Interakcje / Goserelina / Goserelina i insulina glargine
Jaki opis pokazać?
Niekorzystna interakcja
Oba leki można stosować razem, ale po rozpoczęciu leczenia gosereliną należy częściej kontrolować glikemię i oznaczyć HbA1c w ciągu pierwszych miesięcy terapii.
Mierz cukier częściej niż zwykle i pokaż wyniki lekarzowi, który prowadzi twoją cukrzycę – nie zmieniaj sam dawki insuliny bez ustalenia z nim zasad.
Niekorzystna interakcjaGoserelina+ Insulina glargineOba leki można stosować razem, ale po rozpoczęciu leczenia gosereliną należy częściej kontrolować glikemię i oznaczyć HbA1c w ciągu pierwszych miesięcy terapii.Mierz cukier częściej niż zwykle i pokaż wyniki lekarzowi, który prowadzi twoją cukrzycę – nie zmieniaj sam dawki insuliny bez ustalenia z nim zasad.opóźniony (dni)badania kliniczne
Niekorzystna interakcja
Mierz cukier częściej niż zwykle i pokaż wyniki lekarzowi, który prowadzi twoją cukrzycę – nie zmieniaj sam dawki insuliny bez ustalenia z nim zasad.
Goserelina obniża poziom hormonów płciowych, przez co organizm może gorzej reagować na insulinę. W ciągu kilku miesięcy leczenia cukier we krwi może rosnąć i może być potrzebna większa dawka insuliny. Po zakończeniu leczenia gosereliną potrzeba insuliny może się zmniejszyć i łatwiej o zbyt niski cukier.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- wyższe niż zwykle wyniki cukru w glukometrze
- wzmożone pragnienie i częste oddawanie moczu
- nietypowe zmęczenie i senność
- drżenie, poty, kołatanie serca lub silny głód – objawy zbyt niskiego cukru, zwłaszcza po zakończeniu leczenia gosereliną
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PD – antagonizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Oba leki można stosować razem, ale po rozpoczęciu leczenia gosereliną należy częściej kontrolować glikemię i oznaczyć HbA1c w ciągu pierwszych miesięcy terapii. Dawkę insuliny glargine dostosowuje się do wyników samokontroli. Po zakończeniu leczenia gosereliną trzeba ponownie ocenić dawkę insuliny ze względu na ryzyko hipoglikemii. Warto zalecić kontrolę masy ciała, aktywność fizyczną i dietę cukrzycową.
Skutek kliniczny
Możliwe stopniowe pogorszenie kontroli cukrzycy – wzrost glikemii na czczo i HbA1c oraz konieczność zwiększenia dawki insuliny glargine. Efekt jest najlepiej opisany u mężczyzn leczonych z powodu raka gruczołu krokowego. Po zakończeniu leczenia gosereliną zapotrzebowanie na insulinę może się zmniejszyć, co zwiększa ryzyko hipoglikemii przy niezmienionej dawce.
Mechanizm
Goserelina hamuje oś przysadka–gonady i obniża stężenie testosteronu u mężczyzn oraz estrogenów u kobiet. Hipogonadyzm polekowy zmniejsza wrażliwość tkanek na insulinę, sprzyja przyrostowi tkanki tłuszczowej i masy ciała oraz utracie masy mięśniowej. W efekcie pogarsza się tolerancja glukozy i rośnie zapotrzebowanie na insulinę, co osłabia działanie insuliny glargine.
Monitorować
- glikemia na czczo i poposiłkowa w samokontroli
- HbA1c
- masa ciała i obwód talii
- profil lipidowy
Kiedy ocena się zmienia
| Goserelina włączona u pacjenta już leczonego insuliną glarginekolejność włączenia · goserelina | inne zalecenie | Po rozpoczęciu leczenia gosereliną należy zwiększyć częstość samokontroli glikemii i ocenić HbA1c w pierwszych miesiącach terapii. Może być konieczne stopniowe zwiększanie dawki insuliny glargine. |
| Odstawienie goserelinykolejność włączenia · goserelina | inne zalecenie | Po zakończeniu leczenia gosereliną wrażliwość na insulinę może się poprawić. Należy ponownie ocenić dawkę insuliny glargine ze względu na ryzyko hipoglikemii. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Reseligo 3,6 mg, implant w ampułko-strzykawce. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/reseligo-100356580/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lantus SoloStar 100 j.m./ml, roztwór do wstrzykiwań we wstrzykiwaczu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/lantus-solostar-100130515/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ondibta 100 jednostek/ml, roztwór do wstrzykiwań we wstrzykiwaczu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ondibta-100532522/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xanderla LA 10,8 mg, implant w ampułko-strzykawce. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xanderla-la-100366353/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xanderla 3,6 mg, implant w ampułko-strzykawce. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xanderla-100366360/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lantus 100 j.m./ml, roztwór do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/lantus-100130515/
Alkohol przy tych lekach
Goserelina a alkohol: brak opisu w bazie.
