Przejdź do treści
Poradniki Historia Szukaj

Interakcje / Kobicystat / Kobicystat i nilotynib

Kobicystat i nilotynib

Jaki opis pokazać?

Niekorzystna interakcja

Należy unikać łączenia nilotynibu z silnymi inhibitorami CYP3A4, do których należy kobicystat.

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę i jak najszybciej powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie białaczki oraz lekarzowi leczącemu HIV, że przyjmujesz oba leki.

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ NilotynibNależy unikać łączenia nilotynibu z silnymi inhibitorami CYP3A4, do których należy kobicystat.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę i jak najszybciej powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie białaczki oraz lekarzowi leczącemu HIV, że przyjmujesz oba leki.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę i jak najszybciej powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie białaczki oraz lekarzowi leczącemu HIV, że przyjmujesz oba leki.

Te dwa leki nie powinny być stosowane razem bez wyraźnej decyzji lekarza. Lek wzmacniający leczenie HIV sprawia, że lek przeciwnowotworowy dłużej zostaje w organizmie i jest go więcej we krwi. Może to zwiększyć ryzyko jego działań niepożądanych, w tym groźnych zaburzeń rytmu serca. Lekarz może zmienić leki na HIV albo dostosować dawkę i częściej badać EKG.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy, omdlenie
  • łatwe powstawanie siniaków, krwawienia
  • gorączka lub częste infekcje
  • silny ból brzucha
  • zażółcenie skóry lub oczu
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport, PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia nilotynibu z silnymi inhibitorami CYP3A4, do których należy kobicystat[1]. Preferowany jest schemat przeciwretrowirusowy bez leku wzmacniającego farmakokinetycznie, dobrany wspólnie z lekarzem prowadzącym leczenie zakażenia HIV. Jeśli połączenia nie da się uniknąć, decyzję o zmniejszeniu dawki nilotynibu podejmuje hematolog, a pacjenta trzeba ściśle monitorować pod kątem wydłużenia QT i toksyczności nilotynibu. Po odstawieniu kobicystatu stężenie nilotynibu spada, więc dawkę nilotynibu należy ponownie ocenić.

Skutek kliniczny

Wyższe stężenie nilotynibu nasila jego działania niepożądane, przede wszystkim wydłużenie odstępu QT z ryzykiem groźnych zaburzeń rytmu serca. Mogą się też nasilić mielosupresja, hiperbilirubinemia, wzrost aktywności lipazy i enzymów wątrobowych. Nasilenie działań niepożądanych typowych dla nilotynibu jest możliwe przy łączeniu z kobicystatem[2].

Mechanizm

Kobicystat hamuje metabolizm i transport nilotynibu, przez co zwiększa jego stężenie we krwi. Nilotynib jest metabolizowany głównie przez CYP3A4 i jest substratem glikoproteiny P[1]. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje P-gp[2]. Ketokonazol, inny silny inhibitor CYP3A4, zwiększał narażenie na nilotynib 3-krotnie[1]. Nie przeprowadzono badań interakcji nilotynibu z kobicystatem, a zwiększenie stężenia nilotynibu jest przewidywane[2]. Nilotynib jest też umiarkowanym inhibitorem CYP3A4, więc może zwiększać stężenie kobicystatu, który jest substratem CYP3A[1][2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], nilotynib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], nilotynib – substrat P-gp[4]
  • Nilotynib – inhibitor CYP2D6[4], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5]
  • Nilotynib – umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Nilotynib: inhibitor CYP2C8[4], inhibitor CYP2C9[4], inhibitor CYP2D6[4], umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], inhibitor UGT1A1[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C8[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia skojarzonego
  • stężenie potasu i magnezu
  • morfologia krwi
  • bilirubina i aminotransferazy
  • lipaza w surowicy

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawirdorawiryna

Kiedy ocena się zmienia

Odstawienie kobicystatu w trakcie leczenia nilotynibemkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu ekspozycja na nilotynib zmniejsza się, więc jeśli dawkę nilotynibu obniżono, hematolog powinien ją ponownie ocenić.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nilotinib Accord 50 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nilotinib-accord-100504770/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nilotinib Accord. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/nilotinib-accord-100504770/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Alkohol przy tych lekach

Interakcja nieistotna klinicznieKobicystata alkoholUmiarkowane spożycie alkoholu podczas stosowania kobicystatu nie wymaga żadnych zmian w leczeniu.Możesz pić alkohol z umiarem, ale zawsze przyjmuj leki o stałej porze i zapytaj farmaceutę o interakcje alkoholu z pozostałymi lekami na HIV.nieznanyteoretyczne

Interakcja nieistotna klinicznie

Możesz pić alkohol z umiarem, ale zawsze przyjmuj leki o stałej porze i zapytaj farmaceutę o interakcje alkoholu z pozostałymi lekami na HIV.

Ten lek nie wchodzi w znaczącą interakcję z alkoholem i nie zmienia jego działania. Alkohol nie osłabia też działania tego leku. Najważniejsze jest, żeby po alkoholu nie zapomnieć o dawce, bo pominięte tabletki mogą sprawić, że leczenie HIV przestanie działać.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • pominięcie dawki leku po wypiciu alkoholu
  • zażółcenie skóry lub białek oczu
  • ciemny mocz i ból pod prawym łukiem żebrowym
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
–
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Umiarkowane spożycie alkoholu podczas stosowania kobicystatu nie wymaga żadnych zmian w leczeniu. Ocenę interakcji alkoholu z lekiem wzmacnianym, czyli atazanawirem lub darunawirem, a także z pozostałymi składnikami schematu przeciwretrowirusowego, należy przeprowadzić osobno. U osób pijących dużo i regularnie warto omówić wpływ alkoholu na regularność przyjmowania leków oraz na wątrobę.

