Przejdź do treści
Poradniki Historia Szukaj

Interakcje / Kobicystat

Kobicystat – interakcje

322 opisane interakcje z lekami, opis połączenia z alkoholem. Marki: Tybost.

38 przeciwwskazane · 245 niekorzystne · 21 niejasne · 17 nieistotne · 2 korzystne

Interakcje z innymi lekami 322

Jaki opis pokazać?

Połączenie przeciwwskazane38

Połączenie przeciwwskazaneKobicystat+ AlfuzosynaAlfuzosyny nie łączy się z kobicystatem.Nie zaczynaj przyjmować alfuzosyny razem z lekiem zawierającym kobicystat i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, ale nie odstawiaj samodzielnie leków na HIV.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj przyjmować alfuzosyny razem z lekiem zawierającym kobicystat i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, ale nie odstawiaj samodzielnie leków na HIV.

Kobicystat to składnik niektórych leków na HIV, który sprawia, że alfuzosyna – lek na prostatę – gromadzi się w organizmie w zbyt dużej ilości. Może to wywołać gwałtowny spadek ciśnienia, silne zawroty głowy, omdlenie i upadek. Tych leków nie wolno przyjmować razem. Lekarz może dobrać inny lek na prostatę, który będzie bezpieczniejszy.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silne zawroty głowy, zwłaszcza po wstaniu
  • omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
  • ciemnienie przed oczami
  • kołatanie serca
  • nagłe osłabienie
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Alfuzosyny nie łączy się z kobicystatem.[1] U pacjenta leczonego schematem ze wzmacniaczem kobicystatem objawy łagodnego rozrostu gruczołu krokowego leczy się innym lekiem, a decyzję o zmianie podejmuje lekarz prowadzący we współpracy z ośrodkiem leczącym zakażenie HIV. Gdy alfuzosyna jest niezbędna, rozważa się zmianę schematu przeciwwirusowego na niewymagający wzmacniacza farmakokinetycznego, przy czym zamiana kobicystatu na rytonawir nie rozwiązuje problemu, bo rytonawir również silnie hamuje CYP3A.[2]

Skutek kliniczny

Większe stężenie alfuzosyny nasila jej działanie rozszerzające naczynia, co grozi ciężkim niedociśnieniem, zwłaszcza ortostatycznym, zawrotami głowy, omdleniami i upadkami. Wzrost stężenia alfuzosyny przy kobicystacie wiąże się z ciężkimi lub zagrażającymi życiu działaniami niepożądanymi.[1]

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, a klirens alfuzosyny w dużym stopniu zależy od tego enzymu, dlatego jej stężenie we krwi może znacznie wzrosnąć.[1] Silne inhibitory CYP3A4, w tym kobicystat, zwiększają stężenie alfuzosyny we krwi.[3]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[4], alfuzosyna – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[6], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[6], inhibitor OATP1B1[6], inhibitor OATP1B3[6], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6], substrat CYP3A4[6]
  • Alfuzosyna: substrat CYP3A4[5]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze w pozycji leżącej i stojącej po każdej zmianie leczenia
  • zawroty głowy, omdlenia i upadki
  • częstość akcji serca

Bezpieczniejsze alternatywy

tamsulosynaterazosyna

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Alfuzostad 10 mg 10 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/alfuzostad-10-mg-100163489/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Alfabax 10 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/alfabax-100219468/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Alfuzostad 10 mg. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/alfuzostad-10-mg-100163489/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKobicystat+ SyldenafilSyldenafilu w leczeniu tętniczego nadciśnienia płucnego nie łączy się z kobicystatem.Nie przyjmuj więcej niż jednej tabletki syldenafilu 25 mg na 48 godzin, a jeśli stosujesz go na nadciśnienie płucne, skontaktuj się z lekarzem przed dalszym łączeniem tych leków.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj więcej niż jednej tabletki syldenafilu 25 mg na 48 godzin, a jeśli stosujesz go na nadciśnienie płucne, skontaktuj się z lekarzem przed dalszym łączeniem tych leków.

Lek wzmacniający działanie leków na HIV (kobicystat) mocno spowalnia usuwanie syldenafilu z organizmu. Syldenafil utrzymuje się wtedy we krwi długo i w dużym stężeniu, co może spowodować silny spadek ciśnienia, zawroty głowy, zaburzenia widzenia albo bolesny, długotrwały wzwód. Jeśli przyjmujesz syldenafil na nadciśnienie płucne, tych leków nie wolno łączyć. Jeśli stosujesz go na problemy z erekcją, możesz przyjąć najwyżej jedną tabletkę 25 mg na dwie doby.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silne zawroty głowy lub omdlenie
  • nagłe pogorszenie albo utrata wzroku
  • wzwód trwający ponad 4 godziny lub bolesny
  • silny ból głowy, kołatanie serca
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Syldenafilu w leczeniu tętniczego nadciśnienia płucnego nie łączy się z kobicystatem.[1] W leczeniu zaburzeń erekcji u pacjenta przyjmującego kobicystat stosuje się jedną dawkę syldenafilu nie większą niż 25 mg w ciągu 48 godzin.[1] Pacjenta z nadciśnieniem płucnym leczonego kobicystatem należy skierować do lekarza prowadzącego w celu zmiany leczenia nadciśnienia płucnego albo schematu przeciwretrowirusowego.

Skutek kliniczny

Znaczne i przedłużone zwiększenie ekspozycji na syldenafil grozi nasileniem jego działań niepożądanych, przede wszystkim niedociśnieniem tętniczym, zawrotami i bólem głowy, uderzeniami gorąca oraz zaburzeniami widzenia.[1] Przy dawkach stosowanych w tętniczym nadciśnieniu płucnym, przyjmowanych regularnie kilka razy na dobę, ryzyko ciężkich i zagrażających życiu działań niepożądanych jest na tyle duże, że połączenie jest przeciwwskazane.[1]

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, a syldenafil jest metabolizowany głównie przez CYP3A4 i w mniejszym stopniu przez CYP2C9.[1] Zahamowanie CYP3A4 zmniejsza klirens syldenafilu i zwiększa jego stężenie w osoczu.[2] Dla tej pary nie przeprowadzono badań interakcji, ale bardzo silny inhibitor CYP3A, rytonawir, zwiększał AUC syldenafilu około 11-krotnie i Cmax około 4-krotnie, a po 24 godzinach stężenie syldenafilu wynosiło wciąż około 200 ng/ml wobec około 5 ng/ml bez inhibitora.[2] Kobicystat nie zmienia natomiast mechanizmu działania syldenafilu na szlak tlenku azotu i cGMP.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], syldenafil – wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Syldenafil – słaby inhibitor CYP2D6[4], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5]
  • Syldenafil – słaby inhibitor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Syldenafil: słaby inhibitor CYP1A2[4], słaby inhibitor CYP2C19[4], słaby inhibitor CYP2C9[4], słaby inhibitor CYP2D6[4], słaby inhibitor CYP2E1[4], słaby inhibitor CYP3A4[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C9[4], wrażliwy substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze i objawy niedociśnienia (zawroty, omdlenia)
  • zaburzenia widzenia
  • bolesny lub przedłużony wzwód
  • ból głowy i uderzenia gorąca

Kiedy ocena się zmienia

dawka ≤ 25 mg w ciągu 48 godzin (zaburzenia erekcji)syldenafilryzyko malejeW leczeniu zaburzeń erekcji połączenie jest dopuszczalne pod warunkiem stosowania pojedynczej dawki syldenafilu nie większej niż 25 mg w ciągu 48 godzin.
Dawkowanie wielokrotne w ciągu doby (tętnicze nadciśnienie płucne)dawka · syldenafilinterakcja nie dotyczySyldenafilu w leczeniu tętniczego nadciśnienia płucnego nie łączy się z kobicystatem.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Vizarsin 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vizarsin-100213448/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Vizarsin. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/vizarsin-100213448/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKobicystat+ AwanafilNie stosuj awanafilu u pacjentów przyjmujących kobicystat w jakimkolwiek schemacie przeciwretrowirusowym.Nie przyjmuj tego leku na erekcję i porozmawiaj z lekarzem prowadzącym leczenie HIV o innym, bezpiecznym rozwiązaniu.szybki (godziny)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tego leku na erekcję i porozmawiaj z lekarzem prowadzącym leczenie HIV o innym, bezpiecznym rozwiązaniu.

Lek wzmacniający leczenie HIV mocno spowalnia usuwanie leku na zaburzenia erekcji z organizmu. W efekcie stężenie leku na erekcję może być wiele razy wyższe niż zwykle i utrzymywać się znacznie dłużej. Może to wywołać gwałtowny spadek ciśnienia, zawroty głowy i omdlenie. Tych leków nie wolno przyjmować razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silne zawroty głowy lub uczucie zamroczenia
  • omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
  • bolesny wzwód trwający ponad 4 godziny
  • nagłe pogorszenie widzenia lub słuchu
  • ból w klatce piersiowej
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Nie stosuj awanafilu u pacjentów przyjmujących kobicystat w jakimkolwiek schemacie przeciwretrowirusowym.[1] Jeśli pacjent wymaga leczenia zaburzeń erekcji, lekarz powinien dobrać inny lek i ustalić dawkowanie z uwzględnieniem silnego hamowania CYP3A przez kobicystat. Nie odstawiaj ani nie zmieniaj leczenia przeciwretrowirusowego w celu umożliwienia stosowania awanafilu bez decyzji lekarza prowadzącego.

Skutek kliniczny

Wielokrotnie zwiększone i przedłużone stężenie awanafilu nasila jego działania niepożądane, przede wszystkim objawowe niedociśnienie z zawrotami głowy i omdleniem. Ryzyko rośnie u osób przyjmujących jednocześnie leki obniżające ciśnienie, alfa-adrenolityki lub alkohol.[1]

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, a awanafil jest metabolizowany głównie przez CYP3A4.[2][1] Zahamowanie tego szlaku prowadzi do wielokrotnego zwiększenia ekspozycji na awanafil i wydłużenia jego działania. Inne silne inhibitory CYP3A4 zwiększały Cmax awanafilu 2–3-krotnie, a AUC 13–14-krotnie, i wydłużały okres półtrwania do około 9 godzin.[1] Podobnego działania należy oczekiwać po kobicystacie.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], awanafil – wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], awanafil – substrat P-gp[4]
  • Awanafil – inhibitor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Awanafil: inhibitor BCRP[4], inhibitor CYP3A4[4], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C9[4], wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze, jeśli pacjent przyjął już awanafil
  • objawy niedociśnienia – zawroty głowy, zamroczenie, omdlenie
  • zaburzenia widzenia i przedłużony wzwód

Bezpieczniejsze alternatywy

alprostadil

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Spedra 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/spedra-100307942/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Spedra. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/spedra-100307942/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKobicystat+ DaryfenacynaDaryfenacyny nie łączy się z kobicystatem.Nie przerywaj leków na HIV, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który zamieni daryfenacynę na lek na pęcherz bezpieczny przy kobicystacie.szybki (godziny)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przerywaj leków na HIV, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który zamieni daryfenacynę na lek na pęcherz bezpieczny przy kobicystacie.

Tych leków nie wolno przyjmować razem. Kobicystat mocno hamuje usuwanie daryfenacyny z organizmu, przez co jej ilość we krwi może wzrosnąć kilkukrotnie. Grozi to silną suchością w ustach, zaparciami, trudnością w oddawaniu moczu, niewyraźnym widzeniem i splątaniem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • trudność w oddaniu moczu lub brak moczu mimo parcia
  • silne zaparcia lub ból i wzdęcie brzucha
  • niewyraźne widzenie lub ból oka
  • kołatanie serca
  • splątanie lub nadmierna senność
  • bardzo silna suchość w ustach
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Daryfenacyny nie łączy się z kobicystatem.[1][2] Leczenia przeciwretrowirusowego wzmacnianego kobicystatem nie należy przerywać z powodu pęcherza nadreaktywnego – daryfenacynę zastępuje się lekiem przeciwmuskarynowym niezależnym od CYP3A4, np. chlorkiem trospiowym. Jeśli pacjent przyjmował oba leki jednocześnie, odstaw daryfenacynę i oceń objawy antycholinergiczne, w tym zaleganie moczu.

Skutek kliniczny

Wielokrotny wzrost stężenia daryfenacyny nasila działania przeciwmuskarynowe – suchość w ustach, zaparcia aż do niedrożności, zatrzymanie moczu, zaburzenia widzenia, przyspieszenie czynności serca i splątanie, zwłaszcza u osób starszych.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, a daryfenacyna jest metabolizowana głównie przez CYP3A4 i CYP2D6.[3][1] Kobicystat dodatkowo słabo hamuje CYP2D6 i hamuje glikoproteinę P, co może jeszcze bardziej ograniczać eliminację daryfenacyny.[3] Silny inhibitor CYP3A4 (ketokonazol 400 mg) zwiększył AUC daryfenacyny 7,5 mg w stanie równowagi pięciokrotnie, a u osób słabo metabolizujących przez CYP2D6 około dziesięciokrotnie.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[4], daryfenacyna – substrat CYP2D6[5]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[4], daryfenacyna – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[4], daryfenacyna – substrat P-gp[5]
  • Daryfenacyna – umiarkowany inhibitor CYP2D6[5], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6]
  • Daryfenacyna – inhibitor CYP3A4[5], kobicystat – substrat CYP3A4[6]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[6], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[6], inhibitor OATP1B1[6], inhibitor OATP1B3[6], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6], substrat CYP3A4[6]
  • Daryfenacyna: umiarkowany inhibitor CYP2D6[5], inhibitor CYP3A4[5], inhibitor P-gp[5], substrat CYP2D6[5], wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[5]

Monitorować

  • objawy antycholinergiczne (suchość w ustach, zaburzenia widzenia, splątanie)
  • oddawanie moczu i zaleganie moczu
  • zaparcia
  • czynność serca

Bezpieczniejsze alternatywy

chlorek trospiowy

Kiedy ocena się zmienia

dawka ≥ 15 mgdaryfenacynaryzyko rośniePrzy dawce 15 mg udział CYP3A4 w eliminacji daryfenacyny jest większy, więc wzrost ekspozycji pod wpływem silnego inhibitora CYP3A4 będzie jeszcze silniejszy.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Emselex 7,5 mg, tabletki o przedłużonym działaniu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/emselex-100129630/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Darifenacin Aristo 15 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/darifenacin-aristo-100456605/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Emselex. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/emselex-100129630/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKobicystat+ FezoterodynaDawka fezoterodyny nie powinna przekraczać 4 mg na dobę u pacjenta przyjmującego kobicystat.Upewnij się z lekarzem lub farmaceutą, że przyjmujesz fezoterodynę w dawce 4 mg, i powiedz im, jeśli chorujesz na nerki lub wątrobę.opóźniony (dni)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Upewnij się z lekarzem lub farmaceutą, że przyjmujesz fezoterodynę w dawce 4 mg, i powiedz im, jeśli chorujesz na nerki lub wątrobę.

Lek wzmacniający leczenie HIV (kobicystat) spowalnia usuwanie z organizmu leku na pęcherz nadreaktywny (fezoterodyny). Przez to fezoterodyna może działać silniej i częściej wywoływać działania niepożądane, takie jak suchość w ustach, zaparcia, senność czy trudności z oddawaniem moczu. Dlatego przy tym połączeniu stosuje się najmniejszą dawkę fezoterodyny, a u osób z chorobami nerek lub wątroby tych leków się nie łączy.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • trudności z oddaniem moczu lub brak możliwości oddania moczu
  • silne zaparcia
  • nasilona suchość w ustach
  • senność
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Dawka fezoterodyny nie powinna przekraczać 4 mg na dobę u pacjenta przyjmującego kobicystat[1]. Połączenia nie stosuje się u osób z umiarkowanymi do ciężkich zaburzeniami czynności wątroby lub nerek[1]. Przed wydaniem należy ustalić dawkę fezoterodyny i czynność nerek oraz wątroby, a przy dawce 8 mg skontaktować się z lekarzem w sprawie redukcji do 4 mg.

Skutek kliniczny

Około dwukrotnie większa ekspozycja na aktywny metabolit fezoterodyny nasila działania antymuskarynowe – suchość błony śluzowej jamy ustnej, zaparcia, senność i zatrzymanie moczu[1]. Ryzyko jest największe przy dawce 8 mg oraz u osób z zaburzeniami czynności wątroby lub nerek, u których połączenie jest przeciwwskazane[1].

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje przemianę aktywnego metabolitu fezoterodyny (5-hydroksymetylotolterodyny), który jest eliminowany z udziałem CYP3A4 i CYP2D6[2]. Przy innym silnym inhibitorze CYP3A4 (ketokonazol 200 mg dwa razy na dobę) Cmax i AUC aktywnego metabolitu zwiększyły się 2,0- i 2,3-krotnie u osób intensywnie metabolizujących przez CYP2D6 oraz 2,1- i 2,5-krotnie u osób słabo metabolizujących[1]. Kobicystat słabo hamuje także CYP2D6, co może dodatkowo zwiększać ekspozycję[2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], fezoterodyna – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], fezoterodyna – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Fezoterodyna: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • objawy antymuskarynowe (suchość w ustach, zaparcia, senność)
  • zaleganie lub zatrzymanie moczu
  • czynność nerek (eGFR)
  • czynność wątroby

Bezpieczniejsze alternatywy

chlorek trospiowy

Kiedy ocena się zmienia

dawka ≥ 8 mgfezoterodynainne zaleceniePrzy dawce fezoterodyny 8 mg należy zmniejszyć dawkę do 4 mg na dobę na czas stosowania kobicystatu.
Umiarkowane lub ciężkie zaburzenia czynności nerekeGFR · pacjentryzyko rośnieU pacjentów z umiarkowanymi do ciężkich zaburzeniami czynności nerek, a także wątroby, jednoczesne stosowanie fezoterodyny z silnym inhibitorem CYP3A4 jest przeciwwskazane.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Toviaz 4 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/toviaz-100180980/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Toviaz. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/toviaz-100180980/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKobicystat+ SolifenacynaPodczas leczenia kobicystatem nie przekraczaj 5 mg solifenacyny na dobę.Nie przyjmuj więcej niż 5 mg solifenacyny na dobę razem z kobicystatem i powiedz lekarzowi lub farmaceucie, jeśli chorujesz na nerki lub wątrobę.opóźniony (dni)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj więcej niż 5 mg solifenacyny na dobę razem z kobicystatem i powiedz lekarzowi lub farmaceucie, jeśli chorujesz na nerki lub wątrobę.

Kobicystat, czyli lek stosowany w leczeniu zakażenia HIV, spowalnia usuwanie solifenacyny z organizmu. Solifenacyny może wtedy gromadzić się więcej niż zwykle, a jej działania niepożądane mogą się nasilić. Dlatego przy tym połączeniu stosuje się mniejszą dawkę solifenacyny. Jeśli masz ciężką chorobę nerek lub chorobę wątroby, tych leków zwykle nie łączy się wcale.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • trudności z oddawaniem moczu lub brak możliwości oddania moczu
  • silne zaparcie lub ból brzucha
  • niewyraźne widzenie lub ból oka
  • bardzo silna suchość w ustach
  • splątanie, dezorientacja lub nadmierna senność
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Podczas leczenia kobicystatem nie przekraczaj 5 mg solifenacyny na dobę[1]. U chorych z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek lub umiarkowanymi zaburzeniami czynności wątroby solifenacyny nie łączy się z kobicystatem[1][2][3]. W takiej sytuacji rozważ lek przeciwmuskarynowy, który nie jest metabolizowany przez CYP3A4. Przed wydaniem sprawdź dawkę solifenacyny i czynność nerek oraz wątroby, a po włączeniu kobicystatu obserwuj objawy antycholinergiczne.

Skutek kliniczny

Wzrost ekspozycji na solifenację nasila działania antycholinergiczne – suchość w ustach, zaparcie, niewyraźne widzenie, zatrzymanie moczu, splątanie, zwłaszcza u osób starszych. Ryzyko jest największe przy dawce 10 mg oraz u chorych z ciężką niewydolnością nerek lub umiarkowaną niewydolnością wątroby, u których solifenacyna jest wolniej eliminowana.

Mechanizm

Solifenacyna jest metabolizowana przez CYP3A4[1]. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i zwiększa stężenia leków metabolizowanych przez ten enzym[4]. Silny inhibitor CYP3A4 zwiększał AUC solifenacyny dwu- do trzykrotnie, zależnie od dawki inhibitora[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[5], solifenacyna – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[6]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[7], słaby inhibitor CYP2D6[5], silny inhibitor CYP3A4[5], inhibitor MATE1[7], inhibitor OATP1B1[7], inhibitor OATP1B3[7], inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[7], substrat CYP3A4[7]
  • Solifenacyna: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[6]

Monitorować

  • dawka dobowa solifenacyny (maksymalnie 5 mg)
  • eGFR i czynność wątroby (stopień Child-Pugh)
  • objawy zatrzymania moczu
  • zaparcie
  • suchość w ustach i zaburzenia widzenia
  • splątanie u osób starszych

Bezpieczniejsze alternatywy

chlorek trospiowy

Kiedy ocena się zmienia

dawka ≥ 10 mg/dobęsolifenacynainne zaleceniePodczas stosowania silnego inhibitora CYP3A4 dawka solifenacyny nie powinna przekraczać 5 mg na dobę. Dawkę 10 mg należy zmniejszyć przed włączeniem kobicystatu lub w momencie jego włączenia.
eGFR ≤ 30pacjentryzyko rośnieU chorych z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek połączenie solifenacyny z silnym inhibitorem CYP3A4 jest przeciwwskazane. Dotyczy to także umiarkowanych zaburzeń czynności wątroby.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Vesicare 5 mg 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vesicare-5-mg-100134878/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Solifenacin PMCS 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/solifenacin-pmcs-100313411/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Vesisol 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vesisol-100317159/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Vesicare 5 mg. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/vesicare-5-mg-100134878/
  7. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKobicystat+ AmiodaronAmiodaronu nie łączy się z kobicystatem ani z preparatami złożonymi zawierającymi kobicystat.Nie przyjmuj tych leków razem i od razu skontaktuj się z lekarzem, który przepisał ci lek na HIV lub lek na serce, ale nie odstawiaj żadnego z nich samodzielnie.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tych leków razem i od razu skontaktuj się z lekarzem, który przepisał ci lek na HIV lub lek na serce, ale nie odstawiaj żadnego z nich samodzielnie.

Lek wzmacniający działanie leków na HIV (kobicystat) sprawia, że amiodaron dłużej zostaje w organizmie i jego ilość we krwi mocno rośnie. Może to wywołać groźne zaburzenia rytmu serca. Tych leków nie wolno przyjmować razem. Amiodaron utrzymuje się w organizmie wiele miesięcy, więc ryzyko trwa także po jego odstawieniu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • bardzo wolne bicie serca
  • zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Amiodaronu nie łączy się z kobicystatem ani z preparatami złożonymi zawierającymi kobicystat.[1] Gdy pacjent wymaga obu terapii, lekarz prowadzący leczenie HIV i kardiolog powinni wspólnie wybrać schemat przeciwretrowirusowy bez leku wzmacniającego albo inny lek przeciwarytmiczny. Ze względu na bardzo długi okres półtrwania amiodaronu ryzyko utrzymuje się jeszcze przez kilka miesięcy po jego odstawieniu.[2]

Skutek kliniczny

Zwiększone stężenie amiodaronu wiąże się z ciężkimi i zagrażającymi życiu działaniami niepożądanymi, przede wszystkim z zaburzeniami rytmu serca.[1] Należy się liczyć z nasiloną bradykardią, zaburzeniami przewodzenia, wydłużeniem odstępu QT i częstoskurczem typu torsade de pointes.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, a klirens amiodaronu w dużym stopniu zależy od CYP3A, więc stężenie amiodaronu w osoczu może istotnie wzrosnąć.[1] Kobicystat hamuje także glikoproteinę P i słabo CYP2D6.[1] Amiodaron i deetyloamiodaron hamują CYP3A4 i glikoproteinę P, co może dodatkowo zwiększać ekspozycję na kobicystat i wzmacniany nim lek przeciwretrowirusowy.[2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], amiodaron – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Amiodaron – słaby inhibitor CYP2D6[3], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5]
  • Amiodaron – słaby inhibitor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Amiodaron: inhibitor CYP1A2[4], inhibitor CYP2B6[4], inhibitor CYP2C19[4], inhibitor CYP2C8[4], umiarkowany inhibitor CYP2C9[3], słaby inhibitor CYP2D6[3], słaby inhibitor CYP3A4[3], inhibitor OCT2[4], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C8[4], wrażliwy substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QT i przewodzenia przedsionkowo-komorowego, jeśli doszło do jednoczesnego stosowania
  • częstość akcji serca
  • stężenie potasu i magnezu
  • objawy omdleń, kołatania serca i zawrotów głowy

Kiedy ocena się zmienia

Kilka miesięcy od odstawienia amiodaronuodstep · amiodaroninne zalecenieZ powodu bardzo długiego okresu półtrwania amiodaronu interakcje mogą występować jeszcze kilka miesięcy po zakończeniu leczenia, dlatego włączając kobicystat w tym okresie, trzeba ocenić ryzyko i monitorować EKG.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cordarone 200 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cordarone-100015850/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cordarone. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/cordarone-100015850/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKobicystat+ Jeżówka purpurowaNie stosuj jeżówki purpurowej u pacjenta przyjmującego kobicystat, ponieważ zakażenie HIV jest przeciwwskazaniem do stosowania jeżówki.Nie przyjmuj jeżówki i zanim sięgniesz po jakiekolwiek zioła lub suplementy na odporność, zapytaj lekarza prowadzącego leczenie HIV albo farmaceutę.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj jeżówki i zanim sięgniesz po jakiekolwiek zioła lub suplementy na odporność, zapytaj lekarza prowadzącego leczenie HIV albo farmaceutę.

Nie stosuj preparatów z jeżówką, jeśli przyjmujesz kobicystat. Kobicystat jest częścią leczenia zakażenia HIV, a jeżówki nie powinny przyjmować osoby z HIV, bo pobudza ona układ odpornościowy w sposób, który może zaszkodzić. Zioła mogą też zaburzać działanie leków przeciwwirusowych.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nawracające lub przedłużające się infekcje
  • gorączka bez wyraźnej przyczyny
  • wysypka, swędzenie skóry lub duszność po przyjęciu ziół
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie stosuj jeżówki purpurowej u pacjenta przyjmującego kobicystat, ponieważ zakażenie HIV jest przeciwwskazaniem do stosowania jeżówki[1].[2] Pacjentowi z HIV, który chce wzmocnić odporność lub leczyć przeziębienie, zaproponuj leczenie objawowe i skieruj go do lekarza prowadzącego terapię przeciwretrowirusową przed włączeniem jakiegokolwiek preparatu ziołowego.

Skutek kliniczny

Stymulacja układu odpornościowego u osoby z zakażeniem HIV jest niepożądana i może niekorzystnie wpływać na przebieg choroby.[2] Teoretycznie możliwe jest też osłabienie skuteczności terapii przeciwretrowirusowej, co grozi utratą działania przeciwwirusowego i powstaniem oporności.[3]

Mechanizm

Jeżówki purpurowej nie stosuje się u osób zakażonych HIV, a kobicystat podaje się wyłącznie jako środek wzmacniający działanie atazanawiru lub darunawiru w leczeniu zakażenia HIV, dlatego przeciwwskazanie dotyczy każdego pacjenta przyjmującego oba leki.[2] Jeżówka jest przeciwwskazana w niedoborach odporności i chorobach przebiegających z zaburzeniami odporności ze względu na działanie immunostymulujące.[4] Dodatkowo kobicystat jest substratem i silnym inhibitorem CYP3A, a leki zmniejszające aktywność CYP3A, w tym słabe induktory, mogą obniżać jego stężenie, a w konsekwencji stężenie wzmacnianego atazanawiru lub darunawiru.[3] Wpływ jeżówki na CYP3A jest niejednoznaczny i ten składnik farmakokinetyczny pozostaje teoretyczny.

Metabolizm i transportery

  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[6], silny inhibitor CYP3A4[6], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[6], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]

Monitorować

  • miano wiremii HIV
  • liczba limfocytów CD4
  • stosowanie preparatów ziołowych i suplementów zgłaszane przez pacjenta

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Succus Echinaceae Phytopharm 2,425 g/2,5 ml, płyn doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/succus-echinaceae-phytopharm-100064155/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Echinerba 80 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/echinerba-100199659/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Echinapur 100 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/echinapur-100021068/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  6. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKobicystat+ TikagrelorNie łącz tikagreloru z kobicystatem.Nie przerywaj samodzielnie żadnego z leków, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który przepisał tikagrelor, i powiedz mu o leczeniu HIV.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przerywaj samodzielnie żadnego z leków, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który przepisał tikagrelor, i powiedz mu o leczeniu HIV.

Tych leków nie wolno przyjmować razem. Lek na HIV wzmacniający działanie innych leków silnie podnosi poziom tikagreloru we krwi. To może wywołać groźne krwawienia, także wewnętrzne.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • krwawienie z nosa lub dziąseł, które trudno zatrzymać
  • liczne siniaki bez wyraźnej przyczyny
  • czarne, smoliste stolce lub krew w stolcu
  • różowy, czerwony lub brązowy mocz
  • wymioty z krwią lub fusowate
  • nagły, silny ból głowy, zaburzenia mowy lub widzenia, osłabienie jednej strony ciała
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz tikagreloru z kobicystatem[1][2]. Jeśli pacjent wymaga leczenia przeciwpłytkowego inhibitorem P2Y12, lekarz powinien wybrać inny lek przeciwpłytkowy albo, w porozumieniu z lekarzem prowadzącym leczenie zakażenia HIV, zmienić schemat przeciwretrowirusowy na niewymagający wzmacniania kobicystatem ani rytonawirem. Tikagrelor jest przeciwwskazany także z atazanawirem i rytonawirem[3], więc wzmocnione schematy z atazanawirem nie są rozwiązaniem.

Skutek kliniczny

Wielokrotny wzrost stężenia tikagreloru zwiększa ryzyko krwawień, w tym ciężkich i zagrażających życiu. Jednoczesne stosowanie tikagreloru z silnymi inhibitorami CYP3A4 jest przeciwwskazane[3].

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje glikoproteinę P[4]. Tikagrelor jest przede wszystkim substratem CYP3A4, a także substratem glikoproteiny P[3]. Kobicystat hamuje więc oba główne szlaki eliminacji tikagreloru. Silny inhibitor CYP3A4 (ketokonazol) zwiększył Cmax tikagreloru 2,4-krotnie, a AUC 7,3-krotnie, przy zmniejszeniu Cmax i AUC czynnego metabolitu odpowiednio o 89% i 56%[3]. Podobnego lub silniejszego działania należy oczekiwać po kobicystacie, który dodatkowo hamuje glikoproteinę P.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[5], tikagrelor – wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[5], tikagrelor – substrat P-gp[6]
  • Tikagrelor – słaby inhibitor CYP3A4[5], kobicystat – substrat CYP3A4[7]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[7], słaby inhibitor CYP2D6[5], silny inhibitor CYP3A4[5], inhibitor MATE1[7], inhibitor OATP1B1[7], inhibitor OATP1B3[7], inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[7], substrat CYP3A4[7]
  • Tikagrelor: umiarkowany inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP3A4[5], słaby inhibitor P-gp[6], wrażliwy substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[6]

Monitorować

  • objawy krwawienia (krwawienie z dziąseł, nosa, siniaki, smoliste stolce, krwiomocz)
  • hemoglobina i morfologia, jeśli doszło do przypadkowego łączenia
  • objawy krwawienia śródczaszkowego (silny ból głowy, zaburzenia neurologiczne)

Bezpieczniejsze alternatywy

prasugrel (po ocenie lekarza – metabolizm również częściowo zależy od CYP3A)klopidogrel (po ocenie lekarza – możliwe osłabienie działania przy silnym hamowaniu CYP3A)

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Atixarso 60 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/atixarso-100401517/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tigrix 60 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tigrix-100415324/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Brilique 90 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/brilique-100236165/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Brilique. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/brilique-100236165/
  7. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKobicystat+ KarbamazepinaKobicystatu nie łączy się z karbamazepiną.Nie przerywaj samodzielnie żadnego z leków, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który zmieni jeden z nich na bezpieczny odpowiednik.opóźniony (dni)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przerywaj samodzielnie żadnego z leków, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który zmieni jeden z nich na bezpieczny odpowiednik.

Karbamazepina bardzo mocno osłabia działanie kobicystatu i leku na HIV, który kobicystat wzmacnia. Przez to leczenie HIV może przestać działać, a wirus może uodpornić się na leki. Jednocześnie stężenie karbamazepiny w organizmie może wzrosnąć i nasilić jej działania niepożądane. Tych leków nie łączy się ze sobą.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zawroty głowy
  • nadmierna senność
  • chwiejny chód lub zaburzenia równowagi
  • podwójne widzenie
  • nawrót napadów padaczkowych po zmianie leków
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Kobicystatu nie łączy się z karbamazepiną.[1] U pacjenta z HIV leczonego karbamazepiną należy zamienić ją na lek przeciwpadaczkowy, który nie indukuje CYP3A, albo dobrać schemat przeciwretrowirusowy bez kobicystatu, w porozumieniu z lekarzem prowadzącym leczenie HIV. Po odstawieniu karbamazepiny efekt indukcji enzymów wygasa stopniowo, dlatego w okresie zamiany trzeba kontrolować wiremię i skuteczność leczenia przeciwpadaczkowego.

Skutek kliniczny

Spadek stężenia kobicystatu oraz atazanawiru lub darunawiru grozi utratą kontroli zakażenia HIV i powstaniem oporności wirusa.[1] Wzrost stężenia karbamazepiny może dodatkowo wywołać zawroty głowy, senność, ataksję i podwójne widzenie.[2]

Mechanizm

Karbamazepina jest silnym induktorem CYP3A i przyspiesza metabolizm kobicystatu, który jest substratem CYP3A, a w konsekwencji obniża stężenie wzmacnianego atazanawiru lub darunawiru.[1] W badaniu z karbamazepiną 200 mg dwa razy na dobę i kobicystatem 150 mg raz na dobę AUC kobicystatu zmniejszyło się o 84%, a Cmin o 90%.[1] Jednocześnie kobicystat jako silny inhibitor CYP3A zwiększył AUC karbamazepiny o 43% i zmniejszył AUC 10,11-epoksydu karbamazepiny o 35%.[1] Związki zmniejszające aktywność CYP3A4 mogą zwiększać stężenie karbamazepiny w surowicy i wywoływać jej działania niepożądane.[2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], karbamazepina – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Karbamazepina – silny induktor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Karbamazepina: silny induktor CYP2B6[3], słaby induktor CYP2C9[3], silny induktor CYP3A4[3], wrażliwy substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • wiremia HIV (HIV RNA) po każdej zmianie leczenia
  • kontrola napadów padaczkowych po zamianie karbamazepiny
  • stężenie karbamazepiny w surowicy, jeśli połączenia nie udało się uniknąć
  • objawy toksyczności karbamazepiny: zawroty głowy, senność, ataksja, podwójne widzenie

Bezpieczniejsze alternatywy

lewetyracetamlamotryginalakozamidgabapentyna

Kiedy ocena się zmienia

Po odstawieniu karbamazepinykolejność włączenia · karbamazepinainne zaleceniePo odstawieniu karbamazepiny indukcja CYP3A wygasa stopniowo, dlatego rozpoczęcie leczenia z kobicystatem w okresie przejściowym wymaga kontroli wiremii HIV.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Finlepsin 200 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/finlepsin-100116679/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Finlepsin. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/finlepsin-100116679/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKobicystat+ CyzaprydNie łącz cyzaprydu z kobicystatem.Nie przyjmuj tych leków razem i od razu skontaktuj się z lekarzem prowadzącym leczenie HIV, żeby zamienił lek na żołądek na bezpieczniejszy – leków na HIV nie odstawiaj samodzielnie.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tych leków razem i od razu skontaktuj się z lekarzem prowadzącym leczenie HIV, żeby zamienił lek na żołądek na bezpieczniejszy – leków na HIV nie odstawiaj samodzielnie.

Leku na pobudzenie pracy żołądka i jelit z cyzaprydem nie wolno łączyć z kobicystatem stosowanym w leczeniu zakażenia HIV. Kobicystat sprawia, że cyzapryd gromadzi się w organizmie. Duża ilość cyzaprydu może wywołać groźne zaburzenia rytmu serca, które zagrażają życiu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • nagłe zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
  • duszność albo ból w klatce piersiowej
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz cyzaprydu z kobicystatem.[1] Cyzapryd jest przeciwwskazany z silnymi inhibitorami CYP3A4 i z inhibitorami proteazy HIV, a kobicystat podaje się właśnie z atazanawirem lub darunawirem.[1] Leczenie przeciwretrowirusowe ma pierwszeństwo, dlatego należy odstawić cyzapryd i dobrać lek prokinetyczny bez istotnego metabolizmu przez CYP3A4. Jeśli pacjent przyjął oba leki, należy wykonać EKG z oceną QTc oraz oznaczyć potas i magnez.

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia cyzaprydu grozi wydłużeniem odstępu QT i ciężkimi zaburzeniami rytmu – częstoskurczem komorowym, migotaniem komór oraz częstoskurczem typu torsades de pointes.[1] Cyzapryd należy do leków, których klirens wysoce zależy od CYP3A, a zwiększone stężenie wiąże się z działaniami niepożądanymi zagrażającymi życiu.[2]

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A.[2] Cyzapryd jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, a silne zahamowanie tego enzymu zwiększa jego stężenie w surowicy.[1] Dodatkowo kobicystat słabo hamuje CYP2D6 i nośnik P-gp, co nie zmienia oceny wynikającej z hamowania CYP3A.[2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], cyzapryd – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Cyzapryd: wrażliwy substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc przy przypadkowym połączeniu
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy zaburzeń rytmu – kołatanie serca, omdlenia, zawroty głowy

Bezpieczniejsze alternatywy

itoprydmetoklopramid

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Gasprid 5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/gasprid-100077413/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Gasprid. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/gasprid-100077413/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKobicystat+ ErgotaminaErgotaminy nie łączy się z kobicystatem.Nie przyjmuj ergotaminy, jeśli leczysz się kobicystatem, i zapytaj lekarza lub farmaceutę o bezpieczny lek na migrenę.szybki (godziny)opisy przypadków

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj ergotaminy, jeśli leczysz się kobicystatem, i zapytaj lekarza lub farmaceutę o bezpieczny lek na migrenę.

Ergotaminy na migrenę nie wolno przyjmować razem z kobicystatem, który jest składnikiem niektórych leków na HIV. Kobicystat blokuje usuwanie ergotaminy z organizmu, przez co jej ilość we krwi bardzo rośnie. Może to wywołać silny skurcz naczyń krwionośnych i niedokrwienie rąk, nóg, serca lub innych narządów, co zagraża życiu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zimne, blade lub sine palce rąk albo stóp
  • ból lub drętwienie rąk albo nóg
  • ból w klatce piersiowej
  • silne nudności lub wymioty
  • zawroty głowy, splątanie lub zaburzenia widzenia
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
opisy przypadków

Postępowanie

Ergotaminy nie łączy się z kobicystatem.[1] U pacjenta leczonego schematem wzmacnianym kobicystatem ból migrenowy należy leczyć lekiem niezależnym od CYP3A, a ergotaminę odstawić. Gdy leczenie ergotaminą jest niezbędne, decyzję o zmianie schematu przeciwretrowirusowego podejmuje lekarz prowadzący leczenie zakażenia HIV.

Skutek kliniczny

Zwiększone stężenie ergotaminy wiąże się z ciężkimi i zagrażającymi życiu działaniami niepożądanymi.[1] Grozi ergotyzm, czyli silny skurcz naczyń z niedokrwieniem kończyn, które może prowadzić do martwicy, a także niedokrwienie mięśnia sercowego i innych narządów.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, a klirens ergotaminy w dużym stopniu zależy od CYP3A.[1] Leki intensywnie metabolizowane przez CYP3A w pierwszym przejściu są najbardziej podatne na duże zwiększenie ekspozycji podczas stosowania z kobicystatem.[1] Zahamowanie metabolizmu ergotaminy prowadzi do wzrostu jej stężenia i nasilenia toksyczności alkaloidu sporyszu.

Metabolizm i transportery

  • Kobicystat: inhibitor BCRP[2], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[2], inhibitor OATP1B1[2], inhibitor OATP1B3[2], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • objawy niedokrwienia kończyn (zimne, blade lub sine palce, ból, drętwienie)
  • ból w klatce piersiowej
  • ciśnienie tętnicze
  • nudności i wymioty
  • zaburzenia neurologiczne (zawroty głowy, splątanie, zaburzenia widzenia)

Bezpieczniejsze alternatywy

sumatryptanryzatryptanibuprofennaproksenparacetamol

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKobicystat+ EnzalutamidNie łącz kobicystatu z enzalutamidem, bo silne induktory CYP3A są przeciwwskazane w leczeniu wzmacnianym kobicystatem.Nie odstawiaj żadnego leku sam, ale jeszcze dziś powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV i onkologowi, że masz przepisane oba leki.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie odstawiaj żadnego leku sam, ale jeszcze dziś powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV i onkologowi, że masz przepisane oba leki.

Tych dwóch leków nie łączy się ze sobą. Lek na raka prostaty przyspiesza rozkład leku wzmacniającego terapię HIV, przez co leki przeciwwirusowe mogą przestać działać, a wirus może się na nie uodpornić. Ten wpływ narasta przez kilka tygodni i utrzymuje się jeszcze ponad miesiąc po odstawieniu leku na raka prostaty. Zwykle nie odczujesz tego od razu – problem pokazują dopiero badania krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nawracające lub nietypowe infekcje
  • utrzymująca się gorączka bez wyraźnej przyczyny
  • nietypowe zmęczenie i chudnięcie
  • wynik badania wiremii gorszy niż poprzednio
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz kobicystatu z enzalutamidem, bo silne induktory CYP3A są przeciwwskazane w leczeniu wzmacnianym kobicystatem[1]. Gdy pacjent wymaga enzalutamidu, lekarz prowadzący leczenie HIV powinien dobrać schemat przeciwretrowirusowy bez kobicystatu, oceniając go pod kątem silnej indukcji enzymów przez enzalutamid, także wobec rytonawiru, którego stężenie enzalutamid również obniża[2]. Po odstawieniu enzalutamidu efekt indukcji może utrzymywać się przez miesiąc lub dłużej, dlatego kobicystatu nie włącza się od razu[2]. Decyzję o zmianie leczenia przeciwnowotworowego lub przeciwretrowirusowego podejmują wspólnie onkolog i lekarz chorób zakaźnych.

Skutek kliniczny

Grozi utrata działania przeciwwirusowego wzmacnianego atazanawiru lub darunawiru i powstanie oporności HIV[1]. Pełna indukcja rozwija się w ciągu około miesiąca i utrzymuje się przez miesiąc lub dłużej po odstawieniu enzalutamidu ze względu na jego okres półtrwania wynoszący 5,8 dnia[2].

Mechanizm

Enzalutamid jest silnym induktorem CYP3A4 w wątrobie i jelitach i obniża ekspozycję na substraty tego enzymu, np. AUC midazolamu zmniejsza się o 86%[2]. Kobicystat jest substratem CYP3A, a silne induktory CYP3A zmniejszają jego stężenie i w konsekwencji stężenie wzmacnianego atazanawiru lub darunawiru[1]. W przeciwnym kierunku kobicystat jako silny inhibitor CYP3A może nieznacznie zwiększyć ekspozycję na enzalutamid, bo CYP3A4 odgrywa niewielką rolę w jego eliminacji (silny inhibitor CYP3A4 zwiększył AUC enzalutamidu o 41%) i nie wymaga to zmiany dawki[2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], enzalutamid – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]
  • Enzalutamid – silny induktor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Enzalutamid: inhibitor OAT3[4], słaby inhibitor P-gp[4], induktor CYP2B6[4], umiarkowany induktor CYP2C19[3], umiarkowany induktor CYP2C9[3], silny induktor CYP3A4[3], induktor UGT1A1[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2C8[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • wiremia HIV-1 RNA, gdy połączenie zostało już zastosowane albo po zmianie schematu
  • wiremia HIV-1 RNA w pierwszych miesiącach po odstawieniu enzalutamidu, jeśli wraca się do kobicystatu
  • oporność HIV w razie wzrostu wiremii

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat po odstawieniu enzalutamidukolejność włączenia · enzalutamidinne zalecenieZe względu na okres półtrwania enzalutamidu wynoszący 5,8 dnia indukcja enzymów może utrzymywać się przez miesiąc lub dłużej po jego odstawieniu, dlatego kobicystatu nie należy włączać bezpośrednio po zakończeniu leczenia enzalutamidem.
czas leczenia ≥ 1 miesiącenzalutamidryzyko rośniePełne działanie indukujące enzalutamidu rozwija się po około miesiącu, gdy lek osiąga stan stacjonarny, choć część efektu może pojawić się wcześniej.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Enzalutamide Accordpharma 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/enzalutamide-accordpharma-100535469/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Enzalutamide Accordpharma. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/enzalutamide-accordpharma-100535469/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKobicystat+ FenobarbitalPołączenie jest przeciwwskazane – nie podaje się kobicystatu z fenobarbitalem.Nie łącz tych leków i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, ale nie odstawiaj fenobarbitalu samodzielnie, bo grozi to napadami.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie łącz tych leków i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, ale nie odstawiaj fenobarbitalu samodzielnie, bo grozi to napadami.

Fenobarbital przyspiesza rozkład kobicystatu w organizmie. Przez to leki na HIV wzmacniane kobicystatem mogą przestać działać, a wirus może stać się na nie oporny. Na początku nie poczujesz żadnej zmiany, dlatego tego połączenia się nie stosuje.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • pogorszenie wyników badania wiremii HIV
  • napady padaczkowe po samodzielnym odstawieniu fenobarbitalu
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie jest przeciwwskazane – nie podaje się kobicystatu z fenobarbitalem[1]. U pacjenta leczonego atazanawirem lub darunawirem wzmacnianym kobicystatem należy zmienić lek przeciwpadaczkowy na taki, który nie indukuje CYP3A, albo w porozumieniu z lekarzem prowadzącym leczenie HIV zmienić cały schemat przeciwretrowirusowy. Zamianę fenobarbitalu przeprowadza się stopniowo pod kontrolą neurologa, ponieważ jego nagłe odstawienie grozi napadami.

Skutek kliniczny

Zmniejszenie stężeń kobicystatu oraz wzmacnianego atazanawiru lub darunawiru może prowadzić do utraty działania przeciwwirusowego i powstania oporności HIV-1[1]. Skutek jest początkowo bezobjawowy i ujawnia się dopiero wzrostem wiremii.

Mechanizm

Fenobarbital jest silnym induktorem CYP3A, a kobicystat jest substratem CYP3A, więc fenobarbital przyspiesza metabolizm kobicystatu i zmniejsza jego stężenie w osoczu[1]. Spadek stężenia kobicystatu osłabia jego działanie wzmacniające i obniża stężenie atazanawiru lub darunawiru w osoczu[1]. Fenobarbital ogólnie indukuje mikrosomalne enzymy wątroby i przyspiesza metabolizm wielu leków[2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Fenobarbital – umiarkowany induktor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Fenobarbital: umiarkowany induktor CYP3A4[3]

Monitorować

  • wiremia HIV-1 (RNA) po każdej zmianie leczenia
  • kontrola napadów padaczkowych w trakcie zamiany fenobarbitalu na inny lek przeciwpadaczkowy

Bezpieczniejsze alternatywy

lewetyracetamgabapentynapregabalinalakozamid

Kiedy ocena się zmienia

Fenobarbital niedawno odstawiony przed włączeniem kobicystatukolejność włączenia · fenobarbitalinne zalecenieIndukcja enzymów wygasa stopniowo po odstawieniu fenobarbitalu, dlatego po niedawnym odstawieniu należy kontrolować wiremię HIV-1 po rozpoczęciu leczenia wzmacnianego kobicystatem.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Luminalum Unia 15 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/luminalum-unia-100084643/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKobicystat+ FenytoinaFenytoiny nie łączy się z kobicystatem.Nie odstawiaj żadnego leku na własną rękę, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem prowadzącym leczenie HIV i z neurologiem, żeby zmienili leczenie.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie odstawiaj żadnego leku na własną rękę, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem prowadzącym leczenie HIV i z neurologiem, żeby zmienili leczenie.

Fenytoina, lek na padaczkę, przyspiesza rozkład kobicystatu w organizmie. Przez to leki na HIV, które kobicystat ma wzmacniać, działają słabiej. Wirus może się wtedy namnażać i uodpornić na leczenie. Tych leków nie stosuje się razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • wzrost wiremii HIV w badaniu kontrolnym
  • spadek liczby limfocytów CD4 w badaniu kontrolnym
  • nawrót lub nasilenie napadów padaczkowych podczas zmiany leków
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Fenytoiny nie łączy się z kobicystatem[1]. U pacjenta z padaczką leczonego schematem wzmacnianym kobicystatem należy zamienić fenytoinę na lek przeciwpadaczkowy, który nie indukuje CYP3A, albo zmienić schemat przeciwretrowirusowy we współpracy z lekarzem prowadzącym leczenie HIV. Zmianę leku przeciwpadaczkowego przeprowadza neurolog, ponieważ nagłe odstawienie fenytoiny grozi napadami. Po odstawieniu fenytoiny działanie indukujące wygasa stopniowo, dlatego rozpoczęcie terapii z kobicystatem należy zaplanować z odpowiednim odstępem.

Skutek kliniczny

Spadek stężeń kobicystatu oraz wzmacnianego atazanawiru lub darunawiru może prowadzić do utraty działania przeciwwirusowego i powstania oporności wirusa HIV[1]. Skutkiem może być niepowodzenie wirusologiczne i utrata przyszłych opcji terapeutycznych.

Mechanizm

Fenytoina jest silnym induktorem CYP3A, a kobicystat jest substratem CYP3A. Indukcja przyspiesza metabolizm kobicystatu i zmniejsza jego stężenie w osoczu, przez co słabnie wzmocnienie atazanawiru lub darunawiru i spadają także ich stężenia[1]. Kobicystat nie hamuje CYP2C9 ani CYP2C19, więc nie należy oczekiwać istotnego wzrostu stężenia fenytoiny[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Fenytoina – silny induktor CYP3A4[2], kobicystat – substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[2], silny inhibitor CYP3A4[2], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Fenytoina: umiarkowany induktor CYP1A2[2], umiarkowany induktor CYP2C19[2], silny induktor CYP3A4[2], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2C9[2]

Monitorować

  • wiremia HIV (HIV RNA) po każdej zmianie leczenia
  • kontrola napadów padaczkowych podczas zamiany leku przeciwpadaczkowego
  • stężenie fenytoiny w surowicy w okresie odstawiania, jeśli lekarz je zleci

Bezpieczniejsze alternatywy

lewetyracetamlamotrygina

Kiedy ocena się zmienia

Fenytoina niedawno odstawionakolejność włączenia · fenytoinainne zalecenieDziałanie indukujące fenytoiny wygasa stopniowo po jej odstawieniu, dlatego kobicystat włączony zbyt wcześnie może nadal mieć obniżone stężenie. Termin rozpoczęcia terapii należy ustalić z lekarzem prowadzącym leczenie HIV i rozważyć kontrolę wiremii.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKobicystat+ PrymidonNie łącz prymidonu z kobicystatem ani ze schematami przeciwretrowirusowymi wzmacnianymi kobicystatem.Nie przerywaj żadnego z leków sam, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem prowadzącym leczenie HIV i z neurologiem, aby zmienili któryś z leków.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przerywaj żadnego z leków sam, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem prowadzącym leczenie HIV i z neurologiem, aby zmienili któryś z leków.

Prymidon, lek stosowany w padaczce i drżeniu, sprawia, że organizm znacznie szybciej usuwa kobicystat i leki na HIV, które kobicystat wzmacnia. Wtedy leczenie HIV może przestać działać, a wirus może stać się oporny na leki. Często nie czujesz przy tym żadnych objawów. Tych leków nie łączy się ze sobą.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • wzrost wiremii lub spadek liczby limfocytów CD4 w wynikach badań
  • nawrót napadów padaczkowych lub drżenia po zmianie leków
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz prymidonu z kobicystatem ani ze schematami przeciwretrowirusowymi wzmacnianymi kobicystatem.[1] Gdy pacjent wymaga leku przeciwpadaczkowego, wybierz lek, który nie indukuje CYP3A, albo zmień schemat przeciwretrowirusowy we współpracy z lekarzem prowadzącym leczenie HIV. Prymidonu nie odstawia się nagle, a zmianę leku przeciwpadaczkowego prowadzi neurolog. Indukcja enzymów ustępuje stopniowo, dlatego po odstawieniu prymidonu kobicystat włącza się dopiero po wygaśnięciu indukcji, zgodnie z decyzją lekarza.

Skutek kliniczny

Grozi utrata działania przeciwwirusowego i powstanie oporności wirusa HIV na atazanawir lub darunawir.[1] Skutek może ujawnić się dopiero jako wzrost wiremii albo niepowodzenie leczenia, bez wcześniejszych objawów.

Mechanizm

Prymidonu nie łączy się z kobicystatem, bo prymidon silnie przyspiesza rozkład kobicystatu i wzmacnianych przez niego leków przeciwretrowirusowych. Prymidon jest częściowo przekształcany do fenobarbitalu i zwiększa aktywność wątrobowych enzymów mikrosomalnych.[2] Fenobarbital jest silnym induktorem CYP3A, a kobicystat jest substratem CYP3A.[1] Indukcja CYP3A zmniejsza stężenie kobicystatu w osoczu i przez to stężenie wzmacnianego atazanawiru lub darunawiru.[1] Kobicystat nie hamuje CYP2C9 ani CYP2C19, więc nie należy oczekiwać istotnej zmiany stężenia prymidonu i fenobarbitalu.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Prymidon – umiarkowany induktor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Prymidon: umiarkowany induktor CYP3A4[3]

Monitorować

  • wiremia HIV (HIV-RNA) po każdej zmianie leczenia
  • kontrola napadów padaczkowych przy zamianie prymidonu na inny lek przeciwpadaczkowy

Bezpieczniejsze alternatywy

lewetyracetamlamotryginagabapentyna

Kiedy ocena się zmienia

Prymidon odstawiony przed włączeniem kobicystatukolejność włączenia · prymidoninne zalecenieIndukcja enzymów po odstawieniu prymidonu ustępuje stopniowo, dlatego kobicystatu nie włącza się bezpośrednio po odstawieniu prymidonu. Termin ustala lekarz, a po włączeniu wskazana jest kontrola wiremii.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mizodin 250 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mizodin-100044336/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKobicystat+ DziurawiecPołączenie jest przeciwwskazane – kobicystatu nie łączy się z dziurawcem w żadnej postaci.Nie przyjmuj dziurawca w żadnej postaci, a jeśli już go stosowałeś razem z lekami na HIV, powiedz o tym lekarzowi prowadzącemu.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj dziurawca w żadnej postaci, a jeśli już go stosowałeś razem z lekami na HIV, powiedz o tym lekarzowi prowadzącemu.

Dziurawiec osłabia działanie twoich leków na HIV, bo sprawia, że organizm szybciej się ich pozbywa. Leki przestają wtedy skutecznie hamować wirusa, a wirus może się na nie uodpornić. Dotyczy to każdej postaci dziurawca, także herbatek, kropli i suplementów diety.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • wzrost miana wirusa w badaniach kontrolnych
  • spadek liczby limfocytów CD4 w badaniach
  • nawracające lub nowe infekcje
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie jest przeciwwskazane – kobicystatu nie łączy się z dziurawcem w żadnej postaci.[1] Pacjent leczony z powodu zakażenia HIV nie powinien przyjmować dziurawca.[2] Jeśli pacjent przyjmuje dziurawiec i ma rozpocząć leczenie z kobicystatem, należy odstawić dziurawiec i uwzględnić, że działanie indukujące wygasa stopniowo. W razie wcześniejszego łącznego stosowania należy skierować pacjenta do lekarza prowadzącego leczenie HIV w celu oceny skuteczności terapii. Przy objawach depresji lub lęku lekarz powinien dobrać lek przeciwdepresyjny z uwzględnieniem interakcji z kobicystatem i wzmacnianym inhibitorem proteazy.

Skutek kliniczny

Spadek stężeń kobicystatu oraz wzmacnianego atazanawiru lub darunawiru grozi utratą działania przeciwwirusowego i powstaniem oporności wirusa HIV.[1] Oporność może ograniczyć dalsze możliwości leczenia, a skutek nie musi dawać objawów aż do wzrostu wiremii.

Mechanizm

Dziurawiec jest silnym induktorem CYP3A, a kobicystat jest substratem CYP3A. Indukcja przyspiesza metabolizm kobicystatu i obniża jego stężenie w osoczu, przez co słabnie wzmocnienie farmakokinetyczne atazanawiru lub darunawiru i spadają także ich stężenia.[1] Systematyczne przyjmowanie dziurawca aktywuje cytochrom P450 i osłabia działanie innych leków, w tym leków przeciwwirusowych.[3]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Dziurawiec – silny induktor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Dziurawiec: silny induktor CYP3A4[4]

Monitorować

  • wiremia HIV (HIV RNA) po wcześniejszym łącznym stosowaniu
  • liczba limfocytów CD4
  • ewentualne badanie oporności przy niepowodzeniu wirusologicznym

Bezpieczniejsze alternatywy

sertralinaescytalopram

Kiedy ocena się zmienia

Dziurawiec stosowany przed rozpoczęciem leczenia z kobicystatemkolejność włączenia · dziurawiecinne zalecenieDziałanie indukujące dziurawca wygasa stopniowo po jego odstawieniu, dlatego odstawienie tuż przed włączeniem kobicystatu może nie zapobiec obniżeniu stężeń. Termin rozpoczęcia terapii ustala lekarz prowadzący leczenie HIV.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Intractum Hyperici Phytopharm 4,65 g/5 ml, płyn doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/intractum-hyperici-phytopharm-100031859/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Digestonic -, płyn doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/digestonic-100018913/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKobicystat+ KariprazynaKariprazyny nie łączy się z kobicystatem.Nie przyjmuj tych leków razem i jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, który zmieni jeden z nich – nie odstawiaj leków na HIV ani na psychikę samodzielnie.opóźniony (dni)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tych leków razem i jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, który zmieni jeden z nich – nie odstawiaj leków na HIV ani na psychikę samodzielnie.

Lek przeciw HIV z kobicystatem silnie spowalnia rozkładanie kariprazyny w organizmie. Kariprazyna gromadzi się wtedy we krwi przez wiele tygodni, a to zwiększa ryzyko silnego niepokoju ruchowego, drżenia, sztywności mięśni, senności i zawrotów głowy. Tych leków nie stosuje się razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silny wewnętrzny niepokój i trudność z usiedzeniem w miejscu
  • drżenie, sztywność mięśni lub mimowolne ruchy
  • nadmierna senność
  • zawroty głowy lub omdlenie przy wstawaniu
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Kariprazyny nie łączy się z kobicystatem.[1] U pacjenta wymagającego wzmocnionej terapii przeciwretrowirusowej należy wybrać lek przeciwpsychotyczny niezależny w istotnym stopniu od CYP3A4 albo, w porozumieniu z lekarzem prowadzącym leczenie HIV, rozważyć schemat przeciwretrowirusowy bez środka wzmacniającego. Przy zamianie jednego leku na drugi trzeba pamiętać, że czynne metabolity kariprazyny utrzymują się w organizmie przez kilka tygodni po odstawieniu.[1]

Skutek kliniczny

Rośnie ryzyko działań niepożądanych zależnych od dawki kariprazyny – akatyzji, objawów pozapiramidowych, sedacji i niedociśnienia ortostatycznego. Ekspozycja narasta powoli przez tygodnie, więc objawy mogą pojawić się z opóźnieniem i utrzymywać się długo po rozpoznaniu problemu.

Mechanizm

Połączenie jest przeciwwskazane, ponieważ kobicystat silnie hamuje CYP3A4, który odpowiada głównie za metabolizm kariprazyny i jej czynnych metabolitów, demetylokariprazyny i didemetylokariprazyny.[1] Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i zwiększa stężenia leków metabolizowanych przez ten enzym.[2] Ketokonazol, inny silny inhibitor CYP3A4, dwukrotnie zwiększał całkowitą ekspozycję na kariprazynę już po 4 dniach jednoczesnego podawania.[1] Ze względu na długie okresy półtrwania czynnych metabolitów przy dłuższym łączeniu należy oczekiwać dalszego narastania ekspozycji.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], kariprazyna – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], kariprazyna – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Kariprazyna: inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • akatyzja i objawy pozapiramidowe
  • nadmierna senność i sedacja
  • niedociśnienie ortostatyczne i zawroty głowy
  • kontrola stanu psychicznego po każdej zmianie terapii przez kilka tygodni

Bezpieczniejsze alternatywy

olanzapinapaliperydonamisulpryd

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat włączany wkrótce po odstawieniu kariprazynykolejność włączenia · kariprazynainne zalecenieCzynne metabolity kariprazyny mają długie okresy półtrwania, więc zmiany ekspozycji ujawniają się dopiero po kilku tygodniach. Po odstawieniu kariprazyny interakcja z nowo włączonym kobicystatem jest nadal możliwa i przez kilka tygodni należy obserwować pacjenta pod kątem działań niepożądanych.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Reagila 1,5 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/reagila-100390771/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Reagila. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/reagila-100390771/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKobicystat+ DihydroergotaminaPołączenie jest przeciwwskazane i nie wolno podawać dihydroergotaminy w trakcie leczenia kobicystatem.Nie przyjmuj dihydroergotaminy, jeśli leczysz się kobicystatem, i zapytaj lekarza lub farmaceutę o bezpieczny lek zastępczy.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj dihydroergotaminy, jeśli leczysz się kobicystatem, i zapytaj lekarza lub farmaceutę o bezpieczny lek zastępczy.

Dihydroergotaminy nie wolno łączyć z kobicystatem. Kobicystat mocno spowalnia usuwanie dihydroergotaminy z organizmu, przez co jej ilość we krwi może bardzo wzrosnąć. Grozi to silnym zwężeniem naczyń krwionośnych, niedokrwieniem rąk i nóg, a nawet zawałem serca.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zimne, blade lub sine palce rąk albo stóp
  • drętwienie, mrowienie lub ból kończyn
  • ból lub ucisk w klatce piersiowej
  • silny ból głowy, zaburzenia mowy lub widzenia
  • silny ból brzucha
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie jest przeciwwskazane i nie wolno podawać dihydroergotaminy w trakcie leczenia kobicystatem.[1] U pacjenta leczonego schematem przeciwretrowirusowym z kobicystatem należy zastąpić dihydroergotaminę lekiem niezależnym od CYP3A. Zamiana kobicystatu na rytonawir nie rozwiązuje problemu, bo rytonawir również nasila ryzyko poważnych działań niepożądanych dihydroergotaminy.[2] Gdy pacjent przyjął oba leki, trzeba odstawić dihydroergotaminę i pilnie ocenić krążenie obwodowe oraz objawy niedokrwienia.

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia dihydroergotaminy grozi ciężkimi i zagrażającymi życiu działaniami niepożądanymi.[1] Chodzi o zatrucie alkaloidami sporyszu ze skurczem naczyń, niedokrwieniem kończyn prowadzącym do martwicy dłoni i stóp, bólem wieńcowym i wzrostem ciśnienia tętniczego.[2] Niedokrwienie może dotyczyć także mózgu i jelit.

Mechanizm

Dihydroergotaminy nie łączy się z kobicystatem, bo jej klirens zależy w dużym stopniu od CYP3A.[1] Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i zwiększa stężenia leków metabolizowanych tą drogą. Najbardziej podatne na duży wzrost ekspozycji są leki intensywnie metabolizowane podczas pierwszego przejścia.[1] Zahamowanie cytochromu P-450 upośledza metabolizm dihydroergotaminy i nasila toksyczność alkaloidu.[2]

Metabolizm i transportery

  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • objawy niedokrwienia kończyn – ziębnięcie, bladość lub sinienie palców, drętwienie, ból
  • ból w klatce piersiowej
  • ciśnienie tętnicze
  • objawy neurologiczne i silny ból brzucha

Bezpieczniejsze alternatywy

sumatryptanryzatryptanzolmitryptanmidodryna

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dihydroergotaminum Filofarm 2 mg/g, roztwór doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dihydroergotaminum-filofarm-100019108/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKobicystat+ KolchicynaKolchicyny nie łączy się z kobicystatem.Nie przyjmuj kolchicyny razem z kobicystatem, dopóki lekarz prowadzący leczenie HIV wyraźnie tego nie zaleci, i nie odstawiaj samodzielnie leków na HIV.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj kolchicyny razem z kobicystatem, dopóki lekarz prowadzący leczenie HIV wyraźnie tego nie zaleci, i nie odstawiaj samodzielnie leków na HIV.

Kobicystat bardzo mocno spowalnia usuwanie kolchicyny z organizmu. Kolchicyna może się wtedy gromadzić w dawkach trujących, a takie zatrucie bywa śmiertelne. Ryzyko jest szczególnie duże, jeśli masz chore nerki lub wątrobę. Tych leków zwykle nie łączy się ze sobą.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna lub uporczywa biegunka, nudności, wymioty
  • ból brzucha
  • ból lub osłabienie mięśni
  • ciemny mocz
  • drętwienie lub mrowienie rąk i stóp
  • gorączka, częste infekcje, łatwe powstawanie siniaków
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Kolchicyny nie łączy się z kobicystatem[1]. U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek lub wątroby połączenie jest bezwzględnie wykluczone[2][3]. Jeśli lekarz uzna jednoczesne stosowanie za nieuniknione u pacjenta z prawidłową czynnością nerek i wątroby, konieczne może być zmniejszenie dawki kolchicyny i ścisła obserwacja w kierunku objawów toksyczności[2]. W razie podejrzenia toksyczności kolchicynę należy przerwać lub odstawić[1]. Zmianę leczenia przeciwzapalnego albo schematu przeciwretrowirusowego uzgadnia się z lekarzem prowadzącym leczenie zakażenia HIV.

Skutek kliniczny

Zwiększona ekspozycja na kolchicynę grozi jej toksycznością, w tym zgonem[1]. Przy połączeniu kolchicyny z silnymi inhibitorami CYP3A4 obserwowano znaczny wzrost jej stężenia i przypadki śmiertelnej toksyczności, a przy inhibitorach P-gp również zgony[1]. Toksyczność kolchicyny objawia się zaburzeniami żołądkowo-jelitowymi, uszkodzeniem nerwowo-mięśniowym z miopatią i rabdomiolizą oraz zahamowaniem czynności szpiku. Ryzyko jest największe u osób z zaburzeniami czynności nerek lub wątroby.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje glikoproteinę P (P-gp)[2]. Kolchicyna jest substratem P-gp, a w jej metabolizmie główną rolę odgrywa CYP3A4, dlatego jednoczesne zahamowanie obu dróg eliminacji prowadzi do wzrostu jej stężenia w osoczu[1]. Kobicystat nie zmienia istotnie ekspozycji na kolchicynę w drugą stronę, a kolchicyna nie wpływa na działanie wzmacniające kobicystatu.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[4], kolchicyna – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[4], kolchicyna – substrat P-gp[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[6], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[6], inhibitor OATP1B1[6], inhibitor OATP1B3[6], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6], substrat CYP3A4[6]
  • Kolchicyna: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[5]

Monitorować

  • objawy żołądkowo-jelitowe (biegunka, nudności, wymioty, ból brzucha)
  • ból, tkliwość i osłabienie mięśni
  • aktywność CK
  • morfologia krwi
  • czynność nerek (kreatynina, eGFR)
  • parametry czynności wątroby

Kiedy ocena się zmienia

eGFR ≤ 49pacjentinterakcja nie dotyczyPrzy eGFR poniżej 50 ml/min kolchicyna jest przeciwwskazana sama w sobie, a połączenie z kobicystatem jest wykluczone bez możliwości zmniejszenia dawki. To samo dotyczy zaburzeń czynności wątroby.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Colchicine AGEPHA Pharma 0,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/colchicine-agepha-pharma-100543360/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Colchicine RPH 500 mcg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/colchicine-rph-100331923/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Colchicine AGEPHA Pharma. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/colchicine-agepha-pharma-100543360/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKobicystat+ EszopiklonU pacjenta w podeszłym wieku przyjmującego kobicystat nie stosuje się eszopiklonu.Powiedz lekarzowi, że przyjmujesz kobicystat, zanim zaczniesz brać eszopiklon, i nie pij alkoholu w trakcie leczenia.szybki (godziny)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Powiedz lekarzowi, że przyjmujesz kobicystat, zanim zaczniesz brać eszopiklon, i nie pij alkoholu w trakcie leczenia.

