodatkowo je nasila. Zalecaj bezwzględne unikanie alkoholu i zwróć uwagę na objawy krwawienia. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Exjade 90 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/exjade-100372402/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Exjade. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/exjade-100372402/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Interakcja nieistotna klinicznieNeomycynaa alkoholNie trzeba zmieniać sposobu leczenia ani zalecać przerwy w piciu alkoholu z powodu tego połączenia.Możesz stosować ten lek bez zmiany swoich zwyczajów dotyczących alkoholu, ale używaj go tylko na małe, nieuszkodzone powierzchnie skóry zgodnie z ulotką.nieznanyteoretyczne
Interakcja nieistotna klinicznie
Możesz stosować ten lek bez zmiany swoich zwyczajów dotyczących alkoholu, ale używaj go tylko na małe, nieuszkodzone powierzchnie skóry zgodnie z ulotką.
Neomycyna w aerozolu na skórę nie wchodzi w szkodliwe połączenie z alkoholem. Lek działa głównie w miejscu nałożenia i do krwi przenika go bardzo mało. Nie musisz rezygnować z alkoholu z powodu tego leku, ale pamiętaj, żeby nie stosować go na rany, owrzodzenia ani duże powierzchnie skóry.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zaczerwienienie, swędzenie lub pieczenie skóry w miejscu nałożenia
- wysypka lub obrzęk mogące świadczyć o uczuleniu
- szum w uszach lub pogorszenie słuchu – zwłaszcza przy stosowaniu na dużą lub uszkodzoną powierzchnię skóry
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- –
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie trzeba zmieniać sposobu leczenia ani zalecać przerwy w piciu alkoholu z powodu tego połączenia. Należy natomiast przypomnieć, że ChPL zabrania stosowania leku na uszkodzone i duże powierzchnie skóry, sączące zmiany i owrzodzenia żylakowate oraz łącznie z innymi lekami ototoksycznymi i nefrotoksycznymi.[1]
Skutek kliniczny
Nie należy się spodziewać objawów wynikających z połączenia neomycyny stosowanej na skórę z alkoholem. Ewentualne działania niepożądane, takie jak miejscowe podrażnienie lub reakcja alergiczna, wynikają z samego leku i nie są nasilane przez alkohol.
Mechanizm
Nie jest znany mechanizm, który powodowałby istotną klinicznie interakcję neomycyny podawanej miejscowo na skórę z alkoholem. ChPL neomycyny w postaci aerozolu na skórę nie wymienia alkoholu ani etanolu w przeciwwskazaniach, w interakcjach ani w innych punktach.[1] Według ChPL podczas miejscowego stosowania zgodnie z zaleconymi wskazaniami i sposobem podawania nie stwierdzono interakcji.[1] Przy prawidłowym stosowaniu na niewielkie, nieuszkodzone powierzchnie skóry wchłanianie neomycyny do krwi jest minimalne, dlatego nie należy oczekiwać ani zmian jej stężenia pod wpływem alkoholu, ani wpływu antybiotyku na metabolizm etanolu. Neomycyna nie wywołuje reakcji disulfiramopodobnej. Oba zarejestrowane produkty mają w tej kwestii taki sam zapis.
Kiedy ocena się zmienia
| Doustnapostać · alkohol | inne zalecenie | Ocena dotyczy postaci do stosowania na skórę. Neomycyna podawana doustnie bywa stosowana w encefalopatii wątrobowej, gdzie zakaz picia alkoholu wynika z samej choroby wątroby, a nie z interakcji z lekiem – takie postępowanie należy zalecić niezależnie od klasy tego połączenia. |
| Długotrwałe stosowanie na dużą lub uszkodzoną powierzchnię skóryczas leczenia · alkohol | inne zalecenie | Przy stosowaniu niezgodnym z ChPL – na uszkodzoną lub dużą powierzchnię skóry – wchłanianie neomycyny rośnie i pojawia się ryzyko działania ototoksycznego i nefrotoksycznego. Takie stosowanie jest przeciwwskazane niezależnie od alkoholu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Neomycinum TZF 11,72 mg/g, aerozol na skórę, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/neomycinum-tzf-100046743/
Inne interakcje tych leków 110
Połączenie przeciwwskazaneAmfoterycyna+ NeomycynaNie stosuj neomycyny u pacjenta leczonego amfoterycyną B.Nie używaj leków z neomycyną w czasie leczenia amfoterycyną i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek na skórę.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie używaj leków z neomycyną w czasie leczenia amfoterycyną i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek na skórę.
