Interakcje / Denosumab / Denosumab i tioguanina
Jaki opis pokazać?
Niekorzystna interakcja
Połączenie można stosować, ale wymaga ścisłego monitorowania morfologii krwi i objawów zakażenia oraz dbałości o stan jamy ustnej.
Przyjmuj oba leki zgodnie z zaleceniem, rób zlecone badania krwi i powiedz dentyście, że je stosujesz, a przy gorączce lub zmianach w jamie ustnej szybko skontaktuj się z lekarzem.
Niekorzystna interakcjaDenosumab+ TioguaninaPołączenie można stosować, ale wymaga ścisłego monitorowania morfologii krwi i objawów zakażenia oraz dbałości o stan jamy ustnej.Przyjmuj oba leki zgodnie z zaleceniem, rób zlecone badania krwi i powiedz dentyście, że je stosujesz, a przy gorączce lub zmianach w jamie ustnej szybko skontaktuj się z lekarzem.opóźniony (dni)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Przyjmuj oba leki zgodnie z zaleceniem, rób zlecone badania krwi i powiedz dentyście, że je stosujesz, a przy gorączce lub zmianach w jamie ustnej szybko skontaktuj się z lekarzem.
Oba leki mogą osłabiać obronę organizmu przed zakażeniami, więc razem to ryzyko może być większe. Leczenie przeciwnowotworowe i zastrzyki z denosumabem mogą też sprzyjać trudno gojącym się zmianom w jamie ustnej i szczęce. Leki nie zmieniają nawzajem swoich stężeń, więc nie trzeba zmieniać dawek. Ważne są regularne badania krwi i dbanie o zęby.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka lub dreszcze
- zaczerwienienie, obrzęk lub ból skóry
- ból zęba, szczęki lub niegojąca się rana w jamie ustnej
- łatwe siniaczenie lub krwawienie
- drętwienie wokół ust, skurcze mięśni
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie można stosować, ale wymaga ścisłego monitorowania morfologii krwi i objawów zakażenia oraz dbałości o stan jamy ustnej. Przed włączeniem denosumabu należy wyrównać stężenie wapnia, bo w hipokalcemii lek jest przeciwwskazany[1], a w dawce onkologicznej przeciwwskazane są także niezagojone rany po zabiegach w jamie ustnej[2]. Zabiegi stomatologiczne inwazyjne należy planować z lekarzem prowadzącym, a każde podejrzenie zakażenia lub objawy ze strony jamy ustnej wymagają szybkiej oceny lekarskiej.
Skutek kliniczny
Możliwe jest większe ryzyko zakażeń, w tym ciężkich zakażeń skóry i tkanek miękkich, u pacjenta z mielosupresją po tioguaninie. Leczenie cytostatyczne sprzyja też martwicy kości szczęki i opóźnionemu gojeniu się ran w jamie ustnej podczas terapii denosumabem.
Mechanizm
Interakcja jest farmakodynamiczna i polega na sumowaniu się działań niepożądanych, a nie na zmianie stężeń leków. Tioguanina działa mielotoksycznie i immunosupresyjnie, a jej mielotoksyczność nasila się przy łączeniu z innymi lekami lub zabiegami hamującymi szpik[3]. Denosumab hamuje szlak RANKL, który uczestniczy także w regulacji odpowiedzi immunologicznej, i sam w sobie wiąże się z ryzykiem zakażeń oraz martwicy kości szczęki, a chemioterapia jest czynnikiem ryzyka tego powikłania. Denosumab nie zmienia farmakokinetyki leków metabolizowanych przez CYP3A4[1], a tioguanina nie jest metabolizowana tą drogą, dlatego interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna.
Monitorować
- morfologia krwi z rozmazem (neutrofile, płytki)
- objawy zakażenia, zwłaszcza skóry i tkanek miękkich
- stężenie wapnia w surowicy
- stan jamy ustnej i zębów
Kiedy ocena się zmienia
| dawka ≥ 120 mgdenosumab | ryzyko rośnie | Dawka onkologiczna denosumabu podawana częściej wiąże się z większym ryzykiem martwicy kości szczęki i hipokalcemii, a niezagojone rany po zabiegach w jamie ustnej są wtedy przeciwwskazaniem. |
| Długotrwałe leczenie skojarzoneczas leczenia · pacjent | ryzyko rośnie | Ryzyko martwicy kości szczęki i powikłań infekcyjnych rośnie wraz z czasem łącznego stosowania leków, zwłaszcza przy współistniejącej neutropenii lub kortykosteroidoterapii. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Bildyos 60 mg, roztwór do wstrzykiwań w ampułko-strzykawce. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bildyos-100525670/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Bomyntra 120 mg, roztwór do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bomyntra-100522232/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lanvis 40 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lanvis-100036779/
Alkohol przy tych lekach
Denosumab a alkohol: brak opisu w bazie.
Niekorzystna interakcjaTioguaninaa alkoholPodczas leczenia tioguaniną należy unikać alkoholu, a przynajmniej ograniczyć go do sporadycznych, niewielkich ilości.Nie pij alkoholu w czasie leczenia tioguaniną, a jeśli zdarzy ci się wypić, zrób to wyjątkowo i w małej ilości, i zapytaj lekarza lub farmaceutę, czy w twoim przypadku jest to bezpieczne.opóźniony (dni)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Nie pij alkoholu w czasie leczenia tioguaniną, a jeśli zdarzy ci się wypić, zrób to wyjątkowo i w małej ilości, i zapytaj lekarza lub farmaceutę, czy w twoim przypadku jest to bezpieczne.
