Interakcje / Diazepam / Diazepam i propofol
Jaki opis pokazać?
Niekorzystna interakcja
Połączenie można stosować wyłącznie w warunkach anestezjologicznych, z mniejszą dawką propofolu dobieraną stopniowo do efektu.
Przed zabiegiem powiedz anestezjologowi, że przyjmujesz diazepam, nie odstawiaj go sam i po zabiegu nie prowadź samochodu ani nie wracaj do domu bez opieki.
Niekorzystna interakcjaDiazepam+ PropofolPołączenie można stosować wyłącznie w warunkach anestezjologicznych, z mniejszą dawką propofolu dobieraną stopniowo do efektu.Przed zabiegiem powiedz anestezjologowi, że przyjmujesz diazepam, nie odstawiaj go sam i po zabiegu nie prowadź samochodu ani nie wracaj do domu bez opieki.szybki (godziny)rozległe badania
Niekorzystna interakcja
Przed zabiegiem powiedz anestezjologowi, że przyjmujesz diazepam, nie odstawiaj go sam i po zabiegu nie prowadź samochodu ani nie wracaj do domu bez opieki.
Propofol to lek usypiający podawany w szpitalu do znieczulenia lub sedacji przy zabiegach. Diazepam też działa uspokajająco i nasennie, więc razem mogą mocniej i dłużej usypiać oraz spowalniać oddech. Lekarz może bezpiecznie podać oba leki, jeśli wie o diazepamie i dobierze mniejszą dawkę. Po zabiegu senność może utrzymywać się dłużej niż zwykle.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- bardzo silna senność lub trudność z obudzeniem się
- płytki, wolny lub przerywany oddech
- zawroty głowy i omdlenie
- splątanie
- sinienie ust lub palców
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- rozległe badania
Postępowanie
Połączenie można stosować wyłącznie w warunkach anestezjologicznych, z mniejszą dawką propofolu dobieraną stopniowo do efektu. Przy podawaniu propofolu z lekami stosowanymi w premedykacji należy liczyć się z pogłębieniem znieczulenia i nasileniem sercowo-naczyniowych działań niepożądanych[1]. Należy zapewnić ciągłe monitorowanie oddechu, saturacji i ciśnienia tętniczego, sprzęt do udrażniania dróg oddechowych i wentylacji oraz wydłużoną obserwację po zabiegu. Pacjent przyjmujący diazepam przewlekle nie powinien go samodzielnie odstawiać przed zabiegiem – decyzję podejmuje anestezjolog.
Skutek kliniczny
Połączenie pogłębia i wydłuża sedację oraz zwiększa ryzyko depresji oddechowej, bezdechu i spadku ciśnienia tętniczego. Przy jednoczesnym stosowaniu propofolu z lekami hamującymi ośrodkowy układ nerwowy podawanymi pozajelitowo może wystąpić ciężka niewydolność oddechowa i krążeniowa[1]. Po zabiegu możliwe są przedłużona senność i zaburzenia sprawności psychomotorycznej.
Mechanizm
Propofol i diazepam nasilają hamujące działanie kwasu gamma-aminomasłowego w ośrodkowym układzie nerwowym, więc ich działanie uspokajające, nasenne i hamujące oddychanie sumuje się. Benzodiazepiny podane jednocześnie z propofolem przedłużają znieczulenie i zmniejszają częstość oddechów[1]. Diazepam działa długo, dlatego jego wpływ utrzymuje się także po wybudzeniu z propofolu.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- częstość oddechów i bezdechy
- saturacja krwi tętniczej
- ciśnienie tętnicze i częstość pracy serca
- głębokość sedacji
- czas wybudzenia i stan świadomości po zabiegu
Kiedy ocena się zmienia
| Dożylnadroga podania · diazepam | ryzyko rośnie | Dożylny diazepam podany razem z propofolem zwiększa ryzyko ciężkiej niewydolności oddechowej i krążeniowej. Konieczne jest stopniowe dawkowanie obu leków i gotowość do wspomagania oddechu. |
| Podeszły wiekwiek · pacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych wrażliwość na diazepam jest zwiększona, co nasila i wydłuża sedację po propofolu. Należy dodatkowo zmniejszyć dawki i wydłużyć obserwację po zabiegu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Propofol 1% MCT/LCT Fresenius 10 mg/ml, emulsja do wstrzykiwań / do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/propofol-1-mct-lct-fresenius-100147898/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Relanium. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/relanium-100057770/
Alkohol przy tych lekach
Niekorzystna interakcjaDiazepama alkoholW czasie leczenia diazepamem pacjent nie powinien pić alkoholu, a z powodu długiego okresu półtrwania także przez kilka dni po ostatniej dawce.Unikaj alkoholu w czasie leczenia diazepamem i kilka dni po ostatniej tabletce.szybki (godziny)rozległe badania
Niekorzystna interakcja
Unikaj alkoholu w czasie leczenia diazepamem i kilka dni po ostatniej tabletce.