Amfoterycyna i neomycyna mogą uszkadzać nerki, a neomycyna także słuch i zmysł równowagi. Stosowane razem nasilają to działanie, dlatego nie łączy się ich. Dotyczy to również neomycyny w aerozolu na skórę.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- oddawanie mniejszej ilości moczu
- obrzęki nóg lub twarzy
- szum lub dzwonienie w uszach
- pogorszenie słuchu
- zawroty głowy i chwiejny chód
- nasilone osłabienie lub skurcze mięśni
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – wydalanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie stosuj neomycyny u pacjenta leczonego amfoterycyną B.[1][2] Na czas leczenia amfoterycyną B zamień neomycynę na miejscowy antybiotyk bez działania nefro- i ototoksycznego. Jeżeli pacjent przyjmuje jednocześnie inne leki nefrotoksyczne, kontroluj szczególnie dokładnie czynność nerek.[3]
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko ostrego uszkodzenia nerek ze wzrostem stężenia kreatyniny oraz ryzyko uszkodzenia słuchu i błędnika przez neomycynę. Długotrwałe stosowanie neomycyny z lekami nefro- i ototoksycznymi może nasilać jej toksyczność.[1] Ryzyko jest największe, gdy neomycyna wchłania się do krwi, czyli przy stosowaniu na uszkodzoną lub dużą powierzchnię skóry.
Mechanizm
Oba leki uszkadzają nerki, więc ich działanie nefrotoksyczne się sumuje. Amfoterycyna B jest lekiem nefrotoksycznym, a przy jednoczesnym stosowaniu innych leków nefrotoksycznych wymaga dokładnej kontroli czynności nerek.[3] Neomycyny nie łączy się z innymi lekami ototoksycznymi i nefrotoksycznymi.[1][2] Pogorszenie przesączania kłębuszkowego wywołane przez amfoterycynę B może dodatkowo zmniejszać wydalanie wchłoniętej neomycyny i zwiększać jej toksyczność dla nerek i ucha wewnętrznego.
Monitorować
- stężenie kreatyniny i eGFR
- diureza
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- słuch i szumy uszne
- zawroty głowy i zaburzenia równowagi
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Doustna lub miejscowadroga podania · amfoterycyna | ryzyko maleje | Amfoterycyna B podawana doustnie lub miejscowo praktycznie nie wchłania się do krwi i nie działa nefrotoksycznie, więc sumowanie toksyczności z neomycyną nie zachodzi. |
| Długotrwałe stosowanieczas leczenia · neomycyna | ryzyko rośnie | Długotrwałe stosowanie neomycyny z lekami nefro- i ototoksycznymi może nasilać jej toksyczność. |
| Upośledzona czynność nerekeGFR · pacjent | ryzyko rośnie | Przy upośledzonej czynności nerek wydalanie wchłoniętej neomycyny jest wolniejsze, a dodatkowe uszkodzenie nerek przez amfoterycynę B łatwiej prowadzi do ich niewydolności. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Neomycinum TZF 11,72 mg/g, aerozol na skórę, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/neomycinum-tzf-100046743/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Neobiotic 11,72 mg/g, aerozol na skórę, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/neobiotic-100427913/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Abelcet 5 mg/ml, koncentrat do sporządzania zawiesiny do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/abelcet-100111765/
Połączenie przeciwwskazaneDeferazyroks+ CydofowirNie stosuj cydofowiru u pacjenta przyjmującego deferazyroks.Jeśli bierzesz deferazyroks, a lekarz chce podać ci cydofowir, powiedz mu o tym przed podaniem leku i nie przerywaj deferazyroksu na własną rękę.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli bierzesz deferazyroks, a lekarz chce podać ci cydofowir, powiedz mu o tym przed podaniem leku i nie przerywaj deferazyroksu na własną rękę.
