Interakcje / Glikopironium / Glikopironium i paracetamol
Jaki opis pokazać?
Interakcja nieistotna klinicznie
Nie trzeba zmieniać leczenia ani dawkowania.
Przyjmuj oba leki tak jak dotychczas i nie zwiększaj dawki paracetamolu, nawet jeśli zaczyna działać trochę wolniej.
Interakcja nieistotna klinicznieGlikopironium+ ParacetamolNie trzeba zmieniać leczenia ani dawkowania.Przyjmuj oba leki tak jak dotychczas i nie zwiększaj dawki paracetamolu, nawet jeśli zaczyna działać trochę wolniej.szybki (godziny)teoretyczne
Interakcja nieistotna klinicznie
Przyjmuj oba leki tak jak dotychczas i nie zwiększaj dawki paracetamolu, nawet jeśli zaczyna działać trochę wolniej.
Paracetamol i glikopironium możesz przyjmować razem. Glikopironium może nieco spowolnić pracę żołądka, przez co paracetamol czasem zaczyna działać trochę później. Nie zwiększa to ryzyka działań niepożądanych. Jeśli glikopironium stosujesz na skórę albo w inhalacji, ten efekt praktycznie nie występuje.
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PK – wchłanianie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie trzeba zmieniać leczenia ani dawkowania. Gdy potrzebny jest szybki efekt przeciwbólowy u pacjenta przyjmującego glikopironium doustnie, można uprzedzić go, że działanie paracetamolu może pojawić się nieco później.
Skutek kliniczny
Możliwe jest jedynie nieco późniejsze wystąpienie działania przeciwbólowego i przeciwgorączkowego paracetamolu podanego doustnie, bez zmniejszenia jego całkowitej ekspozycji i bez wzrostu toksyczności. Paracetamol nie nasila działania antycholinergicznego glikopironium.
Mechanizm
Glikopironium jako lek antycholinergiczny może spowalniać opróżnianie żołądka, a paracetamol wchłania się głównie w jelicie cienkim, więc jego wchłanianie może być wolniejsze. Podobnie działająca propantelina zmniejsza wchłanianie paracetamolu[1]. Glikopironium jest czwartorzędową aminą o małym wchłanianiu ogólnoustrojowym, zwłaszcza po podaniu na skórę lub wziewnie, dlatego efekt ten ma niewielkie znaczenie.
Kiedy ocena się zmienia
| Doustnadroga podania · glikopironium | inne zalecenie | Przy doustnym glikopironium spowolnienie opróżniania żołądka może opóźnić początek działania paracetamolu. Warto uprzedzić pacjenta, że nie powinien zwiększać dawki z powodu wolniejszego efektu. |
| Na skórę lub wziewniedroga podania · glikopironium | ryzyko maleje | Przy podaniu na skórę lub wziewnym wchłanianie ogólnoustrojowe glikopironium jest małe i wpływ na wchłanianie paracetamolu jest pomijalny. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Paracetamol Biofarm 1000 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/paracetamol-biofarm-100282722/
Alkohol przy tych lekach
Glikopironium a alkohol: brak opisu w bazie.
Połączenie przeciwwskazaneParacetamola alkoholU osoby pijącej regularnie dawka dobowa paracetamolu nie powinna przekraczać 2 g, a leczenie bez porady lekarza powinno trwać najkrócej, jak to możliwe.Przyjmuj najwyżej 2 g paracetamolu na dobę, jeśli codziennie pijesz alkohol.opóźniony (dni)badania kliniczne
Połączenie przeciwwskazane
Przyjmuj najwyżej 2 g paracetamolu na dobę, jeśli codziennie pijesz alkohol.
Paracetamol w zalecanych dawkach nie szkodzi wątrobie, ale u osób, które piją alkohol codziennie, wątroba gorzej go znosi. Takie osoby mogą przyjąć najwyżej 2 g na dobę, czyli 4 tabletki po 500 mg. Uszkodzenie wątroby nie boli od razu, objawy pojawiają się po 1–3 dniach. Paracetamol jest też w części leków na przeziębienie, więc łatwo przekroczyć dawkę.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- nudności i wymioty po przyjęciu leku
- ból pod prawym łukiem żebrowym
- zażółcenie skóry lub oczu
- senność i splątanie
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
U osoby pijącej regularnie dawka dobowa paracetamolu nie powinna przekraczać 2 g, a leczenie bez porady lekarza powinno trwać najkrócej, jak to możliwe. Należy sprawdzić, czy pacjent nie przyjmuje paracetamolu w kilku preparatach naraz, na przykład w leku na przeziębienie i w tabletkach przeciwbólowych. Okazjonalny napój alkoholowy przy standardowej dawce nie wymaga zmiany dawkowania. Przy podejrzeniu przedawkowania pacjent wymaga pilnej oceny w szpitalu, bo o podaniu acetylocysteiny decyduje stężenie paracetamolu we krwi.