Insulina glargine a alkohol: brak opisu w bazie.
Inne interakcje tych leków 198
Połączenie przeciwwskazaneFenylefryna+ Insulina glargineNie wydawaj doustnej fenylefryny osobie leczonej insuliną glargine.Nie przyjmuj doustnych leków na przeziębienie z fenylefryną i zapytaj farmaceutę o bezpieczny zamiennik.nieznanyteoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj doustnych leków na przeziębienie z fenylefryną i zapytaj farmaceutę o bezpieczny zamiennik.
Fenylefryna to składnik wielu leków na katar i przeziębienie, który obkurcza naczynia krwionośne. Osoby z cukrzycą nie powinny przyjmować jej w tabletkach, kapsułkach ani saszetkach. Może ona osłabiać działanie insuliny i podnosić cukier we krwi, a także ciśnienie krwi.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- wyższe niż zwykle wyniki pomiaru cukru
- nasilone pragnienie i częste oddawanie moczu
- kołatanie serca
- silny ból głowy
- wysokie ciśnienie krwi
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie wydawaj doustnej fenylefryny osobie leczonej insuliną glargine[1][2]. Zaproponuj leczenie objawowe przeziębienia bez składnika sympatykomimetycznego. Jeżeli lek sympatykomimetyczny jest jednak stosowany, dawka insuliny glargine może wymagać korekty pod kontrolą pomiarów glikemii[3].
Skutek kliniczny
Możliwe pogorszenie kontroli glikemii i wzrost stężenia glukozy we krwi przy zachowanej dawce insuliny[3]. U chorych na cukrzycę, często obciążonych chorobami serca i naczyń, dochodzi ryzyko wzrostu ciśnienia tętniczego i zaburzeń rytmu wywołanych fenylefryną[1].
Mechanizm
Fenylefryna jest lekiem sympatykomimetycznym, a leki tej grupy osłabiają działanie hipoglikemizujące insuliny i mogą podnosić stężenie glukozy we krwi[3]. Doustnej fenylefryny nie stosuje się u chorych na cukrzycę[1][2]. Stosowanie insuliny glargine oznacza rozpoznaną cukrzycę, więc połączenie jest przeciwwskazane z racji choroby pacjenta.
Monitorować
- stężenie glukozy we krwi
- ciśnienie tętnicze
- tętno
Bezpieczniejsze alternatywy
chlorek sodu donosowoparacetamol bez dodatku leku obkurczającego naczynia
Kiedy ocena się zmienia
| Miejscowo (donosowo, do oczu)droga podania · fenylefryna | ryzyko maleje | Przeciwwskazanie dotyczy doustnych postaci fenylefryny. Przy podaniu miejscowym wchłanianie ogólnoustrojowe jest mniejsze, ale ocenę dla tej drogi podania farmaceuta powinien zweryfikować przed ustaleniem klasy. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Anosin 10 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/anosin-100436119/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Acatar Acti Form 12,2 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/acatar-acti-form-100005170/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lantus SoloStar 100 j.m./ml, roztwór do wstrzykiwań we wstrzykiwaczu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lantus-solostar-100130515/
Połączenie przeciwwskazaneGoserelina+ SakwinawirNie łącz sakwinawiru z gosereliną.Nie zaczynaj tego połączenia na własną rękę i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem prowadzącym leczenie HIV, ale nie odstawiaj samodzielnie żadnego z leków.nieznanyteoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie zaczynaj tego połączenia na własną rękę i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem prowadzącym leczenie HIV, ale nie odstawiaj samodzielnie żadnego z leków.