Oba leki mogą uszkadzać nerki, a razem to ryzyko wyraźnie rośnie. Takiego połączenia się nie stosuje. Uszkodzenie nerek może sprawić, że nie będziesz mógł dalej przyjmować żadnego z tych leków.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- wyraźnie mniej lub znacznie więcej oddawanego moczu
- pienisty mocz
- obrzęki nóg lub twarzy
- nietypowe zmęczenie i osłabienie
- nudności i brak apetytu
- skurcze lub osłabienie mięśni
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie stosuj cydofowiru u pacjenta przyjmującego deferazyroks. Cydofowiru nie podaje się jednocześnie z lekami o potencjalnym działaniu nefrotoksycznym[1]. Jeśli leczenie przeciw wirusowi cytomegalii jest konieczne, wybierz lek przeciwwirusowy bez istotnego działania nefrotoksycznego albo, w porozumieniu z hematologiem, wstrzymaj deferazyroks lub zamień go na chelator bez działania nefrotoksycznego. Jednoczesne stosowanie dwóch chelatorów żelaza jest przeciwwskazane, dlatego zamiana musi być pełna, a nie dołączenie drugiego leku[2]. Przed rozpoczęciem cydofowiru po odstawieniu deferazyroksu oceń czynność nerek.
Skutek kliniczny
Grozi ostre uszkodzenie nerek, w tym zaburzenia czynności kanalików proksymalnych o obrazie zespołu Fanconiego, z białkomoczem, cukromoczem i wzrostem stężenia kreatyniny. Uszkodzenie nerek może być ciężkie i nie zawsze w pełni odwracalne.
Mechanizm
Oba leki działają toksycznie na nerki, przede wszystkim na kanaliki proksymalne, więc ich działanie uszkadzające nerki się sumuje. Cydofowiru nie łączy się z innymi substancjami o potencjalnym działaniu nefrotoksycznym[1]. Cydofowir jest wydalany przez nerki i jest przeciwwskazany w niewydolności nerek[1]. Deferazyroks jest przeciwwskazany przy klirensie kreatyniny poniżej 60 ml/min[2]. Pogorszenie czynności nerek wywołane jednym lekiem może więc uniemożliwić dalsze stosowanie drugiego.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- stężenie kreatyniny w surowicy i klirens kreatyniny
- białkomocz
- cukromocz przy prawidłowej glikemii
- stężenie fosforanów i potasu w surowicy
- stężenie ferrytyny przy zmianie leczenia chelatującego
Bezpieczniejsze alternatywy
gancyklowirwalgancyklowirmarybawirdeferypron
Kiedy ocena się zmienia
| eGFR ≤ 60 ml/minpacjent | interakcja nie dotyczy | Przy klirensie kreatyniny poniżej 60 ml/min deferazyroks jest przeciwwskazany niezależnie od cydofowiru, a cydofowir jest przeciwwskazany w niewydolności nerek. W tej sytuacji żaden z leków nie powinien być stosowany. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Cidofovir Tillomed 75 mg/ml, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cidofovir-tillomed-100492942/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Exjade 90 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/exjade-100372402/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Exjade. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/exjade-100372402/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Połączenie przeciwwskazaneNeomycyna+ AmikacynaNeomycyny nie stosuje się u pacjenta leczonego amikacyną ani bezpośrednio po zakończeniu takiego leczenia.Nie używaj neomycyny, gdy dostajesz amikacynę albo niedawno skończyłeś leczenie nią, i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek na skórę.opóźniony (dni)opisy przypadków
Połączenie przeciwwskazane
Nie używaj neomycyny, gdy dostajesz amikacynę albo niedawno skończyłeś leczenie nią, i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek na skórę.
Neomycyna i amikacyna to antybiotyki z tej samej grupy. Każdy z nich może osłabiać słuch i obciążać nerki, a razem to ryzyko wyraźnie rośnie. Dotyczy to także neomycyny w aerozolu na skórę, zwłaszcza na rany lub dużą powierzchnię. Tych leków nie stosuje się razem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- szum lub dzwonienie w uszach
- pogorszenie słuchu lub uczucie zatkanych uszu
- zawroty głowy i chwianie się
- wyraźnie mniej oddawanego moczu
- obrzęki nóg lub twarzy
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Neomycyny nie stosuje się u pacjenta leczonego amikacyną ani bezpośrednio po zakończeniu takiego leczenia[1][2]. Na zmiany skórne należy wybrać lek przeciwbakteryjny spoza grupy aminoglikozydów. Jeśli pacjent stosował wcześniej neomycynę, przed włączeniem amikacyny trzeba ocenić słuch i czynność nerek, ponieważ działania toksyczne mogą się sumować[3]. Gdy jednoczesnego stosowania nie da się uniknąć, konieczne jest bardzo uważne kontrolowanie słuchu i czynności nerek[4].