Diazepam i alkohol wzajemnie nasilają działanie uspokajające. Razem mogą wywołać bardzo silną senność, zaburzenia pamięci i równowagi, a przy większych ilościach spowolnienie oddechu. Diazepam długo pozostaje w organizmie, dlatego alkohol nie jest bezpieczny jeszcze przez kilka dni po ostatniej tabletce. Osoby starsze po takim połączeniu łatwiej się przewracają.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- bardzo silna senność
- spowolniony lub płytki oddech
- splątanie i bełkotliwa mowa
- utrata równowagi, upadek
- utrata przytomności
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – synergizm, PK – metabolizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- rozległe badania
Postępowanie
W czasie leczenia diazepamem pacjent nie powinien pić alkoholu, a z powodu długiego okresu półtrwania także przez kilka dni po ostatniej dawce. Nie należy prowadzić pojazdów ani obsługiwać maszyn. Diazepam stosuje się najkrócej, jak to możliwe, a u osób starszych w zmniejszonej dawce. W leczeniu alkoholowego zespołu abstynencyjnego diazepam podaje się pod nadzorem lekarza i to wskazanie wymaga osobnej oceny.
Skutek kliniczny
Połączenie powoduje silną senność, zaburzenia pamięci, koordynacji i oceny sytuacji. Przy większych dawkach może dojść do depresji oddechowej i śpiączki, szczególnie gdy pacjent przyjmuje też opioidy. U osób starszych rośnie ryzyko upadków.
Mechanizm
Diazepam zwiększa powinowactwo GABA do receptora GABA-A, a etanol wzmacnia przewodnictwo przez ten sam receptor i hamuje receptory NMDA, więc hamujące działanie obu substancji sumuje się ponad zwykłą addycję[1]. Ostre spożycie alkoholu może dodatkowo zwiększać stężenie diazepamu przez szybsze wchłanianie i hamowanie jego metabolizmu z udziałem CYP2C19 i CYP3A4[2]. Diazepam i jego aktywny metabolit nordiazepam mają długi okres półtrwania, więc interakcja trwa kilka dni po ostatniej dawce.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- poziom świadomości
- oddech
- ryzyko upadków u osób starszych
Kiedy ocena się zmienia
| Leczenie alkoholowego zespołu abstynencyjnegoilość alkoholu · pacjent | inne zalecenie | W alkoholowym zespole abstynencyjnym benzodiazepiny są lekami pierwszego wyboru, podawanymi pod nadzorem lekarza u pacjenta, który nie pije. |
| wiek ≥ 65 latpacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych okres półtrwania diazepamu się wydłuża, a wrażliwość na działanie uspokajające jest większa. |
Źródła
- Wang L, Wang R, Zheng Q, Yao X, Zhang C, Fu S, et al. Simulating dynamic interaction between diazepam and ethanol targeting the GABAreceptor via in silico model. Neurotoxicology. 2023;95:136-143. doi: 10.1016/j.neuro.2023.01.012. PMID: 36736785.
- Hayes SL, Pablo G, Radomski T, Palmer RF. Ethanol and oral diazepam absorption. N Engl J Med. 1977;296(4):186-9. doi: 10.1056/NEJM197701272960402. PMID: 831088.
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Relanium. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/relanium-100057770/
Propofol a alkohol: brak opisu w bazie.
Inne interakcje tych leków 222
Połączenie przeciwwskazaneDiazepam+ BupropionDiazepamu nie odstawia się nagle u pacjenta leczonego bupropionem – dawkę zmniejsza się stopniowo pod kontrolą lekarza.Nie przerywaj ani nie zmniejszaj dawki diazepamu na własną rękę – jeśli chcesz go odstawić, zapytaj lekarza o stopniowe zmniejszanie dawki.opóźniony (dni)badania kliniczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przerywaj ani nie zmniejszaj dawki diazepamu na własną rękę – jeśli chcesz go odstawić, zapytaj lekarza o stopniowe zmniejszanie dawki.
