Interakcje / Fostemsawir / Fostemsawir i mirtazapina
Jaki opis pokazać?
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Połączenie można stosować bez zmiany dawek.
Przyjmuj oba leki tak jak zalecił lekarz i powiedz mu o wszystkich innych lekach, a jeśli poczujesz kołatanie serca lub zasłabniesz, od razu zgłoś się do lekarza.
Interakcja o niejasnym znaczeniuFostemsawir+ MirtazapinaPołączenie można stosować bez zmiany dawek.Przyjmuj oba leki tak jak zalecił lekarz i powiedz mu o wszystkich innych lekach, a jeśli poczujesz kołatanie serca lub zasłabniesz, od razu zgłoś się do lekarza.nieznanyteoretyczne
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Przyjmuj oba leki tak jak zalecił lekarz i powiedz mu o wszystkich innych lekach, a jeśli poczujesz kołatanie serca lub zasłabniesz, od razu zgłoś się do lekarza.
Te dwa leki zwykle można bezpiecznie przyjmować razem. Każdy z nich w rzadkich przypadkach może wpływać na rytm serca, a razem ten wpływ może być nieco większy. Ryzyko dotyczy głównie osób z chorobami serca, niskim poziomem potasu lub przyjmujących inne leki działające na serce.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie lub nierówne bicie serca
- zawroty głowy
- zasłabnięcie lub omdlenie
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie można stosować bez zmiany dawek. U pacjentów z czynnikami ryzyka wydłużenia QT, takimi jak wydłużony QT w wywiadzie, choroba serca, bradykardia, hipokaliemia, hipomagnezemia, podeszły wiek albo przyjmowanie innych leków wydłużających QT, warto wykonać EKG przed włączeniem drugiego leku i po osiągnięciu stanu stacjonarnego oraz wyrównać zaburzenia elektrolitowe. Nie przekraczaj zalecanej dawki fostemsawiru.
Skutek kliniczny
Teoretycznie możliwe jest addycyjne wydłużenie odstępu QT i rzadkie komorowe zaburzenia rytmu, szczególnie u osób z dodatkowymi czynnikami ryzyka. Nie opisano klinicznie istotnych przypadków tej interakcji przy zalecanych dawkach obu leków. Nie należy spodziewać się zmiany skuteczności leczenia przeciwwirusowego ani przeciwdepresyjnego.
Mechanizm
Oba leki mogą wydłużać odstęp QT, więc przy jednoczesnym stosowaniu ich działanie na repolaryzację komór może się sumować. Mirtazapina podana razem z innymi lekami wydłużającymi odstęp QTc może zwiększać ryzyko wydłużenia QT i komorowych zaburzeń rytmu, w tym częstoskurczu typu torsade de pointes[1]. Fostemsawir wyraźnie wydłuża odstęp QTc dopiero w dawkach większych niż zalecana, a w dawce terapeutycznej jego wpływ jest niewielki. Interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna. Temsawir, czynny metabolit fostemsawiru, nie hamuje istotnie CYP3A4, czyli głównej drogi przemian mirtazapiny, a hamowanie przez niego OATP1B1/3 i BCRP dotyczy leków, których mirtazapina nie jest substratem[2]. Mirtazapina nie indukuje CYP3A, więc nie zmniejsza stężenia temsawiru.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- EKG (QTc) u pacjentów z czynnikami ryzyka
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- kołatania serca, zasłabnięcia i omdlenia
Kiedy ocena się zmienia
| Podeszły wiekwiek · pacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych, częściej obciążonych chorobami serca, zaburzeniami elektrolitowymi i wielolekowością, ryzyko addycyjnego wydłużenia QT jest większe, dlatego wskazana jest kontrola EKG i elektrolitów. |
| Dawka większa niż zalecanadawka · fostemsawir | ryzyko rośnie | Fostemsawir w dawkach większych niż zalecana istotnie wydłuża QTc, co w połączeniu z mirtazapiną zwiększa ryzyko zaburzeń rytmu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Mirtor 15 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mirtor-100173358/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Rukobia 600 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/rukobia-100443935/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Rukobia. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/rukobia-100443935/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Mirtor. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/mirtor-100173358/
Alkohol przy tych lekach
Interakcja nieistotna klinicznieFostemsawira alkoholNie trzeba zmieniać dawkowania fostemsawiru ani zabraniać umiarkowanego spożycia alkoholu.Nie musisz zmieniać sposobu przyjmowania leku, ale pilnuj, żeby po alkoholu nie pominąć żadnej dawki.nieznanyteoretyczne
Interakcja nieistotna klinicznie
Nie musisz zmieniać sposobu przyjmowania leku, ale pilnuj, żeby po alkoholu nie pominąć żadnej dawki.