Skutek kliniczny
U osób pijących przewlekle uszkodzenie wątroby opisywano po dawkach niewiele większych od zalecanych, a jego objawy pojawiają się po 24–72 godzinach. W badaniach z randomizacją u osób uzależnionych od alkoholu krótkie stosowanie paracetamolu w dawce 4 g na dobę nie zwiększało aktywności aminotransferaz, więc ryzyko dotyczy przede wszystkim dawek ponad zalecane, dłuższego stosowania i niedożywienia[1].
Mechanizm
Przy dawkach leczniczych niewielka część paracetamolu przechodzi z udziałem CYP2E1 i CYP3A4 w toksyczną N-acetylo-p-benzochinoiminę (NAPQI), którą unieszkodliwia glutation. Przewlekłe picie indukuje CYP2E1 i zmniejsza zapasy glutationu, więc więcej NAPQI uszkadza hepatocyty[2]. Po jednorazowym wypiciu alkoholu jest odwrotnie, bo etanol konkuruje o CYP2E1 i przejściowo hamuje tworzenie NAPQI, a ryzyko rośnie w pierwszych dniach po odstawieniu alkoholu, gdy enzym jest wciąż indukowany.
Monitorować
- łączna dawka paracetamolu ze wszystkich preparatów
- aminotransferazy u osób przewlekle pijących przy dłuższym stosowaniu
- objawy uszkodzenia wątroby
Kiedy ocena się zmienia
| ilość alkoholu ≥ 3 porcje dziennie przez dłuższy czaspacjent | inne zalecenie | Przewlekłe picie indukuje CYP2E1 i zmniejsza zapasy glutationu, dlatego dawka dobowa nie powinna przekraczać 2 g. |
| Powyżej 4 g na dobędawka · paracetamol | ryzyko rośnie | Przy dawkach powyżej 4 g na dobę i przewlekłym piciu zapasy glutationu nie wystarczają do unieszkodliwienia NAPQI. |
| Kilka dni po zaprzestaniu przewlekłego piciaodstep · pacjent | ryzyko rośnie | Po odstawieniu alkoholu CYP2E1 pozostaje przez kilka dni indukowany, a etanol przestaje z nim konkurować, więc tworzenie NAPQI jest wtedy największe. |
Źródła
- Kuffner EK, Dart RC, Bogdan GM, Hill RE, Casper E, Darton L. Effect of maximal daily doses of acetaminophen on the liver of alcoholic patients: a randomized, double-blind, placebo-controlled trial. Arch Intern Med. 2001;161(18):2247-52. doi: 10.1001/archinte.161.18.2247. PMID: 11575982.
- Hedgpeth B, Missall R, Bambaci A, Smolen M, Yavuz S, Cottrell J, et al. A Review of Bioinformatics Tools to Understand Acetaminophen-Alcohol Interaction. Medicines (Basel). 2019;6(3). doi: 10.3390/medicines6030079. PMID: 31349598.
Inne interakcje tych leków 51
Połączenie przeciwwskazaneParacetamol+ NimesulidPołączenie można stosować krótko, w bólu ostrym.Można przyjmować oba leki krótko, bez alkoholu i bez przekraczania dawek.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Można przyjmować oba leki krótko, bez alkoholu i bez przekraczania dawek.
Nimesulid i paracetamol działają przeciwbólowo i można je przyjmować razem przez krótki czas. Nie wiadomo, czy razem bardziej obciążają wątrobę, bo nikt tego nie zbadał. Nimesulid może uszkodzić wątrobę, a paracetamol w zbyt dużej dawce również. Dlatego trzeba pilnować dawek i nie pić alkoholu w czasie leczenia.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zażółcenie skóry lub oczu
- ciemny mocz
- ból pod prawym łukiem żebrowym
- brak apetytu i nudności
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie można stosować krótko, w bólu ostrym. Nimesulid podaje się w dawce 100 mg 2 razy na dobę, najdłużej 15 dni, a paracetamol w dawce nieprzekraczającej 4 g na dobę. Połączenia nie należy stosować u osób z chorobą wątroby lub nadużywających alkoholu. Pacjent powinien znać objawy uszkodzenia wątroby.
Skutek kliniczny
Nie ma badań, które oceniałyby bezpieczeństwo wątrobowe tego połączenia. Przy dawkach leczniczych i krótkim leczeniu wzrost ryzyka jest wątpliwy, a przy przekroczeniu dawki paracetamolu dwa leki obciążające wątrobę mogą sumować swoje działanie[1].
Mechanizm
Nimesulid może wywołać idiosynkratyczne uszkodzenie wątroby, a paracetamol w dawkach leczniczych nie uszkadza wątroby, ale po przekroczeniu dawki tworzy toksyczny metabolit NAPQI. Leki nie wpływają na swoją farmakokinetykę. Sumowanie się hepatotoksyczności jest hipotezą bez danych klinicznych, a działanie przeciwbólowe obu leków się dodaje.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- objawy uszkodzenia wątroby
- aminotransferazy przy objawach
Kiedy ocena się zmienia
| Nadużywanie alkoholuilość alkoholu · pacjent | ryzyko rośnie | Nadużywanie alkoholu jest przeciwwskazaniem do nimesulidu, a paracetamol u takiej osoby ogranicza się do 2 g na dobę. |
| Powyżej 4 g na dobędawka · paracetamol | ryzyko rośnie | Powyżej 4 g na dobę zapasy glutationu mogą nie wystarczyć do unieszkodliwienia NAPQI, co dokłada się do ryzyka hepatotoksyczności nimesulidu. |
Źródła
- Patil S, Nadaf N, Gupta S, Barai P, Makhija S, Lodha P, et al. A Comparative Analysis of the Efficacy and Safety of Nimesulide/Paracetamol Fixed-Dose Combination With Other NSAIDs in Acute Pain Management: A Randomized, Prospective, Multicenter, Active-Controlled Study (the SAFE-2 Study). Cureus. 2024;16(4):e58859. doi: 10.7759/cureus.58859. PMID: 38800230.