Te dwa leki można przyjmować razem, ale diazepamu nie wolno nagle odstawić, gdy bierzesz bupropion. Nagłe przerwanie diazepamu może wtedy wywołać napad drgawek. Bupropion może też trochę osłabiać uspokajające działanie diazepamu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- drżenie, niepokój, bezsenność po zmniejszeniu lub pominięciu dawki diazepamu
- drgawki lub utrata przytomności – wezwij pogotowie
- słabsze niż zwykle działanie uspokajające diazepamu
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Diazepamu nie odstawia się nagle u pacjenta leczonego bupropionem – dawkę zmniejsza się stopniowo pod kontrolą lekarza.[1] Łączne stosowanie nie wymaga zmiany dawek, ale przed włączeniem bupropionu trzeba ustalić, czy diazepam nie jest stosowany z powodu napadów drgawkowych, bo drgawki obecnie lub w wywiadzie wykluczają bupropion.[1]
Skutek kliniczny
Główne zagrożenie to napad drgawkowy po nagłym przerwaniu lub gwałtownym zmniejszeniu dawki diazepamu w trakcie leczenia bupropionem.[2] Przy stałym stosowaniu obu leków działanie uspokajające diazepamu może być słabsze niż oczekiwane.[1]
Mechanizm
Bupropion obniża próg drgawkowy w sposób zależny od dawki, a diazepam działa przeciwdrgawkowo.[1] Nagłe odstawienie diazepamu u pacjenta leczonego bupropionem sumuje ryzyko drgawek z odstawienia benzodiazepiny i ryzyko drgawek wywołanych bupropionem, dlatego taka sytuacja jest przeciwwskazana.[1] Interakcji farmakokinetycznej się nie spodziewa się, ponieważ analiza szlaków metabolicznych in vitro na nią nie wskazuje.[3] U zdrowych ochotników bupropion osłabiał działanie uspokajające diazepamu.[1]
Metabolizm i transportery
Monitorować
- objawy odstawienne i objawy zwiastujące drgawki podczas zmniejszania dawki diazepamu
- skuteczność działania uspokajającego i przeciwlękowego diazepamu
- przestrzeganie zaleceń – samodzielne przerywanie benzodiazepiny
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Nagłe odstawienie lub gwałtowne zmniejszenie dawki w trakcie leczenia bupropionemdawka · diazepam | ryzyko rośnie | Nagłe odstawienie benzodiazepiny u pacjenta leczonego bupropionem jest przeciwwskazane z powodu ryzyka napadów drgawkowych. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Wellbutrin XR 300 mg, tabletki o zmodyfikowanym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/wellbutrin-xr-100175245/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Bupropion Neuraxpharm 150 mg, tabletki o zmodyfikowanym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bupropion-neuraxpharm-100438087/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Bupropion Accord 300 mg, tabletki o zmodyfikowanym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bupropion-accord-100390914/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Relanium. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/relanium-100057770/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Wellbutrin XR. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/wellbutrin-xr-100175245/
Połączenie przeciwwskazaneSotalol+ PropofolPacjenta przyjmującego sotalol znieczula się propofolem wyłącznie pod ścisłym nadzorem anestezjologa, z ostrożnym, stopniowym dawkowaniem i ciągłym monitorowaniem ciśnienia tętniczego oraz EKG.Przed każdym zabiegiem, badaniem w uśpieniu lub sedacją powiedz anestezjologowi, że bierzesz sotalol, i nie odstawiaj go sam bez decyzji lekarza.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Przed każdym zabiegiem, badaniem w uśpieniu lub sedacją powiedz anestezjologowi, że bierzesz sotalol, i nie odstawiaj go sam bez decyzji lekarza.
Sotalol zwalnia pracę serca i może obniżać ciśnienie. Propofol, lek do usypiania przy zabiegach i badaniach, też obniża ciśnienie i osłabia pracę serca. Razem mogą spowodować duży spadek ciśnienia lub zbyt wolne bicie serca, dlatego lekarz musi wiedzieć o sotalolu przed znieczuleniem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zawroty głowy lub uczucie omdlewania po zabiegu
- bardzo wolne lub nierówne bicie serca
- kołatanie serca
- duszność lub obrzęki nóg
- omdlenie
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Pacjenta przyjmującego sotalol znieczula się propofolem wyłącznie pod ścisłym nadzorem anestezjologa, z ostrożnym, stopniowym dawkowaniem i ciągłym monitorowaniem ciśnienia tętniczego oraz EKG. Sotalolu nie odstawia się nagle przed zabiegiem bez decyzji lekarza, bo grozi to nawrotem arytmii. Przed znieczuleniem należy wyrównać hipokaliemię i ocenić odstęp QT oraz częstość rytmu serca.[1] U pacjentów z niewyrównaną niewydolnością serca, bradykardią lub blokiem przedsionkowo-komorowym należy wybrać technikę znieczulenia o mniejszym działaniu kardiodepresyjnym. Trzeba być przygotowanym na leczenie niedociśnienia i bradykardii.