Kobicystat spowalnia usuwanie eszopiklonu z organizmu, przez co lek nasenny działa silniej i dłużej. Może to powodować mocną senność także następnego dnia, chwiejność i ryzyko upadku. U osób starszych tych leków nie łączy się, a u młodszych lekarz może zmniejszyć dawkę leku nasennego. Nie przerywaj leczenia przeciwwirusowego na własną rękę.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna senność lub otępienie rano i w ciągu dnia
  • chwiejny chód, zawroty głowy, upadki
  • problemy z pamięcią albo robienie czegoś w nocy bez późniejszego wspomnienia
  • spowolniony lub płytki oddech
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

U pacjenta w podeszłym wieku przyjmującego kobicystat nie stosuje się eszopiklonu.[1] U młodszych pacjentów, jeśli połączenie jest konieczne, należy rozważyć zmniejszenie dawki eszopiklonu i stosować najmniejszą skuteczną dawkę.[1] Pacjenta trzeba uprzedzić o ryzyku senności następnego dnia oraz o zakazie łączenia z alkoholem. Przy jednoczesnym stosowaniu opioidów lub innych leków działających depresyjnie na OUN dawkę i czas leczenia należy dodatkowo ograniczyć.[1] Preferowaną opcją jest lek nasenny eliminowany głównie przez sprzęganie z kwasem glukuronowym.

Skutek kliniczny

Zwiększona ekspozycja na eszopiklon nasila jego działanie nasenne i uspokajające.[1] Klinicznie oznacza to ryzyko przedłużonej senności następnego dnia, zaburzeń koordynacji i sprawności psychomotorycznej, upadków oraz upośledzenia zdolności prowadzenia pojazdów. Ryzyko depresji oddechowej rośnie zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu opioidów lub alkoholu.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i zwiększa stężenia w osoczu leków metabolizowanych przez ten enzym.[2] CYP3A4 jest głównym szlakiem eliminacji eszopiklonu, z dodatkowym udziałem CYP2E1.[1] Ketokonazol, silny inhibitor CYP3A4, zwiększał ekspozycję na eszopiklon około dwukrotnie, a podobnego działania oczekuje się po innych silnych inhibitorach CYP3A4.[1] Dla kobicystatu jest to ekstrapolacja z badania z ketokonazolem, bez bezpośredniego badania tej pary.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], eszopiklon – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Eszopiklon: drugorzędny szlak substrat CYP2E1[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • nadmierna senność i spowolnienie w ciągu dnia
  • zaburzenia koordynacji i ryzyko upadków, zwłaszcza w nocy i rano
  • zaburzenia pamięci i zachowania w czasie snu
  • objawy depresji oddechowej przy jednoczesnym stosowaniu opioidów

Bezpieczniejsze alternatywy

lorazepamtemazepam

Kiedy ocena się zmienia

Podeszły wiekwiek · pacjentryzyko rośnieU osób w podeszłym wieku stosujących silne inhibitory CYP3A4, w tym kobicystat, eszopiklon jest przeciwwskazany. Należy wybrać inny lek nasenny.
Dawka niezmniejszonadawka · eszopikloninne zaleceniePodczas jednoczesnego stosowania z inhibitorami CYP3A4 może być konieczne zmniejszenie dawki eszopiklonu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Esogno 1 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/esogno-100409909/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Esogno. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/esogno-100409909/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKobicystat+ LurazydonKobicystatu nie łączy się z lurazydonem.Nie przyjmuj tych leków razem i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który dobierze inny lek, ale żadnego z nich nie odstawiaj samodzielnie.szybki (godziny)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tych leków razem i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który dobierze inny lek, ale żadnego z nich nie odstawiaj samodzielnie.

Kobicystat to lek wzmacniający działanie niektórych leków na HIV. Bardzo mocno spowalnia usuwanie lurazydonu z organizmu, przez co stężenie leku przeciwpsychotycznego może wzrosnąć kilkukrotnie. Może to wywołać groźne działania niepożądane, takie jak sztywność mięśni, drżenie, silny niepokój ruchowy, nadmierna senność, omdlenia czy zaburzenia rytmu serca. Tych leków nie wolno przyjmować razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • sztywność mięśni lub drżenie
  • silny niepokój ruchowy, niemożność usiedzenia w miejscu
  • nadmierna senność
  • zawroty głowy lub omdlenie przy wstawaniu
  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Kobicystatu nie łączy się z lurazydonem.[1][2] U pacjenta leczonego wzmocnionym schematem przeciwretrowirusowym należy wybrać lek przeciwpsychotyczny niezależny od CYP3A albo, w porozumieniu z lekarzem prowadzącym leczenie HIV, rozważyć schemat bez środka wzmacniającego. Przy zmianie leczenia trzeba pamiętać, że wpływ silnego inhibitora CYP3A4 na ekspozycję na lurazydon może utrzymywać się jeszcze przez pewien czas po jego odstawieniu, co dla pozakonazolu trwało do 2–3 tygodni.[2]

Skutek kliniczny

Połączenie jest przeciwwskazane, ponieważ wielokrotny wzrost stężenia lurazydonu grozi ciężkimi działaniami niepożądanymi.[1] Należy się liczyć z nasileniem objawów pozapiramidowych i akatyzji, nadmierną sedacją, niedociśnieniem ortostatycznym oraz zaburzeniami rytmu serca związanymi z wydłużeniem odstępu QT.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje także nośniki P-gp oraz BCRP.[1] Lurazydon i jego aktywny metabolit ID-14283 są metabolizowane głównie przez CYP3A4, a sam lurazydon jest in vitro substratem P-gp i BCRP.[2] Silny inhibitor CYP3A4 ketokonazol zwiększył ekspozycję na lurazydon 9-krotnie, a na ID-14283 6-krotnie, i podobnego efektu należy oczekiwać przy kobicystacie.[2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor BCRP[3], lurazydon – substrat BCRP[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[5], lurazydon – wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[5], lurazydon – substrat P-gp[4]
  • Lurazydon – słaby inhibitor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[5], silny inhibitor CYP3A4[5], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Lurazydon: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP3A4[4], inhibitor P-gp[4], substrat BCRP[4], wrażliwy substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • objawy pozapiramidowe i akatyzja
  • nadmierna senność
  • ciśnienie tętnicze, w tym spadki ortostatyczne
  • EKG z oceną odstępu QT przy niezamierzonym łączeniu

Bezpieczniejsze alternatywy

paliperydonamisulprydolanzapina

Kiedy ocena się zmienia

Odstawienie kobicystatu przed włączeniem lurazydonukolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu silnego inhibitora CYP3A4 jego wpływ na ekspozycję na lurazydon może się utrzymywać, dla pozakonazolu do 2–3 tygodni, dlatego lurazydon należy włączać ostrożnie i z obserwacją działań niepożądanych.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Lurobran 18,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lurobran-100505863/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Lurobran. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/lurobran-100505863/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKobicystat+ LefamulinaLefamuliny nie łączy się z kobicystatem ani z innymi silnymi inhibitorami CYP3A, w tym ze schematami wzmacnianymi rytonawirem.Nie zaczynaj brać lefamuliny i od razu powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz leki na HIV z kobicystatem, a swoich leków na HIV nie odstawiaj.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj brać lefamuliny i od razu powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz leki na HIV z kobicystatem, a swoich leków na HIV nie odstawiaj.

Lefamulina to antybiotyk na zapalenie płuc, a kobicystat wzmacnia działanie leków na HIV. Kobicystat sprawia, że antybiotyk dłużej utrzymuje się w organizmie i jego stężenie może stać się zbyt duże. Zbyt dużo lefamuliny może zaburzyć rytm serca, co bywa groźne. Tych leków nie wolno przyjmować razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy
  • zasłabnięcie lub omdlenie
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Lefamuliny nie łączy się z kobicystatem ani z innymi silnymi inhibitorami CYP3A, w tym ze schematami wzmacnianymi rytonawirem.[1] U pacjenta leczonego atazanawirem lub darunawirem z kobicystatem należy wybrać inny antybiotyk o profilu interakcji niezależnym od CYP3A. Leczenia przeciwretrowirusowego nie przerywa się w celu podania lefamuliny.

Skutek kliniczny

Wzrost ekspozycji na lefamulinę zwiększa ryzyko zależnego od stężenia wydłużenia odstępu QT i komorowych zaburzeń rytmu.[1] Dodatkowo może wzrosnąć stężenie kobicystatu i wzmacnianego przez niego inhibitora proteazy HIV.[2]

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A oraz hamuje P-gp, BCRP, MATE1, OATP1B1 i OATP1B3.[2] Lefamulina jest wrażliwa na silne inhibitory CYP3A i P-gp, które zwiększają jej wchłanianie i stężenie w osoczu.[1] Ketokonazol jako silny inhibitor CYP3A zwiększał AUC lefamuliny 2,65-krotnie, a Cmax 1,58-krotnie.[1] Lefamulina jest z kolei umiarkowanym inhibitorem CYP3A, a kobicystat jest substratem CYP3A, więc stężenie kobicystatu może wzrosnąć.[2][1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], lefamulina – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], lefamulina – substrat P-gp[4]
  • Lefamulina – umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Lefamulina: inhibitor BCRP[4], inhibitor CYP2C8[4], umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc, jeśli połączenie zostało już podane
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy zaburzeń rytmu serca (kołatanie, zasłabnięcia, omdlenia)

Bezpieczniejsze alternatywy

amoksycylinaamoksycylina z kwasem klawulanowymdoksycyklinaceftriakson

Kiedy ocena się zmienia

Dożylnadroga podania · lefamulinainne zalecenieSilne inhibitory CYP3A i P-gp zwiększają ekspozycję na lefamulinę głównie przez wpływ na jej wchłanianie, więc przy podaniu dożylnym wzrost może być mniejszy. Przeciwwskazanie dotyczy jednak jednoczesnego stosowania z silnymi inhibitorami CYP3A niezależnie od drogi podania, dlatego połączenie pozostaje przeciwwskazane.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Xenleta 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xenleta-100440180/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Xenleta. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xenleta-100440180/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKobicystat+ MidazolamMidazolamu podawanego doustnie nie łączy się z kobicystatem.Nie przyjmuj midazolamu w tabletkach ani w płynie do picia, jeśli bierzesz kobicystat, i powiedz lekarzowi lub farmaceucie o swoim leczeniu HIV, aby dobrali inny lek uspokajający.szybki (godziny)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj midazolamu w tabletkach ani w płynie do picia, jeśli bierzesz kobicystat, i powiedz lekarzowi lub farmaceucie o swoim leczeniu HIV, aby dobrali inny lek uspokajający.

Lek wzmacniający leczenie HIV bardzo mocno zwiększa ilość midazolamu we krwi. Midazolam działa wtedy dużo silniej i dłużej niż zwykle, co może wywołać głęboki sen, z którego trudno się wybudzić, oraz niebezpieczne spłycenie oddechu. Tych leków nie wolno przyjmować razem, jeśli midazolam ma być połknięty.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • bardzo silna senność lub trudność z obudzeniem
  • wolny, płytki albo nieregularny oddech
  • splątanie
  • zaburzenia równowagi i chwiejny chód
  • sinienie ust lub palców
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Midazolamu podawanego doustnie nie łączy się z kobicystatem[1]. Jednoczesne stosowanie midazolamu z bardzo silnymi inhibitorami CYP3A oraz z inhibitorami proteazy HIV jest przeciwwskazane[2]. Przy potrzebie leczenia lęku lub bezsenności u pacjenta przyjmującego kobicystat należy wybrać benzodiazepinę metabolizowaną głównie przez sprzęganie z kwasem glukuronowym.

Skutek kliniczny

Wielokrotny wzrost stężenia midazolamu prowadzi do nasilonej i przedłużonej sedacji oraz ryzyka depresji oddechowej, które może zagrażać życiu[1]. Działanie leku po pobudzeniu lub nieodwracalnym zahamowaniu CYP3A może utrzymywać się przez kilkanaście dni do kilku tygodni od podania modulatora[2].

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A[1]. Midazolam jest metabolizowany głównie przez CYP3A4 i CYP3A5, a inhibitory tych izoenzymów nasilają i wydłużają jego działanie[2]. Leki o klirensie wysoce zależnym od CYP3A i z intensywnym metabolizmem pierwszego przejścia, takie jak midazolam podawany doustnie, są najbardziej podatne na duży wzrost ekspozycji podczas stosowania z kobicystatem[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], midazolam – wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Midazolam: wrażliwy substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • stopień sedacji
  • częstość i głębokość oddechu
  • saturacja krwi tętniczej
  • ciśnienie tętnicze

Bezpieczniejsze alternatywy

lorazepamoksazepamtemazepam

Kiedy ocena się zmienia

Pozajelitowadroga podania · midazolaminne zaleceniePrzeciwwskazanie dotyczy midazolamu podawanego doustnie. Podanie pozajelitowe omija metabolizm pierwszego przejścia, ale nadal wymaga warunków z możliwością monitorowania oddechu i zabezpieczenia dróg oddechowych oraz rozważenia mniejszej dawki i dłuższej obserwacji po zabiegu.
Po odstawieniu kobicystatuczas leczenia · kobicystatinne zalecenieWpływ zahamowania CYP3A na farmakokinetykę midazolamu może się utrzymywać przez kilkanaście dni do kilku tygodni od zastosowania modulatora. Bezpośrednio po odstawieniu kobicystatu nie należy od razu wprowadzać midazolamu doustnego w pełnej dawce.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dormicum 15 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dormicum-100020459/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKobicystat+ NaloksegolNaloksegolu nie stosuje się z silnymi inhibitorami CYP3A4, w tym z kobicystatem i inhibitorami proteazy wzmacnianymi farmakokinetycznie.Nie przyjmuj naloksegolu razem z kobicystatem i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek na zaparcie, ale nie odstawiaj samodzielnie leków na HIV.szybki (godziny)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj naloksegolu razem z kobicystatem i zapytaj lekarza lub farmaceutę o inny lek na zaparcie, ale nie odstawiaj samodzielnie leków na HIV.

Lek na HIV zawierający kobicystat sprawia, że lek na zaparcie po opioidach (naloksegol) gromadzi się w organizmie w dużo większej ilości niż zwykle. Może to wywołać silny ból brzucha, biegunkę i objawy podobne do odstawienia leków przeciwbólowych. Tych leków nie należy przyjmować razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silny lub nasilający się ból brzucha
  • biegunka
  • nudności lub wymioty
  • pocenie się, dreszcze, niepokój, częste ziewanie
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Naloksegolu nie stosuje się z silnymi inhibitorami CYP3A4, w tym z kobicystatem i inhibitorami proteazy wzmacnianymi farmakokinetycznie[1]. U pacjenta leczonego kobicystatem zaparcie wywołane opioidami leczy się lekiem bez tej interakcji, np. metylonaltreksonem lub środkami przeczyszczającymi. Schematu przeciwretrowirusowego nie zmienia się w celu umożliwienia stosowania naloksegolu bez konsultacji z lekarzem prowadzącym leczenie HIV.

Skutek kliniczny

Należy oczekiwać wielokrotnego wzrostu stężenia naloksegolu we krwi. Grozi to nasileniem działań niepożądanych zależnych od dawki, takich jak ból brzucha, biegunka i nudności, oraz wystąpieniem objawów odstawienia opioidów u pacjenta leczonego opioidami. Skuteczność przeciwwirusowa kobicystatu z atazanawirem lub darunawirem nie jest zagrożona.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje także P-gp[2]. Naloksegol jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, a silny inhibitor tego enzymu (ketokonazol) zwiększył AUC naloksegolu 12,9-krotnie i Cmax 9,6-krotnie[1]. Hamowanie P-gp ma na farmakokinetykę naloksegolu wpływ niewielki (chinidyna zwiększyła AUC 1,4-krotnie), dlatego o postępowaniu przy lekach hamujących jednocześnie P-gp i CYP3A4 decyduje siła hamowania CYP3A4[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], naloksegol – wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], naloksegol – drugorzędny szlak substrat P-gp[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Naloksegol: wrażliwy substrat CYP3A4[3], drugorzędny szlak substrat P-gp[4]

Monitorować

  • objawy odstawienia opioidów (pocenie, dreszcze, niepokój, ziewanie, wymioty) u pacjenta, który mimo przeciwwskazania przyjął oba leki
  • ból brzucha, biegunka, nudności
  • objawy perforacji przewodu pokarmowego (silny, nasilający się ból brzucha)

Bezpieczniejsze alternatywy

metylonaltrekson

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Moventig 12,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/moventig-100332928/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Moventig. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/moventig-100332928/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKobicystat+ RyfampicynaNie łączy się ryfampicyny z kobicystatem.Nie zaczynaj ryfampicyny, jeśli bierzesz kobicystat, i od razu powiedz o tym lekarzowi, który leczy cię z powodu HIV.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj ryfampicyny, jeśli bierzesz kobicystat, i od razu powiedz o tym lekarzowi, który leczy cię z powodu HIV.

Ryfampicyna sprawia, że organizm bardzo szybko usuwa kobicystat i lek na HIV, który kobicystat wzmacnia. Przez to leczenie HIV może przestać działać, a wirus może stać się oporny na leki. Tych leków nie wolno przyjmować razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • lekarz informuje o wzroście ilości wirusa we krwi
  • nawracające infekcje lub gorączka
  • pleśniawki w jamie ustnej
  • niezamierzony spadek masy ciała
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łączy się ryfampicyny z kobicystatem.[1] Gdy pacjent leczony atazanawirem lub darunawirem wzmacnianym kobicystatem wymaga leczenia przeciwprątkowego, lekarz specjalista od HIV i gruźlicy powinien wspólnie zmienić schemat – zastąpić ryfampicynę ryfabutyną z odpowiednio zmodyfikowanym dawkowaniem albo zmienić schemat przeciwretrowirusowy na taki, który można stosować z ryfampicyną. Efekt indukcyjny ryfampicyny utrzymuje się jeszcze przez pewien czas po jej odstawieniu, dlatego nie należy włączać kobicystatu bezpośrednio po zakończeniu leczenia ryfampicyną bez konsultacji ze specjalistą.

Skutek kliniczny

Zmniejszają się stężenia kobicystatu oraz wzmacnianego atazanawiru lub darunawiru. Grozi to utratą działania przeciwwirusowego i powstaniem oporności HIV na leczenie.[1]

Mechanizm

Ryfampicyna jest silnym induktorem CYP3A, a kobicystat jest substratem CYP3A. Indukcja przyspiesza metabolizm kobicystatu i zmniejsza jego stężenie w osoczu, więc kobicystat przestaje skutecznie hamować metabolizm wzmacnianego atazanawiru lub darunawiru.[1] Ryfampicyna przyspiesza też bezpośrednio metabolizm inhibitorów proteazy HIV, takich jak atazanawir.[2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Ryfampicyna – silny induktor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Ryfampicyna: inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], umiarkowany induktor CYP1A2[3], umiarkowany induktor CYP2B6[3], silny induktor CYP2C19[3], umiarkowany induktor CYP2C8[3], umiarkowany induktor CYP2C9[3], silny induktor CYP3A4[3], silny induktor P-gp[5], silny induktor UGT1A1[5]

Monitorować

  • miano wiremii HIV (HIV RNA) po każdej zmianie schematu
  • liczba limfocytów CD4
  • czynność wątroby (AST, ALT, bilirubina) podczas leczenia przeciwprątkowego

Bezpieczniejsze alternatywy

ryfabutyna

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Rifampicyna TZF 150 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/rifampicyna-tzf-100058290/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Rifampicyna TZF. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/rifampicyna-tzf-100058290/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKobicystat+ KwetiapinaKwetiapiny nie łączy się z kobicystatem.Nie zaczynaj brać kwetiapiny razem z kobicystatem i jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, ale nie odstawiaj samodzielnie leków na HIV.szybki (godziny)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj brać kwetiapiny razem z kobicystatem i jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, ale nie odstawiaj samodzielnie leków na HIV.

Jeden z twoich leków na HIV (kobicystat) bardzo spowalnia usuwanie kwetiapiny z organizmu. Kwetiapina może się wtedy gromadzić we krwi w ilości kilka razy większej niż zwykle. Grozi to silną sennością, omdleniami, upadkami i groźnymi zaburzeniami rytmu serca. Tych leków nie łączy się ze sobą.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • bardzo silna senność lub trudność z obudzeniem się
  • zawroty głowy i omdlenia przy wstawaniu
  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • drżenie, sztywność mięśni lub mimowolne ruchy
  • splątanie
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Kwetiapiny nie łączy się z kobicystatem[1][2].[3] U pacjenta wymagającego terapii przeciwretrowirusowej wzmacnianej kobicystatem należy zamienić kwetiapinę na lek przeciwpsychotyczny niezależny od CYP3A4 albo, w porozumieniu z lekarzem prowadzącym leczenie HIV, rozważyć schemat przeciwretrowirusowy bez środka wzmacniającego. Jeśli pacjent już przyjmuje oba leki, trzeba pilnie skontaktować się z lekarzem i ocenić objawy przedawkowania kwetiapiny.

Skutek kliniczny

Wielokrotny wzrost stężenia kwetiapiny może nasilić jej działania niepożądane – silną sedację, zawroty głowy, niedociśnienie ortostatyczne z ryzykiem upadków, wydłużenie odstępu QT z ryzykiem arytmii, objawy pozapiramidowe i działanie antycholinergiczne. Kobicystat stosuje się zwykle z darunawirem lub atazanawirem, a inhibitory proteazy HIV same w sobie są przeciwwskazane z kwetiapiną.[3]

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A i z tego powodu zwiększa stężenie w osoczu leków metabolizowanych przez ten izoenzym.[4] Głównym izoenzymem metabolizującym kwetiapinę jest CYP3A4, a silny inhibitor CYP3A4 (ketokonazol) zwiększał AUC kwetiapiny 5- do 8-krotnie.[3] Kobicystat słabo hamuje też CYP2D6, ale dla kwetiapiny ta droga ma znaczenie drugorzędne.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[5], kwetiapina – wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Kwetiapina – słaby inhibitor CYP2D6[6], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[7]
  • Kwetiapina – słaby inhibitor CYP3A4[6], kobicystat – substrat CYP3A4[7]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[7], słaby inhibitor CYP2D6[5], silny inhibitor CYP3A4[5], inhibitor MATE1[7], inhibitor OATP1B1[7], inhibitor OATP1B3[7], inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[7], substrat CYP3A4[7]
  • Kwetiapina: słaby inhibitor CYP1A2[6], słaby inhibitor CYP2C19[6], słaby inhibitor CYP2C9[6], słaby inhibitor CYP2D6[6], słaby inhibitor CYP3A4[6], wrażliwy substrat CYP3A4[5]

Monitorować

  • nadmierna senność i splątanie
  • ciśnienie tętnicze w pozycji stojącej i leżącej
  • EKG z oceną odstępu QT
  • elektrolity (potas, magnez)
  • objawy pozapiramidowe

Bezpieczniejsze alternatywy

olanzapinaamisulpryd

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Pinexet SR 50 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/pinexet-sr-100506470/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Kwetaplex 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/kwetaplex-100206537/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Kwetaplex XR 50 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/kwetaplex-xr-100276779/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Kwetaplex XR. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/kwetaplex-xr-100276779/
  7. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKobicystat+ EplerenonNie stosuj eplerenonu u pacjenta przyjmującego kobicystat.Nie przyjmuj eplerenonu razem z lekiem zawierającym kobicystat i od razu porozmawiaj z lekarzem lub farmaceutą o zamianie leku.opóźniony (dni)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj eplerenonu razem z lekiem zawierającym kobicystat i od razu porozmawiaj z lekarzem lub farmaceutą o zamianie leku.

Kobicystat bardzo silnie spowalnia rozkładanie eplerenonu w organizmie. Eplerenon gromadzi się wtedy we krwi w dużych ilościach i może niebezpiecznie podnieść poziom potasu. Zbyt wysoki potas może zaburzyć pracę serca i nerek. Tych leków nie wolno przyjmować razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • osłabienie lub drętwienie mięśni
  • mrowienie rąk i nóg
  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy i omdlenia przy wstawaniu
  • wyraźnie mniej oddawanego moczu
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Nie stosuj eplerenonu u pacjenta przyjmującego kobicystat. Jeśli potrzebny jest antagonista receptora mineralokortykoidowego, rozważ spironolakton z kontrolą stężenia potasu i czynności nerek. Alternatywnie lekarz prowadzący leczenie HIV może rozważyć schemat przeciwretrowirusowy niewymagający wzmocnienia farmakokinetycznego. Po odstawieniu kobicystatu eplerenon włączaj dopiero po ustąpieniu hamowania CYP3A i kontroluj potas.

Skutek kliniczny

Wielokrotny wzrost stężenia eplerenonu grozi ciężką hiperkaliemią z zaburzeniami rytmu serca, pogorszeniem czynności nerek i niedociśnieniem. Ryzyko jest największe u osób w podeszłym wieku, z zaburzoną czynnością nerek, cukrzycą oraz przyjmujących inhibitory ACE, sartany, trimetoprim lub preparaty potasu.

Mechanizm

Kobicystatu nie łączy się z eplerenonem, bo jako silny inhibitor CYP3A blokuje główną drogę metabolizmu eplerenonu. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i zwiększa stężenie leków metabolizowanych przez ten enzym[1]. Eplerenon jest metabolizowany przez CYP3A4, a silny inhibitor tego enzymu (ketokonazol 200 mg dwa razy na dobę) zwiększał AUC eplerenonu o 441%[2]. Jednoczesne stosowanie eplerenonu z silnymi inhibitorami CYP3A4, w tym z rytonawirem, który działa na CYP3A podobnie jak kobicystat, jest przeciwwskazane[2][3].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[4], eplerenon – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Eplerenon: wrażliwy substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • stężenie potasu w surowicy
  • kreatynina i eGFR
  • ciśnienie tętnicze
  • EKG przy hiperkaliemii

Bezpieczniejsze alternatywy

spironolakton

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Inspra 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/inspra-100162343/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nonpres 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nonpres-100287441/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKobicystat+ IwabradynaNie stosuj iwabradyny razem z kobicystatem.Nie łącz tych leków na własną rękę i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który zmieni leczenie, a do tego czasu nie odstawiaj samodzielnie leków na HIV.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie łącz tych leków na własną rękę i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który zmieni leczenie, a do tego czasu nie odstawiaj samodzielnie leków na HIV.

Lek na HIV z kobicystatem silnie spowalnia usuwanie iwabradyny z organizmu. Stężenie iwabradyny może wtedy wzrosnąć kilkukrotnie, a serce może zacząć bić zbyt wolno. Tych leków nie wolno przyjmować razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • bardzo wolne bicie serca
  • zawroty głowy lub uczucie zbliżającego się omdlenia
  • omdlenie
  • nietypowe zmęczenie lub osłabienie
  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie stosuj iwabradyny razem z kobicystatem. Jednoczesne stosowanie iwabradyny z silnymi inhibitorami CYP3A4, w tym z inhibitorami proteazy HIV wzmacnianymi farmakologicznie, jest przeciwwskazane[1][2]. Gdy pacjent wymaga leczenia przeciwretrowirusowego z kobicystatem, lekarz powinien odstawić iwabradynę albo wspólnie z lekarzem prowadzącym leczenie HIV wybrać schemat bez wzmacniacza farmakokinetycznego. Rytonawir nie jest zamiennikiem, bo również jest przeciwwskazany z iwabradyną[3].

Skutek kliniczny

Spodziewany jest kilkukrotny wzrost stężenia iwabradyny i nasilona bradykardia. Zwiększone stężenia iwabradyny wiążą się z ryzykiem nasilonej bradykardii[3]. Przy współistniejącej hipokaliemii lub wydłużeniu odstępu QT rośnie ryzyko ciężkich arytmii[3].

Mechanizm

Iwabradyny nie łączy się z kobicystatem, bo kobicystat silnie hamuje jedyną drogę jej metabolizmu. Iwabradyna jest metabolizowana wyłącznie przez CYP3A4, a inhibitory tego izoenzymu zwiększają jej stężenie w osoczu[3]. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A[4]. Inne silne inhibitory CYP3A4, ketokonazol i jozamycyna, zwiększały średnie narażenie na iwabradynę od 7 do 8 razy[3].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[5], iwabradyna – wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Iwabradyna – słaby inhibitor CYP3A4[6], kobicystat – substrat CYP3A4[7]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[7], słaby inhibitor CYP2D6[5], silny inhibitor CYP3A4[5], inhibitor MATE1[7], inhibitor OATP1B1[7], inhibitor OATP1B3[7], inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[7], substrat CYP3A4[7]
  • Iwabradyna: słaby inhibitor CYP3A4[6], wrażliwy substrat CYP3A4[5]

Monitorować

  • częstość pracy serca w spoczynku
  • EKG – odstęp QT i zaburzenia przewodzenia
  • stężenie potasu w surowicy
  • objawy bradykardii – zawroty głowy, omdlenia, osłabienie

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawir

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Corlentor 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/corlentor-100309310/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ivabradine Accord 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ivabradine-accord-100391871/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Disocor 2,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/disocor-100359229/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Disocor. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/disocor-100359229/
  7. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKobicystat+ LowastatynaPołączenie jest przeciwwskazane.Nie przyjmuj lowastatyny razem z lekiem zawierającym kobicystat i jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem o zamianie leku na cholesterol, ale nie odstawiaj leków na HIV na własną rękę.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj lowastatyny razem z lekiem zawierającym kobicystat i jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem o zamianie leku na cholesterol, ale nie odstawiaj leków na HIV na własną rękę.

Tych dwóch leków nie wolno przyjmować razem. Kobicystat, który jest składnikiem niektórych leków na HIV, bardzo mocno zwiększa ilość lowastatyny we krwi. To może prowadzić do ciężkiego uszkodzenia mięśni, a nawet nerek.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • ból, kurcze lub osłabienie mięśni bez wyraźnej przyczyny
  • ciemny, brunatny mocz
  • oddawanie mniejszej ilości moczu
  • gorączka i ogólne złe samopoczucie z bólem mięśni
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie jest przeciwwskazane[1][2].[3][4] Przed rozpoczęciem leczenia wzmocnionego kobicystatem należy odstawić lowastatynę i zastąpić ją statyną w niewielkim stopniu zależną od CYP3A4, zaczynając od małej dawki i uwzględniając zalecenia dla stosowanego leku przeciwretrowirusowego. Jeśli leki przyjmowano jednocześnie, należy przerwać lowastatynę, ocenić objawy mięśniowe i oznaczyć aktywność CK.

Skutek kliniczny

Połączenie grozi miopatią i rabdomiolizą. Zwiększona ekspozycja na lowastatynę podnosi ryzyko miopatii.[4] Wzrost stężenia lowastatyny wiąże się z ciężkimi i zagrażającymi życiu działaniami niepożądanymi.[3] Rabdomioliza może prowadzić do ostrego uszkodzenia nerek.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje metabolizm lowastatyny, co prowadzi do dużego wzrostu jej stężenia. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje także nośniki P-gp, BCRP, OATP1B1 i OATP1B3.[3] Lowastatyna jest metabolizowana przez CYP3A4, a silne inhibitory tego enzymu zmniejszają jej wydalanie.[4] Leki metabolizowane w znacznym stopniu przez CYP3A i podlegające intensywnemu metabolizmowi pierwszego przejścia są najbardziej podatne na duże zwiększenie ekspozycji podczas stosowania z kobicystatem.[3]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[5], lowastatyna – wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat – inhibitor OATP1B1[6], lowastatyna – substrat OATP1B1[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[6], słaby inhibitor CYP2D6[5], silny inhibitor CYP3A4[5], inhibitor MATE1[6], inhibitor OATP1B1[6], inhibitor OATP1B3[6], inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6], substrat CYP3A4[6]
  • Lowastatyna: wrażliwy substrat CYP3A4[5], substrat OATP1B1[5]

Monitorować

  • objawy mięśniowe (ból, osłabienie, tkliwość mięśni)
  • aktywność CK przy objawach mięśniowych lub po przypadkowym jednoczesnym stosowaniu
  • czynność nerek i zabarwienie moczu przy podejrzeniu rabdomiolizy

Bezpieczniejsze alternatywy

prawastatynarozuwastatynapitawastatynafluwastatyna

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Lovastin 20 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lovastin-100080071/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Lovasterol 20 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lovasterol-100096942/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Liprox 20 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/liprox-100246614/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKobicystat+ RanolazynaRanolazyny nie łączy się z kobicystatem.Nie przyjmuj tych leków razem i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który dobierze ci inny lek na dławicę piersiową, a leku na HIV nie odstawiaj samodzielnie.szybki (godziny)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tych leków razem i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który dobierze ci inny lek na dławicę piersiową, a leku na HIV nie odstawiaj samodzielnie.

Lek na HIV zawierający kobicystat silnie hamuje usuwanie ranolazyny z organizmu. Ranolazyna gromadzi się wtedy we krwi w dużo większej ilości niż zwykle. Może to wywołać silne zawroty głowy, nudności i groźne zaburzenia rytmu serca. Tych leków nie wolno przyjmować razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silne zawroty głowy
  • nudności lub wymioty
  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Ranolazyny nie łączy się z kobicystatem. Silne inhibitory CYP3A4, w tym inhibitory proteazy HIV, są przeciwwskazane u pacjentów przyjmujących ranolazynę[1][2]. Gdy schemat przeciwretrowirusowy z kobicystatem jest niezbędny, należy odstawić ranolazynę i zastosować inny lek przeciwdławicowy. Alternatywą jest zmiana schematu przeciwretrowirusowego na niewymagający wzmacniacza farmakokinetycznego, wyłącznie w porozumieniu z lekarzem prowadzącym leczenie HIV.

Skutek kliniczny

Wielokrotny wzrost ekspozycji na ranolazynę zwiększa ryzyko zależnych od dawki działań niepożądanych, takich jak nudności i zawroty głowy[1]. Ranolazyna w zależności od stężenia wydłuża odstęp QT, więc rośnie także ryzyko zaburzeń rytmu serca.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A oraz glikoproteinę P i przez to zwiększa stężenie ranolazyny we krwi. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje nośniki, w tym P-gp[3]. Ranolazyna jest substratem CYP3A4 i glikoproteiny P, a inhibitory obu tych szlaków zwiększają jej stężenie w osoczu[1]. Ketokonazol, inny silny inhibitor CYP3A4, zwiększał AUC ranolazyny 3,0–3,9-krotnie[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[4], ranolazyna – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[4], ranolazyna – wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[4], ranolazyna – substrat P-gp[5]
  • Ranolazyna – słaby inhibitor CYP2D6[5], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6]
  • Ranolazyna – słaby inhibitor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[6]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[6], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[6], inhibitor OATP1B1[6], inhibitor OATP1B3[6], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6], substrat CYP3A4[6]
  • Ranolazyna: słaby inhibitor CYP2D6[5], słaby inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[4], inhibitor MATE2-K[4], słaby inhibitor OCT2[4], umiarkowany inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], wrażliwy substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[5]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc, jeśli doszło do jednoczesnego przyjmowania
  • zawroty głowy, nudności, omdlenia, kołatanie serca

Bezpieczniejsze alternatywy

trimetazydynaizosorbidu monoazotan

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ranozek 375 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ranozek-100446030/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ralik 375 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ralik-100474138/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ranozek. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ranozek-100446030/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKobicystat+ LomitapidLomitapidu nie łączy się z kobicystatem ani z innymi silnymi i umiarkowanymi inhibitorami CYP3A4, w tym z inhibitorami proteazy HIV wzmacnianymi kobicystatem.Nie przyjmuj tych leków razem i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który ustali, który lek zmienić lub wstrzymać.szybki (godziny)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tych leków razem i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który ustali, który lek zmienić lub wstrzymać.

Lek wzmacniający leczenie HIV bardzo mocno spowalnia usuwanie z organizmu leku obniżającego cholesterol. Lek na cholesterol może wtedy osiągnąć bardzo wysokie stężenie we krwi i uszkodzić wątrobę lub wywołać silne dolegliwości ze strony żołądka i jelit. Tych leków nie wolno przyjmować razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nasilona biegunka, nudności lub wymioty
  • ból brzucha, zwłaszcza pod prawym łukiem żebrowym
  • zażółcenie skóry lub białek oczu
  • ciemny mocz
  • nietypowe zmęczenie lub brak apetytu
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Lomitapidu nie łączy się z kobicystatem ani z innymi silnymi i umiarkowanymi inhibitorami CYP3A4, w tym z inhibitorami proteazy HIV wzmacnianymi kobicystatem[1]. Jeśli leczenie schematem z kobicystatem jest konieczne, lomitapid należy na ten czas odstawić[1]. Przy długotrwałym leczeniu zakażenia HIV w praktyce trzeba ustalić z lekarzem prowadzącym zmianę schematu przeciwretrowirusowego na niewymagający wzmacniania albo rezygnację z lomitapidu. Rytonawir nie jest bezpieczną zamianą, bo również silnie hamuje CYP3A.

Skutek kliniczny

Wielokrotny wzrost stężenia lomitapidu grozi nasileniem jego działań niepożądanych zależnych od dawki, przede wszystkim uszkodzeniem wątroby ze wzrostem aktywności aminotransferaz i stłuszczeniem wątroby oraz ciężkimi objawami żołądkowo-jelitowymi.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i zwiększa stężenia leków metabolizowanych przez ten enzym[2]. Lomitapid jest w dużym stopniu metabolizowany przez CYP3A4, a silny inhibitor tego enzymu (ketokonazol 200 mg dwa razy na dobę) zwiększył AUC lomitapidu około 27-krotnie i Cmax około 15-krotnie[1]. Podobnego wzrostu ekspozycji należy oczekiwać przy kobicystacie.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], lomitapid – wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Lomitapid – słaby inhibitor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Lomitapid: słaby inhibitor CYP3A4[3], inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[5], drugorzędny szlak substrat CYP2B6[5], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[5], drugorzędny szlak substrat CYP2C8[5], drugorzędny szlak substrat CYP2E1[5], wrażliwy substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • aktywność AlAT i AspAT oraz bilirubina, jeśli doszło do jednoczesnego przyjęcia
  • objawy żołądkowo-jelitowe (biegunka, nudności, wymioty, ból brzucha)
  • stężenie LDL-C po ponownym włączeniu lomitapidu po zmianie schematu przeciwretrowirusowego

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawirbiktegrawir

Kiedy ocena się zmienia

odstep ≥ 12 hlomitapidinne zaleceniePrzyjmowanie lomitapidu w odstępie 12 godzin od dawki leku jest rozwiązaniem tylko dla słabych inhibitorów CYP3A4. Kobicystat jest silnym inhibitorem i odstęp czasowy nie znosi interakcji – połączenie pozostaje przeciwwskazane.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Lojuxta 20 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lojuxta-100311607/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Lojuxta. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/lojuxta-100311607/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKobicystat+ EliglustatU pacjentów słabo metabolizujących przez CYP2D6 połączenie jest przeciwwskazane.Nie zaczynaj przyjmować tych leków razem bez decyzji lekarza i powiedz obu lekarzom – od HIV i od choroby Gauchera – o wszystkich lekach, które bierzesz.szybki (godziny)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj przyjmować tych leków razem bez decyzji lekarza i powiedz obu lekarzom – od HIV i od choroby Gauchera – o wszystkich lekach, które bierzesz.

Kobicystat, który wzmacnia leki na HIV, bardzo mocno podnosi poziom eliglustatu we krwi. Zbyt duża ilość eliglustatu może zaburzać pracę serca i jego rytm. U części osób, zależnie od tego, jak ich organizm rozkłada leki, tych leków nie wolno łączyć.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
  • duszność albo ból w klatce piersiowej
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

U pacjentów słabo metabolizujących przez CYP2D6 połączenie jest przeciwwskazane.[1] U pacjentów o pośrednim lub szybkim metabolizmie połączenie jest przeciwwskazane, jeśli pacjent przyjmuje też silny lub umiarkowany inhibitor CYP2D6, np. paroksetynę, fluoksetynę, bupropion, duloksetynę albo terbinafinę.[1] W pozostałych przypadkach u pacjentów IM i EM połączenie wymaga dużej ostrożności.[1] Przed włączeniem kobicystatu ustal fenotyp CYP2D6 i przejrzyj wszystkie leki pod kątem inhibitorów CYP2D6. Uwzględnij też czynność wątroby, bo jej zaburzenia dodatkowo ograniczają stosowanie eliglustatu z inhibitorami CYP3A.[1] Gdy leczenie przeciwretrowirusowe z kobicystatem jest konieczne, rozważ z lekarzem prowadzącym chorobę Gauchera zmianę terapii albo schemat przeciwretrowirusowy bez wzmacniacza. Jeśli w wyjątkowej sytuacji pacjent IM lub EM pozostaje na obu lekach, kontroluj EKG.

Skutek kliniczny

Duży wzrost stężenia eliglustatu zwiększa ryzyko zaburzeń przewodzenia w sercu – wydłużenia odstępów PR, QRS i QTc – oraz komorowych zaburzeń rytmu. Zagrożenie jest największe u osób słabo metabolizujących przez CYP2D6 oraz u osób przyjmujących równocześnie silny lub umiarkowany inhibitor CYP2D6.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A, który jest drugą po CYP2D6 drogą metabolizmu eliglustatu.[2][1] U osób słabo metabolizujących przez CYP2D6 (PM) CYP3A jest główną drogą eliminacji eliglustatu. Dlatego silny inhibitor CYP3A zwiększa Cmax i AUC0-12 eliglustatu odpowiednio około 4,3- i 6,2-krotnie.[1] U osób o pośrednim lub szybkim metabolizmie (IM, EM) silny inhibitor CYP3A zwiększa Cmax i AUC0-12 eliglustatu odpowiednio około 3,8- i 4,3-krotnie, a dołączenie silnego lub umiarkowanego inhibitora CYP2D6 może zwiększyć ekspozycję do 17- i 25-krotnie.[1] Kobicystat jest tylko słabym inhibitorem CYP2D6.[2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], eliglustat – wrażliwy substrat CYP2D6[3]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], eliglustat – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], eliglustat – substrat P-gp[4]
  • Eliglustat – umiarkowany inhibitor CYP2D6[4], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Eliglustat: umiarkowany inhibitor CYP2D6[4], słaby inhibitor P-gp[4], wrażliwy substrat CYP2D6[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • fenotyp CYP2D6 przed włączeniem
  • EKG – odstępy PR, QRS i QTc
  • kołatanie serca, zawroty głowy, omdlenia
  • inne leki hamujące CYP2D6 lub CYP3A
  • czynność wątroby
  • stężenie potasu i magnezu

Bezpieczniejsze alternatywy

miglustatimiglucerazawelagluceraza alfa

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cerdelga 84 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cerdelga-100335335/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cerdelga. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/cerdelga-100335335/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKobicystat+ GrazoprewirNie łącz grazoprewiru z kobicystatem, również gdy kobicystat jest składnikiem leku złożonego z darunawirem, atazanawirem lub elwitegrawirem.Nie zaczynaj leczenia tym zestawem i jeszcze przed pierwszą dawką powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV i wątroby o obu lekach.szybki (godziny)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj leczenia tym zestawem i jeszcze przed pierwszą dawką powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV i wątroby o obu lekach.

Leku na wirusowe zapalenie wątroby typu C zawierającego grazoprewir nie wolno łączyć z kobicystatem, który wzmacnia niektóre leki na HIV. Kobicystat sprawia, że w organizmie gromadzi się dużo więcej grazoprewiru. To może uszkodzić wątrobę.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zażółcenie skóry lub białek oczu
  • ciemny mocz
  • jasny stolec
  • ból pod prawym łukiem żebrowym
  • nasilone zmęczenie, brak apetytu, nudności
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – transport, PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Nie łącz grazoprewiru z kobicystatem, również gdy kobicystat jest składnikiem leku złożonego z darunawirem, atazanawirem lub elwitegrawirem.[1] Jeżeli pacjent zakażony HIV wymaga leczenia HCV, należy wybrać inny schemat przeciwwirusowy albo inny schemat przeciwretrowirusowy bez leków hamujących OATP1B, w porozumieniu z lekarzem prowadzącym leczenie HIV.

Skutek kliniczny

Połączenie jest przeciwwskazane z powodu istotnego zwiększenia stężenia grazoprewiru w osoczu.[1] Większa ekspozycja na grazoprewir wiąże się z ryzykiem uszkodzenia wątroby, w tym wzrostu aktywności aminotransferaz. Przeciwwskazanie dotyczy całego leku złożonego elbaswiru z grazoprewirem.[1]

Mechanizm

Kobicystat hamuje transportery OATP1B1 i OATP1B3, przez które grazoprewir jest wychwytywany do wątroby, co może istotnie zwiększyć stężenie grazoprewiru w osoczu.[2][1] Kobicystat jest też silnym inhibitorem CYP3A, a grazoprewir jest substratem CYP3A, więc hamowanie metabolizmu dodatkowo zwiększa ekspozycję na grazoprewir.[2][1]

Metabolizm i transportery

  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • przy przypadkowym połączeniu – aktywność aminotransferaz (AlAT) i objawy uszkodzenia wątroby

Bezpieczniejsze alternatywy

raltegrawirdolutegrawirsofosbuwir z welpataswirem

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zepatier 50 mg + 100 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.11.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zepatier-100376883/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKobicystat+ FinerenonPołączenie jest przeciwwskazane i finerenonu nie stosuje się u pacjenta przyjmującego kobicystat.Nie przyjmuj tych leków razem i jak najszybciej powiedz o tym lekarzowi, który przepisał finerenon, oraz lekarzowi leczącemu HIV – nie odstawiaj leków na HIV na własną rękę.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tych leków razem i jak najszybciej powiedz o tym lekarzowi, który przepisał finerenon, oraz lekarzowi leczącemu HIV – nie odstawiaj leków na HIV na własną rękę.

Kobicystat, który wzmacnia działanie leków na HIV, bardzo silnie spowalnia rozkładanie finerenonu w organizmie. Finerenon gromadzi się wtedy we krwi w dużych ilościach. Może to spowodować niebezpieczny wzrost poziomu potasu, który zaburza pracę serca. Tych leków nie wolno przyjmować razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • osłabienie lub drętwienie mięśni
  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy lub omdlenie
  • nudności
  • wyraźnie mniej oddawanego moczu
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie jest przeciwwskazane i finerenonu nie stosuje się u pacjenta przyjmującego kobicystat.[1] Jeśli schemat przeciwretrowirusowy ze wzmocnieniem kobicystatem jest niezbędny, lekarz prowadzący powinien zrezygnować z finerenonu albo, w porozumieniu z lekarzem leczącym zakażenie HIV, rozważyć schemat bez leku wzmacniającego. Zamiana kobicystatu na rytonawir nie rozwiązuje problemu, bo rytonawir także jest przeciwwskazany z finerenonem.[1] Gdy połączenie zostanie wykryte u pacjenta już leczonego, należy pilnie skontaktować się z lekarzem i oznaczyć stężenie potasu w surowicy.

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia finerenonu zwiększa ryzyko hiperkaliemii, która może prowadzić do groźnych zaburzeń rytmu serca, a także ryzyko niedociśnienia i pogorszenia czynności nerek.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, a finerenon jest usuwany prawie wyłącznie przez metabolizm oksydacyjny, w około 90% z udziałem CYP3A4.[2][1] Zahamowanie tego szlaku prowadzi do wyraźnego zwiększenia ekspozycji na finerenon.[1] Już umiarkowany inhibitor CYP3A4, erytromycyna, zwiększał AUC finerenonu 3,5-krotnie, więc po silnym inhibitorze należy oczekiwać jeszcze większego wzrostu.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], finerenon – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], finerenon – substrat P-gp[4]
  • Finerenon – słaby inhibitor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Finerenon: słaby inhibitor CYP2C8[4], słaby inhibitor CYP3A4[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C8[4], wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • stężenie potasu w surowicy
  • eGFR i stężenie kreatyniny
  • ciśnienie tętnicze
  • EKG przy hiperkaliemii

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawir

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Kerendia 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/kerendia-100465400/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Kerendia. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/kerendia-100465400/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKobicystat+ SymwastatynaSymwastatyny nie łączy się z kobicystatem ani z lekami złożonymi zawierającymi kobicystat.Nie przyjmuj symwastatyny razem z kobicystatem i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który dobierze ci inny lek na cholesterol, a leku na HIV nie odstawiaj samodzielnie.opóźniony (dni)rozległe badania

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj symwastatyny razem z kobicystatem i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który dobierze ci inny lek na cholesterol, a leku na HIV nie odstawiaj samodzielnie.

Tych dwóch leków nie wolno przyjmować razem. Lek na HIV zawierający kobicystat sprawia, że lek na cholesterol gromadzi się w organizmie w dużo większej ilości niż zwykle. Może to doprowadzić do groźnego uszkodzenia mięśni i nerek.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • niewyjaśniony ból, osłabienie lub tkliwość mięśni
  • skurcze mięśni
  • ciemny, brunatny mocz
  • wyraźne zmniejszenie ilości oddawanego moczu
  • duże zmęczenie lub gorączka z bólami mięśni
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
rozległe badania

Postępowanie

Symwastatyny nie łączy się z kobicystatem ani z lekami złożonymi zawierającymi kobicystat. Przed włączeniem kobicystatu odstaw symwastatynę i zamień ją na statynę niezależną od CYP3A4, preferencyjnie prawastatynę lub pitawastatynę, a rozuwastatynę stosuj od najmniejszej dawki z ostrożnym jej zwiększaniem. Symwastatynę można wznowić dopiero po zakończeniu leczenia kobicystatem.

Skutek kliniczny

Znacznie rośnie ryzyko miopatii i rabdomiolizy z mioglobinurią i ostrym uszkodzeniem nerek, które może zagrażać życiu. Ryzyko jest największe w pierwszych tygodniach łącznego stosowania i przy wyższych dawkach symwastatyny.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A4 i hamuje też transportery OATP1B1 oraz glikoproteinę P. Symwastatyna przechodzi intensywny metabolizm pierwszego przejścia przez CYP3A4 i jest wrażliwym substratem tego enzymu, dlatego jej zahamowanie powoduje wielokrotny wzrost stężenia symwastatyny i jej aktywnego kwasu w osoczu.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor BCRP[1], symwastatyna – substrat BCRP[2]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], symwastatyna – wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat – inhibitor OATP1B1[1], symwastatyna – substrat OATP1B1[3]
  • Kobicystat – inhibitor OATP1B3[1], symwastatyna – substrat OATP1B3[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[1], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[1], inhibitor OATP1B1[1], inhibitor OATP1B3[1], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[1], substrat CYP3A4[1]
  • Symwastatyna: substrat BCRP[2], wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat OATP1B1[3], substrat OATP1B3[3]

Monitorować

  • bóle, osłabienie i tkliwość mięśni
  • aktywność kinazy kreatynowej (CK) przy objawach mięśniowych
  • barwa moczu i stężenie kreatyniny przy podejrzeniu rabdomiolizy
  • aktywność aminotransferaz

Bezpieczniejsze alternatywy

prawastatynapitawastatynarozuwastatyna

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zocor 10. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zocor-10-100074640/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKobicystat+ DronedaronNie stosuj dronedaronu u pacjenta przyjmującego kobicystat.Jeśli masz przepisane oba leki, nie odstawiaj leków na HIV samodzielnie i jeszcze dziś skontaktuj się z lekarzem w sprawie leku na arytmię.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Jeśli masz przepisane oba leki, nie odstawiaj leków na HIV samodzielnie i jeszcze dziś skontaktuj się z lekarzem w sprawie leku na arytmię.

Tych dwóch leków nie wolno przyjmować razem. Lek wzmacniający leczenie HIV mocno zwiększa ilość leku na arytmię w organizmie. Może to wywołać groźne zaburzenia rytmu serca, omdlenie, a nawet zatrzymanie krążenia.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy, uczucie zbliżającego się omdlenia lub omdlenie
  • bardzo wolne tętno
  • duszność, obrzęki nóg
  • zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport, PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie stosuj dronedaronu u pacjenta przyjmującego kobicystat. Gdy potrzebna jest kontrola rytmu, rozważ z lekarzem prowadzącym leczenie HIV zmianę schematu na niewymagający wzmacniacza farmakokinetycznego albo wybierz lek antyarytmiczny niezależny od CYP3A4 przy kontroli EKG. Gdy kobicystat ma być włączony u pacjenta leczonego dronedaronem, najpierw należy odstawić dronedaron i uwzględnić jego długi okres półtrwania. Wzrostu kreatyniny w pierwszych tygodniach nie traktuj automatycznie jako uszkodzenia nerek.

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia dronedaronu grozi wydłużeniem odstępu QT, częstoskurczem typu torsade de pointes, bradykardią i blokiem przewodzenia. Ryzyko rośnie, gdy kobicystat wzmacnia atazanawir, który sam wydłuża odstęp PR. Narasta też ryzyko działań niepożądanych dronedaronu ze strony wątroby i płuc oraz zaostrzenia niewydolności serca. Wzrost kreatyniny może być błędnie odczytany jako uszkodzenie nerek.

Mechanizm

Kobicystatu nie łączy się z dronedaronem, bo silnie hamuje jego rozkład. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A4, a dronedaron jest metabolizowany głównie przez CYP3A4 i ma wysoki efekt pierwszego przejścia. Zahamowanie tego szlaku wielokrotnie zwiększa ekspozycję na dronedaron. Oba leki hamują też glikoproteinę P, co może dodatkowo zmieniać stężenia leków przyjmowanych razem z kobicystatem. Oba leki hamują wydzielanie kreatyniny w kanalikach nerkowych, więc łącznie podnoszą stężenie kreatyniny w surowicy bez rzeczywistego pogorszenia filtracji.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[1], dronedaron – wrażliwy substrat CYP3A4[1]
  • Dronedaron – umiarkowany inhibitor CYP3A4[1], kobicystat – substrat CYP3A4[2]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[2], słaby inhibitor CYP2D6[1], silny inhibitor CYP3A4[1], inhibitor MATE1[2], inhibitor OATP1B1[2], inhibitor OATP1B3[2], inhibitor P-gp[1], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], substrat CYP3A4[2]
  • Dronedaron: umiarkowany inhibitor CYP3A4[1], inhibitor P-gp[1], wrażliwy substrat CYP3A4[1]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc i PR oraz częstości rytmu
  • potas i magnez w surowicy
  • kreatynina z interpretacją uwzględniającą hamowanie wydzielania kanalikowego
  • aminotransferazy
  • objawy niewydolności serca

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawirsotalol

Źródła

  1. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneKobicystat+ WenetoklaksNie rozpoczynaj leczenia wenetoklaksem ani nie zwiększaj jego dawki w okresie stopniowego zwiększania dawki u pacjenta przyjmującego kobicystat.Nie zaczynaj brać wenetoklaksu, dopóki twój hematolog i lekarz prowadzący leczenie HIV nie wiedzą, że przyjmujesz kobicystat, i nie odstawiaj samodzielnie żadnego z tych leków.szybki (godziny)badania kliniczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj brać wenetoklaksu, dopóki twój hematolog i lekarz prowadzący leczenie HIV nie wiedzą, że przyjmujesz kobicystat, i nie odstawiaj samodzielnie żadnego z tych leków.

Lek na HIV zawierający kobicystat sprawia, że lek przeciwnowotworowy wenetoklaks wolniej usuwa się z organizmu i gromadzi się we krwi. Może to wywołać groźny dla życia stan, w którym komórki nowotworowe rozpadają się zbyt szybko i uszkadzają nerki oraz serce. Zwiększa się też ryzyko poważnych zakażeń. Tych leków zwykle nie łączy się, zwłaszcza na początku leczenia wenetoklaksem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nudności, wymioty lub biegunka
  • skąpe oddawanie moczu lub ciemny mocz
  • skurcze lub drżenie mięśni
  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • splątanie lub drgawki
  • gorączka, dreszcze lub ból gardła
  • nietypowe siniaki lub krwawienia
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Nie rozpoczynaj leczenia wenetoklaksem ani nie zwiększaj jego dawki w okresie stopniowego zwiększania dawki u pacjenta przyjmującego kobicystat. Gdy to możliwe, przed włączeniem wenetoklaksu zmień schemat przeciwretrowirusowy na niewymagający wzmacniacza farmakokinetycznego. Jeśli połączenia nie da się uniknąć po zakończeniu fazy zwiększania dawki, dawkę wenetoklaksu należy istotnie zmniejszyć według decyzji hematologa i ściśle monitorować pacjenta. Po odstawieniu kobicystatu wraca się do wcześniejszej dawki wenetoklaksu dopiero po kilku dniach.

Skutek kliniczny

Gwałtowny wzrost ekspozycji na wenetoklaks zwiększa ryzyko zespołu rozpadu guza, który może prowadzić do ostrej niewydolności nerek, zaburzeń rytmu serca i zgonu. Nasilają się też neutropenia, zakażenia i inne objawy toksyczności hematologicznej.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje izoenzym CYP3A oraz glikoproteinę P, które odpowiadają za eliminację wenetoklaksu. W efekcie stężenie wenetoklaksu w osoczu wielokrotnie wzrasta, a jego działanie cytotoksyczne nasila się.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor BCRP[1], wenetoklaks – substrat BCRP[2]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], wenetoklaks – wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], wenetoklaks – substrat P-gp[2]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[1], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[1], inhibitor OATP1B1[1], inhibitor OATP1B3[1], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[1], substrat CYP3A4[1]
  • Wenetoklaks: inhibitor BCRP[2], słaby inhibitor CYP2C8[2], słaby inhibitor CYP2C9[2], słaby inhibitor OATP1B1[2], słaby inhibitor P-gp[2], słaby inhibitor UGT1A1[2], substrat BCRP[2], wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[2]

Monitorować

  • potas, fosforany, wapń i kwas moczowy w surowicy
  • kreatynina i diureza
  • morfologia krwi z rozmazem (neutrofile, płytki)
  • objawy zakażenia
  • EKG przy zaburzeniach elektrolitowych

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirbiktegrawirraltegrawirdoravirynarilpiwiryna

Kiedy ocena się zmienia

Faza stopniowego zwiększania dawkiczas leczenia · wenetoklaksryzyko rośnieW okresie rozpoczynania leczenia i zwiększania dawki wenetoklaksu ryzyko zespołu rozpadu guza jest największe, dlatego połączenie z kobicystatem jest wykluczone.
Stała dawka po zakończeniu zwiększaniaczas leczenia · wenetoklaksryzyko malejePo zakończeniu fazy zwiększania dawki połączenie jest możliwe tylko przy znacznej redukcji dawki wenetoklaksu ustalonej przez hematologa i ścisłym monitorowaniu morfologii oraz elektrolitów.
Odstawienie kobicystatukolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu powrót do wcześniejszej dawki wenetoklaksu następuje dopiero po kilku dniach, gdy ustąpi hamowanie CYP3A.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Venclyxto. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/venclyxto-100381861/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcja245

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ TriamcynolonNależy unikać łączenia triamcynolonu z kobicystatem, chyba że korzyść przewyższa zwiększone ryzyko ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidu.Nie zaczynaj stosowania triamcynolonu w żadnej postaci bez rozmowy z lekarzem prowadzącym leczenie przeciw HIV i nie odstawiaj go nagle na własną rękę.opóźniony (dni)opisy przypadków

Niekorzystna interakcja

Nie zaczynaj stosowania triamcynolonu w żadnej postaci bez rozmowy z lekarzem prowadzącym leczenie przeciw HIV i nie odstawiaj go nagle na własną rękę.

Kobicystat spowalnia usuwanie triamcynolonu z organizmu, przez co steryd działa silniej i dłużej niż zwykle. Może to wywołać objawy nadmiaru sterydu, takie jak zaokrąglenie twarzy, przybieranie na wadze, obrzęki czy wysokie ciśnienie. Może też osłabić pracę nadnerczy, co daje o sobie znać zwłaszcza po odstawieniu leku. Dotyczy to nie tylko tabletek, ale także zastrzyków, inhalacji, aerozoli do nosa i maści.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zaokrąglenie twarzy
  • szybki przyrost masy ciała
  • obrzęki nóg
  • nowe rozstępy na skórze
  • wysokie ciśnienie krwi
  • wzmożone pragnienie i częste oddawanie moczu
  • silne zmęczenie, osłabienie, zawroty głowy lub nudności po odstawieniu sterydu
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
opisy przypadków

Postępowanie

Należy unikać łączenia triamcynolonu z kobicystatem, chyba że korzyść przewyższa zwiększone ryzyko ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidu.[1] Jeśli połączenie jest konieczne, pacjenta trzeba obserwować w kierunku objawów nadmiaru glikokortykosteroidów.[2] Należy rozważyć kortykosteroid w mniejszym stopniu zależny od CYP3A, np. beklometazon do podawania wziewnego lub donosowego, szczególnie przy długotrwałym leczeniu.[2] Przy stosowaniu na skórę trzeba uwzględnić czynniki zwiększające wchłanianie ogólnoustrojowe, takie jak duża powierzchnia, opatrunek okluzyjny czy uszkodzona skóra.[2] Triamcynolonu nie należy odstawiać nagle po dłuższym skojarzonym stosowaniu.

Skutek kliniczny

Połączenie zwiększa ryzyko ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidu, w tym zespołu Cushinga i zahamowania czynności kory nadnerczy.[2] Dotyczy to także postaci wziewnych, donosowych i podawanych na skórę, jeśli dochodzi do istotnego wchłaniania ogólnoustrojowego.[2] Po odstawieniu triamcynolonu lub kobicystatu może ujawnić się niewydolność kory nadnerczy.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, a triamcynolon jest metabolizowany głównie przez ten enzym.[2] Hamowanie jego rozkładu zwiększa stężenie triamcynolonu w osoczu i wydłuża jego działanie, co prowadzi do zahamowania wydzielania kortyzolu.[2]

Metabolizm i transportery

  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • objawy zespołu Cushinga (zaokrąglenie twarzy, przyrost masy ciała, rozstępy, obrzęki)
  • ciśnienie tętnicze
  • glikemia
  • stężenie potasu w surowicy
  • objawy niewydolności kory nadnerczy po odstawieniu glikokortykosteroidu lub kobicystatu
  • stężenie kortyzolu w surowicy przy podejrzeniu zahamowania osi nadnerczowej

Bezpieczniejsze alternatywy

beklometazon

Kiedy ocena się zmienia

Miejscowa na niewielką powierzchnię zdrowej skóry, krótkodroga podania · triamcynolonryzyko malejeKrótkotrwałe stosowanie na małą powierzchnię nieuszkodzonej skóry bez okluzji wiąże się z małym wchłanianiem ogólnoustrojowym, ale przy dużej powierzchni, okluzji lub uszkodzonej skórze ryzyko rośnie.
Wstrzyknięcie dostawowe lub domięśniowe o przedłużonym działaniudroga podania · triamcynolonryzyko rośniePostacie depot uwalniają triamcynolon przez wiele tygodni, więc zahamowanie jego metabolizmu może powodować długotrwały zespół Cushinga i zahamowanie osi nadnerczowej, którego nie da się szybko przerwać odstawieniem.
Długotrwałe stosowanieczas leczenia · triamcynolonryzyko rośniePrzy długotrwałym leczeniu ryzyko ogólnoustrojowych działań rośnie i zaleca się zamianę na kortykosteroid mniej zależny od CYP3A, np. beklometazon wziewny lub donosowy.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Polcortolon 4 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/polcortolon-100054091/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ BetametazonNależy unikać łączenia betametazonu z kobicystatem, chyba że korzyść przewyższa zwiększone ryzyko ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidów, a wtedy pacjenta trzeba obserwować w kierunku tych działań.Nie łącz tych leków bez wiedzy lekarza, a jeśli musisz je stosować razem, używaj sterydu krótko, w najmniejszej skutecznej ilości i zgłaszaj lekarzowi niepokojące objawy.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie łącz tych leków bez wiedzy lekarza, a jeśli musisz je stosować razem, używaj sterydu krótko, w najmniejszej skutecznej ilości i zgłaszaj lekarzowi niepokojące objawy.

Lek wzmacniający działanie leków przeciw HIV może spowolnić usuwanie betametazonu z organizmu. Steryd zaczyna wtedy działać silniej na cały organizm, nawet jeśli stosujesz go w małej dawce. Po dłuższym czasie może to prowadzić do objawów nadmiaru sterydów i osłabienia pracy nadnerczy. Ryzyko jest największe przy zastrzykach, tabletkach i długim smarowaniu dużych powierzchni skóry.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zaokrąglenie i zaczerwienienie twarzy
  • szybki przyrost masy ciała, zwłaszcza na brzuchu
  • fioletowe rozstępy na skórze
  • osłabienie mięśni
  • duże zmęczenie, zawroty głowy lub nudności po odstawieniu sterydu
  • zwiększone pragnienie i częste oddawanie moczu
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia betametazonu z kobicystatem, chyba że korzyść przewyższa zwiększone ryzyko ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidów, a wtedy pacjenta trzeba obserwować w kierunku tych działań.[1][2] Szczególnie przy długotrwałym leczeniu warto rozważyć kortykosteroid w mniejszym stopniu zależny od CYP3A, np. beklometazon podawany wziewnie lub donosowo.[2] Przy stosowaniu betametazonu na skórę należy ograniczyć czynniki zwiększające wchłanianie ogólnoustrojowe, takie jak duża powierzchnia, opatrunek okluzyjny i długi czas leczenia.[2]

Skutek kliniczny

Rośnie ryzyko ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidów, w tym zespołu Cushinga i zahamowania czynności kory nadnerczy.[2] Ryzyko dotyczy przede wszystkim podania ogólnego, ale nie można go wykluczyć przy stosowaniu na skórę w warunkach zwiększających wchłanianie.[2]

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, a betametazon jest metabolizowany głównie przez CYP3A.[2] Zahamowanie jego metabolizmu może zwiększyć stężenie betametazonu w osoczu i nasilić jego działanie ogólnoustrojowe, co objawia się m.in. zmniejszeniem stężenia kortyzolu w surowicy.[2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], betametazon – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Betametazon: substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • objawy zespołu Cushinga (zaokrąglenie twarzy, przyrost masy ciała, rozstępy, osłabienie mięśni)
  • glikemia
  • ciśnienie tętnicze
  • objawy niedoczynności kory nadnerczy, zwłaszcza po odstawieniu kortykosteroidu

Bezpieczniejsze alternatywy

beklometazon

Kiedy ocena się zmienia

Na skórędroga podania · betametazonryzyko malejePrzy stosowaniu miejscowym na skórę ryzyko ogólnoustrojowe jest mniejsze, ale rośnie przy dużej powierzchni, okluzji, uszkodzonej skórze i długim leczeniu.
Ogólnoustrojowa (doustnie, we wstrzyknięciu)droga podania · betametazonryzyko rośniePrzy podaniu ogólnym ryzyko zespołu Cushinga i zahamowania kory nadnerczy jest największe i należy unikać połączenia, chyba że korzyść przewyższa ryzyko.
Długotrwałe stosowanieczas leczenia · betametazonryzyko rośniePrzy długotrwałym stosowaniu należy szczególnie rozważyć kortykosteroid w mniejszym stopniu zależny od CYP3A.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Celestone 4 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/celestone-100013420/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Betnovate. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/betnovate-100087311/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ DeksametazonNależy unikać łączenia deksametazonu z kobicystatem, chyba że korzyść przewyższa zwiększone ryzyko ogólnoustrojowych działań niepożądanych glikokortykosteroidów, a wtedy pacjenta trzeba obserwować w kierunku tych działań.Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz deksametazon, nie zmieniaj dawek sam i nie przerywaj deksametazonu nagle.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz deksametazon, nie zmieniaj dawek sam i nie przerywaj deksametazonu nagle.