Alkohol nie zmienia działania fostemsawiru i nie nasila jego działań niepożądanych. Możesz pić alkohol w umiarkowanych ilościach. Pamiętaj jednak, że po większej ilości alkoholu łatwo zapomnieć o dawce, a pomijanie dawek może sprawić, że lek przestanie działać na wirusa.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- pominięcie dawki leku po wypiciu alkoholu
- bóle stawów
- sztywność stawów
- trudności w poruszaniu się
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- brak
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie trzeba zmieniać dawkowania fostemsawiru ani zabraniać umiarkowanego spożycia alkoholu. U osób pijących dużo lub regularnie warto omówić ryzyko pomijania dawek i zaproponować sposoby przypominania o leku. Pacjenta należy poinformować, aby zgłosił się do lekarza, jeśli odczuwa bóle stawów, sztywność stawów lub trudności w poruszaniu się[1].
Skutek kliniczny
Przy umiarkowanym spożyciu alkoholu nie należy oczekiwać zmiany skuteczności fostemsawiru ani nasilenia jego działań niepożądanych. Ryzyko ma charakter pośredni i dotyczy osób nadużywających alkoholu – upojenie sprzyja pomijaniu dawek, co przy leku o przedłużonym uwalnianiu stosowanym u pacjentów z ograniczonymi opcjami terapeutycznymi może prowadzić do utraty odpowiedzi wirusologicznej i rozwoju oporności. Przewlekłe nadużywanie alkoholu zwiększa też ryzyko martwicy kości, które jest już podwyższone w tej grupie pacjentów[1].
Mechanizm
Nie oczekuje się klinicznie istotnej interakcji farmakokinetycznej ani farmakodynamicznej fostemsawiru z alkoholem. Temsawir, czynna postać fostemsawiru, jest przekształcany do metabolitów głównie przez niezidentyfikowane esterazy (36,1%) i w mniejszym stopniu przez CYP3A4 (21,2%), a jego stężenie w osoczu istotnie zmniejszają silne induktory CYP3A[1]. Etanol nie jest silnym induktorem CYP3A4, ponieważ przewlekłe picie indukuje przede wszystkim CYP2E1, dlatego nie należy oczekiwać spadku stężenia temsawiru. ChPL fostemsawiru nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach[1]. Alkohol pojawia się w ChPL jedynie w punkcie 4.4 jako jeden z wielu czynników ryzyka martwicy kości u pacjentów z zaawansowanym zakażeniem HIV lub długotrwale leczonych skojarzoną terapią przeciwretrowirusową[1]. Ten zapis dotyczy czynnika ryzyka choroby, a nie interakcji z lekiem.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- regularność przyjmowania dawek u osób nadużywających alkoholu
- bóle i sztywność stawów oraz trudności w poruszaniu się u osób przewlekle pijących
Kiedy ocena się zmienia
| Nadużywanie alkoholu lub picie do stanu upojeniailość alkoholu · pacjent | inne zalecenie | U osób nadużywających alkoholu głównym ryzykiem jest nieprzestrzeganie schematu dawkowania, co może prowadzić do utraty odpowiedzi wirusologicznej. Warto omówić z pacjentem sposoby przypominania o dawkach i rozważyć skierowanie do leczenia uzależnienia. |
| Przewlekłe regularne picie alkoholuczas leczenia · pacjent | inne zalecenie | Przewlekłe spożywanie alkoholu jest jednym z czynników ryzyka martwicy kości u pacjentów z zaawansowanym zakażeniem HIV lub długotrwale leczonych skojarzoną terapią przeciwretrowirusową. Należy zalecić pacjentowi kontakt z lekarzem w razie bólu lub sztywności stawów albo trudności w poruszaniu się. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Rukobia 600 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/rukobia-100443935/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Rukobia. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/rukobia-100443935/
Niekorzystna interakcjaMirtazapinaa alkoholZaleć choremu, aby w trakcie leczenia mirtazapiną unikał spożywania alkoholu.Na czas leczenia mirtazapiną zrezygnuj z alkoholu, a jeśli już go wypijesz, nie prowadź samochodu i nie obsługuj maszyn.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Na czas leczenia mirtazapiną zrezygnuj z alkoholu, a jeśli już go wypijesz, nie prowadź samochodu i nie obsługuj maszyn.
W czasie leczenia mirtazapiną nie należy pić alkoholu. Lek i alkohol razem mogą silniej Cię uśpić, osłabić koncentrację i spowolnić reakcje. Możesz poczuć się bardziej senny i otępiały, niż zwykle bywa po samym lekarstwie albo samym alkoholu. Alkohol może też pogarszać samopoczucie w depresji.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna senność lub trudność z utrzymaniem się na nogach
- zawroty głowy i niepewny chód
- splątanie albo trudność ze skupieniem uwagi
- bardzo wolne reakcje i problemy z mówieniem
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Zaleć choremu, aby w trakcie leczenia mirtazapiną unikał spożywania alkoholu.[1] Jeśli pacjent mimo to sięga po alkohol, ostrzeż go przed prowadzeniem pojazdów i obsługą maszyn oraz przed łączeniem alkoholu z innymi lekami uspokajającymi.