Skutek kliniczny
Możliwe są głębokie niedociśnienie po wprowadzeniu do znieczulenia, nasilona bradykardia, zaburzenia przewodzenia przedsionkowo-komorowego, a u pacjentów z niewydolnością serca jej zaostrzenie. Ryzyko komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsade de pointes, rośnie przy bradykardii i hipokaliemii.[1]
Mechanizm
Sotalol hamuje receptory beta i wydłuża repolaryzację, przez co zwalnia rytm serca, osłabia przewodzenie i blokuje odruchowe przyspieszenie akcji serca w odpowiedzi na spadek ciśnienia. Propofol rozszerza naczynia, zmniejsza napięcie układu współczulnego i zależnie od dawki osłabia kurczliwość mięśnia sercowego. Działania obu leków na ciśnienie, częstość rytmu i kurczliwość serca sumują się, a sotalol znosi mechanizmy kompensacyjne. Sotalolu nie stosuje się w znieczuleniu ogólnym, które powoduje depresję mięśnia sercowego.[1][2][3]
Monitorować
- ciśnienie tętnicze w trakcie wprowadzenia i podtrzymania znieczulenia
- częstość rytmu serca
- ciągłe EKG z oceną odstępu QT i przewodzenia przedsionkowo-komorowego
- stężenie potasu i magnezu w surowicy przed zabiegiem
- objawy niewydolności serca po zabiegu
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Szybki bolus lub duża dawka wprowadzająca do znieczuleniadawka · propofol | ryzyko rośnie | Działanie kardiodepresyjne i hipotensyjne propofolu narasta z dawką i szybkością podania, dlatego u pacjenta na sotalolu dawkę należy zwiększać stopniowo. |
| Podeszły wiekwiek · pacjent | ryzyko rośnie | U osób w podeszłym wieku bradykardia, zaburzenia przewodzenia i niedociśnienie przy łączeniu leków działających na układ krążenia występują łatwiej. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Sotalol Aurovitas 40 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sotalol-aurovitas-100375412/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Biosotal 40 40 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/biosotal-40-100010596/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Sotahexal 160 160 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sotahexal-160-100062357/
Niekorzystna interakcjaKlemastyna+ DiazepamKlemastyny należy unikać u pacjenta przyjmującego diazepam, ponieważ nasila się hamujące działanie na ośrodkowy układ nerwowy.Nie łącz tych leków bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą – zapytaj o lek na alergię, który nie powoduje senności, a w trakcie leczenia nie pij alkoholu i nie prowadź samochodu.szybki (godziny)rozległe badania
Niekorzystna interakcja
Nie łącz tych leków bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą – zapytaj o lek na alergię, który nie powoduje senności, a w trakcie leczenia nie pij alkoholu i nie prowadź samochodu.
Klemastyna, lek na alergię, i diazepam, lek uspokajający, działają usypiająco. Przyjmowane razem mogą wywołać silną senność, spowolnienie i problemy z równowagą. Zwiększa to ryzyko upadku i wypadku, zwłaszcza u osób starszych. Alkohol jeszcze bardziej nasila te objawy.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- bardzo silna senność lub trudność z wybudzeniem
- zawroty głowy i chwiejny chód
- splątanie lub spowolniona mowa
- płytki albo wolny oddech
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- rozległe badania
Postępowanie
Klemastyny należy unikać u pacjenta przyjmującego diazepam, ponieważ nasila się hamujące działanie na ośrodkowy układ nerwowy[1]. Przy leczeniu objawów alergii lepiej wybrać lek przeciwhistaminowy bez działania uspokajającego. Jeśli połączenie jest konieczne, stosuje się najmniejsze skuteczne dawki przez możliwie krótki czas, a pacjent nie powinien prowadzić pojazdów ani obsługiwać maszyn[2]. W trakcie leczenia klemastyną nie należy pić alkoholu[1].
Skutek kliniczny
Połączenie nasila senność, spowolnienie psychoruchowe i zaburzenia koordynacji, co zwiększa ryzyko upadków i wypadków. Przy dużych dawkach lub u osób wrażliwych może dojść do nadmiernej sedacji i osłabienia oddechu.
Mechanizm
Klemastyna jako lek przeciwhistaminowy I generacji hamuje ośrodkowy układ nerwowy, a diazepam nasila hamujące działanie GABA w mózgu. Działanie obu leków sumuje się, a klemastyna nasila hamujący wpływ anksjolityków na ośrodkowy układ nerwowy[1]. Interakcja ma charakter farmakodynamiczny.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- nasilenie senności i spowolnienia
- zaburzenia koordynacji i ryzyko upadków, zwłaszcza u osób starszych
- płytki lub spowolniony oddech u pacjentów z chorobami układu oddechowego
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| wiek ≥ 65pacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych wrażliwość na działanie diazepamu jest zwiększona, a sedacja w połączeniu z klemastyną znacząco zwiększa ryzyko upadków i złamań. U tych pacjentów połączenia należy unikać. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Clemastinum Hasco 1 mg/10 ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/clemastinum-hasco-100130923/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Relanium 2 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/relanium-100057770/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Relanium. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/relanium-100057770/
Niekorzystna interakcjaPropofol+ LorazepamPołączenie jest dopuszczalne wyłącznie pod kontrolą anestezjologa, z miareczkowaniem propofolu do efektu i gotowością do prowadzenia oddechu.Przed zabiegiem powiedz anestezjologowi, że przyjmujesz lorazepam, i nie bierz dodatkowej dawki bez jego zgody.szybki (godziny)badania kliniczne
Niekorzystna interakcja
Przed zabiegiem powiedz anestezjologowi, że przyjmujesz lorazepam, i nie bierz dodatkowej dawki bez jego zgody.