Tioguanina może uszkadzać wątrobę i osłabiać wytwarzanie krwinek. Alkohol też szkodzi wątrobie, więc razem zwiększają ryzyko jej uszkodzenia. Picie dużych ilości alkoholu może dodatkowo osłabić odporność i sprzyjać krwawieniom. Dlatego w czasie leczenia najlepiej nie pić alkoholu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zażółcenie skóry lub białek oczu
- ból lub uczucie pełności pod prawym łukiem żebrowym
- powiększenie obwodu brzucha lub szybki przyrost masy ciała
- ciemny mocz lub jasny stolec
- gorączka, dreszcze lub częste infekcje
- siniaki, krwawienie z nosa lub dziąseł
- wymioty krwią lub czarne, smoliste stolce
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Podczas leczenia tioguaniną należy unikać alkoholu, a przynajmniej ograniczyć go do sporadycznych, niewielkich ilości. Pacjentom z chorobą wątroby, nieprawidłowymi próbami wątrobowymi lub uzależnieniem od alkoholu zaleca się całkowitą abstynencję. Próby wątrobowe i morfologię krwi należy kontrolować zgodnie z zaleceniami lekarza prowadzącego, a u osób pijących regularnie częściej.
Skutek kliniczny
Możliwe jest większe ryzyko uszkodzenia wątroby z żółtaczką, powiększeniem wątroby, wodobrzuszem lub krwawieniem z żylaków przełyku w przebiegu nadciśnienia wrotnego. Przy nadużywaniu alkoholu może dojść do pogłębienia leukopenii i małopłytkowości, a przez to do zakażeń i krwawień. Alkohol może też nasilać nudności i podrażnienie przewodu pokarmowego, które występują podczas leczenia.
Mechanizm
Tioguanina jest lekiem hepatotoksycznym. Może powodować zespół niedrożności zatok wątrobowych (chorobę żylno-okluzyjną), guzkowy regeneracyjny rozrost wątroby i nadciśnienie wrotne. Etanol, zwłaszcza spożywany regularnie lub w dużych ilościach, sam uszkadza wątrobę, więc oba czynniki sumują się w działaniu na ten narząd. Duże ilości alkoholu hamują też czynność szpiku kostnego, co może nasilać mielosupresję wywoływaną przez tioguaninę. ChPL tioguaniny nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach[1]. Charakterystyka wskazuje natomiast, że jednoczesne stosowanie z innymi czynnikami mielotoksycznymi zwiększa ryzyko mielosupresji[1].
Monitorować
- aktywność aminotransferaz, bilirubina i fosfataza zasadowa
- morfologia krwi z płytkami krwi
- objawy nadciśnienia wrotnego – powiększenie śledziony, wodobrzusze, małopłytkowość
- ilość i częstość spożywania alkoholu
Kiedy ocena się zmienia
| Regularne lub duże spożycie alkoholuilość alkoholu · pacjent | ryzyko rośnie | Regularne lub duże spożycie etanolu wyraźnie zwiększa ryzyko hepatotoksyczności i może nasilać mielosupresję. U takich pacjentów zalecana jest całkowita abstynencja i częstsza kontrola prób wątrobowych oraz morfologii. |
| Leczenie długotrwałeczas leczenia · alkohol | ryzyko rośnie | Uszkodzenie wątroby przez tioguaninę, w tym guzkowy regeneracyjny rozrost i nadciśnienie wrotne, wiąże się przede wszystkim z długotrwałym stosowaniem. Dołożenie alkoholu w takiej sytuacji jest szczególnie niekorzystne. |
| Pojedynczy, niewielki napój okazjonalnieilość alkoholu · pacjent | ryzyko maleje | Pojedyncze, niewielkie spożycie alkoholu u pacjenta z prawidłową czynnością wątroby i stabilną morfologią prawdopodobnie nie niesie istotnego ryzyka, choć brak danych potwierdzających bezpieczeństwo. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lanvis 40 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lanvis-100036779/
Inne interakcje tych leków 300
Połączenie przeciwwskazaneAnalogi puryn (np. klofarabina, kladrybina, merkaptopuryna)+ Inhibitory czynnika martwicy nowotworów (np. adalimumab, etanercept, golimumab) klasaPrzy jednoczesnym stosowaniu analogu puryn i inhibitora TNF należy unikać tego połączenia, chyba że korzyść wyraźnie przeważa ryzyko, a wówczas konieczne jest ścisłe monitorowanie w kierunku zakażeń, mielosupresji i nowotworów.Jeśli przyjmujesz jednocześnie lek z grupy analogów puryn i lek blokujący TNF, nie przerywaj ich samodzielnie, ale regularnie wykonuj zlecone badania krwi i od razu zgłaszaj lekarzowi gorączkę lub inne objawy zakażenia.opóźniony (dni)badania kliniczne
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli przyjmujesz jednocześnie lek z grupy analogów puryn i lek blokujący TNF, nie przerywaj ich samodzielnie, ale regularnie wykonuj zlecone badania krwi i od razu zgłaszaj lekarzowi gorączkę lub inne objawy zakażenia.
Leki z grupy analogów puryn, takie jak merkaptopuryna, tioguanina, kladrybina czy fludarabina, oraz leki blokujące TNF, takie jak adalimumab, infliksymab czy etanercept, osłabiają układ odpornościowy. Przyjmowane razem osłabiają go jeszcze bardziej. Rośnie wtedy ryzyko poważnych zakażeń, w tym gruźlicy, a bardzo rzadko także niektórych nowotworów krwi. Lekarz czasem celowo łączy te leki, na przykład w chorobie Leśniowskiego i Crohna, ale wtedy potrzebne są regularne badania krwi.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka lub dreszcze
- uporczywy kaszel, duszność, nocne poty lub chudnięcie bez przyczyny
- bolesna wysypka z pęcherzykami
- łatwe powstawanie siniaków, krwawienia lub bladość i duże zmęczenie
- ból lub uczucie pełności pod żebrami po lewej albo prawej stronie
- nowe lub zmieniające się zmiany na skórze
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Przy jednoczesnym stosowaniu analogu puryn i inhibitora TNF należy unikać tego połączenia, chyba że korzyść wyraźnie przeważa ryzyko, a wówczas konieczne jest ścisłe monitorowanie w kierunku zakażeń, mielosupresji i nowotworów. Przed włączeniem leczenia trzeba wykluczyć utajoną gruźlicę oraz zakażenie wirusem zapalenia wątroby typu B i C, a także uzupełnić szczepienia. Szczepionki żywe są w tym czasie przeciwwskazane. Merkaptopurynę z infliksymabem lub adalimumabem łączy się celowo w nieswoistych zapaleniach jelit. U młodych mężczyzn warto wtedy rozważyć ograniczenie czasu terapii skojarzonej albo zamianę tiopuryny na metotreksat[1]. Po kladrybinie, fludarabinie, klofarabinie lub nelarabinie inhibitor TNF należy włączać dopiero po odbudowie liczby limfocytów i ustąpieniu neutropenii. U pacjentów z głęboką limfopenią trzeba rozważyć profilaktykę przeciwdrobnoustrojową zgodnie z protokołem ośrodka. Przed włączeniem tiopuryny wskazane jest oznaczenie aktywności TPMT i genotypu NUDT15.