Skutek kliniczny
Alkohol podczas leczenia mirtazapiną nasila senność, otępienie i spowolnienie reakcji oraz pogarsza koordynację, uwagę i zdolność prowadzenia pojazdów. U osób w depresji alkohol może dodatkowo pogarszać nastrój i przebieg choroby, dlatego jego unikanie jest częścią leczenia.
Mechanizm
Mirtazapina i alkohol hamują ośrodkowy układ nerwowy, więc ich działania uspokajające i zaburzające sprawność psychofizyczną się sumują. Mirtazapina może wzmagać hamujące działanie alkoholu na ośrodkowy układ nerwowy.[1]
Metabolizm i transportery
Monitorować
- nadmierna senność i zawroty głowy
- spowolnienie reakcji i zaburzenia koordynacji
- przebieg objawów depresji i przestrzeganie zaleceń dotyczących alkoholu
- spożycie alkoholu zgłaszane przez pacjenta, zwłaszcza przy stosowaniu innych leków działających uspokajająco
Kiedy ocena się zmienia
| Duże ilości alkoholu, upojenieilość alkoholu · alkohol | ryzyko rośnie | Im więcej alkoholu, tym silniejsze sumowanie działania hamującego na ośrodkowy układ nerwowy i większe ryzyko nadmiernej sedacji oraz upadków. Konkretnych progów ilościowych ChPL nie podaje. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Mirtor 15 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mirtor-100173358/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Mirtor. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/mirtor-100173358/
Inne interakcje tych leków 634
Połączenie przeciwwskazaneAmisulpryd+ MirtazapinaNie łącz amisulprydu z mirtazapiną i rozważ lek przeciwdepresyjny lub przeciwpsychotyczny bez wpływu na odstęp QT.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, który je przepisał, i nie pij w tym czasie alkoholu.nieznanyteoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, który je przepisał, i nie pij w tym czasie alkoholu.
Oba leki mogą wpływać na rytm serca, a przyjmowane razem zwiększają ryzyko groźnych zaburzeń rytmu. Oba mogą też powodować senność i zawroty głowy, zwłaszcza przy szybkim wstawaniu. Takiego połączenia zwykle się unika, a jeśli lekarz je zleci, sprawdza pracę serca w badaniu EKG.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie lub nierówne bicie serca
- omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
- silne zawroty głowy
- nadmierna senność w ciągu dnia
- nagłe osłabienie
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz amisulprydu z mirtazapiną i rozważ lek przeciwdepresyjny lub przeciwpsychotyczny bez wpływu na odstęp QT[1]. Jeśli lekarz prowadzący uzna połączenie za niezbędne, wykonaj EKG przed włączeniem drugiego leku i po osiągnięciu dawki docelowej, wyrównaj hipokaliemię i unikaj dokładania kolejnych leków wydłużających QT lub powodujących bradykardię[1]. Obserwuj pacjenta pod kątem nadmiernej sedacji[2].
Skutek kliniczny
Rośnie ryzyko wydłużenia odstępu QT i komorowych zaburzeń rytmu, w tym częstoskurczu typu torsade de pointes[2]. Możliwe są też nasilona senność, spowolnienie psychoruchowe i niedociśnienie ortostatyczne z ryzykiem upadków.
Mechanizm
Oba leki mogą wydłużać odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację komór się sumuje[2]. Jednoczesne stosowanie amisulprydu z lekami mogącymi wydłużyć odstęp QT jest przeciwwskazane[1]. Dodatkowo mirtazapina nasila uspokajające działanie leków przeciwpsychotycznych[2], a amisulpryd sumuje się z innymi lekami działającymi na OUN i obniżającymi ciśnienie tętnicze[1].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- EKG z oceną QTc
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- częstość rytmu serca
- ciśnienie tętnicze, w tym ortostatyczne
- stopień sedacji
Bezpieczniejsze alternatywy
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Symamis 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/symamis-100402758/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Mirtor 15 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mirtor-100173358/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Mirtor. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/mirtor-100173358/
Połączenie przeciwwskazaneBrymonidyna+ MirtazapinaBrymonidyny nie stosuje się u pacjentów przyjmujących mirtazapinę – dotyczy to zarówno żelu na skórę, jak i kropli do oczu.Jeśli stosujesz oba leki, jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który przepisał brymonidynę, i nie przerywaj samodzielnie przyjmowania mirtazapiny.nieznanyteoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli stosujesz oba leki, jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który przepisał brymonidynę, i nie przerywaj samodzielnie przyjmowania mirtazapiny.