Propofol to lek podawany w szpitalu do znieczulenia lub uśpienia na czas zabiegu. Lorazepam również działa uspokajająco i nasennie, więc razem oba leki mogą mocniej osłabić oddychanie i obniżyć ciśnienie. Lekarze czasem celowo łączą te leki przed zabiegiem, ale wtedy dobierają mniejsze dawki i pilnują twojego oddechu. Po zabiegu senność może trwać dłużej niż zwykle.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- bardzo silna senność lub trudność z obudzeniem się po zabiegu
- płytki, wolny lub przerywany oddech
- sinienie ust lub palców
- zawroty głowy i omdlenie przy wstawaniu
- splątanie
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Połączenie jest dopuszczalne wyłącznie pod kontrolą anestezjologa, z miareczkowaniem propofolu do efektu i gotowością do prowadzenia oddechu. Przy premedykacji lorazepamem należy rozważyć zmniejszenie dawki propofolu[1]. Jeśli lorazepam musi być podany razem z lekiem znieczulającym, stosuje się jego mniejsze dawki[2]. Pacjent przyjmujący lorazepam przewlekle powinien zgłosić to przed zabiegiem, a po zabiegu wymaga obserwacji do pełnego wybudzenia i nie powinien sam wracać do domu ani prowadzić pojazdów.
Skutek kliniczny
Połączenie powoduje głębszą i dłuższą sedację, spadek częstości oddechów, bezdech oraz nasilenie niedociśnienia tętniczego. Przy podaniu pozajelitowym innego leku hamującego ośrodkowy układ nerwowy razem z propofolem może wystąpić ciężka niewydolność oddechowa i krążeniowa[1]. Po zabiegu wybudzanie może być wolniejsze, a senność utrzymywać się dłużej.
Mechanizm
Oba leki nasilają hamujące przekaźnictwo GABA w ośrodkowym układzie nerwowym, więc ich działanie uspokajające, nasenne i hamujące oddychanie sumuje się. Benzodiazepiny przedłużają znieczulenie propofolem i zmniejszają częstość oddechów[1]. Lorazepam w połączeniu z lekami znieczulającymi nasila depresję ośrodkowego układu nerwowego[2]. Interakcja farmakokinetyczna nie ma tu istotnego znaczenia.
Monitorować
- częstość oddechów i saturacja (pulsoksymetria, kapnografia przy sedacji)
- ciśnienie tętnicze i częstość akcji serca
- głębokość sedacji
- czas i jakość wybudzenia po zabiegu
Kiedy ocena się zmienia
| Dożylnie lub domięśniowodroga podania · lorazepam | ryzyko rośnie | Pozajelitowe podanie lorazepamu razem z propofolem może wywołać ciężką niewydolność oddechową i krążeniową. Wymaga to stałego monitorowania oddechu i krążenia oraz gotowości do wentylacji. |
| Lorazepam podany przed propofolem (premedykacja lub leczenie przewlekłe)kolejność włączenia · lorazepam | inne zalecenie | U pacjenta po premedykacji lub przyjmującego lorazepam przewlekle należy rozważyć zmniejszenie dawki propofolu i ostrożne miareczkowanie do efektu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Propofol 1% MCT/LCT Fresenius 10 mg/ml, emulsja do wstrzykiwań / do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/propofol-1-mct-lct-fresenius-100147898/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lorazepam Orion 1 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lorazepam-orion-100313405/
Niekorzystna interakcjaPropofol+ AlfuzosynaPrzerwij alfuzosynę na 24 godziny przed planowym zabiegiem w znieczuleniu ogólnym.Jeśli masz zaplanowany zabieg w znieczuleniu ogólnym, nie bierz leku na prostatę przez dobę przed zabiegiem i powiedz anestezjologowi, że go przyjmujesz.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Jeśli masz zaplanowany zabieg w znieczuleniu ogólnym, nie bierz leku na prostatę przez dobę przed zabiegiem i powiedz anestezjologowi, że go przyjmujesz.