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Aulin. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/aulin-100085789/
Niekorzystna interakcjaIpratropiowa+ GlikopironiumUnikaj długotrwałego łączenia bromku ipratropiowego z glikopironium.Zapytaj lekarza lub farmaceutę, czy na pewno masz stosować oba leki jednocześnie, i nie przerywaj leczenia na własną rękę.nieznanyteoretyczne
Niekorzystna interakcja
Zapytaj lekarza lub farmaceutę, czy na pewno masz stosować oba leki jednocześnie, i nie przerywaj leczenia na własną rękę.
Oba leki działają w podobny sposób, więc stosowane razem mogą nasilać swoje działania niepożądane. Możesz wtedy częściej odczuwać suchość w ustach, mieć zaparcia, trudności z oddawaniem moczu albo niewyraźne widzenie. Jeśli oba leki są na oskrzela, zwykle nie stosuje się ich razem na stałe.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna suchość w ustach
- zaparcia
- trudności z oddaniem moczu
- niewyraźne widzenie lub ból oka
- kołatanie serca
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Unikaj długotrwałego łączenia bromku ipratropiowego z glikopironium[1]. U pacjenta leczonego wziewnym glikopironium jako lekiem podtrzymującym do doraźnego rozszerzania oskrzeli lepiej zastosować krótko działający beta2-mimetyk zamiast bromku ipratropiowego. Jeśli połączenie jest konieczne, monitoruj objawy przeciwcholinergiczne, zwłaszcza u osób starszych, z rozrostem gruczołu krokowego lub jaskrą z wąskim kątem przesączania.
Skutek kliniczny
Należy się liczyć z nasileniem objawów przeciwcholinergicznych, takich jak suchość w jamie ustnej, zaparcia, zatrzymanie moczu, zaburzenia akomodacji, wzrost ciśnienia śródgałkowego i przyspieszenie czynności serca. Przy obu lekach podawanych wziewnie w POChP połączenie oznacza zdublowanie tej samej grupy leków rozszerzających oskrzela bez udokumentowanej dodatkowej korzyści. Glikopironium jest przeciwwskazane w jaskrze, niedrożności porażennej jelit i miastenii, czyli w stanach, które nasila działanie antycholinergiczne[2].
Mechanizm
Bromek ipratropiowy i glikopironium są antagonistami receptorów muskarynowych, więc ich działanie przeciwcholinergiczne się sumuje. Długotrwałego łączenia bromku ipratropiowego z innymi lekami przeciwcholinergicznymi nie zaleca się, ponieważ nie zostało ono zbadane[1]. Jednoczesne stosowanie glikopironium z lekami przeciwcholinergicznymi stosowanymi w POChP i astmie może nasilać działanie antycholinergiczne[2].
Monitorować
- suchość w jamie ustnej
- zaparcia
- trudności z oddawaniem moczu lub zatrzymanie moczu
- zaburzenia widzenia i ból oka
- przyspieszona czynność serca
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Wziewnadroga podania · glikopironium | ryzyko rośnie | Wziewne glikopironium z bromkiem ipratropiowym to zdublowanie leków przeciwcholinergicznych rozszerzających oskrzela bez udokumentowanej dodatkowej korzyści. Jako lek doraźny wybierz krótko działający beta2-mimetyk. |
| Krempostać · glikopironium | ryzyko maleje | Przy miejscowym stosowaniu glikopironium na skórę wchłanianie ogólnoustrojowe jest mniejsze, ale nasilenie działania antycholinergicznego nadal jest możliwe. |
| Krótkotrwałe doraźneczas leczenia · ipratropiowa | ryzyko maleje | Odradza się przede wszystkim długotrwałe łączenie bromku ipratropiowego z innymi lekami przeciwcholinergicznymi. Pojedyncze dawki doraźne niosą mniejsze ryzyko. |
| Podeszły wiekwiek · pacjent | ryzyko rośnie | Osoby starsze są bardziej wrażliwe na sumowanie działań przeciwcholinergicznych, w tym zatrzymanie moczu, zaparcia i zaburzenia poznawcze. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Atrovent N 20 mcg/dawkę inh., aerozol inhalacyjny, roztwór. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/atrovent-n-100114137/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Axhidrox 2,2 mg/dozę, krem. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/axhidrox-100474509/
Niekorzystna interakcjaDifenhydramina+ GlikopironiumPrzed dołączeniem difenhydraminy do glikopironium należy ocenić potrzebę leczenia i preferować lek bez działania przeciwcholinergicznego.Zanim weźmiesz difenhydraminę razem z glikopironium, zapytaj farmaceutę lub lekarza o lek, który nie nasila tych objawów.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Zanim weźmiesz difenhydraminę razem z glikopironium, zapytaj farmaceutę lub lekarza o lek, który nie nasila tych objawów.