Brymonidyny – ani w kroplach do oczu, ani w żelu na skórę – nie łączy się z mirtazapiną. Oba leki działają na te same mechanizmy w układzie nerwowym, ale w przeciwnych kierunkach. Razem mogą obniżyć ciśnienie krwi i nasilić senność. Nie odstawiaj jednak żadnego z nich na własną rękę.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zawroty głowy, zwłaszcza przy wstawaniu
- uczucie omdlewania
- silna senność lub ospałość
- nietypowe osłabienie
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm, PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Brymonidyny nie stosuje się u pacjentów przyjmujących mirtazapinę – dotyczy to zarówno żelu na skórę, jak i kropli do oczu[1][2][3]. Przy jaskrze lub nadciśnieniu wewnątrzgałkowym należy dobrać lek przeciwjaskrowy z innej grupy, a przy rumieniu w trądziku różowatym inne leczenie miejscowe, w porozumieniu z lekarzem prowadzącym. Mirtazapiny nie należy odstawiać nagle ani bez decyzji lekarza, a ewentualną zmianę leku przeciwdepresyjnego podejmuje lekarz prowadzący leczenie depresji.
Skutek kliniczny
Połączenie może spowodować obniżenie ciśnienia tętniczego[1]. Możliwe jest także nasilenie senności i osłabienie działania brymonidyny wynikające z przeciwstawnego wpływu na receptory alfa-2. Badań interakcji brymonidyny nie przeprowadzono[1].
Mechanizm
Brymonidyna pobudza receptory alfa-2-adrenergiczne, a mirtazapina je blokuje i nasila przekaźnictwo noradrenergiczne, więc oba leki działają na ten sam układ w przeciwnych kierunkach. Leki przeciwdepresyjne wpływające na przewodnictwo noradrenergiczne, w tym czteropierścieniowe, są z tego powodu przeciwwskazane u osób stosujących brymonidynę[1][2][3]. Brymonidyna może też sumować się z lekami działającymi depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy[1]. Mirtazapina nasila działanie uspokajające innych leków o takim profilu[4].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- ciśnienie tętnicze, zwłaszcza objawy ortostatyczne
- nasilenie senności i sedacji
- ciśnienie wewnątrzgałkowe po zmianie leku przeciwjaskrowego
Bezpieczniejsze alternatywy
latanoprosttymololdorzolamidbrynzolamidsertralinaescytalopram
Kiedy ocena się zmienia
| Krople do oczupostać · brymonidyna | inne zalecenie | Przy kroplach do oczu zakaz obejmuje mirtazapinę jako lek przeciwdepresyjny wpływający na przewodnictwo noradrenergiczne. Brymonidynę zastępuje się lekiem przeciwjaskrowym z innej grupy, a decyzję podejmuje okulista. |
| Żel na skórępostać · brymonidyna | inne zalecenie | Żel z brymonidyną stosowany w rumieniu trądziku różowatego jest przeciwwskazany u osób przyjmujących mirtazapinę. Należy wybrać inne leczenie miejscowe w porozumieniu z lekarzem. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Mirvaso 3 mg/g, żel. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mirvaso-100322657/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Alphagan 2 mg/ml, krople do oczu, roztwór. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/alphagan-100100520/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Luxfen 2 mg/ml, krople do oczu, roztwór. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/luxfen-100203438/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Mirtor 15 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mirtor-100173358/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Mirtor. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/mirtor-100173358/
Połączenie przeciwwskazaneCyzapryd+ MirtazapinaPołączenie jest przeciwwskazane – nie należy stosować cyzaprydu u pacjenta przyjmującego mirtazapinę.Nie przyjmuj cyzaprydu razem z mirtazapiną i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który dobierze inny lek – nie odstawiaj mirtazapiny na własną rękę.nieznanyteoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj cyzaprydu razem z mirtazapiną i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który dobierze inny lek – nie odstawiaj mirtazapiny na własną rękę.
Cyzapryd i mirtazapina mogą zaburzać przewodzenie prądu w sercu. Przyjmowane razem znacznie zwiększają ryzyko groźnych zaburzeń rytmu serca, które mogą prowadzić do omdlenia, a nawet zatrzymania krążenia. Tych leków nie wolno łączyć.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca albo nierówne bicie serca
- nagłe zawroty głowy
- omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
- duszność albo ból w klatce piersiowej
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie jest przeciwwskazane – nie należy stosować cyzaprydu u pacjenta przyjmującego mirtazapinę[1]. Jeśli leczenie prokinetyczne jest konieczne, należy wybrać lek bez wpływu na odstęp QT albo – w porozumieniu z lekarzem prowadzącym leczenie depresji – zmienić lek przeciwdepresyjny. Gdy oba leki zostały już podane razem, należy odstawić cyzapryd, wykonać EKG z oceną QTc oraz oznaczyć stężenie potasu i magnezu, ponieważ hipokaliemia i hipomagnezemia same w sobie wykluczają stosowanie cyzaprydu[1].
Skutek kliniczny
Grozi wydłużenie odstępu QT i ciężkie komorowe zaburzenia rytmu, w tym częstoskurcz komorowy typu torsade de pointes i migotanie komór[1]. Takie zaburzenia mogą prowadzić do omdleń i nagłego zgonu sercowego.