Skutek kliniczny

Nie należy się spodziewać zmiany stężenia kobicystatu ani wzmacnianego leku przeciwretrowirusowego, ani nasilenia działania alkoholu. Pośrednie znaczenie kliniczne ma natomiast to, że regularne picie większych ilości alkoholu pogarsza przestrzeganie schematu leczenia przeciwretrowirusowego, a pominięcie dawek kobicystatu prowadzi do spadku stężenia atazanawiru lub darunawiru i ryzyka oporności wirusa.

Mechanizm

Nie ma klinicznie istotnej interakcji farmakokinetycznej ani farmakodynamicznej między kobicystatem a alkoholem etylowym. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, słabym inhibitorem CYP2D6 oraz hamuje nośniki P-gp, BCRP, MATE1, OATP1B1 i OATP1B3[1]. Etanol jest utleniany głównie przez dehydrogenazę alkoholową, dehydrogenazę aldehydową i CYP2E1, a udział CYP3A w jego metabolizmie jest marginalny, więc kobicystat nie powinien zmieniać eliminacji alkoholu. Nie oczekuje się, że kobicystat indukuje CYP3A4 lub P-gp[1]. Etanol nie jest ujęty wśród silnych ani umiarkowanych induktorów CYP3A, które według ChPL obniżają stężenie kobicystatu[1]. Kobicystat nie działa ośrodkowo, więc nie nasila sedacyjnego działania alkoholu. ChPL kobicystatu nie wymienia alkoholu etylowego ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach[1]. Alkohol poliwinylowy wymieniony wśród substancji pomocniczych otoczki tabletki jest polimerem i nie ma związku z etanolem[1].

Metabolizm i transportery

  • Kobicystat: inhibitor BCRP[2], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[2], inhibitor OATP1B1[2], inhibitor OATP1B3[2], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • regularność przyjmowania leków przeciwretrowirusowych u osób pijących dużo alkoholu
  • aktywność aminotransferaz u osób regularnie nadużywających alkoholu

Kiedy ocena się zmienia

Regularne picie dużych ilości lub uzależnienie od alkoholuilość alkoholu · pacjentinne zalecenieInterakcja farmakokinetyczna nadal nie występuje, ale nadużywanie alkoholu wiąże się z gorszym przestrzeganiem schematu przeciwretrowirusowego i obciążeniem wątroby, dlatego warto omówić z pacjentem regularność dawkowania i rozważyć kontrolę aminotransferaz.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Interakcja o niejasnym znaczeniuNilotyniba alkoholNie ma potrzeby zakazywania alkoholu, ale należy zalecić pacjentowi ograniczenie go do niewielkich, okazjonalnych ilości i unikanie upijania się.Jeśli pijesz alkohol, rób to rzadko i w małych ilościach, a gdy masz chorą wątrobę, trzustkę lub serce, zapytaj lekarza, czy nie zrezygnować z niego całkowicie.nieznanyteoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Jeśli pijesz alkohol, rób to rzadko i w małych ilościach, a gdy masz chorą wątrobę, trzustkę lub serce, zapytaj lekarza, czy nie zrezygnować z niego całkowicie.

Nilotynib i alkohol nie wpływają bezpośrednio na siebie, ale oba mogą obciążać wątrobę i trzustkę. Duże ilości alkoholu mogą też zaburzać poziom potasu i magnezu, co w połączeniu z lekiem może wpływać na pracę serca. Niewielka ilość alkoholu od czasu do czasu zwykle nie jest problemem, ale lepiej unikać picia większych ilości.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silny ból brzucha promieniujący do pleców
  • nudności i wymioty
  • zażółcenie skóry lub białek oczu
  • ciemny mocz
  • kołatanie serca, zawroty głowy lub omdlenie
  • nasilona senność
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie ma potrzeby zakazywania alkoholu, ale należy zalecić pacjentowi ograniczenie go do niewielkich, okazjonalnych ilości i unikanie upijania się. U pacjentów z chorobą wątroby, przebytym zapaleniem trzustki, nadużywaniem alkoholu lub wydłużonym QTc należy zalecić abstynencję i częstszą kontrolę parametrów wątrobowych, lipazy oraz elektrolitów. Alkohol nie powinien zastępować ani zaburzać zasady przyjmowania nilotynibu na czczo, bo pokarm zwiększa jego wchłanianie[1].

Skutek kliniczny

Umiarkowane, okazjonalne spożycie alkoholu najprawdopodobniej nie zmienia skuteczności ani bezpieczeństwa nilotynibu. Intensywne lub przewlekłe picie może teoretycznie nasilać hepatotoksyczność, zwiększać ryzyko zapalenia trzustki oraz zaburzeń elektrolitowych sprzyjających wydłużeniu odstępu QT. Opisano pojedyncze przypadki zamierzonego przedawkowania nilotynibu łącznie z alkoholem i innymi lekami, w których wystąpiły neutropenia, wymioty i senność, bez zmian w EKG i bez toksyczności wątrobowej, a wszyscy pacjenci wrócili do zdrowia[1].