Skutek kliniczny
Rośnie ryzyko trwałego uszkodzenia słuchu, zaburzeń równowagi i uszkodzenia nerek. Aminoglikozydy nasilają też blokadę nerwowo-mięśniową, co ma znaczenie przy znieczuleniu i lekach zwiotczających[4].
Mechanizm
Neomycyna i amikacyna to aminoglikozydy o tym samym profilu toksyczności – obie uszkadzają ucho wewnętrzne i nerki, więc przy jednoczesnym stosowaniu ich działania niepożądane się sumują. Neomycyny nie łączy się z innymi lekami ototoksycznymi i nefrotoksycznymi[1][2]. Toksyczność amikacyny zwiększają inne aminoglikozydy, a substancji ototoksycznych i nefrotoksycznych podawanych ogólnie i miejscowo należy unikać w trakcie leczenia amikacyną i wkrótce po nim[4]. Neomycyna podawana na skórę wchłania się słabo, ale z uszkodzonej skóry, ran i dużych powierzchni może przenikać do krwi w ilościach istotnych klinicznie.
Monitorować
- słuch (audiometria) i szumy uszne
- zawroty głowy i zaburzenia równowagi
- stężenie kreatyniny i eGFR
- diureza i stan nawodnienia
- stężenie amikacyny w surowicy
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Uszkodzona skóra, rany, duże powierzchnie skórydroga podania · neomycyna | ryzyko rośnie | Na uszkodzonej skórze i dużych powierzchniach wchłanianie neomycyny do krążenia rośnie, co zwiększa ryzyko sumowania toksyczności z amikacyną. Takie stosowanie neomycyny jest przeciwwskazane niezależnie od innych leków. |
| Stosowanie długotrwałeczas leczenia · neomycyna | ryzyko rośnie | Długotrwałe stosowanie neomycyny razem z lekami nefrotoksycznymi i ototoksycznymi może nasilać jej toksyczność. |
| Niewydolność nerekeGFR · pacjent | ryzyko rośnie | Oba aminoglikozydy są wydalane przez nerki, więc przy ich niewydolności łatwiej o kumulację i nasilenie toksyczności. Kontrola czynności nerek i stężenia amikacyny jest wtedy szczególnie ważna. |
| Amikacyna po wcześniejszym leczeniu neomycynąkolejność włączenia · amikacyna | inne zalecenie | Wcześniejsze leczenie neomycyną może pozostawić subkliniczne uszkodzenie nerek lub nerwu VIII. Przed włączeniem amikacyny należy starannie rozważyć wskazania oraz ocenić słuch i czynność nerek, ponieważ działania toksyczne mogą się sumować. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Neomycinum TZF 11,72 mg/g, aerozol na skórę, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/neomycinum-tzf-100046743/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Neobiotic 11,72 mg/g, aerozol na skórę, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/neobiotic-100427913/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Biodacyna 125 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań i infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/biodacyna-100010350/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Amikacin B.Braun 2,5 mg/ml, roztwór do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/amikacin-b-braun-100256914/
Połączenie przeciwwskazaneNeomycyna+ Immunoglobulina ludzka normalnaNie stosuj neomycyny miejscowo u pacjenta leczonego immunoglobuliną ludzką normalną i wybierz miejscowy lek przeciwbakteryjny bez działania nefrotoksycznego.Jeśli dostajesz immunoglobulinę, nie stosuj aerozolu z neomycyną i zapytaj farmaceutę lub lekarza o inny lek na skórę.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli dostajesz immunoglobulinę, nie stosuj aerozolu z neomycyną i zapytaj farmaceutę lub lekarza o inny lek na skórę.