Mechanizm
Oba leki mogą wydłużać odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację komór się sumuje. Cyzaprydu nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT ani z trój- i czteropierścieniowymi lekami przeciwdepresyjnymi, do których należy mirtazapina[1]. Mirtazapina stosowana z innymi lekami wydłużającymi odstęp QTc może zwiększać ryzyko wydłużenia QT i komorowych zaburzeń rytmu[2]. Mirtazapina nie hamuje istotnie metabolizmu cyzaprydu, dlatego interakcja ma charakter farmakodynamiczny.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- EKG z oceną odstępu QTc
- stężenie potasu w surowicy
- stężenie magnezu w surowicy
- objawy zaburzeń rytmu serca (kołatanie, omdlenia, zawroty głowy)
Bezpieczniejsze alternatywy
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Gasprid 5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/gasprid-100077413/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Mirtor 15 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mirtor-100173358/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Gasprid. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 24.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/gasprid-100077413/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Mirtor. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 24.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/mirtor-100173358/
Połączenie przeciwwskazaneDifenhydramina+ MirtazapinaNie łącz difenhydraminy z mirtazapiną.Nie przyjmuj difenhydraminy razem z mirtazapiną, a jeśli masz problemy ze snem lub alergię, zapytaj lekarza lub farmaceutę o bezpieczniejszy lek.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj difenhydraminy razem z mirtazapiną, a jeśli masz problemy ze snem lub alergię, zapytaj lekarza lub farmaceutę o bezpieczniejszy lek.
Difenhydramina, popularny lek na sen i alergię, nie powinna być łączona z mirtazapiną. Oba leki mogą zaburzać rytm serca, a razem to ryzyko rośnie. Oba też silnie usypiają, więc razem mogą powodować bardzo dużą senność, zawroty głowy i upadki.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie lub nierówne bicie serca
- omdlenie lub uczucie zbliżającego się omdlenia
- silne zawroty głowy
- nadmierna senność trudna do przezwyciężenia
- splątanie
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – metabolizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz difenhydraminy z mirtazapiną[1][2]. Jeśli pacjent przyjmujący mirtazapinę ma problemy ze snem, nie dokładaj leku nasennego z difenhydraminą, tylko skieruj go do lekarza w celu oceny dawki i pory przyjmowania mirtazapiny, która sama działa nasennie. W leczeniu objawów alergii wybierz lek przeciwhistaminowy o małym działaniu uspokajającym i małym wpływie na QT. Jeśli lekarz mimo to zdecyduje o połączeniu, wymaga ono EKG oraz kontroli potasu i magnezu.
Skutek kliniczny
Ryzyko wydłużenia odstępu QT i komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsade de pointes. Nasilona senność, zaburzenia koordynacji i koncentracji, zwiększone ryzyko upadków, szczególnie u osób starszych.
Mechanizm
Oba leki mogą wydłużać odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację serca się sumuje. Difenhydraminy nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT lub wywołującymi częstoskurcz typu torsade de pointes[3]. Mirtazapina stosowana z innymi lekami wydłużającymi QTc zwiększa ryzyko wydłużenia QT i komorowych zaburzeń rytmu[4]. Oba leki działają silnie uspokajająco przez blokadę receptorów H1 i to działanie się sumuje. Mirtazapina nasila uspokajające działanie antagonistów H1[4]. Difenhydramina hamuje CYP2D6[3], a mirtazapina jest częściowo metabolizowana tą drogą, co może dodatkowo zwiększać jej stężenie.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- EKG – odstęp QTc
- stężenie potasu i magnezu
- nadmierna senność i ryzyko upadków
- kołatanie serca, omdlenia
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| wiek ≥ 65pacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych sumowanie sedacji i działania przeciwmuskarynowego difenhydraminy zwiększa ryzyko upadków, splątania i zaburzeń rytmu serca. |
| Na skórędroga podania · difenhydramina | ryzyko maleje | Difenhydramina stosowana miejscowo na niewielką powierzchnię nieuszkodzonej skóry wchłania się w małym stopniu i nie powinna istotnie wpływać na QT ani sedację. Nie dotyczy stosowania na duże lub uszkodzone powierzchnie skóry. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Luminastil 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/luminastil-100415560/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego SENOLEK 50 mg, kapsułki miękkie. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/senolek-100465078/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Nodisen 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nodisen-100391150/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Mirtor 15 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mirtor-100173358/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Nodisen. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/nodisen-100391150/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Mirtor. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/mirtor-100173358/
Połączenie przeciwwskazaneDziurawiec+ FostemsawirPołączenie jest przeciwwskazane i dziurawca nie stosuje się u pacjenta leczonego fostemsawirem.Nie stosuj żadnych produktów z dziurawcem razem z tym lekiem na HIV, a jeśli już je przyjmowałeś lub przyjmowałaś, powiedz o tym lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV.opóźniony (dni)badania kliniczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie stosuj żadnych produktów z dziurawcem razem z tym lekiem na HIV, a jeśli już je przyjmowałeś lub przyjmowałaś, powiedz o tym lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV.
