Interakcje / Klopidogrel / Klopidogrel i wortioksetyna
Jaki opis pokazać?
Niekorzystna interakcja
Połączenie można stosować, ale z czujnością na objawy krwawienia.
Bierz oba leki zgodnie z zaleceniem lekarza, nie sięgaj bez konsultacji po ibuprofen, naproksen ani inne podobne leki przeciwbólowe i od razu zgłoś się do lekarza, jeśli zauważysz objawy krwawienia.
Niekorzystna interakcjaKlopidogrel+ WortioksetynaPołączenie można stosować, ale z czujnością na objawy krwawienia.Bierz oba leki zgodnie z zaleceniem lekarza, nie sięgaj bez konsultacji po ibuprofen, naproksen ani inne podobne leki przeciwbólowe i od razu zgłoś się do lekarza, jeśli zauważysz objawy krwawienia.opóźniony (dni)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Bierz oba leki zgodnie z zaleceniem lekarza, nie sięgaj bez konsultacji po ibuprofen, naproksen ani inne podobne leki przeciwbólowe i od razu zgłoś się do lekarza, jeśli zauważysz objawy krwawienia.
Oba leki mogą ułatwiać krwawienie, a przyjmowane razem nasilają ten efekt. Zwykle można je stosować razem, ale trzeba uważać na objawy krwawienia. Ryzyko rośnie, gdy dodatkowo bierzesz aspirynę lub leki przeciwbólowe, takie jak ibuprofen czy naproksen.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- czarne, smoliste stolce
- wymioty z krwią lub przypominające fusy od kawy
- częste lub długie krwawienia z nosa albo dziąseł
- dużo siniaków bez wyraźnej przyczyny
- krew w moczu
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie można stosować, ale z czujnością na objawy krwawienia. Oceń dodatkowe czynniki ryzyka krwawienia, takie jak podwójna terapia przeciwpłytkowa, NLPZ, leki przeciwzakrzepowe, przebyta choroba wrzodowa i podeszły wiek. Unikaj dokładania NLPZ, w tym inhibitorów COX-2, bez wyraźnej potrzeby[1]. Jeśli potrzebna jest osłona żołądka, wybierz pantoprazol zamiast omeprazolu lub ezomeprazolu, które osłabiają działanie klopidogrelu[1].
Skutek kliniczny
Zwiększone ryzyko krwawień, głównie z przewodu pokarmowego, a także krwawień z nosa, dziąseł i łatwiejszego powstawania siniaków. Ryzyko rośnie przy dołączeniu innych leków wpływających na hemostazę, takich jak kwas acetylosalicylowy, NLPZ lub leki przeciwzakrzepowe[1].
Mechanizm
Klopidogrel hamuje agregację płytek zależną od ADP, a wortioksetyna hamuje transporter serotoniny, przez co zmniejsza zapas serotoniny w płytkach krwi i osłabia ich aktywację. Oba działania sumują się i zwiększają skłonność do krwawień. Leki przeciwdepresyjne hamujące wychwyt serotoniny wpływają na aktywację płytek i zwiększają ryzyko krwawienia, dlatego łączy się je z klopidogrelem ostrożnie[1]. Interakcji farmakokinetycznej się nie oczekuje, ponieważ wortioksetyna jest metabolizowana głównie przez CYP2D6, a w mniejszym stopniu przez CYP3A4/5 i CYP2C9[2], i nie jest inhibitorem CYP2C19, od którego zależy aktywacja klopidogrelu[1].
Metabolizm i transportery
- Klopidogrel: słaby inhibitor CYP2B6[3], umiarkowany inhibitor CYP2C8[3], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[4], drugorzędny szlak substrat CYP2B6[4], substrat CYP2C19[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]
- Wortioksetyna: słaby inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP2C9[5], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[5], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[5]
Monitorować
- objawy krwawienia z przewodu pokarmowego (smoliste stolce, fusowate wymioty)
- siniaki, krwawienia z nosa i dziąseł
- morfologia krwi przy podejrzeniu utajonej utraty krwi
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Podeszły wiekwiek · pacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych ryzyko krwawienia z przewodu pokarmowego przy łączeniu leków przeciwpłytkowych z lekami hamującymi wychwyt serotoniny jest większe, co wymaga częstszej oceny objawów krwawienia i rozważenia osłony żołądka pantoprazolem. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Iscover 75 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/iscover-100311174/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Brintellix 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/brintellix-100317047/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Iscover. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/iscover-100311174/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Brintellix. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/brintellix-100317047/
Alkohol przy tych lekach
Niekorzystna interakcjaKlopidogrela alkoholZaleca się unikanie alkoholu w trakcie leczenia klopidogrelem.Unikaj alkoholu w trakcie leczenia klopidogrelem, a przy czarnych stolcach, krwi w wymiotach lub silnym bólu brzucha od razu zgłoś się do lekarza.nieznanyteoretyczne
Niekorzystna interakcja
Unikaj alkoholu w trakcie leczenia klopidogrelem, a przy czarnych stolcach, krwi w wymiotach lub silnym bólu brzucha od razu zgłoś się do lekarza.
Klopidogrel osłabia krzepnięcie krwi, a alkohol drażni żołądek i jelita. Razem zwiększają ryzyko krwawienia z przewodu pokarmowego. Najbezpieczniej jest nie pić alkoholu w trakcie leczenia. Jeśli okazjonalnie się to zdarzy, należy zwracać uwagę na objawy krwawienia.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- Czarne, smoliste stolce lub krew w stolcu
- Wymioty z krwią lub wyglądem przypominające fusy z kawy
- Silny lub narastający ból w górnej części brzucha
- Nietypowe osłabienie, bladość, duszność lub kołatanie serca
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Zaleca się unikanie alkoholu w trakcie leczenia klopidogrelem. Jeśli pacjent mimo to pije, należy ograniczyć ilość do sporadycznych, niewielkich porcji, nie pić na czczo i zwracać uwagę na objawy krwawienia.
Skutek kliniczny
Większe prawdopodobieństwo krwawienia z przewodu pokarmowego, od utajonej utraty krwi (czarne stolce, niedokrwistość) po jawne krwawienie z żołądka lub jelit.