Oba leki mogą wpływać na rytm serca w podobny sposób, a razem to działanie się nasila. Może to doprowadzić do groźnych zaburzeń rytmu serca. Tych leków nie stosuje się razem. Lekarz zwykle zmienia lek na HIV na inny, bezpieczniejszy dla serca.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie lub nierówne bicie serca
- zawroty głowy
- omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
- nagła duszność lub ból w klatce piersiowej
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz sakwinawiru z gosereliną. Jednoczesne stosowanie sakwinawiru wzmocnionego rytonawirem z lekami wydłużającymi odstęp QT jest przeciwwskazane[1]. Ponieważ goserelina jest zwykle leczeniem onkologicznym trudnym do zastąpienia, w porozumieniu z lekarzem prowadzącym leczenie zakażenia HIV należy zmienić schemat przeciwretrowirusowy na taki, który nie wydłuża QT. Do czasu zmiany wykonaj EKG z oceną QTc i wyrównaj stężenia potasu i magnezu.
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QT i PR oraz groźnych dla życia komorowych zaburzeń rytmu typu torsade de pointes[1]. Ryzyko rośnie przy hipokaliemii, hipomagnezemii, bradykardii, niewydolności serca i przy innych lekach wydłużających QT.
Mechanizm
Oba leki mogą wydłużać odstęp QT, a ich działanie się sumuje. Sakwinawir wzmocniony rytonawirem wydłuża odstępy QT i PR w sposób zależny od dawki[1]. Leczenie przeciwandrogenowe, w tym goserelina, może wydłużać odstęp QT[2]. Goserelina jest peptydem i nie wchodzi w istotne interakcje farmakokinetyczne przez CYP3A4 ani glikoproteinę P, więc ryzyko wynika wyłącznie z sumowania wpływu na przewodzenie w sercu.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- EKG z oceną QTc i PR przed zmianą leczenia i po niej
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- objawy zaburzeń rytmu – kołatanie serca, zawroty głowy, omdlenia
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Hipokaliemia, hipomagnezemia, bradykardia lub niewydolność sercaczas leczenia · pacjent | ryzyko rośnie | Niewyrównana hipokaliemia, istotna bradykardia, niewydolność serca z obniżoną frakcją wyrzutową oraz wydłużenie QT w wywiadzie są samodzielnymi przeciwwskazaniami do sakwinawiru i dodatkowo zwiększają ryzyko arytmii. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Invirase 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/invirase-100138155/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Reseligo 3,6 mg, implant w ampułko-strzykawce. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/reseligo-100356580/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Invirase. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/invirase-100138155/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Połączenie przeciwwskazaneGoserelina+ ToremifenNie łącz toremifenu z goseresliną ani z innymi lekami wydłużającymi odstęp QT.Nie zaczynaj przyjmować toremifenu, jeśli dostajesz implant z gosereliną, dopóki nie porozmawiasz z lekarzem prowadzącym.nieznanyteoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie zaczynaj przyjmować toremifenu, jeśli dostajesz implant z gosereliną, dopóki nie porozmawiasz z lekarzem prowadzącym.
Oba leki mogą zmieniać pracę serca i wydłużać czas jego elektrycznego „odpoczynku” między uderzeniami. Przyjmowane razem zwiększają ryzyko groźnych zaburzeń rytmu serca. Dlatego tych leków zwykle się nie łączy, a o dalszym leczeniu decyduje lekarz prowadzący.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie lub nierówne bicie serca
- zawroty głowy
- omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
- duszność
- ból w klatce piersiowej
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz toremifenu z goseresliną ani z innymi lekami wydłużającymi odstęp QT[1]. Jeśli pacjentka wymaga supresji jajników, onkolog powinien rozważyć inne leczenie hormonalne zamiast toremifenu. Gdy mimo to lekarz prowadzący utrzymuje oba leki, należy przed leczeniem i w jego trakcie wykonywać EKG z oceną QTc oraz wyrównać zaburzenia elektrolitowe[2].
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QTc i komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsade de pointes[1]. Ryzyko rośnie przy hipokaliemii, rzadkoskurczu, niewydolności serca z obniżoną frakcją wyrzutową i arytmiach w wywiadzie[1].
Mechanizm
Oba leki wydłużają odstęp QT, a ich działania na repolaryzację mięśnia sercowego mogą się sumować. Toremifen wydłuża odstęp QT, co wykazano zarówno w badaniach nieklinicznych, jak i u ludzi[1]. Goserelina jako leczenie hormonalne prowadzące do deprywacji hormonów płciowych może wydłużać odstęp QT[2].