Mechanizm

Nie opisano bezpośredniej interakcji farmakokinetycznej między nilotynibem a etanolem. Nilotynib jest metabolizowany głównie przez CYP3A4 i jest substratem glikoproteiny P, a ChPL nilotynibu wśród substancji zmieniających jego stężenie nie wymienia alkoholu[1]. Etanol nie jest klinicznie istotnym inhibitorem ani induktorem CYP3A4, dlatego istotna zmiana ekspozycji na nilotynib jest mało prawdopodobna. Potencjalne znaczenie ma natomiast addycja działań niepożądanych. Nilotynib może zwiększać aktywność aminotransferaz i stężenie bilirubiny, podnosić aktywność lipazy i amylazy oraz wywoływać zapalenie trzustki, a alkohol jest niezależnym czynnikiem uszkodzenia wątroby i trzustki. ChPL nakazuje ostrożność u pacjentów, u których występuje lub może wystąpić wydłużenie odstępu QT[1]. Intensywne picie sprzyja hipokaliemii i hipomagnezemii, zwłaszcza przy wymiotach, co może zwiększać ryzyko arytmii. Wszystkie trzy charakterystyki nilotynibu milczą o spożywaniu alkoholu w czasie leczenia, a jedyna wzmianka dotyczy przypadków zamierzonego przedawkowania[1]. Obecność etanolu i innych alkoholi wśród składników tuszu drukarskiego na otoczce kapsułek ma znaczenie wyłącznie technologiczne i nie wpływa na tę interakcję[1].

Metabolizm i transportery

  • Nilotynib: inhibitor CYP2C8[2], inhibitor CYP2C9[2], inhibitor CYP2D6[2], umiarkowany inhibitor CYP3A4[2], inhibitor UGT1A1[2], drugorzędny szlak substrat CYP2C8[2], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[2], substrat P-gp[2]

Monitorować

  • aminotransferazy i bilirubina
  • lipaza i amylaza w surowicy
  • potas i magnez
  • EKG z oceną QTc
  • morfologia krwi
  • glikemia

Kiedy ocena się zmienia

Intensywne picie jednorazowe (upijanie się)ilość alkoholu · pacjentryzyko rośnieJednorazowe spożycie dużej ilości alkoholu sprzyja wymiotom, hipokaliemii i hipomagnezemii oraz ostremu zapaleniu trzustki, co przy nilotynibie zwiększa ryzyko arytmii i powikłań trzustkowych. Należy zalecić unikanie takiego wzorca picia.
Przewlekłe, regularne picie lub uzależnienie od alkoholuczas leczenia · pacjentryzyko rośniePrzewlekłe nadużywanie alkoholu zwiększa ryzyko hepatotoksyczności i zapalenia trzustki w trakcie leczenia nilotynibem. Należy zalecić abstynencję oraz częstsze oznaczanie aminotransferaz, bilirubiny, lipazy i elektrolitów.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nilotinib Accord 50 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nilotinib-accord-100504770/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nilotinib Accord. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/nilotinib-accord-100504770/

Pełny opis tej pary

Inne interakcje tych leków 889

Połączenie przeciwwskazaneAlfuzosyna+ KobicystatAlfuzosyny nie łączy się z kobicystatem.Nie zaczynaj przyjmować alfuzosyny razem z lekiem zawierającym kobicystat i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, ale nie odstawiaj samodzielnie leków na HIV.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj przyjmować alfuzosyny razem z lekiem zawierającym kobicystat i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, ale nie odstawiaj samodzielnie leków na HIV.

Kobicystat to składnik niektórych leków na HIV, który sprawia, że alfuzosyna – lek na prostatę – gromadzi się w organizmie w zbyt dużej ilości. Może to wywołać gwałtowny spadek ciśnienia, silne zawroty głowy, omdlenie i upadek. Tych leków nie wolno przyjmować razem. Lekarz może dobrać inny lek na prostatę, który będzie bezpieczniejszy.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silne zawroty głowy, zwłaszcza po wstaniu
  • omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
  • ciemnienie przed oczami
  • kołatanie serca
  • nagłe osłabienie
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Alfuzosyny nie łączy się z kobicystatem.[1] U pacjenta leczonego schematem ze wzmacniaczem kobicystatem objawy łagodnego rozrostu gruczołu krokowego leczy się innym lekiem, a decyzję o zmianie podejmuje lekarz prowadzący we współpracy z ośrodkiem leczącym zakażenie HIV. Gdy alfuzosyna jest niezbędna, rozważa się zmianę schematu przeciwwirusowego na niewymagający wzmacniacza farmakokinetycznego, przy czym zamiana kobicystatu na rytonawir nie rozwiązuje problemu, bo rytonawir również silnie hamuje CYP3A.[2]

Skutek kliniczny

Większe stężenie alfuzosyny nasila jej działanie rozszerzające naczynia, co grozi ciężkim niedociśnieniem, zwłaszcza ortostatycznym, zawrotami głowy, omdleniami i upadkami. Wzrost stężenia alfuzosyny przy kobicystacie wiąże się z ciężkimi lub zagrażającymi życiu działaniami niepożądanymi.[1]

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, a klirens alfuzosyny w dużym stopniu zależy od tego enzymu, dlatego jej stężenie we krwi może znacznie wzrosnąć.[1] Silne inhibitory CYP3A4, w tym kobicystat, zwiększają stężenie alfuzosyny we krwi.[3]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[4], alfuzosyna – substrat CYP3A4[5]
  • Alfuzosyna: substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[6], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[6], inhibitor OATP1B1[6], inhibitor OATP1B3[6], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6], substrat CYP3A4[6]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze w pozycji leżącej i stojącej po każdej zmianie leczenia
  • zawroty głowy, omdlenia i upadki
  • częstość akcji serca

Bezpieczniejsze alternatywy

tamsulosynaterazosyna

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Alfuzostad 10 mg 10 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/alfuzostad-10-mg-100163489/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Alfabax 10 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/alfabax-100219468/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Alfuzostad 10 mg. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/alfuzostad-10-mg-100163489/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneAmiodaron+ KobicystatAmiodaronu nie łączy się z kobicystatem ani z preparatami złożonymi zawierającymi kobicystat.Nie przyjmuj tych leków razem i od razu skontaktuj się z lekarzem, który przepisał ci lek na HIV lub lek na serce, ale nie odstawiaj żadnego z nich samodzielnie.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tych leków razem i od razu skontaktuj się z lekarzem, który przepisał ci lek na HIV lub lek na serce, ale nie odstawiaj żadnego z nich samodzielnie.