Oba leki działają podobnie i mogą wysuszać śluzówki, spowalniać jelita i utrudniać oddawanie moczu. Razem te działania się sumują. Oba leki zmniejszają też pocenie, więc w upale łatwiej o przegrzanie. U starszych osób difenhydramina może dodatkowo powodować splątanie i senność.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- trudność w oddaniu moczu
- silne zaparcie lub ból brzucha
- niewyraźne widzenie lub ból oka
- szybkie bicie serca
- uczucie gorąca i brak pocenia w upale
- splątanie lub silna senność
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Przed dołączeniem difenhydraminy do glikopironium należy ocenić potrzebę leczenia i preferować lek bez działania przeciwcholinergicznego[1]. Jeśli połączenie jest konieczne, difenhydraminę stosuje się doraźnie i krótko, a pacjenta obserwuje się w kierunku zatrzymania moczu, zaparć, zaburzeń widzenia i przyspieszonego tętna. Szczególną ostrożność zachowuje się u osób starszych, z przerostem prostaty, jaskrą z wąskim kątem lub skłonnością do zaparć. Pacjenta trzeba uprzedzić o ryzyku przegrzania w upale i przy wysiłku fizycznym.
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko obwodowych objawów przeciwcholinergicznych, takich jak suchość w ustach, zaparcia, zatrzymanie moczu, zaburzenia widzenia i przyspieszenie czynności serca. Oba leki zmniejszają pocenie, co w upale lub przy wysiłku sprzyja przegrzaniu. U osób starszych difenhydramina dodatkowo zwiększa ryzyko splątania, senności i upadków, a obciążenie przeciwcholinergiczne rośnie z każdym kolejnym lekiem tego typu.
Mechanizm
Oba leki blokują receptory muskarynowe, więc ich działania przeciwcholinergiczne się sumują. Difenhydramina ma silne działanie przeciwmuskarynowe i może nasilać działanie innych leków przeciwcholinergicznych[1]. Glikopironium jest lekiem przeciwcholinergicznym, a jego łączenie z uspokajającymi lekami przeciwhistaminowymi może nasilać działanie antycholinergiczne[2]. Glikopironium jako czwartorzędowa amina słabo przenika do mózgu, dlatego sumowanie dotyczy głównie objawów obwodowych, a objawy ośrodkowe wynikają przede wszystkim z difenhydraminy.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- suchość w ustach
- zaparcia
- trudności w oddawaniu moczu
- niewyraźne widzenie
- częstość akcji serca
- temperatura ciała w upale
- splątanie i senność u osób starszych
Bezpieczniejsze alternatywy
loratadynadesloratadynacetyryzynalewocetyryzynafeksofenadynabilastyna
Kiedy ocena się zmienia
| Na skórędroga podania · glikopironium | ryzyko maleje | Glikopironium stosowane miejscowo na skórę daje mniejszą ekspozycję ogólnoustrojową, więc ryzyko sumowania objawów jest mniejsze, choć działania przeciwcholinergiczne mogą wystąpić. |
| wiek ≥ 65pacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych sumowanie obciążenia przeciwcholinergicznego zwiększa ryzyko splątania, zatrzymania moczu, zaparć i upadków, dlatego difenhydraminy należy u nich unikać. |
| Pojedyncza dawka doraźnieczas leczenia · difenhydramina | ryzyko maleje | Pojedyncza dawka difenhydraminy u młodszej osoby bez chorób nasilanych przez leki przeciwcholinergiczne niesie mniejsze ryzyko niż regularne stosowanie. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Nodisen 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nodisen-100391150/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Axhidrox 2,2 mg/dozę, krem. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/axhidrox-100474509/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Nodisen. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/nodisen-100391150/
Niekorzystna interakcjaDimenhydramina+ GlikopironiumPołączenie jest dopuszczalne krótkotrwale, ale wymaga oceny łącznego obciążenia antycholinergicznego i obserwacji objawów niepożądanych.Stosuj lek na chorobę lokomocyjną tylko wtedy, gdy go potrzebujesz, i zapytaj farmaceutę, zanim sięgniesz po niego, jeśli masz jaskrę albo kłopoty z oddawaniem moczu.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Stosuj lek na chorobę lokomocyjną tylko wtedy, gdy go potrzebujesz, i zapytaj farmaceutę, zanim sięgniesz po niego, jeśli masz jaskrę albo kłopoty z oddawaniem moczu.