Metabolizm i transportery
- Toremifen: substrat CYP3A4[3]
Monitorować
- EKG z oceną QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- stężenie wapnia w surowicy
- objawy zaburzeń rytmu serca (kołatanie, omdlenia)
Bezpieczniejsze alternatywy
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fareston 60 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fareston-100119672/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Reseligo 3,6 mg, implant w ampułko-strzykawce. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/reseligo-100356580/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fareston. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/fareston-100119672/
Połączenie przeciwwskazaneHydroksyzyna+ GoserelinaHydroksyzyny nie należy stosować u pacjenta leczonego gosereliną, ponieważ hydroksyzyny nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT.Jeśli dostajesz implanty z gosereliną, nie zaczynaj brać hydroksyzyny bez rozmowy z lekarzem i zapytaj go o bezpieczniejszy lek.szybki (godziny)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli dostajesz implanty z gosereliną, nie zaczynaj brać hydroksyzyny bez rozmowy z lekarzem i zapytaj go o bezpieczniejszy lek.
Hydroksyzyna i goserelina mogą zaburzać rytm serca, a stosowane razem nasilają to działanie. Może wtedy dojść do groźnej arytmii. Tych leków nie należy stosować razem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- zawroty głowy
- omdlenie albo uczucie bliskiego omdlenia
- duszność lub ból w klatce piersiowej
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Hydroksyzyny nie należy stosować u pacjenta leczonego gosereliną, ponieważ hydroksyzyny nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT[1][2][3]. Przy łączeniu gosereliny z innymi lekami wydłużającymi QT należy starannie ocenić ryzyko[4]. W świądzie lub alergii lepiej wybrać lek przeciwhistaminowy o małym wpływie na QT, a w lęku lub bezsenności lek bez działania na QT dobrany przez lekarza. Interakcja trwa przez cały okres działania implantu, więc odstawienie gosereliny nie znosi jej od razu. Jeśli lekarz mimo to zdecyduje o połączeniu, należy wykonać EKG z oceną QTc przed włączeniem hydroksyzyny i w trakcie leczenia oraz wyrównać stężenie potasu i magnezu.
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QT i groźnych komorowych zaburzeń rytmu serca, w tym torsade de pointes[1]. Ryzyko rośnie przy hipokaliemii, hipomagnezemii, bradykardii i chorobie serca.
Mechanizm
Hydroksyzyna wydłuża odstęp QT i może wywołać zaburzenia rytmu typu torsade de pointes[1]. Leczenie przeciwandrogenowe, w tym goserelina, również może wydłużać odstęp QT[4]. Wpływ obu leków na repolaryzację komór sumuje się.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- EKG z oceną QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- częstość rytmu serca
- objawy kołatania serca, zawrotów głowy i omdleń
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Implant o przedłużonym uwalnianiupostać · goserelina | inne zalecenie | Goserelina działa przez cały okres uwalniania z implantu, dlatego ryzyko interakcji utrzymuje się po ostatnim podaniu i nie znika natychmiast po zakończeniu leczenia. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum Espefa 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/hydroxyzinum-espefa-100175535/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Atarax 2 mg/ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/atarax-100203119/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum VP 2 mg/ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/hydroxyzinum-vp-100278703/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Reseligo 3,6 mg, implant w ampułko-strzykawce. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/reseligo-100356580/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxyzinum Espefa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/hydroxyzinum-espefa-100175535/
Połączenie przeciwwskazaneKwas salicylowy+ Insulina glargineU pacjenta leczonego insuliną glargine nie stosuj plastrów ani maści na odciski z kwasem salicylowym i skieruj go do lekarza lub podologa w sprawie zmian na stopach.Nie używaj plastrów ani maści na odciski z kwasem salicylowym i z każdym odciskiem lub zgrubieniem na stopie idź do lekarza albo podologa.opóźniony (dni)opisy przypadków
Połączenie przeciwwskazane
Nie używaj plastrów ani maści na odciski z kwasem salicylowym i z każdym odciskiem lub zgrubieniem na stopie idź do lekarza albo podologa.