Lek wzmacniający działanie leków na HIV (kobicystat) sprawia, że amiodaron dłużej zostaje w organizmie i jego ilość we krwi mocno rośnie. Może to wywołać groźne zaburzenia rytmu serca. Tych leków nie wolno przyjmować razem. Amiodaron utrzymuje się w organizmie wiele miesięcy, więc ryzyko trwa także po jego odstawieniu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • bardzo wolne bicie serca
  • zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Amiodaronu nie łączy się z kobicystatem ani z preparatami złożonymi zawierającymi kobicystat.[1] Gdy pacjent wymaga obu terapii, lekarz prowadzący leczenie HIV i kardiolog powinni wspólnie wybrać schemat przeciwretrowirusowy bez leku wzmacniającego albo inny lek przeciwarytmiczny. Ze względu na bardzo długi okres półtrwania amiodaronu ryzyko utrzymuje się jeszcze przez kilka miesięcy po jego odstawieniu.[2]

Skutek kliniczny

Zwiększone stężenie amiodaronu wiąże się z ciężkimi i zagrażającymi życiu działaniami niepożądanymi, przede wszystkim z zaburzeniami rytmu serca.[1] Należy się liczyć z nasiloną bradykardią, zaburzeniami przewodzenia, wydłużeniem odstępu QT i częstoskurczem typu torsade de pointes.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, a klirens amiodaronu w dużym stopniu zależy od CYP3A, więc stężenie amiodaronu w osoczu może istotnie wzrosnąć.[1] Kobicystat hamuje także glikoproteinę P i słabo CYP2D6.[1] Amiodaron i deetyloamiodaron hamują CYP3A4 i glikoproteinę P, co może dodatkowo zwiększać ekspozycję na kobicystat i wzmacniany nim lek przeciwretrowirusowy.[2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Amiodaron – słaby inhibitor CYP2D6[3], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4]
  • Amiodaron – słaby inhibitor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], amiodaron – wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Amiodaron: inhibitor CYP1A2[5], inhibitor CYP2B6[5], inhibitor CYP2C19[5], inhibitor CYP2C8[5], umiarkowany inhibitor CYP2C9[3], słaby inhibitor CYP2D6[3], słaby inhibitor CYP3A4[3], inhibitor OCT2[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C8[5], wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QT i przewodzenia przedsionkowo-komorowego, jeśli doszło do jednoczesnego stosowania
  • częstość akcji serca
  • stężenie potasu i magnezu
  • objawy omdleń, kołatania serca i zawrotów głowy

Kiedy ocena się zmienia

Kilka miesięcy od odstawienia amiodaronuodstep · amiodaroninne zalecenieZ powodu bardzo długiego okresu półtrwania amiodaronu interakcje mogą występować jeszcze kilka miesięcy po zakończeniu leczenia, dlatego włączając kobicystat w tym okresie, trzeba ocenić ryzyko i monitorować EKG.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cordarone 200 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cordarone-100015850/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cordarone. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/cordarone-100015850/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneBenzamidy (np. amisulpryd, tiapryd, sulpiryd)+ Inhibitory kinazy BCR-ABL (np. dazatynib, bosutynib, nilotynib) klasaPrzy jednoczesnym stosowaniu benzamidu i inhibitora kinazy BCR-ABL należy ocenić ryzyko wydłużenia odstępu QT, a skojarzenie stosować tylko po wykonaniu EKG i wyrównaniu elektrolitów oraz pod kontrolą EKG w trakcie leczenia.Jeśli przyjmujesz jednocześnie lek z grupy benzamidów i lek na białaczkę z grupy inhibitorów kinazy BCR-ABL, upewnij się, że obaj lekarze o tym wiedzą i że masz wykonywane EKG, a przy kołataniu serca, zawrotach głowy lub omdleniu natychmiast skontaktuj się z lekarzem.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Jeśli przyjmujesz jednocześnie lek z grupy benzamidów i lek na białaczkę z grupy inhibitorów kinazy BCR-ABL, upewnij się, że obaj lekarze o tym wiedzą i że masz wykonywane EKG, a przy kołataniu serca, zawrotach głowy lub omdleniu natychmiast skontaktuj się z lekarzem.

Leki takie jak amisulpryd, sulpiryd i tiapryd oraz niektóre leki na białaczkę, na przykład nilotynib, dazatynib czy bosutynib, mogą zaburzać rytm serca. Przyjmowane razem mogą to działanie nasilać i rzadko wywołać groźną arytmię. Ryzyko rośnie przy biegunce, wymiotach, niskim poziomie potasu lub chorobach serca i nerek. Imatynib i ponatynib działają na rytm serca znacznie słabiej.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub uczucie nierównego bicia serca
  • nagłe zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie bliskie omdlenia
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
  • uporczywa biegunka lub wymioty
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Przy jednoczesnym stosowaniu benzamidu i inhibitora kinazy BCR-ABL należy ocenić ryzyko wydłużenia odstępu QT, a skojarzenie stosować tylko po wykonaniu EKG i wyrównaniu elektrolitów oraz pod kontrolą EKG w trakcie leczenia. Skojarzenia amisulprydu z nilotynibem najlepiej unikać i rozważyć lek przeciwpsychotyczny o małym wpływie na QT. Przy dazatynibie, bosutynibie i asciminibie należy wykonać EKG przed włączeniem leku i po osiągnięciu stanu stacjonarnego oraz regularnie kontrolować potas i magnez[1]. U chorych z niewydolnością nerek dawkę benzamidu trzeba dostosować do klirensu kreatyniny, bo kumulacja leku nasila ryzyko arytmii. Należy unikać dokładania kolejnych leków wydłużających QT. Imatynib i ponatynib nie wymagają tak ścisłego nadzoru, ale nadal warto kontrolować elektrolity.