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko ciężkich zakażeń bakteryjnych, wirusowych i grzybiczych. Obejmuje to reaktywację gruźlicy, wirusowego zapalenia wątroby typu B, zakażeń wirusem półpaśca i wirusem cytomegalii, a także zakażenia oportunistyczne, takie jak pneumocystozowe zapalenie płuc. Połączenie tiopuryn (merkaptopuryny, tioguaniny) z inhibitorem TNF wiąże się z rzadkim, ale zwykle śmiertelnym chłoniakiem z limfocytów T wątroby i śledziony (HSTCL)[2]. Dotyczy to głównie młodych mężczyzn leczonych z powodu nieswoistych zapaleń jelit[3]. Opisuje się także zwiększone ryzyko innych chłoniaków i nieczerniakowych raków skóry[2]. Analogi puryn stosowane w onkologii mogą przy tym nasilać mielosupresję i wydłużać okres neutropenii oraz limfopenii.
Mechanizm
Interakcja ma charakter farmakodynamiczny i jest wspólna dla wszystkich leków obu grup. Analogi puryn hamują syntezę kwasów nukleinowych, co uszkadza szpik i limfocyty. Najsilniej działają tu kladrybina, fludarabina, klofarabina i nelarabina, które wywołują głęboką i długotrwałą limfopenię. Merkaptopuryna i tioguanina działają podobnie, choć zwykle słabiej. Inhibitory TNF (adalimumab, etanercept, golimumab, infliksymab, certolizumab pegol) blokują kluczową cytokinę odporności komórkowej i obrony przed zakażeniami ziarniniakowymi. Oba działania sumują się i pogłębiają immunosupresję. Rośnie ryzyko ciężkich i oportunistycznych zakażeń oraz zaburzeń nadzoru immunologicznego nad nowotworami. Nie stwierdzono istotnej interakcji farmakokinetycznej.
Monitorować
- morfologia krwi z rozmazem i bezwzględną liczbą limfocytów oraz neutrofili
- objawy zakażenia, w tym gorączka, kaszel, duszność i zmiany skórne
- badanie w kierunku utajonej gruźlicy przed leczeniem i w razie objawów
- markery zakażenia wirusem zapalenia wątroby typu B przed leczeniem oraz aktywność aminotransferaz
- powiększenie wątroby lub śledziony, cytopenie i objawy ogólne sugerujące chłoniaka
- okresowa kontrola dermatologiczna skóry
Kiedy ocena się zmienia
| Młody dorosły, zwłaszcza mężczyznawiek · pacjent | ryzyko rośnie | U młodych mężczyzn leczonych tiopuryną i inhibitorem TNF z powodu nieswoistego zapalenia jelit ryzyko chłoniaka z limfocytów T wątroby i śledziony jest największe. Należy rozważyć monoterapię albo zamianę tiopuryny na metotreksat. |
| Długotrwała terapia skojarzonaczas leczenia · analogi puryn | ryzyko rośnie | Ryzyko chłoniaków i nowotworów skóry rośnie wraz z czasem łącznego stosowania tiopuryny i inhibitora TNF. Należy okresowo oceniać, czy terapia skojarzona jest nadal potrzebna. |
| Dawki stosowane w chemioterapii nowotworówdawka · analogi puryn | ryzyko rośnie | Analogi puryn w dawkach onkologicznych, zwłaszcza kladrybina, fludarabina, klofarabina i nelarabina, wywołują głęboką mielosupresję i limfopenię. Dołączenie inhibitora TNF w tym okresie znacznie zwiększa ryzyko zakażeń oportunistycznych. |
| Inhibitor TNF po leczeniu kladrybiną, fludarabiną, klofarabiną lub nelarabinąkolejność włączenia · inhibitory czynnika martwicy nowotworów | inne zalecenie | Limfopenia po tych lekach utrzymuje się długo po ostatniej dawce. Inhibitor TNF należy włączać dopiero po potwierdzeniu odbudowy liczby limfocytów i neutrofili w morfologii. |
Źródła
- Beaugerie L. Immunosuppression-related lymphomas and cancers in IBD: how can they be prevented? Dig Dis. 2012;30(4):415-9. doi: 10.1159/000338144. PMID: 22796808.
- Biancone L, Onali S, Petruzziello C, Calabrese E, Pallone F. Cancer and immunomodulators in inflammatory bowel diseases. Inflamm Bowel Dis. 2015;21(3):674-98. doi: 10.1097/MIB.0000000000000243. PMID: 25545375.
- Carvão J, Magno Pereira V, Jacinto F, Sousa Andrade C, Jasmins L. Hepatosplenic T-Cell Lymphoma: A Rare Complication of Monotherapy with Thiopurines in Crohn's Disease. GE Port J Gastroenterol. 2018;26(4):279-284. doi: 10.1159/000493350. PMID: 31328143.
Połączenie przeciwwskazaneKlozapina+ TioguaninaNie łącz klozapiny z tioguaniną.Nie zaczynaj przyjmować tych leków razem i od razu powiedz psychiatrze oraz hematologowi, że dostałeś oba, a żadnego leku nie odstawiaj samodzielnie.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie zaczynaj przyjmować tych leków razem i od razu powiedz psychiatrze oraz hematologowi, że dostałeś oba, a żadnego leku nie odstawiaj samodzielnie.