Plastry i maści na odciski z kwasem salicylowym mocno złuszczają skórę. Jeśli masz cukrzycę i przyjmujesz insulinę, możesz nie poczuć, że skóra na stopie została uszkodzona, a z takiej rany łatwo robi się trudno gojący się wrzód. Rzadziej, przy smarowaniu dużych powierzchni skóry, kwas salicylowy może dodatkowo obniżać cukier we krwi.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zaczerwienienie, pęcherz lub rana w miejscu przyklejenia plastra
- ból, obrzęk lub ropna wydzielina na stopie
- drżenie, poty, kołatanie serca lub nagły głód
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
U pacjenta leczonego insuliną glargine nie stosuj plastrów ani maści na odciski z kwasem salicylowym i skieruj go do lekarza lub podologa w sprawie zmian na stopach[1]. Spirytus salicylowy 2% można stosować tylko na małe, nieuszkodzone powierzchnie skóry, z dala od stóp i bez opatrunku okluzyjnego[2]. Przy stosowaniu na większe powierzchnie zaleć częstszą kontrolę glikemii, bo salicylany mogą wymagać zmiany dawki insuliny[3].
Skutek kliniczny
Plastry i maści na odciski z wysokim stężeniem kwasu salicylowego mogą u chorych na cukrzycę wywołać owrzodzenie i zakażenie stopy, co zwiększa ryzyko stopy cukrzycowej. Plastrów na odciski z kwasem salicylowym nie stosuje się u pacjentów z cukrzycą ani z zaburzeniami krążenia[1]. Nasilenie hipoglikemii jest możliwe głównie przy dużym wchłanianiu ogólnoustrojowym, czyli przy stosowaniu na rozległe lub uszkodzone powierzchnie skóry.
Mechanizm
Salicylany nasilają działanie hipoglikemizujące insuliny i mogą zwiększać ryzyko hipoglikemii[3]. Przy stosowaniu na skórę kwas salicylowy wchłania się w niewielkim stopniu, ale wchłanianie rośnie przy rozległych powierzchniach, opatrunku okluzyjnym i uszkodzonej skórze. Większym problemem u chorego leczonego insuliną jest silne działanie keratolityczne preparatów na odciski. Przy cukrzycowej neuropatii i zaburzeniach ukrwienia stóp mogą one prowadzić do niezauważonych oparzeń chemicznych, owrzodzeń i zakażeń.
Monitorować
- stan skóry stóp w miejscu stosowania
- glikemia przy stosowaniu na większe powierzchnie skóry
- objawy hipoglikemii
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Plaster lub maść na odciski (400–500 mg/g)postać · kwas salicylowy | ryzyko rośnie | Preparaty na odciski z wysokim stężeniem kwasu salicylowego są przeciwwskazane u pacjentów z cukrzycą ze względu na ryzyko owrzodzeń stopy. |
| Roztwór na skórę 2% na małą, nieuszkodzoną powierzchnię poza stopamipostać · kwas salicylowy | ryzyko maleje | Przy stosowaniu spirytusu salicylowego 2% na niewielką, nieuszkodzoną powierzchnię skóry wchłanianie jest minimalne i nie wpływa na działanie insuliny. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Plaster na odciski 400 mg/g (400 mg/plaster), plaster leczniczy. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/plaster-na-odciski-100232210/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Spirytus salicylowy 2%, roztwór na skórę. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/spirytus-salicylowy-100156615/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lantus SoloStar 100 j.m./ml, roztwór do wstrzykiwań we wstrzykiwaczu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lantus-solostar-100130515/
Połączenie przeciwwskazanePropranolol+ Insulina glarginePołączenie jest możliwe, ale wymaga częstszej kontroli glikemii i edukacji pacjenta, a dawka insuliny glargine może wymagać korekty.Mierz cukier częściej, szczególnie na początku leczenia propranololem, noś przy sobie cukier w kostkach lub tabletki glukozy i powiedz lekarzowi, jeśli niedocukrzenia zdarzają się częściej albo trudniej je wyczuć.szybki (godziny)badania kliniczne
Połączenie przeciwwskazane
Mierz cukier częściej, szczególnie na początku leczenia propranololem, noś przy sobie cukier w kostkach lub tabletki glukozy i powiedz lekarzowi, jeśli niedocukrzenia zdarzają się częściej albo trudniej je wyczuć.