Mechanizm
Klopidogrel hamuje agregację płytek krwi, a alkohol podrażnia błonę śluzową żołądka i jelit. Oba czynniki zwiększają ryzyko krwawienia z przewodu pokarmowego, więc ich działanie się sumuje. ChPL nie wspomina o alkoholu, ale każe zachować ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu produktów związanych z ryzykiem krwawienia z powodu możliwego efektu addycyjnego.[1]
Metabolizm i transportery
Monitorować
- Objawy krwawienia z przewodu pokarmowego: czarne lub smoliste stolce, krew w stolcu, wymioty z krwią lub przypominające fusy z kawy
- Nowe lub nasilone bóle w nadbrzuszu, zgaga
- Objawy niedokrwistości: osłabienie, bladość, duszność wysiłkowa
- U pacjentów regularnie pijących alkohol: morfologia krwi i ocena ryzyka krwawienia
Kiedy ocena się zmienia
| Duże ilości, picie epizodyczne ryzykowneilość alkoholu · pacjent | ryzyko rośnie | Większe ilości alkoholu silniej uszkadzają błonę śluzową przewodu pokarmowego, co zwiększa ryzyko krwawienia podczas leczenia przeciwpłytkowego. |
| Przewlekłe, regularne picieczas leczenia · pacjent | ryzyko rośnie | Regularne spożywanie alkoholu wiąże się z przewlekłym uszkodzeniem błony śluzowej i może współistnieć z zaburzeniami czynności wątroby i krzepnięcia. Zalecana abstynencja, rozważyć ocenę ryzyka krwawienia i morfologię. |
| wiek ≥ 65pacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych ryzyko krwawienia z przewodu pokarmowego jest z natury większe, więc dodatkowy czynnik w postaci alkoholu ma większe znaczenie. Bezwzględnie zalecić unikanie alkoholu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Iscover 75 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/iscover-100311174/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Iscover. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/iscover-100311174/
Niekorzystna interakcjaWortioksetynaa alkoholZalecaj pacjentowi unikanie alkoholu w trakcie leczenia wortioksetyną, zgodnie z ChPL.Jeśli to możliwe, nie pij alkoholu w trakcie leczenia, a lek przyjmuj regularnie, także gdy zdarzy ci się wypić alkohol.nieznanybadania kliniczne
Niekorzystna interakcja
Jeśli to możliwe, nie pij alkoholu w trakcie leczenia, a lek przyjmuj regularnie, także gdy zdarzy ci się wypić alkohol.
Podczas leczenia depresji nie zaleca się picia alkoholu. W badaniu u zdrowych osób jednorazowa dawka alkoholu nie zmieniała działania leku ani nie pogarszała sprawności umysłowej. Alkohol może jednak utrudniać leczenie depresji i nasilać złe samopoczucie. Nie ma dobrych danych o tym, jak lek działa przy większych ilościach alkoholu albo przy regularnym piciu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- pogorszenie nastroju lub nawrót objawów depresji
- wyraźna senność lub zawroty głowy
- trudności z koncentracją
- myśli rezygnacyjne lub samobójcze (natychmiast skontaktuj się z lekarzem lub numerem alarmowym)
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – antagonizm
- Początek
- nieznany
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Zalecaj pacjentowi unikanie alkoholu w trakcie leczenia wortioksetyną, zgodnie z ChPL[1]. Przypadkowe lub sporadyczne wypicie niewielkiej ilości alkoholu nie wymaga przerywania leczenia ani zmiany dawki wortioksetyny.
Skutek kliniczny
Po jednorazowej, umiarkowanej dawce alkoholu nie wykazano zmiany stężenia wortioksetyny ani pogorszenia sprawności poznawczej w porównaniu z placebo[1]. Podczas leczenia przeciwdepresyjnego alkohol nie jest jednak zalecany, ponieważ może utrudniać odpowiedź na leczenie i nasilać objawy choroby. Dla większych dawek i regularnego picia brakuje danych z badań.
Mechanizm
W badaniu u zdrowych osób pojedyncza dawka etanolu nie zmieniała farmakokinetyki wortioksetyny ani nie powodowała istotnych zaburzeń funkcji poznawczych w porównaniu z placebo[1]. Nie ma więc potwierdzonej interakcji farmakokinetycznej ani wyraźnego nasilenia działania uspokajającego po jednorazowej dawce. Zalecenie unikania alkoholu wynika z zasad leczenia przeciwdepresyjnego, a nie z udowodnionego wzajemnego wpływu obu substancji. Alkohol jest depresantem ośrodkowego układu nerwowego i może pogarszać przebieg depresji oraz osłabiać skuteczność terapii.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- nasilenie lub nawrót objawów depresji
- senność, zawroty głowy i pogorszenie koncentracji po alkoholu
- regularność przyjmowania leku i zgłaszanie się na wizyty kontrolne
- wzorzec picia alkoholu u pacjentów z uzależnieniem lub nadużywaniem w wywiadzie
Kiedy ocena się zmienia
| Powyżej 0,6 g/kg jednorazowo albo regularne picieilość alkoholu · pacjent | inne zalecenie | Brak danych z badań dla dawek etanolu większych niż 0,6 g/kg i dla przewlekłego picia. Zalecenie unikania alkoholu zachowuje pełną wagę, a pacjenta należy poinformować, że bezpieczeństwo większych ilości alkoholu nie zostało zbadane. |
| Krople doustne (zawierają etanol)postać · alkohol | inne zalecenie | Roztwór doustny wortioksetyny zawiera etanol jako substancję pomocniczą (4,25 mg na kroplę), a ChPL zamieszcza w punkcie 4.4 ostrzeżenie o jego zawartości. U pacjentów z uzależnieniem od alkoholu, z chorobami wątroby lub padaczką oraz u dzieci należy uwzględnić ilość etanolu w dawce. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Brintellix 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/brintellix-100317047/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Brintellix. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/brintellix-100317047/
Inne interakcje tych leków 209
Połączenie przeciwwskazaneLeki przeciwpłytkowe (np. kwas acetylosalicylowy, tikagrelor, seleksypag)+ Inhibitory czynnika Xa (np. rywaroksaban, apiksaban, edoksaban) klasaJednoczesne stosowanie leku przeciwpłytkowego i inhibitora czynnika Xa jest dopuszczalne tylko przy jasnym wskazaniu do obu leków, przez możliwie najkrótszy czas i po ocenie ryzyka krwawienia.Jeśli przyjmujesz jednocześnie lek przeciwpłytkowy i lek przeciwkrzepliwy z tej grupy, nie odstawiaj ani nie dokładaj żadnego z nich bez decyzji lekarza i niezwłocznie zgłaszaj każde nietypowe krwawienie.szybki (godziny)rozległe badania
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli przyjmujesz jednocześnie lek przeciwpłytkowy i lek przeciwkrzepliwy z tej grupy, nie odstawiaj ani nie dokładaj żadnego z nich bez decyzji lekarza i niezwłocznie zgłaszaj każde nietypowe krwawienie.
Leki przeciwpłytkowe, takie jak kwas acetylosalicylowy, klopidogrel czy tikagrelor, oraz leki przeciwkrzepliwe, takie jak rywaroksaban, apiksaban czy edoksaban, zmniejszają krzepliwość krwi w różny sposób. Przyjmowane razem wzmacniają swoje działanie, przez co łatwiej o krwawienie, także poważne. Lekarze czasem celowo zalecają takie połączenie, na przykład po wszczepieniu stentu, ale zwykle tylko na określony czas.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- czarne, smoliste stolce lub krew w stolcu
- krew w moczu lub różowy albo brunatny mocz
- wymioty z krwią lub treścią przypominającą fusy od kawy
- długo niezatrzymujące się krwawienie z nosa lub dziąseł
- duże, niewyjaśnione siniaki
- nagły silny ból głowy, zaburzenia mowy lub widzenia, osłabienie jednej strony ciała
- silne osłabienie, zawroty głowy, bladość
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- rozległe badania
Postępowanie
Jednoczesne stosowanie leku przeciwpłytkowego i inhibitora czynnika Xa jest dopuszczalne tylko przy jasnym wskazaniu do obu leków, przez możliwie najkrótszy czas i po ocenie ryzyka krwawienia. U pacjentów z migotaniem przedsionków po przezskórnej interwencji wieńcowej preferuje się połączenie antykoagulantu z klopidogrelem, a terapię potrójną z kwasem acetylosalicylowym ogranicza się do okresu okołozabiegowego lub krótkiego czasu po zabiegu. Prasugrelu i tikagrelu nie zaleca się rutynowo w terapii potrójnej. Należy unikać długotrwałego stosowania kwasu acetylosalicylowego w dawkach większych niż kardioprotekcyjne. Eptyfibatyd i kangrelor stosuje się wyłącznie w szpitalu, z uwzględnieniem czasu ostatniej dawki inhibitora czynnika Xa. U pacjentów z dodatkowymi czynnikami ryzyka krwawienia z przewodu pokarmowego warto rozważyć ochronę inhibitorem pompy protonowej. Należy unikać dokładania niesteroidowych leków przeciwzapalnych.