Dziurawiec sprawia, że lek na HIV zawierający fostemsawir jest szybciej usuwany z organizmu i słabiej działa. Wirus może wtedy znów się namnażać i uodpornić na leczenie. Dotyczy to wszystkich produktów z dziurawcem – tabletek na nastrój, kropli na trawienie i herbatek ziołowych. Działanie dziurawca może utrzymywać się jeszcze przez kilka dni po jego odstawieniu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- wynik badania wiremii gorszy niż wcześniej
- nawrót objawów zakażenia, np. gorączki, nocnych potów lub częstych infekcji
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm, PK – transport
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Połączenie jest przeciwwskazane i dziurawca nie stosuje się u pacjenta leczonego fostemsawirem.[1] Preparatów dziurawca nie stosuje się u osób przyjmujących leki przeciwwirusowe z powodu zakażenia HIV.[2] Jeżeli pacjent przyjmował dziurawiec, należy go odstawić, a przed włączeniem fostemsawiru uwzględnić, że efekt indukcji enzymów wygasa stopniowo przez kilka do kilkunastu dni po odstawieniu. Jeżeli doszło do jednoczesnego stosowania, należy poinformować lekarza prowadzącego leczenie HIV i rozważyć kontrolę wiremii.
Skutek kliniczny
Znaczące zmniejszenie stężenia temsawiru może prowadzić do utraty odpowiedzi wirusologicznej.[1] U pacjenta z zakażeniem HIV-1, zwykle wielolekoopornym, oznacza to ryzyko niepowodzenia leczenia i selekcji opornych wariantów wirusa przy ograniczonych dalszych opcjach terapeutycznych.
Mechanizm
Dziurawiec jest silnym induktorem CYP3A, a fostemsawiru nie stosuje się jednocześnie z silnymi induktorami CYP3A.[1] Czynny metabolit fostemsawiru, temsawir, jest w części metabolizowany przez CYP3A4 i jest substratem glikoproteiny P, więc indukcja CYP3A4 i P-gp przez dziurawiec przyspiesza jego eliminację i zmniejsza stężenie w osoczu.[1] Przy jednoczesnym stosowaniu z ryfampicyną, innym silnym induktorem CYP3A, stężenie temsawiru zmniejszało się istotnie.[1]
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- wiremia HIV-1 (RNA HIV-1) po okresie jednoczesnego stosowania
- wywiad w kierunku preparatów ziołowych i suplementów zawierających dziurawiec, także w mieszankach ziołowych i preparatach na trawienie lub nastrój
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Dziurawiec odstawiony przed włączeniem fostemsawirukolejność włączenia · dziurawiec | inne zalecenie | Po odstawieniu dziurawca indukcja enzymów wygasa stopniowo, dlatego włączenie fostemsawiru bezpośrednio po zakończeniu przyjmowania dziurawca nadal niesie ryzyko obniżonego stężenia temsawiru. Odstęp i ewentualną kontrolę wiremii należy uzgodnić z lekarzem prowadzącym. |
| Pojedyncze, okazjonalne użycieczas leczenia · dziurawiec | inne zalecenie | Indukcja narasta przy systematycznym stosowaniu, jednak także okazjonalne przyjmowanie dziurawca nie jest dopuszczalne przy fostemsawirze, a przy przypadkowym jednorazowym spożyciu wystarcza zaprzestanie i poinformowanie lekarza. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Rukobia 600 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/rukobia-100443935/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Intractum Hyperici Phytopharm 4,65 g/5 ml, płyn doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/intractum-hyperici-phytopharm-100031859/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Rukobia. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/rukobia-100443935/
Połączenie przeciwwskazaneEfawirenz+ MirtazapinaPołączenia należy unikać, ponieważ efawirenzu nie stosuje się z lekami przeciwdepresyjnymi wydłużającymi odstęp QTc.Jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, który leczy cię z powodu HIV, i nie odstawiaj samodzielnie żadnego z tych leków.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, który leczy cię z powodu HIV, i nie odstawiaj samodzielnie żadnego z tych leków.
Efawirenzu i mirtazapiny nie należy przyjmować razem. Oba leki mogą wpływać na rytm serca, a przyjmowane razem zwiększają ryzyko groźnych zaburzeń rytmu. Efawirenz może też osłabiać działanie mirtazapiny, a oba leki mogą nasilać senność i zawroty głowy.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca albo nierówne bicie serca
- zasłabnięcie lub omdlenie
- nagłe silne zawroty głowy
- nasilona senność w ciągu dnia
- brak poprawy nastroju mimo leczenia
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – metabolizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenia należy unikać, ponieważ efawirenzu nie stosuje się z lekami przeciwdepresyjnymi wydłużającymi odstęp QTc.[1] Należy omówić z lekarzem prowadzącym leczenie HIV zmianę leku przeciwretrowirusowego na lek bez wpływu na odstęp QTc i bez działania indukującego albo wybór innej strategii leczenia depresji lub bezsenności. Jeśli po ocenie ryzyka lekarz utrzyma połączenie, przed włączeniem i w trakcie leczenia należy wykonać EKG z oceną QTc, wyrównać stężenie potasu i magnezu oraz unikać innych leków wydłużających odstęp QT. Przy jednoczesnym stosowaniu induktora metabolizmu może być konieczne zwiększenie dawki mirtazapiny, a po jego odstawieniu – jej zmniejszenie.[2]
Skutek kliniczny
Wydłużenie odstępu QTc z ryzykiem częstoskurczu komorowego typu torsade de pointes, omdleń i nagłego zgonu sercowego. Możliwe osłabienie działania przeciwdepresyjnego mirtazapiny wskutek obniżenia jej stężenia oraz nasilenie senności i zawrotów głowy.