Oba leki mogą osłabiać szpik kostny, czyli miejsce, w którym powstają krwinki chroniące przed zakażeniami. Przyjmowane razem znacznie zwiększają ryzyko groźnego spadku liczby białych krwinek. Wtedy nawet zwykła infekcja może stać się bardzo niebezpieczna. Tych leków zwykle nie stosuje się razem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka lub dreszcze
- ból gardła lub owrzodzenia w jamie ustnej
- częste lub długo trwające infekcje
- nietypowe siniaki lub krwawienia
- silne osłabienie i bladość
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz klozapiny z tioguaniną. Charakterystyka klozapiny przeciwwskazuje rozpoczynanie leczenia u pacjentów przyjmujących substancje związane ze znacznym ryzykiem agranulocytozy oraz u pacjentów z zaburzeniami czynności szpiku kostnego[1][2][3]. Jednoczesne stosowanie substancji o istotnym działaniu hamującym czynność szpiku, w tym środków cytotoksycznych, jest wymienione wśród przeciwwskazań do jednoczesnego stosowania[1]. Gdy pacjent leczony klozapiną wymaga tioguaniny, decyzję o zmianie leku przeciwpsychotycznego podejmuje psychiatra wspólnie z hematologiem lub onkologiem. Wcześniejsza granulocytopenia lub agranulocytoza związana z zakończoną chemioterapią nie jest przeciwwskazaniem do późniejszego włączenia klozapiny[1].
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko ciężkiej neutropenii lub agranulocytozy oraz głębszej pancytopenii, co grozi ciężkimi, potencjalnie śmiertelnymi zakażeniami. Mielosupresja wywołana tioguaniną utrudnia też rozpoznanie i opanowanie agranulocytozy klozapinowej, a spadek liczby granulocytów wymusza przerwanie klozapiny, co niesie ryzyko nawrotu psychozy.
Mechanizm
Oba leki uszkadzają szpik kostny i ich działania mielotoksyczne się sumują. Klozapina może wywołać neutropenię i agranulocytozę, a jej charakterystyka zakazuje jednoczesnego stosowania substancji o istotnym działaniu hamującym czynność szpiku kostnego, w tym środków cytotoksycznych[1]. Tioguanina jest antymetabolitem purynowym o działaniu cytotoksycznym, a jej charakterystyka podaje, że przy jednoczesnym stosowaniu z innymi mielotoksycznymi produktami leczniczymi ryzyko mielosupresji jest zwiększone[4]. Nie jest to interakcja farmakokinetyczna, ponieważ tioguanina nie wpływa na enzymy metabolizujące klozapinę.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- morfologia krwi z rozmazem i bezwzględną liczbą neutrofilów
- liczba płytek krwi
- objawy zakażenia, gorączka, ból gardła
- nawrót objawów psychotycznych po odstawieniu klozapiny
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Tioguanina dołączana do trwającego leczenia klozapinąkolejność włączenia · pacjent | inne zalecenie | Gdy pacjent stabilny na klozapinie wymaga tioguaniny, połączenie pozostaje przeciwwskazane. Psychiatra i hematolog powinni wspólnie zdecydować o zamianie klozapiny na lek przeciwpsychotyczny o mniejszym ryzyku mielotoksyczności, z kontrolą morfologii i stanu psychicznego w okresie zmiany. |
| Leczenie tioguaniną zakończoneczas leczenia · tioguanina | inne zalecenie | Granulocytopenia lub agranulocytoza związana z wcześniej prowadzoną chemioterapią nie jest przeciwwskazaniem do klozapiny. Po zakończeniu leczenia tioguaniną i odbudowie szpiku włączenie klozapiny jest możliwe pod warunkiem prawidłowej morfologii i regularnej kontroli krwi zgodnie z charakterystyką klozapiny. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Clopizam 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/clopizam-100383587/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ayupil 12,5 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ayupil-100396213/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Paxifar 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/paxifar-100435798/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lanvis 40 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lanvis-100036779/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Clopizam. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/clopizam-100383587/
Połączenie przeciwwskazaneSelektywne leki immunosupresyjne (np. fingolimod, teriflunomid, leflunomid)+ Analogi puryn (np. klofarabina, kladrybina, merkaptopuryna) klasaPrzy jednoczesnym lub kolejnym stosowaniu selektywnego leku immunosupresyjnego i analogu puryn należy unikać takiego połączenia, a jeśli jest ono konieczne, prowadzić je pod ścisłą kontrolą morfologii krwi i objawów zakażenia.Nie łącz leku osłabiającego odporność z analogiem puryn bez wyraźnej decyzji lekarza prowadzącego, a jeśli przyjmujesz oba, regularnie badaj krew i zgłaszaj lekarzowi każdy objaw zakażenia.opóźniony (dni)opisy przypadków
Połączenie przeciwwskazane
Nie łącz leku osłabiającego odporność z analogiem puryn bez wyraźnej decyzji lekarza prowadzącego, a jeśli przyjmujesz oba, regularnie badaj krew i zgłaszaj lekarzowi każdy objaw zakażenia.