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko krwawień, w tym krwawień z przewodu pokarmowego, krwawień wewnątrzczaszkowych i krwawień wymagających hospitalizacji lub przetoczenia krwi. Ryzyko rośnie wraz z liczbą leków wpływających na hemostazę, dlatego terapia potrójna (antykoagulant i dwa leki przeciwpłytkowe) jest obarczona największym ryzykiem. Połączenie ma jednak uznane wskazania, na przykład u pacjentów z migotaniem przedsionków po ostrym zespole wieńcowym lub po wszczepieniu stentu oraz w przewlekłej chorobie wieńcowej lub tętnic obwodowych, gdzie stosuje się dawkę naczyniową rywaroksabanu z kwasem acetylosalicylowym.
Mechanizm
Leki przeciwpłytkowe hamują agregację płytek krwi różnymi drogami. Kwas acetylosalicylowy blokuje cyklooksygenazę płytkową. Klopidogrel, prasugrel, tikagrelor, tyklopidyna i kangrelor blokują receptor P2Y12. Eptyfibatyd blokuje glikoproteinę IIb/IIIa. Cylostazol hamuje fosfodiesterazę 3. Seleksypag, iloprost, treprostynil i epoprostenol pobudzają receptor prostacykliny. Inhibitory czynnika Xa hamują osoczowy układ krzepnięcia i zmniejszają powstawanie trombiny. Jednoczesne zahamowanie hemostazy płytkowej i osoczowej sumuje się i zwiększa skłonność do krwawień. Jest to interakcja farmakodynamiczna wspólna dla wszystkich leków obu grup. Różni się jedynie jej nasilenie, które jest największe dla leków blokujących receptor P2Y12, eptyfibatydu i kangreloru, a mniejsze dla analogów prostacykliny, seleksypagu i cylostazolu. Tikagrelor słabo hamuje CYP3A4 i glikoproteinę P, ale ten wpływ na stężenie rywaroksabanu, apiksabanu i edoksabanu ma małe znaczenie wobec efektu farmakodynamicznego.
Monitorować
- objawy krwawienia jawnego i utajonego (smoliste stolce, krwiomocz, krwawienia z nosa i dziąseł)
- morfologia krwi z oceną hemoglobiny i płytek krwi
- czynność nerek (eGFR lub klirens kreatyniny) w celu doboru dawki inhibitora czynnika Xa
- czynność wątroby
- planowany czas trwania terapii skojarzonej i termin odstawienia leku przeciwpłytkowego
Kiedy ocena się zmienia
| Kwas acetylosalicylowy w dawce większej niż kardioprotekcyjnadawka · leki przeciwpłytkowe | ryzyko rośnie | Długotrwałe stosowanie kwasu acetylosalicylowego w dawkach przeciwbólowych lub przeciwzapalnych z inhibitorem czynnika Xa wyraźnie zwiększa ryzyko krwawień i powinno być unikane. |
| Terapia potrójna dłużej niż okres okołozabiegowyczas leczenia · leki przeciwpłytkowe | ryzyko rośnie | Połączenie inhibitora czynnika Xa z dwoma lekami przeciwpłytkowymi niesie największe ryzyko krwawień i powinno trwać możliwie krótko, z jasno określonym terminem odstawienia kwasu acetylosalicylowego. |
| Dawka naczyniowa rywaroksabanu z kwasem acetylosalicylowymdawka · inhibitory czynnika Xa | inne zalecenie | Mała dawka rywaroksabanu podawana dwa razy na dobę razem z kwasem acetylosalicylowym jest celowym schematem w przewlekłej chorobie wieńcowej lub tętnic obwodowych i zmniejsza ryzyko incydentów sercowo-naczyniowych kosztem umiarkowanego wzrostu ryzyka krwawień. |
| Dożylnadroga podania · leki przeciwpłytkowe | inne zalecenie | Eptyfibatyd, kangrelor, epoprostenol oraz dożylne postacie iloprostu i treprostynilu stosuje się w warunkach szpitalnych, a decyzję o podaniu podejmuje się z uwzględnieniem czasu przyjęcia ostatniej dawki inhibitora czynnika Xa i czynności nerek. |
| wiek ≥ 75 latpacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych ryzyko krwawień przy terapii skojarzonej jest większe, dlatego szczególnie ważne są skrócenie czasu leczenia skojarzonego, kontrola czynności nerek i prawidłowy dobór dawki inhibitora czynnika Xa. |
| Umiarkowana lub ciężka niewydolność nerekeGFR · pacjent | ryzyko rośnie | Upośledzona czynność nerek zwiększa ekspozycję na inhibitory czynnika Xa, zwłaszcza edoksaban i rywaroksaban, co dodatkowo nasila ryzyko krwawień w połączeniu z lekiem przeciwpłytkowym i wymaga dostosowania dawki. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Rivaroxaban Polpharma 2,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/rivaroxaban-polpharma-100401316/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xanirva 2,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xanirva-100410195/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Mibrex 15 mg/20 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/mibrex-100376759/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Eliquis 2,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/eliquis-100245589/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Apixaban Accord 2,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/apixaban-accord-100440204/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Apixaban Aurovitas 2,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/apixaban-aurovitas-100421690/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Acard 75 mg, tabletki dojelitowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/acard-100002148/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Abrea 75 mg, tabletki dojelitowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/abrea-100364986/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Cardiopirin 100 mg, tabletki dojelitowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/cardiopirin-100033226/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Brilique 90 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/brilique-100236165/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Atixarso 60 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/atixarso-100401517/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Tigrix 60 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tigrix-100415324/
Połączenie przeciwwskazaneLeki przeciwpłytkowe (np. tikagrelor, klopidogrel, cylostazol)+ Triazole (np. flukonazol, pozakonazol, worykonazol) klasaPołączenie triazolowego leku przeciwgrzybiczego z lekiem przeciwpłytkowym wymaga przed rozpoczęciem leczenia sprawdzenia, czy triazol nie zmienia stężenia lub aktywacji tego leku przeciwpłytkowego, a w trakcie leczenia obserwacji pacjenta w kierunku krwawień albo osłabienia działania przeciwpłytkowego.Jeśli przyjmujesz lek przeciwpłytkowy i masz zacząć brać lek przeciwgrzybiczy z grupy triazoli, powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie przed rozpoczęciem leczenia i nie odstawiaj samodzielnie leku przeciwpłytkowego.szybki (godziny)badania kliniczne
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli przyjmujesz lek przeciwpłytkowy i masz zacząć brać lek przeciwgrzybiczy z grupy triazoli, powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie przed rozpoczęciem leczenia i nie odstawiaj samodzielnie leku przeciwpłytkowego.