Skutek kliniczny

Wydłużenie odstępu QTc z ryzykiem komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsade de pointes, omdleń i nagłego zgonu sercowego. Ryzyko jest największe przy skojarzeniu amisulprydu z nilotynibem oraz u chorych z dodatkowymi czynnikami ryzyka, takimi jak zaburzenia elektrolitowe, bradykardia, choroba serca czy niewydolność nerek.

Mechanizm

Benzamidy (amisulpryd, sulpiryd, tiapryd) blokują kanały potasowe hERG i wydłużają repolaryzację komór zależnie od stężenia. Najsilniej działa amisulpryd. Część inhibitorów kinazy BCR-ABL, przede wszystkim nilotynib, a w mniejszym stopniu dazatynib, bosutynib i asciminib, również wydłuża odstęp QT[1]. Efekty te sumują się i zwiększają ryzyko częstoskurczu typu torsade de pointes. Inhibitory kinazy BCR-ABL mogą dodatkowo wywoływać biegunkę, wymioty i hipokaliemię lub hipomagnezemię, które nasilają ryzyko arytmii. Benzamidy są wydalane głównie przez nerki w postaci niezmienionej i nie są metabolizowane przez CYP3A4, dlatego nie występuje istotna interakcja farmakokinetyczna z tą grupą. Interakcja nie jest wspólna dla całej klasy. Dotyczy wszystkich benzamidów, ale wśród inhibitorów kinazy BCR-ABL imatynib i ponatynib mają znikomy wpływ na QT.

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed rozpoczęciem skojarzenia, po osiągnięciu stanu stacjonarnego i po każdej zmianie dawki
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy, zwłaszcza przy biegunce lub wymiotach
  • częstość rytmu serca – bradykardia zwiększa ryzyko torsade de pointes
  • czynność nerek (eGFR) ze względu na nerkowe wydalanie benzamidów
  • objawy kołatania serca, zawrotów głowy i omdleń

Kiedy ocena się zmienia

eGFR ≤ 60benzamidyryzyko rośnieBenzamidy są wydalane przez nerki w postaci niezmienionej, więc przy obniżonym eGFR ich stężenie rośnie i nasila się wpływ na QT. Wymagana jest redukcja dawki benzamidu według ChPL i częstsza kontrola EKG.
Duża dawka przeciwpsychotyczna amisulprydudawka · benzamidyryzyko rośnieWydłużenie QT przez amisulpryd zależy od dawki, dlatego przy dużych dawkach stosowanych w psychozach skojarzenie z nilotynibem, dazatynibem lub bosutynibem jest szczególnie ryzykowne i należy go unikać.
wiek ≥ 65pacjentryzyko rośnieU osób starszych częstsze są choroby serca, bradykardia, zaburzenia elektrolitowe i pogorszona czynność nerek, co zwiększa ryzyko torsade de pointes przy tym skojarzeniu.

Źródła

  1. Binzaid AA, Baqal OJ, Soheib M, Al Nahedh M, Samarkandi HH, Aljurf M. Cardiovascular Toxicity Associated With Tyrosine Kinase Inhibitor Therapy In Chronic Myeloid Leukemia. Gulf J Oncolog. 2021;1(37):79-84. PMID: 35152199.

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneChloramfenikol+ NilotynibNie stosuj chloramfenikolu u pacjenta leczonego nilotynibem, także w postaci maści.Nie stosuj chloramfenikolu, gdy przyjmujesz nilotynib, i poproś lekarza lub farmaceutę o inny antybiotyk.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie stosuj chloramfenikolu, gdy przyjmujesz nilotynib, i poproś lekarza lub farmaceutę o inny antybiotyk.

Chloramfenikol to antybiotyk, który rzadko, ale groźnie uszkadza szpik kostny. Nilotynib także obniża liczbę krwinek, a do tego stosuje się go w chorobie szpiku. Razem mogą doprowadzić do niebezpiecznego spadku krwinek białych, czerwonych i płytek, nawet przy stosowaniu maści.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka, dreszcze lub ból gardła
  • łatwe powstawanie siniaków, krwawienie z nosa lub dziąseł
  • bladość, duże zmęczenie, duszność
  • kołatanie serca, zawroty głowy lub omdlenie
  • zażółcenie skóry lub oczu
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie stosuj chloramfenikolu u pacjenta leczonego nilotynibem, także w postaci maści.[1] Wybierz antybiotyk bez działania mielotoksycznego i bez hamowania CYP3A4. Należy unikać silnych inhibitorów CYP3A4, w tym klarytromycyny i telitromycyny, a przy umiarkowanych inhibitorach rozważyć lek, który nie hamuje lub słabo hamuje CYP3A4.[2] Jeżeli chloramfenikol został już podany, oznacz morfologię z rozmazem i liczbą płytek, a przy podaniu ogólnym wykonaj także EKG z oceną QTc oraz próby wątrobowe.

Skutek kliniczny

Grozi ciężka mielosupresja z neutropenią, małopłytkowością i niedokrwistością, a rzadko nieodwracalna niedokrwistość aplastyczna. Wzrost stężenia nilotynibu przy ogólnym podaniu chloramfenikolu zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QT, zaburzeń rytmu i hepatotoksyczności.