Leki na choroby autoimmunologiczne i stwardnienie rozsiane, takie jak fingolimod, natalizumab, teriflunomid czy mykofenolan mofetyl, osłabiają odporność. Leki z grupy analogów puryn, takie jak kladrybina, merkaptopuryna czy fludarabina, dodatkowo hamują wytwarzanie krwinek w szpiku. Razem mogą bardzo mocno osłabić organizm i zwiększyć ryzyko ciężkich zakażeń. Działanie niektórych z tych leków utrzymuje się jeszcze długo po ich odstawieniu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka, dreszcze lub uczucie rozbicia
- kaszel, duszność lub ból przy oddychaniu
- bolesna wysypka z pęcherzykami, owrzodzenia w jamie ustnej
- łatwe powstawanie siniaków, krwawienia z nosa lub dziąseł
- nasilone osłabienie i bladość skóry
- nowe zaburzenia mowy, widzenia, równowagi, osłabienie kończyn lub zmiany zachowania
- zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PD – synergizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Przy jednoczesnym lub kolejnym stosowaniu selektywnego leku immunosupresyjnego i analogu puryn należy unikać takiego połączenia, a jeśli jest ono konieczne, prowadzić je pod ścisłą kontrolą morfologii krwi i objawów zakażenia. Przed włączeniem analogu puryn u pacjenta leczonego natalizumabem, modulatorem receptora S1P (fingolimod, ozanimod, ponesimod), teriflunomidem, leflunomidem lub inebilizumabem trzeba sprawdzić, czy lek immunosupresyjny został odstawiony z zachowaniem okresu wypłukiwania i czy liczba limfocytów wróciła do normy. Teriflunomid i leflunomid utrzymują się w organizmie długo, dlatego przed zmianą leczenia zwykle wykonuje się procedurę przyspieszonej eliminacji. Doustna kladrybina stosowana w stwardnieniu rozsianym jest przeciwwskazana u osób przyjmujących leki immunosupresyjne lub mielosupresyjne, a natalizumab jest przeciwwskazany u osób z obniżoną odpornością, także po chemioterapii. W hematologii i transplantologii połączenie fludarabiny lub klofarabiny z mykofenolanem, immunoglobuliną przeciw limfocytom T albo inhibitorami kalcyneuryny bywa elementem zaplanowanego protokołu kondycjonowania i profilaktyki choroby przeszczep przeciw gospodarzowi, który prowadzi wyłącznie ośrodek specjalistyczny z profilaktyką przeciwzakaźną. Przy łączeniu merkaptopuryny lub tioguaniny z mykofenolanem albo leflunomidem należy rozważyć zmniejszenie dawek i kontrolować także próby wątrobowe. Przed rozpoczęciem leczenia należy wykluczyć czynne zakażenia, sprawdzić status zakażenia wirusem zapalenia wątroby typu B i gruźlicy oraz nie podawać szczepionek żywych.
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko ciężkiej i długotrwałej limfopenii, neutropenii, niedokrwistości i małopłytkowości oraz ciężkich zakażeń, w tym zakażeń oportunistycznych (pneumocystozowe zapalenie płuc, reaktywacja wirusa półpaśca, cytomegalowirusa i wirusowego zapalenia wątroby typu B, grzybice układowe). Przy natalizumabie, modulatorach receptora S1P i kladrybinie szczególnie istotne jest ryzyko postępującej wieloogniskowej leukoencefalopatii. Długotrwała immunosupresja może zwiększać ryzyko nowotworów wtórnych. Przy leflunomidzie, teriflunomidzie i tiopurynach możliwe jest addytywne uszkodzenie wątroby. Ryzyko dotyczy całej klasy z wyjątkiem apremilastu i nerandomilastu, a jest największe przy lekach powodujących limfopenię lub mielosupresję.
Mechanizm
Interakcja ma charakter farmakodynamiczny i dotyczy osłabienia odporności, a nie zmiany stężeń leków. Analogi puryn (kladrybina, fludarabina, klofarabina, nelarabina, merkaptopuryna, tioguanina) są antymetabolitami. Hamują syntezę i naprawę DNA, przez co uszkadzają szpik i niszczą limfocyty, a kladrybina i fludarabina powodują głęboką i długotrwałą limfopenię[1]. Selektywne leki immunosupresyjne osłabiają odporność różnymi drogami. Modulatory receptora S1P (fingolimod, ozanimod, ponesimod) zatrzymują limfocyty w węzłach chłonnych. Natalizumab blokuje przechodzenie limfocytów do tkanek. Teriflunomid i leflunomid hamują syntezę pirymidyn. Mykofenolan mofetyl i kwas mykofenolowy hamują syntezę puryn w limfocytach. Tofacytynib hamuje kinazy JAK. Inebilizumab, immunoglobulina przeciw limfocytom T, abatacept i belatacept usuwają limfocyty albo blokują ich aktywację. Efgartigimod alfa i imlifidaza obniżają stężenie przeciwciał IgG, a rawulizumab blokuje dopełniacz. Skutki obu grup się sumują, a przy lekach działających na tę samą linię komórkową (limfocyty, synteza nukleotydów) mogą się wzajemnie nasilać. Leflunomid, teriflunomid oraz tiopuryny (merkaptopuryna, tioguanina) dodatkowo uszkadzają wątrobę, co sumuje się z ich działaniem na szpik.
Monitorować
- morfologia krwi z rozmazem i bezwzględną liczbą limfocytów przed włączeniem leku i regularnie w trakcie leczenia
- objawy zakażenia, w tym gorączka, kaszel, zmiany skórne o charakterze półpaśca
- nowe lub narastające objawy neurologiczne sugerujące postępującą wieloogniskową leukoencefalopatię, szczególnie przy natalizumabie i modulatorach receptora S1P
- aktywność aminotransferaz i stężenie bilirubiny przy leflunomidzie, teriflunomidzie, merkaptopurynie i tioguaninie
- markery zakażenia wirusem zapalenia wątroby typu B i cytomegalowirusem u pacjentów z grupy ryzyka
- czas od odstawienia poprzedniego leku immunosupresyjnego i powrót liczby limfocytów do normy przed zmianą terapii
Kiedy ocena się zmienia
| Kladrybina w tabletkach stosowana w stwardnieniu rozsianympostać · analogi puryn | ryzyko rośnie | Doustna kladrybina stosowana w stwardnieniu rozsianym jest przeciwwskazana u pacjentów z obniżoną odpornością, w tym otrzymujących leczenie immunosupresyjne lub mielosupresyjne. Przed jej włączeniem trzeba odstawić poprzedni lek immunosupresyjny z zachowaniem okresu wypłukiwania i potwierdzić prawidłową liczbę limfocytów. |
| Natalizumab u pacjenta po chemioterapii analogiem puryn lub w jej trakciekolejność włączenia · selektywne leki immunosupresyjne | ryzyko rośnie | Natalizumab jest przeciwwskazany u pacjentów z obniżoną odpornością, także w następstwie chemioterapii. Wcześniejsze leczenie lekami immunosupresyjnymi zwiększa ryzyko postępującej wieloogniskowej leukoencefalopatii. |
| Okres wypłukiwania po odstawieniu teriflunomidu, leflunomidu, modulatora receptora S1P lub inebilizumabuodstep · selektywne leki immunosupresyjne | inne zalecenie | Teriflunomid i leflunomid utrzymują się w organizmie bardzo długo, a po modulatorach receptora S1P i inebilizumabie limfopenia może trwać jeszcze długo po odstawieniu. Przed włączeniem analogu puryn należy wykonać procedurę przyspieszonej eliminacji leflunomidu lub teriflunomidu albo odczekać do powrotu liczby limfocytów do normy. |
| Fludarabina lub klofarabina w protokole kondycjonowania przed przeszczepieniem komórek krwiotwórczychkolejność włączenia · analogi puryn | inne zalecenie | W kondycjonowaniu przed przeszczepieniem komórek krwiotwórczych fludarabina lub klofarabina bywa celowo łączona z immunoglobuliną przeciw limfocytom T, a następnie z mykofenolanem w profilaktyce choroby przeszczep przeciw gospodarzowi. Takie połączenie jest zaplanowane i prowadzone w ośrodku specjalistycznym z profilaktyką przeciwzakaźną i ścisłym monitorowaniem, więc nie powinno być traktowane jako błąd w leczeniu. |
Źródła
- Butzkueven H, Hillert J, Soilu-Hänninen M, Ziemssen T, Kuhle J, Wergeland S, et al. The CLARION study: first report on safety findings in patients newly initiating treatment with cladribine tablets or fingolimod for multiple sclerosis. Curr Med Res Opin. 2023;39(10):1367-1374. doi: 10.1080/03007995.2023.2256220. PMID: 37675878.