Lek na prostatę, który przyjmujesz, obniża ciśnienie krwi. Lek do usypiania podawany przed zabiegiem też je obniża. Gdy oba działają w tym samym czasie, ciśnienie może spaść za bardzo. Dlatego przed planowanym zabiegiem robi się krótką przerwę w przyjmowaniu leku na prostatę.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zawroty głowy
- uczucie zbliżającego się omdlenia lub omdlenie
- ciemnienie przed oczami przy wstawaniu
- silne osłabienie po zabiegu
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Przerwij alfuzosynę na 24 godziny przed planowym zabiegiem w znieczuleniu ogólnym.[1] Jeśli nie było przerwy, np. w zabiegu pilnym, anestezjolog powinien wiedzieć o leczeniu alfuzosyną, zmniejszyć i powoli podawać dawkę indukcyjną propofolu, zadbać o wyrównanie objętości wewnątrznaczyniowej i mieć przygotowane leki obkurczające naczynia. Alfuzosynę wznawia się po zabiegu, gdy ciśnienie jest stabilne, a pacjent pionizuje się bez objawów niedociśnienia.
Skutek kliniczny
Znieczulenie ogólne u pacjenta leczonego alfuzosyną może wywołać nasilone niedociśnienie tętnicze.[1] Ryzyko jest największe w czasie wprowadzenia do znieczulenia oraz przy jednoczesnym podaniu innych leków obniżających ciśnienie, odwodnieniu lub hipowolemii.
Mechanizm
Alfuzosyna blokuje receptory α1-adrenergiczne w naczyniach i obniża ich opór, a propofol rozszerza naczynia i działa ujemnie inotropowo, przez co obniża ciśnienie tętnicze. Oba działania hipotensyjne sumują się, a zablokowanie receptorów α1 ogranicza odruchowy skurcz naczyń, który w czasie wprowadzenia do znieczulenia częściowo kompensuje spadek ciśnienia. Interakcja farmakokinetyczna nie jest opisana.
Metabolizm i transportery
- Alfuzosyna: substrat CYP3A4[2]
Monitorować
- ciśnienie tętnicze, zwłaszcza w czasie wprowadzenia do znieczulenia
- częstość pracy serca
- objawy niedociśnienia ortostatycznego przy pierwszej pionizacji po zabiegu
Kiedy ocena się zmienia
| odstep ≥ 24 h przerwy przed zabiegiemalfuzosyna | ryzyko maleje | Przerwanie alfuzosyny na 24 godziny przed zabiegiem jest zalecanym sposobem ograniczenia ryzyka nasilonego niedociśnienia w czasie znieczulenia ogólnego. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Alfuzostad 10 mg 10 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/alfuzostad-10-mg-100163489/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Alfuzostad 10 mg. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/alfuzostad-10-mg-100163489/
Niekorzystna interakcjaAlprazolam+ PropofolPacjenta przyjmującego alprazolam można znieczulić lub sedować propofolem, ale dawkę propofolu należy miareczkować do efektu i rozważyć jej zmniejszenie.Powiedz anestezjologowi lub lekarzowi wykonującemu zabieg, że bierzesz alprazolam, nie odstawiaj go sam przed zabiegiem, a po zabiegu nie prowadź samochodu i wracaj do domu z inną dorosłą osobą.szybki (godziny)badania kliniczne
Niekorzystna interakcja
Powiedz anestezjologowi lub lekarzowi wykonującemu zabieg, że bierzesz alprazolam, nie odstawiaj go sam przed zabiegiem, a po zabiegu nie prowadź samochodu i wracaj do domu z inną dorosłą osobą.
Alprazolam i propofol, czyli lek usypiający podawany do znieczulenia lub sedacji, oba działają uspokajająco i osłabiają oddychanie. Razem mogą powodować głębszy i dłuższy sen oraz spłycenie oddechu. Personel podczas zabiegu dobiera dawkę i pilnuje oddychania, ale musi wiedzieć, że bierzesz alprazolam. Po zabiegu senność może trwać dłużej niż zwykle.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- bardzo silna senność lub trudności z obudzeniem się po zabiegu
- płytki, wolny oddech albo przerwy w oddychaniu
- sinienie ust
- zawroty głowy i omdlenie przy wstawaniu
- splątanie
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PD – synergizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Pacjenta przyjmującego alprazolam można znieczulić lub sedować propofolem, ale dawkę propofolu należy miareczkować do efektu i rozważyć jej zmniejszenie[1]. Zabieg prowadzi się z monitorowaniem oddechu, saturacji i ciśnienia tętniczego oraz z możliwością wentylacji wspomaganej. Przewlekle stosowanego alprazolamu nie odstawia się nagle przed zabiegiem z powodu ryzyka objawów odstawiennych, a o jego przyjmowaniu informuje się anestezjologa. Po zabiegu pacjent nie powinien prowadzić pojazdów i powinien wracać do domu pod opieką osoby dorosłej.