Leki przeciwgrzybicze z grupy triazoli, takie jak flukonazol, itrakonazol czy worykonazol, mogą zmieniać działanie niektórych leków przeciwpłytkowych. Przy tikagrelorze i cylostazolu lek przeciwpłytkowy działa wtedy silniej i rośnie ryzyko krwawień. Przy klopidogrelu flukonazol i worykonazol mogą osłabić jego działanie, co zwiększa ryzyko zakrzepu. Kwas acetylosalicylowy i prasugrel nie wchodzą w tę interakcję.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- siniaki bez wyraźnej przyczyny
- krwawienie z nosa lub dziąseł, które trudno zatrzymać
- czerwony lub ciemny mocz, czarne stolce
- silny ból głowy, kołatanie serca lub zawroty głowy
- nasilona duszność lub bardzo wolne bicie serca
- ból w klatce piersiowej, nagłe osłabienie ręki lub nogi, zaburzenia mowy
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm, PK – transport
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Połączenie triazolowego leku przeciwgrzybiczego z lekiem przeciwpłytkowym wymaga przed rozpoczęciem leczenia sprawdzenia, czy triazol nie zmienia stężenia lub aktywacji tego leku przeciwpłytkowego, a w trakcie leczenia obserwacji pacjenta w kierunku krwawień albo osłabienia działania przeciwpłytkowego. Tikagreloru nie należy łączyć z itrakonazolem, pozakonazolem ani worykonazolem – trzeba wybrać inny lek przeciwgrzybiczy albo, po decyzji kardiologa, inny lek przeciwpłytkowy, a przy flukonazolu i izawukonazolu wystarczy ścisła obserwacja w kierunku krwawień. Przy cylostazolu i każdym triazolu należy zmniejszyć dawkę cylostazolu zgodnie z ChPL albo wstrzymać go na czas krótkiej terapii przeciwgrzybiczej. Przy klopidogrelu należy unikać flukonazolu i worykonazolu, zwłaszcza w okresie po wszczepieniu stentu, a gdy triazol jest niezbędny, rozważyć prasugrel lub lek przeciwgrzybiczy niehamujący CYP2C19. Po odstawieniu triazolu dawki leków przeciwpłytkowych przywraca się dopiero po ustąpieniu hamowania enzymów.
Skutek kliniczny
Przy cylostazolu i tikagrelorze wzrost stężenia zwiększa ryzyko krwawień, a przy cylostazolu także działań naczyniowych i sercowych, takich jak bóle głowy, tachykardia, kołatanie serca i niedociśnienie. Przy tikagrelorze mogą nasilić się duszność i bradyarytmie. Przy klopidogrelu skojarzonym z flukonazolem lub worykonazolem skutek jest odwrotny – osłabienie hamowania płytek może prowadzić do zakrzepicy w stencie, zawału serca lub udaru niedokrwiennego[1]. Połączenie tikagreloru z silnymi inhibitorami CYP3A4, czyli itrakonazolem, pozakonazolem i worykonazolem, jest ujęte w przeciwwskazaniach ChPL tikagreloru.
Mechanizm
Wszystkie triazole stosowane ogólnoustrojowo hamują CYP3A4 – silnie itrakonazol, pozakonazol i worykonazol, umiarkowanie flukonazol i izawukonazol. Flukonazol i worykonazol dodatkowo silnie hamują CYP2C19, a itrakonazol i pozakonazol również glikoproteinę P. Ofiarą są leki przeciwpłytkowe zależne od tych szlaków. Cylostazol jest metabolizowany przez CYP3A4 i CYP2C19, więc każdy triazol zwiększa jego stężenie oraz stężenie jego aktywnych metabolitów. Tikagrelor jest substratem CYP3A4 i glikoproteiny P, więc jego stężenie rośnie najbardziej przy itrakonazolu, pozakonazolu i worykonazolu. Klopidogrel i tyklopidyna są prolekami aktywowanymi m.in. przez CYP2C19, więc flukonazol i worykonazol zmniejszają powstawanie aktywnego metabolitu i osłabiają działanie przeciwpłytkowe[1]. Interakcja nie jest wspólna dla całej grupy leków przeciwpłytkowych – nie dotyczy leków niemetabolizowanych przez CYP3A4 ani CYP2C19, natomiast w grupie triazoli dotyczy wszystkich substancji, z różnym nasileniem.
Monitorować
- objawy krwawienia (siniaki, krwawienie z dziąseł i nosa, krwiomocz, smoliste stolce)
- morfologia krwi z hemoglobiną przy dłuższym leczeniu
- częstość akcji serca i ciśnienie tętnicze przy cylostazolu
- duszność i bradykardia przy tikagrelorze
- objawy niedokrwienia serca lub mózgu przy klopidogrelu z flukonazolem lub worykonazolem
- ewentualnie test agregacji płytek przy klopidogrelu u pacjentów wysokiego ryzyka zakrzepowego
Kiedy ocena się zmienia
| Jednorazowa dawka flukonazoluczas leczenia · triazole | ryzyko maleje | Jednorazowa dawka flukonazolu, np. w kandydozie pochwy, daje krótkotrwałe i słabsze hamowanie enzymów, więc zwykle wystarczy poinformowanie pacjenta o objawach krwawienia bez zmiany dawki leku przeciwpłytkowego. |
| Duże dawki flukonazoludawka · triazole | ryzyko rośnie | Hamowanie CYP3A4 przez flukonazol zależy od dawki, więc przy dużych dawkach jego wpływ na cylostazol i tikagrelor zbliża się do silnych inhibitorów. |
| Do kilku tygodni od odstawienia pozakonazolu, itrakonazolu lub izawukonazoluodstep · triazole | inne zalecenie | Pozakonazol, itrakonazol i izawukonazol mają długi okres półtrwania, więc hamowanie enzymów utrzymuje się długo po odstawieniu, a powrót do pełnej dawki cylostazolu lub włączenie tikagreloru należy odroczyć. |
| Triazol dołączany do stałego leczenia przeciwpłytkowegokolejność włączenia · leki przeciwpłytkowe | inne zalecenie | Gdy triazol dołącza się do ustalonego leczenia tikagrelorem, klopidogrelem lub cylostazolem, zmiana działania przeciwpłytkowego pojawia się w ciągu kilku dni, dlatego decyzję o zmianie leku przeciwgrzybiczego lub dawki trzeba podjąć przed pierwszą dawką triazolu. |
Źródła
- El Khoury A, Butchakdjian ZM, Lagha E, Semaan P, Soueidy M. Acute Multiple In-Stent Thromboses in a Patient With Clopidogrel-Fluconazole Interaction. Cureus. 2022;14(3):e23718. doi: 10.7759/cureus.23718. PMID: 35510000.