Propranolol może ukryć typowe objawy niskiego cukru, takie jak szybkie bicie serca czy drżenie rąk. Przez to niedocukrzenie przy insulinie łatwo przeoczyć, a może ono trwać dłużej niż zwykle. Pocenie się, głód i nagłe osłabienie zwykle nadal się pojawiają i są wtedy najważniejszym ostrzeżeniem. Lek może też zmieniać twoje zapotrzebowanie na insulinę.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- nagłe pocenie się
- silny głód
- osłabienie lub zawroty głowy
- splątanie, trudności z koncentracją
- niewyraźne widzenie
- ból głowy
- nietypowa senność lub koszmary nocne
- wysokie wyniki cukru utrzymujące się przez kilka dni
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PD – antagonizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Połączenie jest możliwe, ale wymaga częstszej kontroli glikemii i edukacji pacjenta, a dawka insuliny glargine może wymagać korekty[1]. U chorych na cukrzycę z ryzykiem niewyrównanej, nierozpoznanej hipoglikemii propranolol jest przeciwwskazany[2]. Jeśli beta-adrenolityk jest potrzebny, u pacjenta leczonego insuliną lepiej wybrać lek kardioselektywny. Przeciwwskazaniem do propranololu jest też podatność na hipoglikemię wynikająca z niedożywienia lub ograniczonej rezerwy wyrównawczej[3][4].
Skutek kliniczny
Hipoglikemia może zostać rozpoznana późno, przebiegać ciężej i trwać dłużej, a u części pacjentów może dojść do pogorszenia kontroli glikemii w kierunku hiperglikemii. Pocenie się zwykle pozostaje zachowane i bywa jedynym wczesnym objawem ostrzegawczym. W czasie hipoglikemii przy zablokowanych receptorach beta może wystąpić wzrost ciśnienia tętniczego z odruchową bradykardią.
Mechanizm
Propranolol jako nieselektywny beta-adrenolityk hamuje adrenergiczne reakcje wyrównawcze na hipoglikemię, przez co kołatanie serca, tachykardia i drżenie mogą być osłabione albo nie wystąpić wcale[1]. Blokada receptorów beta2 upośledza glikogenolizę wątrobową i może wydłużać powrót glikemii do normy po epizodzie hipoglikemii. Beta-adrenolityki mogą zarówno nasilać, jak i osłabiać działanie hipoglikemizujące insuliny[1].
Metabolizm i transportery
- Propranolol: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[5]
Monitorować
- glikemia (samokontrola, zwłaszcza w pierwszych tygodniach po włączeniu lub zmianie dawki propranololu)
- częstość i nasilenie epizodów hipoglikemii, w tym nocnych
- HbA1c
- ciśnienie tętnicze i tętno
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Włączenie lub zwiększenie dawki propranololu u pacjenta już leczonego insuliną glarginekolejność włączenia · propranolol | inne zalecenie | Po włączeniu lub zwiększeniu dawki propranololu zwiększ częstotliwość samokontroli glikemii i oceń potrzebę korekty dawki insuliny glargine. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lantus SoloStar 100 j.m./ml, roztwór do wstrzykiwań we wstrzykiwaczu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lantus-solostar-100130515/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Propranolol WZF 10 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/propranolol-wzf-100055831/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Propranolol Accord 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/propranolol-accord-100141393/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Propranolol Aurovitas 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/propranolol-aurovitas-100407483/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Połączenie przeciwwskazaneAnalogi gonadoliberyny (np. tryptorelina, leuprorelina, goserelina)+ Prokinetyki (np. cyzapryd) klasaNie należy łączyć analogu gonadoliberyny z prokinetykiem silnie wydłużającym odstęp QT.Jeśli dostajesz lek hormonalny z grupy analogów gonadoliberyny, nie przyjmuj żadnego leku przyspieszającego pracę żołądka bez uzgodnienia z lekarzem lub farmaceutą.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli dostajesz lek hormonalny z grupy analogów gonadoliberyny, nie przyjmuj żadnego leku przyspieszającego pracę żołądka bez uzgodnienia z lekarzem lub farmaceutą.