Skutek kliniczny
Jednoczesne stosowanie benzodiazepin przedłuża znieczulenie propofolem i zmniejsza częstość oddechów[1]. U chorych otrzymujących benzodiazepinę (midazolam) do uzyskania sedacji wystarczają mniejsze dawki propofolu, a połączenie może powodować nasiloną sedację i depresję oddechową[1]. Propofol łącznie z innymi lekami hamującymi OUN może pogłębić znieczulenie i nasilić sercowo-naczyniowe działania niepożądane, w tym niedociśnienie[1]. Klinicznie oznacza to ryzyko bezdechu, spadku saturacji, hipotonii i wydłużonego wybudzania, zwłaszcza w sedacji bez zabezpieczenia dróg oddechowych.
Mechanizm
Alprazolam i propofol nasilają przekaźnictwo GABA-ergiczne przez receptor GABA-A, wiążąc się w różnych jego miejscach, co daje addycyjne, a często synergistyczne hamowanie ośrodkowego układu nerwowego i ośrodka oddechowego. Benzodiazepiny nasilają depresyjny wpływ środków znieczulających na OUN, włącznie z depresją oddechową[2]. Nie ma istotnej interakcji farmakokinetycznej, bo propofol nie wpływa w praktyce na metabolizm alprazolamu.
Metabolizm i transportery
- Alprazolam: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
Monitorować
- częstość oddechów i bezdechy
- saturacja krwi tętniczej (pulsoksymetria)
- ciśnienie tętnicze i częstość akcji serca
- głębokość sedacji
- czas i jakość wybudzenia
Kiedy ocena się zmienia
| wiek ≥ 65 latpacjent | ryzyko rośnie | U osób w podeszłym wieku depresja oddechowa przy łączeniu alprazolamu z lekami hamującymi oddychanie jest groźniejsza i wymaga szczególnej ostrożności. Dawkę propofolu należy miareczkować szczególnie ostrożnie. |
| Stosowanie przewlekłeczas leczenia · alprazolam | inne zalecenie | Przy przewlekłym stosowaniu alprazolamu nie należy go nagle odstawiać przed zabiegiem z powodu ryzyka zespołu odstawiennego. Lepiej kontynuować leczenie i uwzględnić je przy dawkowaniu propofolu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Propofol 1% MCT/LCT Fresenius 10 mg/ml, emulsja do wstrzykiwań / do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/propofol-1-mct-lct-fresenius-100147898/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xanax 1 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xanax-100071994/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Niekorzystna interakcjaAmiodaron+ PropofolAnestezjolog musi wiedzieć o leczeniu amiodaronem przed zabiegiem.Przed każdym zabiegiem w znieczuleniu albo sedacji powiedz anestezjologowi, że przyjmujesz amiodaron lub przyjmowałeś go w ostatnich miesiącach.szybki (godziny)opisy przypadków
Niekorzystna interakcja
Przed każdym zabiegiem w znieczuleniu albo sedacji powiedz anestezjologowi, że przyjmujesz amiodaron lub przyjmowałeś go w ostatnich miesiącach.
Amiodaron i propofol, lek używany do znieczulenia i usypiania przed zabiegami, mogą razem zbyt mocno zwolnić bicie serca i obniżyć ciśnienie. Bardzo rzadko po zabiegu pojawiają się poważne kłopoty z oddychaniem. Lekarze potrafią temu zapobiegać, jeśli wiedzą o twoim leczeniu. Amiodaron długo utrzymuje się w organizmie, więc ryzyko trwa nawet kilka miesięcy po jego odstawieniu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- duszność lub trudność w oddychaniu po zabiegu
- zawroty głowy lub omdlenie
- bardzo wolne bicie serca
- silne osłabienie
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Anestezjolog musi wiedzieć o leczeniu amiodaronem przed zabiegiem[1]. Propofol należy dawkować ostrożnie i powoli miareczkować, pod stałą kontrolą EKG i ciśnienia tętniczego. Trzeba przygotować leczenie bradykardii nieodpowiadającej na atropinę, w tym leki katecholaminergiczne i możliwość czasowej stymulacji serca. Po zabiegu warto unikać niepotrzebnie wysokich stężeń tlenu i obserwować czynność oddechową. Z powodu długiego okresu półtrwania amiodaronu interakcja może wystąpić nawet kilka miesięcy po jego odstawieniu[1].
Skutek kliniczny
Możliwa ciężka bradykardia oporna na atropinę, niedociśnienie, zaburzenia przewodzenia i spadek pojemności minutowej serca w trakcie znieczulenia[1]. Bardzo rzadko bezpośrednio po zabiegu występował zespół ostrej niewydolności oddechowej, czasem prowadzący do zgonu, co może mieć związek z podawaniem tlenu w dużym stężeniu[1].