Połączenie przeciwwskazaneLeki przeciwpłytkowe (np. tikagrelor, klopidogrel, cylostazol)+ Makrolidy (np. klarytromycyna) klasaUnikaj łączenia makrolidu z lekiem przeciwpłytkowym i w miarę możliwości wybierz antybiotyk, który nie hamuje metabolizmu wątrobowego.Jeśli przyjmujesz lek przeciwpłytkowy, przed rozpoczęciem antybiotyku z grupy makrolidów powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie, bo może być potrzebny inny antybiotyk albo zmiana dawki twojego leku.szybki (godziny)badania kliniczne
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli przyjmujesz lek przeciwpłytkowy, przed rozpoczęciem antybiotyku z grupy makrolidów powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie, bo może być potrzebny inny antybiotyk albo zmiana dawki twojego leku.
Niektóre antybiotyki z grupy makrolidów, przede wszystkim klarytromycyna, spowalniają usuwanie z organizmu części leków przeciwpłytkowych, takich jak tikagrelor i cylostazol. Lek przeciwpłytkowy może się wtedy kumulować i zwiększać ryzyko krwawień, a w przypadku klopidogrelu może działać słabiej. Azytromycyna oraz kwas acetylosalicylowy zwykle nie stwarzają tego problemu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- nietypowe siniaki lub krwawienie, które trudno zatrzymać
- krwawienie z nosa lub dziąseł
- czarne, smoliste stolce albo krew w moczu
- wymioty z krwią lub treścią przypominającą fusy z kawy
- nasilona duszność
- kołatanie serca lub silny ból głowy
- ból w klatce piersiowej
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm, PK – transport
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Unikaj łączenia makrolidu z lekiem przeciwpłytkowym i w miarę możliwości wybierz antybiotyk, który nie hamuje metabolizmu wątrobowego. Połączenie tikagreloru z klarytromycyną jest przeciwwskazane w ChPL tikagreloru, dlatego należy zastosować inny antybiotyk, a gdy klarytromycyna jest niezbędna, o czasowej zmianie inhibitora P2Y12 decyduje kardiolog[1]. Przy cylostazolu ChPL zaleca zmniejszenie dawki w trakcie stosowania silnych inhibitorów CYP3A4, a w krótkiej antybiotykoterapii rozsądną opcją jest czasowe wstrzymanie cylostazolu, który stosuje się objawowo w chromaniu przestankowym. Przy klopidogrelu, zwłaszcza we wczesnym okresie po zawale lub wszczepieniu stentu, lepiej wybrać inny antybiotyk niż klarytromycynę. Po odstawieniu klarytromycyny należy odczekać kilka dni przed powrotem do pełnej dawki cylostazolu lub włączeniem tikagreloru.
Skutek kliniczny
Przy tikagrelorze wzrost stężenia zwiększa ryzyko krwawień, w tym poważnych, oraz nasila działania niepożądane, takie jak duszność i bradyarytmie. Przy cylostazolu wzrost stężenia nasila bóle głowy, kołatanie serca, tachykardię, biegunkę i ryzyko krwawień. Przy klopidogrelu możliwe jest osłabienie działania przeciwpłytkowego i zwiększenie ryzyka zakrzepicy w stencie lub ponownego incydentu sercowo-naczyniowego, ale dane kliniczne są ograniczone.
Mechanizm
Interakcja nie dotyczy całej klasy, tylko połączenia klarytromycyny z lekami przeciwpłytkowymi metabolizowanymi przez CYP3A4, czyli z tikagrelorem, cylostazolem i klopidogrelem. Klarytromycyna jest silnym, mechanistycznym inhibitorem CYP3A4 i hamuje glikoproteinę P. Hamuje w ten sposób metabolizm tikagreloru i cylostazolu, co zwiększa ich stężenie we krwi. W przypadku klopidogrelu, który jest prolekiem, hamowanie CYP3A4 może osłabiać powstawanie metabolitu czynnego, choć główną rolę w jego aktywacji odgrywa CYP2C19[2]. Hamowanie CYP3A4 przez klarytromycynę jest nieodwracalne, dlatego utrzymuje się jeszcze kilka dni po jej odstawieniu, do czasu odtworzenia enzymu.
Monitorować
- objawy krwawienia (siniaki, krwawienie z dziąseł lub nosa, krew w moczu lub stolcu, smoliste stolce)
- stężenie hemoglobiny i morfologia krwi przy dłuższym leczeniu
- duszność i wolna akcja serca przy tikagrelorze
- tętno, kołatanie serca i bóle głowy przy cylostazolu
- objawy niedokrwienia serca (ból w klatce piersiowej) przy klopidogrelu
Kiedy ocena się zmienia
| Wczesny okres po ostrym zespole wieńcowym lub wszczepieniu stentuczas leczenia · pacjent | ryzyko rośnie | We wczesnym okresie po ostrym zespole wieńcowym lub wszczepieniu stentu zarówno nadmierne działanie tikagreloru, jak i osłabienie działania klopidogrelu niosą największe ryzyko, dlatego zmiana antybiotyku jest szczególnie ważna, a ewentualną modyfikację leczenia przeciwpłytkowego powinien zatwierdzić kardiolog. |
| Kilka dni od odstawienia klarytromycynyodstep · makrolidy | inne zalecenie | Hamowanie CYP3A4 przez klarytromycynę utrzymuje się kilka dni po jej odstawieniu, dlatego w tym czasie nie należy od razu wracać do pełnej dawki cylostazolu ani włączać tikagreloru. |
Źródła
- Ferri N, Corsini A, Bellosta S. Pharmacology of the new P2Y12 receptor inhibitors: insights on pharmacokinetic and pharmacodynamic properties. Drugs. 2013;73(15):1681-709. doi: 10.1007/s40265-013-0126-z. PMID: 24114622.
- Zahno A, Brecht K, Bodmer M, Bur D, Tsakiris DA, Krähenbühl S. Effects of drug interactions on biotransformation and antiplatelet effect of clopidogrel in vitro. Br J Pharmacol. 2010;161(2):393-404. doi: 10.1111/j.1476-5381.2010.00881.x. PMID: 20735423.
Połączenie przeciwwskazaneLinezolid+ WortioksetynaNie łącz linezolidu z wortioksetyną i w miarę możliwości wybierz antybiotyk bez działania hamującego MAO.Powiedz lekarzowi, że bierzesz wortioksetynę, zanim zaczniesz linezolid, i nie odstawiaj leku przeciwdepresyjnego na własną rękę.szybki (godziny)opisy przypadków
Połączenie przeciwwskazane
Powiedz lekarzowi, że bierzesz wortioksetynę, zanim zaczniesz linezolid, i nie odstawiaj leku przeciwdepresyjnego na własną rękę.
Linezolid to antybiotyk, który razem z wortioksetyną może wywołać groźne nagromadzenie serotoniny w organizmie, zwane zespołem serotoninowym. Tych leków zwykle się nie łączy. Jeśli lekarz uzna, że oba są konieczne, będziesz pod ścisłą obserwacją.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silny niepokój, pobudzenie lub splątanie
- drżenie albo mimowolne skurcze mięśni
- wysoka gorączka i obfite pocenie się
- szybkie bicie serca
- biegunka, nudności lub wymioty
- silny ból głowy
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – synergizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Nie łącz linezolidu z wortioksetyną i w miarę możliwości wybierz antybiotyk bez działania hamującego MAO[1]. Jeśli linezolid jest niezbędny, lek dołączany podaje się w minimalnej dawce, a pacjenta ściśle monitoruje się pod kątem zespołu serotoninowego[1]. Leczenie wymaga ścisłej obserwacji pacjenta i kontroli ciśnienia tętniczego[2]. Odstawienie wortioksetyny na czas antybiotykoterapii nie usuwa ryzyka od razu, bo lek eliminuje się powoli, a decyzję o przerwie podejmuje lekarz prowadzący z psychiatrą.