Połączenie przeciwwskazaneTioguanina+ Szczepionka przeciw półpaścowiNie podawaj żywej szczepionki przeciw półpaścowi pacjentowi leczonemu tioguaniną, ponieważ leczenie immunosupresyjne i białaczka są przeciwwskazaniami do jej podania.Przed szczepieniem przeciw półpaścowi powiedz lekarzowi, że przyjmujesz tioguaninę, i nie przyjmuj żywej szczepionki.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Przed szczepieniem przeciw półpaścowi powiedz lekarzowi, że przyjmujesz tioguaninę, i nie przyjmuj żywej szczepionki.
Tioguanina osłabia odporność, dlatego żywa szczepionka przeciw półpaścowi może u ciebie wywołać poważne zakażenie wirusem ze szczepionki. Taka szczepionka jest dla ciebie niedozwolona w czasie leczenia. Istnieje inna szczepionka przeciw półpaścowi, która nie zawiera żywego wirusa i może być bezpieczniejszym wyborem, choć może chronić nieco słabiej.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- wysypka z pęcherzykami na skórze
- gorączka lub dreszcze w ciągu kilku tygodni po szczepieniu
- silne osłabienie i złe samopoczucie po szczepieniu
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie podawaj żywej szczepionki przeciw półpaścowi pacjentowi leczonemu tioguaniną, ponieważ leczenie immunosupresyjne i białaczka są przeciwwskazaniami do jej podania[1]. Jeśli pacjent wymaga ochrony przed półpaścem, wybierz szczepionkę rekombinowaną z adiuwantem, która nie zawiera żywego wirusa. Termin jej podania warto uzgodnić z hematologiem prowadzącym, tak aby przypadał na okres możliwie najlepszej czynności układu odpornościowego.
Skutek kliniczny
Podanie żywej szczepionki w trakcie leczenia tioguaniną grozi zakażeniem szczepionkowym wirusem ospy wietrznej i półpaśca, w tym jego postacią rozsianą, która może być groźna dla życia. Przy szczepionce rekombinowanej nie ma ryzyka zakażenia wirusem szczepionkowym, ale ochrona po szczepieniu może być słabsza niż u osób z prawidłową odpornością.
Mechanizm
Tioguanina jest lekiem mielotoksycznym, który hamuje czynność szpiku i osłabia odporność, a stosuje się ją w ostrych białaczkach. U osoby z obniżoną odpornością żywy, atenuowany wirus ospy wietrznej i półpaśca ze szczepionki żywej może się niekontrolowanie namnażać, a odpowiedź immunologiczna na każdą szczepionkę, także nieżywą, może być słabsza. ChPL żywej szczepionki przeciw półpaścowi wymienia w przeciwwskazaniach leczenie immunosupresyjne oraz ostrą i przewlekłą białaczkę[1]. ChPL tioguaniny nie zaleca szczepienia szczepionkami zawierającymi żywe drobnoustroje u pacjentów w immunosupresji[2]. ChPL rekombinowanej szczepionki z adiuwantem nie wymienia tioguaniny ani leków immunosupresyjnych[3].
Monitorować
- objawy zakażenia wirusem ospy wietrznej i półpaśca (pęcherzykowa wysypka, gorączka) po omyłkowym podaniu żywej szczepionki
- morfologia krwi z rozmazem jako ocena stopnia immunosupresji przy planowaniu szczepienia
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Szczepionka rekombinowana z adiuwantem (nieżywa)postać · szczepionka przeciw półpaścowi | ryzyko maleje | Szczepionka rekombinowana nie zawiera żywego wirusa, więc nie grozi zakażeniem szczepionkowym, a jej ChPL nie wymienia tioguaniny. Z powodu immunosupresji odpowiedź na szczepienie może być słabsza, dlatego termin podania warto zaplanować z hematologiem. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zostavax, proszek i rozpuszczalnik do sporządzania zawiesiny do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zostavax-100353400/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lanvis 40 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lanvis-100036779/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Shingrix -, proszek i zawiesina do sporządzania zawiesiny do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/shingrix-100402280/
Połączenie przeciwwskazaneTioguanina+ PrasteronNie stosuj prasteronu u pacjenta leczonego tioguaniną.Nie przyjmuj DHEA w trakcie leczenia tioguaniną, a jeśli już je stosujesz, przerwij i powiedz o tym lekarzowi prowadzącemu leczenie.nieznanyteoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj DHEA w trakcie leczenia tioguaniną, a jeśli już je stosujesz, przerwij i powiedz o tym lekarzowi prowadzącemu leczenie.
DHEA (prasteron) nie powinno się przyjmować podczas leczenia tioguaniną. Tioguanina to lek stosowany w leczeniu białaczki, a DHEA jest hormonem, którego nie stosuje się u osób chorujących na nowotwór. Może on niekorzystnie wpływać na przebieg choroby.