Mechanizm

Chloramfenikolu nie stosuje się u chorych z chorobami szpiku kostnego, zaburzeniami hemopoezy lub nieprawidłowym składem krwi w wywiadzie, a nilotynib stosuje się w przewlekłej białaczce szpikowej i sam często wywołuje neutropenię, małopłytkowość i niedokrwistość.[1] Oba leki uszkadzają więc układ krwiotwórczy, a chloramfenikol znacznie nasila toksyczne działanie innych leków na szpik.[1] Chloramfenikol hamuje też wiele enzymów mikrosomalnych wątroby i przedłuża działanie leków metabolizowanych w wątrobie.[1] Nilotynib jest metabolizowany głównie przez CYP3A4 i jest substratem glikoproteiny P, a inhibitory CYP3A4 zwiększają narażenie na nilotynib.[2] Przy podaniu ogólnym chloramfenikolu można więc oczekiwać wzrostu stężenia nilotynibu.

Metabolizm i transportery

  • Nilotynib: inhibitor CYP2C8[3], inhibitor CYP2C9[3], inhibitor CYP2D6[3], umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], inhibitor UGT1A1[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C8[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem i liczbą płytek
  • EKG z oceną QTc przy ogólnym podaniu chloramfenikolu
  • stężenie potasu i magnezu
  • aminotransferazy i bilirubina

Bezpieczniejsze alternatywy

kwas fusydowy (miejscowo)mupirocyna (miejscowo)gentamycyna (miejscowo)

Kiedy ocena się zmienia

Miejscowa (skóra, oko)droga podania · chloramfenikolryzyko malejePrzy stosowaniu miejscowym wchłanianie jest małe i interakcja przez CYP3A4 traci znaczenie, ale przeciwwskazanie z powodu choroby szpiku pozostaje.
Ogólnoustrojowa (doustnie, dożylnie)droga podania · chloramfenikolryzyko rośniePrzy podaniu ogólnym do addycji mielotoksyczności dochodzi zahamowanie metabolizmu nilotynibu z ryzykiem wydłużenia QT i hepatotoksyczności.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Detreomycyna 1% 10 mg/g, maść. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/detreomycyna-1-100018244/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nilotinib Accord 50 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nilotinib-accord-100504770/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nilotinib Accord. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 30.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/nilotinib-accord-100504770/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneCytalopram+ NilotynibNie należy stosować cytalopramu razem z nilotynibem, ponieważ ChPL cytalopramu przeciwwskazuje jednoczesne stosowanie z produktami leczniczymi wydłużającymi odstęp QT.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem prowadzącym, aby zmienił leczenie.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem prowadzącym, aby zmienił leczenie.

Oba leki mogą wpływać na pracę serca w podobny sposób, a przyjmowane razem zwiększają ryzyko groźnych zaburzeń rytmu. Lek na raka krwi może też zwiększać ilość leku przeciwdepresyjnego w organizmie. Tego połączenia nie powinno się stosować. Lekarz może zamienić lek przeciwdepresyjny na bezpieczniejszy dla serca.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy
  • zasłabnięcie lub omdlenie
  • nagła duszność lub ból w klatce piersiowej
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie należy stosować cytalopramu razem z nilotynibem, ponieważ ChPL cytalopramu przeciwwskazuje jednoczesne stosowanie z produktami leczniczymi wydłużającymi odstęp QT[1][2][3]. U pacjenta leczonego nilotynibem, który wymaga leczenia przeciwdepresyjnego, należy wybrać lek o niewielkim wpływie na odstęp QT i uzgodnić zmianę z lekarzem prowadzącym oraz hematologiem. Jeśli połączenia nie da się uniknąć do czasu zmiany leczenia, konieczna jest kontrola EKG z oceną QTc oraz wyrównanie stężenia potasu i magnezu.

Skutek kliniczny

Połączenie zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QT i groźnych komorowych zaburzeń rytmu serca, w tym typu torsade de pointes, które mogą prowadzić do omdlenia lub nagłego zgonu. Ryzyko rośnie przy hipokaliemii lub hipomagnezemii, ponieważ ChPL cytalopramu wskazuje, że zaburzenia te zwiększają ryzyko złośliwych arytmii[1].

Mechanizm

Oba leki wydłużają odstęp QT, więc ich wpływ na repolaryzację komór może się sumować. ChPL cytalopramu wskazuje, że nie przeprowadzono badań jednoczesnego stosowania z innymi lekami wydłużającymi odstęp QT i nie można wykluczyć efektu addytywnego[1]. ChPL nilotynibu zaleca ostrożność u pacjentów, u których występuje lub może wystąpić wydłużenie odstępu QT, w tym przy stosowaniu leków przeciwarytmicznych i innych substancji wydłużających QT[4]. Dodatkowo nilotynib jest umiarkowanym inhibitorem CYP3A4 i in vitro hamuje także CYP2D6[4], a cytalopram jest częściowo metabolizowany przez te enzymy, więc możliwe jest zwiększenie jego stężenia i dalszy wzrost ryzyka wydłużenia QT.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Nilotynib – inhibitor CYP2D6[5], cytalopram – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6]
  • Nilotynib – umiarkowany inhibitor CYP3A4[5], cytalopram – substrat CYP3A4[6]
  • Cytalopram: słaby inhibitor CYP1A2[6], słaby inhibitor CYP2C19[6], słaby inhibitor CYP2D6[6], substrat CYP2C19[6], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6], substrat CYP3A4[6]
  • Nilotynib: inhibitor CYP2C8[5], inhibitor CYP2C9[5], inhibitor CYP2D6[5], umiarkowany inhibitor CYP3A4[5], inhibitor UGT1A1[5], drugorzędny szlak substrat CYP2C8[5], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[5]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc
  • stężenie potasu w surowicy
  • stężenie magnezu w surowicy
  • objawy zaburzeń rytmu serca (kołatanie, zasłabnięcia, omdlenia)