Leki hormonalne w zastrzykach lub implantach, takie jak tryptorelina, leuprorelina czy goserelina, mogą u niektórych osób zaburzać rytm serca. Cyzapryd, lek przyspieszający pracę żołądka, działa podobnie, a razem mogą wywołać groźną arytmię. Itopryd nie ma takiego działania, a metoklopramid zwiększa ryzyko tylko w niewielkim stopniu. Dlatego lekarz dobiera lek na żołądek tak, aby był bezpieczny dla twojego serca.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- nagłe zawroty głowy
- omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
- duszność lub ból w klatce piersiowej
- ChPL
- nie sprawdzono
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie należy łączyć analogu gonadoliberyny z prokinetykiem silnie wydłużającym odstęp QT. Dotyczy to wszystkich trzech analogów – tryptoreliny, leuproreliny i gosereliny – w połączeniu z cyzaprydem, które jest przeciwwskazane. Jeśli pacjent wymaga leczenia prokinetycznego, preferowany jest itopryd. Metoklopramid można rozważyć krótkotrwale, w najmniejszej skutecznej dawce, po wykluczeniu innych czynników ryzyka wydłużenia QT. Przed włączeniem metoklopramidu u pacjenta z grupy ryzyka warto wykonać EKG i oznaczyć elektrolity.
Skutek kliniczny
Połączenie analogu gonadoliberyny z cyzaprydem grozi znacznym wydłużeniem odstępu QT, częstoskurczem typu torsade de pointes, omdleniami i nagłym zgonem sercowym. Ryzyko rośnie u osób starszych, z chorobą serca, bradykardią, hipokaliemią lub hipomagnezemią oraz przy przyjmowaniu innych leków wydłużających QT albo hamujących CYP3A4. Przy metoklopramidzie ryzyko jest małe i dotyczy głównie pacjentów z dodatkowymi czynnikami ryzyka. Przy itoprydzie nie oczekuje się istotnego klinicznie skutku.
Mechanizm
Analogi gonadoliberyny (tryptorelina, leuprorelina, goserelina) wywołują głęboki niedobór hormonów płciowych. Niedobór testosteronu wydłuża repolaryzację komór i odstęp QT, co jest wspólne dla wszystkich leków tej grupy. Cyzapryd silnie blokuje kanały potasowe hERG i sam wydłuża odstęp QT. Oba działania się sumują i zwiększają ryzyko częstoskurczu komorowego typu torsade de pointes. Nie ma tu interakcji farmakokinetycznej – analogi gonadoliberyny nie zmieniają metabolizmu cyzaprydu. Itopryd i metoklopramid nie mają istotnego działania blokującego hERG, dlatego interakcja nie dotyczy całej grupy prokinetyków.
Monitorować
- EKG z oceną QTc przed włączeniem prokinetyku i w trakcie leczenia u pacjentów z czynnikami ryzyka
- stężenie potasu, magnezu i wapnia w surowicy
- częstość akcji serca (bradykardia zwiększa ryzyko torsade de pointes)
- przegląd innych przyjmowanych leków wydłużających QT lub hamujących CYP3A4
Kiedy ocena się zmienia
| wiek ≥ 65 latpacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych częściej występują choroby serca, bradykardia, zaburzenia elektrolitowe i wielolekowość, co zwiększa ryzyko torsade de pointes. Dotyczy to także połączenia z metoklopramidem, przy którym należy rozważyć EKG przed włączeniem. |
| Dożylnadroga podania · prokinetyki | ryzyko rośnie | Dożylne podanie metoklopramidu, zwłaszcza szybkie i w większej dawce, wiąże się z większym ryzykiem zaburzeń rytmu niż podanie doustne. U pacjentów leczonych analogiem gonadoliberyny należy podawać go powoli i monitorować pacjenta. |
Niekorzystna interakcjaGoserelina+ OzanimodPrzed włączeniem ozanimodu u pacjenta leczonego gosereliną należy wykonać EKG z oceną QTc, częstości rytmu i odstępu PR oraz wyrównać stężenie potasu i magnezu.Powiedz lekarzowi, który przepisuje ozanimod, że dostajesz gosereliną, i nie zaczynaj leczenia bez wcześniejszego EKG.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Powiedz lekarzowi, który przepisuje ozanimod, że dostajesz gosereliną, i nie zaczynaj leczenia bez wcześniejszego EKG.