Mechanizm
Efawirenzu nie łączy się z lekami przeciwdepresyjnymi, które mogą wydłużać odstęp QTc lub wywoływać częstoskurcz komorowy typu torsade de pointes.[1] Mirtazapina stosowana z innymi lekami wydłużającymi odstęp QTc zwiększa ryzyko wydłużenia QT i komorowych zaburzeń rytmu, więc działanie obu leków na repolaryzację może się sumować.[2] Efawirenz indukuje CYP3A4 i może zmniejszać stężenie substratów tego enzymu w osoczu.[1] Mirtazapina jest metabolizowana z udziałem CYP3A4, a induktory tego enzymu zmniejszają jej stężenie w osoczu.[2] Oba leki działają ośrodkowo – efawirenz może wywoływać zawroty głowy i senność, a mirtazapina działa uspokajająco, co może nasilać zaburzenia koncentracji i sprawności psychoruchowej.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Efawirenz – inhibitor CYP1A2[3], mirtazapina – substrat CYP1A2[4]
- Efawirenz – inhibitor CYP2D6[3], mirtazapina – substrat CYP2D6[4]
- Efawirenz – inhibitor CYP3A4[3], mirtazapina – substrat CYP3A4[4]
- Efawirenz – umiarkowany induktor CYP3A4[5], mirtazapina – substrat CYP3A4[4]
- Efawirenz: inhibitor CYP1A2[3], inhibitor CYP2C19[3], inhibitor CYP2C9[3], inhibitor CYP2D6[3], inhibitor CYP3A4[3], umiarkowany induktor CYP2B6[5], umiarkowany induktor CYP2C19[5], induktor CYP2C9[3], umiarkowany induktor CYP3A4[5], induktor UGT1A1[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2B6[5], wrażliwy substrat CYP3A4[3]
- Mirtazapina: substrat CYP1A2[4], substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
Monitorować
- EKG z oceną odstępu QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- objawy zaburzeń rytmu serca – kołatanie serca, zasłabnięcia, omdlenia
- skuteczność działania przeciwdepresyjnego mirtazapiny
- nasilenie senności i zawrotów głowy
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Odstawienie efawirenzu przy kontynuacji mirtazapinykolejność włączenia · efawirenz | inne zalecenie | Po odstawieniu induktora metabolizmu stężenie mirtazapiny może wzrosnąć i może być konieczne zmniejszenie jej dawki. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Stocrin 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/stocrin-100091726/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Mirtor 15 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mirtor-100173358/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Stocrin. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/stocrin-100091726/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Mirtor. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/mirtor-100173358/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Połączenie przeciwwskazaneEnzalutamid+ FostemsawirFostemsawiru nie łączy się z enzalutamidem – połączenie jest przeciwwskazane.Nie odstawiaj samodzielnie żadnego z leków, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem prowadzącym leczenie HIV i z onkologiem, żeby zmienili leczenie.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie odstawiaj samodzielnie żadnego z leków, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem prowadzącym leczenie HIV i z onkologiem, żeby zmienili leczenie.