Kobicystat, który wzmacnia leki na HIV, sprawia, że deksametazon dłużej utrzymuje się w organizmie i działa silniej. Przez to łatwiej o jego działania niepożądane, takie jak obrzęki, przybieranie na wadze, wysoki cukier, wysokie ciśnienie i częstsze infekcje. Przy dłuższym stosowaniu deksametazon może też osłabiać działanie leków na HIV.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • obrzęki nóg lub twarzy
  • szybki przyrost masy ciała, zaokrąglenie twarzy
  • wzmożone pragnienie i częste oddawanie moczu
  • bóle głowy lub wysokie ciśnienie
  • osłabienie i skurcze mięśni
  • nawracające infekcje
  • silne zmęczenie, zawroty głowy lub nudności po odstawieniu deksametazonu
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia deksametazonu z kobicystatem, chyba że korzyść przewyższa zwiększone ryzyko ogólnoustrojowych działań niepożądanych glikokortykosteroidów, a wtedy pacjenta trzeba obserwować w kierunku tych działań.[1][2] Krótki kurs lub pojedyncze dawki są zwykle akceptowalne przy kontroli objawów, natomiast przy dłuższym leczeniu warto rozważyć najniższą skuteczną dawkę, czas leczenia ograniczony do minimum i konsultację z lekarzem prowadzącym terapię HIV. Po dłuższym wspólnym stosowaniu deksametazon odstawia się stopniowo ze względu na ryzyko niewydolności nadnerczy.

Skutek kliniczny

Jednoczesne stosowanie zwiększa ryzyko ogólnoustrojowych działań niepożądanych glikokortykosteroidu, takich jak objawy zespołu Cushinga, hiperglikemia, nadciśnienie, zatrzymanie płynów, hipokaliemia, zakażenia i zahamowanie osi podwzgórze–przysadka–nadnercza.[2] Przewlekłe podawanie deksametazonu może dodatkowo osłabić wzmocnienie leków przeciwretrowirusowych i sprzyjać utracie skuteczności terapii HIV oraz powstaniu oporności.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, a deksametazon jest metabolizowany przez CYP3A, więc kobicystat zwiększa ogólnoustrojową ekspozycję na deksametazon[3].[4] Deksametazon wymieniany jest wśród inhibitorów CYP3A4 obok ketokonazolu, itrakonazolu, rytonawiru i kobicystatu jako lek, którego działania ogólnoustrojowe nasilają się.[2] Deksametazon sam indukuje CYP3A i obniża stężenia niektórych inhibitorów proteazy HIV w osoczu.[1] Przy dłuższym stosowaniu może więc obniżać stężenia kobicystatu i wzmacnianego nim darunawiru lub atazanawiru.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[5], deksametazon – substrat CYP3A4[6]
  • Deksametazon – umiarkowany induktor CYP3A4[6], kobicystat – substrat CYP3A4[7]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[7], słaby inhibitor CYP2D6[5], silny inhibitor CYP3A4[5], inhibitor MATE1[7], inhibitor OATP1B1[7], inhibitor OATP1B3[7], inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[7], substrat CYP3A4[7]
  • Deksametazon: umiarkowany induktor CYP3A4[6], substrat CYP3A4[6]

Monitorować

  • objawy cushingoidalne (obrzęki, przyrost masy ciała, zaokrąglenie twarzy)
  • glikemia
  • ciśnienie tętnicze
  • stężenie potasu w surowicy
  • objawy zakażeń
  • objawy niewydolności nadnerczy po odstawieniu
  • wiremia HIV przy dłuższym stosowaniu deksametazonu

Kiedy ocena się zmienia

Pojedyncza dawka lub krótki kurs kilkudniowyczas leczenia · deksametazonryzyko malejePrzy pojedynczej dawce lub krótkim kursie ryzyko istotnych działań ogólnoustrojowych i indukcji CYP3A jest mniejsze, wystarcza zwykle obserwacja objawów.
Leczenie przewlekłeczas leczenia · deksametazonryzyko rośniePrzewlekłe stosowanie zwiększa ryzyko zespołu Cushinga i zahamowania osi nadnerczowej oraz możliwość obniżenia stężeń kobicystatu i wzmacnianego leku przeciwretrowirusowego. Konieczna konsultacja z lekarzem prowadzącym terapię HIV.
Miejscowo (na skórę, do oka, do ucha)droga podania · deksametazonryzyko malejePrzy podaniu miejscowym ekspozycja ogólnoustrojowa jest mała, ale przy długim stosowaniu na dużą powierzchnię lub często do oka nie można wykluczyć działań ogólnoustrojowych.
Dawki immunosupresyjnedawka · deksametazonryzyko rośnieDuże dawki nasilają ryzyko zakażeń, hiperglikemii i innych działań ogólnoustrojowych, które kobicystat dodatkowo wzmacnia.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Pabi-Dexamethason 500 mcg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/pabi-dexamethason-100018356/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dexamethasone Zentiva 1 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dexamethasone-zentiva-100459163/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dexamethasone Krka 4 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dexamethasone-krka-100334057/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dexamethasone Krka. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/dexamethasone-krka-100334057/
  7. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ DifenhydraminaU pacjenta przyjmującego kobicystat najlepiej unikać difenhydraminy i wybrać lek bez tej interakcji.Nie przyjmuj difenhydraminy razem z kobicystatem bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą, którzy dobiorą ci bezpieczniejszy lek.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie przyjmuj difenhydraminy razem z kobicystatem bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą, którzy dobiorą ci bezpieczniejszy lek.

Kobicystat, lek stosowany w leczeniu zakażenia HIV, może spowolnić usuwanie difenhydraminy z organizmu. Difenhydramina działa wtedy silniej i dłużej. Możesz być bardzo senny, mieć suchość w ustach, zaparcia, kłopoty z oddawaniem moczu lub czuć się zdezorientowany.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • bardzo silna senność lub trudność z obudzeniem się
  • splątanie, dezorientacja
  • trudność z oddaniem moczu
  • kołatanie serca, zawroty głowy lub omdlenie
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

U pacjenta przyjmującego kobicystat najlepiej unikać difenhydraminy i wybrać lek bez tej interakcji.[1] Jeśli doraźne podanie jest konieczne, zastosuj najmniejszą skuteczną dawkę przez możliwie krótki czas i obserwuj pacjenta pod kątem nadmiernej sedacji oraz działań przeciwcholinergicznych. Gdy difenhydramina służy jako lek nasenny, skieruj pacjenta do lekarza prowadzącego terapię przeciwretrowirusową, bo wybór leków nasennych przy kobicystacie jest ograniczony.

Skutek kliniczny

Wyższe stężenie difenhydraminy może nasilać senność, zaburzenia koncentracji i objawy przeciwcholinergiczne, takie jak suchość w ustach, zaparcia, zatrzymanie moczu i splątanie. Difenhydramina wydłuża odstęp QT, więc wzrost jej stężenia teoretycznie zwiększa także ryzyko zaburzeń rytmu serca.

Mechanizm

Difenhydramina jest substratem CYP2D6 o wysokim powinowactwie do tego enzymu, dlatego należy unikać jej łączenia z inhibitorami CYP2D6.[1] Kobicystat jest słabym inhibitorem CYP2D6 i może zwiększać stężenia w osoczu leków metabolizowanych przez ten enzym.[2] W efekcie można oczekiwać wzrostu stężenia difenhydraminy i nasilenia jej działania.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], difenhydramina – substrat CYP2D6[4]
  • Difenhydramina – inhibitor CYP2D6[4], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Difenhydramina: inhibitor CYP2D6[4], substrat CYP2D6[4]

Monitorować

  • nasilenie senności i zaburzenia sprawności psychoruchowej
  • objawy przeciwcholinergiczne (suchość w ustach, zaparcia, zatrzymanie moczu)
  • splątanie, zwłaszcza u osób starszych
  • kołatanie serca, omdlenia (możliwe wydłużenie QT)

Bezpieczniejsze alternatywy

cetyryzynalewocetyryzyna

Kiedy ocena się zmienia

Regularne stosowanie przez kilka dni lub dłużejczas leczenia · difenhydraminaryzyko rośniePrzy regularnym stosowaniu difenhydraminy jej kumulacja w warunkach zahamowania CYP2D6 jest bardziej prawdopodobna niż przy pojedynczej dawce.
wiek ≥ 65 latpacjentryzyko rośnieU osób starszych nasilone działanie przeciwcholinergiczne i sedacja zwiększają ryzyko splątania, upadków i zatrzymania moczu.
Wolny metabolizm CYP2D6dawka · pacjentryzyko rośnieU osób (bardzo) wolno metabolizujących z udziałem CYP2D6 difenhydraminę podaje się ostrożnie, a dodatkowe zahamowanie enzymu przez kobicystat może jeszcze zwiększyć jej ekspozycję.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nodisen 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nodisen-100391150/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nodisen. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/nodisen-100391150/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ FlutykazonUnikaj łączenia flutykazonu z kobicystatem, chyba że korzyść przewyższa ryzyko ogólnoustrojowych działań kortykosteroidów.Nie odstawiaj samodzielnie żadnego z leków, tylko porozmawiaj z lekarzem lub farmaceutą o zamianie flutykazonu na bezpieczniejszy lek.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj samodzielnie żadnego z leków, tylko porozmawiaj z lekarzem lub farmaceutą o zamianie flutykazonu na bezpieczniejszy lek.

Kobicystat sprawia, że organizm znacznie wolniej usuwa flutykazon, nawet ten z inhalatora lub sprayu do nosa. Lek gromadzi się wtedy we krwi i może działać jak steroid w tabletkach na cały organizm. Po kilku tygodniach może to prowadzić do zaokrąglenia twarzy, przybierania na wadze i osłabienia pracy nadnerczy. Często można zamienić flutykazon na inny lek wziewny, który nie daje takiego problemu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zaokrąglenie i zaczerwienienie twarzy
  • szybki przyrost masy ciała, zwłaszcza na brzuchu i karku
  • fioletowe rozstępy na skórze
  • silne zmęczenie i osłabienie mięśni
  • zawroty głowy, nudności, omdlenia
  • wysokie ciśnienie lub wysoki cukier we krwi
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Unikaj łączenia flutykazonu z kobicystatem, chyba że korzyść przewyższa ryzyko ogólnoustrojowych działań kortykosteroidów[1]. Rozważ zamianę na kortykosteroid w mniejszym stopniu zależny od CYP3A, np. beklometazon wziewny lub donosowy, szczególnie przy długotrwałym leczeniu[1]. Jeśli połączenie jest konieczne, obserwuj pacjenta w kierunku ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidów[2]. Długotrwałego stosowania z silnymi inhibitorami CYP3A należy unikać, jeśli to możliwe[3]. Przy kortykosteroidach na skórę zwróć uwagę na sytuacje zwiększające wchłanianie ogólnoustrojowe[1].

Skutek kliniczny

Jednoczesne stosowanie zwiększa ryzyko ogólnoustrojowych działań kortykosteroidów, w tym zespołu Cushinga i zahamowania czynności kory nadnerczy, także przy podaniu wziewnym lub donosowym[1]. Przy innym silnym inhibitorze CYP3A, rytonawirze, opisano po wprowadzeniu do obrotu klinicznie istotne przypadki zespołu Cushinga i niewydolności kory nadnerczy u pacjentów stosujących flutykazon wziewnie lub donosowo[3]. Ketokonazol zwiększył ekspozycję na wziewny flutykazon o 150% i nasilił spadek stężenia kortyzolu[3].

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A[1][4]. Propionian flutykazonu po inhalacji ma małe stężenia w osoczu dzięki nasilonemu metabolizmowi pierwszego przejścia i dużemu klirensowi zależnemu od CYP3A4 w jelicie i wątrobie[3]. Zahamowanie CYP3A znosi tę barierę, przez co rośnie ogólnoustrojowa ekspozycja na flutykazon i nasila się hamowanie osi podwzgórze–przysadka–nadnercza[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[5], flutykazon – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[6]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[7], słaby inhibitor CYP2D6[5], silny inhibitor CYP3A4[5], inhibitor MATE1[7], inhibitor OATP1B1[7], inhibitor OATP1B3[7], inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[7], substrat CYP3A4[7]
  • Flutykazon: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[6]

Monitorować

  • objawy zespołu Cushinga (przyrost masy ciała, twarz księżycowata, rozstępy, nadciśnienie)
  • objawy niewydolności kory nadnerczy (osłabienie, spadki ciśnienia, nudności, hipoglikemia)
  • stężenie kortyzolu w surowicy przy podejrzeniu zahamowania osi
  • glikemia i ciśnienie tętnicze

Bezpieczniejsze alternatywy

beklometazon

Kiedy ocena się zmienia

Długotrwałe stosowanieczas leczenia · flutykazonryzyko rośniePrzy długotrwałym łączeniu ryzyko zespołu Cushinga i zahamowania kory nadnerczy rośnie, dlatego szczególnie wtedy należy zamienić flutykazon na beklometazon.
Na skórędroga podania · flutykazoninne zaleceniePrzy flutykazonie na skórę ryzyko zależy od warunków zwiększających wchłanianie ogólnoustrojowe, takich jak duża powierzchnia, opatrunek okluzyjny czy uszkodzona skóra.
Odstawienie kobicystatu lub flutykazonu po długim łączeniukolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo dłuższym łączeniu nagłe odstawienie flutykazonu może ujawnić zahamowanie czynności kory nadnerczy, dlatego zmianę należy przeprowadzić pod kontrolą lekarza.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Flurhinal 125 mcg/dawkę inh., aerozol inhalacyjny, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/flurhinal-100345894/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Flixotide 50 mcg/dawkę inh., aerozol inhalacyjny, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/flixotide-100099225/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Flutixon 125 mcg/dawkę inh., proszek do inhalacji w kapsułce twardej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/flutixon-100228272/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Flixotide. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/flixotide-100099225/
  7. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ BudezonidNależy unikać łączenia budezonidu z kobicystatem, chyba że korzyść przewyższa zwiększone ryzyko ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidów.Nie przerywaj samodzielnie żadnego z leków, tylko powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie kobicystatem, że stosujesz budezonid, i zapytaj, czy zamienić go na inny steryd.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie przerywaj samodzielnie żadnego z leków, tylko powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie kobicystatem, że stosujesz budezonid, i zapytaj, czy zamienić go na inny steryd.

Kobicystat spowalnia rozkładanie budezonidu w organizmie, więc steryd może się gromadzić we krwi, nawet gdy stosujesz go do nosa albo w inhalacji. Nadmiar sterydu może po czasie powodować m.in. zaokrąglenie twarzy, przybieranie na wadze, osłabienie i zaburzenia pracy nadnerczy. Dlatego tych leków zwykle się nie łączy, a lekarz może zamienić budezonid na inny steryd.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zaokrąglenie twarzy i przybieranie na wadze w okolicy brzucha
  • rozstępy lub łatwe powstawanie siniaków
  • silne zmęczenie, osłabienie mięśni
  • zawroty głowy, nudności, spadki ciśnienia
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia budezonidu z kobicystatem, chyba że korzyść przewyższa zwiększone ryzyko ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidów.[1][2] Gdy połączenie jest konieczne, pacjenta obserwuje się w kierunku ogólnoustrojowych działań kortykosteroidów.[3] Należy rozważyć glikokortykosteroid, którego metabolizm w mniejszym stopniu zależy od CYP3A, np. beklometazon wziewny lub donosowy, szczególnie przy długotrwałym leczeniu.[3]

Skutek kliniczny

Rośnie ryzyko ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidów, w tym zespołu Cushinga i zahamowania czynności kory nadnerczy, również przy podaniu wziewnym i donosowym.[3][4] Zahamowanie czynności nadnerczy może dawać fałszywie ujemne wyniki testu stymulacji ACTH.[1]

Mechanizm

Budezonid jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, a kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A.[1][3] Hamowanie tego szlaku zwiększa stężenie budezonidu w osoczu, co obniża stężenie kortyzolu w surowicy.[3]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[5], budezonid – wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[6], słaby inhibitor CYP2D6[5], silny inhibitor CYP3A4[5], inhibitor MATE1[6], inhibitor OATP1B1[6], inhibitor OATP1B3[6], inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6], substrat CYP3A4[6]
  • Budezonid: wrażliwy substrat CYP3A4[5]

Monitorować

  • objawy zespołu Cushinga (zaokrąglenie twarzy, przyrost masy ciała, rozstępy, łatwe siniaczenie)
  • objawy zahamowania czynności kory nadnerczy (osłabienie, zmęczenie, spadki ciśnienia, nudności)
  • stężenie kortyzolu w surowicy przy długotrwałym łączeniu
  • glikemia i ciśnienie tętnicze

Bezpieczniejsze alternatywy

beklometazon

Kiedy ocena się zmienia

czas leczenia ≤ 2 tygodniebudezonidryzyko malejePrzy krótkotrwałym leczeniu budezonidem (1–2 tygodnie) zwiększenie stężenia ma ograniczone znaczenie kliniczne, ale należy je uwzględnić przy leczeniu długotrwałym.
Długotrwałe leczenieczas leczenia · budezonidinne zaleceniePrzy długotrwałym stosowaniu szczególnie zaleca się zamianę na beklometazon wziewny lub donosowy.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tafen Nasal 50 mcg/dawkę donosową, aerozol do nosa, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tafen-nasal-100193734/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Benodil 0,125 mg/ml, zawiesina do nebulizacji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/benodil-100334531/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nebbud 0,25 mg/ml, zawiesina do nebulizacji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nebbud-100285755/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ CyklezonidNależy unikać łączenia cyklezonidu z kobicystatem, chyba że korzyść z leczenia przeważa nad zwiększonym ryzykiem ogólnoustrojowych działań niepożądanych kortykosteroidów.Powiedz lekarzowi, który przepisał ci inhalator, że przyjmujesz leki na HIV, i nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z leków.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi, który przepisał ci inhalator, że przyjmujesz leki na HIV, i nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z leków.

Lek wzmacniający działanie leków na HIV spowalnia rozkładanie wziewnego leku sterydowego w organizmie. Przez to więcej sterydu może przedostawać się do krwi i działać na cały organizm, a nie tylko na płuca. Przy dłuższym stosowaniu może to prowadzić do przybierania na wadze, zaokrąglenia twarzy, osłabienia czy problemów z cukrem we krwi. Takie połączenie stosuje się tylko wtedy, gdy lekarz uzna, że korzyść jest większa niż ryzyko.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zaokrąglenie twarzy lub przyrost masy ciała
  • łatwe powstawanie siniaków lub nowe rozstępy na skórze
  • osłabienie mięśni lub stałe zmęczenie
  • zawroty głowy, nudności lub osłabienie po zmniejszeniu dawki sterydu
  • wzmożone pragnienie i częste oddawanie moczu
  • wolniejsze rośnięcie u dziecka
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia cyklezonidu z kobicystatem, chyba że korzyść z leczenia przeważa nad zwiększonym ryzykiem ogólnoustrojowych działań niepożądanych kortykosteroidów.[1] Jeżeli połączenie jest konieczne, pacjenta należy kontrolować pod kątem ogólnoustrojowych działań niepożądanych kortykosteroidów.[1] Warto rozważyć stosowanie najmniejszej skutecznej dawki cyklezonidu albo zmianę wziewnego kortykosteroidu w porozumieniu z lekarzem prowadzącym leczenie przeciwretrowirusowe.

Skutek kliniczny

Wzrost ekspozycji na czynny metabolit cyklezonidu zwiększa ryzyko ogólnoustrojowych działań niepożądanych kortykosteroidów – objawów zespołu Cushinga, supresji osi podwzgórze–przysadka–nadnercza, zaburzeń gospodarki węglowodanowej, utraty masy kostnej i zahamowania wzrostu u dzieci.[1] Ryzyko narasta wraz z dawką wziewnego kortykosteroidu i czasem trwania leczenia.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A. Czynny metabolit cyklezonidu (M1, dezizobutyrylo-cyklezonid) jest przekształcany głównie przez CYP3A4, dlatego zahamowanie tego enzymu zwiększa jego ekspozycję ogólnoustrojową.[1] Przy jednoczesnym podawaniu ketokonazolu, innego silnego inhibitora CYP3A4, stężenie M1 w stanie stacjonarnym wzrosło około 3,5-raza, a stężenie cyklezonidu nie uległo zmianie.[1] Podobnego efektu należy oczekiwać po kobicystacie.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[2], cyklezonid – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[2], silny inhibitor CYP3A4[2], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Cyklezonid: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • objawy zespołu Cushinga (zaokrąglenie twarzy, przyrost masy ciała, rozstępy, łatwe siniaczenie)
  • objawy niewydolności kory nadnerczy, zwłaszcza po odstawieniu lub zmniejszeniu dawki kortykosteroidu
  • stężenie kortyzolu w surowicy przy długotrwałym leczeniu
  • glikemia
  • ciśnienie tętnicze
  • wzrost u dzieci i młodzieży
  • gęstość mineralna kości przy długotrwałym stosowaniu

Bezpieczniejsze alternatywy

beklometazon

Kiedy ocena się zmienia

Duże dawki wziewnedawka · cyklezonidryzyko rośnieIm większa dawka cyklezonidu, tym większa ekspozycja ogólnoustrojowa na czynny metabolit i większe ryzyko działań układowych przy zahamowaniu CYP3A.
Leczenie długotrwałeczas leczenia · cyklezonidryzyko rośnieDziałania ogólnoustrojowe kortykosteroidów, w tym supresja nadnerczy i utrata masy kostnej, narastają przy wielotygodniowym i wielomiesięcznym łączeniu z kobicystatem.
Dzieci i młodzieżwiek · pacjentryzyko rośnieU dzieci i młodzieży zwiększona ekspozycja na kortykosteroid może hamować wzrastanie, dlatego wymagana jest regularna kontrola wzrostu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cyxodil 80 mcg/dawkę inh., aerozol inhalacyjny, roztwór. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cyxodil-100460243/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cyxodil. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/cyxodil-100460243/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ PrednizolonNależy unikać łączenia prednizolonu z kobicystatem, chyba że korzyść przewyższa zwiększone ryzyko ogólnoustrojowych działań niepożądanych glikokortykosteroidów.Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz prednizolon, i nie odstawiaj żadnego z tych leków na własną rękę.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz prednizolon, i nie odstawiaj żadnego z tych leków na własną rękę.

Kobicystat spowalnia rozkładanie prednizolonu w organizmie. Przez to steryd może działać silniej i częściej wywoływać działania niepożądane, takie jak obrzęki, przyrost masy ciała, wzrost cukru i ciśnienia czy większa podatność na infekcje. Tych leków zwykle się nie łączy, chyba że lekarz uzna to za konieczne i będzie cię uważnie obserwować.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zaokrąglenie twarzy i szybki przyrost masy ciała
  • obrzęki nóg lub dłoni
  • wzmożone pragnienie i częste oddawanie moczu
  • osłabienie mięśni lub skurcze
  • częste lub długo niegojące się infekcje
  • silne zmęczenie, zawroty głowy lub nudności po zmniejszeniu dawki sterydu
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia prednizolonu z kobicystatem, chyba że korzyść przewyższa zwiększone ryzyko ogólnoustrojowych działań niepożądanych glikokortykosteroidów[1][2]. Jeśli połączenie jest konieczne, pacjenta należy obserwować w kierunku ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidów[1]. Warto stosować najmniejszą skuteczną dawkę prednizolonu przez możliwie krótki czas i uzgodnić leczenie z lekarzem prowadzącym terapię przeciwretrowirusową.

Skutek kliniczny

Spodziewane jest zwiększenie ryzyka ogólnoustrojowych działań niepożądanych glikokortykosteroidów[1][2]. Mogą to być objawy zespołu Cushinga, hiperglikemia, wzrost ciśnienia tętniczego, zatrzymanie płynów, hipokaliemia, większa podatność na zakażenia oraz zahamowanie osi podwzgórze–przysadka–nadnercza.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A[3], a prednizolon jest w części metabolizowany przez CYP3A4. Hamowanie tej drogi może zwiększać ekspozycję na prednizolon i nasilać jego działanie ogólnoustrojowe[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[4], prednizolon – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[6], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[6], inhibitor OATP1B1[6], inhibitor OATP1B3[6], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6], substrat CYP3A4[6]
  • Prednizolon: substrat CYP3A4[5]

Monitorować

  • objawy zespołu Cushinga (zaokrąglenie twarzy, przyrost masy ciała, obrzęki)
  • stężenie glukozy we krwi
  • ciśnienie tętnicze
  • stężenie potasu w surowicy
  • objawy zakażeń
  • objawy niewydolności kory nadnerczy po odstawieniu glikokortykosteroidu

Kiedy ocena się zmienia

Krótkotrwałe leczenieczas leczenia · prednizolonryzyko malejePrzy krótkim kursie prednizolonu ryzyko kumulacji działań ogólnoustrojowych jest mniejsze, ale obserwacja pacjenta nadal jest zalecana.
Leczenie przewlekłeczas leczenia · prednizolonryzyko rośniePrzy długotrwałym stosowaniu prednizolonu rośnie ryzyko zespołu Cushinga i zahamowania osi podwzgórze–przysadka–nadnercza, dlatego monitorowanie powinno być regularne.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Predasol 5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/predasol-100373643/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Encortolon 5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/encortolon-100022010/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Predasol. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/predasol-100373643/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ SalmeterolNie łącz salmeterolu z kobicystatem.Nie odstawiaj samodzielnie żadnego z leków, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, który może zamienić inhalator na bezpieczniejszy.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj samodzielnie żadnego z leków, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, który może zamienić inhalator na bezpieczniejszy.

Lek wzmacniający leczenie HIV (kobicystat) spowalnia usuwanie salmeterolu z organizmu. Salmeterol może wtedy gromadzić się we krwi i silniej działać na serce. Może to wywołać kołatanie serca albo groźne zaburzenia rytmu serca. Tych leków zwykle się nie łączy.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • przyspieszone tętno
  • zawroty głowy lub omdlenie
  • drżenie rąk
  • osłabienie lub skurcze mięśni
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Nie łącz salmeterolu z kobicystatem.[1] Jeśli połączenia nie da się uniknąć, stosuj je tylko wtedy, gdy korzyść przeważa nad ryzykiem działań ogólnoustrojowych salmeterolu, i monitoruj pacjenta.[2] Preferowaną opcją jest zamiana salmeterolu na długo działający beta2-mimetyk niezależny od CYP3A, np. formoterol.

Skutek kliniczny

Wzrost ogólnoustrojowej ekspozycji na salmeterol zwiększa ryzyko działań niepożądanych, takich jak wydłużenie odstępu QTc i kołatanie serca.[2] Zwiększenie stężenia salmeterolu w osoczu wiąże się z możliwością wystąpienia ciężkich i zagrażających życiu działań niepożądanych.[1]

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje metabolizm salmeterolu, który jest substratem tego enzymu.[1] Silny inhibitor CYP3A4 (ketokonazol) zwiększał AUC salmeterolu 15-krotnie, a Cmax 1,4-krotnie, i podobnego efektu należy oczekiwać przy innych silnych inhibitorach CYP3A4.[2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], salmeterol – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Salmeterol: wrażliwy substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc
  • częstość akcji serca i kołatanie serca
  • stężenie potasu we krwi

Bezpieczniejsze alternatywy

formoterol

Kiedy ocena się zmienia

Inhalator złożony z flutikazonempostać · salmeterolryzyko rośnieFlutikazon jest substratem CYP3A i jego ekspozycja również rośnie przy kobicystacie, co dokłada ryzyko ogólnoustrojowych działań kortykosteroidu, w tym zespołu Cushinga i zahamowania czynności nadnerczy.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Serevent 25 mcg/dawkę inh., aerozol wziewny, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/serevent-100164566/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Serevent. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/serevent-100164566/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ ErytromycynaUnikaj łączenia erytromycyny z kobicystatem i rozważ antybiotyk, który nie zależy od CYP3A i jej nie hamuje.Powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz leki przeciwwirusowe z kobicystatem, zanim zaczniesz brać erytromycynę, i nie odstawiaj żadnego z leków bez porozumienia z lekarzem.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz leki przeciwwirusowe z kobicystatem, zanim zaczniesz brać erytromycynę, i nie odstawiaj żadnego z leków bez porozumienia z lekarzem.

Te dwa leki nawzajem utrudniają organizmowi ich rozkładanie, przez co we krwi może być ich więcej niż zwykle. Wtedy łatwiej o działania niepożądane antybiotyku, w tym groźne zaburzenia rytmu serca. Lekarz zwykle może dobrać inny antybiotyk, który nie wchodzi w taką interakcję.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy lub omdlenie
  • silne nudności, wymioty lub biegunka
  • zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Unikaj łączenia erytromycyny z kobicystatem i rozważ antybiotyk, który nie zależy od CYP3A i jej nie hamuje. Jeśli erytromycyna jest niezbędna, stosuj możliwie krótko, przed włączeniem wykonaj EKG oraz oznacz potas i magnez, a erytromycyny nie podawaj przy wydłużonym odstępie QT w wywiadzie, hipokaliemii lub hipomagnezemii.[1] Sprawdź pełną listę leków pacjenta, ponieważ kobicystat jest częścią schematu przeciwretrowirusowego i wiele innych leków może wejść w interakcję z obydwoma lekami.[2]

Skutek kliniczny

Wyższe stężenie erytromycyny zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QT i komorowych zaburzeń rytmu, w tym torsades de pointes, a także działań niepożądanych ze strony przewodu pokarmowego i wątroby.[1] Wzrost stężenia kobicystatu może dodatkowo nasilać jego hamujący wpływ na metabolizm innych przyjmowanych leków, w tym wzmacnianego leku przeciwretrowirusowego.[2]

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A oraz hamuje P-gp, dlatego zwiększa stężenie w osoczu leków metabolizowanych przez CYP3A, do których należy erytromycyna.[2] Erytromycyna sama hamuje CYP3A i zwiększa stężenie leków metabolizowanych z udziałem cytochromu P-450, a kobicystat jest substratem CYP3A.[1] Inhibitory CYP3A mogą więc zwiększać stężenie kobicystatu w osoczu.[2] Hamowanie jest dwukierunkowe, a jego największym skutkiem klinicznym jest wzrost ekspozycji na erytromycynę.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Erytromycyna – umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Erytromycyna: umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], inhibitor P-gp[3]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc przed leczeniem i w jego trakcie
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • aktywność aminotransferaz przy dłuższym leczeniu
  • objawy działań niepożądanych innych leków metabolizowanych przez CYP3A

Bezpieczniejsze alternatywy

azytromycyna

Kiedy ocena się zmienia

Dożylnadroga podania · erytromycynaryzyko rośniePodanie dożylne erytromycyny daje wyższe stężenia we krwi i większe ryzyko wydłużenia QT, dlatego przy tej drodze podania monitorowanie EKG jest szczególnie ważne.
Miejscowa (skóra)postać · erytromycynaryzyko malejeErytromycyna stosowana na skórę wchłania się w minimalnym stopniu, więc interakcja z kobicystatem nie ma znaczenia klinicznego.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Davercin 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/davercin-100017173/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ MetyloprednizolonNależy unikać łączenia metyloprednizolonu z kobicystatem, chyba że korzyść przewyższa zwiększone ryzyko ogólnoustrojowych działań niepożądanych glikokortykosteroidów.Powiedz lekarzowi, który przepisuje metyloprednizolon, że przyjmujesz leki z kobicystatem, i nie odstawiaj żadnego z tych leków na własną rękę.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi, który przepisuje metyloprednizolon, że przyjmujesz leki z kobicystatem, i nie odstawiaj żadnego z tych leków na własną rękę.

Kobicystat, który wzmacnia działanie leków na HIV, spowalnia rozkładanie metyloprednizolonu w organizmie. Przez to steroid może działać silniej i dłużej, niż powinien. Może to nasilić jego działania niepożądane, na przykład obrzęki, wzrost cukru i ciśnienia czy osłabienie mięśni.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zaokrąglenie twarzy i szybki przyrost masy ciała
  • obrzęki nóg
  • nadmierne pragnienie i częste oddawanie moczu
  • bóle głowy lub wysokie ciśnienie
  • osłabienie mięśni
  • częste lub trudno gojące się zakażenia
  • silne zmęczenie, zawroty głowy lub nudności po zmniejszeniu dawki steroidu
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia metyloprednizolonu z kobicystatem, chyba że korzyść przewyższa zwiększone ryzyko ogólnoustrojowych działań niepożądanych glikokortykosteroidów[1]. Jeśli połączenie jest konieczne, pacjenta należy obserwować w celu wykrycia ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidów[2]. Warto rozważyć najmniejszą skuteczną dawkę i możliwie krótki czas leczenia metyloprednizolonem albo zamianę na glikokortykosteroid mniej zależny od CYP3A. Leczenia przeciwretrowirusowego nie przerywa się samodzielnie.

Skutek kliniczny

Spodziewane jest zwiększenie ryzyka ogólnoustrojowych działań niepożądanych glikokortykosteroidów[2]. Mogą to być objawy zespołu Cushinga, hiperglikemia, nadciśnienie tętnicze, zatrzymanie płynów, hipokaliemia, miopatia, zwiększona podatność na zakażenia oraz zahamowanie osi podwzgórze–przysadka–nadnercza z ryzykiem niewydolności nadnerczy po odstawieniu steroidu.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje glikoproteinę P[3]. Metyloprednizolon jest metabolizowany przez CYP3A4, a inhibitory tego enzymu nasilają jego działanie[4]. Zahamowanie metabolizmu prowadzi do wzrostu stężenia i wydłużenia działania metyloprednizolonu.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[5], metyloprednizolon – substrat CYP3A4[6]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[5], metyloprednizolon – substrat P-gp[6]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[7], słaby inhibitor CYP2D6[5], silny inhibitor CYP3A4[5], inhibitor MATE1[7], inhibitor OATP1B1[7], inhibitor OATP1B3[7], inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[7], substrat CYP3A4[7]
  • Metyloprednizolon: substrat CYP3A4[6], substrat P-gp[6]

Monitorować

  • objawy zespołu Cushinga (przyrost masy ciała, zaokrąglenie twarzy, obrzęki)
  • glikemia
  • ciśnienie tętnicze
  • stężenie potasu
  • siła mięśniowa
  • objawy niewydolności nadnerczy przy odstawianiu glikokortykosteroidu

Bezpieczniejsze alternatywy

prednizolonprednizon

Kiedy ocena się zmienia

Leczenie dłuższe niż kilka dniczas leczenia · metyloprednizolonryzyko rośnieRyzyko ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidów i zahamowania osi podwzgórze–przysadka–nadnercza rośnie wraz z czasem jednoczesnego stosowania.
Duże dawkidawka · metyloprednizolonryzyko rośniePrzy dużych dawkach metyloprednizolonu skutki zahamowania jego metabolizmu są bardziej wyrażone, dlatego należy stosować najmniejszą skuteczną dawkę.
Odstawienie kobicystatu w trakcie leczenia metyloprednizolonemkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu ekspozycja na metyloprednizolon się zmniejsza, co może osłabić działanie steroidu, a u pacjenta z zahamowaną osią nadnerczową ujawnić objawy niewydolności nadnerczy.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Metypred 4 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/metypred-100043609/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Medrol 4 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/medrol-100042308/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Meprelon 8 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/meprelon-100238945/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Meprelon. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/meprelon-100238945/
  7. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ TakrolimusNależy unikać łączenia takrolimusu z kobicystatem.Nie zaczynaj ani nie odstawiaj kobicystatu bez uzgodnienia z lekarzem prowadzącym przeszczep i zgłaszaj się na zlecone badania krwi w pierwszych dniach leczenia.szybki (godziny)opisy przypadków

Niekorzystna interakcja

Nie zaczynaj ani nie odstawiaj kobicystatu bez uzgodnienia z lekarzem prowadzącym przeszczep i zgłaszaj się na zlecone badania krwi w pierwszych dniach leczenia.

Kobicystat bardzo silnie zwiększa ilość takrolimusu we krwi, nawet kilkukrotnie w ciągu kilku dni. Za dużo takrolimusu może uszkodzić nerki, układ nerwowy i zaburzyć pracę serca. Dlatego tych leków zwykle się nie łączy, a jeśli jest to konieczne, lekarz zmniejsza dawkę takrolimusu i często bada jego poziom we krwi. Po odstawieniu kobicystatu dawkę takrolimusu też trzeba ponownie ustalić.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • drżenie rąk
  • silny ból głowy
  • splątanie lub drgawki
  • kołatanie serca, omdlenie
  • wyraźnie mniej oddawanego moczu
  • obrzęki
  • wysokie ciśnienie
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
opisy przypadków

Postępowanie

Należy unikać łączenia takrolimusu z kobicystatem[1]. Jeśli połączenie jest konieczne, rozważ pominięcie dawki takrolimusu w dniu włączenia kobicystatu i wznowienie go następnego dnia w zmniejszonej dawce dobranej według stężenia we krwi[1]. Stężenie minimalne takrolimusu trzeba oznaczyć przed włączeniem, kontrolować często od pierwszych dni leczenia i ponownie po odstawieniu kobicystatu, pod nadzorem transplantologa[1]. Należy ściśle kontrolować czynność nerek, EKG z odstępem QT i stan kliniczny[1].

Skutek kliniczny

Szybki i gwałtowny wzrost stężenia takrolimusu we krwi – ogólna ekspozycja może zwiększyć się ponad 5-krotnie już 1–3 dni po włączeniu kobicystatu, nawet mimo niezwłocznego zmniejszenia dawki[1]. Grozi to nefrotoksycznością, neurotoksycznością i wydłużeniem odstępu QT[1]. Po odstawieniu kobicystatu stężenie takrolimusu spada, co przy niedostosowanej dawce zwiększa ryzyko odrzucenia przeszczepu.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje glikoproteinę P[2][3][4]. Takrolimus jest metabolizowany przez CYP3A4 w wątrobie i w ścianie jelita, a wzrost jego stężeń po inhibitorach CYP3A4 wynika głównie ze zwiększenia dostępności biologicznej po podaniu doustnym[1]. Kobicystat zwiększa więc stężenie takrolimusu we krwi, a efekt utrzymuje się kilka dni po odstawieniu inhibitora[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[5], takrolimus – wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Takrolimus – inhibitor CYP3A4[6], kobicystat – substrat CYP3A4[7]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[7], słaby inhibitor CYP2D6[5], silny inhibitor CYP3A4[5], inhibitor MATE1[7], inhibitor OATP1B1[7], inhibitor OATP1B3[7], inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[7], substrat CYP3A4[7]
  • Takrolimus: inhibitor CYP3A4[6], wrażliwy substrat CYP3A4[5]

Monitorować

  • stężenie minimalne takrolimusu we krwi przed włączeniem, w pierwszych dniach, w trakcie i po odstawieniu kobicystatu
  • kreatynina i eGFR
  • EKG z odstępem QT
  • potas i magnez
  • objawy neurotoksyczności (drżenie, ból głowy, splątanie, drgawki)
  • czynność przeszczepu

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawir

Kiedy ocena się zmienia

Dożylnadroga podania · takrolimusryzyko malejeWzrost stężeń takrolimusu po inhibitorach CYP3A4 wynika głównie z zahamowania metabolizmu w jelicie, a wpływ na klirens wątrobowy jest mniej wyraźny. Przy podaniu dożylnym wzrost może być mniejszy, ale kontrola stężeń nadal jest konieczna.
Odstawienie kobicystatukolejność włączenia · kobicystatinne zalecenieWpływ na stężenia takrolimusu utrzymuje się przez kilka dni po odstawieniu inhibitora, a następnie stężenia spadają. Dawkę takrolimusu trzeba ponownie ustalić według stężeń we krwi, aby nie dopuścić do zbyt niskiej ekspozycji i odrzucenia przeszczepu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dailiport 0,5 mg, kapsułki o przedłużonym uwalnianiu, twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dailiport-100409795/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Advagraf 0,5 mg, kapsułki o przedłużonym uwalnianiu, twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/advagraf-100013229/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tacforius 0,5 mg, kapsułki o przedłużonym uwalnianiu, twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tacforius-100391948/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dailiport. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/dailiport-100409795/
  7. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ FludrokortyzonPołączenia należy unikać, chyba że korzyść przewyższa zwiększone ryzyko ogólnoustrojowych działań niepożądanych glikokortykosteroidów – wtedy pacjenta trzeba obserwować w kierunku tych działań.Powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba leki, mierz regularnie ciśnienie i nie zmieniaj samodzielnie dawek ani nie odstawiaj żadnego z nich.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba leki, mierz regularnie ciśnienie i nie zmieniaj samodzielnie dawek ani nie odstawiaj żadnego z nich.

Kobicystat, który wzmacnia działanie niektórych leków na HIV, może spowolnić usuwanie fludrokortyzonu z organizmu. Wtedy fludrokortyzon działa silniej, niż powinien. Może to podnieść ciśnienie, wywołać obrzęki i obniżyć poziom potasu we krwi. Lekarz zwykle stara się unikać tego połączenia albo uważnie cię obserwuje.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • obrzęki nóg, stóp lub twarzy
  • szybki przyrost masy ciała
  • wysokie ciśnienie, ból głowy
  • osłabienie lub skurcze mięśni
  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zaokrąglenie twarzy, łatwe powstawanie siniaków
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenia należy unikać, chyba że korzyść przewyższa zwiększone ryzyko ogólnoustrojowych działań niepożądanych glikokortykosteroidów – wtedy pacjenta trzeba obserwować w kierunku tych działań.[1] Jeśli leczenie skojarzone jest konieczne, warto rozważyć najmniejszą skuteczną dawkę fludrokortyzonu i kontrolować ciśnienie, masę ciała, obrzęki oraz stężenie potasu, szczególnie w pierwszych tygodniach. Gdy to możliwe, lekarz prowadzący leczenie HIV może rozważyć schemat przeciwretrowirusowy niewymagający wzmacniacza farmakokinetycznego. Po odstawieniu kobicystatu działanie fludrokortyzonu może osłabnąć, co u pacjentów z niedoczynnością kory nadnerczy wymaga oceny klinicznej i ewentualnej korekty dawki.

Skutek kliniczny

Należy spodziewać się nasilenia działań fludrokortyzonu – zatrzymania sodu i wody, obrzęków, wzrostu ciśnienia tętniczego i hipokaliemii. Fludrokortyzon sam nasila gromadzenie sodu, powoduje obrzęki i podwyższenie ciśnienia tętniczego.[1] Możliwe są też ogólnoustrojowe objawy glikokortykosteroidowe, w tym cechy zespołu Cushinga i zahamowanie osi podwzgórze–przysadka–nadnercza.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i zwiększa stężenia w osoczu leków metabolizowanych przez ten izoenzym[2].[3] Fludrokortyzon jest kortykosteroidem metabolizowanym z udziałem CYP3A, więc jego ekspozycja może wzrosnąć, a działanie mineralokortykoidowe i glikokortykoidowe nasilić się. Jednoczesne podawanie inhibitorów CYP3A, w tym kobicystatu, zwiększa ryzyko ogólnoustrojowych działań niepożądanych kortykosteroidu.[4]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[5], fludrokortyzon – substrat CYP3A4[6]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[7], słaby inhibitor CYP2D6[5], silny inhibitor CYP3A4[5], inhibitor MATE1[7], inhibitor OATP1B1[7], inhibitor OATP1B3[7], inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[7], substrat CYP3A4[7]
  • Fludrokortyzon: substrat CYP3A4[6]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze
  • stężenie potasu w surowicy
  • stężenie sodu w surowicy
  • masa ciała i obrzęki
  • objawy zespołu Cushinga
  • glikemia

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawirbiktegrawir

Kiedy ocena się zmienia

Leczenie przewlekłeczas leczenia · fludrokortyzonryzyko rośniePrzy długotrwałym skojarzeniu rośnie ryzyko kumulacji działań kortykosteroidowych, w tym zespołu Cushinga i zahamowania osi podwzgórze–przysadka–nadnercza.
Odstawienie kobicystatu przy kontynuacji fludrokortyzonukolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu ekspozycja na fludrokortyzon może się zmniejszyć, co u pacjentów z niedoczynnością kory nadnerczy grozi niewystarczającym działaniem i wymaga oceny klinicznej oraz ewentualnej korekty dawki.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cortineff 100 mcg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cortineff-100015978/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fludrokortyzonu octan Novumgen 0,1 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fludrokortyzonu-octan-novumgen-100480140/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fludrocortisone Adamed 0,1 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fludrocortisone-adamed-100430460/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fludrocortisone Adamed. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/fludrocortisone-adamed-100430460/
  7. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ SyrolimusSyrolimusa nie łączy się z silnymi inhibitorami CYP3A4 i tego połączenia należy unikać.Nie zaczynaj ani nie odstawiaj leku z kobicystatem bez uzgodnienia z lekarzem od przeszczepu, bo dawkę syrolimusa trzeba wtedy zmienić i sprawdzić jego poziom we krwi.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie zaczynaj ani nie odstawiaj leku z kobicystatem bez uzgodnienia z lekarzem od przeszczepu, bo dawkę syrolimusa trzeba wtedy zmienić i sprawdzić jego poziom we krwi.

Lek na HIV zawierający kobicystat sprawia, że organizm znacznie wolniej pozbywa się syrolimusa. Syrolimus może się wtedy gromadzić we krwi w ilości kilka razy większej niż zwykle. To zwiększa ryzyko zakażeń, owrzodzeń w ustach, obrzęków i uszkodzenia nerek. Te leki można łączyć tylko wtedy, gdy lekarz zmniejszy dawkę syrolimusa i będzie regularnie sprawdzał jego stężenie we krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • bolesne owrzodzenia w ustach
  • gorączka, dreszcze lub inne objawy zakażenia
  • obrzęki nóg lub twarzy
  • nowy kaszel lub duszność
  • wyraźne osłabienie, bladość, łatwe siniaczenie
  • mniej oddawanego moczu
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Syrolimusa nie łączy się z silnymi inhibitorami CYP3A4 i tego połączenia należy unikać.[1] Jeśli połączenie jest konieczne, trzeba prowadzić monitorowanie terapeutyczne stężenia syrolimusa.[2] Dawkę syrolimusa należy wtedy zawczasu znacznie zmniejszyć w porozumieniu z ośrodkiem transplantacyjnym i ustalić ją według stężenia minimalnego we krwi pełnej. Monitorowanie trzeba powtarzać przy każdym włączeniu, odstawieniu lub zamianie kobicystatu. Lepszym rozwiązaniem jest zmiana schematu przeciwretrowirusowego na niewymagający wzmacniania, uzgodniona z lekarzem prowadzącym leczenie zakażenia HIV.

Skutek kliniczny

Należy spodziewać się wielokrotnego wzrostu stężenia syrolimusa we krwi, a w konsekwencji jego działań toksycznych. Dotyczy to zwłaszcza mielosupresji, zakażeń, owrzodzeń jamy ustnej, hiperlipidemii, obrzęków, nefrotoksyczności i zapalenia płuc. Badań tej pary nie przeprowadzono, ale kobicystat może zwiększać stężenie syrolimusa.[2]

Mechanizm

Syrolimus jest intensywnie metabolizowany przez CYP3A4 w ścianie jelita i w wątrobie oraz jest substratem glikoproteiny P w jelicie cienkim.[1] Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje glikoproteinę P, więc jednocześnie zwiększa wchłanianie syrolimusa i zmniejsza jego eliminację.[2] Inne silne inhibitory CYP3A4 zwiększały AUC syrolimusa około 11 razy – ketokonazol 10,9 razy, a worykonazol średnio 11 razy.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], syrolimus – wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], syrolimus – substrat P-gp[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Syrolimus: wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • stężenie minimalne syrolimusa we krwi pełnej po włączeniu i po odstawieniu kobicystatu
  • morfologia krwi
  • stężenie cholesterolu i triglicerydów
  • czynność nerek i białkomocz
  • objawy toksyczności syrolimusa: owrzodzenia jamy ustnej, obrzęki, zakażenia, duszność i kaszel

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawir

Kiedy ocena się zmienia

Odstawienie kobicystatu u pacjenta ze zmniejszoną dawką syrolimusakolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu stężenie syrolimusa spada, co grozi odrzuceniem przeszczepu. Należy ponownie zwiększyć dawkę syrolimusa i oznaczyć jego stężenie we krwi.
Zamiana rytonawiru na kobicystatkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePrzy zamianie rytonawiru na kobicystat należy zachować ostrożność w ciągu pierwszych dwóch tygodni, zwłaszcza gdy dawki innych leków ustalano w trakcie stosowania rytonawiru. W tym okresie trzeba częściej oznaczać stężenie syrolimusa.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Rapamune 1 mg/ml, roztwór doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/rapamune-100103636/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Rapamune. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/rapamune-100103636/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ WardenafilPrzy jednoczesnym stosowaniu z kobicystatem nie podaje się więcej niż 2,5 mg wardenafilu w pojedynczej dawce w ciągu 72 godzin.Nie przyjmuj wardenafilu bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą, bo przy tym leku na HIV potrzebna jest dużo mniejsza dawka i dłuższe przerwy między dawkami.szybki (godziny)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie przyjmuj wardenafilu bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą, bo przy tym leku na HIV potrzebna jest dużo mniejsza dawka i dłuższe przerwy między dawkami.

Lek wzmacniający leczenie HIV (kobicystat) mocno spowalnia usuwanie wardenafilu z organizmu. Wardenafil może wtedy działać dużo silniej i znacznie dłużej niż zwykle. Rośnie ryzyko spadku ciśnienia, zawrotów głowy, omdlenia, zaburzeń widzenia i bolesnej, przedłużającej się erekcji.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silne zawroty głowy lub omdlenie
  • uczucie kołatania serca
  • nagłe pogorszenie lub utrata wzroku
  • erekcja, która jest bolesna lub nie ustępuje
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Przy jednoczesnym stosowaniu z kobicystatem nie podaje się więcej niż 2,5 mg wardenafilu w pojedynczej dawce w ciągu 72 godzin[1]. Wardenafilu nie łączy się z silnymi inhibitorami CYP3A4 bez wyraźnej potrzeby, a jeśli leczenie jest konieczne, zaczyna się od najmniejszej dawki i nie powtarza jej przed upływem 72 godzin[2]. Najmniejsza dawka 2,5 mg jest mniejsza niż tabletka 5 mg, dlatego trzeba sprawdzić, czy dostępna postać pozwala na jej odmierzenie. Inne inhibitory PDE-5 też wchodzą w tę interakcję – syldenafil wymaga ograniczenia do 25 mg w ciągu 48 godzin, a tadalafil do 10 mg w ciągu 72 godzin[1].

Skutek kliniczny

Rośnie ryzyko działań niepożądanych wardenafilu – niedociśnienia, zawrotów głowy, omdleń, bólu głowy, zaburzeń widzenia i przedłużonej, bolesnej erekcji[1]. Wydłużony okres półtrwania sprawia, że działanie pojedynczej dawki może utrzymywać się znacznie dłużej niż zwykle[2].

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A, a wardenafil jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, przy pewnym udziale CYP3A5 i CYP2C[1][2]. Zahamowanie tej drogi zmniejsza klirens wardenafilu i wielokrotnie zwiększa jego stężenie w osoczu. Bezpośredniego badania tej pary nie przeprowadzono, ale inne silne inhibitory CYP3A4 zwiększały ekspozycję na wardenafil bardzo wyraźnie – rytonawir 49-krotnie (AUC) i 13-krotnie (Cmax) z wydłużeniem okresu półtrwania do 25,7 godziny, ketokonazol 10-krotnie (AUC)[2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], wardenafil – wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Wardenafil: inhibitor P-gp[5], wrażliwy substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze, zwłaszcza objawy niedociśnienia ortostatycznego
  • zawroty głowy i omdlenia
  • zaburzenia widzenia
  • przedłużona lub bolesna erekcja
  • jednoczesne stosowanie azotanów lub alfa-adrenolityków

Kiedy ocena się zmienia

Powyżej 2,5 mg w ciągu 72 godzindawka · wardenafilryzyko rośnieDawka wardenafilu większa niż 2,5 mg w ciągu 72 godzin przy jednoczesnym stosowaniu kobicystatu przekracza zalecany limit i istotnie zwiększa ryzyko niedociśnienia i innych działań niepożądanych.
wiek ≥ 75 latpacjentryzyko rośnieU mężczyzn po 75. roku życia wardenafilu nie łączy się z silnymi inhibitorami CYP3A4, takimi jak itrakonazol i ketokonazol. Kobicystat hamuje ten szlak równie silnie, dlatego w tej grupie wiekowej połączenia lepiej unikać.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Levitra 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/levitra-100113741/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Levitra. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/levitra-100113741/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ OspemifenPołączenie jest dopuszczalne u większości pacjentek, ale wymaga oceny tolerancji ospemifenu.Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, i powiedz mu, jeśli po jakimś leku miałaś kiedyś wyjątkowo silne działania niepożądane.nieznanybadania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, i powiedz mu, jeśli po jakimś leku miałaś kiedyś wyjątkowo silne działania niepożądane.

Lek wzmacniający leczenie HIV może zwiększyć ilość ospemifenu w twoim organizmie. U większości osób ta zmiana jest niewielka i nie wymaga zmiany leczenia. U niektórych osób, które wolniej rozkładają pewne leki, działania niepożądane ospemifenu mogą się jednak nasilić.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • ból, obrzęk lub zaczerwienienie nogi
  • nagła duszność albo ból w klatce piersiowej
  • nagłe zaburzenia widzenia
  • krwawienie z pochwy
  • nasilone uderzenia gorąca lub kurcze mięśni
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Połączenie jest dopuszczalne u większości pacjentek, ale wymaga oceny tolerancji ospemifenu.[1] Ospemifenu nie łączy się z silnymi ani umiarkowanymi inhibitorami CYP3A4, w tym z kobicystatem, u pacjentek ze stwierdzonym lub podejrzewanym słabym metabolizmem CYP2C9 – ustalonym genotypowaniem albo na podstawie wcześniejszych reakcji na inne substraty CYP2C9.[1] Gdy tolerancja ospemifenu się pogarsza, rozważ jego odstawienie na czas leczenia kobicystatem. Wzmocniony inhibitor proteazy (atazanawir lub darunawir) oceń z ospemifenem osobno.

Skutek kliniczny

U większości pacjentek wzrost ekspozycji na ospemifen jest niewielki i mieści się w jego zmienności farmakokinetycznej.[1] U osób ze słabym metabolizmem CYP2C9 można spodziewać się znacznego wzrostu stężenia ospemifenu i nasilenia jego działań niepożądanych, w tym większego ryzyka żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej. Nie przewiduje się utraty skuteczności leczenia przeciwretrowirusowego.

Mechanizm

Kobicystat to silny inhibitor CYP3A, który zwiększa stężenia leków metabolizowanych przez ten enzym.[2] Ospemifen jest metabolizowany przez CYP3A4 oraz CYP2C9, a silny inhibitor CYP3A4 (ketokonazol) zwiększał jego AUC 1,4-krotnie.[1] Gdy aktywność CYP2C9 jest mała, główną drogą eliminacji ospemifenu pozostaje CYP3A4, dlatego jej zahamowanie może wyraźnie zwiększyć ekspozycję.[1] Ospemifen nie zmienia klinicznie istotnie aktywności CYP3A4, więc nie wpływa na stężenie kobicystatu.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], ospemifen – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]
  • Ospemifen – słaby inhibitor CYP2D6[4], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5]
  • Ospemifen – słaby induktor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Ospemifen: słaby inhibitor CYP2B6[4], słaby inhibitor CYP2C19[4], słaby inhibitor CYP2C8[4], słaby inhibitor CYP2C9[4], słaby inhibitor CYP2D6[4], słaby induktor CYP2B6[4], słaby induktor CYP3A4[4], substrat CYP2C19[4], substrat CYP2C9[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4], substrat UGT1A1[4], substrat UGT2B7[4]

Monitorować

  • tolerancja ospemifenu – uderzenia gorąca, kurcze mięśni
  • objawy zakrzepicy żył głębokich i zatorowości płucnej
  • krwawienie z pochwy
  • wywiad w kierunku słabego metabolizmu CYP2C9 (nietolerancja warfaryny, fenytoiny lub innych substratów CYP2C9)

Kiedy ocena się zmienia

Zamiana rytonawiru na kobicystat u pacjentki przyjmującej ospemifenkolejność włączenia · kobicystatinne zalecenieKobicystat w odróżnieniu od rytonawiru nie indukuje CYP2C9, dlatego po zamianie środka wzmacniającego ekspozycja na ospemifen może wzrosnąć. Przez pierwsze dwa tygodnie oceniaj tolerancję ospemifenu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Senshio 60 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/senshio-100338167/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Senshio. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/senshio-100338167/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ SylodosynaUnikaj łączenia sylodosyny z kobicystatem, bo sylodosyny nie zaleca się stosować z silnymi inhibitorami CYP3A4.Nie odstawiaj leków na własną rękę, tylko powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz oba te leki, i wstawaj powoli.szybki (godziny)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj leków na własną rękę, tylko powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz oba te leki, i wstawaj powoli.

Lek wzmacniający leczenie HIV może kilkakrotnie podnieść stężenie leku na prostatę we krwi. Może to spowodować spadek ciśnienia, zawroty głowy i omdlenie, zwłaszcza przy szybkim wstawaniu. Tych leków zwykle się nie łączy, a lekarz może dobrać inny lek na prostatę.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zawroty głowy przy wstawaniu
  • omdlenie lub uczucie zbliżającego się omdlenia
  • osłabienie i niepewny chód
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Unikaj łączenia sylodosyny z kobicystatem, bo sylodosyny nie zaleca się stosować z silnymi inhibitorami CYP3A4[1]. U pacjenta leczonego kobicystatem z atazanawirem lub darunawirem rozważ zmianę leku na rozrost gruczołu krokowego w porozumieniu z lekarzem. Jeśli połączenie jest nieuniknione, mierz ciśnienie w pozycji leżącej i stojącej oraz poucz pacjenta o ryzyku omdleń.

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia sylodosyny nasila jej działania niepożądane – niedociśnienie ortostatyczne, zawroty głowy, omdlenia i zaburzenia wytrysku. Ryzyko upadków jest największe na początku leczenia skojarzonego i u osób starszych.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A i P-glikoproteinę[2]. Sylodosyna jest metabolizowana głównie przez CYP3A4, a także przez dehydrogenazę alkoholową i UGT2B7, i jest substratem P-glikoproteiny[1]. Silny inhibitor CYP3A4 (ketokonazol 400 mg) zwiększał Cmax sylodosyny 3,7-krotnie, a AUC 3,1-krotnie[1]. Podobnego wzrostu ekspozycji należy oczekiwać przy kobicystacie, a towarzyszący mu atazanawir lub darunawir dodatkowo hamuje CYP3A.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], sylodosyna – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Sylodosyna: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat UGT2B7[4]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze w pozycji leżącej i stojącej
  • zawroty głowy i omdlenia
  • upadki u osób starszych

Bezpieczniejsze alternatywy

terazosyna

Kiedy ocena się zmienia

wiek ≥ 65pacjentryzyko rośnieU osób starszych spadek ciśnienia ortostatycznego przy sylodosynie jest większy, a skutki upadku poważniejsze, więc tym bardziej unikaj połączenia.
Włączenie kobicystatu u pacjenta na stałej dawce sylodosynykolejność włączenia · sylodosynainne zaleceniePo włączeniu kobicystatu ekspozycja na sylodosynę rośnie w ciągu kilku dni, dlatego zmianę leku na prostatę zaplanuj przed rozpoczęciem terapii przeciwretrowirusowej z kobicystatem.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Silodosin Recordati 4 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/silodosin-recordati-100416861/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Silodosin Recordati. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/silodosin-recordati-100416861/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ TolterodynaUnikaj łączenia tolterodyny z kobicystatem, ponieważ jednoczesne stosowanie silnych inhibitorów CYP3A4 z tolterodyną nie jest zalecane.Nie łącz tych leków na własną rękę – zapytaj lekarza lub farmaceutę, czy tolterodynę można zastąpić innym lekiem na pęcherz.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie łącz tych leków na własną rękę – zapytaj lekarza lub farmaceutę, czy tolterodynę można zastąpić innym lekiem na pęcherz.

Kobicystat, który jest składnikiem niektórych leków na HIV, może spowolnić usuwanie tolterodyny z organizmu. Wtedy tolterodyna działa silniej niż zwykle i łatwiej o jej działania niepożądane. Mogą to być silna suchość w ustach, zaparcia, niewyraźne widzenie, kłopoty z oddaniem moczu, zawroty głowy czy splątanie.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nie możesz oddać moczu albo czujesz, że pęcherz się nie opróżnia
  • silna suchość w ustach lub uporczywe zaparcia
  • niewyraźne widzenie
  • zawroty głowy, splątanie lub nadmierna senność
  • kołatanie serca lub omdlenie
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Unikaj łączenia tolterodyny z kobicystatem, ponieważ jednoczesne stosowanie silnych inhibitorów CYP3A4 z tolterodyną nie jest zalecane[1]. Jeśli pacjent wymaga leczenia nadreaktywnego pęcherza w trakcie terapii wzmacnianej kobicystatem, rozważ lek przeciwmuskarynowy niezależny od CYP3A4, np. chlorek trospiowy. Gdy połączenie jest nieuniknione, stosuj najmniejszą skuteczną dawkę tolterodyny i monitoruj objawy przeciwmuskarynowe oraz zalegania moczu, a u pacjentów z czynnikami ryzyka arytmii wykonaj EKG.

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia tolterodyny może nasilić działania przeciwmuskarynowe – suchość w ustach, zaparcia, zaburzenia widzenia, trudności w oddawaniu moczu aż do zatrzymania moczu, zawroty głowy i splątanie, zwłaszcza u osób starszych. Przy dużych stężeniach tolterodyny opisywano wydłużenie odstępu QT, co ma znaczenie u osób z czynnikami ryzyka arytmii.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i słabym inhibitorem CYP2D6, przez co zwiększa stężenie w osoczu leków metabolizowanych przez te enzymy[2]. Tolterodyna jest przekształcana głównie przez CYP2D6 do równie aktywnego metabolitu 5-hydroksymetylotolterodyny, a u osób o obniżonej aktywności CYP2D6 jej eliminacja zależy w dużej mierze od CYP3A4. Silne inhibitory CYP3A4, w tym leki z grupy antyproteaz, zwiększają stężenie tolterodyny w surowicy u osób o obniżonej aktywności CYP2D6 i stwarzają ryzyko przedawkowania[1]. Jednoczesne słabe hamowanie CYP2D6 przez kobicystat może dodatkowo ograniczać główny szlak przemian tolterodyny.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], tolterodyna – wrażliwy substrat CYP2D6[3]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], tolterodyna – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Tolterodyna: wrażliwy substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • objawy przeciwmuskarynowe (suchość w ustach, zaparcia, zaburzenia widzenia)
  • oddawanie moczu i zaleganie moczu
  • stan świadomości u osób starszych
  • EKG (odstęp QT) u pacjentów z czynnikami ryzyka arytmii

Bezpieczniejsze alternatywy

chlorek trospiowy

Kiedy ocena się zmienia

wiek ≥ 65pacjentryzyko rośnieU osób starszych większe stężenie tolterodyny częściej powoduje splątanie, zatrzymanie moczu i upadki, dlatego zamiana na lek niezależny od CYP3A4 jest szczególnie wskazana.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Titlodine 2 mg, kapsułki o przedłużonym uwalnianiu, twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/titlodine-100017084/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Titlodine. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/titlodine-100017084/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ AtorwastatynaNie łącz atorwastatyny z atazanawirem wzmacnianym kobicystatem.Nie odstawiaj leków na własną rękę, tylko powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że bierzesz atorwastatynę, bo może być potrzebna mniejsza dawka albo inna statyna.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj leków na własną rękę, tylko powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że bierzesz atorwastatynę, bo może być potrzebna mniejsza dawka albo inna statyna.

Kobicystat to lek wzmacniający działanie leków na HIV. Sprawia, że atorwastatyna dłużej i w dużo większej ilości pozostaje w organizmie. Przez to rośnie ryzyko uszkodzenia mięśni, które rzadko może być groźne także dla nerek.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • bóle lub skurcze mięśni bez wyraźnej przyczyny
  • osłabienie mięśni
  • bardzo ciemny, brunatny mocz
  • nietypowe zmęczenie z gorączką
  • zażółcenie skóry lub oczu
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Nie łącz atorwastatyny z atazanawirem wzmacnianym kobicystatem[1]. Przy darunawirze wzmacnianym kobicystatem, jeśli atorwastatyny nie można zastąpić, zacznij od mniejszej dawki, ogranicz dawkę maksymalną i monitoruj stan kliniczny pacjenta[2]. Gdy potrzebna jest statyna przy atazanawirze z kobicystatem, rozważ rozuwastatynę w dawce nieprzekraczającej 10 mg na dobę z monitorowaniem w kierunku miopatii[1]. Monitorowanie jest szczególnie ważne po rozpoczęciu leczenia kobicystatem i po każdej zmianie dawki[2].

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia atorwastatyny zwiększa ryzyko miopatii[2]. W skrajnych przypadkach może dojść do rabdomiolizy z uszkodzeniem nerek.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje nośniki P-gp, BCRP, OATP1B1 i OATP1B3[1]. Atorwastatyna jest metabolizowana przez CYP3A4 i jest substratem OATP1B1, OATP1B3, P-gp oraz BCRP, dlatego jednoczesne hamowanie metabolizmu i wychwytu wątrobowego znacznie zwiększa jej ekspozycję[2]. Po dołączeniu atazanawiru z kobicystatem AUC atorwastatyny wzrasta o 822%, a Cmax o 1785%[1]. Po dołączeniu darunawiru z kobicystatem AUC atorwastatyny wzrasta o 290%, a Cmax o 319%[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor BCRP[3], atorwastatyna – substrat BCRP[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[5], atorwastatyna – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat – inhibitor OATP1B1[3], atorwastatyna – substrat OATP1B1[5]
  • Kobicystat – inhibitor OATP1B3[3], atorwastatyna – substrat OATP1B3[5]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[5], atorwastatyna – substrat P-gp[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[5], silny inhibitor CYP3A4[5], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Atorwastatyna: substrat BCRP[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5], substrat OATP1B1[5], substrat OATP1B3[5], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • bóle, tkliwość i osłabienie mięśni
  • aktywność kinazy kreatynowej przy objawach mięśniowych
  • ciemne zabarwienie moczu
  • aktywność aminotransferaz
  • stężenie lipidów po zmianie dawki statyny

Bezpieczniejsze alternatywy

rozuwastatynaprawastatynapitawastatyna

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat dołączany do stosowanej już atorwastatynykolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePrzed włączeniem kobicystatu oceń potrzebę zmniejszenia dawki atorwastatyny lub zamiany statyny i monitoruj pacjenta szczególnie po rozpoczęciu leczenia oraz po zmianie dawki.
Dawka większa niż najmniejsza skutecznadawka · atorwastatynaryzyko rośnieIm większa dawka atorwastatyny, tym większe ryzyko miopatii przy silnym zahamowaniu jej metabolizmu, dlatego przy kobicystacie stosuje się mniejszą dawkę maksymalną.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Atoris 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/atoris-100113400/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Atoris. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/atoris-100113400/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ CenobamatNależy unikać łączenia kobicystatu z cenobamatem i w miarę możliwości wybrać lek przeciwpadaczkowy, który nie indukuje CYP3A.Nie zaczynaj ani nie odstawiaj cenobamatu bez rozmowy z lekarzem prowadzącym leczenie HIV, który może zmienić leczenie albo częściej sprawdzać wyniki badań krwi.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie zaczynaj ani nie odstawiaj cenobamatu bez rozmowy z lekarzem prowadzącym leczenie HIV, który może zmienić leczenie albo częściej sprawdzać wyniki badań krwi.