Oba leki działają podobnie i mogą nasilać swoje działania niepożądane. Możesz odczuwać silniejszą suchość w ustach, mieć zaparcia, trudności z oddawaniem moczu albo niewyraźne widzenie. Osoby starsze mogą też odczuwać splątanie. Ryzyko jest mniejsze, gdy glikopironium stosujesz tylko na skórę.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- trudność z oddaniem moczu
- ból oka lub nagłe pogorszenie widzenia
- szybkie bicie serca
- splątanie lub dezorientacja
- silne zaparcie lub ból brzucha
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie jest dopuszczalne krótkotrwale, ale wymaga oceny łącznego obciążenia antycholinergicznego i obserwacji objawów niepożądanych. Przed wydaniem dimenhydraminy wyklucz jaskrę z wąskim kątem przesączania, przerost gruczołu krokowego i zaleganie moczu. U osób starszych i przy ogólnoustrojowym podaniu glikopironium stosuj najmniejszą skuteczną dawkę dimenhydraminy przez możliwie krótki czas albo rozważ niefarmakologiczne metody zapobiegania chorobie lokomocyjnej.
Skutek kliniczny
Połączenie może nasilać objawy antycholinergiczne, takie jak suchość w ustach, zaparcia, zatrzymanie moczu, zaburzenia akomodacji, przyspieszenie czynności serca, a u osób starszych także splątanie i majaczenie. Ryzyko jest większe przy ogólnoustrojowym podaniu glikopironium niż przy stosowaniu na skórę. Oba leki nie powinny być stosowane u osób z jaskrą z wąskim kątem przesączania oraz z przerostem gruczołu krokowego lub zaleganiem moczu.[1][2]
Mechanizm
Dimenhydramina działa przeciwcholinergicznie i nasila działanie innych leków o tym działaniu.[1] Glikopironium jest antagonistą receptorów muskarynowych. Przy jednoczesnym stosowaniu z uspokajającymi lekami przeciwhistaminowymi jego działanie antycholinergiczne może się sumować.[2] Interakcja ma charakter farmakodynamiczny, bez wpływu na stężenia obu leków.
Monitorować
- suchość w ustach
- zaparcia
- oddawanie moczu i zaleganie moczu
- zaburzenia widzenia i ból oka
- czynność serca
- stan świadomości i orientacja u osób starszych
Kiedy ocena się zmienia
| Na skórędroga podania · glikopironium | ryzyko maleje | Przy miejscowym stosowaniu glikopironium na skórę ekspozycja ogólnoustrojowa jest mniejsza, więc sumowanie działania antycholinergicznego jest zwykle słabsze. Wystarczy poinformować pacjenta o możliwych objawach. |
| wiek ≥ 65pacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych sumowanie działania antycholinergicznego zwiększa ryzyko splątania, majaczenia, zatrzymania moczu i upadków. Rozważ niefarmakologiczne metody zapobiegania chorobie lokomocyjnej albo najmniejszą skuteczną dawkę dimenhydraminy. |
| Doraźnieczas leczenia · dimenhydramina | ryzyko maleje | Pojedyncze, doraźne dawki dimenhydraminy w podróży wiążą się z mniejszym ryzykiem kumulacji objawów antycholinergicznych niż stosowanie regularne. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Mobillek 50 mg, tabletki do rozgryzania i żucia. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mobillek-100405923/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Axhidrox 2,2 mg/dozę, krem. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/axhidrox-100474509/
Niekorzystna interakcjaKarbamazepina+ ParacetamolDoraźne przyjmowanie paracetamolu w zalecanych dawkach jest dopuszczalne, ale należy unikać długotrwałego, regularnego stosowania i dawek maksymalnych.Przyjmuj paracetamol tylko doraźnie w dawkach z ulotki, nie zwiększaj ich samodzielnie, nie pij alkoholu, a jeśli potrzebujesz go codziennie przez dłuższy czas, zapytaj lekarza lub farmaceutę.opóźniony (dni)badania kliniczne
Niekorzystna interakcja
Przyjmuj paracetamol tylko doraźnie w dawkach z ulotki, nie zwiększaj ich samodzielnie, nie pij alkoholu, a jeśli potrzebujesz go codziennie przez dłuższy czas, zapytaj lekarza lub farmaceutę.
Karbamazepina przyspiesza rozkład paracetamolu w wątrobie. Przez to paracetamol może działać słabiej i krócej. Przy częstym przyjmowaniu lub dużych dawkach rośnie ryzyko uszkodzenia wątroby. Pojedyncze dawki przy bólu lub gorączce są zwykle bezpieczne.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zażółcenie skóry lub białek oczu
- ciemny mocz
- ból pod prawym łukiem żebrowym
- nudności i brak apetytu
- nietypowe, silne zmęczenie
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Doraźne przyjmowanie paracetamolu w zalecanych dawkach jest dopuszczalne, ale należy unikać długotrwałego, regularnego stosowania i dawek maksymalnych. Przy dłuższym leczeniu może być konieczne dostosowanie dawki paracetamolu do potrzeb klinicznych[1]. Przy regularnym stosowaniu warto kontrolować aktywność enzymów wątrobowych i przestrzec pacjenta przed samodzielnym zwiększaniem dawek oraz piciem alkoholu.
Skutek kliniczny
Długotrwałe łączenie karbamazepiny z paracetamolem może wiązać się z hepatotoksycznością[2]. Działanie przeciwbólowe i przeciwgorączkowe paracetamolu może być słabsze i krótsze, co skłania pacjentów do zwiększania dawek i dodatkowo podnosi ryzyko uszkodzenia wątroby[3].