Mechanizm
Amiodaron zwalnia czynność węzła zatokowego i przewodzenie przedsionkowo-komorowe oraz działa rozszerzająco na naczynia, a propofol obniża ciśnienie tętnicze i może zwalniać rytm serca. Działania te sumują się w czasie znieczulenia ogólnego. U pacjentów leczonych amiodaronem opisywano podczas znieczulenia ogólnego bradykardię nieodpowiadającą na atropinę, niedociśnienie, zaburzenia przewodzenia i zmniejszenie pojemności minutowej serca[1]. Istotna interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna, ponieważ propofol jest eliminowany głównie przez sprzęganie z kwasem glukuronowym.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- EKG z oceną częstości rytmu i przewodzenia przedsionkowo-komorowego
- ciśnienie tętnicze
- saturacja i czynność oddechowa po zabiegu
- stężenie potasu i magnezu przed zabiegiem
Kiedy ocena się zmienia
| Kilka miesięcy od odstawienia amiodaronuodstep · amiodaron | inne zalecenie | Z powodu bardzo długiego okresu półtrwania amiodaronu interakcja może wystąpić także po zakończeniu leczenia, więc anestezjologa należy poinformować również o niedawno odstawionym amiodaronie. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Cordarone 200 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cordarone-100015850/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Cordarone. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/cordarone-100015850/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Niekorzystna interakcjaBaklofen+ DiazepamŁącz oba leki tylko przy wyraźnym wskazaniu, zaczynając od najmniejszych skutecznych dawek i zwiększając je stopniowo.Nie pij alkoholu, nie prowadź auta, dopóki nie wiesz, jak reagujesz na oba leki, i nie zwiększaj samodzielnie dawek.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Nie pij alkoholu, nie prowadź auta, dopóki nie wiesz, jak reagujesz na oba leki, i nie zwiększaj samodzielnie dawek.
Oba leki działają uspokajająco i rozluźniają mięśnie, a razem to działanie się sumuje. Możesz być bardziej senny, mieć zawroty głowy i czuć osłabienie mięśni. Łatwiej wtedy o upadek, a przy dużych dawkach oddech może stać się płytki i wolny.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- bardzo silna senność lub trudność z obudzeniem się
- wolny, płytki oddech
- splątanie lub niewyraźna mowa
- wyraźne osłabienie mięśni lub upadki
- silne zawroty głowy przy wstawaniu
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Łącz oba leki tylko przy wyraźnym wskazaniu, zaczynając od najmniejszych skutecznych dawek i zwiększając je stopniowo. Ostrzeż pacjenta przed prowadzeniem pojazdów i obsługą maszyn[1]. Wyklucz alkohol i ogranicz inne leki uspokajające. U osób starszych, z chorobami płuc lub z upośledzoną czynnością nerek obserwuj pacjenta szczególnie uważnie.
Skutek kliniczny
Połączenie może wywołać nasiloną senność, zawroty głowy, spowolnienie psychoruchowe, osłabienie mięśni i zwiększone ryzyko upadków. Przy dużych dawkach, u osób starszych i u chorych z niewydolnością oddechową może dojść do depresji oddechowej. Baklofen wydala się przez nerki, dlatego upośledzona czynność nerek opóźnia jego eliminację i sprzyja działaniom toksycznym[2].
Mechanizm
Oba leki hamują ośrodkowy układ nerwowy, więc ich działanie uspokajające się sumuje. Baklofen nasila działanie uspokajające innych leków działających na ośrodkowy układ nerwowy[2]. Baklofen może nasilać działanie diazepamu, a diazepam może nasilać działanie baklofenu[3]. Dodatkowo oba leki zmniejszają napięcie mięśniowe, co może prowadzić do nadmiernego osłabienia mięśni.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- stopień senności i sprawność psychoruchowa
- częstość i głębokość oddechu
- ciśnienie tętnicze
- napięcie i siła mięśni, ryzyko upadków
- czynność nerek u osób starszych
Kiedy ocena się zmienia
| Dożylnadroga podania · diazepam | ryzyko rośnie | Dożylne podanie diazepamu pacjentowi przyjmującemu baklofen szybko nasila depresję ośrodkowego układu nerwowego i zwiększa ryzyko depresji oddechowej. Podawaj ostrożnie i monitoruj oddech. |
| Diazepam dołączany do stałego leczenia baklofenemkolejność włączenia · diazepam | inne zalecenie | Przy dołączaniu diazepamu do baklofenu zacznij od najmniejszej dawki i oceniaj senność oraz napięcie mięśniowe w pierwszych dniach leczenia. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Relanium 2 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/relanium-100057770/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Baclofen Polpharma 10 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/baclofen-polpharma-100008642/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Diazepam Genoptim 5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/diazepam-genoptim-100351417/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Relanium. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/relanium-100057770/
Oznaczenia na tej stronie
- Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
- Korzystna interakcjaPołączenie celowe
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.