Bezpieczniejsze alternatywy

sertralinaimatynib

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citronil 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citronil-100173980/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Aurex 20 20 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/aurex-20-100122504/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nilotinib Accord 50 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nilotinib-accord-100504770/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nilotinib Accord. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/nilotinib-accord-100504770/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneCyzapryd+ KobicystatNie łącz cyzaprydu z kobicystatem.Nie przyjmuj tych leków razem i od razu skontaktuj się z lekarzem prowadzącym leczenie HIV, żeby zamienił lek na żołądek na bezpieczniejszy – leków na HIV nie odstawiaj samodzielnie.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tych leków razem i od razu skontaktuj się z lekarzem prowadzącym leczenie HIV, żeby zamienił lek na żołądek na bezpieczniejszy – leków na HIV nie odstawiaj samodzielnie.

Leku na pobudzenie pracy żołądka i jelit z cyzaprydem nie wolno łączyć z kobicystatem stosowanym w leczeniu zakażenia HIV. Kobicystat sprawia, że cyzapryd gromadzi się w organizmie. Duża ilość cyzaprydu może wywołać groźne zaburzenia rytmu serca, które zagrażają życiu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • nagłe zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
  • duszność albo ból w klatce piersiowej
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz cyzaprydu z kobicystatem.[1] Cyzapryd jest przeciwwskazany z silnymi inhibitorami CYP3A4 i z inhibitorami proteazy HIV, a kobicystat podaje się właśnie z atazanawirem lub darunawirem.[1] Leczenie przeciwretrowirusowe ma pierwszeństwo, dlatego należy odstawić cyzapryd i dobrać lek prokinetyczny bez istotnego metabolizmu przez CYP3A4. Jeśli pacjent przyjął oba leki, należy wykonać EKG z oceną QTc oraz oznaczyć potas i magnez.

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia cyzaprydu grozi wydłużeniem odstępu QT i ciężkimi zaburzeniami rytmu – częstoskurczem komorowym, migotaniem komór oraz częstoskurczem typu torsades de pointes.[1] Cyzapryd należy do leków, których klirens wysoce zależy od CYP3A, a zwiększone stężenie wiąże się z działaniami niepożądanymi zagrażającymi życiu.[2]

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A.[2] Cyzapryd jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, a silne zahamowanie tego enzymu zwiększa jego stężenie w surowicy.[1] Dodatkowo kobicystat słabo hamuje CYP2D6 i nośnik P-gp, co nie zmienia oceny wynikającej z hamowania CYP3A.[2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], cyzapryd – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Cyzapryd: wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc przy przypadkowym połączeniu
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy zaburzeń rytmu – kołatanie serca, omdlenia, zawroty głowy

Bezpieczniejsze alternatywy

itoprydmetoklopramid

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Gasprid 5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/gasprid-100077413/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Gasprid. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/gasprid-100077413/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneDaryfenacyna+ KobicystatDaryfenacyny nie łączy się z kobicystatem.Nie przerywaj leków na HIV, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który zamieni daryfenacynę na lek na pęcherz bezpieczny przy kobicystacie.szybki (godziny)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przerywaj leków na HIV, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który zamieni daryfenacynę na lek na pęcherz bezpieczny przy kobicystacie.

Tych leków nie wolno przyjmować razem. Kobicystat mocno hamuje usuwanie daryfenacyny z organizmu, przez co jej ilość we krwi może wzrosnąć kilkukrotnie. Grozi to silną suchością w ustach, zaparciami, trudnością w oddawaniu moczu, niewyraźnym widzeniem i splątaniem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • trudność w oddaniu moczu lub brak moczu mimo parcia
  • silne zaparcia lub ból i wzdęcie brzucha
  • niewyraźne widzenie lub ból oka
  • kołatanie serca
  • splątanie lub nadmierna senność
  • bardzo silna suchość w ustach
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Daryfenacyny nie łączy się z kobicystatem.[1][2] Leczenia przeciwretrowirusowego wzmacnianego kobicystatem nie należy przerywać z powodu pęcherza nadreaktywnego – daryfenacynę zastępuje się lekiem przeciwmuskarynowym niezależnym od CYP3A4, np. chlorkiem trospiowym. Jeśli pacjent przyjmował oba leki jednocześnie, odstaw daryfenacynę i oceń objawy antycholinergiczne, w tym zaleganie moczu.

Skutek kliniczny

Wielokrotny wzrost stężenia daryfenacyny nasila działania przeciwmuskarynowe – suchość w ustach, zaparcia aż do niedrożności, zatrzymanie moczu, zaburzenia widzenia, przyspieszenie czynności serca i splątanie, zwłaszcza u osób starszych.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, a daryfenacyna jest metabolizowana głównie przez CYP3A4 i CYP2D6.[3][1] Kobicystat dodatkowo słabo hamuje CYP2D6 i hamuje glikoproteinę P, co może jeszcze bardziej ograniczać eliminację daryfenacyny.[3] Silny inhibitor CYP3A4 (ketokonazol 400 mg) zwiększył AUC daryfenacyny 7,5 mg w stanie równowagi pięciokrotnie, a u osób słabo metabolizujących przez CYP2D6 około dziesięciokrotnie.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Daryfenacyna – umiarkowany inhibitor CYP2D6[4], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5]
  • Daryfenacyna – inhibitor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[6], daryfenacyna – substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[6], daryfenacyna – wrażliwy substrat CYP3A4[6]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[6], daryfenacyna – substrat P-gp[4]
  • Daryfenacyna: umiarkowany inhibitor CYP2D6[4], inhibitor CYP3A4[4], inhibitor P-gp[4], substrat CYP2D6[4], wrażliwy substrat CYP3A4[6], substrat P-gp[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[6], silny inhibitor CYP3A4[6], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[6], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]