Skutek kliniczny
Główne zagrożenie to zespół serotoninowy, który może przebiegać ciężko, z hipertermią, sztywnością mięśni i zaburzeniami świadomości. Przypadki zespołu serotoninowego zgłaszano podczas jednoczesnego stosowania linezolidu i leków przeciwdepresyjnych hamujących wychwyt zwrotny serotoniny[2]. Linezolid może też podnosić ciśnienie tętnicze, zwłaszcza w skojarzeniu z innymi lekami działającymi na układ monoaminergiczny[2].
Mechanizm
Linezolid jest odwracalnym, nieselektywnym inhibitorem monoaminooksydazy, więc hamuje rozkład serotoniny[2]. Wortioksetyna hamuje wychwyt zwrotny serotoniny i działa na receptory serotoninowe, co razem z zahamowaniem MAO nasila przekaźnictwo serotoninergiczne. Interakcja nie ma podłoża farmakokinetycznego, bo linezolid nie jest metabolizowany przez CYP450 i nie hamuje izoenzymów CYP, w tym CYP2D6[2].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- objawy zespołu serotoninowego: pobudzenie, splątanie, drżenie, mioklonie, wzmożone odruchy, potliwość, biegunka
- temperatura ciała
- ciśnienie tętnicze i tętno
- stan psychiczny pacjenta przy ewentualnej przerwie w leczeniu wortioksetyną
Bezpieczniejsze alternatywy
wankomycynateikoplaninadaptomycynasulfametoksazol z trimetoprimemdoksycyklinaklindamycyna
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Brintellix 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/brintellix-100317047/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Zyvoxid 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zyvoxid-100106340/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Brintellix. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/brintellix-100317047/
Niekorzystna interakcjaCytalopram+ WortioksetynaUnikaj długotrwałego łączenia cytalopramu z wortioksetyną, bo zwykle wystarcza jeden lek przeciwdepresyjny z tej grupy.Upewnij się u lekarza lub farmaceuty, czy masz przyjmować oba leki naraz, i zgłoś się pilnie do lekarza, jeśli pojawią się niepokojące objawy.szybki (godziny)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Upewnij się u lekarza lub farmaceuty, czy masz przyjmować oba leki naraz, i zgłoś się pilnie do lekarza, jeśli pojawią się niepokojące objawy.
Oba leki działają przeciwdepresyjnie w podobny sposób i razem mogą za mocno zwiększać ilość serotoniny w organizmie. Może to wywołać groźny stan zwany zespołem serotoninowym. Zwykle nie przyjmuje się tych leków razem na stałe, czasem nakładają się tylko na krótko przy zmianie leczenia. Nie zmieniaj dawek ani nie odstawiaj leków samodzielnie.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silny niepokój, pobudzenie lub splątanie
- drżenie, mimowolne skurcze lub sztywność mięśni
- gorączka i obfite pocenie się
- szybkie bicie serca
- biegunka lub nudności
- drgawki
- nietypowe siniaki lub krwawienia
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Unikaj długotrwałego łączenia cytalopramu z wortioksetyną, bo zwykle wystarcza jeden lek przeciwdepresyjny z tej grupy. Jeśli oba leki występują równocześnie, ustal z lekarzem, czy chodzi o zaplanowaną zmianę leczenia, czy o dublowanie terapii. Przy zamianie jednego leku na drugi stosuj schemat zmiany ustalony przez lekarza i obserwuj pacjenta pod kątem objawów zespołu serotoninowego, szczególnie po zwiększeniu dawki. Zachowaj ostrożność u pacjentów z napadami drgawkowymi w wywiadzie[1] oraz u przyjmujących leki zwiększające ryzyko krwawienia[2].
Skutek kliniczny
Zwiększone ryzyko zespołu serotoninowego – od łagodnych objawów (drżenie, pocenie się, biegunka, niepokój) po ciężkie (hipertermia, sztywność mięśni, drgawki kloniczne, niestabilność wegetatywna, splątanie, majaczenie, śpiączka)[2]. Możliwe są też napady drgawkowe i częstsze krwawienia, zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu leków przeciwzakrzepowych, przeciwpłytkowych lub NLPZ.
Mechanizm
Oba leki nasilają przekaźnictwo serotoninergiczne – cytalopram przez wybiórcze hamowanie wychwytu zwrotnego serotoniny, wortioksetyna przez hamowanie transportera serotoniny i wpływ na receptory serotoninowe. Działania sumują się, co zwiększa ryzyko zespołu serotoninowego. Cytalopramu nie łączy się z innymi lekami serotoninergicznymi ze względu na ryzyko nasilenia działania serotoninergicznego[2]. Jednoczesne stosowanie wortioksetyny z lekami serotoninergicznymi może prowadzić do zespołu serotoninowego[1]. Oba leki mogą też obniżać próg drgawkowy, a przy łączeniu wortioksetyny z SSRI zaleca się ostrożność z tego powodu[1]. Leki serotoninergiczne zaburzają czynność płytek krwi, więc możliwe jest także sumowanie ryzyka krwawień[2].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Cytalopram: słaby inhibitor CYP1A2[3], słaby inhibitor CYP2C19[3], słaby inhibitor CYP2D6[3], substrat CYP2C19[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
- Wortioksetyna: słaby inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C9[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]
Monitorować
- objawy zespołu serotoninowego (pobudzenie, drżenie, mioklonie, pocenie się, gorączka, tachykardia, biegunka)
- napady drgawkowe
- objawy krwawienia (siniaki, krwawienia z nosa, dziąseł, przewodu pokarmowego)
Kiedy ocena się zmienia
| Krótkotrwałe nakładanie się leków przy zamianie terapiiczas leczenia · pacjent | inne zalecenie | Krótkie nakładanie się leków w ramach zaplanowanej zamiany jest dopuszczalne pod warunkiem stosowania schematu ustalonego przez lekarza i obserwacji w kierunku zespołu serotoninowego. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Brintellix 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/brintellix-100317047/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Brintellix. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/brintellix-100317047/
Niekorzystna interakcjaDziurawiec+ WortioksetynaNie łączy się ziela dziurawca z wortioksetyną ani z innymi lekami przeciwdepresyjnymi.Nie stosuj dziurawca w żadnej postaci, gdy przyjmujesz wortioksetynę, a jeśli już go przyjmujesz, porozmawiaj z lekarzem lub farmaceutą o jego odstawieniu.szybki (godziny)opisy przypadków
Niekorzystna interakcja
Nie stosuj dziurawca w żadnej postaci, gdy przyjmujesz wortioksetynę, a jeśli już go przyjmujesz, porozmawiaj z lekarzem lub farmaceutą o jego odstawieniu.