Lek na padaczkę cenobamat może przyspieszać rozkład leku wzmacniającego leczenie HIV oraz leków, które on wzmacnia. Wtedy leczenie HIV może działać słabiej, a wirus może stać się oporny na leki. Efekt narasta stopniowo przez około dwa tygodnie.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • wzrost wiremii w wynikach badań krwi
  • nawracające infekcje
  • nowe lub częstsze napady padaczkowe po zmianie leków
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia kobicystatu z cenobamatem i w miarę możliwości wybrać lek przeciwpadaczkowy, który nie indukuje CYP3A[1]. Jeśli połączenie jest konieczne, decyzję podejmuje lekarz prowadzący leczenie HIV wspólnie z neurologiem, a wiremię należy kontrolować częściej, zwłaszcza w ciągu pierwszych tygodni po włączeniu cenobamatu i po każdej zmianie jego dawki. Po odstawieniu cenobamatu indukcja wygasa stopniowo przez około dwa tygodnie[2].

Skutek kliniczny

Obniżenie stężeń kobicystatu oraz wzmacnianego atazanawiru lub darunawiru może prowadzić do utraty skuteczności leczenia przeciwretrowirusowego i powstania oporności wirusa[1].

Mechanizm

Cenobamat zależnie od dawki indukuje CYP3A4 i może obniżać ekspozycję na leki metabolizowane głównie przez ten enzym[2]. Kobicystat jest substratem CYP3A, a jego stężenie zmniejszają również umiarkowane i słabe induktory CYP3A[1]. Spadek stężenia kobicystatu osłabia wzmocnienie atazanawiru lub darunawiru, które same są metabolizowane przez CYP3A, więc indukcja może dodatkowo bezpośrednio obniżać ich stężenia. Nowy poziom aktywności enzymów ustala się do dwóch tygodni po włączeniu, odstawieniu albo zmianie dawki cenobamatu[2]. Wpływ kobicystatu na cenobamat jest prawdopodobnie niewielki, bo cenobamat jest eliminowany głównie przez glukuronidację, a utlenianie odgrywa mniejszą rolę[2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], cenobamat – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]
  • Cenobamat – umiarkowany induktor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Cenobamat: umiarkowany inhibitor CYP2C19[3], induktor CYP2B6[4], umiarkowany induktor CYP3A4[3], drugorzędny szlak substrat CYP2B6[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[4], drugorzędny szlak substrat CYP2E1[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4], wrażliwy substrat UGT2B7[4]

Monitorować

  • miano RNA HIV (wiremia)
  • liczba limfocytów CD4
  • w miarę dostępności stężenia atazanawiru lub darunawiru w osoczu
  • kontrola napadów padaczkowych po zmianach leczenia

Bezpieczniejsze alternatywy

lewetyracetambrywaracetam

Kiedy ocena się zmienia

czas leczenia ≤ 2 tygodnie od włączenia, odstawienia lub zmiany dawkicenobamatinne zalecenieNowy poziom aktywności enzymów ustala się do dwóch tygodni po włączeniu, odstawieniu lub zmianie dawki cenobamatu, dlatego w tym okresie kontrola leczenia przeciwretrowirusowego powinna być szczególnie uważna.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ontozry 12,5 mg; 25 mg, tabletki powlekane + tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ontozry-100450741/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ontozry. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ontozry-100450741/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ IzawukonazolGdy to możliwe, wybierz lek przeciwgrzybiczy niezależny od CYP3A albo schemat przeciwretrowirusowy bez kobicystatu.Nie odstawiaj żadnego leku sam, ale upewnij się, że lekarz prowadzący leczenie HIV wie o leku przeciwgrzybiczym, i zgłaszaj mu niepokojące objawy.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj żadnego leku sam, ale upewnij się, że lekarz prowadzący leczenie HIV wie o leku przeciwgrzybiczym, i zgłaszaj mu niepokojące objawy.

Te dwa leki mogą nawzajem zwiększać swoje stężenie we krwi. Lek przeciwgrzybiczy może wtedy częściej powodować działania niepożądane, na przykład nudności, biegunkę albo problemy z wątrobą. Wzrosnąć może też stężenie leków na HIV, które przyjmujesz razem z kobicystatem. Lekarz zwykle wybiera inny lek przeciwgrzybiczy albo częściej kontroluje twoje badania.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nudności, wymioty lub biegunka
  • zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
  • silne zmęczenie lub ból pod prawym łukiem żebrowym
  • kołatanie serca, zawroty głowy lub omdlenie
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Gdy to możliwe, wybierz lek przeciwgrzybiczy niezależny od CYP3A albo schemat przeciwretrowirusowy bez kobicystatu. Leków hamujących CYP3A nie zaleca się łączyć z kobicystatem.[1] Jeśli połączenie jest konieczne, dawki izawukonazolu nie zmienia się, ale pacjent wymaga ścisłej obserwacji w kierunku działań niepożądanych.[2] Leczenie warto uzgodnić z lekarzem prowadzącym terapię zakażenia HIV.

Skutek kliniczny

Wyższe stężenie izawukonazolu może nasilić jego działania niepożądane, przede wszystkim objawy żołądkowo-jelitowe, uszkodzenie wątroby i skrócenie odstępu QT.[2] Wyższe stężenia kobicystatu i wzmacnianego inhibitora proteazy mogą nasilić działania niepożądane leczenia przeciwretrowirusowego.[1]

Mechanizm

Połączenia należy unikać, bo oba leki nawzajem hamują swój metabolizm. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, a izawukonazol jest substratem CYP3A4 i CYP3A5, więc jego stężenie w osoczu może wzrosnąć. Przy innym silnym inhibitorze CYP3A4, lopinawirze z rytonawirem, ekspozycja na izawukonazol zwiększyła się dwukrotnie.[2] Kobicystat sam jest substratem CYP3A, a izawukonazol jest umiarkowanym inhibitorem CYP3A4/5, dlatego może wzrosnąć stężenie kobicystatu oraz wzmacnianego nim atazanawiru lub darunawiru.[1][2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], izawukonazol – wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Izawukonazol – umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Izawukonazol: inhibitor BCRP[5], umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[3], inhibitor MATE2-K[3], słaby inhibitor OCT2[3], słaby inhibitor P-gp[5], słaby induktor CYP2B6[3], wrażliwy substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • aktywność aminotransferaz i bilirubina
  • EKG z oceną odstępu QT
  • objawy żołądkowo-jelitowe (nudności, wymioty, biegunka)
  • działania niepożądane wzmacnianego atazanawiru lub darunawiru
  • wiremia HIV przy zmianie terapii

Bezpieczniejsze alternatywy

kaspofunginamykafunginaanidulafunginaamfoterycyna B

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cresemba 100 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cresemba-100075489/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cresemba. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/cresemba-100075489/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ BerotralstatPołączenie można stosować pod kontrolą bez zmiany dawek, ale przed włączeniem trzeba ocenić czynniki ryzyka wydłużenia QT i kontrolować tolerancję obu leków.Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, nie zwiększaj samodzielnie dawek i powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV oraz lekarzowi od obrzęku naczynioruchowego o obu lekach.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, nie zwiększaj samodzielnie dawek i powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV oraz lekarzowi od obrzęku naczynioruchowego o obu lekach.

Te dwa leki wzajemnie zwiększają swoje stężenie we krwi. Może to nasilić działania niepożądane obu leków, np. bóle brzucha, biegunkę lub wymioty. Rzadko wyższe stężenie berotralstatu może zaburzyć rytm serca. Leki można zwykle przyjmować razem, ale lekarz powinien o tym wiedzieć i czasem zlecić badanie EKG.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy albo omdlenie
  • uporczywa biegunka, wymioty lub silny ból brzucha
  • zażółcenie skóry lub białek oczu
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować pod kontrolą bez zmiany dawek, ale przed włączeniem trzeba ocenić czynniki ryzyka wydłużenia QT i kontrolować tolerancję obu leków. Berotralstatu nie stosuje się w dawce większej niż 150 mg na dobę. Kobicystat nie jest zalecany z lekami hamującymi CYP3A, ponieważ mogą one zwiększać jego stężenie[1]. Przy lekach metabolizowanych głównie przez CYP3A4 lub CYP2D6 może być potrzebna zmiana ich dawki[2]. U pacjenta z dodatkowymi czynnikami ryzyka arytmii (inne leki wydłużające QT, hipokaliemia, hipomagnezemia, choroba serca) warto wykonać EKG na początku leczenia i po osiągnięciu stanu stacjonarnego. Sprawdź też pozostałe leki pacjenta, bo oba leki zwiększają stężenie substratów CYP3A4, CYP2D6 i P-gp.

Skutek kliniczny

Większa ekspozycja na berotralstat może nasilać jego działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego (ból brzucha, biegunka, wymioty) i zwiększać ryzyko zależnego od stężenia wydłużenia odstępu QT. Większe stężenie kobicystatu i wzmacnianego inhibitora proteazy może nasilać działania niepożądane terapii przeciwretrowirusowej, np. hiperbilirubinemię i wydłużenie odstępu PR przy atazanawirze. Utrata skuteczności żadnego z leków nie jest spodziewana.

Mechanizm

Interakcja jest dwukierunkowa i dotyczy zarówno metabolizmu, jak i nośników błonowych. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, słabym inhibitorem CYP2D6 oraz hamuje P-gp i BCRP[1]. Berotralstat jest substratem P-gp i BCRP, a inhibitor tych nośników (cyklosporyna) zwiększał jego AUC o 27%[2]. Berotralstat jest w części metabolizowany przez CYP3A4 i CYP2D6, dlatego równoczesne hamowanie enzymów i nośników przez kobicystat może zwiększyć jego ekspozycję bardziej niż sama blokada P-gp i BCRP. Berotralstat z kolei jest umiarkowanym inhibitorem CYP3A4 i CYP2D6 oraz słabym inhibitorem P-gp[2], a kobicystat jest substratem CYP3A i w mniejszym stopniu CYP2D6[1]. Może to zwiększać stężenie kobicystatu oraz wzmacnianego przez niego atazanawiru lub darunawiru.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor BCRP[3], berotralstat – substrat BCRP[4]
  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[5], berotralstat – substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[5], berotralstat – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[5], berotralstat – substrat P-gp[4]
  • Berotralstat – umiarkowany inhibitor CYP2D6[4], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3]
  • Berotralstat – umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[5], silny inhibitor CYP3A4[5], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Berotralstat: słaby inhibitor CYP2C9[4], umiarkowany inhibitor CYP2D6[4], umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], słaby inhibitor P-gp[4], substrat BCRP[4], substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • EKG (odstęp QT, przy atazanawirze także PR) na początku i po kilku tygodniach skojarzenia u pacjentów z czynnikami ryzyka arytmii
  • stężenie potasu i magnezu
  • tolerancja ze strony przewodu pokarmowego (ból brzucha, biegunka, wymioty)
  • bilirubina przy schemacie z atazanawirem
  • przegląd pozostałych leków pod kątem substratów CYP3A4, CYP2D6 i P-gp

Bezpieczniejsze alternatywy

lanadelumabinhibitora

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Orladeyo 150 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/orladeyo-100455387/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Orladeyo. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/orladeyo-100455387/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ RelugoliksUnikaj łączenia relugoliksu z kobicystatem.Nie zmieniaj sam leczenia, przyjmuj relugoliks rano, a lek z kobicystatem co najmniej 6 godzin później i powiedz o tym połączeniu lekarzowi lub farmaceucie.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj sam leczenia, przyjmuj relugoliks rano, a lek z kobicystatem co najmniej 6 godzin później i powiedz o tym połączeniu lekarzowi lub farmaceucie.

Kobicystat, który wzmacnia działanie leków przeciw HIV, może zwiększyć ilość relugoliksu w twoim organizmie. Przez to częściej i silniej mogą występować działania niepożądane relugoliksu, na przykład uderzenia gorąca, biegunka czy zmęczenie. Lekarz może zmienić leczenie albo zalecić przyjmowanie obu leków w odstępie kilku godzin.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nasilone uderzenia gorąca
  • uporczywa biegunka
  • silne zmęczenie
  • kołatanie serca, zawroty głowy lub omdlenie
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Unikaj łączenia relugoliksu z kobicystatem.[1] Ponieważ kobicystat jest stosowany przewlekle jako wzmacniacz leków przeciwretrowirusowych, krótkotrwała przerwa w podawaniu relugoliksu zwykle nie wchodzi w grę, a rozsądniejsze jest rozważenie z urologiem lub onkologiem analogu albo antagonisty GnRH w postaci wstrzyknięć. Jeśli połączenie jest konieczne, pacjent przyjmuje relugoliks rano, a kobicystat razem z wzmacnianym lekiem przeciwretrowirusowym co najmniej 6 godzin później, i jest częściej kontrolowany pod kątem działań niepożądanych.[1] Zmianę schematu przeciwretrowirusowego na niewymagający wzmocnienia może rozważyć wyłącznie lekarz prowadzący leczenie HIV.

Skutek kliniczny

Oczekiwane jest istotne zwiększenie stężenia relugoliksu w osoczu i nasilenie jego działań niepożądanych, takich jak uderzenia gorąca, biegunka czy zmęczenie. Deprywacja androgenowa może wydłużać odstęp QT, dlatego większa ekspozycja na relugoliks może mieć znaczenie u pacjentów z innymi czynnikami ryzyka wydłużenia QT.[1] Interakcja nie zmniejsza skuteczności żadnego z leków.

Mechanizm

Relugoliks jest substratem P-gp, a jego wchłanianie z przewodu pokarmowego w dużym stopniu ogranicza jelitowa P-gp.[1] Kobicystat hamuje P-gp, BCRP, OATP1B1 i OATP1B3, przez co może zwiększać stężenia substratów tych nośników w osoczu.[2] Doustny inhibitor P-gp erytromycyna zwiększał AUC relugoliksu 3,5-krotnie, a Cmax 2,9-krotnie, natomiast silny inhibitor CYP3A4 bez działania na P-gp (worykonazol) nie zmieniał istotnie ekspozycji, co wskazuje, że o interakcji decyduje hamowanie P-gp, a nie CYP3A.[1] Bezpośredniego badania z kobicystatem nie przeprowadzono, a skalę zwiększenia ekspozycji przewiduje się przez analogię do innych doustnych inhibitorów P-gp, w tym rytonawiru.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], relugoliks – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], relugoliks – substrat P-gp[4]
  • Relugoliks – słaby induktor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Relugoliks: inhibitor BCRP[4], inhibitor P-gp[4], słaby induktor CYP3A4[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[4], substrat CYP2C8[4], substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • działania niepożądane relugoliksu (uderzenia gorąca, biegunka, zmęczenie)
  • EKG z oceną odstępu QT u pacjentów z czynnikami ryzyka lub przyjmujących inne leki wydłużające QT
  • przestrzeganie co najmniej 6-godzinnego odstępu między dawkami

Bezpieczniejsze alternatywy

degareliksleuprorelinagoserelinatriptorelina

Kiedy ocena się zmienia

odstep ≥ 6 h (relugoliks przyjęty jako pierwszy)relugoliksryzyko malejePodanie relugoliksu co najmniej 6 godzin przed doustnym inhibitorem P-gp ogranicza zwiększenie ekspozycji, choć go nie znosi – po azytromycynie podanej 6 godzin później AUC relugoliksu nadal zwiększało się 1,4-krotnie.
Przerwa w relugoliksie > 7 dnikolejność włączenia · relugoliksinne zalecenieJeśli leczenie relugoliksem przerwano na dłużej niż 7 dni, wznawia się je od dawki nasycającej 360 mg w pierwszym dniu, a następnie podaje 120 mg raz na dobę.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Orgovyx 120 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/orgovyx-100470194/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Orgovyx. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/orgovyx-100470194/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ RimegepantUnikaj łączenia rimegepantu z kobicystatem, ponieważ nie zaleca się podawania rimegepantu z silnymi inhibitorami CYP3A4, w tym z rytonawirem, który działa jak kobicystat.Nie przyjmuj leku na migrenę z tej pary bez rozmowy z lekarzem i zapytaj go o inny lek przeciwmigrenowy.szybki (godziny)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie przyjmuj leku na migrenę z tej pary bez rozmowy z lekarzem i zapytaj go o inny lek przeciwmigrenowy.

Lek wzmacniający leczenie HIV mocno spowalnia usuwanie z organizmu leku na migrenę. Lek na migrenę może się wtedy gromadzić w organizmie, a jego działania niepożądane mogą być silniejsze. Tych dwóch leków zwykle się nie łączy.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nudności
  • wysypka, swędzenie skóry
  • duszność lub obrzęk twarzy
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Unikaj łączenia rimegepantu z kobicystatem, ponieważ nie zaleca się podawania rimegepantu z silnymi inhibitorami CYP3A4, w tym z rytonawirem, który działa jak kobicystat[1]. W ostrym leczeniu migreny wybierz lek przeciwmigrenowy niezależny od CYP3A4. Jeśli lekarz mimo to uzna połączenie za konieczne, ogranicz rimegepant do pojedynczych dawek i obserwuj pacjenta pod kątem działań niepożądanych.

Skutek kliniczny

Kilkukrotnie większa ekspozycja na rimegepant i ryzyko nasilenia jego działań niepożądanych, zwłaszcza przy wielokrotnym dawkowaniu i kumulacji leku. Działanie kobicystatu oraz wzmacnianego przez niego leku przeciwretrowirusowego nie jest osłabiane.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A oraz nośniki P-gp i BCRP[2]. Rimegepant jest substratem CYP3A4, P-gp i BCRP, a inhibitory tych szlaków zwiększają jego stężenie w osoczu[1]. Inny silny inhibitor CYP3A4, itrakonazol, zwiększył AUC rimegepantu 4-krotnie, a Cmax 1,5-krotnie[1]. Kobicystat łączy oba mechanizmy, dlatego należy oczekiwać co najmniej podobnego wzrostu ekspozycji.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor BCRP[3], rimegepant – substrat BCRP[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[5], rimegepant – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[5], rimegepant – substrat P-gp[4]
  • Rimegepant – słaby inhibitor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[5], silny inhibitor CYP3A4[5], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Rimegepant: słaby inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[4], słaby inhibitor OAT3[4], słaby inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor OCT2[4], substrat BCRP[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C9[4], wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • nudności i inne działania niepożądane rimegepantu
  • objawy nadwrażliwości (wysypka, duszność, obrzęk)
  • częstość przyjmowania rimegepantu

Bezpieczniejsze alternatywy

sumatryptanryzatryptan

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Vydura 75 mg, liofilizat doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vydura-100470600/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Vydura. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/vydura-100470600/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ ApiksabanNie łącz apiksabanu z kobicystatem.Nie przerywaj samodzielnie żadnego z leków, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem lub farmaceutą o ich zamianie.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie przerywaj samodzielnie żadnego z leków, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem lub farmaceutą o ich zamianie.

Lek wzmacniający leczenie HIV może znacznie zwiększyć ilość leku przeciwkrzepliwego w twoim organizmie. Przez to rośnie ryzyko krwawień, także groźnych. Tych dwóch leków zwykle się razem nie stosuje, a lekarz może dobrać inny lek przeciwkrzepliwy albo zmienić leczenie HIV.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • krew w moczu lub różowy albo brązowy mocz
  • czarne, smoliste stolce lub krew w stolcu
  • wymioty z krwią lub fusowatą treścią
  • częste lub długie krwawienia z nosa albo dziąseł
  • duże siniaki bez wyraźnej przyczyny
  • silny ból głowy, zawroty głowy, zaburzenia widzenia lub mowy
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz apiksabanu z kobicystatem.[1] U pacjenta leczonego kobicystatem wybierz lek przeciwkrzepliwy bez tej interakcji, np. warfarynę z kontrolą INR albo heparynę drobnocząsteczkową, lub rozważ z lekarzem prowadzącym leczenie HIV zmianę schematu przeciwretrowirusowego na niewymagający wzmacniacza farmakokinetycznego.[1]

Skutek kliniczny

Zwiększone stężenie apiksabanu we krwi podnosi ryzyko krwawień, w tym krwawień poważnych z przewodu pokarmowego i wewnątrzczaszkowych.[1]

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje glikoproteinę P (P-gp) oraz BCRP, czyli główne drogi eliminacji apiksabanu.[1] Jednoczesne zahamowanie CYP3A4 i P-gp przez ketokonazol dwukrotnie zwiększało AUC apiksabanu i 1,6-krotnie jego Cmax, a podobnego efektu należy oczekiwać po kobicystacie.[2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor BCRP[3], apiksaban – substrat BCRP[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[5], apiksaban – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[5], apiksaban – substrat P-gp[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[5], silny inhibitor CYP3A4[5], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Apiksaban: słaby inhibitor CYP2C19[4], substrat BCRP[4], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C8[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C9[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • objawy krwawienia (krwiomocz, smoliste stolce, krwawienia z dziąseł i nosa, siniaki)
  • morfologia krwi z hemoglobiną
  • INR przy zamianie na warfarynę

Bezpieczniejsze alternatywy

warfarynaenoksaparyna

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Eliquis 2,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/eliquis-100245589/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Eliquis. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/eliquis-100245589/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ KlopidogrelUnikaj łączenia klopidogrelu z kobicystatem.Nie odstawiaj żadnego z leków samodzielnie, tylko jak najszybciej powiedz lekarzowi, który przepisał klopidogrel, że przyjmujesz też leki na HIV, aby mógł dobrać inny lek przeciwzakrzepowy.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj żadnego z leków samodzielnie, tylko jak najszybciej powiedz lekarzowi, który przepisał klopidogrel, że przyjmujesz też leki na HIV, aby mógł dobrać inny lek przeciwzakrzepowy.

Jeden ze składników leków na HIV może sprawić, że klopidogrel będzie działał słabiej. Wtedy krew gorzej jest chroniona przed tworzeniem zakrzepów. To szczególnie groźne, jeśli masz wszczepiony stent albo niedawno przeszedłeś zawał lub udar.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • ból, ucisk lub pieczenie w klatce piersiowej
  • nagłe osłabienie lub drętwienie jednej strony ciała, opadnięcie kącika ust, kłopoty z mówieniem
  • nagła duszność
  • ból, bladość lub zimno jednej kończyny
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Unikaj łączenia klopidogrelu z kobicystatem.[1] U pacjentów z HIV leczonych wzmacnianą terapią przeciwretrowirusową nie stosuje się klopidogrelu.[2] Gdy potrzebne jest leczenie przeciwpłytkowe, rozważ prasugrel, na którego czynny metabolit kobicystat nie wpływa w sposób klinicznie istotny i którego dawki nie trzeba zmieniać.[1] Jeśli połączenia nie da się uniknąć, uzgodnij to z kardiologiem i lekarzem prowadzącym leczenie HIV oraz ściśle obserwuj pacjenta pod kątem zdarzeń zakrzepowych.

Skutek kliniczny

U pacjentów z HIV leczonych terapią przeciwretrowirusową wzmacnianą rytonawirem lub kobicystatem obserwowano znaczne zmniejszenie hamowania aktywności płytek krwi przez klopidogrel.[3] Znaczenie kliniczne tego efektu jest niepewne, ale przy terapii wzmacnianej rytonawirem zgłaszano przypadki ponownego zamknięcia udrożnionego naczynia i zdarzeń zakrzepowych w trakcie leczenia dawką nasycającą klopidogrelu.[3] Grozi to utratą ochrony przeciwpłytkowej, w tym zakrzepicą w stencie, zawałem serca lub udarem niedokrwiennym.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A, a hamowanie tego izoenzymu zmniejsza powstawanie czynnych metabolitów leków aktywowanych z jego udziałem[4].[1] Klopidogrel jest prolekiem i oczekuje się, że kobicystat zmniejszy stężenie jego czynnego metabolitu w osoczu.[1] Kobicystat nie hamuje i nie indukuje CYP2C19, więc osłabienie aktywacji klopidogrelu wynika z hamowania CYP3A.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[5], klopidogrel – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[6]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[7], słaby inhibitor CYP2D6[5], silny inhibitor CYP3A4[5], inhibitor MATE1[7], inhibitor OATP1B1[7], inhibitor OATP1B3[7], inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[7], substrat CYP3A4[7]
  • Klopidogrel: słaby inhibitor CYP2B6[5], umiarkowany inhibitor CYP2C8[5], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[6], drugorzędny szlak substrat CYP2B6[6], substrat CYP2C19[6], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[6]

Monitorować

  • objawy zdarzeń zakrzepowych i niedokrwiennych (ból w klatce piersiowej, objawy udaru, objawy niedokrwienia kończyny)
  • objawy zakrzepicy w stencie u pacjentów po niedawnym udrożnieniu naczynia

Bezpieczniejsze alternatywy

prasugrel

Kiedy ocena się zmienia

Dawka nasycającadawka · klopidogrelryzyko rośnieZdarzenia reokluzji i zakrzepowe opisywano u pacjentów z HIV leczonych terapią wzmacnianą rytonawirem w trakcie leczenia dawką nasycającą klopidogrelu, dlatego w ostrych zespołach wieńcowych i przy zabiegach udrożnienia naczyń połączenia należy szczególnie unikać.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Iscover 75 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/iscover-100311174/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Plavix 75 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/plavix-100084778/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Clopidogrel Krka 75 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/clopidogrel-krka-100290549/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Iscover. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/iscover-100311174/
  7. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ RywaroksabanNie łączy się rywaroksabanu z kobicystatem.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem lub farmaceutą o zmianie leczenia przeciwzakrzepowego.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem lub farmaceutą o zmianie leczenia przeciwzakrzepowego.

Kobicystat, który wzmacnia działanie leków na HIV, spowalnia usuwanie rywaroksabanu z organizmu. Przez to rywaroksaban gromadzi się we krwi i działa silniej, niż powinien. Zwiększa to ryzyko krwawień, także groźnych. Tych leków zwykle się nie łączy, a lekarz może zamienić jeden z nich na inny.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • krew w moczu lub różowy albo brązowy mocz
  • czarne, smoliste stolce lub krew w stolcu
  • wymioty z krwią lub treścią przypominającą fusy od kawy
  • częste lub długotrwałe krwawienia z nosa albo dziąseł
  • duże siniaki bez wyraźnej przyczyny
  • silny ból głowy, zawroty głowy, nagłe osłabienie
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łączy się rywaroksabanu z kobicystatem[1]. Rywaroksabanu nie stosuje się u pacjentów przyjmujących silne inhibitory CYP3A4 i glikoproteiny P ani inhibitory proteazy HIV, z którymi kobicystat jest podawany[2]. Należy rozważyć zmianę leku przeciwzakrzepowego na warfarynę z kontrolą INR[1] lub na heparynę drobnocząsteczkową, albo – w porozumieniu z lekarzem prowadzącym leczenie HIV – zmianę schematu przeciwretrowirusowego na niewymagający wzmocnienia farmakokinetycznego. Inne leki z grupy inhibitorów czynnika Xa nie są dobrą alternatywą, bo apiksabanu i edoksabanu również nie łączy się z kobicystatem, a dabigatran jest z nim przeciwwskazany[1]. Jeśli połączenia nie da się uniknąć, pacjent wymaga ścisłej obserwacji w kierunku krwawień.

Skutek kliniczny

Zwiększenie stężenia rywaroksabanu w osoczu prowadzi do nasilenia działania przeciwzakrzepowego i zwiększenia ryzyka krwawienia[1]. Ryzyko dodatkowo rośnie u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, u których efekt inhibitorów sumuje się z ograniczoną eliminacją nerkową[2].

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje glikoproteinę P[1]. Rywaroksaban jest eliminowany z udziałem obu tych szlaków, a substancje silnie hamujące jednocześnie CYP3A4 i glikoproteinę P zwiększają jego stężenie w osoczu w największym stopniu[2]. Ketokonazol i rytonawir zwiększały średnie AUC rywaroksabanu 2,6- i 2,5-krotnie, a Cmax 1,7- i 1,6-krotnie[2]. Dla kobicystatu, który działa na te same szlaki, należy oczekiwać podobnego efektu.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor BCRP[3], rywaroksaban – substrat BCRP[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[5], rywaroksaban – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[5], rywaroksaban – substrat P-gp[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[5], silny inhibitor CYP3A4[5], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Rywaroksaban: substrat BCRP[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • objawy krwawienia (krwiomocz, smoliste stolce, krwawienia z dziąseł i nosa, rozległe siniaki)
  • morfologia krwi ze stężeniem hemoglobiny
  • czynność nerek

Bezpieczniejsze alternatywy

warfarynaenoksaparyna

Kiedy ocena się zmienia

Łagodne lub umiarkowane zaburzenia czynności nerekeGFR · pacjentryzyko rośnieU pacjentów z zaburzeniami czynności nerek wpływ inhibitorów CYP3A4 i glikoproteiny P na ekspozycję na rywaroksaban jest addytywny, przy umiarkowanych zaburzeniach erytromycyna zwiększała AUC rywaroksabanu 2,0-krotnie w porównaniu z osobami z prawidłową czynnością nerek. Przy silniejszym inhibitorze, jakim jest kobicystat, ryzyko krwawienia będzie jeszcze większe.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mibrex 15 mg/20 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mibrex-100376759/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mibrex. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/mibrex-100376759/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ EdoksabanNie zaleca się łączenia edoksabanu z kobicystatem.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, ale jak najszybciej powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV i lekarzowi, który przepisał edoksaban, że przyjmujesz oba leki.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, ale jak najszybciej powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV i lekarzowi, który przepisał edoksaban, że przyjmujesz oba leki.

Lek wzmacniający działanie leków na HIV może spowodować, że edoksaban dłużej i w większej ilości pozostaje w organizmie. Przez to rośnie ryzyko krwawień, także groźnych. Tych dwóch leków zwykle się nie łączy, a lekarz może dobrać inny lek przeciwzakrzepowy albo inny zestaw leków na HIV.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • krwawienie z nosa lub dziąseł, które trudno zatrzymać
  • czerwony lub brązowy mocz
  • czarny, smolisty stolec albo krew w stolcu
  • wymioty z krwią lub przypominające fusy od kawy
  • duże siniaki bez wyraźnej przyczyny
  • silny ból głowy, zawroty głowy, nagłe osłabienie
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie zaleca się łączenia edoksabanu z kobicystatem.[1] Należy rozważyć lek przeciwzakrzepowy, którego eliminacja nie zależy od P-gp, np. heparynę drobnocząsteczkową, albo – po konsultacji z lekarzem prowadzącym leczenie HIV – schemat przeciwretrowirusowy bez leku wzmacniającego. Jeżeli lekarz uzna połączenie za konieczne, wymaga ono ścisłej kontroli objawów krwawienia, morfologii i czynności nerek. Przez analogię do innych silnych inhibitorów P-gp, przy których dawkę edoksabanu zmniejsza się do 30 mg raz na dobę, decyzję o dawce podejmuje lekarz – dla kobicystatu takiego zalecenia dawkowania nie ustalono.[2]

Skutek kliniczny

Połączenie może zwiększać stężenie edoksabanu w osoczu i przez to ryzyko krwawienia, w tym krwawień ciężkich.[1] Nie przeprowadzono badań dotyczących jednoczesnego stosowania edoksabanu z inhibitorami proteazy HIV wzmacnianymi farmakologicznie.[2]

Mechanizm

Kobicystat hamuje glikoproteinę P (P-gp) oraz BCRP i jest silnym inhibitorem CYP3A.[1] Edoksaban jest substratem P-gp, a inne inhibitory P-gp zwiększają jego ekspozycję, np. ketokonazol zwiększa AUC edoksabanu o 87%, a erytromycyna i dronedaron o 85%.[2] Zahamowanie P-gp przez kobicystat zmniejsza wydalanie edoksabanu i zwiększa jego wchłanianie, co prowadzi do wzrostu stężenia leku przeciwzakrzepowego w osoczu.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], edoksaban – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], edoksaban – substrat P-gp[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Edoksaban: drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[3]

Monitorować

  • objawy krwawienia (dziąsła, nos, mocz, stolec, siniaki)
  • hemoglobina i morfologia krwi
  • czynność nerek (klirens kreatyniny)

Bezpieczniejsze alternatywy

enoksaparynadalteparyna

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Lixiana 15 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lixiana-100349219/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Lixiana. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/lixiana-100349219/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ LamiwudynaPrzed włączeniem kobicystatu oznacz klirens kreatyniny i nie rozpoczynaj kobicystatu, gdy wynosi on mniej niż 70 ml/min, a lamiwudyna wymaga dostosowania dawki do czynności nerek.Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, rób zlecone badania krwi i nie zmieniaj sam dawek.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, rób zlecone badania krwi i nie zmieniaj sam dawek.

Te dwa leki można zwykle przyjmować razem, ale wymaga to kontroli nerek. Kobicystat podwyższa wynik kreatyniny we krwi, przez co nerki mogą wyglądać w badaniach na słabsze, niż są w rzeczywistości. Od wyniku pracy nerek zależy dawka lamiwudyny, dlatego lekarz musi znać twoje wyniki sprzed i po rozpoczęciu leczenia.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • wyraźnie mniejsza ilość oddawanego moczu
  • obrzęki nóg lub twarzy
  • nietypowe osłabienie lub zmęczenie
  • nudności lub wymioty utrzymujące się kilka dni
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – wydalanie, PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Przed włączeniem kobicystatu oznacz klirens kreatyniny i nie rozpoczynaj kobicystatu, gdy wynosi on mniej niż 70 ml/min, a lamiwudyna wymaga dostosowania dawki do czynności nerek[1]. U pacjentów z prawidłową czynnością nerek połączenie można stosować bez zmiany dawek, a umiarkowany wzrost kreatyniny po włączeniu kobicystatu należy interpretować z uwzględnieniem hamowania jej wydzielania kanalikowego[1]. Wyraźny lub postępujący wzrost kreatyniny wymaga oceny, czy nie doszło do rzeczywistego uszkodzenia nerek.

Skutek kliniczny

Główne ryzyko to błędna ocena czynności nerek i niewłaściwe dostosowanie dawki lamiwudyny u osób z obniżonym klirensem kreatyniny. Możliwe niewielkie zwiększenie ekspozycji na lamiwudynę ma prawdopodobnie małe znaczenie kliniczne przy prawidłowej czynności nerek.

Mechanizm

Kobicystat hamuje kanalikowe wydzielanie kreatyniny, przez co zwiększa jej stężenie w surowicy i zaniża oszacowany klirens kreatyniny bez rzeczywistego pogorszenia filtracji kłębuszkowej[1]. Dawkę lamiwudyny dobiera się według klirensu kreatyniny, więc zaniżony wynik utrudnia prawidłowe dawkowanie[1]. Lamiwudyna jest wydalana prawie wyłącznie przez nerki, częściowo w wyniku aktywnego transportu kationów, a kobicystat hamuje nośnik MATE1, co teoretycznie może nieznacznie zwiększać jej ekspozycję[2][1]. Lamiwudyna nie jest metabolizowana przez CYP3A, więc silne hamowanie tego enzymu przez kobicystat nie zmienia jej stężeń[2].

Metabolizm i transportery

  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • kreatynina w surowicy i klirens kreatyniny przed włączeniem kobicystatu
  • kreatynina w surowicy po włączeniu kobicystatu (wzrost wyraźny lub postępujący wymaga oceny)
  • badanie ogólne moczu przy podejrzeniu rzeczywistego uszkodzenia nerek
  • miano HIV-1 przy zmianach dawkowania lamiwudyny

Bezpieczniejsze alternatywy

abakawirrytonawir

Kiedy ocena się zmienia

eGFR ≤ 69 ml/min (klirens kreatyniny poniżej 70 ml/min)pacjentinne zaleceniePrzy klirensie kreatyniny poniżej 70 ml/min nie rozpoczyna się kobicystatu, jeśli lamiwudyna wymaga dostosowania dawki do czynności nerek. Należy rozważyć inny środek wzmacniający lub lek przeciwretrowirusowy niewymagający dostosowania dawki do klirensu kreatyniny.
eGFR ≥ 70 ml/minpacjentryzyko malejePrzy klirensie kreatyniny co najmniej 70 ml/min połączenie stosuje się bez zmiany dawek, a umiarkowany wzrost kreatyniny po włączeniu kobicystatu wynika z hamowania jej wydzielania kanalikowego.
Kobicystat włączany do trwającego leczenia lamiwudynąkolejność włączenia · pacjentinne zaleceniePrzed włączeniem kobicystatu należy oznaczyć wyjściowy klirens kreatyniny, aby późniejszy wzrost kreatyniny móc odróżnić od rzeczywistego pogorszenia czynności nerek i nie redukować dawki lamiwudyny bez potrzeby.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Epivir 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/epivir-100017240/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ AprepitantStandardowy, krótki kurs aprepitantu w profilaktyce nudności i wymiotów po chemioterapii można stosować u pacjenta przyjmującego kobicystat, obserwując działania niepożądane aprepitantu.Powiedz onkologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki, i nie przerywaj samodzielnie leczenia HIV.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz onkologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki, i nie przerywaj samodzielnie leczenia HIV.

Aprepitant, lek przeciw nudnościom przy chemioterapii, i kobicystat, składnik leczenia HIV, wpływają na siebie nawzajem. Kobicystat może zwiększać ilość aprepitantu w organizmie, przez co łatwiej o jego działania niepożądane. Krótki kurs aprepitantu zwykle można stosować, ale obaj lekarze – onkolog i lekarz od HIV – powinni wiedzieć o obu lekach.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silne zmęczenie lub senność
  • uporczywa czkawka
  • zaparcia
  • ból lub zawroty głowy
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Standardowy, krótki kurs aprepitantu w profilaktyce nudności i wymiotów po chemioterapii można stosować u pacjenta przyjmującego kobicystat, obserwując działania niepożądane aprepitantu. Nie należy wydłużać leczenia aprepitantem ponad zalecany schemat bez porozumienia z lekarzem prowadzącym leczenie HIV. Doustną dawkę deksametazonu stosowanego razem z aprepitantem zmniejsza się o około 50%[1]. Kobicystat dodatkowo zwiększa ekspozycję na deksametazon, a deksametazon może obniżać stężenie kobicystatu, dlatego dawkowanie kortykosteroidu onkolog powinien ustalić z uwzględnieniem leczenia przeciwretrowirusowego. Przy powtarzanych cyklach chemioterapii warto kontrolować wiremię HIV.

Skutek kliniczny

Najbardziej prawdopodobnym skutkiem jest większa ekspozycja na aprepitant i nasilenie jego działań niepożądanych, takich jak zmęczenie, czkawka, zaparcia czy ból głowy. Spadek stężenia kobicystatu i wzmacnianego inhibitora proteazy po kursie aprepitantu jest możliwy teoretycznie i krótkotrwały, ale przy wielu cyklach chemioterapii nie można wykluczyć osłabienia kontroli zakażenia HIV.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, a aprepitant jest substratem CYP3A4, dlatego stężenie aprepitantu w osoczu może istotnie wzrosnąć[2][1]. Aprepitant jest też umiarkowanym inhibitorem CYP3A4, więc może zwiększać stężenie kobicystatu, który również jest substratem CYP3A[1][2]. Leki hamujące CYP3A podnoszą stężenie kobicystatu, a ich łączenie z nim jest niezalecane[2]. Po zakończeniu kursu aprepitant przejściowo i łagodnie pobudza aktywność CYP3A4[1]. Słabe i umiarkowane induktory CYP3A mogą obniżać stężenie kobicystatu oraz wzmacnianego przez niego atazanawiru lub darunawiru, co grozi utratą skuteczności i powstaniem oporności[2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], aprepitant – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Aprepitant – umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[4]
  • Aprepitant – słaby induktor CYP3A4[5], kobicystat – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Aprepitant: umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], słaby induktor CYP2C9[3], słaby induktor CYP3A4[5], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[5], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[5], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • działania niepożądane aprepitantu (zmęczenie, czkawka, zaparcia, ból głowy)
  • wiremia HIV przy powtarzanych cyklach chemioterapii
  • działania niepożądane deksametazonu, jeśli jest stosowany w schemacie przeciwwymiotnym

Kiedy ocena się zmienia

czas leczenia ≥ 4 dniaprepitantryzyko rośnieDłuższe niż standardowy 3-dniowy kurs stosowanie aprepitantu wydłuża okres podwyższonej ekspozycji na oba leki i nasila późniejszą indukcję CYP3A4, która może obniżać stężenie kobicystatu i wzmacnianego inhibitora proteazy. Wymaga uzgodnienia z lekarzem prowadzącym leczenie HIV i kontroli wiremii.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Emend 80 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/emend-100063463/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Emend. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/emend-100063463/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ DocetakselNależy unikać podawania docetakselu u pacjenta przyjmującego kobicystat i w miarę możliwości rozważyć z lekarzem prowadzącym leczenie HIV zmianę schematu przeciwretrowirusowego na niewymagający wzmacniacza farmakokinetycznego.Powiedz onkologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki, i nie odstawiaj leków na HIV na własną rękę.szybki (godziny)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz onkologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki, i nie odstawiaj leków na HIV na własną rękę.

Kobicystat, który wzmacnia działanie leków na HIV, spowalnia usuwanie docetakselu z organizmu. Przez to docetaksel może działać silniej niż zwykle i częściej wywoływać działania niepożądane. Najgroźniejszy jest duży spadek liczby białych krwinek, który zwiększa ryzyko poważnych zakażeń. Lekarze mogą zmienić twoje leki na HIV albo dawkę chemioterapii.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka 38°C lub wyższa albo dreszcze
  • ból gardła, kaszel lub inne objawy zakażenia
  • owrzodzenia i ból w jamie ustnej
  • silna lub długotrwała biegunka
  • drętwienie, mrowienie lub pieczenie dłoni i stóp
  • obrzęki nóg lub szybki przyrost masy ciała
  • zażółcenie skóry lub oczu
  • nietypowe zmęczenie i osłabienie
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Należy unikać podawania docetakselu u pacjenta przyjmującego kobicystat i w miarę możliwości rozważyć z lekarzem prowadzącym leczenie HIV zmianę schematu przeciwretrowirusowego na niewymagający wzmacniacza farmakokinetycznego. Jeśli nie można uniknąć połączenia, trzeba prowadzić ścisłą obserwację kliniczną pacjenta i dostosować dawkę docetakselu do leczenia z silnym inhibitorem CYP3A4[1]. Zmianę leczenia HIV należy skoordynować z onkologiem, bo nie wolno przerywać terapii przeciwretrowirusowej bez zastąpienia jej skutecznym schematem.

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia docetakselu zwiększa częstość i nasilenie jego działań niepożądanych[1]. Najgroźniejsze są ciężka neutropenia z gorączką i zakażeniami, zapalenie błon śluzowych, biegunka, zatrzymanie płynów, neuropatia obwodowa i hepatotoksyczność.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, a docetaksel jest metabolizowany przez CYP3A4, więc kobicystat spowalnia jego eliminację i zwiększa ekspozycję na docetaksel[2][1]. Inny silny inhibitor CYP3A4, ketokonazol, zmniejszył klirens docetakselu o 49% w badaniu u 7 pacjentów[1]. Kobicystat hamuje także P-gp, co może dodatkowo ograniczać usuwanie docetakselu będącego substratem tego nośnika[2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], docetaksel – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor OATP1B1[5], docetaksel – substrat OATP1B1[3]
  • Kobicystat – inhibitor OATP1B3[5], docetaksel – substrat OATP1B3[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Docetaksel: substrat CYP3A4[4], substrat OATP1B1[3], substrat OATP1B3[3]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem przed każdym cyklem i w okolicy nadiru
  • temperatura ciała i objawy zakażenia
  • aminotransferazy, fosfataza zasadowa i bilirubina
  • objawy neuropatii obwodowej
  • zapalenie błon śluzowych jamy ustnej i biegunka
  • obrzęki i masa ciała (zatrzymanie płynów)

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawir

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Docetaxel Kabi 160 mg/8 ml, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/docetaxel-kabi-100281875/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Docetaxel Kabi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/docetaxel-kabi-100281875/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ IrynotekanNależy unikać łączenia irynotekanu z kobicystatem.Powiedz onkologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki, i nie odstawiaj samodzielnie żadnego z nich.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz onkologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki, i nie odstawiaj samodzielnie żadnego z nich.

Kobicystat, który wzmacnia działanie leków na HIV, spowalnia rozkład irynotekanu w organizmie. Przez to lek przeciwnowotworowy może działać silniej niż zwykle i dawać więcej działań niepożądanych. Najgroźniejsze z nich to silna biegunka oraz spadek liczby białych krwinek, który ułatwia ciężkie zakażenia.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna lub długo trwająca biegunka
  • gorączka, dreszcze lub ból gardła
  • zawroty głowy, suchość w ustach i mało oddawanego moczu jako objawy odwodnienia
  • duże osłabienie
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia irynotekanu z kobicystatem[1]. Przed rozpoczęciem chemioterapii warto z lekarzem prowadzącym leczenie zakażenia HIV rozważyć zmianę schematu przeciwretrowirusowego na niewymagający wzmacniania. Jeśli połączenia nie da się uniknąć, decyzję o dawce irynotekanu podejmuje onkolog, a pacjent wymaga ścisłego monitorowania morfologii i biegunki.

Skutek kliniczny

Zwiększona ekspozycja na SN-38 grozi nasiloną toksycznością irynotekanu – ciężką neutropenią z ryzykiem zakażeń i gorączki neutropenicznej oraz ciężką, opóźnioną biegunką z odwodnieniem[1].

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje nośniki P-gp oraz BCRP[2]. Irynotekan jest w części unieczynniany przez CYP3A4 do metabolitów APC i NPC, a zahamowanie tej drogi przesuwa przemiany w stronę czynnego metabolitu SN-38. Przy silnym inhibitorze CYP3A4 AUC dla APC zmniejszało się o 87%, a AUC dla SN-38 zwiększało się o 109%[1]. Hamowanie P-gp i BCRP może dodatkowo ograniczać wydalanie irynotekanu i SN-38, które są substratami tych nośników.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], irynotekan – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Irynotekan: substrat CYP3A4[4], substrat UGT1A1[4]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem, zwłaszcza liczba neutrofilów przed każdym cyklem
  • biegunka – częstość, nasilenie i objawy odwodnienia
  • temperatura ciała i objawy zakażenia
  • stężenie bilirubiny i parametry wątrobowe

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawir

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Irinotecan Kabi 20 mg/ml, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/irinotecan-kabi-100215252/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Irinotecan Kabi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/irinotecan-kabi-100215252/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ WorykonazolWorykonazolu nie należy łączyć z kobicystatem, chyba że korzyść przewyższa ryzyko wynikające z nieprzewidywalnego wpływu na jego stężenie.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, upewnij się, że lekarz prowadzący leczenie HIV wie o leku przeciwgrzybiczym, i zgłaszaj się na zlecone badania krwi.nieznanyteoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, upewnij się, że lekarz prowadzący leczenie HIV wie o leku przeciwgrzybiczym, i zgłaszaj się na zlecone badania krwi.

Te dwa leki wpływają na siebie nawzajem i mogą zmieniać swoje stężenie we krwi w sposób trudny do przewidzenia. Lek przeciwgrzybiczy może działać za mocno i dawać więcej działań niepożądanych albo za słabo i nie wyleczyć zakażenia. Może też zaburzyć działanie leków na HIV, które przyjmujesz razem z lekiem wzmacniającym. Lekarz łączy je tylko wtedy, gdy nie ma lepszego wyjścia, i zwykle zleca wtedy badania krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zaburzenia widzenia, nieostre widzenie lub nadwrażliwość na światło
  • wysypka lub łatwe oparzenia słoneczne
  • zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
  • kołatanie serca lub omdlenie
  • brak poprawy lub nasilenie objawów zakażenia grzybiczego
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Worykonazolu nie należy łączyć z kobicystatem, chyba że korzyść przewyższa ryzyko wynikające z nieprzewidywalnego wpływu na jego stężenie.[1] Gdy połączenie jest konieczne, zaleca się monitorowanie kliniczne.[1] W praktyce warto oznaczać stężenie worykonazolu, obserwować objawy jego toksyczności i skuteczność leczenia przeciwgrzybiczego oraz kontrolować skuteczność terapii przeciwretrowirusowej. Rozważ lek przeciwgrzybiczy spoza grupy azoli albo schemat przeciwretrowirusowy bez leku wzmacniającego.

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia worykonazolu zwiększa ryzyko jego działań toksycznych, a spadek grozi niepowodzeniem leczenia ciężkiej infekcji grzybiczej. Zmiana ekspozycji na kobicystat może pośrednio zaburzyć stężenia wzmacnianego atazanawiru lub darunawiru, od których zależy skuteczność leczenia przeciwretrowirusowego.[1]

Mechanizm

Obie substancje hamują CYP3A i są jednocześnie jego substratami, więc wzajemnie wpływają na swój metabolizm. Worykonazol jako inhibitor CYP3A może zwiększać stężenie kobicystatu w osoczu.[1] Kobicystat może zwiększać albo zmniejszać stężenie worykonazolu, a kierunek tej zmiany jest nieprzewidywalny.[1] Worykonazol jest metabolizowany także przez CYP2C19 i CYP2C9, a kobicystat nie hamuje i nie indukuje tych izoenzymów.[2][1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], worykonazol – substrat CYP3A4[4]
  • Worykonazol – silny inhibitor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Worykonazol: słaby inhibitor CYP2B6[3], umiarkowany inhibitor CYP2C19[3], słaby inhibitor CYP2C9[3], silny inhibitor CYP3A4[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2C19[3], substrat CYP2C9[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • stężenie worykonazolu w osoczu
  • objawy toksyczności worykonazolu – zaburzenia widzenia, objawy neurologiczne, zmiany skórne
  • próby wątrobowe
  • odpowiedź kliniczna na leczenie przeciwgrzybicze
  • wiremia HIV i skuteczność leczenia przeciwretrowirusowego

Bezpieczniejsze alternatywy

kaspofunginamikafunginaanidulafungina

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Vfend 50 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vfend-100113340/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Vfend. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/vfend-100113340/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ BuprenorfinaPołączenie można stosować, ale wymaga ono monitorowania objawów nadmiernego działania opioidu, zwłaszcza w pierwszych tygodniach po dołączeniu kobicystatu lub zmianie jego dawkowania.Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, nie pij alkoholu i powiedz lekarzowi lub farmaceucie, jeśli czujesz się wyraźnie bardziej senny lub oszołomiony niż zwykle.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, nie pij alkoholu i powiedz lekarzowi lub farmaceucie, jeśli czujesz się wyraźnie bardziej senny lub oszołomiony niż zwykle.

Lek wzmacniający leczenie przeciwwirusowe spowalnia rozkład buprenorfiny w organizmie, więc jej poziom we krwi trochę rośnie. Może to nasilić senność, zawroty głowy, nudności lub zaparcia. Rzadko, zwłaszcza po alkoholu lub lekach nasennych, oddech może stać się płytki i wolny. Gdy przestaniesz brać lek wzmacniający, buprenorfina może działać słabiej.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna senność lub trudność z obudzeniem się
  • wolny, płytki oddech
  • silne zawroty głowy lub omdlenie
  • uporczywe zaparcia lub nudności
  • niepokój, poty, bóle mięśni lub ziewanie po odstawieniu leku przeciwwirusowego
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Połączenie można stosować, ale wymaga ono monitorowania objawów nadmiernego działania opioidu, zwłaszcza w pierwszych tygodniach po dołączeniu kobicystatu lub zmianie jego dawkowania. Buprenorfiny nie zaleca się łączyć z lekami hamującymi CYP3A4 bez nadzoru, ponieważ znaczenie kliniczne takiego hamowania nie zostało w pełni wyjaśnione[1]. Dawki kobicystatu nie trzeba zmieniać[2]. Przy nadmiernej sedacji należy rozważyć zmniejszenie dawki buprenorfiny, a po odstawieniu kobicystatu obserwować pacjenta pod kątem objawów odstawiennych. Należy unikać dodatkowych leków hamujących ośrodkowy układ nerwowy i alkoholu[1].

Skutek kliniczny

Wyższa i bardziej wyrównana ekspozycja na buprenorfinę może nasilać jej działania niepożądane – senność, zawroty głowy, nudności, zaparcia, a u osób wrażliwych lub przyjmujących inne leki hamujące ośrodkowy układ nerwowy także depresję oddechową. Wzrost ekspozycji jest umiarkowany, więc u większości pacjentów skutek kliniczny jest niewielki. Po odstawieniu kobicystatu stężenie buprenorfiny spada, co u pacjentów w leczeniu substytucyjnym może wywołać objawy odstawienne.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i zwiększa stężenie leków metabolizowanych przez ten izoenzym[2]. Buprenorfina jest metabolizowana przez CYP3A4, dlatego inhibitory tego izoenzymu hamują jej metabolizm[1]. Kobicystat zwiększa AUC buprenorfiny o 35% i jej stężenie minimalne o 66%, a stężenie maksymalne nie zmienia się[2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], buprenorfina – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Buprenorfina: substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • stopień sedacji i senności
  • częstość i głębokość oddechów
  • zawroty głowy i niedociśnienie
  • zaparcia i nudności
  • objawy odstawienne po odstawieniu kobicystatu

Bezpieczniejsze alternatywy

metadonmorfina

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat dołączany do stałej dawki buprenorfinykolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo dołączeniu kobicystatu do ustalonej dawki buprenorfiny należy obserwować pacjenta pod kątem sedacji i depresji oddechowej w pierwszych tygodniach, a przy objawach przedawkowania rozważyć zmniejszenie dawki buprenorfiny.
Odstawienie kobicystatu przy kontynuacji buprenorfinykolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu stężenie buprenorfiny się zmniejsza, dlatego u pacjentów w leczeniu substytucyjnym trzeba obserwować objawy odstawienne i w razie potrzeby skorygować dawkę.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Bunondol 0,2 mg, tabletki podjęzykowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bunondol-100011957/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Bunondol. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/bunondol-100011957/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ KlarytromycynaU pacjenta leczonego atazanawirem z kobicystatem należy w pierwszej kolejności wybrać inny antybiotyk niż klarytromycyna.Nie zaczynaj klarytromycyny na własną rękę i powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz leki na HIV z kobicystatem, aby mogli dobrać inny antybiotyk albo odpowiednią dawkę.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie zaczynaj klarytromycyny na własną rękę i powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz leki na HIV z kobicystatem, aby mogli dobrać inny antybiotyk albo odpowiednią dawkę.

Lek kobicystat, który wzmacnia działanie leków na HIV, spowalnia usuwanie klarytromycyny z organizmu. Antybiotyk może wtedy gromadzić się we krwi w większej ilości niż zwykle. Zwiększa to ryzyko działań niepożądanych, w tym zaburzeń rytmu serca. Klarytromycyna może też zwiększać ilość leków na HIV we krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy albo omdlenie
  • silne nudności, wymioty lub biegunka
  • szumy w uszach albo pogorszenie słuchu
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

U pacjenta leczonego atazanawirem z kobicystatem należy w pierwszej kolejności wybrać inny antybiotyk niż klarytromycyna[1]. Jeśli klarytromycyna jest konieczna, dawkowanie ustala się według zaleceń dla wzmacnianego inhibitora proteazy, a u pacjenta leczonego darunawirem z kobicystatem stosuje się zalecenia dotyczące dawkowania klarytromycyny przy tym leku[1]. Przed włączeniem klarytromycyny należy wykluczyć wydłużenie QT oraz hipokaliemię i hipomagnezemię[2]. W trakcie leczenia trzeba obserwować pacjenta pod kątem działań niepożądanych klarytromycyny, szczególnie przy zaburzonej czynności nerek.

Skutek kliniczny

Większe stężenie klarytromycyny zwiększa ryzyko jej działań niepożądanych zależnych od dawki, przede wszystkim wydłużenia odstępu QT i komorowych zaburzeń rytmu serca, w tym torsade de pointes[2]. Klarytromycyna nie jest stosowana u pacjentów z wydłużeniem QT w wywiadzie ani z hipokaliemią lub hipomagnezemią[2]. Wzrost stężeń kobicystatu i wzmacnianego leku przeciwretrowirusowego może dodatkowo nasilić ich działania niepożądane.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, a klarytromycyna jest metabolizowana przez CYP3A, dlatego jej stężenie w osoczu może wzrosnąć[1]. Klarytromycyna sama hamuje CYP3A, a leki hamujące CYP3A mogą zwiększać stężenie kobicystatu w osoczu[1]. Kobicystat jest też substratem CYP3A[1], więc wzajemne hamowanie metabolizmu może podnieść stężenia obu leków oraz wzmacnianego inhibitora proteazy.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], klarytromycyna – substrat CYP3A4[4]
  • Klarytromycyna – silny inhibitor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Klarytromycyna: silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[3], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QT przed leczeniem i w jego trakcie u pacjentów z czynnikami ryzyka
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • czynność nerek
  • objawy działań niepożądanych klarytromycyny (kołatanie serca, omdlenia, nudności, biegunka)

Bezpieczniejsze alternatywy

azytromycyna

Kiedy ocena się zmienia

ObniżonyeGFR · pacjentryzyko rośniePrzy zaburzonej czynności nerek klarytromycyna kumuluje się silniej, dlatego ryzyko działań niepożądanych w połączeniu z kobicystatem rośnie i dawkę klarytromycyny trzeba dostosować według zaleceń dla wzmacnianego inhibitora proteazy.
Wydłużenie QT lub hipokaliemia albo hipomagnezemiakolejność włączenia · pacjentinterakcja nie dotyczyU pacjenta z wydłużeniem QT w wywiadzie, komorowymi zaburzeniami rytmu, hipokaliemią lub hipomagnezemią klarytromycyny nie stosuje się niezależnie od kobicystatu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fromilid 250 mg/5 ml, granulat do sporządzania zawiesiny doustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fromilid-100140169/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fromilid. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/fromilid-100140169/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ EletryptanNie stosuj eletryptanu u pacjenta przyjmującego kobicystat i wybierz tryptan, którego eliminacja nie zależy od CYP3A4.Nie przyjmuj eletryptanu, jeśli bierzesz kobicystat, tylko poproś lekarza o inny lek na migrenę.szybki (godziny)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie przyjmuj eletryptanu, jeśli bierzesz kobicystat, tylko poproś lekarza o inny lek na migrenę.

Kobicystat, stosowany w leczeniu zakażenia HIV, spowalnia usuwanie z organizmu eletryptanu, czyli leku na migrenę. Eletryptan może wtedy osiągnąć we krwi kilka razy wyższe stężenie i działać dłużej. Zwiększa to ryzyko groźnego obkurczenia naczyń krwionośnych, wzrostu ciśnienia i niedokrwienia serca. Te leki nie powinny być stosowane razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • ból, ucisk lub pieczenie w klatce piersiowej
  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • bardzo wysokie ciśnienie albo nagły, inny niż zwykle ból głowy
  • drętwienie lub osłabienie jednej strony ciała, zaburzenia mowy
  • zimne, blade lub bolące palce rąk i stóp
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Nie stosuj eletryptanu u pacjenta przyjmującego kobicystat i wybierz tryptan, którego eliminacja nie zależy od CYP3A4. Eletryptanu nie podaje się z silnymi inhibitorami CYP3A4, w tym z inhibitorami proteazy.[1] Jeżeli lekarz mimo to zdecyduje się na takie połączenie, pacjent powinien przyjąć tylko jedną dawkę w czasie napadu i mieć kontrolowane ciśnienie tętnicze. Uprzedź pacjenta o objawach niedokrwienia serca.

Skutek kliniczny

Kilkukrotny wzrost ekspozycji na eletryptan nasila jego działanie obkurczające naczynia. Może to podnieść ciśnienie tętnicze, wywołać skurcz tętnic wieńcowych i niedokrwienie mięśnia sercowego, zaburzenia rytmu serca albo niedokrwienie mózgu lub naczyń obwodowych. Wydłużony okres półtrwania sprawia, że działanie utrzymuje się dłużej, a kolejna dawka w czasie napadu może się kumulować.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A, przez co zwiększa stężenie w osoczu leków metabolizowanych przez ten enzym.[2] Eletryptan jest w znacznym stopniu metabolizowany przez CYP3A4. Silne inhibitory CYP3A4 zwiększały Cmax eletryptanu 2,0–2,7 razy, a AUC 3,6–5,9 razy. Okres półtrwania wydłużał się z 4,8 do 8,3 godziny po ketokonazolu i z 4,6 do 7,1 godziny po erytromycynie.[1] Kobicystat stosuje się razem z atazanawirem lub darunawirem, które również należą do inhibitorów proteazy, a eletryptanu nie łączy się z tą grupą leków.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], eletryptan – substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], eletryptan – wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Eletryptan: substrat CYP2D6[4], wrażliwy substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze
  • ból lub ucisk w klatce piersiowej
  • zaburzenia rytmu serca
  • objawy niedokrwienia mózgu lub kończyn

Bezpieczniejsze alternatywy

sumatryptanryzatryptannaratryptanzolmitryptan

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Relpax 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/relpax-100109142/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Relpax. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/relpax-100109142/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ EslikarbazepinaUnikaj łączenia kobicystatu z eslikarbazepiną i rozważ lek przeciwpadaczkowy, który nie indukuje CYP3A.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę i powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz lek na padaczkę, aby mógł zlecić badanie wiremii albo zmienić lek.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę i powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz lek na padaczkę, aby mógł zlecić badanie wiremii albo zmienić lek.

Lek na padaczkę może przyspieszać rozkład leku wzmacniającego terapię HIV. Wtedy leki na HIV mogą działać słabiej, a wirus może się namnażać i uodpornić na leczenie. Ten efekt rozwija się powoli, przez 2–3 tygodnie, i tak samo powoli ustępuje po odstawieniu leku na padaczkę.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • wynik badania wiremii HIV gorszy niż poprzednio
  • nawracające infekcje lub gorączka bez wyraźnej przyczyny
  • nasilenie napadów padaczkowych po zmianie leczenia
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Unikaj łączenia kobicystatu z eslikarbazepiną i rozważ lek przeciwpadaczkowy, który nie indukuje CYP3A.[1] Jeśli połączenie jest konieczne, monitoruj miano wiremii HIV, szczególnie w pierwszych tygodniach po włączeniu, odstawieniu lub zmianie dawki eslikarbazepiny, bo nowy poziom aktywności enzymów ustala się po 2 do 3 tygodniach.[2]

Skutek kliniczny

Słabsze wzmocnienie inhibitora proteazy grozi utratą skuteczności leczenia przeciwretrowirusowego i powstaniem oporności HIV.[1] Pełny efekt indukcji pojawia się, a po odstawieniu eslikarbazepiny ustępuje, po 2 do 3 tygodniach.[2]

Mechanizm

Eslikarbazepina indukuje CYP3A4.[2] Kobicystat jest substratem CYP3A, a umiarkowane i słabe induktory CYP3A mogą zmniejszać jego stężenie w osoczu, a przez to stężenie wzmacnianego atazanawiru lub darunawiru.[1] Eslikarbazepina jest eliminowana głównie przez sprzęganie z kwasem glukuronowym, więc hamowanie CYP3A przez kobicystat nie powinno istotnie zmieniać jej stężenia.[2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Eslikarbazepina – słaby induktor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[5], silny inhibitor CYP3A4[5], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Eslikarbazepina: inhibitor CYP2C19[3], słaby induktor CYP3A4[3], umiarkowany induktor UGT1A1[3]

Monitorować

  • miano wiremii HIV (RNA HIV)
  • w razie dostępności stężenie atazanawiru lub darunawiru
  • kontrola napadów padaczkowych po zmianie leczenia przeciwpadaczkowego

Bezpieczniejsze alternatywy

lewetyracetamlakozamid

Kiedy ocena się zmienia

Włączenie, odstawienie lub zmiana dawki eslikarbazepiny w trakcie leczenia kobicystatemkolejność włączenia · eslikarbazepinainne zalecenieZmiana aktywności enzymów ustala się po 2 do 3 tygodniach, dlatego w tym okresie wymagana jest szczególna kontrola wiremii.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zebinix 200 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zebinix-100313316/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zebinix. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zebinix-100313316/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ EwerolimusUnikaj łączenia ewerolimusu z kobicystatem i rozważ schemat przeciwretrowirusowy bez leku wzmacniającego.Nie zaczynaj ani nie odstawiaj żadnego z tych leków samodzielnie i powiedz obu lekarzom, że przyjmujesz je razem.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie zaczynaj ani nie odstawiaj żadnego z tych leków samodzielnie i powiedz obu lekarzom, że przyjmujesz je razem.

Kobicystat, który wzmacnia działanie leków na HIV, bardzo mocno zwiększa ilość ewerolimusu we krwi. Przez to ewerolimus może działać za silnie i wywoływać poważne działania niepożądane, takie jak rany w jamie ustnej, zapalenie płuc czy częstsze zakażenia. Zwykle lekarz zmienia leki na HIV albo bardzo dokładnie dobiera dawkę ewerolimusu i bada jego stężenie we krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • bolesne owrzodzenia lub rany w jamie ustnej
  • nowy lub nasilający się kaszel albo duszność
  • gorączka, dreszcze lub inne objawy zakażenia
  • nadmierne pragnienie i częste oddawanie moczu
  • nietypowe siniaki lub krwawienia
  • obrzęki nóg lub wyraźnie mniejsza ilość oddawanego moczu
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Unikaj łączenia ewerolimusu z kobicystatem i rozważ schemat przeciwretrowirusowy bez leku wzmacniającego. Jednoczesne stosowanie ewerolimusu z silnymi inhibitorami CYP3A4 i glikoproteiny P nie jest zalecane.[1] Gdy połączenia nie da się uniknąć, decyzję podejmuje lekarz prowadzący we współpracy z ośrodkiem leczenia HIV, z istotnym zmniejszeniem dawki ewerolimusu i regularnym oznaczaniem jego minimalnego stężenia. Po odstawieniu kobicystatu dawkę ewerolimusu przywraca się stopniowo pod kontrolą stężenia.