Monitorować

  • objawy antycholinergiczne (suchość w ustach, zaburzenia widzenia, splątanie)
  • oddawanie moczu i zaleganie moczu
  • zaparcia
  • czynność serca

Bezpieczniejsze alternatywy

chlorek trospiowy

Kiedy ocena się zmienia

dawka ≥ 15 mgdaryfenacynaryzyko rośniePrzy dawce 15 mg udział CYP3A4 w eliminacji daryfenacyny jest większy, więc wzrost ekspozycji pod wpływem silnego inhibitora CYP3A4 będzie jeszcze silniejszy.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Emselex 7,5 mg, tabletki o przedłużonym działaniu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/emselex-100129630/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Darifenacin Aristo 15 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/darifenacin-aristo-100456605/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Emselex. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/emselex-100129630/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  6. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneDifenhydramina+ NilotynibNie łącz difenhydraminy z nilotynibem.Nie bierz difenhydraminy, a jeśli masz kłopoty ze snem lub alergię, zapytaj farmaceutę lub lekarza o bezpieczniejszy lek.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie bierz difenhydraminy, a jeśli masz kłopoty ze snem lub alergię, zapytaj farmaceutę lub lekarza o bezpieczniejszy lek.

Tego leku nasennego lub przeciwalergicznego nie wolno łączyć z lekiem na białaczkę, który przyjmujesz. Oba leki mogą zaburzać rytm serca, a razem to ryzyko wyraźnie rośnie i może prowadzić do groźnej arytmii. Lek na białaczkę może też spowolnić usuwanie leku nasennego z organizmu, przez co możesz być bardziej senny lub splątany.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy, zasłabnięcie albo omdlenie
  • silna senność lub splątanie
  • trudności z oddaniem moczu
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz difenhydraminy z nilotynibem.[1][2][3] Przy objawach alergicznych wybierz lek przeciwhistaminowy bez istotnego wpływu na odstęp QT, a przy bezsenności skieruj pacjenta do lekarza prowadzącego leczenie onkologiczne zamiast doraźnego sięgania po leki nasenne bez recepty. Jeśli pacjent przyjął już difenhydraminę podczas leczenia nilotynibem, oceń objawy kardiologiczne i w razie kołatania serca, zasłabnięcia lub omdlenia pilnie skieruj go na EKG.

Skutek kliniczny

Połączenie grozi nadmiernym wydłużeniem odstępu QT, częstoskurczem komorowym typu torsade de pointes i nagłym zgonem sercowym. Wolniejszy metabolizm difenhydraminy może dodatkowo nasilić senność, suchość w ustach, zaparcie, zatrzymanie moczu i splątanie, zwłaszcza u osób starszych.

Mechanizm

Oba leki wydłużają odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację komór się sumuje. Difenhydraminy nie łączy się z lekami, które wydłużają odstęp QT lub wywołują częstoskurcz typu torsade de pointes.[1] Nilotynib wymaga ostrożności u pacjentów, u których występuje lub może wystąpić wydłużenie odstępu QT.[4] Dodatkowo nilotynib in vitro jest stosunkowo silnym inhibitorem CYP2D6,[4] a difenhydramina jest substratem CYP2D6 o wysokim powinowactwie i nie należy jej łączyć z inhibitorami tego enzymu.[1] Może to zwiększać stężenie difenhydraminy i dalej nasilać ryzyko arytmii oraz działanie antycholinergiczne i sedację.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Nilotynib – inhibitor CYP2D6[5], difenhydramina – substrat CYP2D6[6]
  • Difenhydramina: inhibitor CYP2D6[6], substrat CYP2D6[6]
  • Nilotynib: inhibitor CYP2C8[5], inhibitor CYP2C9[5], inhibitor CYP2D6[5], umiarkowany inhibitor CYP3A4[5], inhibitor UGT1A1[5], drugorzędny szlak substrat CYP2C8[5], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[5]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy arytmii (kołatanie serca, zawroty głowy, omdlenia)
  • nadmierna senność i objawy antycholinergiczne

Bezpieczniejsze alternatywy

cetyryzynalewocetyryzyna

Kiedy ocena się zmienia

Na skórędroga podania · difenhydraminaryzyko malejeDifenhydramina stosowana miejscowo na niewielką powierzchnię nieuszkodzonej skóry daje małą ekspozycję ogólnoustrojową, więc ryzyko sumowania wpływu na QT jest znacznie mniejsze. Należy unikać stosowania na dużą lub uszkodzoną powierzchnię skóry i u dzieci.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nodisen 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nodisen-100391150/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Luminastil 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/luminastil-100415560/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego SENOLEK 50 mg, kapsułki miękkie. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/senolek-100465078/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nilotinib Accord 50 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nilotinib-accord-100504770/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nilotinib Accord. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 30.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/nilotinib-accord-100504770/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nodisen. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 30.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/nodisen-100391150/

Pełny opis tej pary

Oznaczenia na tej stronie

  • Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
  • Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
  • Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
  • Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
  • Korzystna interakcjaPołączenie celowe

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Zgłoś błąd lub sugestię

Zgłoszenie trafi do redakcji razem z adresem tej strony. Nie podawaj danych pacjenta. Zasady przetwarzania danych opisuje polityka prywatności.