Neomycyna w aerozolu i immunoglobulina mogą obciążać nerki. Stosowane razem zwiększają ryzyko uszkodzenia nerek, a neomycyna może wtedy częściej szkodzić także słuchowi. Tych leków nie łączy się ze sobą.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- wyraźnie mniej oddawanego moczu
- obrzęki nóg lub twarzy
- szumy uszne lub pogorszenie słuchu
- zawroty głowy i zaburzenia równowagi
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie stosuj neomycyny miejscowo u pacjenta leczonego immunoglobuliną ludzką normalną i wybierz miejscowy lek przeciwbakteryjny bez działania nefrotoksycznego. Neomycyny nie łączy się z lekami nefrotoksycznymi i ototoksycznymi[1][2]. Jeśli połączenia nie da się uniknąć, ogranicz neomycynę do małej, nieuszkodzonej powierzchni skóry i najkrótszego czasu, a u pacjenta kontroluj czynność nerek.
Skutek kliniczny
Możliwe jest pogorszenie czynności nerek z nasileniem nefro- i ototoksyczności neomycyny. Przy stosowaniu na niewielką, nieuszkodzoną powierzchnię skóry wchłanianie neomycyny jest małe, więc ryzyko kliniczne zależy głównie od powierzchni i stanu skóry, czasu leczenia oraz wyjściowej czynności nerek.
Mechanizm
Neomycyna jest aminoglikozydem o działaniu nefrotoksycznym i ototoksycznym, a immunoglobulina ludzka normalna może wywołać zaburzenia czynności nerek aż do ostrej niewydolności nerek. Działania uszkadzające nerki się sumują, a pogorszenie filtracji kłębuszkowej zmniejsza wydalanie wchłoniętej neomycyny i zwiększa ryzyko jej toksyczności, także dla narządu słuchu. Neomycyny nie łączy się z innymi lekami nefrotoksycznymi[1][2]. Długotrwałe stosowanie neomycyny z lekami nefro- i ototoksycznymi może nasilać jej toksyczność[1].
Monitorować
- stężenie kreatyniny i eGFR
- diureza
- objawy ze strony narządu słuchu i równowagi
Bezpieczniejsze alternatywy
kwas fusydowymupirocynaretapamulina
Kiedy ocena się zmienia
| Aerozol na małą, nieuszkodzoną powierzchnię skóry, krótkopostać · neomycyna | ryzyko maleje | Przy krótkim stosowaniu neomycyny na małą, nieuszkodzoną powierzchnię skóry wchłanianie jest niewielkie, więc ryzyko kliniczne jest mniejsze, choć połączenie nadal wymaga unikania lub kontroli czynności nerek. |
| ObniżonyeGFR · pacjent | ryzyko rośnie | Przy upośledzonej czynności nerek ryzyko nefrotoksyczności immunoglobuliny i kumulacji neomycyny jest większe. |
| Długotrwałe stosowanieczas leczenia · neomycyna | ryzyko rośnie | Długotrwałe stosowanie neomycyny z lekami nefro- i ototoksycznymi może nasilać jej toksyczność. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Neomycinum TZF 11,72 mg/g, aerozol na skórę, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/neomycinum-tzf-100046743/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Neobiotic 11,72 mg/g, aerozol na skórę, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/neobiotic-100427913/
Połączenie przeciwwskazaneNeomycyna+ MesalazynaNie stosuj neomycyny u pacjenta leczonego mesalazyną.Nie używaj neomycyny, gdy bierzesz mesalazynę, i zapytaj lekarza albo farmaceutę o inny lek na zakażenie skóry.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie używaj neomycyny, gdy bierzesz mesalazynę, i zapytaj lekarza albo farmaceutę o inny lek na zakażenie skóry.
Neomycyna i mesalazyna mogą obciążać nerki, a razem to ryzyko jest większe. Neomycyna może też w rzadkich przypadkach uszkadzać słuch. Dlatego tych leków nie łączy się, nawet gdy neomycynę stosujesz tylko na skórę.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- wyraźnie mniej moczu niż zwykle
- obrzęki nóg lub twarzy
- szumy w uszach lub pogorszenie słuchu
- zawroty głowy i problemy z równowagą
- nietypowe zmęczenie i brak apetytu
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie stosuj neomycyny u pacjenta leczonego mesalazyną[1][2]. Do leczenia zakażenia skóry wybierz antybiotyk miejscowy bez działania nefrotoksycznego. Jeżeli lekarz mimo to zdecyduje o krótkim stosowaniu neomycyny na małą powierzchnię nieuszkodzonej skóry, oceń czynność nerek przed i po leczeniu. Mesalazyny nie stosuje się w ciężkich zaburzeniach czynności nerek[3][4][5].