Skutek kliniczny

Wielokrotny wzrost stężenia ewerolimusu może nasilić jego działania niepożądane, takie jak zapalenie jamy ustnej, nieinfekcyjne zapalenie płuc, zakażenia, mielosupresja, hiperglikemia i hiperlipidemia. U biorców przeszczepów nadmierne stężenie zwiększa ryzyko toksyczności nerkowej i ciężkich zakażeń. Po odstawieniu kobicystatu stężenie ewerolimusu spada, co grozi utratą skuteczności, jeśli dawka była wcześniej zmniejszona.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A oraz glikoproteinę P i w ten sposób zwiększa stężenie leków, które są substratami tych białek.[2] Ewerolimus jest substratem CYP3A4 i glikoproteiny P, dlatego inhibitory tych białek zwiększają jego wchłanianie z jelita i spowalniają jego metabolizm.[1] Silny inhibitor ketokonazol zwiększył AUC ewerolimusu 15,3-krotnie, a Cmax 4,1-krotnie, i podobnie dużego wzrostu należy oczekiwać przy innych silnych inhibitorach, w tym lekach wzmacnianych rytonawirem.[1] Kobicystat działa na CYP3A podobnie jak rytonawir, więc przewidywany jest wielokrotny wzrost ekspozycji na ewerolimus.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], ewerolimus – wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], ewerolimus – substrat P-gp[4]
  • Ewerolimus – inhibitor CYP2D6[4], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5]
  • Ewerolimus – słaby inhibitor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Ewerolimus: inhibitor CYP2D6[4], słaby inhibitor CYP3A4[4], umiarkowany inhibitor P-gp[4], wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • minimalne stężenie ewerolimusu we krwi
  • morfologia krwi
  • glikemia
  • lipidogram
  • czynność nerek (kreatynina, białkomocz)
  • objawy zapalenia jamy ustnej
  • objawy ze strony układu oddechowego (kaszel, duszność)
  • objawy zakażenia

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawirbiktegrawirdorawiryna

Kiedy ocena się zmienia

Odstawienie kobicystatu u pacjenta ze zmniejszoną dawką ewerolimusukolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu inhibitora stężenie ewerolimusu spada, dlatego dawkę przywraca się po okresie wypłukiwania inhibitora i kontroluje minimalne stężenie ewerolimusu po co najmniej tygodniu.
Ewerolimus w immunosupresji po przeszczepieniupostać · pacjentinne zalecenieU biorców przeszczepów ewerolimus stosuje się z oznaczaniem stężenia we krwi, więc każda zmiana leczenia przeciwretrowirusowego wymaga uzgodnienia z ośrodkiem transplantacyjnym i częstszych oznaczeń stężenia ewerolimusu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Votubia 2,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/votubia-100253844/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Votubia. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/votubia-100253844/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ NaldemedynaNależy unikać łączenia naldemedyny z kobicystatem jako silnym inhibitorem CYP3A.Nie zaczynaj brać naldemedyny na własną rękę, tylko zapytaj lekarza lub farmaceutę, czy możesz ją stosować razem z lekami na HIV zawierającymi kobicystat.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie zaczynaj brać naldemedyny na własną rękę, tylko zapytaj lekarza lub farmaceutę, czy możesz ją stosować razem z lekami na HIV zawierającymi kobicystat.

Kobicystat, który wzmacnia działanie leków na HIV, spowalnia usuwanie naldemedyny z organizmu. Naldemedyna może się wtedy gromadzić we krwi i częściej wywoływać działania niepożądane. Najczęściej są to ból brzucha i biegunka, a czasem objawy podobne do odstawienia leków opioidowych. Tego połączenia zwykle się unika.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silny lub nasilający się ból brzucha
  • uporczywa biegunka
  • nudności lub wymioty
  • pocenie się, dreszcze, niepokój lub ziewanie
  • nasilenie bólu, na który bierzesz lek opioidowy
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia naldemedyny z kobicystatem jako silnym inhibitorem CYP3A[1]. Jeśli połączenia nie da się uniknąć, trzeba obserwować pacjenta w kierunku działań niepożądanych naldemedyny[1]. Kobicystatu nie odstawia się z tego powodu, bo jest częścią leczenia przeciwretrowirusowego – w razie potrzeby zmienia się lek na zaparcia.

Skutek kliniczny

Większe stężenie naldemedyny zwiększa ryzyko jej działań niepożądanych[1], przede wszystkim ze strony przewodu pokarmowego, takich jak ból brzucha i biegunka. Możliwe są też objawy przypominające odstawienie opioidów.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A oraz glikoproteinę P[2]. Naldemedyna jest metabolizowana głównie przez CYP3A i jest substratem glikoproteiny P, dlatego kobicystat zmniejsza jej eliminację i zwiększa jej stężenie w osoczu[1]. Silny inhibitor CYP3A itrakonazol zwiększył ekspozycję na naldemedynę 2,9-krotnie[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], naldemedyna – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], naldemedyna – substrat P-gp[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Naldemedyna: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • ból brzucha i skurcze
  • biegunka
  • nudności i wymioty
  • objawy odstawienia opioidów (pocenie, dreszcze, niepokój, ziewanie)
  • skuteczność przeciwbólowa opioidu

Bezpieczniejsze alternatywy

metylonaltreksonu bromekmakrogollaktuloza

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Rizmoic 200 mcg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/rizmoic-100417040/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Rizmoic. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/rizmoic-100417040/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ OkskarbazepinaUnikaj łączenia okskarbazepiny z kobicystatem i rozważ lek przeciwpadaczkowy, który nie indukuje CYP3A.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz okskarbazepinę, aby mógł dobrać bezpieczniejszy zestaw leków albo częściej kontrolować wyniki.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz okskarbazepinę, aby mógł dobrać bezpieczniejszy zestaw leków albo częściej kontrolować wyniki.

Okskarbazepina może z czasem osłabiać działanie leku na HIV, który zawiera kobicystat. Organizm szybciej usuwa wtedy kobicystat i lek, który on wzmacnia, więc leczenie HIV może przestać działać, a wirus może stać się oporny na leki. Ten efekt narasta przez 2–3 tygodnie po rozpoczęciu okskarbazepiny i podobnie długo utrzymuje się po jej odstawieniu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • pogorszenie wyników badań kontrolnych HIV (wzrost miana wirusa)
  • nawracające infekcje lub gorączka bez wyraźnej przyczyny
  • zmiana częstości napadów padaczkowych po modyfikacji leczenia
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Unikaj łączenia okskarbazepiny z kobicystatem i rozważ lek przeciwpadaczkowy, który nie indukuje CYP3A.[1] Jeśli połączenie jest konieczne, ściśle kontroluj skuteczność leczenia przeciwretrowirusowego, zwłaszcza w ciągu 2–3 tygodni od włączenia lub zmiany dawki okskarbazepiny, gdy indukcja narasta.[2] Po odstawieniu okskarbazepiny indukcja stopniowo wygasa w ciągu 2–3 tygodni.[2]

Skutek kliniczny

Zmniejszenie stężenia kobicystatu oraz wzmacnianego atazanawiru lub darunawiru może prowadzić do utraty działania przeciwwirusowego i powstania oporności wirusa.[1]

Mechanizm

Okskarbazepina i jej czynny metabolit (MHD) są słabymi induktorami CYP3A4 i CYP3A5.[2] Kobicystat jest substratem CYP3A, więc jego stężenie w osoczu spada przy jednoczesnym stosowaniu umiarkowanych lub słabych induktorów CYP3A, a wraz z nim spada stężenie wzmacnianego atazanawiru lub darunawiru.[1] Kobicystat nie powinien istotnie zmieniać ekspozycji na okskarbazepinę, ponieważ jej przemiana do MHD i dalsza eliminacja nie zależą głównie od CYP3A.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Okskarbazepina – słaby induktor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[5], silny inhibitor CYP3A4[5], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Okskarbazepina: inhibitor CYP2C19[3], słaby induktor CYP3A4[3]

Monitorować

  • miano wiremii HIV (HIV RNA)
  • liczba limfocytów CD4
  • kontrola napadów padaczkowych przy zmianie leczenia przeciwpadaczkowego

Bezpieczniejsze alternatywy

lewetyracetamlamotrygina

Kiedy ocena się zmienia

Okskarbazepina włączana lub zmiana jej dawki u pacjenta leczonego kobicystatemkolejność włączenia · okskarbazepinainne zalecenieIndukcja CYP3A narasta przez około 2–3 tygodnie, dlatego spadek stężenia kobicystatu i wzmacnianego leku może ujawnić się z opóźnieniem – kontrola skuteczności przeciwwirusowej powinna objąć ten okres.
Odstawienie okskarbazepiny przed włączeniem kobicystatukolejność włączenia · okskarbazepinaryzyko malejeIndukcja enzymatyczna wygasa stopniowo w ciągu 2–3 tygodni po odstawieniu okskarbazepiny, więc ryzyko interakcji utrzymuje się w tym okresie.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Karbagen 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/karbagen-100176546/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Karbagen. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/karbagen-100176546/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ PrednizonUnikaj łączenia prednizonu z kobicystatem, chyba że korzyść przewyższa zwiększone ryzyko ogólnoustrojowych działań niepożądanych kortykosteroidów.Powiedz lekarzowi, który przepisuje prednizon, że przyjmujesz lek z kobicystatem, i nie odstawiaj żadnego z tych leków samodzielnie.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi, który przepisuje prednizon, że przyjmujesz lek z kobicystatem, i nie odstawiaj żadnego z tych leków samodzielnie.

Kobicystat spowalnia usuwanie prednizonu z organizmu, przez co we krwi jest go więcej niż zwykle. Może to nasilić działania niepożądane sterydu, takie jak obrzęki, przybieranie na wadze, wyższy cukier i ciśnienie czy osłabienie odporności. Przy dłuższym stosowaniu organizm może też przestać sam wytwarzać wystarczającą ilość własnych hormonów nadnerczy.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • szybkie przybieranie na wadze lub zaokrąglenie twarzy
  • obrzęki nóg
  • nadmierne pragnienie i częste oddawanie moczu
  • bóle głowy lub wysokie ciśnienie
  • osłabienie mięśni
  • silne zmęczenie, zawroty głowy lub nudności po zmniejszeniu dawki prednizonu
  • częste lub nietypowo ciężkie infekcje
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Unikaj łączenia prednizonu z kobicystatem, chyba że korzyść przewyższa zwiększone ryzyko ogólnoustrojowych działań niepożądanych kortykosteroidów.[1][2][3] Jeśli połączenie jest konieczne, obserwuj pacjenta w kierunku ogólnoustrojowych działań kortykosteroidów.[4] Rozważ kortykosteroid w mniejszym stopniu zależny od CYP3A, np. beklometazon wziewnie lub donosowo, szczególnie przy długotrwałym leczeniu.[4] Przy kontynuacji stosuj najmniejszą skuteczną dawkę prednizonu, a odstawiaj go stopniowo ze względu na możliwe zahamowanie osi podwzgórze–przysadka–nadnercza.

Skutek kliniczny

Rośnie ryzyko ogólnoustrojowych działań niepożądanych kortykosteroidów, w tym zespołu Cushinga i zahamowania czynności kory nadnerczy.[4] W praktyce może to oznaczać nasilenie hiperglikemii, nadciśnienia, zatrzymania płynów, hipokaliemii, zaburzeń nastroju i podatności na zakażenia, a po odstawieniu prednizonu ryzyko objawów niewydolności nadnerczy.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, a prednizon należy do kortykosteroidów metabolizowanych głównie przez ten enzym.[4] Zahamowanie CYP3A zmniejsza klirens prednizonu i jego czynnego metabolitu prednizolonu, przez co ich stężenia w osoczu rosną, a stężenie kortyzolu w surowicy się zmniejsza.[4]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[5], prednizon – substrat CYP3A4[6]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[7], słaby inhibitor CYP2D6[5], silny inhibitor CYP3A4[5], inhibitor MATE1[7], inhibitor OATP1B1[7], inhibitor OATP1B3[7], inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[7], substrat CYP3A4[7]
  • Prednizon: substrat CYP3A4[6]

Monitorować

  • objawy zespołu Cushinga (przyrost masy ciała, zaokrąglenie twarzy, obrzęki)
  • glikemia
  • ciśnienie tętnicze
  • stężenie potasu
  • objawy niewydolności nadnerczy przy zmniejszaniu dawki lub odstawianiu prednizonu
  • objawy zakażeń

Bezpieczniejsze alternatywy

beklometazon (wziewnie lub donosowo)

Kiedy ocena się zmienia

Długotrwałe stosowanieczas leczenia · prednizonryzyko rośnieRyzyko zespołu Cushinga i zahamowania kory nadnerczy rośnie wraz z czasem leczenia, dlatego przy długotrwałym stosowaniu szczególnie rozważ zamianę kortykosteroidu.
Duże dawkidawka · prednizonryzyko rośniePrzy większych dawkach prednizonu skutki zwiększonej ekspozycji są silniej wyrażone, dlatego stosuj najmniejszą skuteczną dawkę i ściśle obserwuj pacjenta.
Odstawienie kobicystatu w trakcie leczenia prednizonemkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu lub zamianie kobicystatu ekspozycja na prednizon się zmniejsza, co u pacjenta z zahamowaną osią nadnerczową może ujawnić objawy niedoboru kortykosteroidów lub osłabić kontrolę choroby podstawowej.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Medoxa 5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/medoxa-100453793/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Esotkaleno 5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/esotkaleno-100453877/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Encorton 5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/encorton-100016802/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Medoxa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/medoxa-100453793/
  7. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ PazopanibUnikaj łączenia pazopanibu z kobicystatem i rozważ schemat przeciwretrowirusowy bez leku wzmacniającego.Powiedz onkologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki, i nie zmieniaj dawek samodzielnie.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz onkologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki, i nie zmieniaj dawek samodzielnie.

Lek wzmacniający leczenie HIV mocno spowalnia usuwanie leku przeciwnowotworowego z organizmu. Przez to lek przeciwnowotworowy gromadzi się we krwi i łatwiej o jego działania niepożądane, zwłaszcza uszkodzenie wątroby i wzrost ciśnienia. Lekarze zwykle zmieniają leczenie HIV albo zmniejszają dawkę leku przeciwnowotworowego. Nie pij soku grejpfrutowego, bo działa podobnie.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zażółcenie skóry lub białek oczu
  • ciemny mocz
  • ból pod prawym łukiem żebrowym
  • nasilone zmęczenie lub nudności
  • silny ból głowy lub wysokie ciśnienie
  • kołatanie serca, omdlenie
  • uporczywa biegunka
  • nietypowe krwawienia lub siniaki
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Unikaj łączenia pazopanibu z kobicystatem i rozważ schemat przeciwretrowirusowy bez leku wzmacniającego.[1] Jeśli połączenia nie da się uniknąć, zmniejsz dawkę pazopanibu do 400 mg raz na dobę i rozważ dalszą redukcję przy wystąpieniu działań niepożądanych.[1] Po odstawieniu kobicystatu stężenie pazopanibu spada, dlatego decyzję o powrocie do wcześniejszej dawki podejmuje onkolog po kilku dniach obserwacji.

Skutek kliniczny

Wzrost ekspozycji na pazopanib zwiększa ryzyko jego działań niepożądanych zależnych od dawki, w tym hepatotoksyczności, nadciśnienia tętniczego, wydłużenia QT, biegunki i krwawień. Zmniejszenie dawki pazopanibu do 400 mg w obecności silnego inhibitora daje u większości pacjentów ekspozycję zbliżoną do 800 mg w monoterapii, ale u części chorych ekspozycja może być wyższa.[1]

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A oraz nośniki P-gp i BCRP.[2] Pazopanib jest metabolizowany głównie przez CYP3A4 i jest substratem P-gp oraz BCRP, dlatego jednoczesne podanie zwiększa jego wchłanianie i zmniejsza eliminację.[1] Silny inhibitor CYP3A4 i P-gp (ketokonazol) zwiększył średnie AUC pazopanibu o 66%, a Cmax o 45%.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor BCRP[3], pazopanib – substrat BCRP[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[5], pazopanib – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[5], pazopanib – substrat P-gp[4]
  • Pazopanib – inhibitor CYP2D6[4], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3]
  • Pazopanib – słaby inhibitor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[3]
  • Pazopanib – induktor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[5], silny inhibitor CYP3A4[5], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Pazopanib: inhibitor BCRP[4], inhibitor CYP1A2[4], inhibitor CYP2B6[4], inhibitor CYP2C19[4], inhibitor CYP2C8[4], inhibitor CYP2C9[4], inhibitor CYP2D6[4], inhibitor CYP2E1[4], słaby inhibitor CYP3A4[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor P-gp[4], inhibitor UGT1A1[4], induktor CYP3A4[4], substrat BCRP[4], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C8[4], substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • aktywność ALT i AST oraz stężenie bilirubiny
  • ciśnienie tętnicze
  • EKG z oceną odstępu QTc oraz stężenie potasu i magnezu
  • objawy toksyczności pazopanibu – biegunka, zmęczenie, krwawienia, białkomocz

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirbiktegrawirraltegrawirdorawiryna

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat włączany u pacjenta stosującego już pazopanibkolejność włączenia · pazopanibinne zaleceniePrzed włączeniem kobicystatu zmniejsz dawkę pazopanibu do 400 mg raz na dobę i zwiększ częstość kontroli prób wątrobowych oraz ciśnienia.
Odstawienie kobicystatu przy kontynuacji pazopanibukolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu ekspozycja na pazopanib spada, dlatego onkolog powinien ocenić powrót do wcześniejszej dawki, aby nie osłabić skuteczności przeciwnowotworowej.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Votrient 200 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/votrient-100222878/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Votrient. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/votrient-100222878/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ RytonawirNie łącz kobicystatu z rytonawirem – w schemacie stosuje się tylko jeden lek wzmacniający.Nie bierz rytonawiru i kobicystatu jednocześnie, chyba że lekarz prowadzący leczenie HIV wyraźnie to potwierdzi – zapytaj go albo farmaceutę, który lek masz teraz przyjmować.nieznanyteoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie bierz rytonawiru i kobicystatu jednocześnie, chyba że lekarz prowadzący leczenie HIV wyraźnie to potwierdzi – zapytaj go albo farmaceutę, który lek masz teraz przyjmować.

Rytonawir i kobicystat działają bardzo podobnie – oba wzmacniają działanie innych leków na HIV. Przyjmowanie ich razem nie pomaga, a może zaburzyć stężenia twoich leków we krwi. Może to osłabić leczenie HIV albo nasilić działania niepożądane innych leków. Zwykle stosuje się tylko jeden z nich.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nasilone lub nowe działania niepożądane innych leków po zmianie leczenia
  • nudności, wymioty, biegunka
  • zawroty głowy lub uczucie osłabienia
  • informacja od lekarza o wzroście wiremii
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz kobicystatu z rytonawirem – w schemacie stosuje się tylko jeden lek wzmacniający.[1] Jeśli na recepcie lub w historii leczenia pojawiają się oba leki, należy skontaktować się z lekarzem prowadzącym leczenie HIV w celu wyjaśnienia, czy to dublowanie, czy zmiana leku wzmacniającego. Przy zamianie rytonawiru na kobicystat należy zachować ostrożność w pierwszych dwóch tygodniach, zwłaszcza gdy dawki innych leków były dostosowywane w trakcie stosowania rytonawiru.[1]

Skutek kliniczny

Dublowanie dwóch leków wzmacniających nie daje korzyści i grozi nieprzewidywalnymi stężeniami wzmacnianych leków przeciwretrowirusowych oraz innych przyjmowanych leków metabolizowanych przez CYP3A. Brak ustalonego dawkowania dla skojarzenia kobicystatu z atazanawirem lub darunawirem i innym lekiem wymagającym wzmocnienia, a takie łączenie może obniżyć stężenia leków przeciwretrowirusowych, prowadząc do utraty skuteczności i powstania oporności.[1] Możliwe jest też nasilenie działań niepożądanych leków podawanych równocześnie.

Mechanizm

Kobicystatu nie stosuje się razem z rytonawirem, bo oba leki w podobny sposób silnie hamują CYP3A i pełnią tę samą rolę – wzmacniają działanie innych leków przeciwretrowirusowych.[1] Kobicystat jest silnym inhibitorem i jednocześnie substratem CYP3A, a także hamuje P-gp, BCRP, MATE1, OATP1B1 i OATP1B3.[1] Rytonawir jest silnym inhibitorem CYP3A i CYP2D6 oraz glikoproteiny P, a ponadto indukuje CYP1A2, CYP2C8, CYP2C9, CYP2C19 i glukuronidację.[2] Kobicystat nie ma tych właściwości indukujących.[1] Każdy z leków może więc zwiększać stężenie drugiego, a podwójne wzmocnienie daje nieprzewidywalną ekspozycję na wzmacniany inhibitor proteazy i inne leki metabolizowane przez CYP3A.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], rytonawir – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], rytonawir – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Rytonawir – inhibitor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Rytonawir: inhibitor BCRP[4], inhibitor CYP3A4[4], silny inhibitor P-gp[4], induktor CYP1A2[4], induktor CYP2C19[4], induktor CYP2C8[4], induktor CYP2C9[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], wrażliwy substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • pełna lista leków pacjenta pod kątem dublowania leków wzmacniających
  • wiremia HIV po każdej zmianie leku wzmacniającego
  • działania niepożądane i stężenia leków o wąskim indeksie terapeutycznym w pierwszych dwóch tygodniach po zamianie rytonawiru na kobicystat

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat zastępuje rytonawir (bez jednoczesnego stosowania)kolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePrzy zamianie rytonawiru na kobicystat leki nie są stosowane razem, ale przez pierwsze dwa tygodnie należy zachować ostrożność, szczególnie wobec leków, których dawki zwiększano lub dostosowywano podczas terapii rytonawirem, bo kobicystat nie ma jego działania indukującego.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Norvir 100 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/norvir-100223530/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Norvir. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/norvir-100223530/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ SunitynibNależy unikać łączenia sunitynibu z kobicystatem i rozważyć schemat przeciwretrowirusowy bez leku wzmacniającego hamującego CYP3A.Nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z leków i upewnij się, że onkolog oraz lekarz leczący HIV wiedzą, że przyjmujesz oba leki.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z leków i upewnij się, że onkolog oraz lekarz leczący HIV wiedzą, że przyjmujesz oba leki.

Kobicystat to lek wzmacniający działanie leków na HIV, który spowalnia rozkład wielu innych leków w organizmie. Przy jednoczesnym stosowaniu sunitynib może gromadzić się we krwi w większej ilości niż zwykle. To zwiększa ryzyko jego działań niepożądanych, takich jak wysokie ciśnienie, spadek liczby krwinek, biegunka czy bolesne zmiany na skórze dłoni i stóp.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka, dreszcze lub częste infekcje
  • nietypowe siniaki, krwawienia z nosa lub dziąseł
  • silne zmęczenie lub osłabienie
  • bolesne zaczerwienienie, pęcherze lub łuszczenie skóry dłoni i stóp
  • silna biegunka lub owrzodzenia w jamie ustnej
  • bóle głowy lub wysokie ciśnienie w pomiarach domowych
  • duszność, obrzęki nóg, kołatanie serca lub zasłabnięcia
  • zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia sunitynibu z kobicystatem i rozważyć schemat przeciwretrowirusowy bez leku wzmacniającego hamującego CYP3A.[1] Jeżeli połączenia nie da się uniknąć, może być konieczne zmniejszenie dawki sunitynibu do minimum 37,5 mg na dobę w GIST i raku nerkowokomórkowym z przerzutami lub do 25 mg na dobę w nowotworach neuroendokrynnych trzustki, z dokładnym monitorowaniem tolerancji.[1] Decyzję o zmianie leczenia przeciwretrowirusowego podejmuje lekarz prowadzący terapię HIV wspólnie z onkologiem.

Skutek kliniczny

Należy oczekiwać zwiększenia ekspozycji na sunitynib i jego czynny metabolit, a tym samym nasilenia działań niepożądanych zależnych od dawki. Dotyczy to zwłaszcza zmęczenia, nadciśnienia tętniczego, neutropenii i małopłytkowości, zespołu dłoniowo-podeszwowego, biegunki, zapalenia błony śluzowej jamy ustnej, hepatotoksyczności oraz zaburzeń czynności serca. Kobicystat podawany jest z atazanawirem lub darunawirem, które same są substratami i inhibitorami CYP3A, co może dodatkowo utrwalać hamowanie metabolizmu sunitynibu.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje BCRP oraz P-gp, przez co zwiększa stężenie leków metabolizowanych przez CYP3A i będących substratami tych nośników.[2] Sunitynib jest metabolizowany przez CYP3A4 i jest substratem BCRP, a silny inhibitor CYP3A4 (ketokonazol) zwiększał sumę stężeń sunitynibu i jego głównego metabolitu – Cmax o 49% i AUC o 51%.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor BCRP[3], sunitynib – substrat BCRP[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[5], sunitynib – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[5], silny inhibitor CYP3A4[5], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Sunitynib: substrat BCRP[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem (neutrofile, płytki krwi)
  • ciśnienie tętnicze
  • aktywność aminotransferaz i stężenie bilirubiny
  • EKG z oceną odstępu QT oraz objawy niewydolności serca
  • zmiany skórne dłoni i stóp, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, biegunka

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawir

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat dołączany do ustalonej dawki sunitynibukolejność włączenia · kobicystatinne zalecenieDołączenie kobicystatu u pacjenta na ustalonej dawce sunitynibu wymaga przed włączeniem oceny zmniejszenia dawki sunitynibu i ścisłej kontroli tolerancji w kolejnych tygodniach.
Zamiana rytonawiru na kobicystatkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePrzy zmianie leku wzmacniającego z rytonawiru na kobicystat należy zachować ostrożność przez pierwsze dwa tygodnie, zwłaszcza jeśli dawki leków równocześnie podawanych dostosowywano podczas stosowania rytonawiru.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sunitinib Accord 12,5 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sunitinib-accord-100448795/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sunitinib Accord. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sunitinib-accord-100448795/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ TrazodonJeśli to możliwe, trazodonu nie łączy się z kobicystatem.Nie zmieniaj dawek samodzielnie i powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba leki, bo może być potrzebna mniejsza dawka trazodonu.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj dawek samodzielnie i powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba leki, bo może być potrzebna mniejsza dawka trazodonu.

Kobicystat, który wzmacnia działanie leków na HIV, spowalnia usuwanie trazodonu z organizmu. Przez to trazodon może działać silniej i dłużej niż zwykle. Możesz czuć większą senność, zawroty głowy, nudności, a przy szybkim wstawaniu nawet zemdleć.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna senność lub trudność z obudzeniem się
  • zawroty głowy lub omdlenie, zwłaszcza po wstaniu
  • nudności
  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Jeśli to możliwe, trazodonu nie łączy się z kobicystatem[1]. Gdy połączenie jest konieczne, trazodon włącza się od małej dawki i ostrożnie zwiększa, a u pacjenta już leczonego trazodonem rozważa się zmniejszenie jego dawki po dołączeniu kobicystatu[1]. Zmianę schematu przeciwretrowirusowego na niewymagający wzmacniania farmakokinetycznego może rozważyć lekarz prowadzący leczenie zakażenia HIV.

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia trazodonu może nasilać jego działania niepożądane – nudności, nadmierną senność, niedociśnienie i omdlenia[1]. Większa ekspozycja na trazodon może też zwiększać ryzyko wydłużenia odstępu QT i niemiarowości komorowych, w tym torsade de pointes[1].

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A, który jest główną drogą metabolizmu trazodonu, więc stężenie trazodonu w osoczu może istotnie wzrosnąć[2]. Silne inhibitory CYP3A4 mogą znacznie zwiększać stężenie trazodonu, a rytonawir w dawce 200 mg dwa razy na dobę zwiększał je ponad dwukrotnie[1]. Kobicystat słabo hamuje też CYP2D6, co ma tu znaczenie drugorzędne[2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], trazodon – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Trazodon: substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze, w tym spadki ortostatyczne
  • nadmierna senność i zawroty głowy
  • nudności
  • EKG (odstęp QT) u pacjentów z czynnikami ryzyka arytmii lub przyjmujących inne leki wydłużające QT

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat dołączany do stałego leczenia trazodonemkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo dołączeniu kobicystatu do ustalonej dawki trazodonu należy rozważyć zmniejszenie dawki trazodonu i obserwować pacjenta pod kątem senności, hipotonii i omdleń.
Trazodon włączany u pacjenta już leczonego kobicystatemkolejność włączenia · trazodoninne zalecenieU pacjenta leczonego kobicystatem trazodon należy rozpoczynać od małej dawki i zwiększać ją ostrożnie, oceniając tolerancję.
Odstawienie kobicystatu przy dalszym stosowaniu trazodonukolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu stężenie trazodonu się zmniejsza, więc dawkę zmniejszoną na czas połączenia może być trzeba ponownie dostosować do odpowiedzi klinicznej.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Trazodone Neuraxpharm 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/trazodone-neuraxpharm-100375725/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Trazodone Neuraxpharm. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/trazodone-neuraxpharm-100375725/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ WilanterolJednoczesnego stosowania należy unikać, chyba że korzyść przewyższa ryzyko, a jeśli połączenie jest konieczne, pacjenta trzeba obserwować.Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV i lekarzowi od płuc, że stosujesz oba leki, i nie odstawiaj żadnego z nich samodzielnie.nieznanybadania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV i lekarzowi od płuc, że stosujesz oba leki, i nie odstawiaj żadnego z nich samodzielnie.

Kobicystat, lek stosowany w leczeniu HIV, może zwiększać ilość wilanterolu w organizmie. Wilanterol to składnik inhalatora rozszerzający oskrzela. Zwykle nie wywołuje to dodatkowych objawów, ale może nasilić działania niepożądane, takie jak szybsze bicie serca czy drżenie rąk. Lekarz powinien wiedzieć, że przyjmujesz oba leki.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • szybkie lub nierówne bicie serca
  • kołatanie serca
  • drżenie rąk
  • skurcze lub osłabienie mięśni
  • zawroty głowy
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
nieznany
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Jednoczesnego stosowania należy unikać, chyba że korzyść przewyższa ryzyko, a jeśli połączenie jest konieczne, pacjenta trzeba obserwować. Zalecenie unikania dotyczy całego leku złożonego wilanterolu z flutykazonu furoinianem i wynika przede wszystkim z ryzyka ogólnoustrojowych działań niepożądanych glikokortykosteroidu.[1][2][3] Dla samego wilanterolu wystarczy ostrożność oraz kontrola tętna i objawów nadmiernej stymulacji beta2-adrenergicznej. U pacjentów z chorobą serca lub hipokaliemią warto rozważyć oznaczenie potasu i EKG. Lek złożony z wilanterolem można też zastąpić preparatem z formoterolem, po osobnej ocenie składnika wziewnego glikokortykosteroidu.

Skutek kliniczny

Ekspozycja na wilanterol rośnie, ale dotychczasowe dane nie wskazują na nasilenie jego działań ogólnoustrojowych. Silne inhibitory CYP3A4, w tym leki zawierające kobicystat, mogą zwiększać ogólnoustrojową ekspozycję na wilanterol.[1] Ketokonazol 400 mg zwiększał AUC(0-t) wilanterolu o 65%, a Cmax o 22%, bez wpływu na częstość akcji serca, stężenie potasu we krwi ani odstęp QTcF.[1] Teoretycznie większe stężenie wilanterolu może nasilać typowe działania beta2-mimetyku, takie jak tachykardia, kołatanie serca, drżenie mięśni i hipokaliemia, zwłaszcza u pacjentów z chorobami serca.

Mechanizm

Kobicystat zwiększa ogólnoustrojową ekspozycję na wilanterol, ponieważ hamuje główną drogę jego eliminacji. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje glikoproteinę P.[4] Wilanterol jest szybko eliminowany w wyniku nasilonego metabolizmu pierwszego przejścia zależnego od CYP3A4 w wątrobie i jest substratem glikoproteiny P.[1] Udział hamowania glikoproteiny P jest prawdopodobnie niewielki, bo werapamil, silny inhibitor P-gp i umiarkowany inhibitor CYP3A4, nie zmieniał istotnie farmakokinetyki wilanterolu.[1]

Metabolizm i transportery

  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[6], silny inhibitor CYP3A4[6], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[6], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]

Monitorować

  • częstość akcji serca
  • stężenie potasu w surowicy u pacjentów z grupy ryzyka
  • EKG (odstęp QTc) u pacjentów z chorobą serca
  • drżenie mięśni, kołatanie serca

Bezpieczniejsze alternatywy

formoterol

Kiedy ocena się zmienia

Lek złożony z flutykazonu furoinianem (wziewny glikokortykosteroid)postać · wilanterolinne zalecenieWilanterol występuje wyłącznie w lekach złożonych z flutykazonu furoinianem. Zalecenie unikania połączenia z kobicystatem wynika głównie z ryzyka ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidu, takich jak zahamowanie osi podwzgórze–przysadka–nadnercza, a nie z działania samego wilanterolu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Relvar Ellipta 92 mcg + 22 mcg, proszek do inhalacji, podzielony. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.11.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/relvar-ellipta-100304330/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Revinty Ellipta 92 mcg + 22 mcg, proszek do inhalacji, podzielony. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.11.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/revinty-ellipta-100323094/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Elebrato Ellipta (92 mcg + 55 mcg + 22 mcg)/dawkę inh., proszek do inhalacji, podzielony. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.11.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/elebrato-ellipta-100396035/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  6. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ FelodypinaNależy unikać łączenia felodypiny z silnymi inhibitorami CYP3A4, w tym z kobicystatem.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz felodypinę, regularnie mierz ciśnienie i nie pij soku grejpfrutowego.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz felodypinę, regularnie mierz ciśnienie i nie pij soku grejpfrutowego.

Kobicystat, który wzmacnia działanie leków na HIV, spowalnia usuwanie felodypiny z organizmu. Felodypiny może wtedy być we krwi dużo więcej niż zwykle, a ciśnienie może spaść za mocno. Możesz odczuwać zawroty głowy, kołatanie serca, ból głowy, uderzenia gorąca albo zauważyć większe obrzęki kostek.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zawroty głowy, zwłaszcza przy wstawaniu
  • omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
  • kołatanie lub szybkie bicie serca
  • silny ból głowy i uderzenia gorąca
  • nasilone obrzęki kostek i stóp
  • bardzo niskie wyniki pomiaru ciśnienia
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia felodypiny z silnymi inhibitorami CYP3A4, w tym z kobicystatem.[1] Jeśli połączenie jest konieczne, monitoruje się działanie terapeutyczne i działania niepożądane antagonisty kanału wapniowego.[2] Przy klinicznie istotnych działaniach niepożądanych rozważa się zmniejszenie dawki felodypiny lub przerwanie stosowania inhibitora CYP3A4.[1] W praktyce u pacjenta leczonego przeciwretrowirusowo zwykle zmienia się lek przeciwnadciśnieniowy, a nie schemat leczenia HIV, i rozważa się lek z innej grupy niezależny od CYP3A4.

Skutek kliniczny

Zwiększona ekspozycja na felodypinę może nasilać jej działanie rozszerzające naczynia – spadek ciśnienia tętniczego, odruchową tachykardię, zawroty głowy, bóle głowy, zaczerwienienie twarzy i obrzęki obwodowe. Po odstawieniu kobicystatu stężenie felodypiny spada i kontrola ciśnienia może się pogorszyć.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, a felodypina jest metabolizowana w wątrobie przez CYP3A4, dlatego kobicystat hamuje jej rozkład i zwiększa jej stężenie w osoczu.[2][1] Felodypina podlega intensywnemu metabolizmowi pierwszego przejścia, co czyni ją szczególnie podatną na zahamowanie CYP3A. Dla porównania inny silny inhibitor CYP3A4, itrakonazol, zwiększał Cmax felodypiny 8-krotnie, a AUC 6-krotnie.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], felodypina – wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Felodypina: wrażliwy substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze, także w pozycji stojącej
  • częstość akcji serca
  • obrzęki obwodowe
  • zawroty głowy i omdlenia
  • kontrola ciśnienia po odstawieniu kobicystatu

Kiedy ocena się zmienia

Felodypina włączana u pacjenta przyjmującego już kobicystatkolejność włączenia · felodypinainne zalecenieJeśli nie ma lepszej opcji, felodypinę rozpoczyna się od najmniejszej dawki i zwiększa ostrożnie pod kontrolą ciśnienia i częstości akcji serca. Rozważa się lek przeciwnadciśnieniowy z innej grupy niezależny od CYP3A4.
Odstawienie kobicystatu przy kontynuacji felodypinykolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu stężenie felodypiny spada, więc dawka zmniejszona wcześniej może być niewystarczająca. Kontroluje się ciśnienie tętnicze i w razie potrzeby koryguje dawkę felodypiny.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Plendil 5 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/plendil-100053594/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ NetupitantPołączenie można stosować z zachowaniem ostrożności i obserwacją tolerancji netupitantu.Powiedz lekarzowi prowadzącemu chemioterapię, że przyjmujesz kobicystat, i nie odstawiaj samodzielnie żadnego z leków.nieznanyteoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi prowadzącemu chemioterapię, że przyjmujesz kobicystat, i nie odstawiaj samodzielnie żadnego z leków.

Kobicystat, czyli lek wzmacniający leczenie HIV, spowalnia usuwanie z organizmu netupitantu, czyli leku przeciw wymiotom podawanego przy chemioterapii. Przez to netupitant może działać silniej i dłużej, a działania niepożądane mogą być bardziej odczuwalne. Netupitant przyjmuje się zwykle raz na cykl chemioterapii, więc to połączenie zwykle można stosować pod kontrolą lekarza.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silny ból głowy
  • uporczywe zaparcie
  • nasilone zmęczenie lub osłabienie
  • kołatanie serca lub zawroty głowy
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować z zachowaniem ostrożności i obserwacją tolerancji netupitantu. Przy silnych inhibitorach CYP3A4 zachowuje się ostrożność[1], a dawki leku złożonego z netupitantem i palonosetronem nie modyfikuje się. Doustną dawkę deksametazonu w schemacie przeciwwymiotnym zmniejsza się o około 50%[1], a u pacjenta przyjmującego kobicystat warto dodatkowo ocenić, czy dawka steroidu nie wymaga dalszej korekty. Należy obserwować tolerancję leczenia przeciwretrowirusowego w dniach po podaniu netupitantu.

Skutek kliniczny

Główny skutek to większe i dłużej utrzymujące się stężenie netupitantu, co może nasilić jego działania niepożądane. Netupitant podaje się jednorazowo na cykl chemioterapii, więc wpływ na kobicystat i wzmacniany lek przeciwretrowirusowy jest krótkotrwały i najpewniej niewielki. Dodatkowym problemem jest deksametazon ze schematu przeciwwymiotnego, bo jego ekspozycję zwiększa netupitant (AUC 2,4-krotnie)[1], a kobicystat jako silny inhibitor CYP3A może ją dalej podnosić.

Mechanizm

Netupitant łączy się z kobicystatem ostrożnie, bo kobicystat silnie hamuje CYP3A, a netupitant jest wydalany głównie dzięki metabolizmowi wątrobowemu przez CYP3A4. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i substratem CYP3A, a jego połączenie z lekami hamującymi CYP3A może zwiększać jego stężenie w osoczu.[2] Netupitant w dawce 300 mg jest substratem i umiarkowanym inhibitorem CYP3A4, a silny inhibitor CYP3A4 (ketokonazol) zwiększał AUC netupitantu 1,8-krotnie i Cmax 1,3-krotnie.[1] Należy się więc spodziewać wzrostu ekspozycji na netupitant oraz możliwego, umiarkowanego wzrostu stężenia kobicystatu i wzmacnianego przez niego atazanawiru lub darunawiru.

Metabolizm i transportery

  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • działania niepożądane netupitantu w dniach po podaniu
  • działania niepożądane deksametazonu (glikemia, bezsenność, pobudzenie)
  • tolerancja atazanawiru lub darunawiru wzmacnianego kobicystatem

Kiedy ocena się zmienia

Pojedyncza dawka na cykl chemioterapiiczas leczenia · netupitantryzyko malejePrzy jednorazowym podaniu netupitantu na cykl wpływ na stężenie kobicystatu i wzmacnianego leku przeciwretrowirusowego jest krótkotrwały, a dominuje wzrost ekspozycji na netupitant.
Jednoczesny doustny deksametazon w schemacie przeciwwymiotnymdawka · pacjentinne zalecenieDoustną dawkę deksametazonu zmniejsza się o około 50% przy leku złożonym z netupitantem i palonosetronem, a przy kobicystacie warto ocenić potrzebę dalszej korekty i obserwować działania niepożądane steroidu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Akynzeo 300 mg + 0,5 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.11.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/akynzeo-100347479/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ BozentanNależy unikać łączenia bozentanu z kobicystatem.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, który prowadzi twoje leczenie HIV i nadciśnienia płucnego.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, który prowadzi twoje leczenie HIV i nadciśnienia płucnego.

Lek na nadciśnienie płucne i lek wzmacniający terapię HIV wzajemnie zmieniają swoje działanie. Lek na HIV może przestać działać skutecznie, a lek na nadciśnienie płucne może gromadzić się w organizmie i częściej wywoływać działania niepożądane, zwłaszcza ze strony wątroby. Tego połączenia zwykle się unika.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zażółcenie skóry lub białek oczu
  • ciemny mocz
  • ból pod prawym łukiem żebrowym
  • nudności i brak apetytu
  • nasilone obrzęki nóg
  • zawroty głowy lub omdlenia
  • nasilony ból głowy
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia bozentanu z kobicystatem.[1] Jeśli leczenie skojarzone jest konieczne, trzeba ściśle monitorować tolerancję bozentanu oraz skuteczność leczenia przeciwretrowirusowego.[2] U pacjenta z nadciśnieniem płucnym należy też sprawdzić, czy nie przyjmuje syldenafilu, którego nie wolno łączyć z kobicystatem.[1]

Skutek kliniczny

Spadek stężenia kobicystatu i wzmacnianego inhibitora proteazy grozi utratą skuteczności leczenia zakażenia HIV i powstaniem oporności.[1] Wzrost stężenia bozentanu zwiększa ryzyko jego działań niepożądanych, w tym uszkodzenia wątroby, obrzęków i niedociśnienia. Przy analogicznym hamowaniu przez lopinawir z rytonawirem początkowe najmniejsze stężenia bozentanu były około 48-krotnie większe, a w 9. dniu około 5-krotnie większe niż po samym bozentanie.[2]

Mechanizm

Interakcja działa w obu kierunkach. Bozentan jest induktorem CYP3A4 i obniża stężenie kobicystatu, a przez to także wzmacnianego nim atazanawiru lub darunawiru.[1] Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A oraz hamuje transportery OATP1B1 i OATP1B3.[1] Bozentan jest metabolizowany przez CYP3A4 i wychwytywany do hepatocytów przez białka transportujące, więc jego stężenie w osoczu może istotnie wzrosnąć.[2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], bozentan – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor OATP1B1[5], bozentan – substrat OATP1B1[3]
  • Kobicystat – inhibitor OATP1B3[5], bozentan – substrat OATP1B3[3]
  • Bozentan – umiarkowany induktor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Bozentan: induktor CYP2C19[4], induktor CYP2C9[4], umiarkowany induktor CYP3A4[3], induktor P-gp[4], substrat CYP2C9[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat OATP1B1[3], substrat OATP1B3[3]

Monitorować

  • aktywność AlAT i AspAT
  • objawy nietolerancji bozentanu – obrzęki, niedociśnienie, ból głowy
  • wiremia HIV (HIV RNA)
  • ciśnienie tętnicze
  • stężenie hemoglobiny

Bezpieczniejsze alternatywy

ambrisentan

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat dołączony do trwającego leczenia bozentanemkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo dołączeniu silnego inhibitora CYP3A i transporterów OATP do bozentanu największy wzrost jego stężenia występuje w pierwszych dniach, dlatego w tym okresie tolerancję bozentanu trzeba kontrolować szczególnie uważnie.
Bozentan dołączony do trwającego leczenia kobicystatemkolejność włączenia · bozentaninne zalecenieIndukcja CYP3A przez bozentan narasta stopniowo, więc spadek stężenia kobicystatu i wzmacnianego inhibitora proteazy może się pogłębiać w kolejnych tygodniach, co wymaga kontroli wiremii HIV.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tracleer 62,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tracleer-100111848/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tracleer. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tracleer-100111848/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ AwaprytynibNależy unikać jednoczesnego stosowania awaprytynibu i kobicystatu.Nie zmieniaj leczenia na własną rękę, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, który przepisał leki, bo zwykle trzeba zmienić leczenie HIV.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj leczenia na własną rękę, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem, który przepisał leki, bo zwykle trzeba zmienić leczenie HIV.

Lek wzmacniający leczenie HIV spowalnia usuwanie awaprytynibu z organizmu. Przez to awaprytynib gromadzi się we krwi i częściej wywołuje działania niepożądane, takie jak obrzęki, nudności, problemy z pamięcią czy krwawienia. Tych leków zwykle nie stosuje się razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nagły, silny ból głowy
  • zaburzenia widzenia, mowy lub osłabienie jednej strony ciała
  • splątanie lub kłopoty z pamięcią
  • obrzęki twarzy, wokół oczu lub nóg
  • nasilone nudności, wymioty lub biegunka
  • nietypowe krwawienia lub siniaki
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Należy unikać jednoczesnego stosowania awaprytynibu i kobicystatu[1]. U pacjentów z ISM połączenie z silnymi lub umiarkowanymi inhibitorami CYP3A jest wykluczone[1]. Zmniejszenie dawki awaprytynibu przewidziano wyłącznie dla umiarkowanych inhibitorów CYP3A, a kobicystat jest inhibitorem silnym, więc korekta dawki nie zastępuje unikania połączenia. Najlepiej zmienić schemat przeciwretrowirusowy na niewymagający wzmacniacza farmakokinetycznego, w porozumieniu z lekarzem prowadzącym leczenie HIV.

Skutek kliniczny

Wzrost ekspozycji na awaprytynib zwiększa ryzyko jego działań niepożądanych zależnych od dawki, w tym obrzęków, nudności i wymiotów, zaburzeń funkcji poznawczych oraz krwawień, także wewnątrzczaszkowych.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, a awaprytynib jest metabolizowany głównie przez CYP3A. Zahamowanie tego szlaku zmniejsza klirens awaprytynibu i zwiększa jego stężenie w osoczu.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[2], awaprytynib – wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Awaprytynib – słaby inhibitor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[2], silny inhibitor CYP3A4[2], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Awaprytynib: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[3], inhibitor MATE2-K[3], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C9[3], wrażliwy substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • obrzęki i przyrost masy ciała
  • zaburzenia funkcji poznawczych (pamięć, splątanie)
  • objawy krwawienia wewnątrzczaszkowego (silny ból głowy, zaburzenia widzenia, objawy neurologiczne)
  • morfologia krwi
  • nudności, wymioty, biegunka

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawirbiktegrawirdorawiryna

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego AYVAKYT 100 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ayvakyt-100441847/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego AYVAKYT. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ayvakyt-100441847/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ LonafarnibNależy unikać łączenia kobicystatu z lonafarnibem.Nie zaczynaj żadnego z tych leków na własną rękę i powiedz obu lekarzom, że stosujesz drugi lek, żeby mogli dobrać bezpieczny schemat.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie zaczynaj żadnego z tych leków na własną rękę i powiedz obu lekarzom, że stosujesz drugi lek, żeby mogli dobrać bezpieczny schemat.

Tych dwóch leków zwykle nie łączy się bez wyraźnej decyzji lekarza. Kobicystat spowalnia usuwanie lonafarnibu z organizmu, więc lonafarnibu może być we krwi za dużo. Wtedy łatwiej o silne wymioty, biegunkę, ból brzucha i odwodnienie. Lonafarnib może też zwiększać ilość kobicystatu we krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • uporczywe wymioty lub biegunka
  • silny ból brzucha
  • suchość w ustach, mało moczu, osłabienie lub zawroty głowy (odwodnienie)
  • zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia kobicystatu z lonafarnibem. Leków hamujących CYP3A nie zaleca się stosować razem z kobicystatem.[1] U pacjenta zakażonego HIV, który wymaga lonafarnibu, lepiej zmienić schemat przeciwretrowirusowy na taki, który nie wymaga wzmacniacza farmakokinetycznego, w porozumieniu z lekarzem prowadzącym leczenie HIV. Gdy połączenia nie da się uniknąć, potrzebne są ścisła obserwacja tolerancji przewodu pokarmowego, nawodnienia, elektrolitów i enzymów wątrobowych oraz decyzja specjalisty co do dawki lonafarnibu.

Skutek kliniczny

Najważniejszym skutkiem jest wzrost stężenia lonafarnibu i nasilenie jego działań niepożądanych – przede wszystkim wymiotów, biegunki, nudności, bólu brzucha, odwodnienia i zaburzeń elektrolitowych oraz wzrostu aktywności aminotransferaz. Wtórnie może wzrosnąć stężenie kobicystatu, a wraz z nim działania niepożądane wzmacnianego schematu przeciwretrowirusowego.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i zwiększa stężenie w osoczu leków metabolizowanych przez ten enzym.[1] Lonafarnib jest metabolizowany głównie przez CYP3A, dlatego kobicystat może znacznie zwiększyć jego ekspozycję. Lonafarnib sam hamuje CYP3A, a leki hamujące CYP3A mogą zwiększać stężenie kobicystatu w osoczu.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[2], lonafarnib – wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[2], lonafarnib – substrat P-gp[3]
  • Lonafarnib – silny inhibitor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[2], silny inhibitor CYP3A4[2], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Lonafarnib: słaby inhibitor CYP2C19[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[3], inhibitor MATE2-K[3], inhibitor P-gp[3], wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]

Monitorować

  • wymioty, biegunka i nudności
  • stan nawodnienia i masa ciała
  • sód i potas w surowicy
  • AlAT i AspAT
  • skuteczność leczenia HIV (wiremia HIV-RNA)

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawir

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zokinvy. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zokinvy-100471697/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ PralsetynibNależy unikać łączenia pralsetynibu z kobicystatem i rozważyć schemat przeciwretrowirusowy bez leku wzmacniającego.Nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z leków i upewnij się, że lekarz onkolog oraz lekarz leczący HIV wiedzą, że przyjmujesz oba te leki.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z leków i upewnij się, że lekarz onkolog oraz lekarz leczący HIV wiedzą, że przyjmujesz oba te leki.

Kobicystat, który jest składnikiem leczenia HIV, sprawia, że pralsetynib dłużej zostaje w organizmie i osiąga w nim wyższe stężenie. Może to nasilić działania niepożądane leku przeciwnowotworowego, na przykład spadek odporności, wysokie ciśnienie, uszkodzenie wątroby czy problemy z płucami. Lekarze zwykle starają się unikać tego połączenia albo zmniejszają dawkę pralsetynibu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka, dreszcze lub częste infekcje
  • nowy lub nasilający się kaszel, duszność
  • silny ból głowy lub bardzo wysokie ciśnienie
  • zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
  • nietypowe krwawienia lub siniaki
  • kołatanie serca, omdlenia lub zawroty głowy
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia pralsetynibu z kobicystatem i rozważyć schemat przeciwretrowirusowy bez leku wzmacniającego[1]. Jeśli połączenia nie da się uniknąć, dawkę pralsetynibu zmniejsza się zgodnie z zaleceniami dla silnych inhibitorów CYP3A4 i P-gp, a pacjenta ściśle monitoruje[1]. Decyzję o zmianie leczenia przeciwwirusowego podejmuje lekarz prowadzący terapię HIV wspólnie z onkologiem.

Skutek kliniczny

Wzrost ekspozycji na pralsetynib nasila jego działania niepożądane zależne od dawki. Należą do nich neutropenia i inne cytopenie, nadciśnienie tętnicze, zwiększenie aktywności aminotransferaz, śródmiąższowe zapalenie płuc, krwawienia i wydłużenie odstępu QT.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje P-gp[2]. Pralsetynib jest metabolizowany przez CYP3A4 i jest substratem P-gp, dlatego leki łączące hamowanie P-gp i silne hamowanie CYP3A4, w tym kobicystat, zwiększają jego stężenie w osoczu[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], pralsetynib – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], pralsetynib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], pralsetynib – substrat P-gp[4]
  • Pralsetynib – inhibitor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Pralsetynib – induktor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Pralsetynib: inhibitor BCRP[4], inhibitor CYP2C8[4], inhibitor CYP2C9[4], inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[4], inhibitor MATE2-K[4], inhibitor OAT1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[4], induktor CYP2C8[4], induktor CYP2C9[4], induktor CYP3A4[4], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem (neutrofile)
  • ciśnienie tętnicze
  • aktywność AlAT i AspAT
  • EKG z oceną odstępu QTc
  • objawy ze strony układu oddechowego (kaszel, duszność)
  • objawy krwawienia

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawirbiktegrawir

Kiedy ocena się zmienia

Odstawienie kobicystatu w trakcie leczenia pralsetynibemkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu i upływie czasu potrzebnego na jego eliminację można wrócić do dawki pralsetynibu stosowanej przed rozpoczęciem leczenia inhibitorem.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Gavreto 100 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/gavreto-100460685/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Gavreto. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/gavreto-100460685/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ ZanubrutynibZmniejsz dawkę zanubrutynibu do 80 mg (jedna kapsułka) na cały okres stosowania kobicystatu i uważnie monitoruj toksyczność, w razie potrzeby modyfikując dawkę według zasad dla zanubrutynibu.Przyjmuj lek przeciwnowotworowy dokładnie w dawce ustalonej przez lekarza, nie zmieniaj jej sam i powiedz hematologowi oraz lekarzowi od HIV, że stosujesz oba leki.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Przyjmuj lek przeciwnowotworowy dokładnie w dawce ustalonej przez lekarza, nie zmieniaj jej sam i powiedz hematologowi oraz lekarzowi od HIV, że stosujesz oba leki.

Lek wzmacniający leczenie HIV mocno spowalnia usuwanie leku przeciwnowotworowego z organizmu, przez co jego ilość we krwi może wzrosnąć kilkukrotnie. Zwiększa to ryzyko krwawień, siniaków i zakażeń. Dlatego lekarz zwykle zmniejsza dawkę leku przeciwnowotworowego do jednej kapsułki. Lek przeciwnowotworowy może też nieco osłabiać działanie leczenia HIV.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • krwawienia z nosa, dziąseł, krew w moczu lub stolcu
  • łatwe powstawanie siniaków
  • gorączka, dreszcze lub inne objawy zakażenia
  • nasilone zmęczenie lub bladość
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Zmniejsz dawkę zanubrutynibu do 80 mg (jedna kapsułka) na cały okres stosowania kobicystatu i uważnie monitoruj toksyczność, w razie potrzeby modyfikując dawkę według zasad dla zanubrutynibu[1]. Ponieważ zanubrutynib słabo indukuje CYP3A, a takie połączenia z kobicystatem są niezalecane ze względu na ryzyko utraty skuteczności leczenia przeciwretrowirusowego[2], kontroluj wiremię HIV po włączeniu zanubrutynibu i rozważ z lekarzem prowadzącym leczenie HIV schemat bez leku wzmacniającego.

Skutek kliniczny

Główne ryzyko to kilkukrotne zwiększenie stężenia zanubrutynibu i nasilenie jego toksyczności, zwłaszcza hematologicznej, krwawień i zakażeń. Mniejsze, ale możliwe ryzyko to osłabienie wzmocnienia atazanawiru lub darunawiru, utrata kontroli wiremii HIV i rozwój oporności[2].

Mechanizm

Zanubrutynib jest metabolizowany głównie przez CYP3A[1], a kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A[2]. Silne inhibitory CYP3A zwiększały ekspozycję na zanubrutynib – itrakonazol 3,8-krotnie (AUC) i 2,6-krotnie (Cmax), worykonazol około 3,3-krotnie, klarytromycyna około 1,9–2-krotnie[1]. Jednocześnie zanubrutynib jest słabym induktorem CYP3A[1], a słabe i umiarkowane induktory CYP3A mogą zmniejszać stężenie kobicystatu i w konsekwencji wzmacnianego przez niego atazanawiru lub darunawiru[2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], zanubrutynib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], zanubrutynib – substrat P-gp[4]
  • Zanubrutynib – słaby induktor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Zanubrutynib: inhibitor P-gp[4], słaby induktor CYP2B6[4], słaby induktor CYP2C19[3], słaby induktor CYP2C8[4], słaby induktor CYP3A4[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem (neutrofile, płytki krwi)
  • objawy krwawienia i siniaki
  • objawy zakażeń
  • wiremia HIV (HIV-RNA) po włączeniu zanubrutynibu
  • dawka zanubrutynibu w każdej recepcie i przy zmianach leczenia przeciwretrowirusowego

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Brukinsa 80 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/brukinsa-100461024/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Brukinsa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/brukinsa-100461024/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ EmtrycytabinaPrzed włączeniem kobicystatu do leczenia z emtrycytabiną oznacz klirens kreatyniny i nie rozpoczynaj kobicystatu, gdy wynosi on mniej niż 70 ml/min.Przyjmuj oba leki zgodnie z zaleceniem lekarza, wykonuj zlecone badania krwi i nie zmieniaj dawek samodzielnie.nieznanybadania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Przyjmuj oba leki zgodnie z zaleceniem lekarza, wykonuj zlecone badania krwi i nie zmieniaj dawek samodzielnie.

Kobicystat może podnosić wynik kreatyniny we krwi, przez co nerki wyglądają w badaniach na słabiej pracujące, niż jest w rzeczywistości. Od wyniku tego badania zależy dawka emtrycytabiny. Dlatego przy tych lekach lekarz regularnie zleca badanie krwi i ocenia je z uwzględnieniem obu leków.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • wyraźnie mniejsza ilość oddawanego moczu
  • obrzęki nóg lub twarzy
  • nasilone zmęczenie i osłabienie
  • nudności i utrata apetytu
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – transport
Początek
nieznany
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Przed włączeniem kobicystatu do leczenia z emtrycytabiną oznacz klirens kreatyniny i nie rozpoczynaj kobicystatu, gdy wynosi on mniej niż 70 ml/min.[1] W trakcie leczenia monitoruj kreatyninę w surowicy i interpretuj jej wzrost z uwzględnieniem hamowania wydzielania kanalikowego przez kobicystat.[1]

Skutek kliniczny

Wzrost kreatyniny w surowicy i spadek szacowanego klirensu kreatyniny mogą prowadzić do niepotrzebnego zmniejszenia dawki emtrycytabiny albo utrudnić rozpoznanie rzeczywistego pogorszenia czynności nerek.[1]

Mechanizm

Kobicystat hamuje kanalikowe wydzielanie kreatyniny, między innymi przez hamowanie nośnika MATE1, co podnosi stężenie kreatyniny w surowicy i zaniża oszacowany klirens kreatyniny.[1] Emtrycytabina jest wydalana głównie przez nerki drogą filtracji kłębuszkowej i czynnej sekrecji kanalikowej, a jej dawkę dostosowuje się do klirensu kreatyniny.[2] Zaniżony wynik klirensu utrudnia więc prawidłowe dawkowanie emtrycytabiny i ocenę czynności nerek.

Metabolizm i transportery

  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • kreatynina w surowicy
  • szacowany klirens kreatyniny przed rozpoczęciem i w trakcie leczenia

Kiedy ocena się zmienia

Poniżej 70 ml/min (klirens kreatyniny)eGFR · pacjentinne zaleceniePrzy klirensie kreatyniny mniejszym niż 70 ml/min nie rozpoczyna się kobicystatu, jeśli emtrycytabina wymaga dostosowania dawki do klirensu kreatyniny.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Emtriva 200 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/emtriva-100127619/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ ApalutamidUnikaj łączenia apalutamidu ze schematem przeciwwirusowym wzmacnianym kobicystatem.Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że zaczynasz brać lek na raka prostaty, i nie przerywaj na własną rękę żadnego z leków.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że zaczynasz brać lek na raka prostaty, i nie przerywaj na własną rękę żadnego z leków.

Lek na raka prostaty przyspiesza rozkład wielu leków w organizmie, w tym leków na HIV wzmacnianych kobicystatem. Leki na HIV mogą wtedy działać za słabo, a wirus może się namnażać i uodpornić na leczenie. Twój lekarz może zmienić leki na HIV albo lek na prostatę.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • wynik badania wiremii HIV wyższy niż wcześniej
  • nawracające infekcje, gorączka lub osłabienie bez wyraźnej przyczyny
  • nasilone zmęczenie lub wysypka po leku na prostatę
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Unikaj łączenia apalutamidu ze schematem przeciwwirusowym wzmacnianym kobicystatem. Gdy to możliwe, zamień lek wchodzący w interakcję albo oceniaj utratę jego skuteczności, jeśli leczenie trwa dalej[1]. Decyzję o zmianie schematu przeciw HIV albo leku przeciwandrogenowego podejmuje lekarz prowadzący leczenie HIV wspólnie z onkologiem lub urologiem. Jeśli połączenia nie da się uniknąć, kontroluj wiremię HIV po włączeniu apalutamidu i w trakcie leczenia. Przy złej tolerancji apalutamidu rozważ zmniejszenie jego dawki[1].

Skutek kliniczny

Główne ryzyko to utrata skuteczności terapii przeciwretrowirusowej wzmacnianej kobicystatem. Prowadzi to do wzrostu wiremii HIV i może sprzyjać powstaniu oporności wirusa. Skutek dotyczy zarówno kobicystatu, jak i leku, który on wzmacnia, czyli darunawiru albo atazanawiru. Ze strony apalutamidu istotne zmiany ekspozycji nie są spodziewane. Przy złej tolerancji można jednak rozważyć zmniejszenie jego dawki[1].

Mechanizm

Apalutamid i jego czynny metabolit silnie indukują CYP3A4 i jednocześnie słabo go hamują[1]. W badaniu z koktajlem substratów apalutamid zmniejszył AUC midazolamu, wrażliwego substratu CYP3A4, o 92%[1]. Kobicystat jest metabolizowany głównie przez CYP3A, więc indukcja może istotnie obniżyć jego stężenie. W efekcie słabnie hamowanie CYP3A, a spada też ekspozycja na lek przeciwwirusowy, który kobicystat ma wzmacniać. Darunawir jest wprost wymieniany jako substrat CYP3A4, którego ekspozycja zmniejsza się podczas leczenia apalutamidem[1]. W drugą stronę kobicystat jako silny inhibitor CYP3A4 nie zmienia istotnie ekspozycji na apalutamid. Po silnym inhibitorze CYP3A4 Cmax apalutamidu zmniejszyło się o 22%, a AUC pozostało podobne[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[2], apalutamid – substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[2], apalutamid – substrat P-gp[3]
  • Apalutamid – słaby inhibitor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[4]
  • Apalutamid – silny induktor CYP3A4[2], kobicystat – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[2], silny inhibitor CYP3A4[2], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Apalutamid: umiarkowany inhibitor CYP2B6[3], słaby inhibitor CYP2C19[3], umiarkowany inhibitor CYP2C8[3], słaby inhibitor CYP2C9[3], słaby inhibitor CYP3A4[3], słaby induktor BCRP[3], induktor CYP2B6[3], umiarkowany induktor CYP2C19[2], słaby induktor CYP2C9[2], silny induktor CYP3A4[2], słaby induktor OATP1B1[3], słaby induktor P-gp[3], substrat CYP2C8[3], substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]

Monitorować

  • wiremia HIV (HIV RNA) po włączeniu apalutamidu i okresowo w trakcie leczenia
  • liczba limfocytów CD4
  • tolerancja apalutamidu (zmęczenie, wysypka, nadciśnienie)

Bezpieczniejsze alternatywy

darolutamid

Kiedy ocena się zmienia

Po odstawieniu apalutamiduczas leczenia · apalutamidinne zalecenieIndukcja enzymów ustępuje stopniowo przez kilka tygodni po odstawieniu apalutamidu. W tym czasie ekspozycja na kobicystat i wzmacniany lek może nadal być zmniejszona. Jeśli w tym okresie zmieniano dawki leków przeciwwirusowych, trzeba ponownie ocenić schemat.
Preparaty złożone z kobicystatem (z darunawirem, atazanawirem lub elwitegrawirem)postać · kobicystatinne zalecenieTa sama interakcja dotyczy kobicystatu w preparatach złożonych. Indukcja CYP3A4 obniża stężenie zarówno kobicystatu, jak i jego partnera w tabletce. Ocena ryzyka i postępowanie są takie same jak dla kobicystatu podawanego osobno.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Erleada 60 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/erleada-100416849/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Erleada. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/erleada-100416849/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ ModafinilLepiej unikać łączenia modafinilu z kobicystatem i wybrać lek na senność bez działania indukującego CYP3A.Nie zaczynaj brać modafinilu bez rozmowy z lekarzem, który leczy cię z powodu HIV, a jeśli już go bierzesz, powiedz mu o tym przy najbliższej wizycie i nie odstawiaj leków na HIV.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie zaczynaj brać modafinilu bez rozmowy z lekarzem, który leczy cię z powodu HIV, a jeśli już go bierzesz, powiedz mu o tym przy najbliższej wizycie i nie odstawiaj leków na HIV.

Modafinil może przyspieszać rozkład kobicystatu i leku na HIV, który kobicystat wzmacnia. Wtedy leczenie HIV może działać słabiej, a wirus może uodpornić się na leki. Ten efekt narasta powoli, przez kilka dni lub tygodni. Rzadziej modafinil może działać silniej niż zwykle.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • wynik badania wiremii wyższy niż poprzednio
  • bezsenność lub silny niepokój
  • kołatanie serca
  • silny ból głowy
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Lepiej unikać łączenia modafinilu z kobicystatem i wybrać lek na senność bez działania indukującego CYP3A. Kobicystatu nie łączy się z umiarkowanymi ani słabymi induktorami CYP3A z powodu ryzyka utraty skuteczności leczenia przeciwretrowirusowego.[1] Jeśli połączenie jest konieczne, trzeba ściśle kontrolować wiremię HIV, zwłaszcza w pierwszych tygodniach po włączeniu modafinilu, i uzgodnić leczenie z lekarzem prowadzącym terapię HIV.

Skutek kliniczny

Głównym ryzykiem jest spadek stężeń kobicystatu i wzmacnianego atazanawiru lub darunawiru, który może prowadzić do utraty działania przeciwwirusowego i powstania oporności HIV.[1] Mniej istotny może być nieco silniejszy efekt modafinilu, czyli bezsenność, ból głowy, kołatanie serca i niepokój.

Mechanizm

Modafinil indukuje CYP3A4, a kobicystat jest substratem CYP3A. Umiarkowane i słabe induktory CYP3A mogą zmniejszać stężenie kobicystatu w osoczu, a przez to stężenie wzmacnianego atazanawiru lub darunawiru.[1] Kobicystat jako silny inhibitor CYP3A może też w pewnym stopniu zwiększać stężenie modafinilu, ale CYP3A4 jest dla modafinilu drogą poboczną.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[2], modafinil – substrat CYP3A4[3]
  • Modafinil – słaby induktor CYP3A4[2], kobicystat – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[2], silny inhibitor CYP3A4[2], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Modafinil: inhibitor CYP2C19[3], inhibitor CYP2C9[3], induktor CYP1A2[3], induktor CYP2B6[3], słaby induktor CYP3A4[2], substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • wiremia HIV (HIV RNA) po włączeniu modafinilu i w trakcie leczenia
  • przestrzeganie dawkowania leków przeciwretrowirusowych
  • działania niepożądane modafinilu: bezsenność, ból głowy, kołatanie serca, niepokój

Bezpieczniejsze alternatywy

solriamfetolmetylofenidat

Kiedy ocena się zmienia

Pojedyncze dawki doraźnieczas leczenia · modafinilryzyko malejeIndukcja CYP3A wymaga wielodniowego stosowania induktora, dlatego pojedyncze, sporadyczne dawki modafinilu w mniejszym stopniu zagrażają skuteczności wzmacnianego atazanawiru lub darunawiru.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Actimodan. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/actimodan-100438704/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ TalazoparybNależy unikać łączenia talazoparybu z kobicystatem.Upewnij się, że onkolog i lekarz prowadzący leczenie HIV wiedzą o obu lekach, i nie zmieniaj dawek na własną rękę.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Upewnij się, że onkolog i lekarz prowadzący leczenie HIV wiedzą o obu lekach, i nie zmieniaj dawek na własną rękę.