Dziurawiec i wortioksetyna działają na ten sam układ w mózgu, więc razem mogą wywołać groźne objawy nadmiaru serotoniny. Dziurawiec może też zmieniać ilość leku w organizmie i przez to osłabiać jego działanie. Dotyczy to również herbatek i suplementów z dziurawcem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silny niepokój lub pobudzenie
- drżenie mięśni lub mimowolne skurcze
- nadmierne pocenie się
- gorączka
- przyspieszone bicie serca
- biegunka
- splątanie
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – metabolizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Nie łączy się ziela dziurawca z wortioksetyną ani z innymi lekami przeciwdepresyjnymi.[1] Pacjentowi leczonemu wortioksetyną należy odradzić wszystkie preparaty z dziurawcem, także herbatki i suplementy. Jeśli pacjent już przyjmuje oba preparaty, należy odstawić dziurawiec i obserwować objawy toksyczności serotoninowej oraz zmianę tolerancji wortioksetyny w kolejnych tygodniach. Po dodaniu albo odstawieniu induktora CYP można rozważyć dostosowanie dawki wortioksetyny w zależności od odpowiedzi pacjenta.[2] Ryzyko rośnie przy jednoczesnym stosowaniu innych leków serotoninergicznych, np. tramadolu lub tryptanów.[2]
Skutek kliniczny
Głównym zagrożeniem jest toksyczność serotoninowa – od niepokoju, drżeń i biegunki po pełny zespół serotoninowy z gorączką, sztywnością mięśni i zaburzeniami świadomości.[2] Przy długotrwałym stosowaniu dziurawca możliwe jest też osłabienie działania przeciwdepresyjnego wortioksetyny, a po odstawieniu ziela – wzrost jej stężenia i nasilenie działań niepożądanych.
Mechanizm
Ziele dziurawca działa serotoninergicznie i sumuje się z działaniem wortioksetyny na układ serotoninowy, co zwiększa częstość działań niepożądanych, w tym ryzyko zespołu serotoninowego.[2] Systematyczne przyjmowanie dziurawca aktywuje enzymy cytochromu P450 i może osłabiać działanie innych leków.[1] Wortioksetyna jest metabolizowana głównie przez CYP2D6, a w mniejszym stopniu przez CYP3A4/5 i CYP2C9, a silny induktor wielu izoenzymów CYP (ryfampicyna) zmniejszał jej AUC o 72%.[2] Dziurawiec indukuje głównie CYP3A4, dlatego spadek stężenia wortioksetyny jest możliwy, ale prawdopodobnie mniejszy niż po ryfampicynie.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- objawy zespołu serotoninowego (pobudzenie, drżenia, potliwość, biegunka, gorączka, sztywność mięśni)
- skuteczność leczenia przeciwdepresyjnego
- nasilenie działań niepożądanych wortioksetyny po odstawieniu dziurawca
Kiedy ocena się zmienia
| Systematyczne stosowanieczas leczenia · dziurawiec | ryzyko rośnie | Systematyczne przyjmowanie dziurawca aktywuje enzymy cytochromu P450, co dokłada do ryzyka serotoninergicznego możliwy spadek ekspozycji na wortioksetynę i osłabienie jej działania. |
| Odstawienie dziurawca w trakcie leczenia wortioksetynąkolejność włączenia · dziurawiec | inne zalecenie | Po odstawieniu dziurawca indukcja enzymów stopniowo ustępuje, a ekspozycja na wortioksetynę może wzrosnąć, dlatego w kolejnych tygodniach należy obserwować działania niepożądane i w razie potrzeby rozważyć dostosowanie dawki. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Digestonic -, płyn doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/digestonic-100018913/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Brintellix 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/brintellix-100317047/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Brintellix. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/brintellix-100317047/
Niekorzystna interakcjaEzomeprazol+ KlopidogrelNależy unikać jednoczesnego stosowania ezomeprazolu i klopidogrelu.Nie odstawiaj klopidogrelu na własną rękę, tylko zapytaj lekarza lub farmaceutę o zamianę ezomeprazolu na inny lek na żołądek i nie kupuj ezomeprazolu bez recepty, jeśli przyjmujesz klopidogrel.nieznanybadania kliniczne
Niekorzystna interakcja
Nie odstawiaj klopidogrelu na własną rękę, tylko zapytaj lekarza lub farmaceutę o zamianę ezomeprazolu na inny lek na żołądek i nie kupuj ezomeprazolu bez recepty, jeśli przyjmujesz klopidogrel.
Lek na żołądek ezomeprazol może osłabiać działanie klopidogrelu, który chroni przed powstawaniem zakrzepów. Przez to klopidogrel może słabiej zabezpieczać cię przed zawałem serca czy udarem. Nie wiadomo dokładnie, jak duże jest to ryzyko, ale lekarze zalecają, by tych leków nie łączyć. Istnieją inne leki na żołądek, które w mniejszym stopniu wpływają na klopidogrel.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- ból, ucisk lub pieczenie w klatce piersiowej
- nagła duszność
- nagłe osłabienie lub drętwienie ręki, nogi albo połowy twarzy
- nagłe zaburzenia mowy lub widzenia
- czarne, smoliste stolce lub wymioty z krwią
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PK – metabolizm, PD – antagonizm
- Początek
- nieznany
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Należy unikać jednoczesnego stosowania ezomeprazolu i klopidogrelu[1]. Jeśli pacjent przyjmujący klopidogrel wymaga ochrony żołądka inhibitorem pompy protonowej, lepiej wybrać pantoprazol, który w mniejszym stopniu zmniejsza ekspozycję na czynny metabolit klopidogrelu[2]. Rozdzielenie dawek nie rozwiązuje problemu, ponieważ w przypadku omeprazolu odstęp 12 godzin nie znosił interakcji, a dla ezomeprazolu należy oczekiwać podobnego efektu[2]. Nie należy przy tym samodzielnie odstawiać inhibitora pompy protonowej u pacjenta z grupy dużego ryzyka krwawienia z przewodu pokarmowego bez zastąpienia go innym lekiem z tej grupy.
Skutek kliniczny
Osłabienie działania przeciwpłytkowego klopidogrelu może teoretycznie zwiększać ryzyko zdarzeń zakrzepowych, takich jak zawał serca, zakrzepica w stencie czy udar niedokrwienny. Dane z badań obserwacyjnych i klinicznych dotyczące poważnych powikłań sercowo-naczyniowych są niejednoznaczne[2]. Zmniejszenie ekspozycji na czynny metabolit klopidogrelu o około 40% jest natomiast dobrze udokumentowane[3].