Mechanizm
Karbamazepina indukuje enzymy cytochromu P-450 i przyspiesza metabolizm paracetamolu[1]. Leki zwiększające metabolizm wątrobowy, w tym karbamazepina, nasilają powstawanie toksycznego metabolitu paracetamolu i mogą prowadzić do uszkodzenia wątroby nawet przy zalecanych dawkach paracetamolu[4][5]. Przyspieszony rozkład paracetamolu skraca też czas jego działania.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- aktywność AlAT i AspAT przy długotrwałym stosowaniu paracetamolu
- skuteczność przeciwbólowa paracetamolu
- objawy uszkodzenia wątroby
Kiedy ocena się zmienia
| Doraźnie, pojedyncze dawkiczas leczenia · paracetamol | ryzyko maleje | Sporadyczne dawki paracetamolu w zalecanym zakresie wiążą się z małym ryzykiem klinicznym. Głównym problemem pozostaje możliwe słabsze działanie przeciwbólowe. |
| Regularnie, codziennie przez dłuższy czasczas leczenia · paracetamol | ryzyko rośnie | Długotrwałe łączenie karbamazepiny i paracetamolu może wiązać się z hepatotoksycznością. Należy rozważyć kontrolę enzymów wątrobowych i ocenę zasadności przewlekłego stosowania paracetamolu. |
| Maksymalna dawka dobowadawka · paracetamol | ryzyko rośnie | Dawki zbliżone do maksymalnych zwiększają ilość toksycznego metabolitu powstającego przy indukcji enzymów. U pacjentów leczonych karbamazepiną należy unikać dawek maksymalnych paracetamolu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Finlepsin 200 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/finlepsin-100116679/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Tegretol CR 200 200 mg, tabletki o zmodyfikowanym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tegretol-cr-200-100065953/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Paracetamol Hasco 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/paracetamol-hasco-100257121/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Paracetamol Biofarm 1000 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/paracetamol-biofarm-100282722/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Paracetamol Aflofarm 120 mg/5 ml, zawiesina doustna. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/paracetamol-aflofarm-100124845/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Finlepsin. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/finlepsin-100116679/
Niekorzystna interakcjaKetokonazol+ GlikopironiumPrzy jednoczesnym stosowaniu ketokonazolu z glikopironium podawanym ogólnoustrojowo obserwuj skuteczność leczenia ketokonazolem.Przyjmuj ketokonazol tak, jak zalecił lekarz, i powiedz lekarzowi lub farmaceucie, jeśli objawy zakażenia nie ustępują.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Przyjmuj ketokonazol tak, jak zalecił lekarz, i powiedz lekarzowi lub farmaceucie, jeśli objawy zakażenia nie ustępują.
Glikopironium zmniejsza ilość kwasu w żołądku, a ketokonazol potrzebuje kwaśnego środowiska, żeby dobrze się wchłonąć. Przez to ketokonazol może działać słabiej, niż powinien. Dotyczy to głównie glikopironium przyjmowanego doustnie lub w zastrzykach – przy kremie na skórę albo leku wziewnym ryzyko jest małe.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- brak poprawy lub nawrót objawów zakażenia grzybiczego mimo leczenia
- nasilenie objawów choroby, na którą przyjmujesz ketokonazol
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PK – wchłanianie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Przy jednoczesnym stosowaniu ketokonazolu z glikopironium podawanym ogólnoustrojowo obserwuj skuteczność leczenia ketokonazolem. Ketokonazol należy przyjmować co najmniej 2 godziny przed lekami zmniejszającymi kwaśność soku żołądkowego[1], a przy bezkwaśności zaleca się popijanie ketokonazolu napojem typu cola[1]. Przy braku poprawy rozważ lek przeciwgrzybiczy, którego wchłanianie nie zależy od kwaśności żołądka. Przy glikopironium stosowanym na skórę lub wziewnie zwykle wystarczy obserwacja skuteczności leczenia.
Skutek kliniczny
Mniejsze stężenie ketokonazolu we krwi może osłabić jego działanie i prowadzić do niepowodzenia leczenia. Skala efektu zależy od drogi podania glikopironium – największa jest przy podaniu doustnym lub pozajelitowym, a przy stosowaniu na skórę lub wziewnie wpływ na wydzielanie kwasu żołądkowego jest niewielki.