Skutek kliniczny
Możliwe pogorszenie czynności nerek, a przy upośledzonym wydalaniu neomycyny także nasilenie jej ototoksyczności. Długotrwałe stosowanie neomycyny z lekami nefro- i ototoksycznymi może nasilać jej toksyczność[1].
Mechanizm
Neomycyny nie łączy się z innymi lekami nefrotoksycznymi[1][2]. Mesalazyna może rzadko uszkadzać nerki, głównie przez śródmiąższowe zapalenie nerek, dlatego należy do tej grupy. Neomycyna jako aminoglikozyd działa nefro- i ototoksycznie, a jej wchłanianie rośnie przy stosowaniu na uszkodzoną skórę, duże powierzchnie, błony śluzowe i przy podaniu doustnym u chorych z zapaleniem jelit. Działania nefrotoksyczne obu leków mogą się sumować.
Monitorować
- stężenie kreatyniny i eGFR
- badanie ogólne moczu
- słuch i równowaga przy dłuższym lub rozległym stosowaniu neomycyny
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Długotrwałe stosowanieczas leczenia · neomycyna | ryzyko rośnie | Długotrwałe stosowanie neomycyny z lekami nefro- i ototoksycznymi może nasilać jej toksyczność. |
| Uszkodzona skóra, duża powierzchnia lub błony śluzowedroga podania · neomycyna | ryzyko rośnie | Na uszkodzonej skórze, dużych powierzchniach i błonach śluzowych wchłanianie neomycyny rośnie, a takie stosowanie jest samo w sobie przeciwwskazane. |
| Ciężka niewydolność nerekeGFR · pacjent | interakcja nie dotyczy | W ciężkich zaburzeniach czynności nerek mesalazyna jest przeciwwskazana, a upośledzone wydalanie zwiększa toksyczność neomycyny. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Neomycinum TZF 11,72 mg/g, aerozol na skórę, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/neomycinum-tzf-100046743/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Neobiotic 11,72 mg/g, aerozol na skórę, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/neobiotic-100427913/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Pentasa 2 g, granulat o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/pentasa-100279186/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Salofalk 4 g/60 ml, zawiesina doodbytnicza. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/salofalk-100111268/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Asamax 250 250 mg, tabletki dojelitowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/asamax-250-100127789/
Połączenie przeciwwskazaneNeomycyna+ KarboplatynaNie stosuj neomycyny u pacjenta leczonego karboplatyną.Nie stosuj neomycyny w trakcie leczenia karboplatyną i zapytaj lekarza albo farmaceutę o inny lek na skórę.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie stosuj neomycyny w trakcie leczenia karboplatyną i zapytaj lekarza albo farmaceutę o inny lek na skórę.
Neomycyna w aerozolu na skórę i karboplatyna, lek stosowany w chemioterapii, mogą razem uszkadzać nerki i słuch. Lek na skórę też częściowo przenika do krwi, zwłaszcza gdy nakładasz go na ranę albo dużą powierzchnię. Dlatego tych leków nie łączy się ze sobą.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- szumy lub dzwonienie w uszach
- pogorszenie słuchu
- zawroty głowy i zaburzenia równowagi
- wyraźnie mniej oddawanego moczu
- obrzęki nóg lub twarzy
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – wydalanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie stosuj neomycyny u pacjenta leczonego karboplatyną.[1][2] Do miejscowego leczenia zakażeń skóry wybierz antybiotyk spoza grupy aminoglikozydów. Jeśli neomycyna została już zastosowana, oceń czynność nerek i słuch pacjenta przed kolejnym cyklem karboplatyny.