Mechanizm
Ezomeprazol hamuje izoenzym CYP2C19, który przekształca klopidogrel – prolek – w czynny metabolit, przez co stężenie czynnego metabolitu w osoczu się zmniejsza[1]. Klopidogrel jest aktywowany częściowo przez CYP2C19, a jego ChPL zalicza ezomeprazol do silnych lub umiarkowanych inhibitorów tego enzymu[2]. Skutkiem jest słabsze hamowanie agregacji płytek wywołanej ADP[1].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Ezomeprazol: inhibitor CYP2C19[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2C19[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
- Klopidogrel: słaby inhibitor CYP2B6[6], umiarkowany inhibitor CYP2C8[6], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[5], drugorzędny szlak substrat CYP2B6[5], substrat CYP2C19[5], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[5]
Monitorować
- objawy niedokrwienia mięśnia sercowego (ból w klatce piersiowej, duszność)
- objawy neurologiczne sugerujące udar lub TIA
- objawy krwawienia z przewodu pokarmowego po zmianie inhibitora pompy protonowej
- zasadność dalszego stosowania inhibitora pompy protonowej
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| odstep ≥ 12 hezomeprazol | inne zalecenie | Rozdzielenie dawek nie znosi interakcji – omeprazol podawany w odstępie 12 godzin od klopidogrelu zmniejszał ekspozycję na czynny metabolit w podobnym stopniu jak przy podaniu jednoczesnym, a dla ezomeprazolu należy oczekiwać podobnej interakcji. Zaleceniem pozostaje zamiana inhibitora pompy protonowej, a nie zmiana pory przyjmowania. |
| dawka ≤ 20 mgezomeprazol | ryzyko maleje | Przy ezomeprazolu 20 mg podawanym z kwasem acetylosalicylowym 81 mg ekspozycja na czynny metabolit klopidogrelu zmniejszała się niemal o 40%, ale maksymalne hamowanie agregacji płytek wywołanej ADP było takie samo jak przy samym klopidogrelu. ChPL nadal zaleca unikanie połączenia niezależnie od dawki. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Nexium Control 20 mg, tabletki dojelitowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nexium-control-100312021/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Iscover 75 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/iscover-100311174/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Texibax 40 mg, tabletki dojelitowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/texibax-100007750/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Nexium Control. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/nexium-control-100312021/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Iscover. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/iscover-100311174/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Niekorzystna interakcjaKlopidogrel+ RytonawirNależy unikać łączenia klopidogrelu z terapią wzmocnioną rytonawirem lub kobicystatem.Nie odstawiaj klopidogrelu na własną rękę, tylko jak najszybciej powiedz lekarzowi, który przepisał klopidogrel, że dostałeś lek z rytonawirem.szybki (godziny)badania kliniczne
Niekorzystna interakcja
Nie odstawiaj klopidogrelu na własną rękę, tylko jak najszybciej powiedz lekarzowi, który przepisał klopidogrel, że dostałeś lek z rytonawirem.
Rytonawir może osłabić działanie klopidogrelu, czyli leku, który chroni przed tworzeniem się zakrzepów. Gdy klopidogrel działa słabiej, rośnie ryzyko zawału serca, udaru lub zatkania się wszczepionego stentu. Z tego powodu tych leków zwykle się razem nie stosuje, a lekarz może dobrać inny lek przeciwpłytkowy.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- ból, ucisk lub pieczenie w klatce piersiowej
- nagła duszność
- opadnięcie kącika ust, osłabienie ręki lub nogi, zaburzenia mowy
- nagłe zaburzenia widzenia lub silne zawroty głowy
- ból, obrzęk i zaczerwienienie łydki
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Należy unikać łączenia klopidogrelu z terapią wzmocnioną rytonawirem lub kobicystatem. ChPL klopidogrelu nie zaleca jego stosowania u pacjentów z HIV leczonych wzmocnionymi terapiami przeciwretrowirusowymi.[1] Gdy potrzebne jest leczenie przeciwpłytkowe z inhibitorem P2Y12, rozważ prasugrel, którego działanie przeciwpłytkowe w obecności rytonawiru pozostaje wystarczające mimo mniejszej ekspozycji na czynny metabolit, albo zmianę schematu przeciwretrowirusowego na niewzmocniony – decyzję podejmuje kardiolog wspólnie z lekarzem prowadzącym leczenie HIV. Tikagrelor nie jest dobrą alternatywą, ponieważ silne inhibitory CYP3A, takie jak rytonawir, istotnie zwiększają jego stężenie. Jeśli połączenia nie da się uniknąć, rozważ ocenę reaktywności płytek i ścisłą obserwację w kierunku objawów niedokrwienia.
Skutek kliniczny
Połączenie może prowadzić do niewystarczającego zahamowania płytek krwi i zdarzeń zakrzepowych. Zgłaszano spontaniczne przypadki ponownego zamknięcia udrożnionego naczynia oraz zdarzeń zakrzepowych u pacjentów z HIV leczonych terapią wzmocnioną rytonawirem, którzy otrzymywali dawkę nasycającą klopidogrelu.[2] Znaczenie kliniczne obniżonego hamowania płytek określa się jako niepewne, ale u pacjentów po wszczepieniu stentu lub po ostrym zespole wieńcowym konsekwencją może być zakrzepica w stencie, zawał serca lub udar niedokrwienny.[3]
Mechanizm
Rytonawir osłabia przeciwpłytkowe działanie klopidogrelu, który jest prolekiem i wymaga aktywacji w wątrobie. U pacjentów z HIV leczonych terapią wzmocnioną rytonawirem lub kobicystatem obserwowano znaczne zmniejszenie hamowania aktywności płytek krwi.[1] Rytonawir jest silnym inhibitorem CYP3A[4], a hamowanie izoenzymów uczestniczących w przekształcaniu klopidogrelu do czynnego metabolitu (CYP3A4, prawdopodobnie także CYP2B6) jest najbardziej prawdopodobnym wyjaśnieniem zmniejszonej ekspozycji na czynny metabolit.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Rytonawir – inhibitor CYP3A4[5], klopidogrel – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[6]
- Rytonawir – induktor CYP1A2[5], klopidogrel – drugorzędny szlak substrat CYP1A2[6]
- Rytonawir – induktor CYP2C19[5], klopidogrel – substrat CYP2C19[6]
- Klopidogrel: słaby inhibitor CYP2B6[7], umiarkowany inhibitor CYP2C8[7], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[6], drugorzędny szlak substrat CYP2B6[6], substrat CYP2C19[6], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[6]
- Rytonawir: inhibitor BCRP[5], inhibitor CYP3A4[5], silny inhibitor P-gp[5], induktor CYP1A2[5], induktor CYP2C19[5], induktor CYP2C8[5], induktor CYP2C9[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], wrażliwy substrat CYP3A4[5]
Monitorować
- objawy niedokrwienia mięśnia sercowego (ból w klatce piersiowej, duszność)
- objawy neurologiczne sugerujące udar
- ocena reaktywności płytek krwi, jeśli dostępna
- objawy zakrzepicy żylnej i tętniczej
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Dawka nasycającadawka · klopidogrel | ryzyko rośnie | Przypadki ponownego zamknięcia naczynia i zdarzeń zakrzepowych zgłaszano w okresie podawania dawki nasycającej klopidogrelu u pacjentów na terapii wzmocnionej rytonawirem. Ryzyko jest szczególnie istotne we wczesnym okresie po przezskórnej interwencji wieńcowej. |
| Krótka kuracja przeciwwirusowa (nirmatrelwir z rytonawirem)czas leczenia · rytonawir | inne zalecenie | Krótkotrwałe podawanie rytonawiru również może osłabić działanie klopidogrelu. U pacjentów niedawno po wszczepieniu stentu lub po ostrym zespole wieńcowym rozważ inne leczenie przeciwwirusowe albo konsultację kardiologiczną w sprawie zmiany leku przeciwpłytkowego na czas kuracji. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Plavix 75 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/plavix-100084778/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Iscover 75 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/iscover-100311174/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Clopidogrel Krka 75 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/clopidogrel-krka-100290549/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Norvir 100 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/norvir-100223530/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Norvir. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/norvir-100223530/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Iscover. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/iscover-100311174/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Oznaczenia na tej stronie
- Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
- Korzystna interakcjaPołączenie celowe
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.