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie stosuj prasteronu u pacjenta leczonego tioguaniną[1][2][3]. Jeśli pacjent przyjmuje prasteron, w tym jako preparat bez recepty, należy go odstawić i poinformować lekarza prowadzącego leczenie przeciwnowotworowe.
Skutek kliniczny
Możliwe niekorzystne oddziaływanie hormonalne prasteronu na przebieg choroby nowotworowej leczonej tioguaniną. Bezpośredniego wpływu prasteronu na stężenie ani skuteczność tioguaniny nie opisano.
Mechanizm
Prasteronu nie stosuje się u chorych na nowotwory, w tym nowotwory estrogenozależne[1][2][3]. Tioguanina jest cytostatykiem stosowanym w leczeniu białaczek, więc każdy pacjent ją przyjmujący ma chorobę nowotworową. Prasteron jest prekursorem androgenów i estrogenów, a jego działanie hormonalne może teoretycznie niekorzystnie wpływać na przebieg choroby nowotworowej. Interakcja farmakokinetyczna między tymi lekami nie jest znana, a przeciwwskazanie wynika z choroby leczonej tioguaniną.
Monitorować
- wywiad w kierunku samodzielnego przyjmowania preparatów DHEA
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego DHEA Aflofarm 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dhea-aflofarm-100122384/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Stymen 10 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/stymen-100123314/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Novostella 10 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/novostella-100386462/
Połączenie przeciwwskazaneTioguanina+ Szczepionka przeciw cholerzeŻywej szczepionki przeciw cholerze nie podaje się pacjentom leczonym tioguaniną.Przed szczepieniem przeciw cholerze powiedz lekarzowi, że przyjmujesz tioguaninę, i nie przyjmuj szczepionki z żywymi bakteriami.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Przed szczepieniem przeciw cholerze powiedz lekarzowi, że przyjmujesz tioguaninę, i nie przyjmuj szczepionki z żywymi bakteriami.
Tioguanina osłabia układ odpornościowy. Jedna z dostępnych szczepionek przeciw cholerze zawiera żywe, osłabione bakterie i u osoby leczonej tioguaniną może wywołać zakażenie, dlatego nie wolno jej przyjmować. Druga szczepionka nie zawiera żywych bakterii i jest bezpieczna, ale może chronić słabiej. Między nią a tabletką tioguaniny zachowaj co najmniej godzinę odstępu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- biegunka po szczepieniu
- wymioty
- gorączka
- bóle brzucha
- osłabienie
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Żywej szczepionki przeciw cholerze nie podaje się pacjentom leczonym tioguaniną.[1] Jeśli szczepienie jest konieczne, wybiera się szczepionkę inaktywowaną i podaje ją z zachowaniem odstępu 1 godziny przed i 1 godziny po przyjęciu tabletki tioguaniny.[2] Termin szczepienia po zakończeniu leczenia ustala lekarz prowadzący leczenie onkologiczne.
Skutek kliniczny
Żywa szczepionka przeciw cholerze u pacjenta leczonego tioguaniną może wywołać zakażenie szczepem szczepionkowym, a ochrona po szczepieniu może być niewystarczająca. Szczepionka inaktywowana nie niesie ryzyka zakażenia, ale jej skuteczność może być obniżona.
Mechanizm
Tioguanina działa mielotoksycznie i immunosupresyjnie, przez co osłabia odpowiedź układu odpornościowego na antygeny szczepionki. W przypadku szczepionki żywej, atenuowanej obniżona odporność sprzyja niekontrolowanemu namnażaniu się szczepu szczepionkowego w organizmie.
Monitorować
- objawy zakażenia przewodu pokarmowego po szczepieniu (biegunka, wymioty, gorączka)
- zakażenia u pacjenta z mielosupresją
- możliwa niewystarczająca ochrona przed cholerą – przestrzeganie higieny żywności i wody w podróży
Bezpieczniejsze alternatywy
szczepionka inaktywowana przeciw cholerze
Kiedy ocena się zmienia
| Szczepionka inaktywowanapostać · szczepionka przeciw cholerze | ryzyko maleje | Szczepionka inaktywowana nie grozi zakażeniem szczepem szczepionkowym, ale jej skuteczność może być mniejsza i wymaga odstępu 1 godziny przed i po przyjęciu innych leków doustnych. |
| Szczepionka żywa, atenuowanapostać · szczepionka przeciw cholerze | interakcja nie dotyczy | Żywej, atenuowanej szczepionki przeciw cholerze nie podaje się w trakcie terapii immunosupresyjnej. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vaxchora 4 × 108 do 2 × 109 żywotnych komórek żywego, atenuowanego szczepu CVD 103-HgR1 Vibrio cholerae, proszek i proszek musujący do sporządzania zawiesiny doustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vaxchora-100442060/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Dukoral -, proszek musujący i zawiesina do sporządzania zawiesiny doustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dukoral-100148596/
Połączenie przeciwwskazaneTioguanina+ Szczepionka BCGNie podawaj BCG pacjentowi leczonemu tioguaniną.Zanim dostaniesz wlew BCG, powiedz urologowi, że przyjmujesz tioguaninę, i nie poddawaj się zabiegowi bez jego zgody.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Zanim dostaniesz wlew BCG, powiedz urologowi, że przyjmujesz tioguaninę, i nie poddawaj się zabiegowi bez jego zgody.
Tioguanina osłabia twoją odporność. Leczenie BCG polega na podaniu do pęcherza żywych, osłabionych bakterii, z którymi zdrowy organizm sobie radzi. Przy osłabionej odporności te bakterie mogą rozprzestrzenić się po całym ciele i wywołać groźne zakażenie, a samo leczenie BCG działa wtedy słabiej. Tych dwóch leków nie stosuje się razem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka lub dreszcze trwające dłużej niż dobę po wlewie
- silne osłabienie i złe samopoczucie
- kaszel lub duszność
- zażółcenie skóry lub oczu
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie podawaj BCG pacjentowi leczonemu tioguaniną[1][2][3]. Decyzję o kolejności terapii i ewentualnej zmianie leczenia raka pęcherza moczowego podejmują wspólnie onkolog i urolog. Jeżeli pacjent otrzymał już BCG podczas leczenia tioguaniną, należy go pilnie ocenić pod kątem objawów uogólnionego zakażenia prątkami.