Lek wzmacniający leczenie HIV może zwiększać ilość leku przeciwnowotworowego we krwi. Przez to częściej mogą pojawiać się jego działania niepożądane, zwłaszcza spadek liczby krwinek. Zwykle lekarz stara się unikać tego połączenia albo zmniejsza dawkę leku przeciwnowotworowego.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • łatwe powstawanie siniaków lub krwawienia
  • gorączka, dreszcze lub częste infekcje
  • bladość, duszność, silne zmęczenie
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia talazoparybu z kobicystatem.[1] Jeśli połączenia nie da się uniknąć, dawkę talazoparybu należy zmniejszyć.[1] Warto omówić z lekarzem prowadzącym leczenie HIV możliwość zmiany schematu przeciwretrowirusowego na niewymagający wzmacniacza farmakokinetycznego. Gdy pacjent przyjmuje talazoparyb z enzalutamidem, a inhibitora P-gp nie da się uniknąć, należy monitorować nasilenie działań niepożądanych.[1]

Skutek kliniczny

Większe stężenie talazoparybu może nasilać jego działania niepożądane zależne od dawki, przede wszystkim toksyczność hematologiczną (niedokrwistość, małopłytkowość, neutropenię) i zmęczenie.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje glikoproteinę P (P-gp). Talazoparyb jest substratem P-gp i BCRP i jest wydalany głównie w postaci niezmienionej przez nerki, więc zahamowanie P-gp zwiększa jego ekspozycję.[1] Itrakonazol, inny inhibitor P-gp, zwiększał AUC talazoparybu o około 56% i Cmax o około 40%, a w analizie populacyjnej silne inhibitory P-gp zwiększały ekspozycję na talazoparyb o 45%.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor BCRP[2], talazoparyb – substrat BCRP[3]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[4], talazoparyb – substrat P-gp[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[2], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[2], inhibitor OATP1B1[2], inhibitor OATP1B3[2], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], substrat CYP3A4[2]
  • Talazoparyb: substrat BCRP[3], substrat P-gp[3]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem (hemoglobina, płytki krwi, neutrofile)
  • objawy niedokrwistości i krwawień
  • objawy zakażenia
  • zmęczenie

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawir

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Talzenna 0,25 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/talzenna-100423387/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Talzenna. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/talzenna-100423387/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ BosutynibUnikaj łączenia bosutynibu z kobicystatem i w miarę możliwości wybierz schemat przeciwwirusowy bez leku wzmacniającego działającego na CYP3A.Nie zmieniaj dawek na własną rękę i jak najszybciej powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie białaczki oraz lekarzowi leczącemu HIV, że przyjmujesz oba leki.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj dawek na własną rękę i jak najszybciej powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie białaczki oraz lekarzowi leczącemu HIV, że przyjmujesz oba leki.

Kobicystat sprawia, że organizm wolniej usuwa bosutynib. W efekcie bosutynibu jest we krwi znacznie więcej niż powinno, co zwiększa ryzyko jego działań niepożądanych. Może to być ciężka biegunka, uszkodzenie wątroby, spadek liczby krwinek albo zaburzenia rytmu serca. Lekarze zwykle unikają takiego połączenia albo zmieniają dawkę albo jeden z leków.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna lub długo trwająca biegunka
  • nudności i wymioty
  • zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
  • gorączka, częste infekcje
  • nietypowe siniaki lub krwawienia
  • kołatanie serca, omdlenia lub zawroty głowy
  • obrzęki nóg lub nagły przyrost masy ciała
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Unikaj łączenia bosutynibu z kobicystatem i w miarę możliwości wybierz schemat przeciwwirusowy bez leku wzmacniającego działającego na CYP3A[1]. Jeśli kobicystat jest konieczny, rozważ przerwanie leczenia bosutynibem albo zmniejszenie jego dawki[1]. Przy takim skojarzeniu ściśle monitoruj morfologię, enzymy wątrobowe i EKG.

Skutek kliniczny

Wielokrotny wzrost ekspozycji na bosutynib nasila jego toksyczność, czyli biegunkę, nudności i wymioty, uszkodzenie wątroby, mielosupresję i zatrzymanie płynów. Rośnie też ryzyko wydłużenia odstępu QT, przy którym zaleca się ostrożność[1].

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, a bosutynib jest metabolizowany głównie przez CYP3A, dlatego jego stężenie w osoczu wzrasta. Bosutynibu należy unikać razem z silnymi inhibitorami CYP3A, ponieważ zwiększają one jego stężenie w osoczu[1]. Ketokonazol, który jest silnym inhibitorem CYP3A, zwiększył Cmax bosutynibu 5,2-krotnie, a AUC 8,6-krotnie[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[2], bosutynib – wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[2], silny inhibitor CYP3A4[2], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Bosutynib: słaby inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor OAT1[3], słaby inhibitor OAT3[3], słaby inhibitor OATP1B1[3], słaby inhibitor OATP1B3[3], słaby inhibitor OCT2[3], wrażliwy substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem
  • ALT, AST i bilirubina
  • EKG z oceną odstępu QTc
  • elektrolity (potas, magnez)
  • biegunka, wymioty i obrzęki

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Bosulif 100 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bosulif-100297089/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Bosulif. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/bosulif-100297089/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ KabazytakselNależy unikać jednoczesnego stosowania kabazytakselu z silnymi inhibitorami CYP3A, do których należy kobicystat.Powiedz onkologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki, i nie zmieniaj ani nie odstawiaj leków przeciw HIV samodzielnie.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz onkologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki, i nie zmieniaj ani nie odstawiaj leków przeciw HIV samodzielnie.

Lek wzmacniający leczenie HIV może podnosić we krwi poziom leku stosowanego w chemioterapii. Przez to chemioterapia może mocniej działać na szpik i częściej powodować spadek odporności, gorączkę czy biegunkę. Lekarze zwykle starają się tego połączenia unikać albo zmieniają leki przeciw HIV na czas chemioterapii.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze
  • ból gardła, kaszel albo inne objawy zakażenia
  • silna lub uporczywa biegunka
  • duże osłabienie lub zawroty głowy
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Należy unikać jednoczesnego stosowania kabazytakselu z silnymi inhibitorami CYP3A, do których należy kobicystat.[1] Przed rozpoczęciem chemioterapii warto we współpracy z lekarzem prowadzącym leczenie HIV rozważyć zmianę schematu przeciwretrowirusowego na niewymagający wzmacniacza farmakokinetycznego. Jeśli połączenia nie da się uniknąć, konieczne jest ścisłe monitorowanie morfologii i objawów toksyczności kabazytakselu.

Skutek kliniczny

Większa ekspozycja na kabazytaksel może nasilać jego toksyczność, przede wszystkim neutropenię i neutropenię z gorączką, a także biegunkę i inne działania niepożądane chemioterapii. U pacjentów zakażonych HIV ryzyko ciężkich zakażeń przy neutropenii może być dodatkowo większe.

Mechanizm

Kobicystat jako silny inhibitor CYP3A hamuje główny szlak eliminacji kabazytakselu i może zwiększać jego stężenie w osoczu. Kabazytaksel jest metabolizowany głównie przez CYP3A (80–90%).[1] Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i zwiększa stężenia w osoczu leków metabolizowanych przez ten enzym.[2] Silny inhibitor CYP3A ketokonazol (400 mg raz na dobę) zmniejszał klirens kabazytakselu o 20%, co odpowiada zwiększeniu AUC o 25%.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], kabazytaksel – substrat CYP3A4[4]
  • Kabazytaksel – inhibitor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Kabazytaksel: inhibitor BCRP[4], inhibitor CYP3A4[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem, zwłaszcza liczba neutrofilów przed każdym cyklem i w jego trakcie
  • gorączka i objawy zakażenia
  • biegunka i odwodnienie
  • nasilenie innych działań niepożądanych kabazytakselu

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawir

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cabazitaxel Accord 20 mg/ml, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cabazitaxel-accord-100440173/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cabazitaxel Accord. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/cabazitaxel-accord-100440173/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ KobimetynibNależy unikać łączenia kobimetynibu z kobicystatem.Nie zaczynaj ani nie przerywaj żadnego z tych leków samodzielnie i powiedz zarówno onkologowi, jak i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie zaczynaj ani nie przerywaj żadnego z tych leków samodzielnie i powiedz zarówno onkologowi, jak i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki.

Lek wzmacniający leczenie HIV mocno spowalnia usuwanie leku przeciwnowotworowego z organizmu. Jego stężenie we krwi może kilkukrotnie wzrosnąć, przez co rośnie ryzyko poważnych działań niepożądanych. Tych leków zwykle nie łączy się ze sobą, a lekarze mogą zmienić leczenie HIV na takie, które nie przeszkadza.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nasilona wysypka lub silne oparzenia słoneczne
  • uporczywa biegunka
  • nagłe pogorszenie lub zamazanie widzenia
  • duszność, obrzęki nóg, szybkie męczenie się
  • bóle i osłabienie mięśni, ciemny mocz
  • zażółcenie skóry lub oczu
  • nietypowe krwawienia lub siniaki
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia kobimetynibu z kobicystatem[1]. Najlepiej ustalić z lekarzem prowadzącym leczenie przeciwretrowirusowe zmianę schematu na niewymagający wzmocnienia farmakokinetycznego. Jeżeli połączenia nie da się uniknąć, bezpieczeństwo pacjenta trzeba uważnie monitorować[1]. Gdy silny inhibitor CYP3A stosuje się przez 7 dni lub krócej, rozważa się przerwanie kobimetynibu na ten czas[1].

Skutek kliniczny

Znaczne zwiększenie ekspozycji na kobimetynib z nasileniem jego toksyczności – zmian skórnych i nadwrażliwości na światło, biegunki, retinopatii surowiczej, zmniejszenia frakcji wyrzutowej lewej komory, wzrostu aktywności CK z ryzykiem rabdomiolizy, uszkodzenia wątroby i krwawień. Stopień interakcji u pacjentów może być mniejszy niż u zdrowych ochotników[1].

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje glikoproteinę P[2]. Kobimetynib jest metabolizowany przez CYP3A i jest substratem glikoproteiny P, a silny inhibitor CYP3A (itrakonazol) zwiększył jego AUC u zdrowych osób około siedmiokrotnie[1]. Hamowanie glikoproteiny P może dodatkowo zwiększać wchłanianie i stężenie kobimetynibu. Kobimetynib nie zmienia stężenia wrażliwych substratów CYP3A, więc nie należy oczekiwać istotnego wpływu na kobicystat[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], kobimetynib – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], kobimetynib – substrat P-gp[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Kobimetynib: umiarkowany inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor OATP1B1[4], słaby inhibitor OATP1B3[4], induktor CYP1A2[4], wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4], substrat UGT2B7[4]

Monitorować

  • zmiany skórne i reakcje fototoksyczne
  • biegunka i nawodnienie
  • zaburzenia widzenia – kontrola okulistyczna w kierunku retinopatii surowiczej
  • frakcja wyrzutowa lewej komory
  • aktywność CK i objawy mięśniowe
  • aktywność aminotransferaz i bilirubina
  • objawy krwawienia

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawir

Kiedy ocena się zmienia

czas leczenia ≤ 7 dnikobicystatinne zaleceniePrzy krótkotrwałym stosowaniu silnego inhibitora CYP3A (7 dni lub krócej) należy rozważyć przerwanie kobimetynibu na czas jego przyjmowania.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cotellic 20 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cotellic-100358201/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cotellic. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/cotellic-100358201/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ KryzotynibNależy unikać łączenia kryzotynibu z kobicystatem, chyba że korzyść dla pacjenta przewyższa ryzyko, a wtedy trzeba ściśle monitorować działania niepożądane kryzotynibu.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko upewnij się, że onkolog i lekarz prowadzący leczenie HIV wiedzą o obu lekach, i zgłaszaj się na zlecone badania krwi i EKG.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko upewnij się, że onkolog i lekarz prowadzący leczenie HIV wiedzą o obu lekach, i zgłaszaj się na zlecone badania krwi i EKG.

Kobicystat spowalnia usuwanie kryzotynibu z organizmu, więc kryzotynibu jest we krwi więcej niż zwykle. Przez to częściej i silniej mogą wystąpić jego działania niepożądane, na przykład zaburzenia pracy wątroby, wolne bicie serca czy kłopoty z widzeniem. Lekarze zwykle starają się unikać tego połączenia albo bardzo uważnie kontrolują leczenie.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
  • zawroty głowy, omdlenia, kołatanie lub bardzo wolne bicie serca
  • nowy lub nasilony kaszel, duszność, gorączka
  • błyski, mroczki lub nagłe pogorszenie widzenia
  • silne nudności, wymioty lub biegunka
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia kryzotynibu z kobicystatem, chyba że korzyść dla pacjenta przewyższa ryzyko, a wtedy trzeba ściśle monitorować działania niepożądane kryzotynibu.[1] Decyzję o zmianie schematu przeciwretrowirusowego na niewymagający wzmacniacza farmakokinetycznego albo o pozostawieniu połączenia podejmują wspólnie onkolog i lekarz prowadzący leczenie zakażenia HIV. Rytonawir nie jest alternatywą, bo również silnie hamuje CYP3A.[1] Po odstawieniu kobicystatu stężenie kryzotynibu spada, co warto uwzględnić przy ocenie skuteczności i dawkowania.

Skutek kliniczny

Większe stężenie kryzotynibu zwiększa ryzyko i nasilenie jego działań niepożądanych, takich jak hepatotoksyczność, bradykardia i wydłużenie odstępu QT, zaburzenia widzenia, dolegliwości żołądkowo-jelitowe i obrzęki. Rzadziej może wystąpić śródmiąższowa choroba płuc.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, a kryzotynib jest metabolizowany głównie przez CYP3A, więc kobicystat hamuje jego eliminację i zwiększa ekspozycję na kryzotynib.[2] Inne silne inhibitory CYP3A zwiększały AUC kryzotynibu około 3,2 raza po dawce pojedynczej (ketokonazol) i 1,6 raza w stanie stacjonarnym (itrakonazol).[1] Kryzotynib jest umiarkowanym inhibitorem CYP3A, a kobicystat jest substratem CYP3A, więc możliwe jest też pewne zwiększenie stężenia kobicystatu, bez znanego znaczenia klinicznego.[1][2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], kryzotynib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], kryzotynib – substrat P-gp[4]
  • Kryzotynib – umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Kryzotynib: inhibitor CYP2B6[4], umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], inhibitor OCT2[4], inhibitor P-gp[4], słaby inhibitor UGT1A1[4], słaby inhibitor UGT2B7[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • aktywność aminotransferaz i stężenie bilirubiny
  • EKG (odstęp QT) i częstość rytmu serca
  • objawy ze strony układu oddechowego (kaszel, duszność)
  • zaburzenia widzenia
  • nudności, wymioty, biegunka, obrzęki

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawiralektynib

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Xalkori 200 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xalkori-100285117/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Xalkori. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xalkori-100285117/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ EtrawirynaNie łączy się etrawiryny z atazanawirem lub darunawirem wzmacnianymi kobicystatem.Nie odstawiaj żadnego leku na własną rękę, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem prowadzącym leczenie HIV, aby sprawdził twój schemat leczenia.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj żadnego leku na własną rękę, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem prowadzącym leczenie HIV, aby sprawdził twój schemat leczenia.

Te dwa leki na HIV źle ze sobą współpracują. Etrawiryna może sprawić, że organizm szybciej pozbywa się drugiego leku i leku, który on wzmacnia. Leczenie może wtedy przestać działać, a wirus może stać się oporny na leki.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • wynik badania pokazujący wzrost ilości wirusa we krwi
  • spadek liczby limfocytów CD4 w badaniach
  • częstsze infekcje
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łączy się etrawiryny z atazanawirem lub darunawirem wzmacnianymi kobicystatem.[1] Jeśli etrawiryna jest potrzebna w schemacie, inhibitor proteazy należy wzmacniać innym lekiem, a decyzję o zmianie schematu podejmuje lekarz prowadzący leczenie HIV.

Skutek kliniczny

Zmniejszenie stężeń kobicystatu oraz atazanawiru lub darunawiru może spowodować utratę działania przeciwwirusowego i rozwój oporności HIV.[1]

Mechanizm

Etrawiryna indukuje CYP3A, a kobicystat jest substratem CYP3A, dlatego etrawiryna może zmniejszać stężenie kobicystatu w osoczu.[2] Osłabienie działania wzmacniającego kobicystatu prowadzi do zmniejszenia stężenia wzmacnianego atazanawiru lub darunawiru.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], etrawiryna – substrat CYP3A4[4]
  • Etrawiryna – umiarkowany induktor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Etrawiryna: słaby inhibitor CYP2C19[4], słaby inhibitor CYP2C9[4], słaby inhibitor P-gp[4], umiarkowany induktor CYP3A4[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C9[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • miano HIV RNA (wiremia)
  • liczba limfocytów CD4
  • przestrzeganie schematu leczenia

Bezpieczniejsze alternatywy

rytonawir

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Intelence 100 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/intelence-100198482/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Intelence. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/intelence-100198482/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ DarolutamidPołączenie można stosować tylko przy ścisłym monitorowaniu.Powiedz onkologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki, i nie zmieniaj dawek na własną rękę.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz onkologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki, i nie zmieniaj dawek na własną rękę.

Lek wzmacniający leczenie HIV może zwiększać ilość leku na raka prostaty we krwi. Przez to działania niepożądane leku onkologicznego mogą być silniejsze. Lek na raka prostaty może też nieco osłabiać leczenie HIV. Te leki można przyjmować razem, ale pod kontrolą lekarzy.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nasilone zmęczenie lub osłabienie
  • wysypka
  • bóle rąk lub nóg
  • pogorszenie wyników badań w kierunku HIV
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować tylko przy ścisłym monitorowaniu. Pacjenta należy częściej kontrolować pod kątem działań niepożądanych darolutamidu i w razie potrzeby zmodyfikować jego dawkę[1]. Słabych induktorów CYP3A nie zaleca się łączyć z kobicystatem wzmacniającym atazanawir lub darunawir[2]. Dlatego warto rozważyć z lekarzem prowadzącym leczenie HIV schemat przeciwretrowirusowy bez wzmacniacza farmakokinetycznego i kontrolować miano wirusa po włączeniu darolutamidu.

Skutek kliniczny

Większa ekspozycja na darolutamid może nasilać jego działania niepożądane[1]. Teoretycznie możliwe jest też niewielkie obniżenie stężenia kobicystatu i wzmacnianego inhibitora proteazy z ryzykiem utraty kontroli wiremii i powstania oporności[2]. Przy jednoczesnym silnym hamowaniu CYP3A przez kobicystat wpływ słabej indukcji jest prawdopodobnie mały, ale nie został zbadany.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A oraz hamuje P-gp i BCRP[2]. Darolutamid jest substratem CYP3A4, P-gp i BCRP, a jednoczesne podanie silnego inhibitora CYP3A4 i P-gp zwiększa ekspozycję na darolutamid[1]. Itrakonazol, który hamuje CYP3A4, P-gp i BCRP, zwiększał AUC darolutamidu 1,7-krotnie i Cmax 1,4-krotnie[1]. W drugą stronę darolutamid jest łagodnym induktorem CYP3A4 i zmniejszał AUC midazolamu o 29%[1]. Słabe induktory CYP3A mogą obniżać stężenie kobicystatu, a przez to stężenie wzmacnianego atazanawiru lub darunawiru[2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor BCRP[3], darolutamid – substrat BCRP[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[5], darolutamid – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[5], darolutamid – substrat P-gp[4]
  • Darolutamid – słaby induktor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[5], silny inhibitor CYP3A4[5], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Darolutamid: inhibitor BCRP[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], słaby induktor CYP3A4[4], substrat BCRP[4], substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4], substrat UGT1A1[4]

Monitorować

  • działania niepożądane darolutamidu (zmęczenie, wysypka, ból kończyn)
  • miano HIV RNA po włączeniu darolutamidu
  • tolerancja leczenia przeciwretrowirusowego

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego NUBEQA 300 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nubeqa-100433629/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego NUBEQA. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/nubeqa-100433629/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ DazatynibUnikaj łączenia dazatynibu z kobicystatem i rozważ schemat przeciwretrowirusowy bez leku wzmacniającego.Nie zmieniaj sam dawek, ale upewnij się, że lekarz onkolog i lekarz od leczenia HIV wiedzą o obu lekach.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj sam dawek, ale upewnij się, że lekarz onkolog i lekarz od leczenia HIV wiedzą o obu lekach.

Kobicystat, który wzmacnia działanie leków na HIV, może znacznie zwiększyć ilość dazatynibu w organizmie. Wtedy łatwiej o działania niepożądane dazatynibu, takie jak spadek krwinek, gromadzenie się płynu w płucach, krwawienia czy zaburzenia rytmu serca. Lekarze zwykle starają się tego połączenia unikać albo zmieniają dawkę.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • duszność lub kaszel
  • obrzęki nóg lub twarzy, szybki przyrost masy ciała
  • siniaki, krwawienie z nosa lub dziąseł, krew w stolcu lub moczu
  • gorączka lub częste infekcje
  • kołatanie serca, zawroty głowy, omdlenie
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Unikaj łączenia dazatynibu z kobicystatem i rozważ schemat przeciwretrowirusowy bez leku wzmacniającego. Nie zaleca się ogólnoustrojowego podawania silnych inhibitorów CYP3A4 pacjentom przyjmującym dazatynib.[1] Jeśli połączenia nie da się uniknąć, lekarz prowadzący leczenie onkologiczne powinien rozważyć zmniejszenie dawki dazatynibu według zaleceń producenta i ściśle monitorować morfologię oraz objawy toksyczności.

Skutek kliniczny

Większa ekspozycja na dazatynib zwiększa ryzyko jego działań toksycznych zależnych od dawki – przede wszystkim mielosupresji, zatrzymania płynów z wysiękiem opłucnowym, krwawień i wydłużenia odstępu QT.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A, a dazatynib jest substratem CYP3A4, więc kobicystat ogranicza metabolizm dazatynibu i zwiększa jego ekspozycję.[2] Silne inhibitory CYP3A4, np. rytonawir, ketokonazol czy klarytromycyna, mogą zwiększać ekspozycję na dazatynib.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], dazatynib – wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Dazatynib – słaby inhibitor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Dazatynib: inhibitor CYP2C8[4], słaby inhibitor CYP3A4[4], wrażliwy substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem
  • objawy zatrzymania płynów, obrzęki, duszność (wysięk opłucnowy)
  • objawy krwawienia
  • EKG z oceną odstępu QT
  • elektrolity (potas, magnez)

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawir

Kiedy ocena się zmienia

Odstawienie kobicystatu przy zmniejszonej dawce dazatynibukolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu hamowanie CYP3A ustępuje, a ekspozycja na dazatynib maleje, dlatego zmniejszoną wcześniej dawkę dazatynibu należy przywrócić zgodnie z zaleceniami producenta, aby nie osłabić skuteczności leczenia.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sprycel 20 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sprycel-100138787/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sprycel. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sprycel-100138787/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ EntrektynibUnikaj łączenia entrektynibu z kobicystatem, bo entrektynibu nie podaje się z silnymi i umiarkowanymi inhibitorami CYP3A.Nie zaczynaj brać tych leków razem bez uzgodnienia z lekarzem i nie zmieniaj sam dawki żadnego z nich.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie zaczynaj brać tych leków razem bez uzgodnienia z lekarzem i nie zmieniaj sam dawki żadnego z nich.

Kobicystat bardzo mocno spowalnia rozkładanie entrektynibu w organizmie. Przez to stężenie entrektynibu we krwi może wzrosnąć kilkukrotnie i nasilić jego działania niepożądane. Tych leków zwykle się nie łączy, a gdy jest to konieczne, lekarz zmniejsza dawkę entrektynibu albo zmienia leczenie HIV.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silne zawroty głowy lub zaburzenia równowagi
  • splątanie, kłopoty z pamięcią lub koncentracją
  • kołatanie serca lub omdlenie
  • narastające obrzęki, duszność lub szybki przyrost masy ciała
  • wyraźna zmiana smaku
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Unikaj łączenia entrektynibu z kobicystatem, bo entrektynibu nie podaje się z silnymi i umiarkowanymi inhibitorami CYP3A[1]. Jeśli połączenie jest nieuniknione, zmniejsz dawkę entrektynibu zgodnie z zasadami dostosowania dawki dla tego leku[1]. W praktyce warto razem z lekarzem prowadzącym leczenie HIV rozważyć schemat bez wzmacniacza farmakokinetycznego, np. oparty na dolutegrawirze lub raltegrawirze, po sprawdzeniu ich interakcji z resztą leczenia.

Skutek kliniczny

Wielokrotny wzrost stężenia entrektynibu zwiększa ryzyko jego działań niepożądanych, takich jak zawroty głowy, zaburzenia poznawcze i równowagi, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia smaku, obrzęki i przyrost masy ciała.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje też P-gp, a CYP3A4 jest głównym enzymem metabolizującym entrektynib i tworzącym jego aktywny metabolit M5[1]. Silny inhibitor CYP3A4 (itrakonazol) zwiększył AUC entrektynibu o 600% i Cmax o 173%[1]. Należy spodziewać się podobnego efektu kobicystatu, a hamowanie P-gp może dodatkowo zwiększać ekspozycję na entrektynib[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[2], entrektynib – wrażliwy substrat CYP3A4[2]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[2], entrektynib – substrat P-gp[3]
  • Entrektynib – słaby inhibitor CYP3A4[2], kobicystat – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[2], silny inhibitor CYP3A4[2], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Entrektynib: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP3A4[2], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor P-gp[3], wrażliwy substrat CYP3A4[2], substrat P-gp[3]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc
  • objawy neurologiczne – zawroty głowy, zaburzenia równowagi, zaburzenia poznawcze
  • masa ciała i obrzęki
  • objawy niewydolności serca
  • stężenie kwasu moczowego

Kiedy ocena się zmienia

Odstawienie kobicystatu w trakcie leczenia zmniejszoną dawką entrektynibukolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu hamowanie CYP3A ustępuje stopniowo, więc do wcześniejszej dawki entrektynibu wraca się dopiero po wygaszeniu działania inhibitora, zgodnie z zasadami dostosowania dawki tego leku.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Rozlytrek 100 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/rozlytrek-100439030/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Rozlytrek. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/rozlytrek-100439030/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ DabrafenibPołączenia należy unikać, a w razie konieczności leczenia dabrafenibem schemat przeciwretrowirusowy powinien wspólnie dobrać lekarz prowadzący leczenie HIV i onkolog.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, ale powiedz o obu lekach zarówno lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, jak i onkologowi, aby wspólnie ustalili bezpieczny schemat.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, ale powiedz o obu lekach zarówno lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, jak i onkologowi, aby wspólnie ustalili bezpieczny schemat.

Lek wzmacniający leczenie HIV i lek na nowotwór wzajemnie zmieniają swoje stężenie we krwi. Lek przeciwnowotworowy może osłabić działanie leków na HIV, przez co wirus może przestać być kontrolowany i uodpornić się na leczenie. Jednocześnie lek na HIV może zwiększyć ilość leku przeciwnowotworowego w organizmie i nasilić jego działania niepożądane.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze
  • nasilone zmęczenie lub złe samopoczucie
  • nowe zmiany na skórze
  • wynik badania wskazujący na wzrost ilości wirusa HIV we krwi
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenia należy unikać, a w razie konieczności leczenia dabrafenibem schemat przeciwretrowirusowy powinien wspólnie dobrać lekarz prowadzący leczenie HIV i onkolog. Kobicystatu nie zaleca się łączyć z umiarkowanymi i słabymi induktorami CYP3A[1]. Dabrafenib należy stosować ostrożnie z silnymi inhibitorami CYP3A4, a w miarę możliwości wybrać leki alternatywne[2]. Jeśli połączenie jest nieuniknione, monitoruj miano HIV RNA częściej niż zwykle, zwłaszcza w pierwszych tygodniach po włączeniu i po odstawieniu dabrafenibu, oraz obserwuj działania niepożądane dabrafenibu.

Skutek kliniczny

Najgroźniejszym skutkiem jest spadek stężenia kobicystatu i wzmacnianego nim atazanawiru lub darunawiru. Grozi to utratą kontroli zakażenia HIV i powstaniem oporności wirusa[1]. Atazanawir i darunawir są też bezpośrednio wymieniane jako leki, których stężenie dabrafenib może obniżać[2]. Jednocześnie hamowanie CYP3A przez kobicystat zwiększa ekspozycję na dabrafenib i jego aktywne metabolity, co może nasilać działania niepożądane dabrafenibu. Wypadkowy efekt obu procesów jest trudny do przewidzenia u konkretnego pacjenta.

Mechanizm

Interakcja działa w obie strony. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje P-gp oraz BCRP[1]. Dabrafenib jest metabolizowany przez CYP2C8 i CYP3A4, a jego aktywne metabolity, hydroksydabrafenib i demetylodabrafenib, przez CYP3A4[2]. Ketokonazol, czyli inny silny inhibitor CYP3A4, zwiększył AUC dabrafenibu o 71%, a AUC hydroksy- i demetylodabrafenibu odpowiednio o 82% i 68%[2]. Dabrafenib indukuje z kolei CYP3A w wątrobie i jelitach oraz P-gp i obniżył AUC doustnego midazolamu o 65%[2]. Kobicystat jest substratem CYP3A, więc induktory CYP3A zmniejszają jego stężenie, a przez to także stężenie wzmacnianego atazanawiru lub darunawiru[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor BCRP[3], dabrafenib – substrat BCRP[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[5], dabrafenib – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[5], dabrafenib – substrat P-gp[4]
  • Dabrafenib – inhibitor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[3]
  • Dabrafenib – umiarkowany induktor CYP3A4[5], kobicystat – substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[5], silny inhibitor CYP3A4[5], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Dabrafenib: inhibitor BCRP[4], inhibitor CYP3A4[4], inhibitor OAT1[4], inhibitor OAT3[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor OCT2[4], induktor CYP2B6[4], induktor CYP2C19[4], induktor CYP2C8[4], słaby induktor CYP2C9[5], umiarkowany induktor CYP3A4[5], induktor P-gp[4], substrat BCRP[4], substrat CYP2C8[4], substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • miano HIV RNA – częściej niż zwykle, zwłaszcza w pierwszych tygodniach po włączeniu lub odstawieniu dabrafenibu
  • stężenia atazanawiru lub darunawiru, jeśli ośrodek prowadzi ich oznaczanie
  • tolerancja dabrafenibu, w tym gorączka i inne działania niepożądane
  • przestrzeganie przez pacjenta schematu leczenia przeciwretrowirusowego

Kiedy ocena się zmienia

Dabrafenib dołączany do trwającego leczenia kobicystatemkolejność włączenia · dabrafenibinne zalecenieIndukcja enzymów narasta stopniowo, więc spadek stężenia kobicystatu i wzmacnianego leku przeciwretrowirusowego może ujawnić się dopiero po pewnym czasie. Przed włączeniem dabrafenibu należy uzgodnić z lekarzem prowadzącym leczenie HIV zmianę schematu lub plan częstszej kontroli miana wirusa.
Odstawienie dabrafenibu przy kontynuacji kobicystatuczas leczenia · dabrafenibinne zaleceniePo odstawieniu dabrafenibu indukcja stopniowo wygasa i stężenia leków metabolizowanych przez CYP3A wracają do wyjściowych. Jeśli w czasie terapii zmieniano dawki leków przeciwretrowirusowych lub innych leków, trzeba je ponownie ocenić.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tafinlar 50 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tafinlar-100302123/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tafinlar. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tafinlar-100302123/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ LorlatynibUnikaj łączenia lorlatynibu z kobicystatem i rozważ schemat przeciwretrowirusowy bez silnego inhibitora CYP3A4/5.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko jak najszybciej powiedz lekarzowi leczącemu HIV i onkologowi, że przyjmujesz oba leki.szybki (godziny)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko jak najszybciej powiedz lekarzowi leczącemu HIV i onkologowi, że przyjmujesz oba leki.

Te dwa leki wzajemnie zaburzają swoje działanie. Lek wzmacniający leczenie HIV może zwiększyć ilość leku przeciwnowotworowego w organizmie i nasilić jego działania niepożądane. Jednocześnie lek przeciwnowotworowy może osłabić leczenie HIV, przez co wirus może stać się oporny na leki.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zmiany nastroju, niepokój, przygnębienie
  • splątanie, problemy z pamięcią lub mową
  • widzenie lub słyszenie rzeczy, których nie ma
  • kołatanie serca, zawroty głowy, omdlenie
  • obrzęki nóg
  • zwiększenie ilości wirusa HIV w kontrolnych badaniach krwi
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Unikaj łączenia lorlatynibu z kobicystatem i rozważ schemat przeciwretrowirusowy bez silnego inhibitora CYP3A4/5[1]. Leki o silnym działaniu na CYP3A, które zwiększają stężenie lorlatynibu, należy zastąpić lekiem o słabszym hamowaniu tego enzymu[1]. Zmianę schematu leczenia HIV uzgadnia się z lekarzem prowadzącym leczenie przeciwretrowirusowe i onkologiem. Jeśli połączenia nie da się uniknąć, konieczne jest ścisłe monitorowanie działań niepożądanych lorlatynibu oraz miana wiremii HIV.

Skutek kliniczny

Wyższe stężenie lorlatynibu może nasilać jego działania niepożądane – hipercholesterolemię, hipertriglicerydemię, zaburzenia ośrodkowe (nastrój, funkcje poznawcze, mowa) i wydłużenie odstępu PR. Spadek stężenia kobicystatu i wzmacnianego inhibitora proteazy HIV grozi niepowodzeniem leczenia przeciwretrowirusowego i opornością wirusa.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i zwiększa stężenie leków metabolizowanych przez ten enzym[2]. Lorlatynib jest metabolizowany przez CYP3A4/5, a silny inhibitor tego enzymu (itrakonazol) zwiększał AUC lorlatynibu o 42% i Cmax o 24%[1]. Lorlatynib sam indukuje CYP3A, co może obniżać stężenie kobicystatu, a przez to stężenie wzmacnianego atazanawiru lub darunawiru. Zmniejszenie stężenia kobicystatu przez umiarkowane lub słabe induktory CYP3A grozi utratą działania przeciwwirusowego i powstaniem oporności[2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], lorlatynib – substrat CYP3A4[4]
  • Lorlatynib – inhibitor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Lorlatynib – umiarkowany induktor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Lorlatynib: inhibitor BCRP[4], inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[4], inhibitor OAT3[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], słaby induktor CYP1A2[4], słaby induktor CYP2B6[3], słaby induktor CYP2C9[3], umiarkowany induktor CYP3A4[3], umiarkowany induktor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C8[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • stężenie cholesterolu i triglicerydów
  • objawy ze strony ośrodkowego układu nerwowego (zmiany nastroju, zaburzenia poznawcze, mowy, omamy)
  • EKG – odstęp PR, rytm serca
  • miano wiremii HIV (RNA HIV) po włączeniu lorlatynibu
  • ciśnienie tętnicze i masa ciała

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawir

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Lorviqua 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lorviqua-100417725/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Lorviqua. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/lorviqua-100417725/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ NeratynibNeratynibu nie łączy się z kobicystatem.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko powiedz onkologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki, aby mogli zmienić leczenie lub dawkę.szybki (godziny)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko powiedz onkologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki, aby mogli zmienić leczenie lub dawkę.

Lek na HIV, który przyjmujesz, mocno spowalnia usuwanie z organizmu leku przeciwnowotworowego. Przez to lek przeciwnowotworowy gromadzi się we krwi i może silniej wywoływać działania niepożądane, przede wszystkim ciężką biegunkę i kłopoty z wątrobą. Tych leków zwykle nie łączy się ze sobą albo lekarz zmniejsza dawkę leku przeciwnowotworowego.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • częsta lub wodnista biegunka
  • silne pragnienie, zawroty głowy, mało oddawanego moczu
  • zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
  • ból brzucha, nudności lub wymioty
  • nietypowe zmęczenie
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Neratynibu nie łączy się z kobicystatem.[1] Jeżeli uniknięcie kobicystatu jest niemożliwe, dawkę neratynibu należy odpowiednio zmniejszyć i ściśle monitorować tolerancję leczenia.[1] Preferowaną opcją jest zmiana schematu przeciwretrowirusowego na niewymagający wzmacniania farmakokinetycznego, uzgodniona z lekarzem prowadzącym leczenie zakażenia HIV.

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia neratynibu nasila jego działania niepożądane, przede wszystkim biegunkę, która może prowadzić do odwodnienia i zaburzeń elektrolitowych, a także uszkodzenie wątroby.[1]

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A i glikoproteinę P, czyli główną drogę metabolizmu i transportu neratynibu, co znacząco zwiększa ekspozycję na neratynib.[2][1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], neratynib – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], neratynib – substrat P-gp[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Neratynib: inhibitor BCRP[4], inhibitor P-gp[4], wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • liczba i charakter wypróżnień, objawy odwodnienia
  • elektrolity i kreatynina przy nasilonej biegunce
  • aminotransferazy i bilirubina
  • tolerancja leczenia po każdej zmianie dawki neratynibu lub schematu przeciwretrowirusowego

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawirdorawiryna

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nerlynx 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nerlynx-100410717/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nerlynx. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/nerlynx-100410717/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ NewirapinaUnikaj łączenia newirapiny z kobicystatem i z elwitegrawirem wzmacnianym kobicystatem.Nie przerywaj żadnego leku samodzielnie, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem prowadzącym leczenie HIV, który dobierze bezpieczny zestaw leków.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie przerywaj żadnego leku samodzielnie, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem prowadzącym leczenie HIV, który dobierze bezpieczny zestaw leków.

Te dwa leki przeciwwirusowe przeszkadzają sobie nawzajem. Newirapina może osłabić działanie leku z kobicystatem i leku, który kobicystat wzmacnia, przez co leczenie HIV może przestać działać. Jednocześnie kobicystat może zwiększyć ilość newirapiny we krwi i nasilić jej działania niepożądane.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • wysypka na skórze, zwłaszcza z gorączką
  • zażółcenie skóry lub białek oczu
  • ciemny mocz
  • ból pod prawym łukiem żebrowym
  • nietypowe zmęczenie lub nudności
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Unikaj łączenia newirapiny z kobicystatem i z elwitegrawirem wzmacnianym kobicystatem.[1][2] Gdy pacjent wymaga newirapiny i inhibitora proteazy, rozważ darunawir lub fosamprenawir wzmacniany rytonawirem, które można stosować z newirapiną bez korekty dawki.[1] Zmianę schematu przeciwretrowirusowego zawsze uzgadnia lekarz prowadzący leczenie HIV.

Skutek kliniczny

Główne ryzyko to spadek stężenia leku wzmacnianego kobicystatem, co grozi utratą kontroli wiremii i powstaniem oporności.[2] Wzrost stężenia newirapiny może zwiększać ryzyko jej działań toksycznych, w tym uszkodzenia wątroby i wysypki.[1]

Mechanizm

Newirapiny nie łączy się z kobicystatem, bo oba leki wzajemnie zaburzają swój metabolizm przez CYP3A. Kobicystat jest substratem CYP3A, a newirapina indukuje CYP3A i potencjalnie CYP2B6. Maksymalna indukcja występuje po 2–4 tygodniach leczenia wielodawkowego.[1] Indukcja obniża stężenie kobicystatu, a przez to stężenie wzmacnianego nim atazanawiru lub darunawiru. Kobicystat jako silny inhibitor CYP3A może jednocześnie zwiększać stężenie newirapiny.[2] Ten sam mechanizm dotyczy elwitegrawiru wzmacnianego kobicystatem.[3]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[4], newirapina – substrat CYP3A4[5]
  • Newirapina – induktor CYP3A4[5], kobicystat – substrat CYP3A4[6]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[6], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[6], inhibitor OATP1B1[6], inhibitor OATP1B3[6], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6], substrat CYP3A4[6]
  • Newirapina: słaby induktor CYP2B6[4], induktor CYP3A4[5], substrat CYP3A4[5]

Monitorować

  • miano HIV RNA (utrata skuteczności leku wzmacnianego kobicystatem)
  • aktywność AlAT i AspAT
  • objawy wysypki i nadwrażliwości na newirapinę

Bezpieczniejsze alternatywy

rytonawir (jako lek wzmacniający darunawir lub fosamprenawir)

Kiedy ocena się zmienia

czas leczenia ≥ 2–4 tygodnienewirapinaryzyko rośnieIndukcja CYP3A przez newirapinę osiąga maksimum po 2–4 tygodniach leczenia wielodawkowego, więc spadek stężenia kobicystatu i wzmacnianego leku narasta w tym czasie.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Viramune 50 mg/5 ml, zawiesina doustna. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/viramune-100100276/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nevirapine Accord 400 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 28.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nevirapine-accord-100349142/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Viramune. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/viramune-100100276/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ NilotynibNależy unikać łączenia nilotynibu z silnymi inhibitorami CYP3A4, do których należy kobicystat.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę i jak najszybciej powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie białaczki oraz lekarzowi leczącemu HIV, że przyjmujesz oba leki.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę i jak najszybciej powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie białaczki oraz lekarzowi leczącemu HIV, że przyjmujesz oba leki.

Te dwa leki nie powinny być stosowane razem bez wyraźnej decyzji lekarza. Lek wzmacniający leczenie HIV sprawia, że lek przeciwnowotworowy dłużej zostaje w organizmie i jest go więcej we krwi. Może to zwiększyć ryzyko jego działań niepożądanych, w tym groźnych zaburzeń rytmu serca. Lekarz może zmienić leki na HIV albo dostosować dawkę i częściej badać EKG.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy, omdlenie
  • łatwe powstawanie siniaków, krwawienia
  • gorączka lub częste infekcje
  • silny ból brzucha
  • zażółcenie skóry lub oczu
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport, PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia nilotynibu z silnymi inhibitorami CYP3A4, do których należy kobicystat[1]. Preferowany jest schemat przeciwretrowirusowy bez leku wzmacniającego farmakokinetycznie, dobrany wspólnie z lekarzem prowadzącym leczenie zakażenia HIV. Jeśli połączenia nie da się uniknąć, decyzję o zmniejszeniu dawki nilotynibu podejmuje hematolog, a pacjenta trzeba ściśle monitorować pod kątem wydłużenia QT i toksyczności nilotynibu. Po odstawieniu kobicystatu stężenie nilotynibu spada, więc dawkę nilotynibu należy ponownie ocenić.

Skutek kliniczny

Wyższe stężenie nilotynibu nasila jego działania niepożądane, przede wszystkim wydłużenie odstępu QT z ryzykiem groźnych zaburzeń rytmu serca. Mogą się też nasilić mielosupresja, hiperbilirubinemia, wzrost aktywności lipazy i enzymów wątrobowych. Nasilenie działań niepożądanych typowych dla nilotynibu jest możliwe przy łączeniu z kobicystatem[2].

Mechanizm

Kobicystat hamuje metabolizm i transport nilotynibu, przez co zwiększa jego stężenie we krwi. Nilotynib jest metabolizowany głównie przez CYP3A4 i jest substratem glikoproteiny P[1]. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje P-gp[2]. Ketokonazol, inny silny inhibitor CYP3A4, zwiększał narażenie na nilotynib 3-krotnie[1]. Nie przeprowadzono badań interakcji nilotynibu z kobicystatem, a zwiększenie stężenia nilotynibu jest przewidywane[2]. Nilotynib jest też umiarkowanym inhibitorem CYP3A4, więc może zwiększać stężenie kobicystatu, który jest substratem CYP3A[1][2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], nilotynib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], nilotynib – substrat P-gp[4]
  • Nilotynib – inhibitor CYP2D6[4], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5]
  • Nilotynib – umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Nilotynib: inhibitor CYP2C8[4], inhibitor CYP2C9[4], inhibitor CYP2D6[4], umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], inhibitor UGT1A1[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C8[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia skojarzonego
  • stężenie potasu i magnezu
  • morfologia krwi
  • bilirubina i aminotransferazy
  • lipaza w surowicy

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawirdorawiryna

Kiedy ocena się zmienia

Odstawienie kobicystatu w trakcie leczenia nilotynibemkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu ekspozycja na nilotynib zmniejsza się, więc jeśli dawkę nilotynibu obniżono, hematolog powinien ją ponownie ocenić.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nilotinib Accord 50 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nilotinib-accord-100504770/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nilotinib Accord. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/nilotinib-accord-100504770/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ PalbocyklibNależy unikać łączenia palbocyklibu z silnymi inhibitorami CYP3A, do których należy kobicystat.Powiedz onkologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki, i nie zmieniaj dawek na własną rękę.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz onkologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki, i nie zmieniaj dawek na własną rękę.

Kobicystat, który wzmacnia działanie leków na HIV, spowalnia usuwanie palbocyklibu z organizmu. Przez to palbocyklib gromadzi się we krwi i może silniej działać niepożądanie, zwłaszcza obniżać liczbę białych krwinek chroniących przed zakażeniami. Lekarz może zmienić leki na HIV albo zmniejszyć dawkę palbocyklibu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze
  • ból gardła, kaszel, pieczenie przy oddawaniu moczu
  • silne zmęczenie lub osłabienie
  • owrzodzenia w jamie ustnej
  • łatwe siniaczenie lub krwawienia
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia palbocyklibu z silnymi inhibitorami CYP3A, do których należy kobicystat[1]. Jeśli kobicystat jest niezbędny jako wzmacniacz leczenia przeciwwirusowego, w porozumieniu z lekarzem prowadzącym leczenie HIV warto rozważyć schemat bez wzmacniacza farmakokinetycznego. Gdy połączenia nie da się uniknąć, onkolog powinien zmniejszyć dawkę palbocyklibu zgodnie z zaleceniami producenta dla silnych inhibitorów CYP3A[1] i ściśle kontrolować morfologię krwi. Po odstawieniu kobicystatu dawkę palbocyklibu przywraca się dopiero po wygaśnięciu działania inhibitora.

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia palbocyklibu nasila jego toksyczność zależną od dawki – przede wszystkim neutropenię i zakażenia, a także zmęczenie i zapalenie błon śluzowych.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, a palbocyklib jest metabolizowany głównie przez CYP3A i SULT2A1[1]. Zahamowanie CYP3A zmniejsza klirens palbocyklibu i zwiększa jego ekspozycję. Silny inhibitor CYP3A (itrakonazol) zwiększył AUC palbocyklibu o około 87%, a Cmax o około 34%[1]. Palbocyklib jest słabym, zależnym od czasu inhibitorem CYP3A[1], ale nie ma to praktycznego znaczenia dla działania kobicystatu.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[2], palbocyklib – substrat CYP3A4[3]
  • Palbocyklib – słaby inhibitor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[2], silny inhibitor CYP3A4[2], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Palbocyklib: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP3A4[3], inhibitor P-gp[3], substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem, zwłaszcza liczba neutrofilów
  • objawy zakażenia i gorączka
  • zmęczenie, zapalenie jamy ustnej

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawir

Kiedy ocena się zmienia

Odstawienie kobicystatu w trakcie leczenia palbocyklibemkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu ekspozycja na palbocyklib maleje, dlatego zmniejszoną wcześniej dawkę palbocyklibu przywraca się po wygaśnięciu hamowania CYP3A, zgodnie z zaleceniami producenta.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ibrance 75 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ibrance-100379982/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ibrance. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ibrance-100379982/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ RegorafenibNależy unikać łączenia regorafenibu z silnymi inhibitorami CYP3A4, do których należy kobicystat.Nie zmieniaj dawek samodzielnie, tylko powiedz onkologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj dawek samodzielnie, tylko powiedz onkologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki.

Kobicystat spowalnia rozkład regorafenibu w organizmie i zmienia ilość jego aktywnych form we krwi. Może to nasilić działania niepożądane regorafenibu albo osłabić jego działanie przeciwnowotworowe. Tych leków zwykle nie łączy się, a lekarze mogą dobrać inne leczenie zakażenia HIV.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zażółcenie skóry lub białek oczu
  • ciemny mocz
  • silne zmęczenie lub ból pod prawym łukiem żebrowym
  • zaczerwienienie, pęcherze lub ból skóry dłoni i stóp
  • bóle głowy lub wysokie ciśnienie
  • krwawienia lub łatwe powstawanie siniaków
  • nasilona biegunka
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia regorafenibu z silnymi inhibitorami CYP3A4, do których należy kobicystat.[1] Jeśli pacjent wymaga leczenia przeciwretrowirusowego, schemat warto ustalić razem z lekarzem prowadzącym leczenie zakażenia HIV i rozważyć terapię bez wzmacniacza farmakokinetycznego. Gdy połączenia nie da się uniknąć, trzeba ściśle monitorować próby wątrobowe, ciśnienie tętnicze, zmiany skórne i objawy krwawienia oraz ocenić odpowiedź na leczenie onkologiczne.

Skutek kliniczny

Zmienia się proporcja leku macierzystego i czynnych metabolitów, a wypadkowy wpływ na skuteczność i toksyczność regorafenibu jest nieprzewidywalny. Możliwe jest zarówno nasilenie działań niepożądanych regorafenibu (hepatotoksyczność, reakcja skórna dłoni i stóp, nadciśnienie, krwawienia), jak i osłabienie działania przeciwnowotworowego z powodu spadku stężeń aktywnych metabolitów.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, a regorafenib jest metabolizowany przez CYP3A4 i UGT1A9 do czynnych metabolitów M-2 i M-5.[1] Silny inhibitor CYP3A4 (ketokonazol) zwiększył ekspozycję na regorafenib (AUC) o około 33% i zmniejszył ekspozycję na czynne metabolity M-2 i M-5 o około 90%.[1] Metabolity M-2 i M-5 są substratami glikoproteiny P i BCRP, więc ich ekspozycję mogą dodatkowo zmieniać inhibitory tych transporterów, takie jak kobicystat, ale znaczenie kliniczne tego zjawiska nie jest znane.[1] Wpływ silnych inhibitorów CYP3A4 na regorafenib i jego metabolity w stanie stacjonarnym nie był badany, dlatego ocena tej pary opiera się na ekstrapolacji z badania z ketokonazolem.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[2], regorafenib – substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[2], silny inhibitor CYP3A4[2], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Regorafenib: umiarkowany inhibitor BCRP[3], inhibitor CYP2B6[3], inhibitor CYP2C8[3], inhibitor CYP2C9[3], słaby inhibitor UGT1A1[3], substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • aktywność AlAT i AspAT oraz stężenie bilirubiny
  • ciśnienie tętnicze
  • zmiany skórne dłoni i stóp
  • objawy krwawienia
  • odpowiedź nowotworu na leczenie

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawirdorawiryna

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Stivarga 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/stivarga-100304240/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Stivarga. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/stivarga-100304240/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ SakwinawirSakwinawiru nie łączy się z kobicystatem – sakwinawir stosuje się wyłącznie z rytonawirem jako lekiem wzmacniającym.Nie przerywaj leczenia na własną rękę, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem prowadzącym leczenie HIV, żeby ustalił właściwy zestaw leków.nieznanyteoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie przerywaj leczenia na własną rękę, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem prowadzącym leczenie HIV, żeby ustalił właściwy zestaw leków.

Te dwa leki nie powinny być stosowane razem. Jeden z nich zmienia ilość drugiego leku we krwi w sposób, którego nie da się przewidzieć. Leczenie HIV może wtedy przestać działać, a przy zbyt dużej ilości leku może dojść do groźnych zaburzeń rytmu serca.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca albo nierówne bicie serca
  • zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
  • wyraźnie wolne bicie serca
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Sakwinawiru nie łączy się z kobicystatem – sakwinawir stosuje się wyłącznie z rytonawirem jako lekiem wzmacniającym.[1] Kobicystatu podawanego z atazanawirem lub darunawirem nie łączy się z innym inhibitorem proteazy wymagającym wzmocnienia.[2] Gdy takie połączenie pojawi się w zleceniu, należy skontaktować się z lekarzem prowadzącym leczenie HIV w celu zmiany schematu.

Skutek kliniczny

Połączenie może dawać zbyt małe stężenia sakwinawiru, co grozi utratą działania przeciwwirusowego i powstaniem oporności.[2] Może też dawać stężenia zbyt duże, a sakwinawir wzmocniony rytonawirem wydłuża odstępy QT i PR w sposób zależny od dawki, więc leki zwiększające ekspozycję na sakwinawir zwiększają ryzyko groźnych zaburzeń rytmu serca.[1]

Mechanizm

Sakwinawir jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, który odpowiada za 90% jego metabolizmu wątrobowego, i jest substratem glikoproteiny P.[1] Kobicystat silnie hamuje CYP3A i P-gp, więc zwiększa stężenia substratów tych szlaków.[2] Dla sakwinawiru wzmacnianego kobicystatem nie ustalono dawkowania, dlatego ekspozycja na sakwinawir jest nieprzewidywalna.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], sakwinawir – wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], sakwinawir – substrat P-gp[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Sakwinawir: inhibitor P-gp[4], wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • EKG – odstęp QT i PR, jeśli połączenie zostało już zastosowane
  • stężenie potasu i innych elektrolitów
  • wiremia HIV (miano RNA HIV) po zmianie schematu

Bezpieczniejsze alternatywy

rytonawiratazanawirdarunawir

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Invirase 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/invirase-100138155/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Invirase. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/invirase-100138155/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ TypranawirNie łączy się typranawiru z kobicystatem ani z produktami złożonymi zawierającymi kobicystat.Nie zmieniaj ani nie odstawiaj leków samodzielnie, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem prowadzącym leczenie HIV.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj ani nie odstawiaj leków samodzielnie, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem prowadzącym leczenie HIV.

Tych dwóch leków nie stosuje się razem. Typranawir działa skutecznie tylko z innym lekiem wspomagającym, a kobicystat nie może go zastąpić. Połączenie może osłabić działanie leczenia HIV i sprawić, że wirus uodporni się na leki.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • wzrost wiremii lub spadek liczby CD4 w wynikach badań
  • nawracające infekcje
  • nowe lub nasilone dolegliwości ze strony żołądka i jelit
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łączy się typranawiru z kobicystatem ani z produktami złożonymi zawierającymi kobicystat.[1] Typranawir podaje się wyłącznie z małą dawką rytonawiru jako lekiem wzmacniającym. Jeśli pacjent ma w schemacie kobicystat, należy zgłosić to lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV przed wydaniem leku.

Skutek kliniczny

Główne zagrożenie to zbyt małe stężenie typranawiru we krwi, co grozi utratą kontroli nad replikacją HIV i rozwojem lekooporności. Przy jednoczesnym stosowaniu kobicystatu z rytonawirem dochodzi do podwójnego wzmocnienia bez uzasadnienia i ze zwiększonym ryzykiem działań niepożądanych.

Mechanizm

Typranawir jest jednocześnie substratem, induktorem i inhibitorem CYP3A oraz substratem i słabym inhibitorem P-gp, a skuteczne stężenia osiąga tylko w połączeniu z małą dawką rytonawiru.[1] Kobicystat nie zastępuje rytonawiru w tym schemacie, a właściwości indukujące typranawiru mogą osłabiać działanie wzmacniające kobicystatu. Skutek netto takiego połączenia jest nieprzewidywalny i nie ustalono dla niego dawkowania.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[2], typranawir – wrażliwy substrat CYP3A4[2]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[2], typranawir – substrat P-gp[3]
  • Typranawir – inhibitor CYP2D6[3], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4]
  • Typranawir – inhibitor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[4]
  • Typranawir – induktor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[2], silny inhibitor CYP3A4[2], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Typranawir: inhibitor CYP1A2[3], inhibitor CYP2C19[3], inhibitor CYP2C9[3], inhibitor CYP2D6[3], inhibitor CYP3A4[3], słaby inhibitor P-gp[3], induktor CYP1A2[3], induktor CYP2C9[3], induktor CYP3A4[3], silny induktor P-gp[3], wrażliwy substrat CYP3A4[2], substrat P-gp[3]

Monitorować

  • miano HIV RNA (wiremia)
  • liczba limfocytów CD4
  • skład całego schematu przeciwretrowirusowego – czy kobicystat nie występuje w produkcie złożonym

Bezpieczniejsze alternatywy

rytonawir (jako lek wzmacniający typranawir)darunawir (jeśli lekarz zdecyduje o schemacie z kobicystatem)atazanawir (jeśli lekarz zdecyduje o schemacie z kobicystatem)

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Aptivus 250 mg, kapsułki miękkie. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/aptivus-100074662/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Aptivus. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/aptivus-100074662/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ StyrypentolPołączenia nie należy stosować rutynowo – leki hamujące CYP3A, takie jak styrypentol, nie są zalecane razem z kobicystatem.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, ale powiedz o obu lekach neurologowi i lekarzowi leczącemu HIV, a przy silnej senności lub chwiejności skontaktuj się z lekarzem.nieznanyteoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, ale powiedz o obu lekach neurologowi i lekarzowi leczącemu HIV, a przy silnej senności lub chwiejności skontaktuj się z lekarzem.

Oba leki wpływają na to, jak szybko organizm usuwa drugi lek. W efekcie może wzrosnąć ilość leku przeciwpadaczkowego i leków na HIV we krwi, co zwiększa ryzyko działań niepożądanych, zwłaszcza silnej senności. Lekarze mogą zdecydować o zmianie leczenia albo o częstszych badaniach krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna senność lub trudność z obudzeniem się
  • chwiejny chód, zawroty głowy
  • spowolnienie, splątanie
  • brak apetytu, nudności, wymioty
  • nasilenie napadów padaczkowych
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenia nie należy stosować rutynowo – leki hamujące CYP3A, takie jak styrypentol, nie są zalecane razem z kobicystatem.[1] Jeżeli skojarzenie jest konieczne, trzeba monitorować stężenia leków przeciwpadaczkowych w osoczu albo obserwować pacjenta w kierunku działań niepożądanych i w razie potrzeby zmodyfikować dawkowanie.[2] Lekarz prowadzący leczenie HIV powinien rozważyć schemat przeciwretrowirusowy, który nie wymaga wzmocnienia farmakokinetycznego.

Skutek kliniczny

Można oczekiwać zwiększenia stężenia styrypentolu i nasilenia jego działań niepożądanych, w tym nadmiernej sedacji, a pośrednio również wzrostu stężeń skojarzonych leków przeciwpadaczkowych metabolizowanych przez CYP3A4. Leki hamujące CYP3A mogą zwiększać stężenie kobicystatu w osoczu.[1] Styrypentol może zwiększać stężenia inhibitorów proteazy HIV i nasilać ich działania niepożądane.[2] Styrypentol nie jest induktorem enzymów, więc utraty skuteczności leczenia przeciwretrowirusowego nie należy się spodziewać. Wielkości tych zmian nie zbadano klinicznie.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A i sam jest substratem CYP3A, a w mniejszym stopniu CYP2D6.[1] Styrypentol w stężeniach terapeutycznych w znacznym stopniu hamuje CYP2C19, CYP2D6 i CYP3A4, a jego metabolizm I fazy przebiega z udziałem CYP1A2, CYP2C19 i CYP3A4.[2] Działa to w obu kierunkach. Kobicystat może zmniejszać klirens styrypentolu zależny od CYP3A4, a styrypentol może zwiększać stężenie kobicystatu oraz wzmacnianego atazanawiru lub darunawiru.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], styrypentol – substrat CYP3A4[4]
  • Styrypentol – inhibitor CYP2D6[4], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5]
  • Styrypentol – inhibitor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Styrypentol: inhibitor CYP2C19[4], inhibitor CYP2D6[4], inhibitor CYP3A4[4], substrat CYP1A2[4], substrat CYP2C19[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • stężenia styrypentolu i skojarzonych leków przeciwpadaczkowych (klobazam, walproinian) w osoczu
  • nadmierna senność i sedacja
  • nasilenie innych działań niepożądanych leków przeciwpadaczkowych
  • działania niepożądane atazanawiru lub darunawiru
  • skuteczność leczenia przeciwretrowirusowego (wiremia HIV)

Kiedy ocena się zmienia

Zamiana rytonawiru na kobicystat u pacjenta przyjmującego styrypentolkolejność włączenia · kobicystatryzyko rośnieKobicystat, w odróżnieniu od rytonawiru, nie indukuje CYP1A2, CYP2C19 ani UGT1A1, dlatego przy zamianie wzmacniacza potrzebna jest ostrożność przez pierwsze dwa tygodnie, zwłaszcza gdy dawki innych leków dobierano podczas stosowania rytonawiru. Styrypentol jest metabolizowany między innymi przez CYP1A2 i CYP2C19, więc po zamianie jego stężenie może wzrosnąć silniej niż przy samym włączeniu kobicystatu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Diacomit 250 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/diacomit-100172979/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Diacomit. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/diacomit-100172979/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ RybocyklibNależy unikać łączenia rybocyklibu z kobicystatem i rozważyć schemat przeciwretrowirusowy bez silnego inhibitora CYP3A4.Nie zmieniaj sam dawek żadnego z tych leków, powiedz onkologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba, i unikaj grejpfrutów oraz soku grejpfrutowego.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj sam dawek żadnego z tych leków, powiedz onkologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba, i unikaj grejpfrutów oraz soku grejpfrutowego.

Lek na HIV z kobicystatem sprawia, że organizm wolniej usuwa rybocyklib. Rybocyklib może wtedy gromadzić się we krwi i silniej działać na krew, wątrobę i serce. Tych leków zwykle się nie łączy, a gdy to konieczne, lekarz zmniejsza dawkę rybocyklibu i częściej zleca badania.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka, dreszcze, ból gardła lub inne objawy zakażenia
  • kołatanie serca, zawroty głowy lub omdlenie
  • zażółcenie skóry lub białek oczu, ciemny mocz
  • silne zmęczenie lub ból pod prawym łukiem żebrowym
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia rybocyklibu z kobicystatem i rozważyć schemat przeciwretrowirusowy bez silnego inhibitora CYP3A4.[1] Jeśli połączenia nie da się uniknąć, dawkę rybocyklibu zmniejsza się według schematu dla silnych inhibitorów CYP3A4 i uważnie monitoruje pacjentkę w kierunku jego działań toksycznych, a przy toksyczności modyfikuje się dawkę lub wstrzymuje leczenie do ustąpienia objawów.[1] Po odstawieniu kobicystatu i upływie co najmniej 5 jego okresów półtrwania wraca się do dawki rybocyklibu sprzed jego włączenia.[1] Zmianę schematu leczenia HIV uzgadnia się z lekarzem prowadzącym leczenie przeciwretrowirusowe.

Skutek kliniczny

Większe stężenie rybocyklibu zwiększa ryzyko jego działań niepożądanych zależnych od dawki, przede wszystkim neutropenii, hepatotoksyczności i wydłużenia odstępu QT. Wzrost stężenia kobicystatu ma mniejsze znaczenie kliniczne niż wzrost ekspozycji na rybocyklib.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, a rybocyklib jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, więc kobicystat zwiększa ekspozycję na rybocyklib.[2][1] Inny silny inhibitor CYP3A4, rytonawir, zwiększał AUC rybocyklibu 3,2-krotnie, a Cmax 1,7-krotnie po pojedynczej dawce 400 mg, a w stanie stacjonarnym oszacowano zwiększenie AUC 1,8-krotne i Cmax 1,5-krotne.[1] Rybocyklib jest z kolei inhibitorem CYP3A4 o sile od umiarkowanej do dużej, a kobicystat jest substratem CYP3A, więc możliwy jest także wzrost stężenia kobicystatu.[1][2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], rybocyklib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], rybocyklib – substrat P-gp[4]
  • Rybocyklib – umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Rybocyklib: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP1A2[4], inhibitor CYP2E1[4], umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor OCT2[4], inhibitor P-gp[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem (liczba neutrofili)
  • aktywność aminotransferaz i stężenie bilirubiny
  • EKG z oceną odstępu QTc
  • stężenie potasu, magnezu i wapnia
  • skuteczność leczenia przeciwretrowirusowego przy zmianie schematu

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawir

Kiedy ocena się zmienia

Odstawienie kobicystatu w trakcie leczenia rybocyklibemkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu i upływie co najmniej 5 jego okresów półtrwania dawkę rybocyklibu przywraca się do poziomu sprzed włączenia inhibitora.
Stała terapia przeciwretrowirusowaczas leczenia · pacjentinne zaleceniePrzy przewlekłym leczeniu HIV preferuje się zmianę schematu przeciwretrowirusowego na niewymagający kobicystatu zamiast długotrwałego zmniejszania dawki rybocyklibu, dla którego brakuje danych klinicznych.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Kisqali 200 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/kisqali-100390647/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Kisqali. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/kisqali-100390647/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ MometazonNależy unikać łączenia mometazonu z kobicystatem, chyba że korzyść przewyższa ryzyko ogólnoustrojowych działań kortykosteroidów – wtedy pacjenta obserwuje się w kierunku tych działań.Nie łącz tych leków na własną rękę i zapytaj lekarza, czy nie lepiej zamienić mometazon na inny steryd do nosa lub do wziewania.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie łącz tych leków na własną rękę i zapytaj lekarza, czy nie lepiej zamienić mometazon na inny steryd do nosa lub do wziewania.

Lek wzmacniający działanie leków przeciw HIV (kobicystat) spowalnia usuwanie mometazonu z organizmu. Przez to nawet sterydu w aerozolu do nosa lub do wziewania może być w organizmie znacznie więcej niż zwykle. Przy dłuższym stosowaniu grozi to objawami nadmiaru sterydu i osłabieniem pracy nadnerczy.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zaokrąglenie twarzy
  • przybieranie na wadze, zwłaszcza na brzuchu i karku
  • nowe rozstępy lub łatwe siniaczenie
  • nasilone zmęczenie i osłabienie mięśni
  • zawroty głowy, nudności, spadki ciśnienia
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia mometazonu z kobicystatem, chyba że korzyść przewyższa ryzyko ogólnoustrojowych działań kortykosteroidów – wtedy pacjenta obserwuje się w kierunku tych działań.[1][2] Szczególnie przy długotrwałym leczeniu warto rozważyć kortykosteroid w mniejszym stopniu zależny od CYP3A, np. beklometazon donosowo lub wziewnie.[2]

Skutek kliniczny

Połączenie zwiększa ryzyko ogólnoustrojowych działań kortykosteroidów, w tym zespołu Cushinga i zahamowania czynności kory nadnerczy, także przy podawaniu mometazonu donosowo lub wziewnie.[2][1] Ryzyko narasta przy długotrwałym stosowaniu.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, a mometazon jest kortykosteroidem metabolizowanym głównie przez CYP3A[3].[2] Zahamowanie jego metabolizmu może zwiększyć stężenie mometazonu w osoczu i obniżyć stężenie kortyzolu w surowicy.[2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[4], mometazon – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[6], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[6], inhibitor OATP1B1[6], inhibitor OATP1B3[6], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6], substrat CYP3A4[6]
  • Mometazon: substrat CYP3A4[5]

Monitorować

  • objawy zespołu Cushinga
  • objawy zahamowania czynności kory nadnerczy
  • stężenie kortyzolu w surowicy przy podejrzeniu niedoczynności nadnerczy

Bezpieczniejsze alternatywy

beklometazon

Kiedy ocena się zmienia

Długotrwałe stosowanieczas leczenia · mometazonryzyko rośnieRyzyko ogólnoustrojowych działań kortykosteroidu rośnie przy długotrwałym leczeniu – w tej sytuacji szczególnie zalecana jest zamiana na beklometazon.
Na skórędroga podania · mometazoninne zaleceniePrzy mometazonie stosowanym na skórę ryzyko zależy od warunków zwiększających wchłanianie ogólnoustrojowe, takich jak duża powierzchnia, opatrunek okluzyjny czy uszkodzona skóra.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nasometin 50 mcg/dawkę odmierzoną, aerozol do nosa, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nasometin-100290934/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Momester 50 mcg/dawkę, aerozol do nosa, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/momester-100327548/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nasometin. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/nasometin-100290934/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ FluorometolonNależy unikać łączenia fluorometolonu z kobicystatem, chyba że korzyść przewyższa zwiększone ryzyko ogólnoustrojowych działań niepożądanych glikokortykosteroidów.Powiedz okuliście, że przyjmujesz kobicystat, stosuj krople dokładnie tak długo i tak często, jak zalecił lekarz, i nie przerywaj leczenia przeciwwirusowego na własną rękę.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz okuliście, że przyjmujesz kobicystat, stosuj krople dokładnie tak długo i tak często, jak zalecił lekarz, i nie przerywaj leczenia przeciwwirusowego na własną rękę.