Skutek kliniczny
Możliwe nasilenie uszkodzenia nerek i narządu słuchu, z szumami usznymi, niedosłuchem i zaburzeniami równowagi. Ryzyko jest większe u pacjentów z niewydolnością nerek.[3]
Mechanizm
Neomycyna jako aminoglikozyd działa ototoksycznie i nefrotoksycznie, a karboplatyna również uszkadza nerki i narząd słuchu, więc te działania niepożądane się sumują. Karboplatyna zmienia klirens nerkowy, co może sprzyjać kumulacji leków wydalanych przez nerki i nasilać ich toksyczność.[3] Długotrwałe stosowanie neomycyny z lekami nefro- i ototoksycznymi może nasilać jej toksyczność.[1] Wchłanianie neomycyny przez nieuszkodzoną skórę jest niewielkie, ale rośnie przy uszkodzonej lub rozległej powierzchni.
Monitorować
- stężenie kreatyniny i eGFR
- słuch (szumy uszne, niedosłuch)
- zawroty głowy i zaburzenia równowagi
- ilość oddawanego moczu
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Skóra uszkodzona, rozległa powierzchnia lub zmiany sączącedroga podania · neomycyna | ryzyko rośnie | Na uszkodzonej lub rozległej powierzchni skóry wchłanianie neomycyny rośnie, co zwiększa ryzyko sumowania toksyczności z karboplatyną. Neomycyny nie stosuje się na takie powierzchnie. |
| Długotrwałe stosowanieczas leczenia · neomycyna | ryzyko rośnie | Długotrwałe stosowanie neomycyny z lekami nefro- i ototoksycznymi może nasilać jej toksyczność. |
| eGFR ≤ 30pacjent | ryzyko rośnie | Toksyczność skojarzenia karboplatyny z aminoglikozydami jest większa u pacjentów z niewydolnością nerek. Przy klirensie kreatyniny ≤ 30 mL/min karboplatyna jest przeciwwskazana, chyba że korzyści przeważają ryzyko. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Neomycinum TZF 11,72 mg/g, aerozol na skórę, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/neomycinum-tzf-100046743/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Neobiotic 11,72 mg/g, aerozol na skórę, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/neobiotic-100427913/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Carboplatin Accord 10 mg/ml, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/carboplatin-accord-100225948/
Połączenie przeciwwskazaneNeomycyna+ CefazolinaNie stosuj neomycyny w aerozolu w trakcie leczenia cefazoliną – wybierz miejscowy lek przeciwbakteryjny bez działania nefrotoksycznego.Nie używaj neomycyny w aerozolu w czasie leczenia cefazoliną i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek na skórę.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie używaj neomycyny w aerozolu w czasie leczenia cefazoliną i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek na skórę.
Neomycyna w aerozolu i cefazolina w zastrzykach to dwa antybiotyki, które razem mogą obciążać nerki. Neomycyna może też szkodzić słuchowi, zwłaszcza gdy wchłonie się jej więcej przez rany lub dużą powierzchnię skóry. Dlatego tych leków nie łączy się ze sobą.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- oddawanie mniejszej ilości moczu niż zwykle
- obrzęki nóg lub twarzy
- szumy lub dzwonienie w uszach
- pogorszenie słuchu
- zawroty głowy i zaburzenia równowagi
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie stosuj neomycyny w aerozolu w trakcie leczenia cefazoliną – wybierz miejscowy lek przeciwbakteryjny bez działania nefrotoksycznego[1][2]. Jeżeli połączenia nie dało się uniknąć, monitoruj czynność nerek[3].
Skutek kliniczny
Możliwe uszkodzenie nerek, a przy wchłonięciu większej ilości neomycyny także uszkodzenie słuchu. Ryzyko rośnie przy stosowaniu neomycyny na uszkodzoną lub dużą powierzchnię skóry, przy długim leczeniu i u osób z upośledzoną czynnością nerek.
Mechanizm
Neomycyna jest aminoglikozydem o działaniu nefrotoksycznym i ototoksycznym, a cefazolina może nasilać nefrotoksyczność aminoglikozydów. Neomycyny nie stosuje się łącznie z innymi lekami ototoksycznymi i nefrotoksycznymi[1][2]. Długotrwałe stosowanie neomycyny z lekami nefro- i ototoksycznymi może nasilać jej toksyczność[1]. Cefazolina może zwiększać działanie nefrotoksyczne aminoglikozydów, dlatego przy takim połączeniu monitoruje się czynność nerek[3].