Skutek kliniczny
Połączenie jest przeciwwskazane z powodu ryzyka ciężkiego, uogólnionego zakażenia prątkami BCG oraz osłabienia przeciwnowotworowego działania BCG. Dopęcherzowej immunoterapii BCG nie stosuje się u osób leczonych cytostatykami[1][2]. BCG nie podaje się przy zaburzeniu odpowiedzi immunologicznej wywołanym lekami[3]. U pacjentów w immunosupresji nie zaleca się szczepionek zawierających żywe drobnoustroje[4].
Mechanizm
Tioguanina jest cytostatykiem o działaniu mielotoksycznym i immunosupresyjnym. Osłabia odpowiedź immunologiczną, od której zależy zarówno kontrola żywych, atenuowanych prątków BCG, jak i przeciwnowotworowe działanie dopęcherzowej immunoterapii BCG. Prątki mogą się wtedy niekontrolowanie namnażać i rozprzestrzeniać poza pęcherz moczowy, a skuteczność leczenia BCG spada.
Monitorować
- gorączka i dreszcze utrzymujące się po wlewie BCG
- objawy zakażenia uogólnionego – złe samopoczucie, duszność, kaszel, żółtaczka
- morfologia krwi z rozmazem
Bezpieczniejsze alternatywy
mitomycyna (dopęcherzowo)epirubicyna (dopęcherzowo)
Kiedy ocena się zmienia
| Śródskórna (szczepienie przeciw gruźlicy)droga podania · szczepionka BCG | inne zalecenie | Szczepionka BCG podawana śródskórnie również zawiera żywe prątki. U pacjentów w immunosupresji nie zaleca się szczepionek zawierających żywe drobnoustroje. Szczepienia nie wykonuje się w trakcie leczenia tioguaniną. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Onko BCG 50 50 mg (nie mniej niż 150 mln i nie więcej niż 600 mln żywych prątków BCG)/ml, proszek i rozpuszczalnik do sporządzania zawiesiny do podawania do pęcherza moczowego. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/onko-bcg-50-100088227/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego BCG - medac min. 2x10^8 max. 3x10^9/50 ml, proszek i rozpuszczalnik do sporządzania zawiesiny do pęcherza moczowego. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bcg-medac-100119519/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego OncoTICE 2-8 x 108 CFU żywych, atenuowanych prątków BCG/fiolkę, proszek do sporządzania zawiesiny do podawania do pęcherza moczowego. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/oncotice-100195800/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lanvis 40 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lanvis-100036779/
Połączenie przeciwwskazaneTioguanina+ MitomycynaNie podawaj ogólnie mitomycyny w bliskim związku czasowym z leczeniem tioguaniną poza schematem zaplanowanym i nadzorowanym przez zespół onkologiczny.Powiedz onkologowi, że przyjmujesz tioguaninę, zanim dostaniesz mitomycynę, i rób zlecone badania krwi.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Powiedz onkologowi, że przyjmujesz tioguaninę, zanim dostaniesz mitomycynę, i rób zlecone badania krwi.
Oba leki osłabiają szpik kostny, który wytwarza krwinki. Przyjmowane w tym samym okresie mogą razem zbyt mocno obniżyć liczbę białych krwinek i płytek krwi. Zwiększa to ryzyko groźnych zakażeń i krwawień. Mitomycyna podawana do pęcherza moczowego działa głównie miejscowo i niesie mniejsze ryzyko.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka lub dreszcze
- ból gardła albo inne objawy zakażenia
- siniaki bez wyraźnej przyczyny
- krwawienie z nosa lub dziąseł
- krew w moczu lub stolcu
- nasilone osłabienie i bladość
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie podawaj ogólnie mitomycyny w bliskim związku czasowym z leczeniem tioguaniną poza schematem zaplanowanym i nadzorowanym przez zespół onkologiczny[1]. Jeśli zespół prowadzący zdecyduje o kolejnym lub naprzemiennym stosowaniu, przed każdym podaniem mitomycyny trzeba potwierdzić prawidłową morfologię krwi i brak ostrego zakażenia[1]. W razie mielosupresji wstrzymaj lek mielotoksyczny i skonsultuj się z lekarzem prowadzącym[2].
Skutek kliniczny
Połączenie grozi głęboką mielosupresją z leukopenią, małopłytkowością i niedokrwistością, a w konsekwencji ciężkimi zakażeniami i krwawieniami. Powstanie pancytopenii lub małopłytkowości wyklucza dalsze ogólne podawanie mitomycyny[1].
Mechanizm
Tioguanina i mitomycyna podana ogólnie działają mielotoksycznie, więc ich hamujący wpływ na szpik kostny sumuje się. Jednoczesne stosowanie tioguaniny z innymi lekami mielotoksycznymi zwiększa ryzyko mielosupresji[2]. Czasowy związek ogólnego podania mitomycyny z podawaniem innych cytostatyków może stanowić przeciwwskazanie, a pancytopenia, izolowana leukopenia lub małopłytkowość, skazy krwotoczne i ostre zakażenia są bezwzględnymi przeciwwskazaniami do mitomycyny[1].
Monitorować
- morfologia krwi z rozmazem (leukocyty, neutrofile, płytki krwi, hemoglobina)
- objawy zakażenia i gorączka
- objawy krwawienia i skazy krwotocznej
Kiedy ocena się zmienia
| Do pęcherza moczowegodroga podania · mitomycyna | ryzyko maleje | Po podaniu mitomycyny do pęcherza moczowego ekspozycja ogólnoustrojowa jest mała, więc ograniczenie dotyczące czasowego związku z innymi cytostatykami nie ma zastosowania. Perforacja ściany pęcherza moczowego bezwzględnie wyklucza takie podanie. U pacjenta leczonego tioguaniną kontroluj morfologię krwi. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Mitomycin Accord 10 mg, proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań / do infuzji lub do pęcherza moczowego. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mitomycin-accord-100361522/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lanvis 40 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lanvis-100036779/
Oznaczenia na tej stronie
- Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
- Korzystna interakcjaPołączenie celowe
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.