Lek wzmacniający leczenie przeciwwirusowe może spowalniać usuwanie z organizmu steroidu zawartego w tych kroplach do oczu. Choć z kropli do krwi przenika niewiele leku, przy dłuższym stosowaniu steroid może zacząć działać na cały organizm. Może to dawać objawy takie jak zaokrąglenie twarzy, przyrost masy ciała czy osłabienie.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zaokrąglenie twarzy
  • szybki przyrost masy ciała
  • nowe rozstępy na skórze
  • duże osłabienie lub zawroty głowy
  • pogorszenie widzenia lub ból oka
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia fluorometolonu z kobicystatem, chyba że korzyść przewyższa zwiększone ryzyko ogólnoustrojowych działań niepożądanych glikokortykosteroidów.[1] Jeśli połączenie jest konieczne, pacjenta trzeba obserwować w kierunku ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidów.[1] Warto stosować najkrótszy skuteczny czas leczenia i ustalić z okulistą częstość dawkowania.

Skutek kliniczny

Możliwe jest nasilenie ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidu, takich jak objawy zespołu Cushinga i zahamowanie czynności nadnerczy.[1] Wchłanianie ogólnoustrojowe fluorometolonu z kropli do oczu jest małe, dlatego ryzyko rośnie głównie przy częstym dawkowaniu i długotrwałym leczeniu.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, a hamowanie tego szlaku zmniejsza eliminację glikokortykosteroidów, w tym fluorometolonu wchłoniętego do krążenia ogólnego po podaniu do oka.[2] Jednoczesne stosowanie inhibitorów CYP3A, w tym produktów zawierających kobicystat, zwiększa ryzyko ogólnoustrojowych działań niepożądanych fluorometolonu.[1][3]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[4], fluorometolon – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[6], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[6], inhibitor OATP1B1[6], inhibitor OATP1B3[6], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6], substrat CYP3A4[6]
  • Fluorometolon: substrat CYP3A4[5]

Monitorować

  • objawy zespołu Cushinga (przyrost masy ciała, zaokrąglenie twarzy, rozstępy)
  • objawy niedoczynności nadnerczy po odstawieniu (osłabienie, spadki ciśnienia, nudności)
  • glikemia u pacjentów z cukrzycą
  • ciśnienie tętnicze
  • ciśnienie wewnątrzgałkowe przy dłuższym leczeniu

Kiedy ocena się zmienia

Leczenie długotrwałeczas leczenia · fluorometolonryzyko rośnieRyzyko kumulacji i ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidu rośnie wraz z czasem leczenia.
Częste dawkowanie, oba oczydawka · fluorometolonryzyko rośnieWiększa liczba podań na dobę zwiększa ilość leku wchłanianego do krążenia ogólnego.
Krótka kuracjaczas leczenia · fluorometolonryzyko malejeKrótkie leczenie fluorometolonem wiąże się z mniejszym ryzykiem istotnych klinicznie działań ogólnoustrojowych, ale obserwacja pacjenta pozostaje wskazana.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Flucon 1 mg/ml, krople do oczu, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/flucon-100024718/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Flarex 1 mg/ml, krople do oczu, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/flarex-100092631/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Flucon. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/flucon-100024718/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ Etabonian loteprednoluNależy unikać łączenia loteprednolu z kobicystatem, chyba że korzyść przewyższa zwiększone ryzyko ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidu, a wtedy pacjenta trzeba obserwować w kierunku tych działań.Powiedz okuliście, że przyjmujesz kobicystat, stosuj krople tylko tak długo, jak zalecił lekarz, i nie przerywaj leczenia przeciwwirusowego na własną rękę.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz okuliście, że przyjmujesz kobicystat, stosuj krople tylko tak długo, jak zalecił lekarz, i nie przerywaj leczenia przeciwwirusowego na własną rękę.

Lek wzmacniający leczenie przeciwwirusowe może spowalniać rozkładanie sterydu z kropli do oczu. Wtedy więcej sterydu może przedostać się do całego organizmu i dawać objawy podobne do tych, jakie daje steryd w tabletkach. Takie połączenie stosuje się tylko wtedy, gdy lekarz uzna, że korzyść jest większa niż ryzyko.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zaokrąglenie twarzy
  • przyrost masy ciała, zwłaszcza na brzuchu
  • fioletowe rozstępy na skórze
  • silne osłabienie lub zawroty głowy
  • nasilone pragnienie i częste oddawanie moczu
  • ból oka lub pogorszenie widzenia
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia loteprednolu z kobicystatem, chyba że korzyść przewyższa zwiększone ryzyko ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidu, a wtedy pacjenta trzeba obserwować w kierunku tych działań.[1] Leczenie powinno trwać możliwie krótko, a o łączeniu powinien zdecydować lekarz prowadzący terapię przeciwretrowirusową wspólnie z okulistą.

Skutek kliniczny

Możliwe są ogólnoustrojowe działania glikokortykosteroidu, takie jak objawy zespołu Cushinga i zahamowanie czynności kory nadnerczy. Po miejscowym podaniu loteprednol nie jest wykrywalny w osoczu, więc ryzyko jest przewidywane, a nie potwierdzone klinicznie.[1]

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i zwiększa stężenia w osoczu leków metabolizowanych przez ten enzym.[2] Hamowanie CYP3A może zwiększać ogólnoustrojową ekspozycję na loteprednol wchłonięty z kropli do oczu, dlatego jednoczesne podawanie inhibitorów CYP3A, w tym kobicystatu, zwiększa ryzyko ogólnoustrojowych działań niepożądanych glikokortykosteroidu.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], etabonian loteprednolu – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Etabonian loteprednolu: substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • objawy zespołu Cushinga (zaokrąglenie twarzy, przyrost masy ciała, rozstępy)
  • objawy niewydolności kory nadnerczy po odstawieniu (osłabienie, spadki ciśnienia)
  • glikemia u chorych na cukrzycę
  • ciśnienie śródgałkowe w trakcie leczenia

Kiedy ocena się zmienia

Leczenie długotrwałeczas leczenia · etabonian loteprednoluryzyko rośnieDługotrwałe stosowanie loteprednolu podczas leczenia kobicystatem zwiększa ryzyko kumulacji ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidu, dlatego wymaga regularnej kontroli objawów.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Lotemax 0,5% 5 mg/ml (0,5%), krople do oczu, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lotemax-0-5-100158382/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Lotemax 0,5%. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/lotemax-0-5-100158382/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ ElinzanetantElinzanetantu nie stosuje się jednocześnie z kobicystatem.Nie zaczynaj przyjmowania elinzanetantu, jeśli bierzesz lek z kobicystatem – powiedz o tym lekarzowi, który dobierze inny lek na uderzenia gorąca, i nie przerywaj samodzielnie leczenia HIV.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie zaczynaj przyjmowania elinzanetantu, jeśli bierzesz lek z kobicystatem – powiedz o tym lekarzowi, który dobierze inny lek na uderzenia gorąca, i nie przerywaj samodzielnie leczenia HIV.

Lek z kobicystatem, stosowany w leczeniu HIV, sprawia, że lek na uderzenia gorąca z elinzanetantem dłużej i w dużo większej ilości pozostaje w organizmie. Zwiększa to ryzyko jego działań niepożądanych. Tych leków nie stosuje się razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna senność
  • nasilone zmęczenie
  • ból głowy
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Elinzanetantu nie stosuje się jednocześnie z kobicystatem.[1] Zmniejszenie dawki elinzanetantu do 60 mg dotyczy wyłącznie umiarkowanych inhibitorów CYP3A4 i nie rozwiązuje problemu przy kobicystacie.[1] Leczenia przeciwretrowirusowego nie należy zmieniać z powodu objawów naczynioruchowych bez konsultacji z lekarzem prowadzącym leczenie HIV – rozważ niehormonalną alternatywę bez interakcji przez CYP3A4.

Skutek kliniczny

Wielokrotny wzrost ekspozycji na elinzanetant zwiększa ryzyko jego działań niepożądanych.[1]

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A i glikoproteinę P, a elinzanetant jest metabolizowany przez CYP3A4 i jest substratem P-gp.[2][1] Silny inhibitor CYP3A4 i P-gp itrakonazol zwiększał Cmax elinzanetantu około 3,3-krotnie, a AUC od 4,6- do 6,3-krotnie, i podobnego efektu należy oczekiwać przy kobicystacie.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], elinzanetant – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], elinzanetant – substrat P-gp[4]
  • Elinzanetant – słaby inhibitor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Elinzanetant: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[4], wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • działania niepożądane elinzanetantu (senność, zmęczenie, ból głowy), jeśli połączenia nie udało się uniknąć
  • pełna lista leków przy każdej zmianie schematu przeciwretrowirusowego

Bezpieczniejsze alternatywy

fezolinetant

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Lynkuet 60 mg, kapsułki miękkie. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lynkuet-100529743/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Lynkuet. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/lynkuet-100529743/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ Tenofowir alafenamidNie podawaj alafenamidu tenofowiru w dawce 25 mg równocześnie ze schematem atazanawir z kobicystatem ani darunawir z kobicystatem.Nie zaczynaj przyjmować tych leków razem bez rozmowy z lekarzem prowadzącym i nie odstawiaj samodzielnie żadnego z nich.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie zaczynaj przyjmować tych leków razem bez rozmowy z lekarzem prowadzącym i nie odstawiaj samodzielnie żadnego z nich.

Lek wzmacniający działanie leków na HIV zwiększa we krwi ilość leku stosowanego na wirusowe zapalenie wątroby typu B. Za dużo tego leku przez dłuższy czas może szkodzić nerkom i kościom. Dlatego tych leków zwykle nie łączy się ze sobą, a lekarz dobiera inny zestaw leczenia.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • oddawanie mniejszej ilości moczu
  • obrzęki nóg lub twarzy
  • nietypowe zmęczenie i osłabienie
  • bóle kości lub osłabienie mięśni
  • nasilone pragnienie i częste oddawanie moczu
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Nie podawaj alafenamidu tenofowiru w dawce 25 mg równocześnie ze schematem atazanawir z kobicystatem ani darunawir z kobicystatem[1]. Alafenamidu tenofowiru nie łączy się też z innymi produktami zawierającymi alafenamid tenofowiru ani dizoproksyl tenofowiru[1]. Jeśli pacjent wymaga leczenia HIV wzmacnianego kobicystatem i jednocześnie leczenia zakażenia HBV, schemat powinien ustalić specjalista chorób zakaźnych – zwykle wybiera się jeden schemat przeciw HIV, który obejmuje też działanie przeciw HBV. Przy dizoproksylu tenofowiru wzrost ekspozycji na tenofowir po kobicystacie (AUC o 23%) nie wymaga zmiany dawki[2].

Skutek kliniczny

Wielokrotny wzrost stężenia tenofowiru w osoczu niweluje główną przewagę alafenamidu nad dizoproksylem tenofowiru, czyli małą ekspozycję ogólnoustrojową. Rośnie przez to ryzyko działania nefrotoksycznego i niekorzystnego wpływu na kości przy długotrwałym leczeniu. Stężenia kobicystatu, atazanawiru i darunawiru pozostają praktycznie bez zmian[1].

Mechanizm

Nie łącz alafenamidu tenofowiru stosowanego w leczeniu przewlekłego zapalenia wątroby typu B z kobicystatem. Alafenamid tenofowiru jest substratem P-gp i BCRP, a kobicystat hamuje oba te nośniki oraz OATP1B1 i OATP1B3[1][2]. W efekcie zwiększa się wchłanianie alafenamidu i ekspozycja na tenofowir krążący w osoczu. Przy atazanawirze z kobicystatem AUC alafenamidu tenofowiru wzrosło 1,75-krotnie, a AUC tenofowiru 3,47-krotnie. Przy darunawirze z kobicystatem AUC alafenamidu się nie zmieniło, ale AUC tenofowiru wzrosło 3,24-krotnie[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor BCRP[3], tenofowir alafenamid – substrat BCRP[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[5], tenofowir alafenamid – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor OATP1B1[3], tenofowir alafenamid – substrat OATP1B1[4]
  • Kobicystat – inhibitor OATP1B3[3], tenofowir alafenamid – substrat OATP1B3[4]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[5], tenofowir alafenamid – substrat P-gp[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[5], silny inhibitor CYP3A4[5], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Tenofowir alafenamid: słaby inhibitor CYP2B6[5], substrat BCRP[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4], substrat OAT1[5], substrat OATP1B1[4], substrat OATP1B3[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • stężenie kreatyniny i eGFR (kobicystat sam podnosi kreatyninę przez hamowanie jej wydzielania kanalikowego, bez zmiany rzeczywistej filtracji)
  • fosforany w surowicy
  • białkomocz i glukozuria
  • objawy uszkodzenia cewek nerkowych
  • zdrowie kości przy długotrwałym leczeniu

Bezpieczniejsze alternatywy

entekawirdizoproksyl tenofowiru

Kiedy ocena się zmienia

dawka ≤ 10 mgtenofowir alafenamidinne zalecenieW stałych skojarzeniach przeciw HIV zawierających kobicystat alafenamid tenofowiru występuje w zmniejszonej dawce dobranej do obecności kobicystatu. Takie skojarzenie jest celowe i nie wymaga interwencji, o ile pacjent nie przyjmuje dodatkowo osobnego produktu z alafenamidem tenofowiru.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Vemlidy 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vemlidy-100383877/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Vemlidy. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/vemlidy-100383877/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ LenakapawirNie łącz lenakapawiru z atazanawirem wzmacnianym kobicystatem.Pokaż lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV listę wszystkich swoich leków, zwłaszcza jeśli przyjmujesz atazanawir, i nie zmieniaj dawek na własną rękę.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Pokaż lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV listę wszystkich swoich leków, zwłaszcza jeśli przyjmujesz atazanawir, i nie zmieniaj dawek na własną rękę.

Kobicystat zwiększa ilość lenakapawiru we krwi. Gdy przyjmujesz kobicystat razem z darunawirem, ten wzrost jest umiarkowany i nie wymaga zmiany leczenia. Gdy przyjmujesz go razem z atazanawirem, ilość lenakapawiru rośnie kilkukrotnie i takiego zestawu leków się unika.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nudności
  • nowe lub nasilone dolegliwości po rozpoczęciu leczenia
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Nie łącz lenakapawiru z atazanawirem wzmacnianym kobicystatem[1][2]. Z kobicystatem stosowanym samodzielnie lub z darunawirem lenakapawir można podawać bez zmiany dawki[1]. Przed włączeniem lenakapawiru u pacjenta leczonego atazanawirem z kobicystatem należy z lekarzem prowadzącym rozważyć zmianę inhibitora proteazy.

Skutek kliniczny

Przy kobicystacie samym lub w skojarzeniu z darunawirem wzrost ekspozycji na lenakapawir nie wymaga zmiany dawkowania[1]. Przy atazanawirze wzmacnianym kobicystatem stężenie lenakapawiru rośnie kilkukrotnie, co może zwiększać ryzyko działań niepożądanych lenakapawiru, dlatego takiego skojarzenia się unika[1][2].

Mechanizm

Lenakapawir jest substratem CYP3A, P-gp i UGT1A1[1]. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje P-gp, przez co zmniejsza eliminację lenakapawiru[3]. Sam kobicystat 150 mg zwiększa AUC lenakapawiru o 128% i Cmax o 110%, a w skojarzeniu z darunawirem zwiększa AUC o 94% i Cmax o 130%, czego nie uznaje się za klinicznie istotne[1]. Atazanawir wzmacniany kobicystatem hamuje jednocześnie wszystkie trzy szlaki – CYP3A, P-gp i UGT1A1 – i zwiększa AUC lenakapawiru o 321%, a Cmax o 560%[1][2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[4], lenakapawir – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[4], lenakapawir – substrat P-gp[5]
  • Lenakapawir – umiarkowany inhibitor CYP3A4[5], kobicystat – substrat CYP3A4[6]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[6], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[6], inhibitor OATP1B1[6], inhibitor OATP1B3[6], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6], substrat CYP3A4[6]
  • Lenakapawir: umiarkowany inhibitor CYP3A4[5], inhibitor P-gp[5], substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[5], substrat UGT1A1[5]

Monitorować

  • tolerancja leczenia i działania niepożądane lenakapawiru
  • skuteczność terapii przeciwretrowirusowej (miano HIV-1 RNA)
  • skład całego schematu leczenia – czy kobicystat towarzyszy atazanawirowi, czy darunawirowi

Bezpieczniejsze alternatywy

darunawir wzmacniany kobicystatem zamiast atazanawiru wzmacnianego kobicystatem

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat sam lub w skojarzeniu z darunawirempostać · kobicystatryzyko malejeKobicystat 150 mg sam lub z darunawirem 800 mg zwiększa AUC lenakapawiru o 128% lub 94%, a dostosowanie dawki lenakapawiru nie jest konieczne.
Kobicystat w skojarzeniu z atazanawirempostać · kobicystatinne zalecenieAtazanawir/kobicystat 300 mg/150 mg zwiększa AUC lenakapawiru o 321% i Cmax o 560%, dlatego nie zaleca się równoczesnego podawania.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sunlenca 300 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sunlenca-100474919/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Yeytuo 300 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/yeytuo-100524432/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sunlenca. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sunlenca-100474919/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ KapiwasertybNależy unikać łączenia kapiwasertybu z kobicystatem, a jeśli połączenie jest konieczne, trzeba zmniejszyć dawkę kapiwasertybu.Powiedz onkologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki, i nie zmieniaj dawek samodzielnie.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz onkologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki, i nie zmieniaj dawek samodzielnie.

Lek wzmacniający leczenie HIV hamuje rozkładanie leku przeciwnowotworowego w organizmie. Przez to lek przeciwnowotworowy gromadzi się we krwi w większej ilości i może łatwiej wywoływać działania niepożądane. Lekarze zwykle unikają tego połączenia albo zmniejszają dawkę leku przeciwnowotworowego.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silne pragnienie, częste oddawanie moczu, suchość w ustach
  • nasilona lub uporczywa biegunka
  • wysypka lub swędzenie skóry
  • nudności, wymioty, wyraźne osłabienie
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia kapiwasertybu z kobicystatem, a jeśli połączenie jest konieczne, trzeba zmniejszyć dawkę kapiwasertybu.[1] Warto rozważyć z lekarzem prowadzącym leczenie HIV schemat przeciwretrowirusowy niewymagający wzmacniacza farmakokinetycznego.

Skutek kliniczny

Większe stężenie kapiwasertybu zwiększa ryzyko jego działań toksycznych.[1]

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, a kapiwasertyb jest metabolizowany głównie przez CYP3A4 i UGT2B7.[2][1] Zahamowanie CYP3A4 przez kobicystat zwiększa ekspozycję na kapiwasertyb – silny inhibitor CYP3A4 itrakonazol zwiększał AUC kapiwasertybu o 95% i Cmax o 70%.[1] Kapiwasertyb jest słabym, zależnym od czasu inhibitorem CYP3A, więc może nieznacznie zwiększać stężenie kobicystatu, który także jest substratem CYP3A.[1][2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], kapiwasertyb – substrat CYP3A4[4]
  • Kapiwasertyb – inhibitor CYP2D6[4], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5]
  • Kapiwasertyb – słaby inhibitor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kapiwasertyb – induktor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Kapiwasertyb: inhibitor BCRP[4], inhibitor CYP2C9[4], inhibitor CYP2D6[4], słaby inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[4], inhibitor MATE2-K[4], inhibitor OAT3[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor OCT2[4], inhibitor UGT1A1[4], induktor CYP1A2[4], induktor CYP2B6[4], induktor CYP3A4[4], substrat CYP3A4[4], substrat UGT2B7[4]

Monitorować

  • działania niepożądane kapiwasertybu (glikemia, biegunka, zmiany skórne)
  • dawka kapiwasertybu po włączeniu i po odstawieniu kobicystatu

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawir

Kiedy ocena się zmienia

Odstawienie kobicystatu w trakcie leczenia kapiwasertybemkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu ekspozycja na kapiwasertyb spada, dlatego dawkę kapiwasertybu należy ponownie ocenić i przywrócić zgodnie z zaleceniami dla tego leku.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Truqap 160 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/truqap-100499945/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Truqap. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/truqap-100499945/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ Mirwetuksymab sorawtanzynaNależy unikać łączenia mirwetuksymabu sorawtanzyny z kobicystatem, a jeśli nie da się tego uniknąć, pacjenta trzeba ściśle monitorować pod kątem działań niepożądanych.Powiedz onkologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki, i nie odstawiaj żadnego z nich samodzielnie.nieznanyteoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz onkologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki, i nie odstawiaj żadnego z nich samodzielnie.

Lek wzmacniający terapię HIV może spowolnić usuwanie z organizmu części leku przeciwnowotworowego podawanego we wlewie. Przez to może wzrosnąć ryzyko jego działań niepożądanych, zwłaszcza dotyczących oczu, nerwów i płuc. Lekarze zwykle starają się unikać takiego połączenia albo bardzo uważnie obserwują pacjenta.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • niewyraźne widzenie, ból oczu, suchość oczu lub nadwrażliwość na światło
  • drętwienie, mrowienie lub pieczenie dłoni i stóp
  • nowy kaszel lub duszność
  • silne zmęczenie lub osłabienie
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia mirwetuksymabu sorawtanzyny z kobicystatem, a jeśli nie da się tego uniknąć, pacjenta trzeba ściśle monitorować pod kątem działań niepożądanych.[1] Warto rozważyć z lekarzem prowadzącym leczenie HIV zmianę schematu na niewymagający wzmacniania farmakokinetycznego.

Skutek kliniczny

Większa ekspozycja na nieskoniugowany DM4 może zwiększać ryzyko działań niepożądanych mirwetuksymabu sorawtanzyny.[1] Dotyczy to zwłaszcza objawów toksyczności typowych dla tego leku, czyli zaburzeń narządu wzroku, neuropatii obwodowej i zapalenia płuc.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i zwiększa stężenia leków metabolizowanych przez ten enzym.[2] Cytotoksyczny ładunek mirwetuksymabu sorawtanzyny, nieskoniugowany DM4, jest substratem CYP3A4, więc silny inhibitor CYP3A4 może zwiększać ekspozycję na DM4.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], mirwetuksymab sorawtanzyna – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], mirwetuksymab sorawtanzyna – substrat P-gp[4]
  • Mirwetuksymab sorawtanzyna – inhibitor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Mirwetuksymab sorawtanzyna: inhibitor CYP3A4[4], substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • objawy oczne – niewyraźne widzenie, suchość, ból lub światłowstręt
  • objawy neuropatii obwodowej – drętwienie, mrowienie, pieczenie dłoni i stóp
  • objawy płucne – duszność, kaszel
  • morfologia krwi i parametry wątrobowe
  • ogólna tolerancja kolejnych cykli leczenia

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirbiktegrawirraltegrawir

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Elahere 5 mg/ml, koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/elahere-100511402/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Elahere. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/elahere-100511402/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ LeniolisibNależy unikać łączenia leniolisibu z kobicystatem.Nie zaczynaj ani nie łącz tych leków bez rozmowy z lekarzem prowadzącym leczenie HIV i nie odstawiaj samodzielnie żadnego z nich.szybki (godziny)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie zaczynaj ani nie łącz tych leków bez rozmowy z lekarzem prowadzącym leczenie HIV i nie odstawiaj samodzielnie żadnego z nich.

Kobicystat, stosowany w leczeniu zakażenia HIV, mocno spowalnia usuwanie leniolisibu z organizmu. Przez to stężenie leniolisibu we krwi może wyraźnie wzrosnąć, a ryzyko jego działań niepożądanych się zwiększa. Tych leków zwykle nie łączy się ze sobą.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nowe lub wyraźnie nasilone dolegliwości po rozpoczęciu wspólnego przyjmowania tych leków
  • pogorszenie samopoczucia, które nie mija po kilku dniach
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia leniolisibu z kobicystatem.[1] Przed włączeniem leniolisibu u pacjenta leczonego schematem przeciwretrowirusowym wzmacnianym kobicystatem trzeba ustalić z lekarzem prowadzącym leczenie zakażenia HIV, czy możliwa jest zmiana schematu na niewymagający wzmacniacza farmakokinetycznego. Przy doborze nowego schematu należy pamiętać, że leniolisibu nie łączy się z silnymi i umiarkowanie silnymi induktorami CYP3A4, takimi jak efawirenz czy etrawiryna.[1] Jeśli połączenia nie da się uniknąć, trzeba ściśle monitorować działania niepożądane leniolisibu.

Skutek kliniczny

Należy spodziewać się istotnego wzrostu stężenia leniolisibu i zwiększonego ryzyka jego działań niepożądanych. Silny inhibitor CYP3A4 itrakonazol zwiększył ekspozycję na leniolisib 2-krotnie.[1] Dla kobicystatu, który dodatkowo hamuje BCRP, wzrost może być podobny lub większy.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A, a leniolisib jest usuwany głównie przez metabolizm oksydacyjny z udziałem CYP3A4 (95,4%).[1] Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje także BCRP.[2] Leniolisib jest substratem BCRP, więc hamowanie tego transportera może dodatkowo zwiększać jego ekspozycję.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor BCRP[3], leniolisib – substrat BCRP[4]
  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[5], leniolisib – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[5], leniolisib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[5], silny inhibitor CYP3A4[5], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Leniolisib: umiarkowany inhibitor BCRP[5], inhibitor OAT3[4], umiarkowany inhibitor OATP1B1[5], umiarkowany inhibitor OATP1B3[5], inhibitor UGT1A1[4], substrat BCRP[4], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5]

Monitorować

  • działania niepożądane leniolisibu po włączeniu kobicystatu lub leniolisibu
  • skuteczność i tolerancja leczenia przeciwretrowirusowego po ewentualnej zmianie schematu

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Joenja 70 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/joenja-100540819/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Joenja. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/joenja-100540819/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ LidokainaLidokainę podawaną ogólnoustrojowo łącz z kobicystatem ostrożnie i z monitorowaniem klinicznym.Przed każdym zabiegiem w znieczuleniu, także u stomatologa, powiedz lekarzowi, że przyjmujesz kobicystat.nieznanyteoretyczne

Niekorzystna interakcja

Przed każdym zabiegiem w znieczuleniu, także u stomatologa, powiedz lekarzowi, że przyjmujesz kobicystat.

Kobicystat może spowalniać usuwanie lidokainy z organizmu, przez co jej ilość we krwi rośnie. Ma to znaczenie głównie wtedy, gdy lidokainę podaje się w zastrzyku lub kroplówce, na przykład przy zabiegach albo zaburzeniach rytmu serca. Pastylki z lidokainą na ból gardła, stosowane zgodnie z ulotką, nie stwarzają takiego problemu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • drętwienie lub mrowienie wokół ust i języka
  • szumy w uszach
  • zawroty głowy lub splątanie
  • drżenie mięśni lub drgawki
  • kołatanie serca, wyraźnie wolne bicie serca lub omdlenie
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Lidokainę podawaną ogólnoustrojowo łącz z kobicystatem ostrożnie i z monitorowaniem klinicznym[1]. Przy dożylnym podaniu lidokainy jako leku przeciwarytmicznego prowadź monitorowanie EKG i obserwuj objawy toksyczności, a dawkę ustalaj najostrożniej, jak to możliwe. Przy znieczuleniu miejscowym stosuj najmniejszą skuteczną dawkę. Lidokaina w pastylkach do ssania w zalecanych dawkach nie wymaga zmiany postępowania.

Skutek kliniczny

Wyższe stężenie lidokainy zwiększa ryzyko jej działań toksycznych na układ nerwowy i serce – drętwienia wokół ust, szumów usznych, zawrotów głowy, splątania, drgawek, bradykardii i zaburzeń przewodzenia. Ryzyko dotyczy przede wszystkim lidokainy podawanej dożylnie jako leku przeciwarytmicznego oraz dużych dawek w znieczuleniu nasiękowym lub przewodowym.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i zwiększa stężenie w osoczu leków metabolizowanych przez ten izoenzym[1]. Lidokaina jest metabolizowana w wątrobie przez enzymy mikrosomalne, a jej stężenie rośnie, gdy ten metabolizm zostaje zahamowany[2]. Przy lidokainie podawanej ogólnoustrojowo jednoczesne stosowanie kobicystatu może zwiększyć jej stężenie w osoczu[1].

Metabolizm i transportery

  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • EKG (rytm serca, przewodzenie) przy lidokainie dożylnej
  • objawy neurotoksyczności lidokainy – drętwienie ust i języka, szumy uszne, zawroty głowy, splątanie, drgawki
  • ciśnienie tętnicze i częstość akcji serca
  • stężenie lidokainy w surowicy, jeśli jest dostępne

Bezpieczniejsze alternatywy

artykainabenzokaina

Kiedy ocena się zmienia

Pastylki do ssaniapostać · lidokainaryzyko malejePrzy lidokainie w pastylkach do ssania ekspozycja ogólnoustrojowa jest mała, a interakcje lidokainy nie mają znaczenia klinicznego. Nie przekraczaj dawek zalecanych dla tej postaci.
Dożylniedroga podania · lidokainaryzyko rośnieLidokaina dożylna jako lek przeciwarytmiczny jest najbardziej narażona na wzrost stężenia przy kobicystacie. Wymagane jest monitorowanie EKG i objawów toksyczności.
Duże dawki w znieczuleniu nasiękowym lub przewodowymdawka · lidokainainne zaleceniePrzy znieczuleniu z użyciem większych ilości lidokainy stosuj najmniejszą skuteczną dawkę i obserwuj pacjenta pod kątem objawów toksyczności ogólnoustrojowej.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Trachisan 8 mg 8 mg, pastylki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/trachisan-8-mg-100177110/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ HydrokortyzonPrzy łączeniu z kobicystatem może być potrzebne zmniejszenie dawki hydrokortyzonu, a pacjenta należy ściśle kontrolować.Powiedz lekarzowi, który przepisał hydrokortyzon, że przyjmujesz kobicystat, i nie zmieniaj sam dawek żadnego z tych leków.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi, który przepisał hydrokortyzon, że przyjmujesz kobicystat, i nie zmieniaj sam dawek żadnego z tych leków.

Lek z kobicystatem, stosowany w leczeniu HIV, spowalnia usuwanie hydrokortyzonu z organizmu. Przez to hydrokortyzon może działać silniej i dłużej, niż zakłada lekarz. Może to powodować tycie, obrzęki, zaokrąglenie twarzy, wyższe ciśnienie lub cukier. Gdy kobicystat zostanie odstawiony, hydrokortyzonu może z kolei zabraknąć.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • szybki przyrost masy ciała lub obrzęki
  • zaokrąglenie twarzy
  • duże pragnienie i częste oddawanie moczu
  • silne osłabienie, zawroty głowy, nudności lub wymioty po odstawieniu kobicystatu
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Przy łączeniu z kobicystatem może być potrzebne zmniejszenie dawki hydrokortyzonu, a pacjenta należy ściśle kontrolować.[1] Dawkę dostosowuj do objawów klinicznych i ponownie oceń ją po odstawieniu kobicystatu, aby nie dopuścić do niedoboru kortyzolu.

Skutek kliniczny

Większa ekspozycja na hydrokortyzon może dawać objawy nadmiaru glikokortykosteroidu – jatrogenny zespół Cushinga, nadciśnienie, hiperglikemię, zatrzymanie płynów i zahamowanie osi podwzgórze–przysadka–nadnercza. Po odstawieniu kobicystatu stężenie hydrokortyzonu spada, co przy dawce zmniejszonej wcześniej grozi niedoborem kortyzolu, a u chorych z niedoczynnością nadnerczy przełomem nadnerczowym.[1]

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A, a hydrokortyzon jest metabolizowany przez CYP3A4. Hamowanie jego rozkładu zwiększa stężenie i wydłuża działanie hydrokortyzonu.[2][1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], hydrokortyzon – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Hydrokortyzon: substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • objawy nadmiaru glikokortykosteroidu (przyrost masy ciała, obrzęki, zaokrąglenie twarzy)
  • ciśnienie tętnicze
  • glikemia
  • objawy niedoczynności nadnerczy po odstawieniu lub zmianie schematu z kobicystatem

Kiedy ocena się zmienia

Skórnadroga podania · hydrokortyzonryzyko malejePrzy krótkotrwałym stosowaniu hydrokortyzonu na niewielką powierzchnię skóry ekspozycja ogólnoustrojowa jest mała i ryzyko interakcji maleje. Ryzyko rośnie przy dużej powierzchni, opatrunkach okluzyjnych i długim leczeniu.
Odstawienie kobicystatukolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu lub zmianie wzmacniacza stężenie hydrokortyzonu spada. Dawkę zmniejszoną wcześniej trzeba ponownie ocenić, aby nie dopuścić do przełomu nadnerczowego u chorych leczonych substytucyjnie.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Alkindi 0,5 mg, granulat w kapsułce do otwierania. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/alkindi-100402072/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Alkindi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/alkindi-100402072/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ DekstrometorfanDekstrometorfan u pacjenta leczonego kobicystatem stosuj krótko, w najmniejszej skutecznej dawce i z obserwacją objawów toksyczności.Zanim kupisz lek na kaszel z dekstrometorfanem, powiedz farmaceucie, że przyjmujesz kobicystat, a jeśli już go stosujesz, nie przekraczaj zalecanej dawki i używaj go jak najkrócej.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Zanim kupisz lek na kaszel z dekstrometorfanem, powiedz farmaceucie, że przyjmujesz kobicystat, a jeśli już go stosujesz, nie przekraczaj zalecanej dawki i używaj go jak najkrócej.

Kobicystat, który jest składnikiem niektórych leków na HIV, może spowalniać usuwanie dekstrometorfanu z organizmu. Lek na kaszel może wtedy działać silniej i dłużej niż zwykle. Może to wywołać pobudzenie, splątanie, drżenie, biegunkę albo nadmierną senność.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • pobudzenie, niepokój lub splątanie
  • drżenie mięśni, nadmierne pocenie się, szybkie bicie serca
  • biegunka
  • bardzo silna senność lub płytki, wolny oddech
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Dekstrometorfan u pacjenta leczonego kobicystatem stosuj krótko, w najmniejszej skutecznej dawce i z obserwacją objawów toksyczności. W razie konieczności łączenia z inhibitorem CYP2D6 pacjenta należy monitorować i rozważyć zmniejszenie dawki dekstrometorfanu.[1] Gdy to możliwe, wybierz lek przeciwkaszlowy niezależny od CYP2D6.

Skutek kliniczny

Większe stężenie dekstrometorfanu zwiększa ryzyko jego działań toksycznych – pobudzenia, dezorientacji, drżenia, bezsenności, biegunki i depresji oddechowej – oraz zespołu serotoninowego.[1] Ryzyko rośnie przy jednoczesnym stosowaniu innych leków serotoninergicznych lub działających hamująco na ośrodkowy układ nerwowy.

Mechanizm

Dekstrometorfan jest metabolizowany przez CYP2D6 i podlega intensywnemu efektowi pierwszego przejścia, więc inhibitory CYP2D6 mogą zwiększać jego stężenie w osoczu.[1] Kobicystat jest słabym inhibitorem CYP2D6 i może zwiększać stężenia leków metabolizowanych przez ten enzym.[2] Kobicystat jest także silnym inhibitorem CYP3A, co może dodatkowo ograniczać pomocniczy szlak N-demetylacji dekstrometorfanu.[2] Wzrost ekspozycji na dekstrometorfan powinien być mniejszy niż przy silnych inhibitorach CYP2D6, ale jego wielkości nie określono.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], dekstrometorfan – wrażliwy substrat CYP2D6[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Dekstrometorfan: wrażliwy substrat CYP2D6[3]

Monitorować

  • objawy pobudzenia, splątania i dezorientacji
  • drżenie, nadmierna potliwość, tachykardia, biegunka (zespół serotoninowy)
  • nadmierna senność i spłycenie oddechu
  • jednoczesne stosowanie leków serotoninergicznych i hamujących ośrodkowy układ nerwowy

Bezpieczniejsze alternatywy

butamiratlewodropropizyna

Kiedy ocena się zmienia

Krótkie leczenie objawoweczas leczenia · dekstrometorfanryzyko malejeKrótkotrwałe stosowanie najmniejszej skutecznej dawki dekstrometorfanu ogranicza kumulację leku przy zahamowanym metabolizmie.
Dawka maksymalnadawka · dekstrometorfanryzyko rośnieStosowanie maksymalnych dawek dekstrometorfanu zwiększa ryzyko toksyczności ośrodkowej i zespołu serotoninowego przy zwiększonej ekspozycji.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tussi Drill 5 mg/5 ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tussi-drill-100105606/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ FlukonazolPołączenie można stosować pod warunkiem monitorowania klinicznego.Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz lek przeciwgrzybiczy, i zgłoś mu każde nowe lub nasilone dolegliwości.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz lek przeciwgrzybiczy, i zgłoś mu każde nowe lub nasilone dolegliwości.

Lek przeciwgrzybiczy i lek wzmacniający leczenie HIV mogą nawzajem zwiększać swoje stężenie we krwi. Może to nasilać ich działania niepożądane. Zwykle można je przyjmować razem, ale lekarz powinien wiedzieć o obu lekach i obserwować twoje samopoczucie. Wpływ leku przeciwgrzybiczego utrzymuje się jeszcze kilka dni po jego odstawieniu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nudności, wymioty lub ból brzucha
  • wysypka lub swędzenie skóry
  • zażółcenie skóry lub białek oczu, ciemny mocz
  • nietypowe zmęczenie lub osłabienie
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować pod warunkiem monitorowania klinicznego.[1] Obserwuj pacjenta pod kątem działań niepożądanych flukonazolu i leczenia przeciwretrowirusowego, zwłaszcza przy dłuższej terapii flukonazolem. Pamiętaj, że hamowanie enzymów przez flukonazol utrzymuje się 4–5 dni po jego odstawieniu.[2]

Skutek kliniczny

Możliwe jest większe narażenie na flukonazol i kobicystat, a pośrednio także na wzmacniany przez kobicystat lek przeciwretrowirusowy. Może to nasilać działania niepożądane obu leków. Interakcji nie zbadano w badaniach klinicznych, jej skala jest nieznana.[1]

Mechanizm

Kobicystat może zwiększać stężenie flukonazolu w osoczu.[1] Flukonazol jest umiarkowanym inhibitorem CYP3A4.[2] Kobicystat jest substratem CYP3A, a leki hamujące CYP3A mogą zwiększać jego stężenie w osoczu.[1] Wpływ flukonazolu na metabolizm leków utrzymuje się przez 4–5 dni po jego odstawieniu ze względu na długi okres półtrwania.[2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Flukonazol – umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Flukonazol: silny inhibitor CYP2C19[3], umiarkowany inhibitor CYP2C9[3], umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], inhibitor P-gp[5]

Monitorować

  • objawy działań niepożądanych flukonazolu (nudności, bóle brzucha, wysypka, objawy uszkodzenia wątroby)
  • aktywność enzymów wątrobowych przy dłuższym leczeniu
  • tolerancja leczenia przeciwretrowirusowego wzmacnianego kobicystatem

Bezpieczniejsze alternatywy

mykafunginaanidulafunginakaspofungina

Kiedy ocena się zmienia

odstep ≤ 4–5 dni po odstawieniu flukonazoluflukonazolinne zalecenieHamowanie enzymów przez flukonazol utrzymuje się 4–5 dni po jego odstawieniu, więc monitorowanie należy kontynuować przez ten okres, także przy zmianach leczenia przeciwretrowirusowego.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fluconazole Polfarmex 50 mg/10 ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fluconazole-polfarmex-100100023/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fluconazole Polfarmex. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/fluconazole-polfarmex-100100023/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ KetokonazolNie przekraczaj 200 mg ketokonazolu na dobę u pacjenta przyjmującego kobicystat.Nie zwiększaj dawki ketokonazolu na własną rękę, nie pij alkoholu i powiedz lekarzowi lub farmaceucie o wszystkich innych lekach, które przyjmujesz.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie zwiększaj dawki ketokonazolu na własną rękę, nie pij alkoholu i powiedz lekarzowi lub farmaceucie o wszystkich innych lekach, które przyjmujesz.

Ketokonazol i kobicystat nawzajem spowalniają swój rozkład w organizmie, więc mogą działać silniej niż zwykle. Może to zwiększyć ryzyko działań niepożądanych, szczególnie ze strony wątroby. Te leki można stosować razem tylko w ograniczonej dawce ketokonazolu i pod kontrolą lekarza.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zażółcenie skóry lub białek oczu
  • ciemny mocz lub jasny stolec
  • ból pod prawym łukiem żebrowym
  • nudności, wymioty lub utrata apetytu
  • nietypowe zmęczenie
  • kołatanie serca lub zasłabnięcie
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie przekraczaj 200 mg ketokonazolu na dobę u pacjenta przyjmującego kobicystat[1]. Przy jednoczesnym stosowaniu zachowaj ostrożność i prowadź monitorowanie kliniczne[1]. Rozważ lek przeciwgrzybiczy spoza grupy azoli, jeśli wskazanie na to pozwala.

Skutek kliniczny

Zwiększone stężenie ketokonazolu może nasilać jego działania niepożądane, zwłaszcza uszkodzenie wątroby, którego ryzyko rośnie przy długotrwałym stosowaniu i chorobach wątroby w wywiadzie[2]. Zwiększone stężenie kobicystatu może dodatkowo nasilać hamowanie metabolizmu innych leków przyjmowanych przez pacjenta[1]. Nie przeprowadzono badań interakcji tej pary, więc skala zmian stężeń nie jest znana[1].

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i jednocześnie jego substratem, a ponadto hamuje P-gp, BCRP, MATE1, OATP1B1 i OATP1B3[1]. Ketokonazol jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje metabolizm wielu leków przez układ cytochromu P450[2]. Wzajemne hamowanie CYP3A może prowadzić do zwiększenia stężenia ketokonazolu, kobicystatu lub obu leków w osoczu[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Ketokonazol – silny inhibitor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Ketokonazol: silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor P-gp[3]

Monitorować

  • objawy uszkodzenia wątroby i parametry wątrobowe
  • działania niepożądane ketokonazolu
  • działania niepożądane leków przeciwretrowirusowych wzmacnianych kobicystatem
  • pełna lista innych leków metabolizowanych przez CYP3A u pacjenta

Bezpieczniejsze alternatywy

anidulafunginakaspofungina

Kiedy ocena się zmienia

Więcej niż 200 mg na dobędawka · ketokonazolryzyko rośniePrzy kobicystacie dobowa dawka ketokonazolu nie powinna przekraczać 200 mg.
Miejscowo (krem, szampon)droga podania · ketokonazolryzyko malejeKetokonazol stosowany miejscowo daje minimalną ekspozycję ogólnoustrojową, więc istotna interakcja z kobicystatem jest mało prawdopodobna.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ketokonazol 200 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ketokonazol-100121427/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ DoksepinaPołączenie można stosować pod warunkiem ostrożnego dawkowania doksepiny i obserwacji pacjenta.Przyjmuj oba leki zgodnie z zaleceniem, nie zwiększaj samodzielnie dawki doksepiny i powiedz lekarzowi, jeśli po rozpoczęciu leczenia czujesz się wyraźnie bardziej senny lub oszołomiony.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Przyjmuj oba leki zgodnie z zaleceniem, nie zwiększaj samodzielnie dawki doksepiny i powiedz lekarzowi, jeśli po rozpoczęciu leczenia czujesz się wyraźnie bardziej senny lub oszołomiony.

Lek wzmacniający leczenie HIV może spowalniać rozkładanie doksepiny w organizmie. Wtedy doksepina działa silniej i dłużej, co może powodować większą senność, zawroty głowy, suchość w ustach, zaparcie albo kłopoty z sercem. Te leki można przyjmować razem, ale lekarz może zmniejszyć dawkę doksepiny albo zwiększać ją wolniej.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna senność lub trudność z obudzeniem się
  • zawroty głowy albo omdlenie po wstaniu
  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • splątanie, dezorientacja
  • trudność z oddawaniem moczu lub silne zaparcie
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować pod warunkiem ostrożnego dawkowania doksepiny i obserwacji pacjenta. Przy włączaniu doksepiny u pacjenta przyjmującego kobicystat należy zaczynać od małej dawki i zwiększać ją powoli według tolerancji i odpowiedzi klinicznej. Przy dołączaniu kobicystatu do stałej dawki doksepiny należy w pierwszych tygodniach ocenić tolerancję i w razie nasilenia działań niepożądanych zmniejszyć dawkę doksepiny. Przy zmianie środka wzmacniającego z rytonawiru na kobicystat należy zachować ostrożność przez pierwsze dwa tygodnie, zwłaszcza gdy dawka doksepiny była stopniowo zwiększana podczas stosowania rytonawiru[1]. U pacjentów z chorobą serca, zaburzeniami elektrolitowymi lub przyjmujących inne leki wydłużające QT warto wykonać EKG. Należy też ocenić interakcje doksepiny z lekiem przeciwretrowirusowym wzmacnianym kobicystatem.

Skutek kliniczny

Można się spodziewać umiarkowanego wzrostu stężenia doksepiny i nasilenia jej działań zależnych od dawki – senności, zawrotów głowy, hipotonii ortostatycznej, objawów cholinolitycznych (suchość w ustach, zaparcie, zatrzymanie moczu, splątanie), a przy większych stężeniach zaburzeń przewodzenia, wydłużenia QT i arytmii. Ryzyko jest największe u osób starszych i przy dawkach przeciwdepresyjnych.

Mechanizm

Doksepina jest metabolizowana przez CYP2D6, a inhibitory tego enzymu mogą zwiększać stężenie trójpierścieniowych leków przeciwdepresyjnych w osoczu[2]. Kobicystat jest słabym inhibitorem CYP2D6 i może zwiększać stężenia leków metabolizowanych przez ten enzym[1]. Kobicystat jest też silnym inhibitorem CYP3A[1], a CYP3A4 stanowi dodatkową, mniej istotną drogę przemian doksepiny, co może nieco nasilać efekt.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], doksepina – substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Doksepina: substrat CYP2D6[4]

Monitorować

  • nadmierna senność i zawroty głowy
  • ciśnienie tętnicze, zwłaszcza po wstaniu
  • objawy cholinolityczne – zaparcie, zatrzymanie moczu, splątanie
  • EKG (odstęp QT, przewodzenie) u pacjentów z grup ryzyka
  • odpowiedź na leczenie i tolerancja doksepiny po zmianie schematu przeciwretrowirusowego

Kiedy ocena się zmienia

Mała dawka stosowana w bezsennościdawka · doksepinaryzyko malejePrzy małych dawkach doksepiny stosowanych w bezsenności zwiększenie stężenia ma mniejsze znaczenie kliniczne, ale nadal należy obserwować nasilenie senności następnego dnia.
Osoba w podeszłym wiekuwiek · pacjentryzyko rośnieU osób starszych wzrost stężenia doksepiny łatwiej prowadzi do splątania, upadków, hipotonii ortostatycznej i zatrzymania moczu.
Zmiana środka wzmacniającego z rytonawiru na kobicystatkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePrzy zamianie rytonawiru na kobicystat należy zachować ostrożność przez pierwsze dwa tygodnie, zwłaszcza jeśli dawka doksepiny była zwiększana podczas stosowania rytonawiru.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Doxepin Teva 10 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/doxepin-teva-100020519/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Doxepin Teva. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/doxepin-teva-100020519/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ TretynoinaPrzy jednoczesnym stosowaniu tretynoiny doustnej z kobicystatem zachowaj szczególną ostrożność i ściśle obserwuj pacjenta pod kątem objawów toksyczności tretynoiny.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę i upewnij się, że lekarz prowadzący leczenie tretynoiną wie, że przyjmujesz kobicystat.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę i upewnij się, że lekarz prowadzący leczenie tretynoiną wie, że przyjmujesz kobicystat.

Kobicystat może spowalniać usuwanie tretynoiny z organizmu. Przez to tretynoina może działać silniej i częściej wywoływać działania niepożądane. Lekarze mogą łączyć te leki, ale wymaga to uważnej obserwacji i regularnych badań krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silny lub nietypowy ból głowy
  • zaburzenia widzenia
  • nudności i wymioty
  • nasilona suchość skóry, ust i oczu
  • zażółcenie skóry lub oczu
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Przy jednoczesnym stosowaniu tretynoiny doustnej z kobicystatem zachowaj szczególną ostrożność i ściśle obserwuj pacjenta pod kątem objawów toksyczności tretynoiny[1]. Leczenie obu lekami prowadzą zwykle ośrodki specjalistyczne, dlatego decyzję o ewentualnej modyfikacji leczenia podejmuje hematolog w porozumieniu z lekarzem prowadzącym terapię przeciwretrowirusową. W razie objawów toksyczności rozważ zmniejszenie dawki tretynoiny lub zmianę schematu przeciwretrowirusowego na niewymagający wzmacniania.

Skutek kliniczny

Większa ekspozycja na tretynoinę może nasilać jej toksyczność. Po jednoczesnym stosowaniu doustnych azolowych leków przeciwgrzybiczych, które również hamują CYP3A, obserwowano zwiększenie toksyczności tretynoiny[1]. Można się spodziewać nasilenia objawów typowych dla retynoidów, takich jak ból głowy, nudności, wymioty, suchość skóry i błon śluzowych, wzrost aktywności enzymów wątrobowych i stężenia lipidów, a w skrajnych przypadkach objawy nadciśnienia śródczaszkowego.

Mechanizm

Kobicystat może zwiększać stężenie tretynoiny podawanej doustnie, bo hamuje jej rozkład w wątrobie. Tretynoina jest metabolizowana w wątrobie przez układ cytochromu P450, a leki hamujące ten układ mogą zmieniać jej farmakokinetykę[1]. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i zwiększa stężenia leków metabolizowanych przez ten enzym[2].

Metabolizm i transportery

  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • objawy toksyczności retynoidów (ból głowy, nudności, wymioty, suchość skóry i błon śluzowych)
  • objawy nadciśnienia śródczaszkowego (silny ból głowy, zaburzenia widzenia)
  • aktywność aminotransferaz i bilirubina
  • stężenie triglicerydów i cholesterolu

Kiedy ocena się zmienia

Na skórędroga podania · tretynoinaryzyko malejeTretynoina stosowana miejscowo na skórę daje minimalną ekspozycję ogólnoustrojową, dlatego hamowanie jej metabolizmu wątrobowego przez kobicystat nie ma znaczenia klinicznego.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Vesanoid 10 mg, kapsułki miękkie. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vesanoid-100070339/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ TymololPrzy łączeniu kobicystatu z tymololem monitoruj pacjenta klinicznie i w razie potrzeby zmniejsz dawkę tymololu.Stosuj oba leki tak jak dotąd, po zakropleniu uciskaj kącik oka przy nosie przez około 2 minuty i powiedz lekarzowi, jeśli poczujesz zawroty głowy, osłabienie lub bardzo wolne tętno.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Stosuj oba leki tak jak dotąd, po zakropleniu uciskaj kącik oka przy nosie przez około 2 minuty i powiedz lekarzowi, jeśli poczujesz zawroty głowy, osłabienie lub bardzo wolne tętno.

Lek wzmacniający leczenie HIV może spowolnić rozkład tymololu w organizmie, także tego z kropli do oczu. Wtedy tymolol może silniej działać na serce i ciśnienie. Może to spowodować zbyt wolne tętno, zawroty głowy lub osłabienie.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • bardzo wolne tętno
  • zawroty głowy lub omdlenie
  • nietypowe osłabienie i zmęczenie
  • duszność lub świszczący oddech
  • przygnębienie, obniżony nastrój
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Przy łączeniu kobicystatu z tymololem monitoruj pacjenta klinicznie i w razie potrzeby zmniejsz dawkę tymololu[1]. W przypadku kropli do oczu zmniejszenie dawki oznacza najmniejsze skuteczne stężenie i podawanie raz na dobę, jeśli kontrola ciśnienia wewnątrzgałkowego na to pozwala. Ucisk na kącik przyśrodkowy oka lub zamknięcie powiek przez około 2 minuty po zakropleniu ogranicza wchłanianie ogólnoustrojowe. Przy objawowej bradykardii lub niedociśnieniu rozważ zmianę leku przeciwjaskrowego w porozumieniu z okulistą.

Skutek kliniczny

Przy łączeniu kobicystatu z tymololem może wzrosnąć stężenie β-adrenolityku[1]. Przy jednoczesnym stosowaniu inhibitorów CYP2D6 z tymololem opisywano nasilenie ogólnoustrojowej blokady receptorów β-adrenergicznych, np. zwolnienie czynności serca i depresję[2]. Możliwe są też niedociśnienie, zawroty głowy i omdlenia, a u osób z nadreaktywnością oskrzeli skurcz oskrzeli.

Mechanizm

Kobicystat jest słabym inhibitorem CYP2D6 i może zwiększać stężenie leków metabolizowanych przez ten enzym[1]. Tymolol jest substratem CYP2D6, a hamowanie jego metabolizmu zwiększa stężenie tymololu we krwi i nasila jego działanie β-adrenolityczne[2]. Tymolol podany do oka wchłania się do krążenia ogólnego, więc zwiększenie jego ekspozycji ogólnoustrojowej dotyczy także kropli.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], tymolol – substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Tymolol: substrat CYP2D6[4]

Monitorować

  • częstość akcji serca
  • ciśnienie tętnicze
  • objawy bradykardii i niedociśnienia (zawroty głowy, omdlenia, męczliwość)
  • duszność i świszczący oddech
  • nastrój (objawy depresyjne)
  • ciśnienie wewnątrzgałkowe po ewentualnej zmianie dawki

Bezpieczniejsze alternatywy

karteolol

Kiedy ocena się zmienia

Doustnadroga podania · tymololryzyko rośnieTymolol podawany doustnie daje znacznie większą ekspozycję ogólnoustrojową niż krople, więc wzrost stężenia przez kobicystat ma większe znaczenie kliniczne. Konieczne jest ścisłe monitorowanie tętna i ciśnienia oraz rozważenie zmniejszenia dawki.
Kobicystat włączany u pacjenta stosującego tymololkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo dołączeniu kobicystatu do stałej terapii tymololem kontroluj tętno i ciśnienie w pierwszych tygodniach i oceń potrzebę zmniejszenia dawki tymololu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Oftensin 2,5 mg/ml, krople do oczu, roztwór. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/oftensin-100048966/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Oftensin. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/oftensin-100048966/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ CyklosporynaPrzy jednoczesnym stosowaniu z kobicystatem prowadzi się monitorowanie terapeutyczne stężenia cyklosporyny.Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie cyklosporyną o kobicystacie, wykonuj zlecone badania stężenia leku i czynności nerek i nie odstawiaj żadnego z tych leków bez porozumienia z lekarzem.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie cyklosporyną o kobicystacie, wykonuj zlecone badania stężenia leku i czynności nerek i nie odstawiaj żadnego z tych leków bez porozumienia z lekarzem.

Kobicystat, który wzmacnia działanie leków na HIV, może znacznie zwiększyć ilość cyklosporyny w twojej krwi. Za dużo cyklosporyny może uszkadzać nerki, podnosić ciśnienie i wywoływać drżenie rąk. Z kolei nagłe odstawienie kobicystatu może sprawić, że cyklosporyny będzie za mało i lek przestanie chronić przeszczep. Te leki można stosować razem, ale tylko pod ścisłą kontrolą lekarza i z regularnymi badaniami krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • drżenie rąk
  • wyraźnie mniej oddawanego moczu lub obrzęki nóg
  • silny ból głowy lub wysokie ciśnienie
  • mrowienie lub pieczenie dłoni i stóp
  • nudności, wymioty, wyraźne osłabienie
  • po odstawieniu kobicystatu – gorączka, ból lub tkliwość w okolicy przeszczepu
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Przy jednoczesnym stosowaniu z kobicystatem prowadzi się monitorowanie terapeutyczne stężenia cyklosporyny[1]. U biorców przeszczepu należy często oznaczać stężenie cyklosporyny i w razie potrzeby dostosować jej dawkę, zwłaszcza przy włączaniu i odstawianiu kobicystatu[2]. U pacjentów leczonych z innych wskazań częsta ocena czynności nerek i obserwacja w kierunku działań niepożądanych cyklosporyny może być bardziej przydatna niż samo oznaczanie stężenia[2]. Zmianę schematu przeciwretrowirusowego lub dawki cyklosporyny ustala lekarz prowadzący we współpracy z ośrodkiem transplantacyjnym lub leczenia HIV.

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia cyklosporyny zwiększa ryzyko jej działań toksycznych – uszkodzenia nerek, nadciśnienia, drżenia, objawów neurologicznych i zaburzeń elektrolitowych. Odstawienie kobicystatu u pacjenta z dawką cyklosporyny dostosowaną do skojarzenia grozi spadkiem jej stężenia i utratą immunosupresji, u biorców przeszczepu z ryzykiem odrzucenia.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A oraz transportery P-gp, OATP1B1 i OATP1B3, przez co zmniejsza metabolizm i wydalanie cyklosporyny i zwiększa jej stężenie we krwi[1]. Wszystkie inhibitory CYP3A4 i (lub) P-gp, w tym leki z grupy inhibitorów proteazy, mogą zwiększać stężenie cyklosporyny[2]. Cyklosporyna sama hamuje CYP3A4, P-gp i OATP, więc może w niewielkim stopniu zwiększać stężenie kobicystatu i wzmacnianego przez niego atazanawiru lub darunawiru[2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], cyklosporyna – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], cyklosporyna – substrat P-gp[4]
  • Cyklosporyna – słaby inhibitor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Cyklosporyna: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP3A4[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], silny inhibitor P-gp[3], wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • minimalne stężenie cyklosporyny we krwi pełnej przy włączeniu, odstawieniu i zmianie dawki kobicystatu
  • kreatynina i eGFR
  • potas i magnez w surowicy
  • ciśnienie tętnicze
  • objawy neurotoksyczności – drżenie, ból głowy, parestezje

Kiedy ocena się zmienia

Włączenie kobicystatu u pacjenta na ustalonej dawce cyklosporynykolejność włączenia · kobicystatryzyko rośnieNajwiększe ryzyko toksyczności cyklosporyny występuje po dołączeniu kobicystatu do stabilnej terapii – konieczne częste oznaczanie stężenia cyklosporyny i kontrola czynności nerek w pierwszych tygodniach.
Odstawienie kobicystatu u pacjenta na cyklosporyniekolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu stężenie cyklosporyny spada – należy oznaczyć stężenie i w razie potrzeby zwiększyć dawkę cyklosporyny, aby uniknąć utraty immunosupresji.
Do oka (krople)droga podania · cyklosporynaryzyko malejeCyklosporyna stosowana miejscowo do oka osiąga minimalne stężenia ogólnoustrojowe, dlatego istotna klinicznie interakcja z kobicystatem jest mało prawdopodobna.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sandimmun Neoral 50 mg, kapsułki miękkie. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sandimmun-neoral-100059898/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sandimmun Neoral. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sandimmun-neoral-100059898/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ EstradiolPołączenie można stosować pod warunkiem obserwacji objawów estrogenowych i skuteczności terapii przez pierwsze tygodnie.Nie przerywaj żadnego z leków na własną rękę, obserwuj swoje samopoczucie i zgłoś lekarzowi niepokojące objawy, a jeśli chodzi o antykoncepcję, zapytaj o dodatkową metodę.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie przerywaj żadnego z leków na własną rękę, obserwuj swoje samopoczucie i zgłoś lekarzowi niepokojące objawy, a jeśli chodzi o antykoncepcję, zapytaj o dodatkową metodę.

Kobicystat, który przyjmujesz razem z lekiem na HIV, może zmieniać ilość estradiolu w twoim organizmie. Estradiol może wtedy działać silniej i dawać więcej działań niepożądanych albo słabiej i gorzej łagodzić objawy menopauzy. Jeśli estradiol jest częścią antykoncepcji, może chronić przed ciążą słabiej.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • bolesność lub obrzęk piersi
  • obrzęki nóg, nudności
  • nietypowe krwawienie z dróg rodnych
  • powrót uderzeń gorąca
  • ból, obrzęk lub zaczerwienienie łydki, nagła duszność – pilnie do lekarza
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować pod warunkiem obserwacji objawów estrogenowych i skuteczności terapii przez pierwsze tygodnie. W razie nasilenia działań niepożądanych lub nawrotu objawów menopauzy należy rozważyć zmianę dawki estradiolu. Przy schemacie z darunawirem i kobicystatem estrogenów nie należy traktować jako jedynej metody antykoncepcji – zaleca się metodę alternatywną lub dodatkową[1].

Skutek kliniczny

Możliwe jest zarówno nasilenie działań estrogenowych (tkliwość piersi, obrzęki, nudności, krwawienia, większe ryzyko zakrzepowe), jak i osłabienie działania estradiolu z nawrotem objawów menopauzy i zmianą profilu krwawień. Przy schemacie z darunawirem estrogenowa antykoncepcja może być mniej skuteczna, dlatego zaleca się metodę alternatywną lub dodatkową[1].

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, więc zwiększa stężenie w osoczu leków metabolizowanych przez ten enzym[1]. Estradiol jest w dużej mierze metabolizowany przez CYP3A4, dlatego sam kobicystat powinien zwiększać ekspozycję na estradiol. Kobicystat podaje się jednak zawsze z atazanawirem lub darunawirem, a w skojarzeniu z darunawirem AUC etynyloestradiolu zmniejszyło się o 30%, a z atazanawirem nie zmieniło się[1]. Wypadkowy wpływ na stężenie estradiolu jest więc trudny do przewidzenia i zależy od wzmacnianego leku.

Metabolizm i transportery

  • Kobicystat: inhibitor BCRP[2], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[2], inhibitor OATP1B1[2], inhibitor OATP1B3[2], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • objawy nadmiaru estrogenów (tkliwość piersi, obrzęki, nudności)
  • nawrót uderzeń gorąca i innych objawów menopauzy
  • nieprawidłowe krwawienia z dróg rodnych
  • objawy zakrzepicy żylnej

Kiedy ocena się zmienia

Dopochwowa, mała dawka (10 mcg)droga podania · estradiolryzyko malejePrzy dopochwowym estradiolu w małej dawce wchłanianie ogólnoustrojowe jest niewielkie, więc zmiana jego metabolizmu ma prawdopodobnie małe znaczenie kliniczne.
Z darunawirempostać · kobicystatinne zalecenieW skojarzeniu z darunawirem AUC etynyloestradiolu zmniejszyło się o 30%, dlatego przy antykoncepcji estrogenowej zaleca się metodę alternatywną lub dodatkową.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ NoretysteronPołączenie można stosować, ale przy ścisłym monitorowaniu działań niepożądanych noretysteronu, zwłaszcza objawów zakrzepicy i zaburzeń czynności wątroby.Nie przerywaj żadnego z leków na własną rękę, ale powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz noretysteron, i zgłaszaj niepokojące objawy.nieznanyteoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie przerywaj żadnego z leków na własną rękę, ale powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz noretysteron, i zgłaszaj niepokojące objawy.

Lek wzmacniający leczenie HIV może spowolnić usuwanie noretysteronu z organizmu. Przez to stężenie hormonu we krwi może być wyższe niż zwykle. Może to nasilać działania niepożądane, a rzadko zwiększyć ryzyko powstania zakrzepów.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • ból, obrzęk lub zaczerwienienie łydki
  • nagła duszność lub ból w klatce piersiowej
  • nagły silny ból głowy, zaburzenia widzenia lub mowy, drętwienie połowy ciała
  • zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
  • silne nudności lub obrzęki
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować, ale przy ścisłym monitorowaniu działań niepożądanych noretysteronu, zwłaszcza objawów zakrzepicy i zaburzeń czynności wątroby. Należy stosować najmniejszą skuteczną dawkę noretysteronu i najkrótszy czas leczenia. U pacjentek z dodatkowymi czynnikami ryzyka zakrzepicy warto rozważyć leczenie niewymagające ogólnoustrojowego progestagenu w dużej dawce. Przy zmianie wzmacniacza z rytonawiru na kobicystat należy zachować ostrożność w pierwszych dwóch tygodniach, bo znika działanie indukujące rytonawiru[1].

Skutek kliniczny

Można się spodziewać nasilenia działań niepożądanych noretysteronu, takich jak nudności, bóle głowy, tkliwość piersi, obrzęki i zaburzenia czynności wątroby. Najpoważniejszym możliwym skutkiem jest większe ryzyko zakrzepicy żylnej lub tętniczej, ponieważ zaburzenia zakrzepowo-zatorowe są przeciwwskazaniem do stosowania noretysteronu[2]. Wielkość wzrostu stężenia nie jest znana.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, przez co zwiększa stężenie w osoczu leków metabolizowanych przez ten enzym[1]. Silne i umiarkowane inhibitory CYP3A4 mogą zwiększać stężenie progestagenów w osoczu[2]. Noretysteron jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, dlatego należy się spodziewać wzrostu jego ekspozycji. Znaczenie kliniczne interakcji z inhibitorami enzymów pozostaje nieznane[2].

Metabolizm i transportery

  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • objawy zakrzepicy żył głębokich i zatorowości płucnej
  • objawy niedokrwienia ośrodkowego układu nerwowego i serca
  • ciśnienie tętnicze
  • aktywność aminotransferaz i stężenie bilirubiny
  • tolerancja leczenia – nudności, bóle głowy, obrzęki

Bezpieczniejsze alternatywy

lewonorgestrel w systemie wewnątrzmacicznym (gdy celem jest antykoncepcja lub ograniczenie krwawień)dolutegrawir (schemat przeciwretrowirusowy niewymagający wzmacniacza)raltegrawir (schemat przeciwretrowirusowy niewymagający wzmacniacza)

Kiedy ocena się zmienia

Zamiana rytonawiru na kobicystat u pacjentki już przyjmującej noretysteronkolejność włączenia · kobicystatryzyko rośnieRytonawir indukuje klirens hormonów płciowych, a kobicystat nie ma działania indukującego. Po zamianie wzmacniacza stężenie noretysteronu może wyraźnie wzrosnąć, dlatego przez pierwsze dwa tygodnie należy szczególnie obserwować działania niepożądane.
Leczenie długotrwałeczas leczenia · noretysteronryzyko rośniePrzy długotrwałym stosowaniu noretysteronu z kobicystatem rośnie skumulowane ryzyko działań niepożądanych, w tym zakrzepowo-zatorowych. Warto okresowo oceniać zasadność leczenia i rozważyć alternatywę.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Primolut-Nor 5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/primolut-nor-100055009/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ EtonogestrelImplantu nie trzeba usuwać ani wymieniać z powodu włączenia kobicystatu.Nie usuwaj implantu, ale zapytaj lekarza lub farmaceutę, czy na czas leczenia używać dodatkowo prezerwatywy.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie usuwaj implantu, ale zapytaj lekarza lub farmaceutę, czy na czas leczenia używać dodatkowo prezerwatywy.