Monitorować
- stężenie kreatyniny w surowicy
- diureza
- słuch i zawroty głowy
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Stosowanie na uszkodzoną skórę, rany, owrzodzenia lub dużą powierzchniępostać · neomycyna | ryzyko rośnie | Stosowanie neomycyny na uszkodzoną lub dużą powierzchnię skóry zwiększa jej wchłanianie i ryzyko działania nefro- i ototoksycznego. |
| Długotrwałe stosowanieczas leczenia · neomycyna | ryzyko rośnie | Długotrwałe stosowanie neomycyny z lekami nefro- i ototoksycznymi może nasilać jej toksyczność. |
| Upośledzona czynność nerekeGFR · pacjent | ryzyko rośnie | Przy upośledzonej czynności nerek ryzyko kumulacji neomycyny i nasilenia nefrotoksyczności jest większe, konieczna jest kontrola czynności nerek. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Neomycinum TZF 11,72 mg/g, aerozol na skórę, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/neomycinum-tzf-100046743/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Neobiotic 11,72 mg/g, aerozol na skórę, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/neobiotic-100427913/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Cefazolin Dali Pharma 1 g, proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań / do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cefazolin-dali-pharma-100345339/
Połączenie przeciwwskazaneNeomycyna+ CyklosporynaNie stosuj neomycyny na skórę u pacjenta leczonego cyklosporyną i wybierz inny lek przeciwbakteryjny do stosowania miejscowego.Nie używaj neomycyny na skórę, gdy przyjmujesz cyklosporynę, i zapytaj farmaceutę lub lekarza o inny lek na zakażenie skóry.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie używaj neomycyny na skórę, gdy przyjmujesz cyklosporynę, i zapytaj farmaceutę lub lekarza o inny lek na zakażenie skóry.
Neomycyna w aerozolu na skórę i cyklosporyna mogą razem szkodzić nerkom. Neomycyna może też uszkadzać słuch, zwłaszcza gdy nerki pracują słabiej. Tych leków nie należy łączyć.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- oddawanie mniejszej ilości moczu
- obrzęki nóg lub twarzy
- szumy lub dzwonienie w uszach
- pogorszenie słuchu
- zawroty głowy lub zaburzenia równowagi
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie stosuj neomycyny na skórę u pacjenta leczonego cyklosporyną i wybierz inny lek przeciwbakteryjny do stosowania miejscowego[1]. Jeśli połączenia nie udało się uniknąć, prowadź ścisłą kontrolę czynności nerek, a przy istotnym jej pogorszeniu odstaw neomycynę[2].
Skutek kliniczny
Możliwe jest pogorszenie czynności nerek ze wzrostem stężenia kreatyniny i zmniejszeniem ilości oddawanego moczu. Upośledzenie czynności nerek sprzyja kumulacji wchłoniętej neomycyny, co zwiększa ryzyko uszkodzenia słuchu i narządu równowagi.
Mechanizm
Neomycyna jest aminoglikozydem o działaniu nefrotoksycznym i ototoksycznym, a cyklosporyna również uszkadza nerki, więc toksyczne działanie obu leków na nerki się sumuje[2]. Wchłanianie neomycyny ze skóry jest zwykle niewielkie, ale rośnie przy stosowaniu na uszkodzoną skórę, na duże powierzchnie i przez długi czas. Długotrwałe stosowanie neomycyny z lekami nefrotoksycznymi może nasilać jej toksyczność[1].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- stężenie kreatyniny w surowicy i eGFR
- diureza
- słuch i równowaga (szumy uszne, niedosłuch, zawroty głowy)
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Stosowanie długotrwałeczas leczenia · neomycyna | ryzyko rośnie | Długotrwałe stosowanie neomycyny z lekami nefrotoksycznymi może nasilać jej toksyczność. |
| Uszkodzona skóra, duża powierzchnia, zmiany sączące lub owrzodzeniapostać · pacjent | ryzyko rośnie | Na uszkodzonej skórze i dużych powierzchniach wchłanianie neomycyny rośnie, a takie zastosowanie jest przeciwwskazane niezależnie od cyklosporyny. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Neomycinum TZF 11,72 mg/g, aerozol na skórę, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/neomycinum-tzf-100046743/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Sandimmun Neoral 50 mg, kapsułki miękkie. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sandimmun-neoral-100059898/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Sandimmun Neoral. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sandimmun-neoral-100059898/
Oznaczenia na tej stronie
- Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.