Mechanizm
Leki przeciwcholinergiczne mogą znacznie zmniejszać wchłanianie ketokonazolu z przewodu pokarmowego[1]. Ketokonazol do rozpuszczenia i wchłonięcia potrzebuje kwaśnego środowiska w żołądku, a glikopironium jako lek przeciwcholinergiczny zmniejsza wydzielanie kwasu solnego i spowalnia opróżnianie żołądka. Glikopironium jest w niewielkim stopniu metabolizowane w wątrobie, dlatego ketokonazol nie powinien istotnie zwiększać jego stężenia, a ketokonazol nie działa przeciwcholinergicznie i nie nasila działań niepożądanych glikopironium.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- skuteczność leczenia ketokonazolem (ustępowanie objawów zakażenia grzybiczego lub kontrola choroby podstawowej)
- objawy działania przeciwcholinergicznego glikopironium (suchość w ustach, zaparcia, zatrzymanie moczu)
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Na skórędroga podania · glikopironium | ryzyko maleje | Glikopironium stosowane na skórę wchłania się w ograniczonym stopniu i jego wpływ na wydzielanie kwasu żołądkowego jest niewielki, dlatego istotne zmniejszenie wchłaniania ketokonazolu jest mało prawdopodobne. Wystarczy poinformować pacjenta o konieczności obserwacji skuteczności leczenia. |
| Wziewnadroga podania · glikopironium | ryzyko maleje | Glikopironium wziewne działa głównie w drogach oddechowych, a jego wpływ na wydzielanie kwasu żołądkowego jest niewielki. Istotne zmniejszenie wchłaniania ketokonazolu jest mało prawdopodobne, zaleca się obserwację skuteczności leczenia. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ketokonazol 200 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ketokonazol-100121427/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Niekorzystna interakcjaLoperamid+ GlikopironiumLoperamid u osoby przyjmującej glikopironium stosuj krótko i w najmniejszej skutecznej dawce, wyłącznie w leczeniu objawowym ostrej biegunki.Stosuj loperamid jak najkrócej i odstaw go od razu, gdy pojawi się zaparcie lub wzdęcie brzucha, a przed zakupem powiedz farmaceucie, że przyjmujesz glikopironium.opóźniony (dni)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Stosuj loperamid jak najkrócej i odstaw go od razu, gdy pojawi się zaparcie lub wzdęcie brzucha, a przed zakupem powiedz farmaceucie, że przyjmujesz glikopironium.
Oba leki spowalniają pracę jelit. Przyjmowane razem mogą łatwiej wywołać zaparcie i wzdęcie, a rzadko groźne zatrzymanie pracy jelit. Ryzyko jest większe, gdy glikopironium przyjmujesz doustnie, a mniejsze, gdy stosujesz je w kremie lub inhalatorze.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zaparcie
- wzdęty, twardy lub bolesny brzuch
- brak gazów i stolca
- wymioty
- nasilona suchość w ustach lub trudność w oddawaniu moczu
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Loperamid u osoby przyjmującej glikopironium stosuj krótko i w najmniejszej skutecznej dawce, wyłącznie w leczeniu objawowym ostrej biegunki. Leczenie loperamidem należy natychmiast przerwać w razie zaparcia, wzdęcia brzucha lub objawów niedrożności jelit[1]. U pacjentów z czynnikami ryzyka niedrożności (osoby starsze, unieruchomione, przyjmujące inne leki antycholinergiczne lub opioidy) rozważ lek przeciwbiegunkowy niezwalniający perystaltyki. Przy glikopironium w kremie lub inhalacji krótkie użycie loperamidu jest zwykle akceptowalne przy obserwacji objawów.
Skutek kliniczny
Sumowanie działania zwalniającego perystaltykę zwiększa ryzyko zaparcia, wzdęcia brzucha, a w skrajnych przypadkach niedrożności porażennej jelit i rozszerzenia okrężnicy. Loperamidu nie stosuje się w sytuacjach, w których należy unikać zwolnienia perystaltyki, z powodu ryzyka niedrożności jelit i toksycznego rozszerzenia okrężnicy[2]. Glikopironium nie stosuje się u osób z niedrożnością porażenną jelit lub toksycznym rozdęciem okrężnicy[3]. Ryzyko jest największe przy glikopironium podawanym doustnie lub pozajelitowo, a znacznie mniejsze przy postaci wziewnej i miejscowej na skórę.