Oba leki mogą wpływać na pracę serca – jeden może zaburzać przewodzenie impulsów w sercu, a drugi zwalnia jego rytm, zwłaszcza w pierwszych dniach stosowania. Razem mogą zwiększać ryzyko zaburzeń rytmu serca. Lekarz powinien zrobić ci EKG przed rozpoczęciem leczenia ozanimodem. Ważne jest też, żeby lekarz prowadzący wiedział, z jakiego powodu dostajesz gosereliną.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- zawroty głowy lub uczucie zbliżającego się omdlenia
- omdlenie
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- wyraźnie wolne tętno
- duszność lub ból w klatce piersiowej
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Przed włączeniem ozanimodu u pacjenta leczonego gosereliną należy wykonać EKG z oceną QTc, częstości rytmu i odstępu PR oraz wyrównać stężenie potasu i magnezu. ChPL ozanimodu zaleca ostrożność przy rozpoczynaniu leczenia u pacjentów przyjmujących leki zwalniające czynność serca, takie jak betablokery i blokery kanału wapniowego.[1] Trzeba też sprawdzić wskazanie do gosereliny, ponieważ aktywny nowotwór złośliwy jest przeciwwskazaniem do stosowania ozanimodu.[1] Jeśli goserelina jest stosowana z powodu raka prostaty lub piersi, decyzję o leczeniu ozanimodem powinni podjąć wspólnie onkolog i lekarz prowadzący. Przy wskazaniu nienowotworowym, na przykład endometriozie, połączenie jest możliwe pod kontrolą EKG i bez dokładania kolejnych leków wydłużających QT.
Skutek kliniczny
Możliwe jest nasilone ryzyko zaburzeń rytmu serca, w tym bradykardii, bloku przedsionkowo-komorowego i rzadko częstoskurczu typu torsades de pointes, szczególnie w pierwszych dniach leczenia ozanimodem u pacjenta z wydłużonym QT w przebiegu terapii gosereliną. Ryzyko rośnie przy hipokaliemii, hipomagnezemii, chorobie serca i jednoczesnym przyjmowaniu innych leków wydłużających QT lub zwalniających rytm serca.
Mechanizm
Połączenie wymaga oceny ryzyka arytmii przed włączeniem ozanimodu, bo działania obu leków na serce się sumują. Leczenie przeciwandrogenowe gosereliną może wydłużać odstęp QT, dlatego ChPL gosereliny zaleca staranną ocenę ryzyka przy łączeniu z lekami wydłużającymi QT lub mogącymi wywołać torsades de pointes.[2] Ozanimod, zwłaszcza na początku leczenia, zwalnia czynność serca i spowalnia przewodzenie przedsionkowo-komorowe, a ChPL ozanimodu zaznacza, że nie badano go u pacjentów przyjmujących leki przeciwarytmiczne związane z torsades de pointes u osób z bradykardią.[1] Bradykardia jest czynnikiem ryzyka torsades de pointes przy wydłużonym QT, więc oba działania mogą się nakładać. Ponadto ChPL ozanimodu zakazuje stosowania leków przeciwnowotworowych ze względu na addytywny wpływ na układ odpornościowy.[1] Goserelina formalnie należy do hormonalnych leków przeciwnowotworowych, ale nie działa immunosupresyjnie, więc ten mechanizm ma dla niej znaczenie raczej formalne. Interakcji farmakokinetycznych się nie spodziewa się, bo goserelina nie wpływa na enzymy metabolizujące ozanimod.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- EKG przed rozpoczęciem ozanimodu (QTc, częstość rytmu, odstęp PR)
- tętno i objawy bradykardii w pierwszych dniach leczenia ozanimodem
- stężenie potasu i magnezu w surowicy
- przegląd innych leków wydłużających QT lub zwalniających rytm serca
Kiedy ocena się zmienia
| Ozanimod włączany u pacjenta już leczonego goserelinąkolejność włączenia · ozanimod | ryzyko rośnie | Największe ryzyko bradykardii i zaburzeń przewodzenia przypada na początek leczenia ozanimodem, dlatego EKG i kontrola tętna są najważniejsze przy jego włączaniu u pacjenta z terapią przeciwandrogenową. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zeposia 0,23 mg; 0,46 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zeposia-100438934/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Reseligo 3,6 mg, implant w ampułko-strzykawce. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/reseligo-100356580/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zeposia. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zeposia-100438934/
Oznaczenia na tej stronie
- Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
- Korzystna interakcjaPołączenie celowe
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.