Lek na raka prostaty (enzalutamid) przyspiesza usuwanie z organizmu wielu innych leków. Fostemsawir, lek na HIV, może wtedy mieć zbyt niskie stężenie we krwi i przestać działać. W efekcie wirus HIV może znów się namnażać. Tych leków nie przyjmuje się razem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- wzrost ilości wirusa HIV w badaniu krwi
- nowe lub nawracające zakażenia
- przedłużająca się gorączka lub nocne poty
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Fostemsawiru nie łączy się z enzalutamidem – połączenie jest przeciwwskazane.[1] Onkolog i lekarz prowadzący leczenie HIV powinni wspólnie zdecydować o zmianie leczenia przeciwnowotworowego na lek bez silnego działania indukującego albo o zmianie schematu przeciwretrowirusowego na schemat bez fostemsawiru. Działanie indukujące enzalutamidu może utrzymywać się przez miesiąc lub dłużej po jego odstawieniu, dlatego przy zamianie enzalutamidu na inny lek należy uwzględnić ten okres przed włączeniem fostemsawiru.[2]
Skutek kliniczny
Znaczne zmniejszenie stężenia temsawiru w osoczu może prowadzić do utraty odpowiedzi wirusologicznej, czyli niepowodzenia leczenia zakażenia HIV-1.[1]
Mechanizm
Enzalutamid jest silnym induktorem CYP3A4 i zwiększa syntezę wielu enzymów oraz nośników, co obniża stężenie leków będących ich substratami.[2] Temsawir, aktywna postać fostemsawiru, jest w części metabolizowany przez CYP3A4 (21,2%) i jest substratem P-gp oraz BCRP.[1] Ryfampicyna, inny silny induktor CYP3A, istotnie zmniejszała stężenie temsawiru w osoczu, a podobnego efektu należy oczekiwać po enzalutamidzie.[1]
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Enzalutamid – słaby inhibitor P-gp[3], fostemsawir – substrat P-gp[4]
- Enzalutamid – silny induktor CYP3A4[5], fostemsawir – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]
- Enzalutamid: inhibitor OAT3[3], słaby inhibitor P-gp[3], induktor CYP2B6[3], umiarkowany induktor CYP2C19[5], umiarkowany induktor CYP2C9[5], silny induktor CYP3A4[5], induktor UGT1A1[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2C8[3], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[3]
- Fostemsawir: inhibitor BCRP[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], substrat BCRP[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]
Monitorować
- miano HIV-1 RNA w osoczu po niezamierzonym jednoczesnym stosowaniu oraz po zmianie leczenia
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| odstep ≤ 1 miesiąc od odstawienia enzalutamiduenzalutamid | inne zalecenie | Działanie indukujące enzalutamidu może utrzymywać się przez miesiąc lub dłużej po zakończeniu jego przyjmowania, dlatego w tym okresie ryzyko obniżenia stężenia temsawiru nadal istnieje. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Rukobia 600 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/rukobia-100443935/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Enzalutamide Accordpharma 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/enzalutamide-accordpharma-100535469/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Enzalutamide Accordpharma. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/enzalutamide-accordpharma-100535469/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Rukobia. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/rukobia-100443935/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
Połączenie przeciwwskazaneFenobarbital+ FostemsawirFostemsawiru nie łączy się z silnymi induktorami CYP3A, do których należy fenobarbital, więc połączenie jest przeciwwskazane.Nie odstawiaj sam żadnego z tych leków, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem prowadzącym leczenie HIV, który wraz z neurologiem dobierze inny lek przeciwpadaczkowy.opóźniony (dni)badania kliniczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie odstawiaj sam żadnego z tych leków, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem prowadzącym leczenie HIV, który wraz z neurologiem dobierze inny lek przeciwpadaczkowy.
Fenobarbital sprawia, że organizm szybciej usuwa fostemsawir. Lek na HIV może wtedy przestać działać, a wirus może stać się oporny na leczenie. Tych dwóch leków nie stosuje się razem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- wynik badania wiremii HIV gorszy niż poprzednio
- nawrót objawów zakażenia, np. gorączka, nawracające infekcje, nocne poty
- napady padaczkowe w trakcie zmiany leków
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Fostemsawiru nie łączy się z silnymi induktorami CYP3A, do których należy fenobarbital, więc połączenie jest przeciwwskazane.[1] Przed włączeniem fostemsawiru należy w porozumieniu z neurologiem zamienić fenobarbital na lek przeciwpadaczkowy bez działania indukującego, pamiętając, że indukcja enzymów ustępuje stopniowo przez pewien czas po odstawieniu. Fenobarbitalu nie odstawia się nagle ze względu na ryzyko napadów.
Skutek kliniczny
Znaczne zmniejszenie stężenia temsawiru może prowadzić do utraty odpowiedzi wirusologicznej.[1] U pacjentów z wielolekoopornym HIV-1, u których fostemsawir jest często jedną z ostatnich opcji, grozi to niepowodzeniem leczenia i selekcją oporności.
Mechanizm
Fenobarbital jest silnym induktorem mikrosomalnych enzymów wątroby, w tym CYP3A, i przyspiesza metabolizm wielu leków.[2] Temsawir, czynna postać fostemsawiru, jest w części metabolizowany przez CYP3A4, a podczas stosowania z silnym induktorem CYP3A obserwowano istotne zmniejszenie jego stężenia w osoczu.[1]
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- miano HIV-1 RNA, jeśli leki były stosowane razem
- kontrola napadów padaczkowych po zamianie leku przeciwpadaczkowego
Bezpieczniejsze alternatywy
lewetyracetambrywaracetamlakozamidkwas walproinowylamotrygina
Kiedy ocena się zmienia
| Fenobarbital odstawiony przed włączeniem fostemsawirukolejność włączenia · fenobarbital | inne zalecenie | Po odstawieniu fenobarbitalu indukcja enzymów wygasa stopniowo, dlatego w pierwszym okresie stosowania fostemsawiru stężenie temsawiru może być jeszcze obniżone i warto skontrolować miano HIV-1 RNA. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Rukobia 600 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/rukobia-100443935/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Luminalum Unia 15 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/luminalum-unia-100084643/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Rukobia. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/rukobia-100443935/
Oznaczenia na tej stronie
- Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.