Mechanizm
Loperamid jako agonista obwodowych receptorów opioidowych w ścianie jelita zwalnia perystaltykę i wydłuża pasaż jelitowy. Glikopironium blokuje receptory muskarynowe i przy działaniu ogólnoustrojowym również hamuje motorykę przewodu pokarmowego. Jednoczesne stosowanie leków antycholinergicznych z opioidami może nasilać działanie antycholinergiczne[3]. Leki o podobnym działaniu na jelita mogą wzmagać działanie loperamidu[1]. Interakcja ma charakter farmakodynamiczny i nie wynika ze zmiany stężeń leków.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- częstość i konsystencja stolców
- wzdęcie i ból brzucha
- objawy niedrożności jelit (brak gazów i stolca, wymioty)
- inne objawy antycholinergiczne (suchość w ustach, zatrzymanie moczu)
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Miejscowo na skórę (krem)droga podania · glikopironium | ryzyko maleje | Przy glikopironium stosowanym miejscowo na skórę wchłanianie ogólnoustrojowe jest małe, więc ryzyko sumowania działania na jelita jest niewielkie. Wystarczy poinformować pacjenta o objawach zaparcia. |
| Wziewniedroga podania · glikopironium | ryzyko maleje | Glikopironium wziewne działa ogólnoustrojowo w niewielkim stopniu. Krótkotrwałe użycie loperamidu jest zwykle bezpieczne przy obserwacji objawów, szczególnie u osób starszych. |
| Doustnie lub we wstrzyknięciudroga podania · glikopironium | ryzyko rośnie | Glikopironium podawane doustnie lub pozajelitowo silnie hamuje motorykę przewodu pokarmowego. Należy unikać loperamidu i wybrać lek przeciwbiegunkowy niezwalniający perystaltyki. |
| Leczenie dłuższe niż kilka dniczas leczenia · loperamid | ryzyko rośnie | Dłuższe stosowanie loperamidu zwiększa ryzyko zaparcia i niedrożności przy jednoczesnym leku antycholinergicznym. Przedłużająca się biegunka wymaga diagnostyki i leczenia przyczynowego. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Imodium Instant 2 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/imodium-instant-100105204/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Laremid 2 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/laremid-100129890/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Axhidrox 2,2 mg/dozę, krem. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/axhidrox-100474509/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Niekorzystna interakcjaParacetamol+ IzoniazydU pacjenta leczonego izoniazydem należy unikać paracetamolu i zastosować inny lek przeciwbólowy, zwłaszcza przy dłuższej terapii izoniazydem.Nie bierz paracetamolu w trakcie leczenia izoniazydem i przez 2 dni po jego zakończeniu, tylko zapytaj farmaceutę lub lekarza o inny lek przeciwbólowy.opóźniony (dni)badania kliniczne
Niekorzystna interakcja
Nie bierz paracetamolu w trakcie leczenia izoniazydem i przez 2 dni po jego zakończeniu, tylko zapytaj farmaceutę lub lekarza o inny lek przeciwbólowy.
Lek na gruźlicę z izoniazydem zmienia sposób, w jaki wątroba przerabia paracetamol. Oba leki mogą obciążać wątrobę, a razem ryzyko jej uszkodzenia rośnie, nawet przy zwykłych dawkach paracetamolu. Ryzyko utrzymuje się jeszcze przez około 2 dni po zakończeniu leczenia izoniazydem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zażółcenie skóry lub białek oczu
- ciemny mocz
- ból pod prawymi żebrami
- nudności lub wymioty
- utrata apetytu
- nietypowe zmęczenie
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PK – metabolizm, PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
U pacjenta leczonego izoniazydem należy unikać paracetamolu i zastosować inny lek przeciwbólowy, zwłaszcza przy dłuższej terapii izoniazydem. Jeśli paracetamol jest konieczny, należy stosować go możliwie krótko, poinformować pacjenta o objawach zapalenia wątroby i kontrolować parametry wątrobowe. Ryzyko utrzymuje się do około 48 godzin po odstawieniu izoniazydu.
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko polekowego uszkodzenia wątroby, nawet przy zalecanych dawkach paracetamolu. Opisano przypadek pacjentki leczonej izoniazydem, u której po łącznej dawce paracetamolu nieprzekraczającej 11,5 g rozwinęła się zagrażająca życiu niewydolność wątroby i nerek.
Mechanizm
Izoniazyd wpływa na izoenzym CYP2E1, który utlenia paracetamol do toksycznego metabolitu N-acetylo-p-benzochinonoiminy (NAPQI). W czasie podawania izoniazydu ta droga jest hamowana – w badaniu klinicznym ilość metabolitów powstających przez sprzęganie z glutationem zmniejszyła się o 69,7%, a całkowity klirens paracetamolu o 15,2%, bez wpływu na nieoksydacyjne drogi metabolizmu. U powolnych acetylatorów 24 godziny po odstawieniu izoniazydu ilość metabolitów oksydacyjnych paracetamolu wzrosła o 56%, a po 48 godzinach wróciła do normy, co wskazuje, że izoniazyd jednocześnie indukuje CYP2E1. Wytwarzanie NAPQI może więc rosnąć zwłaszcza wtedy, gdy stężenie izoniazydu spada, a do tego oba leki same w sobie są hepatotoksyczne.
Monitorować
- aktywność ALT i AST
- stężenie bilirubiny
- objawy zapalenia wątroby (żółtaczka, ciemny mocz, ból w prawym podżebrzu, nudności)
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Terapia długotrwałaczas leczenia · izoniazyd | ryzyko rośnie | Przy dłuższej terapii izoniazydem autorzy zalecają unikanie paracetamolu, a gdy jest konieczny, uczulenie pacjenta na objawy zapalenia wątroby. |
| odstep ≥ 48 h od ostatniej dawki izoniazyduizoniazyd | ryzyko maleje | Metabolizm paracetamolu normalizuje się po około 48 godzinach od odstawienia izoniazydu, natomiast po 24 godzinach utlenianie paracetamolu jest przejściowo zwiększone. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Paracetamol Biofarm 1000 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/paracetamol-biofarm-100282722/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Paracetamol Aflofarm 120 mg/5 ml, zawiesina doustna. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/paracetamol-aflofarm-100124845/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Paracetamol Hasco 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/paracetamol-hasco-100257121/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Nidrazid 100 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/nidrazid-100212130/
Oznaczenia na tej stronie
- Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
- Korzystna interakcjaPołączenie celowe
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.