Kobicystat może zwiększać ilość hormonu z implantu antykoncepcyjnego w organizmie. Może to nasilać objawy uboczne, na przykład nieregularne krwawienia. Kobicystat zawsze przyjmuje się z innym lekiem na HIV, który może zmieniać działanie implantu w trudny do przewidzenia sposób.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nieregularne, częstsze lub dłuższe krwawienia
  • nasilone bóle głowy
  • tkliwość piersi
  • wahania nastroju
  • objawy mogące świadczyć o ciąży
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Implantu nie trzeba usuwać ani wymieniać z powodu włączenia kobicystatu. Interakcję z towarzyszącym inhibitorem proteazy HIV należy ocenić osobno, a w razie jakichkolwiek wątpliwości co do skuteczności antykoncepcji zalecić dodatkową, mechaniczną metodę zapobiegania ciąży[1]. Warto obserwować pacjentkę pod kątem nasilonych działań niepożądanych progestagenu.

Skutek kliniczny

Najbardziej prawdopodobne jest zwiększenie ekspozycji na etonogestrel, co może nasilać działania niepożądane progestagenu, przede wszystkim nieregularne krwawienia. Nie można wykluczyć, że w skojarzeniu z lekiem przeciwretrowirusowym wypadkowy efekt będzie miał znaczenie kliniczne dla skuteczności antykoncepcji[1].

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A[2]. Etonogestrel jest metabolizowany przez CYP3A4, a silne i umiarkowane inhibitory tego enzymu mogą zwiększać jego stężenie[1]. Kobicystat podaje się zawsze z inhibitorem proteazy HIV (atazanawirem lub darunawirem), a takie skojarzenia mogą zwiększać albo zmniejszać stężenie etonogestrelu, więc wypadkowy wpływ na progestagen bywa trudny do przewidzenia[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], etonogestrel – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Etonogestrel: substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • charakter i częstość krwawień z dróg rodnych
  • działania niepożądane progestagenu (bóle głowy, tkliwość piersi, wahania nastroju)
  • pełny schemat przeciwretrowirusowy pod kątem interakcji z antykoncepcją hormonalną

Bezpieczniejsze alternatywy

lewonorgestrel (system wewnątrzmaciczny)

Kiedy ocena się zmienia

System terapeutyczny dopochwowy z etynyloestradiolempostać · etonogestrelinne zalecenieW postaci dopochwowej etonogestrel występuje razem z etynyloestradiolem, którego wpływ trzeba ocenić osobno w kontekście całego schematu przeciwretrowirusowego.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Implanon NXT 68 mg, implant. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/implanon-nxt-100149791/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Implanon NXT. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/implanon-nxt-100149791/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ TamsulosynaTamsulosynę z kobicystatem łączy się ostrożnie, z kontrolą ciśnienia tętniczego i objawów ortostatycznych, zwłaszcza w pierwszych dniach wspólnego stosowania.Wstawaj powoli z łóżka i z krzesła, a jeśli masz zawroty głowy lub zasłabniesz, nie przerywaj leków samodzielnie, tylko skontaktuj się z lekarzem lub zapytaj farmaceutę.szybki (godziny)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Wstawaj powoli z łóżka i z krzesła, a jeśli masz zawroty głowy lub zasłabniesz, nie przerywaj leków samodzielnie, tylko skontaktuj się z lekarzem lub zapytaj farmaceutę.

Lek na HIV zawierający kobicystat może spowolnić usuwanie tamsulosyny z organizmu. Wtedy tamsulosyna działa silniej i może za bardzo obniżyć ciśnienie krwi. Najczęściej objawia się to zawrotami głowy lub zasłabnięciem przy wstawaniu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zawroty głowy przy wstawaniu
  • zasłabnięcie lub omdlenie
  • uczucie kołatania serca
  • nagłe osłabienie lub upadek
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Tamsulosynę z kobicystatem łączy się ostrożnie, z kontrolą ciśnienia tętniczego i objawów ortostatycznych, zwłaszcza w pierwszych dniach wspólnego stosowania.[1] Jeśli wiadomo, że pacjent słabo metabolizuje przez CYP2D6, połączenia należy unikać.[1] Przy nasilonym niedociśnieniu rozważ odstawienie tamsulosyny albo zmianę leczenia objawów ze strony dolnych dróg moczowych po konsultacji z lekarzem prowadzącym leczenie HIV. Alfuzosyna nie jest zamiennikiem, bo jej łączenie z kobicystatem jest przeciwwskazane.[2]

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia tamsulosyny nasila jej działanie rozszerzające naczynia, co zwiększa ryzyko niedociśnienia ortostatycznego, zawrotów głowy, omdleń i upadków. U osób o słabej aktywności metabolicznej CYP2D6 tamsulosyny nie podaje się jednocześnie z silnymi inhibitorami CYP3A4.[1]

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i słabym inhibitorem CYP2D6, a tamsulosyna jest metabolizowana przez CYP3A4 i CYP2D6.[2] Silny inhibitor CYP3A4 zwiększa ekspozycję na tamsulosynę – ketokonazol zwiększał AUC tamsulosyny 2,8 raza, a Cmax 2,2 raza.[1] Jednoczesne słabe hamowanie CYP2D6 przez kobicystat może dodatkowo ograniczać drugą drogę eliminacji tamsulosyny.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], tamsulosyna – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], tamsulosyna – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Tamsulosyna: drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze, także w pozycji stojącej
  • zawroty głowy i omdlenia przy wstawaniu
  • ryzyko upadków u osób starszych

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat dołączany do stałej terapii tamsulosynąkolejność włączenia · tamsulosynainne zaleceniePrzy włączaniu schematu z kobicystatem u pacjenta stosującego tamsulosynę ekspozycja na tamsulosynę rośnie w ciągu kilku dni, dlatego w tym okresie kontroluj ciśnienie tętnicze i objawy ortostatyczne.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Omnic Ocas 0,4 0,4 mg, tabletki powlekane o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/omnic-ocas-0-4-100136340/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Omnic Ocas 0,4. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/omnic-ocas-0-4-100136340/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ DrospirenonPołączenie można stosować pod warunkiem monitorowania klinicznego w kierunku hiperkaliemii.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, poproś lekarza o badanie poziomu potasu i nie stosuj bez konsultacji suplementów potasu ani zamienników soli.nieznanybadania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, poproś lekarza o badanie poziomu potasu i nie stosuj bez konsultacji suplementów potasu ani zamienników soli.

Lek wzmacniający leczenie HIV sprawia, że tabletka antykoncepcyjna z drospirenonem dłużej utrzymuje się w organizmie i działa silniej. Może to podnieść poziom potasu we krwi. Antykoncepcja nie traci przez to skuteczności, ale lekarz powinien skontrolować potas w pierwszym miesiącu wspólnego stosowania.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • osłabienie lub drętwienie mięśni
  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • nietypowe zmęczenie
  • mrowienie dłoni lub stóp
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Połączenie można stosować pod warunkiem monitorowania klinicznego w kierunku hiperkaliemii[1]. Warto oznaczyć stężenie potasu w surowicy w pierwszym cyklu wspólnego stosowania, zwłaszcza u pacjentek z zaburzeniami czynności nerek lub przyjmujących inne leki podnoszące potas. Ponieważ kobicystat stosuje się zawsze z inhibitorem proteazy, należy też sprawdzić interakcje tego leku z antykoncepcją, a w razie wątpliwości zalecić dodatkową metodę mechaniczną[2].

Skutek kliniczny

Większe stężenie drospirenonu wzmacnia jego działanie antymineralokortykoidowe i zwiększa ryzyko hiperkaliemii[1]. Ryzyko jest większe przy jednoczesnym stosowaniu leków oszczędzających potas lub antagonistów aldosteronu[2]. Skuteczność antykoncepcyjna drospirenonu nie powinna się zmniejszać, bo jego stężenie rośnie.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A, przez co zmniejsza klirens drospirenonu i zwiększa jego stężenie we krwi. Po podaniu drospirenonu z etynyloestradiolem (3 mg/0,02 mg) razem z darunawirem i kobicystatem AUC drospirenonu wzrosło o 58%, a razem z atazanawirem i kobicystatem o 130%[1]. Silne inhibitory CYP3A4 mogą zwiększać stężenie progestagenów w osoczu, choć kliniczne znaczenie tego zjawiska nie jest dobrze poznane[2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], drospirenon – substrat CYP3A4[4]
  • Drospirenon – inhibitor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Drospirenon: inhibitor CYP2C19[4], inhibitor CYP2C9[4], inhibitor CYP3A4[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • stężenie potasu w surowicy w pierwszym cyklu wspólnego stosowania
  • objawy hiperkaliemii – osłabienie mięśni, kołatanie serca, zaburzenia rytmu
  • czynność nerek u pacjentek z czynnikami ryzyka

Kiedy ocena się zmienia

Drospirenon z etynyloestradiolem (tabletka złożona)postać · drospirenoninne zalecenieW schemacie z darunawirem i kobicystatem AUC etynyloestradiolu zmniejsza się o 30%, dlatego przy antykoncepcji estrogenowej zaleca się alternatywną lub dodatkową metodę antykoncepcji. Monitorowanie w kierunku hiperkaliemii obowiązuje nadal.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Slinda 4 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/slinda-100410232/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Slinda. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/slinda-100410232/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ DutasterydPołączenie można stosować, ale należy obserwować pacjenta pod kątem działań niepożądanych dutasterydu przez wiele miesięcy leczenia skojarzonego.Przyjmuj oba leki tak jak dotąd i powiedz lekarzowi lub farmaceucie, jeśli zauważysz niepokojące objawy, także po kilku miesiącach leczenia.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Przyjmuj oba leki tak jak dotąd i powiedz lekarzowi lub farmaceucie, jeśli zauważysz niepokojące objawy, także po kilku miesiącach leczenia.

Lek wzmacniający leczenie HIV może spowalniać usuwanie dutasterydu z organizmu. Przez to dutasteryd może stopniowo gromadzić się we krwi przez wiele miesięcy. Nie poprawia to działania na prostatę, ale może nasilać działania niepożądane.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • spadek popędu płciowego
  • problemy z erekcją lub wytryskiem
  • bolesność lub powiększenie piersi
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować, ale należy obserwować pacjenta pod kątem działań niepożądanych dutasterydu przez wiele miesięcy leczenia skojarzonego. W razie ich wystąpienia rozważ zmniejszenie częstości podawania dutasterydu.[1] Nie odstawiaj ani nie zmieniaj leczenia przeciwretrowirusowego z powodu tej interakcji.

Skutek kliniczny

Większa ekspozycja na dutasteryd prawdopodobnie nie nasila blokady 5-alfa-reduktazy, ale może zwiększać ryzyko działań niepożądanych dutasterydu.[1] Z powodu wydłużonego okresu półtrwania stan stacjonarny może ustalić się dopiero po ponad 6 miesiącach, więc działania niepożądane mogą pojawić się z opóźnieniem.[1]

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A, a dutasteryd jest eliminowany głównie przez metabolizm z udziałem CYP3A4 i CYP3A5.[2][1] Długotrwałe łączenie dutasterydu z silnymi inhibitorami CYP3A4 może zwiększać jego stężenie w surowicy i wydłużać okres półtrwania.[1] Przy umiarkowanych inhibitorach CYP3A4 (werapamil, diltiazem) obserwowano zwiększenie stężenia dutasterydu około 1,6–1,8 raza, więc przy silnym inhibitorze, jakim jest kobicystat, wzrost może być większy.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], dutasteryd – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Dutasteryd: wrażliwy substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • działania niepożądane dutasterydu ze strony sfery seksualnej (spadek libido, zaburzenia erekcji i wytrysku)
  • tkliwość lub powiększenie piersi
  • tolerancja leczenia w trakcie pierwszych miesięcy skojarzenia i później

Kiedy ocena się zmienia

czas leczenia ≥ 6 miesięcydutasterydryzyko rośniePrzy długotrwałym leczeniu skojarzonym stężenie dutasterydu narasta stopniowo, a stan stacjonarny może ustalić się po ponad 6 miesiącach, dlatego działania niepożądane mogą ujawnić się późno.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Avodart 0,5 mg, kapsułki miękkie. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/avodart-100131733/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Avodart. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/avodart-100131733/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ MirabegronU pacjentów z eGFR 30–89 ml/min/1,73 m2 pc. lub z łagodnymi zaburzeniami czynności wątroby (klasa A wg Childa-Pugha) stosuj mirabegron w dawce 25 mg raz na dobę.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, powiedz lekarzowi o chorobach nerek lub wątroby i mierz regularnie tętno oraz ciśnienie.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, powiedz lekarzowi o chorobach nerek lub wątroby i mierz regularnie tętno oraz ciśnienie.

Lek wzmacniający działanie leków na HIV (kobicystat) spowalnia usuwanie mirabegronu z organizmu, więc jego stężenie we krwi rośnie. Może to przyspieszyć bicie serca lub podnieść ciśnienie. Jeśli masz chore nerki lub wątrobę, lekarz może zmniejszyć dawkę mirabegronu albo zmienić lek na pęcherz.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub wyraźnie szybsze tętno
  • wyższe niż zwykle ciśnienie tętnicze
  • silny ból głowy
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

U pacjentów z eGFR 30–89 ml/min/1,73 m2 pc. lub z łagodnymi zaburzeniami czynności wątroby (klasa A wg Childa-Pugha) stosuj mirabegron w dawce 25 mg raz na dobę.[1] Nie stosuj mirabegronu u pacjentów z eGFR 15–29 ml/min/1,73 m2 pc. lub z umiarkowanymi zaburzeniami czynności wątroby (klasa B wg Childa-Pugha).[1] U pacjentów bez zaburzeń czynności nerek i wątroby dawki nie trzeba zmieniać, ale warto kontrolować tętno i ciśnienie tętnicze.[1]

Skutek kliniczny

Wzrost ekspozycji na mirabegron, który może się wiązać ze zwiększeniem częstości uderzeń serca.[1] U pacjentów z prawidłową czynnością nerek i wątroby wzrost ten nie wymaga zmiany dawki, natomiast przy zaburzeniach czynności nerek lub wątroby ekspozycja może być nadmierna.[1]

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje P-gp, przez co zwiększa stężenie leków metabolizowanych przez CYP3A i transportowanych przez P-gp.[2] Mirabegron jest substratem CYP3A4 i P-gp, a silny inhibitor CYP3A/P-gp (ketokonazol) zwiększał jego AUC 1,8 razy.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], mirabegron – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], mirabegron – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], mirabegron – substrat P-gp[4]
  • Mirabegron – umiarkowany inhibitor CYP2D6[3], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5]
  • Mirabegron – słaby inhibitor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Mirabegron: umiarkowany inhibitor CYP2D6[3], słaby inhibitor CYP3A4[4], słaby inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4], substrat OCT2[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • tętno
  • ciśnienie tętnicze
  • eGFR i parametry czynności wątroby przed doborem dawki mirabegronu

Kiedy ocena się zmienia

eGFR ≤ 89pacjentinne zaleceniePrzy eGFR 30–89 ml/min/1,73 m2 pc. zalecana dawka mirabegronu w skojarzeniu z silnym inhibitorem CYP3A wynosi 25 mg raz na dobę. Ta sama dawka dotyczy łagodnych zaburzeń czynności wątroby (klasa A wg Childa-Pugha).
eGFR ≤ 29pacjentinterakcja nie dotyczyPrzy eGFR 15–29 ml/min/1,73 m2 pc. nie zaleca się stosowania mirabegronu z silnymi inhibitorami CYP3A. To samo dotyczy umiarkowanych zaburzeń czynności wątroby (klasa B wg Childa-Pugha).
dawka ≥ 50 mgmirabegronryzyko rośnieDawka 50 mg mirabegronu przekracza dawkę zalecaną w skojarzeniu z silnym inhibitorem CYP3A u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek lub łagodnymi zaburzeniami czynności wątroby.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Betmiga 25 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/betmiga-100295334/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Betmiga. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/betmiga-100295334/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ RozuwastatynaPołączenie można stosować przy ograniczeniu dawki rozuwastatyny i obserwacji pod kątem miopatii.Przyjmuj rozuwastatynę w dawce ustalonej przez lekarza, nie zwiększaj jej samodzielnie i zgłoś się do lekarza, jeśli pojawią się bóle lub osłabienie mięśni.szybki (godziny)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Przyjmuj rozuwastatynę w dawce ustalonej przez lekarza, nie zwiększaj jej samodzielnie i zgłoś się do lekarza, jeśli pojawią się bóle lub osłabienie mięśni.

Kobicystat, który przyjmujesz razem z lekiem przeciw HIV, zwiększa ilość rozuwastatyny we krwi. Przez to rośnie ryzyko działań niepożądanych ze strony mięśni, takich jak bóle czy osłabienie. Te leki można stosować razem, ale lekarz zwykle ogranicza dawkę rozuwastatyny.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • niewyjaśnione bóle mięśni
  • osłabienie lub tkliwość mięśni
  • ciemny, brunatny mocz
  • skurcze mięśni
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Połączenie można stosować przy ograniczeniu dawki rozuwastatyny i obserwacji pod kątem miopatii. Przy schemacie z atazanawirem i kobicystatem nie przekraczaj 10 mg rozuwastatyny na dobę.[1] Przy schemacie z darunawirem i kobicystatem zacznij od najmniejszej zalecanej dawki rozuwastatyny i zwiększaj ją według odpowiedzi klinicznej.[1] Gdy spodziewany wzrost AUC jest około 2-krotny lub większy, leczenie rozpoczyna się od 5 mg raz na dobę.[2] Dawek 30 i 40 mg nie stosuje się w sytuacjach, w których może dojść do zwiększenia stężenia rozuwastatyny w osoczu.[2][3]

Skutek kliniczny

Większa ekspozycja na rozuwastatynę zwiększa ryzyko działań niepożądanych dotyczących mięśni – bólów mięśni, miopatii, a w skrajnych przypadkach rabdomiolizy.[1][2]

Mechanizm

Kobicystat hamuje transportery OATP1B1, OATP1B3 i BCRP, a rozuwastatyna jest substratem wątrobowego transportera wychwytującego OATP1B1 i transportera wypływu BCRP.[1][2] Zahamowanie tych transporterów zwiększa stężenie rozuwastatyny w osoczu. Rozuwastatyna jest w niewielkim stopniu metabolizowana przez cytochrom P450, więc hamowanie CYP3A przez kobicystat nie ma tu głównego znaczenia.[2] Wielkość interakcji zależy od wzmacnianego inhibitora proteazy – po dawce 10 mg rozuwastatyny z atazanawirem i kobicystatem AUC wzrosło o 242%, a Cmax o 958%, natomiast z darunawirem i kobicystatem AUC wzrosło o 93%, a Cmax o 277%. Stężenie kobicystatu nie zmieniało się.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor BCRP[4], rozuwastatyna – substrat BCRP[5]
  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[5], rozuwastatyna – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[5], rozuwastatyna – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[6]
  • Kobicystat – inhibitor OATP1B1[4], rozuwastatyna – substrat OATP1B1[5]
  • Kobicystat – inhibitor OATP1B3[4], rozuwastatyna – substrat OATP1B3[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[5], silny inhibitor CYP3A4[5], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Rozuwastatyna: substrat BCRP[5], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[6], substrat CYP2C9[6], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[6], substrat OATP1B1[5], substrat OATP1B3[5]

Monitorować

  • objawy ze strony mięśni (ból, osłabienie, tkliwość)
  • aktywność kinazy kreatynowej przy objawach mięśniowych
  • lipidogram po zmianie dawki rozuwastatyny
  • ciemne zabarwienie moczu jako objaw rabdomiolizy

Kiedy ocena się zmienia

dawka ≥ 30 mgrozuwastatynainterakcja nie dotyczyDawki 30 i 40 mg rozuwastatyny są przeciwwskazane w sytuacjach, w których może dojść do zwiększenia stężenia rozuwastatyny w osoczu, a jednoczesne stosowanie kobicystatu jest taką sytuacją.
dawka ≥ 20 mgrozuwastatynaryzyko rośniePrzy schemacie z atazanawirem i kobicystatem nie przekracza się 10 mg rozuwastatyny na dobę, a przy schemacie z darunawirem i kobicystatem dawkę zwiększa się ostrożnie od najmniejszej zalecanej, monitorując pod kątem miopatii.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zaranta 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zaranta-100226250/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Roswera 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/roswera-100253086/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zaranta. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zaranta-100226250/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ TadalafilW zaburzeniach erekcji nie podaje się więcej niż 10 mg tadalafilu w pojedynczej dawce w ciągu 72 godzin u pacjenta przyjmującego kobicystat.Nie przyjmuj więcej niż 10 mg tadalafilu raz na 72 godziny i nie zmieniaj dawki bez rozmowy z lekarzem.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie przyjmuj więcej niż 10 mg tadalafilu raz na 72 godziny i nie zmieniaj dawki bez rozmowy z lekarzem.

Kobicystat, który przyjmujesz w leczeniu zakażenia HIV, spowalnia usuwanie tadalafilu z organizmu. Przez to tadalafil działa silniej i dłużej, a jego działania niepożądane mogą być mocniejsze. Możesz odczuć spadek ciśnienia, zawroty głowy, ból głowy albo mieć zbyt długą erekcję.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zawroty głowy lub omdlenie, zwłaszcza przy wstawaniu
  • erekcja trwająca ponad 4 godziny – zgłoś się pilnie do lekarza
  • nagłe pogorszenie lub utrata wzroku albo słuchu
  • silny ból głowy
  • ból w klatce piersiowej
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

W zaburzeniach erekcji nie podaje się więcej niż 10 mg tadalafilu w pojedynczej dawce w ciągu 72 godzin u pacjenta przyjmującego kobicystat.[1] W tętniczym nadciśnieniu płucnym połączenie stosuje się ostrożnie i rozważa zmniejszenie dawki tadalafilu.[1] Pacjenta należy poinformować o objawach niedociśnienia i przedłużonej erekcji.

Skutek kliniczny

Większa ekspozycja na tadalafil zwiększa częstość i nasilenie działań niepożądanych inhibitorów PDE-5, takich jak niedociśnienie, zawroty głowy, ból głowy, zaczerwienienie twarzy, zaburzenia widzenia i przedłużona erekcja.[1][2]

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A, a tadalafil jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, więc jego stężenie w osoczu rośnie.[1] Kobicystat hamuje też P-glikoproteinę, której udział w dystrybucji tadalafilu nie został poznany.[1][2] Dla porównania ketokonazol 400 mg na dobę zwiększał AUC tadalafilu 20 mg czterokrotnie, a rytonawir 200 mg dwa razy na dobę – dwukrotnie.[2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], tadalafil – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Tadalafil: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze i objawy niedociśnienia ortostatycznego
  • zawroty głowy i omdlenia
  • przedłużona lub bolesna erekcja
  • nagłe zaburzenia widzenia lub słuchu
  • ból głowy i zaczerwienienie twarzy

Kiedy ocena się zmienia

dawka ≤ 10 mg w pojedynczej dawce w ciągu 72 godzin (zaburzenia erekcji)tadalafilryzyko malejePrzy dawce tadalafilu nieprzekraczającej 10 mg na 72 godziny ryzyko działań niepożądanych jest akceptowalne.
odstep ≤ 72 godziny między dawkamitadalafilryzyko rośniePrzyjmowanie tadalafilu częściej niż co 72 godziny, w tym dawkowanie codzienne, przekracza limit przy kobicystacie i grozi kumulacją leku.
Kobicystat włączany u pacjenta leczonego tadalafilem z powodu nadciśnienia płucnegokolejność włączenia · tadalafilinne zaleceniePrzy włączaniu kobicystatu u pacjenta z tętniczym nadciśnieniem płucnym leczonym tadalafilem należy rozważyć zmniejszenie dawki tadalafilu i ściśle kontrolować ciśnienie.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cialis 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cialis-100113853/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ HydroksychlorochinaPołączenie można stosować pod warunkiem monitorowania działań niepożądanych hydroksychlorochiny.Nie przerywaj żadnego z leków na własną rękę, powiedz obu lekarzom, że przyjmujesz te leki razem, i zapytaj, czy potrzebujesz badania EKG.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie przerywaj żadnego z leków na własną rękę, powiedz obu lekarzom, że przyjmujesz te leki razem, i zapytaj, czy potrzebujesz badania EKG.

Kobicystat może spowalniać usuwanie hydroksychlorochiny z organizmu, przez co jej ilość we krwi może stopniowo rosnąć. Może to nasilić jej działania niepożądane, takie jak zaburzenia rytmu serca, nudności, spadki cukru czy problemy ze wzrokiem. Leki można przyjmować razem, ale lekarz powinien wiedzieć o obu i kontrolować twoje samopoczucie.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy albo omdlenie
  • drżenie, poty, nagły głód lub osłabienie (objawy niskiego cukru)
  • niewyraźne widzenie lub zmiany w polu widzenia
  • nasilone nudności, wymioty lub biegunka
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować pod warunkiem monitorowania działań niepożądanych hydroksychlorochiny. Przy jednoczesnym stosowaniu silnych inhibitorów CYP3A4, np. rytonawiru, zaleca się ostrożność i obserwację pacjenta pod kątem działań niepożądanych hydroksychlorochiny.[1] Przed włączeniem leczenia i po kilku tygodniach warto wykonać EKG, zwłaszcza u pacjentów z czynnikami ryzyka wydłużenia QT, z zaburzeniami elektrolitowymi lub przyjmujących inne leki wydłużające QT.[1] Należy przestrzegać standardowych kontroli okulistycznych w czasie leczenia hydroksychlorochiną.

Skutek kliniczny

Możliwe nasilenie działań niepożądanych hydroksychlorochiny zależnych od stężenia. Należą do nich wydłużenie odstępu QT z ryzykiem arytmii komorowych, dolegliwości żołądkowo-jelitowe, hipoglikemia oraz w dłuższej perspektywie działanie toksyczne na siatkówkę. Ze względu na bardzo długi okres półtrwania hydroksychlorochiny skutek narasta stopniowo przez wiele tygodni.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i słabym inhibitorem CYP2D6.[2] Hydroksychlorochina jest metabolizowana głównie przez CYP2C8, CYP3A4 i CYP2D6, bez dominującego udziału pojedynczego enzymu.[1] Zahamowanie dwóch z trzech szlaków może zwiększyć ekspozycję na hydroksychlorochinę. Ponieważ szlak CYP2C8 pozostaje nienaruszony, przyrost ekspozycji powinien być umiarkowany. Jego wielkości nie zbadano in vivo.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], hydroksychlorochina – substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], hydroksychlorochina – substrat CYP3A4[4]
  • Hydroksychlorochina – słaby inhibitor CYP2D6[4], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5]
  • Hydroksychlorochina – inhibitor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Hydroksychlorochina: słaby inhibitor CYP2D6[4], inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[4], inhibitor MATE2-K[4], inhibitor OCT2[4], inhibitor P-gp[4], substrat CYP2C8[4], substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • EKG (odstęp QTc) na początku i po kilku tygodniach skojarzenia
  • stężenie potasu i magnezu
  • glikemia, zwłaszcza u chorych na cukrzycę
  • objawy żołądkowo-jelitowe i zaburzenia widzenia
  • badania okulistyczne zgodnie ze standardem leczenia hydroksychlorochiną

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxychloroquine sulfate Accord 200 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/hydroxychloroquine-sulfate-accord-100420443/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Hydroxychloroquine sulfate Accord. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/hydroxychloroquine-sulfate-accord-100420443/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ AliskirenUnikaj łączenia aliskirenu z kobicystatem i rozważ zamianę aliskirenu na lek przeciwnadciśnieniowy, który nie zależy od glikoproteiny P.Nie odstawiaj żadnego leku na własną rękę, ale jak najszybciej powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba leki, żeby mógł zmienić lek na nadciśnienie albo zlecić badania ciśnienia, potasu i nerek.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj żadnego leku na własną rękę, ale jak najszybciej powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba leki, żeby mógł zmienić lek na nadciśnienie albo zlecić badania ciśnienia, potasu i nerek.

Lek wzmacniający leczenie HIV może zwiększyć ilość aliskirenu we krwi. Wtedy ciśnienie może spaść za bardzo, może wzrosnąć poziom potasu, a nerki mogą pracować gorzej. Lekarz zwykle wybiera w takiej sytuacji inny lek na nadciśnienie.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zawroty głowy lub omdlenie, zwłaszcza przy wstawaniu
  • bardzo niskie wyniki pomiaru ciśnienia
  • osłabienie mięśni, kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • wyraźnie mniej oddawanego moczu
  • obrzęk twarzy, warg, języka lub gardła – wezwij pomoc natychmiast
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Unikaj łączenia aliskirenu z kobicystatem i rozważ zamianę aliskirenu na lek przeciwnadciśnieniowy, który nie zależy od glikoproteiny P. Aliskirenu nie łączy się z silnymi inhibitorami glikoproteiny P, a przy umiarkowanych inhibitorach wymagana jest ostrożność.[1] Jeśli połączenie jest konieczne, stosuj najmniejszą skuteczną dawkę aliskirenu i kontroluj ciśnienie tętnicze, stężenie potasu oraz kreatyninę na początku leczenia skojarzonego i po każdej zmianie dawki.

Skutek kliniczny

Wzrost ekspozycji na aliskiren może nasilić jego działanie i działania niepożądane – niedociśnienie, hiperkaliemię i pogorszenie czynności nerek. Siła hamowania glikoproteiny P przez kobicystat w odniesieniu do aliskirenu nie została zbadana, dlatego nie można wykluczyć wzrostu ekspozycji porównywalnego z silnymi inhibitorami, z którymi aliskirenu się nie łączy.[1]

Mechanizm

Kobicystat hamuje glikoproteinę P i może zwiększać stężenie w osoczu leków, które są jej substratami.[2] Glikoproteina P jest głównym białkiem transportowym odpowiedzialnym za ograniczanie wchłaniania aliskirenu w jelitach i za jego wydalanie z żółcią.[1] Umiarkowane inhibitory glikoproteiny P, takie jak ketokonazol i werapamil, zwiększały AUC aliskirenu o 76% i 97%, a bardzo silne inhibitory, takie jak itrakonazol i cyklosporyna, zwiększały je około 5–6,5-krotnie.[1] Inhibitory glikoproteiny P mogą też zwiększać stężenie aliskirenu w tkankach bardziej niż w osoczu.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], aliskiren – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], aliskiren – wrażliwy substrat P-gp[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Aliskiren: drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4], wrażliwy substrat P-gp[4]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze, w tym objawy niedociśnienia ortostatycznego
  • stężenie potasu w surowicy
  • kreatynina i eGFR
  • obrzęk naczynioruchowy

Bezpieczniejsze alternatywy

kandesartantelmisartanramiprylperindopryl

Kiedy ocena się zmienia

dawka ≥ 300 mg/dobęaliskirenryzyko rośniePrzy dawce 300 mg wzrost ekspozycji wywołany inhibitorem glikoproteiny P może przekroczyć zakres ekspozycji po 600 mg, który był dobrze tolerowany w badaniach klinicznych.
eGFR ≤ 60pacjentryzyko rośnieObniżony eGFR zwiększa ryzyko hiperkaliemii i dalszego pogorszenia czynności nerek przy zwiększonej ekspozycji na aliskiren.
wiek ≥ 65 latpacjentryzyko rośnieU osób starszych wzrasta ryzyko niedociśnienia ortostatycznego, upadków i pogorszenia czynności nerek.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Rasilez 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/rasilez-100147757/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Rasilez. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/rasilez-100147757/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ AmlodypinaPołączenie można stosować pod warunkiem monitorowania klinicznego działania terapeutycznego i działań niepożądanych amlodypiny.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, mierz regularnie ciśnienie i zgłoś lekarzowi lub farmaceucie zawroty głowy, omdlenia albo obrzęki nóg.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, mierz regularnie ciśnienie i zgłoś lekarzowi lub farmaceucie zawroty głowy, omdlenia albo obrzęki nóg.

Kobicystat sprawia, że amlodypina wolniej znika z organizmu i działa silniej. Ciśnienie może wtedy spaść za bardzo, mogą też pojawić się zawroty głowy, obrzęki kostek albo szybsze bicie serca. Te leki można przyjmować razem, ale lekarz powinien kontrolować twoje ciśnienie i w razie potrzeby zmniejszyć dawkę amlodypiny.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zawroty głowy, zwłaszcza przy wstawaniu
  • omdlenie lub uczucie słabości
  • bardzo niskie ciśnienie w pomiarze domowym
  • obrzęki kostek i stóp
  • kołatanie lub szybkie bicie serca
  • zaczerwienienie twarzy i ból głowy
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować pod warunkiem monitorowania klinicznego działania terapeutycznego i działań niepożądanych amlodypiny[1]. W razie nadmiernego spadku ciśnienia lub nasilonych obrzęków należy rozważyć zmniejszenie dawki amlodypiny, zwłaszcza u osób starszych[2]. Przy włączaniu kobicystatu u pacjenta na stałej dawce amlodypiny warto rozważyć rozpoczęcie od niższej dawki amlodypiny lub częstszą kontrolę ciśnienia w pierwszych tygodniach.

Skutek kliniczny

Zwiększone stężenie amlodypiny może nasilać jej działanie hipotensyjne i działania niepożądane zależne od dawki, takie jak niedociśnienie, zawroty głowy, obrzęki obwodowe, zaczerwienienie twarzy i odruchowa tachykardia[1]. Znaczenie kliniczne może być większe u pacjentów w podeszłym wieku[2].

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, a amlodypina jest metabolizowana głównie przez CYP3A4. Zahamowanie tego szlaku zmniejsza klirens amlodypiny i zwiększa jej stężenie w osoczu[1]. Silne i umiarkowanie silne inhibitory CYP3A4, w tym inhibitory proteazy, mogą znacznie zwiększać wpływ amlodypiny na organizm[2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], amlodypina – substrat CYP3A4[4]
  • Amlodypina – słaby inhibitor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Amlodypina: słaby inhibitor CYP3A4[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze (także w pozycji stojącej)
  • częstość akcji serca
  • obrzęki obwodowe
  • zawroty głowy i objawy hipotonii ortostatycznej

Kiedy ocena się zmienia

Podeszły wiekwiek · pacjentryzyko rośnieU pacjentów w podeszłym wieku skutki zwiększenia stężenia amlodypiny mogą być bardziej widoczne, dlatego potrzebna jest ściślejsza kontrola kliniczna i dostosowanie dawki.
Włączenie kobicystatu u pacjenta na stałej dawce amlodypinykolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo dołączeniu kobicystatu do ustalonej dawki amlodypiny ekspozycja na amlodypinę narasta stopniowo, dlatego kontrolę ciśnienia należy zintensyfikować w pierwszych tygodniach i w razie potrzeby zmniejszyć dawkę amlodypiny.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cardilopin 2,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cardilopin-100105032/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cardilopin. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/cardilopin-100105032/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ DoksazosynaPołączenie jest dopuszczalne, ale wymaga ostrożności i kontroli ciśnienia tętniczego.Wstawaj powoli, mierz ciśnienie i powiedz lekarzowi, jeśli masz zawroty głowy lub omdlenia, ale nie odstawiaj żadnego leku na własną rękę.nieznanyteoretyczne

Niekorzystna interakcja

Wstawaj powoli, mierz ciśnienie i powiedz lekarzowi, jeśli masz zawroty głowy lub omdlenia, ale nie odstawiaj żadnego leku na własną rękę.

Lek zawierający kobicystat może zwiększyć ilość doksazosyny w organizmie. Przez to ciśnienie może spaść bardziej niż zwykle, zwłaszcza gdy szybko wstajesz. Możesz wtedy odczuwać zawroty głowy, osłabienie, a nawet zemdleć. Te leki można przyjmować razem, ale lekarz powinien wiedzieć o obu i kontrolować twoje ciśnienie.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zawroty głowy po wstaniu
  • omdlenie lub uczucie zbliżającego się omdlenia
  • silne osłabienie
  • kołatanie serca
  • upadek
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie jest dopuszczalne, ale wymaga ostrożności i kontroli ciśnienia tętniczego. Przy włączaniu doksazosyny u pacjenta przyjmującego kobicystat zacznij od najmniejszej dawki i zwiększaj ją powoli. Gdy kobicystat dołącza się do stosowanej już doksazosyny, w pierwszych dniach kontroluj ciśnienie, w tym w pozycji stojącej. Przy objawowym niedociśnieniu rozważ zmniejszenie dawki doksazosyny[1]. Zachowaj szczególną ostrożność, gdy pacjent przyjmuje też inne leki obniżające ciśnienie, azotany lub inhibitory PDE-5, bo nasilają one działanie hipotensyjne doksazosyny[1].

Skutek kliniczny

Większa ekspozycja na doksazosynę może nasilić jej działanie hipotensyjne. Grozi to niedociśnieniem, zwłaszcza ortostatycznym, z zawrotami głowy, omdleniami i ryzykiem upadków. Niedociśnienie tętnicze i niedociśnienie ortostatyczne w wywiadzie są przeciwwskazaniami do stosowania doksazosyny[1]. Leki z tej samej grupy, których klirens w dużym stopniu zależy od CYP3A, nie mogą być podawane z kobicystatem. Dotyczy to alfuzosyny[2]. Doksazosyna nie jest objęta tym przeciwwskazaniem.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A i może zwiększać stężenie doksazosyny w osoczu. Doksazosyna jest substratem CYP3A4, a jej łączenie z silnymi inhibitorami tego enzymu, w tym rytonawirem, wymaga ostrożności[1]. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, a podczas równoczesnego stosowania zwiększa stężenie leków metabolizowanych przez ten enzym[2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], doksazosyna – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], doksazosyna – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Doksazosyna: drugorzędny szlak substrat CYP2C9[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], wrażliwy substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze w pozycji leżącej i stojącej
  • objawy niedociśnienia ortostatycznego (zawroty głowy, omdlenia)
  • częstość akcji serca
  • upadki u osób starszych

Kiedy ocena się zmienia

Doksazosyna włączana u pacjenta przyjmującego kobicystatkolejność włączenia · doksazosynainne zalecenieRozpocznij leczenie od najmniejszej dawki doksazosyny i zwiększaj ją powoli, kontrolując ciśnienie w pozycji stojącej. Doksazosyna jest substratem CYP3A4.
Kobicystat dołączany do stosowanej doksazosynykolejność włączenia · kobicystatinne zalecenieW pierwszych dniach po włączeniu kobicystatu kontroluj ciśnienie tętnicze. Przy objawowym niedociśnieniu rozważ zmniejszenie dawki doksazosyny.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zoxon 1 1 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zoxon-1-100104624/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zoxon 1. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zoxon-1-100104624/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ FlekainidPołączenie wymaga ostrożności i monitorowania klinicznego.Powiedz kardiologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki, zgłoś się na zalecone badanie EKG i nie zmieniaj dawek na własną rękę.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz kardiologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki, zgłoś się na zalecone badanie EKG i nie zmieniaj dawek na własną rękę.

Kobicystat może zwiększać ilość flekainidu w organizmie. Za duża ilość flekainidu może zaburzać rytm serca, czasem groźnie. Te leki można stosować razem, ale lekarz powinien kontrolować twoje serce, zwłaszcza na początku wspólnego stosowania.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • bardzo wolne lub bardzo szybkie tętno
  • zawroty głowy lub omdlenie
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
  • zaburzenia widzenia
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie wymaga ostrożności i monitorowania klinicznego[1]. Przy dołączaniu kobicystatu do leczenia flekainidem kontroluj EKG (odstęp PR, szerokość QRS) i tętno na początku leczenia i po kilku dniach, a gdy dostępne jest oznaczanie stężenia flekainidu w osoczu, wykorzystaj je do oceny potrzeby zmniejszenia dawki. Przed rozpoczęciem leczenia wyrównaj zaburzenia elektrolitowe, szczególnie hipokaliemię[2]. Przy narastaniu poszerzenia QRS lub objawach toksyczności zmniejsz dawkę flekainidu albo rozważ zmianę leczenia w porozumieniu z kardiologiem i lekarzem prowadzącym leczenie przeciwretrowirusowe.

Skutek kliniczny

Zwiększenie stężenia flekainidu może prowadzić do zagrażających życiu, a nawet prowadzących do zgonu zdarzeń niepożądanych, przede wszystkim arytmii komorowych i zaburzeń przewodzenia[2]. Wielkość interakcji nie została określona w badaniach, ponieważ hamowanie CYP2D6 przez kobicystat jest słabe, a jej znaczenie kliniczne zależy od dawki flekainidu, czynności nerek i stanu serca pacjenta.

Mechanizm

Kobicystat jest słabym inhibitorem CYP2D6 i silnym inhibitorem CYP3A, przez co może zwiększać stężenie leków metabolizowanych przez CYP2D6[1]. Flekainid jest metabolizowany w dużym stopniu przez CYP2D6, a leki hamujące ten izoenzym zwiększają jego stężenie w osoczu[2]. Przy równoczesnym podawaniu z kobicystatem może więc wystąpić zwiększenie stężenia flekainidu[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], flekainid – substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Flekainid: substrat CYP2D6[4]

Monitorować

  • EKG – odstęp PR i szerokość zespołu QRS
  • częstość i miarowość rytmu serca
  • stężenie flekainidu w osoczu, jeśli dostępne
  • stężenie potasu i innych elektrolitów
  • czynność nerek
  • objawy kołatania serca, zawrotów głowy, omdleń

Kiedy ocena się zmienia

Zaburzenia czynności nerekeGFR · pacjentryzyko rośnieZaburzenia czynności nerek zmniejszają klirens flekainidu i dodatkowo zwiększają jego stężenie. U takich pacjentów ryzyko toksyczności przy dołączeniu kobicystatu jest większe i kontrola stężenia flekainidu oraz EKG jest szczególnie ważna.
Kobicystat dołączany do ustalonego leczenia flekainidemkolejność włączenia · kobicystatinne zalecenieNajwiększe ryzyko dotyczy dołączenia kobicystatu u pacjenta ze stabilną dawką flekainidu. Wykonaj EKG przed włączeniem i po kilku dniach wspólnego stosowania oraz rozważ zmniejszenie dawki flekainidu. Przy zamianie rytonawiru na kobicystat zachowaj ostrożność przez pierwsze dwa tygodnie, jeśli dawka flekainidu była dostosowywana w trakcie stosowania rytonawiru.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Flecainide acetate Holsten 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/flecainide-acetate-holsten-100425222/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Flecainide acetate Holsten. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/flecainide-acetate-holsten-100425222/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ MeksyletynaPołączenie można stosować pod kontrolą kliniczną i z monitorowaniem EKG.Powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba leki, zgłoś się na zalecone EKG i nie zmieniaj sam dawek.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba leki, zgłoś się na zalecone EKG i nie zmieniaj sam dawek.

Kobicystat może spowolnić usuwanie meksyletyny z organizmu, przez co jej ilość we krwi może wzrosnąć. Zwiększa to ryzyko działań niepożądanych meksyletyny, także ze strony serca. Leki można przyjmować razem, ale lekarz powinien to kontrolować, na przykład badaniem EKG.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy lub omdlenie
  • drżenie rąk
  • niewyraźne lub podwójne widzenie
  • nudności lub wymioty
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować pod kontrolą kliniczną i z monitorowaniem EKG. Po dołączeniu kobicystatu do meksyletyny należy obserwować pacjenta, a w razie objawów toksyczności rozważyć zmniejszenie dawki meksyletyny[1][2]. Podczas leczenia inhibitorem CYP2D6 oraz po jego odstawieniu wskazane jest monitorowanie stanu klinicznego i EKG oraz ewentualne dostosowanie dawki meksyletyny[2].

Skutek kliniczny

Wyższe stężenie meksyletyny zwiększa ryzyko jej działań niepożądanych, w tym zaburzeń przewodzenia w sercu i zaburzeń rytmu oraz objawów ze strony układu nerwowego i przewodu pokarmowego. Wielkość wzrostu ekspozycji nie została zbadana.

Mechanizm

Kobicystat słabo hamuje CYP2D6, który jest jednym z głównych szlaków metabolizmu meksyletyny, więc stężenie meksyletyny w osoczu może wzrosnąć. Kobicystat jest słabym inhibitorem CYP2D6 i może zwiększać stężenia leków metabolizowanych przez ten enzym[1]. Hamowanie CYP2D6 zwiększa ekspozycję na meksyletynę i ryzyko jej działań niepożądanych[2]. Kobicystat nie hamuje CYP1A2, drugiego ważnego szlaku przemian meksyletyny, dlatego wzrost stężenia powinien być mniejszy niż przy silnych inhibitorach CYP2D6 lub CYP1A2[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], meksyletyna – wrażliwy substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Meksyletyna: umiarkowany inhibitor CYP1A2[3], inhibitor OCT2[4], substrat CYP1A2[4], wrażliwy substrat CYP2D6[4]

Monitorować

  • EKG przed dołączeniem kobicystatu i po jego dołączeniu (odstęp PR, szerokość QRS, rytm)
  • częstość rytmu serca
  • objawy toksyczności meksyletyny: zawroty głowy, drżenie, zaburzenia widzenia, nudności, kołatanie serca
  • EKG i odpowiedź kliniczna po odstawieniu kobicystatu (możliwy spadek stężenia meksyletyny)

Kiedy ocena się zmienia

Zamiana rytonawiru na kobicystatkolejność włączenia · kobicystatryzyko rośnieKobicystat, w odróżnieniu od rytonawiru, nie indukuje CYP1A2. Jeśli dawka meksyletyny była zwiększana podczas leczenia rytonawirem, po zamianie na kobicystat jej stężenie może wyraźnie wzrosnąć. Przez pierwsze dwa tygodnie po zamianie należy zachować szczególną ostrożność.
Odstawienie kobicystatu u pacjenta leczonego meksyletynąkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu inhibitora CYP2D6 stężenie meksyletyny może się zmniejszyć, dlatego wskazane jest monitorowanie stanu klinicznego i EKG oraz ewentualne dostosowanie dawki meksyletyny.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Namuscla 167 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/namuscla-100416476/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Namuscla. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/namuscla-100416476/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ PitawastatynaPitawastatynę z kobicystatem łącz ostrożnie, stosując najmniejszą skuteczną dawkę statyny i monitorując pacjenta pod kątem objawów mięśniowych.Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, i od razu zgłoś mu każdy niewyjaśniony ból, tkliwość lub osłabienie mięśni.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, i od razu zgłoś mu każdy niewyjaśniony ból, tkliwość lub osłabienie mięśni.

Kobicystat, lek wzmacniający działanie leków na HIV, może zwiększać ilość pitawastatyny we krwi. Większa ilość statyny może łatwiej wywołać bóle i osłabienie mięśni, a bardzo rzadko poważne uszkodzenie mięśni. Leki można stosować razem, ale lekarz powinien o tym wiedzieć i obserwować, jak się czujesz.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • ból, tkliwość lub kurcze mięśni bez wyraźnej przyczyny
  • osłabienie mięśni
  • ciemny, brązowy mocz
  • gorączka lub złe samopoczucie razem z bólami mięśni
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Pitawastatynę z kobicystatem łącz ostrożnie, stosując najmniejszą skuteczną dawkę statyny i monitorując pacjenta pod kątem objawów mięśniowych[1]. U pacjenta zgłaszającego bóle, tkliwość lub osłabienie mięśni oznacz kinazę kreatynową[2]. Unikaj dokładania innych czynników ryzyka miopatii, takich jak fibraty czy niacyna, a przy konieczności ogólnoustrojowego kwasu fusydowego przerwij pitawastatynę na czas jego stosowania[3].

Skutek kliniczny

Zwiększone stężenie pitawastatyny może podnosić ryzyko działań niepożądanych zależnych od dawki statyny – bólów mięśni, miopatii, a rzadko rabdomiolizy[2]. Nie przeprowadzono badań interakcji, a oczekuje się wzrostu stężenia pitawastatyny podczas podawania z atazanawirem lub darunawirem wzmacnianymi kobicystatem[1].

Mechanizm

Kobicystat hamuje transportery OATP1B1 i OATP1B3, BCRP oraz P-gp, co może zwiększać stężenie leków będących substratami tych nośników[1]. Pitawastatyna jest aktywnie wychwytywana do hepatocytów przez transportery wątrobowe, w tym OATP[3]. Zahamowanie tego wychwytu zmniejsza klirens wątrobowy pitawastatyny i podnosi jej stężenie w osoczu. Hamowanie CYP3A przez kobicystat ma tu mniejsze znaczenie, bo inhibitory CYP3A4, takie jak itrakonazol, nie zmieniały w istotny klinicznie sposób stężenia pitawastatyny[3].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor OATP1B1[4], pitawastatyna – substrat OATP1B1[5]
  • Kobicystat – inhibitor OATP1B3[4], pitawastatyna – substrat OATP1B3[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[5], silny inhibitor CYP3A4[5], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Pitawastatyna: drugorzędny szlak substrat CYP2C8[6], drugorzędny szlak substrat CYP2C9[6], substrat OATP1B1[5], substrat OATP1B3[5], substrat UGT2B7[6]

Monitorować

  • objawy mięśniowe (ból, tkliwość, osłabienie)
  • kinaza kreatynowa przy objawach mięśniowych
  • aminotransferazy według zasad leczenia statyną

Kiedy ocena się zmienia

Pitawastatyna włączana u pacjenta już przyjmującego kobicystatkolejność włączenia · pitawastatynainne zaleceniePrzy włączaniu pitawastatyny do leczenia z kobicystatem rozpocznij od najmniejszej dawki i zwiększaj ją stopniowo według odpowiedzi i tolerancji, obserwując objawy mięśniowe.
Zamiana rytonawiru na kobicystat u pacjenta leczonego pitawastatynąkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo zamianie rytonawiru na kobicystat zachowaj szczególną ostrożność w pierwszych dwóch tygodniach, zwłaszcza jeśli dawkę pitawastatyny dostosowywano podczas stosowania rytonawiru.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Pitamet 2 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/pitamet-100424725/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Livazo 1 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/livazo-100249908/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Livazo. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/livazo-100249908/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ PropafenonPołączenie wymaga ostrożności i monitorowania klinicznego, a dawkę propafenonu należy dostosować do odpowiedzi i zapisu EKG.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, powiedz lekarzowi, że bierzesz oba, i zrób zlecone badanie EKG.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, powiedz lekarzowi, że bierzesz oba, i zrób zlecone badanie EKG.

Kobicystat spowalnia usuwanie propafenonu z organizmu, przez co jego ilość we krwi może wzrosnąć. Za dużo propafenonu może zbyt mocno zwolnić serce, zaburzyć jego rytm albo obniżyć ciśnienie. Te leki można stosować razem, ale lekarz powinien częściej kontrolować twoje serce i czasem zmniejszyć dawkę propafenonu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • bardzo wolne tętno
  • zawroty głowy lub omdlenie
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
  • zaburzenia widzenia
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie wymaga ostrożności i monitorowania klinicznego, a dawkę propafenonu należy dostosować do odpowiedzi i zapisu EKG.[1][2] Przy dołączaniu kobicystatu do leczenia propafenonem wykonaj EKG wyjściowe i kontrolne w pierwszych dniach leczenia skojarzonego, a przy poszerzeniu QRS, nowym bloku lub bradykardii zmniejsz dawkę propafenonu albo rozważ lek przeciwarytmiczny niezależny od CYP3A. Rytonawiru jako alternatywnego wzmacniacza nie stosuje się z propafenonem, ponieważ to połączenie jest przeciwwskazane.[2]

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia propafenonu może nasilić jego działanie na serce – zwolnienie rytmu, poszerzenie zespołu QRS, bloki przewodzenia, spadek ciśnienia i działanie proarytmiczne. Mogą też nasilić się objawy ze strony układu nerwowego, takie jak zawroty głowy i zaburzenia widzenia. Dla tego połączenia nie przeprowadzono badań interakcji, a stężenie propafenonu może wzrosnąć.[1]

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A i słabo hamuje CYP2D6, a propafenon jest metabolizowany głównie przez CYP2D6, CYP3A4 i CYP1A2. Zahamowanie dwóch z trzech dróg przemiany zwiększa stężenie propafenonu w osoczu.[1][2] Znaczenie szlaku CYP3A4 rośnie u osób z małą aktywnością CYP2D6, u których kobicystat może zablokować główną pozostałą drogę eliminacji propafenonu.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], propafenon – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[3]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], propafenon – substrat CYP3A4[4]
  • Propafenon – inhibitor CYP2D6[4], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Propafenon: inhibitor CYP2D6[4], inhibitor P-gp[3], substrat CYP1A2[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • EKG – szerokość QRS, odstęp PR, odstęp QT
  • częstość akcji serca
  • ciśnienie tętnicze
  • objawy arytmii i omdlenia
  • objawy ze strony układu nerwowego – zawroty głowy, zaburzenia widzenia

Bezpieczniejsze alternatywy

sotalol

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat dołączany do stałej dawki propafenonukolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePrzy dołączaniu kobicystatu do ustabilizowanego leczenia propafenonem stężenie propafenonu może wzrosnąć w ciągu kilku dni. Wykonaj EKG przed włączeniem i kontrolnie w pierwszych dniach, a przy poszerzeniu QRS lub bradykardii zmniejsz dawkę propafenonu.
Propafenon włączany u osoby leczonej kobicystatemkolejność włączenia · propafenoninne zaleceniePrzy włączaniu propafenonu u pacjenta już leczonego kobicystatem zacznij od małej dawki i zwiększaj ją ostrożnie pod kontrolą EKG, ponieważ mniejsze dawki mogą wystarczyć do uzyskania efektu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tonicard 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tonicard-100363320/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tonicard. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tonicard-100363320/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ CylostazolU pacjenta przyjmującego kobicystat dawka cylostazolu powinna wynosić 50 mg dwa razy na dobę.Upewnij się u lekarza lub farmaceuty, że twoja dawka cylostazolu jest dostosowana do leczenia HIV, i nie zmieniaj jej samodzielnie.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Upewnij się u lekarza lub farmaceuty, że twoja dawka cylostazolu jest dostosowana do leczenia HIV, i nie zmieniaj jej samodzielnie.

Lek wzmacniający leczenie HIV zwiększa ilość cylostazolu w organizmie. Przez to cylostazol może działać silniej i częściej powodować ból głowy, kołatanie serca lub biegunkę. Te leki można przyjmować razem, ale zwykle potrzebna jest mniejsza dawka cylostazolu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silny lub uporczywy ból głowy
  • kołatanie serca lub szybkie bicie serca
  • zawroty głowy
  • biegunka
  • nietypowe siniaki lub krwawienia
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

U pacjenta przyjmującego kobicystat dawka cylostazolu powinna wynosić 50 mg dwa razy na dobę.[1] Jeśli pacjent przyjmował 100 mg dwa razy na dobę, przed włączeniem kobicystatu lub w chwili jego włączenia należy zmniejszyć dawkę cylostazolu i obserwować tolerancję w pierwszych tygodniach.

Skutek kliniczny

Zwiększona ekspozycja na cylostazol nasila jego działania niepożądane, zwłaszcza ból głowy, kołatanie serca, tachykardię, biegunkę i zawroty głowy. Przy jednoczesnym stosowaniu innych leków przeciwpłytkowych lub przeciwzakrzepowych może rosnąć ryzyko krwawień.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i zwiększa stężenie w osoczu leków metabolizowanych przez ten izoenzym.[2] Cylostazol jest w znacznym stopniu metabolizowany przez CYP3A4 i CYP2C19, a CYP3A4 odpowiada głównie za powstawanie aktywnego dehydrometabolitu.[1] Silny inhibitor CYP3A4 (ketokonazol) zwiększał AUC cylostazolu o 117%, zmniejszał AUC dehydrometabolitu o 15% i zwiększał AUC 4’-trans-hydroksymetabolitu o 87%, a całkowita aktywność farmakologiczna rosła o 35%.[1] Podobnego efektu należy oczekiwać przy kobicystacie.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], cylostazol – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Cylostazol – słaby inhibitor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Cylostazol: słaby inhibitor CYP3A4[3], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[4], substrat CYP2C19[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • ból głowy, zawroty głowy
  • częstość akcji serca i kołatanie serca
  • biegunka
  • objawy krwawienia, zwłaszcza przy innych lekach przeciwpłytkowych lub przeciwzakrzepowych

Kiedy ocena się zmienia

dawka ≥ 100 mg dwa razy na dobęcylostazolryzyko rośnieDawka cylostazolu 100 mg dwa razy na dobę jest zbyt wysoka przy jednoczesnym stosowaniu silnego inhibitora CYP3A4 i wymaga zmniejszenia do 50 mg dwa razy na dobę.
Odstawienie kobicystatukolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu ekspozycja na cylostazol spada, dlatego lekarz może ponownie ocenić dawkę cylostazolu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cilozek 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cilozek-100312759/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cilozek. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/cilozek-100312759/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ WarfarynaPołączenie można stosować pod warunkiem częstszej kontroli INR.Powiedz lekarzowi, który prowadzi leczenie warfaryną, że zaczynasz lub kończysz brać kobicystat, i częściej rób badanie INR, zwłaszcza w pierwszych tygodniach.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi, który prowadzi leczenie warfaryną, że zaczynasz lub kończysz brać kobicystat, i częściej rób badanie INR, zwłaszcza w pierwszych tygodniach.

Kobicystat może zmieniać ilość warfaryny we krwi. Przez to wynik INR może wzrosnąć albo spaść. Zbyt wysoki INR zwiększa ryzyko krwawienia, a zbyt niski osłabia ochronę przed zakrzepami. Te leki można brać razem, ale trzeba częściej sprawdzać INR.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • krwawienie z nosa lub dziąseł, które trudno zatrzymać
  • siniaki bez wyraźnej przyczyny
  • czerwony lub brunatny mocz
  • czarne, smoliste stolce
  • wymioty z krwią lub treścią przypominającą fusy od kawy
  • silny ból głowy lub nagłe zaburzenia widzenia
  • obrzęk i ból łydki lub nagła duszność
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować pod warunkiem częstszej kontroli INR[1]. Oznacz INR przed włączeniem kobicystatu, a potem często w pierwszych tygodniach skojarzenia, aż do ustabilizowania wyników[2]. W razie potrzeby zmodyfikuj dawkę warfaryny zgodnie z wynikami INR[2]. Podobną kontrolę zaplanuj po odstawieniu kobicystatu, bo ustąpienie hamowania metabolizmu może obniżyć INR[2].

Skutek kliniczny

Stężenie warfaryny i INR mogą się zmienić po włączeniu kobicystatu[1]. Wzrost INR zwiększa ryzyko krwawienia, a jego spadek grozi utratą skuteczności przeciwzakrzepowej[2]. Warfaryna ma wąski zakres terapeutyczny, więc nawet umiarkowana zmiana stężenia może mieć znaczenie kliniczne[2].

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A[1]. R-warfaryna jest metabolizowana głównie przez CYP1A2 i CYP3A4, a S-warfaryna głównie przez CYP2C9[2]. Zahamowanie CYP3A4 może więc zwiększać stężenie R-warfaryny i wartość INR[2]. Kobicystat nie hamuje i nie indukuje CYP2C9, więc metabolizm silniej działającej S-warfaryny nie powinien się zmieniać bezpośrednio[1]. Nie przeprowadzono badań interakcji tej pary, dlatego kierunek i wielkość zmiany stężenia warfaryny nie są dokładnie znane[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], warfaryna – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Warfaryna: substrat CYP1A2[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2C9[3], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • INR przed włączeniem kobicystatu i często w pierwszych tygodniach skojarzenia
  • INR po zmianie środka wzmacniającego z rytonawiru na kobicystat
  • INR po odstawieniu kobicystatu
  • objawy krwawienia
  • objawy zakrzepicy przy spadku INR

Kiedy ocena się zmienia

Zamiana rytonawiru na kobicystatkolejność włączenia · kobicystatryzyko rośnieRytonawir indukuje CYP2C9, a kobicystat nie. Jeśli dawkę warfaryny zwiększano podczas leczenia rytonawirem, po zamianie na kobicystat INR może wzrosnąć, dlatego w pierwszych dwóch tygodniach należy zachować szczególną ostrożność i częściej kontrolować INR.
Odstawienie kobicystatukolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo zakończeniu stosowania inhibitora metabolizmu stężenie warfaryny może się zmniejszyć z ryzykiem wartości subterapeutycznych, dlatego po odstawieniu kobicystatu należy ponownie częściej kontrolować INR.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Warfin 3 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/warfin-100164313/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Warfin. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/warfin-100164313/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ PaklitakselPaklitaksel z kobicystatem łączy się ostrożnie i przy ścisłym monitorowaniu toksyczności.Powiedz onkologowi, że przyjmujesz kobicystat, nie przerywaj samodzielnie leków na HIV i wykonuj zlecone badania krwi przed każdym cyklem chemioterapii.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz onkologowi, że przyjmujesz kobicystat, nie przerywaj samodzielnie leków na HIV i wykonuj zlecone badania krwi przed każdym cyklem chemioterapii.

Kobicystat spowalnia usuwanie z organizmu wielu leków, także paklitakselu stosowanego w chemioterapii. Paklitaksel może wtedy działać silniej i częściej powodować działania niepożądane, takie jak spadek odporności czy drętwienie dłoni i stóp. Leki można stosować razem, ale lekarze powinni o tym wiedzieć i częściej sprawdzać twoje wyniki badań.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka, dreszcze lub inne objawy zakażenia
  • drętwienie, mrowienie lub pieczenie dłoni i stóp
  • owrzodzenia w jamie ustnej
  • nasilona biegunka
  • nietypowe siniaki lub krwawienia
  • silne osłabienie
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Paklitaksel z kobicystatem łączy się ostrożnie i przy ścisłym monitorowaniu toksyczności[1]. Przed rozpoczęciem chemioterapii warto z lekarzem prowadzącym leczenie zakażenia HIV rozważyć zmianę schematu przeciwretrowirusowego na niewymagający wzmacniacza farmakokinetycznego. Jeśli schemat z kobicystatem zostaje utrzymany, przed każdym cyklem należy oceniać morfologię z rozmazem oraz objawy neuropatii i w razie nasilonej toksyczności modyfikować dawkę paklitakselu według zasad dla tego leku.

Skutek kliniczny

Większa ekspozycja na paklitaksel może nasilić jego toksyczność[1]. Należy się liczyć przede wszystkim z cięższą neutropenią i neuropatią obwodową, a także z nasileniem innych typowych działań niepożądanych paklitakselu.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje nośniki, w tym P-gp i BCRP[2]. Paklitaksel jest metabolizowany z udziałem CYP2C8 i CYP3A4, a następnie wydalany z żółcią[1]. Zahamowanie CYP3A4 przez kobicystat może zmniejszyć klirens paklitakselu i zwiększyć jego ekspozycję. Kobicystat nie hamuje CYP2C8, dlatego główna droga metabolizmu paklitakselu pozostaje zachowana i wzrost ekspozycji jest prawdopodobnie umiarkowany[2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], paklitaksel – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor OATP1B1[5], paklitaksel – substrat OATP1B1[3]
  • Kobicystat – inhibitor OATP1B3[5], paklitaksel – substrat OATP1B3[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Paklitaksel: substrat CYP2C8[4], substrat CYP3A4[4], substrat OATP1B1[3], substrat OATP1B3[3]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem, zwłaszcza liczba neutrofili przed każdym cyklem
  • objawy neuropatii obwodowej
  • objawy zakażenia i gorączka
  • aktywność aminotransferaz i stężenie bilirubiny
  • zapalenie błon śluzowych jamy ustnej i biegunka

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawir

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abraxane 5 mg/ml, proszek do sporządzania zawiesiny do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/abraxane-100265356/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abraxane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/abraxane-100265356/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ FentanylFentanyl można stosować z kobicystatem tylko z zachowaniem ostrożności i ze ścisłym monitorowaniem objawów toksyczności opioidów.Nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z tych leków i powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie bólu, że przyjmujesz kobicystat.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z tych leków i powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie bólu, że przyjmujesz kobicystat.

Kobicystat, składnik niektórych leków przeciw HIV, spowalnia usuwanie fentanylu z organizmu. Fentanyl może wtedy działać silniej i dłużej niż zwykle. Może to wywołać silną senność i niebezpieczne spowolnienie oddechu. Gdy przestaniesz brać kobicystat, fentanyl może z kolei słabiej łagodzić ból.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna senność albo trudność z obudzeniem się
  • wolny, płytki lub nieregularny oddech
  • splątanie lub zawroty głowy
  • bardzo wąskie źrenice
  • silniejszy ból po odstawieniu kobicystatu
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Fentanyl można stosować z kobicystatem tylko z zachowaniem ostrożności i ze ścisłym monitorowaniem objawów toksyczności opioidów. Pacjent na fentanylu, u którego rozpoczyna się leczenie kobicystatem albo zwiększa się dawkę inhibitora CYP3A4, powinien być dokładnie i długotrwale obserwowany pod kątem toksyczności opioidów.[1] Przy odstawianiu kobicystatu należy obserwować skuteczność przeciwbólową i w razie potrzeby dostosować dawkę fentanylu.[1] U pacjenta przyjmującego już kobicystat fentanyl należy dawkować ostrożnie i zwiększać dawkę wolniej niż zwykle. Rozważ opioid niezależny od CYP3A, np. morfinę lub hydromorfon.

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia fentanylu może nasilić lub przedłużyć działanie opioidu i wywołać depresję oddechową, która może zakończyć się zgonem.[1] Po odstawieniu kobicystatu stężenie fentanylu spada, co może osłabić działanie przeciwbólowe.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A i w ten sposób zwiększa stężenie leków metabolizowanych przez ten enzym.[2] Fentanyl jest metabolizowany przez CYP3A4 w wątrobie i błonie śluzowej jelita, a inhibitory CYP3A4 mogą zwiększać jego biodostępność i zmniejszać jego klirens ogólnoustrojowy.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], fentanyl – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Fentanyl: substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • nadmierna senność i stopień sedacji
  • częstość i głębokość oddechów
  • saturacja krwi tlenem u pacjentów z grupy ryzyka
  • skuteczność przeciwbólowa po odstawieniu kobicystatu

Bezpieczniejsze alternatywy

morfinahydromorfon

Kiedy ocena się zmienia

Włączenie kobicystatu u pacjenta stosującego fentanylkolejność włączenia · kobicystatryzyko rośnieWłączenie kobicystatu przy ustalonej dawce fentanylu stwarza największe ryzyko toksyczności opioidu i wymaga dokładnego oraz długotrwałego monitorowania.
Odstawienie kobicystatukolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu inhibitora CYP3A4 stężenie fentanylu maleje, dlatego należy ocenić skuteczność przeciwbólową i dostosować dawkę fentanylu.
System transdermalnypostać · fentanylryzyko rośniePrzy plastrach fentanylu narastanie stężenia jest powolne i długotrwałe, więc objawy toksyczności mogą pojawić się po kilku dniach od włączenia kobicystatu i utrzymywać się po zdjęciu plastra.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Vellofent 67 mcg, tabletki podjęzykowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vellofent-100301260/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Vellofent. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/vellofent-100301260/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ TramadolTramadol u pacjenta leczonego kobicystatem stosuj w najniższej skutecznej dawce i zwiększaj ją ostrożnie, obserwując działania niepożądane.Przyjmuj tramadol w najniższej dawce zaleconej przez lekarza, nie zwiększaj jej samodzielnie i nie pij alkoholu w trakcie leczenia.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Przyjmuj tramadol w najniższej dawce zaleconej przez lekarza, nie zwiększaj jej samodzielnie i nie pij alkoholu w trakcie leczenia.

Kobicystat, który przyjmujesz w leczeniu zakażenia HIV, może spowalniać rozkład tramadolu w organizmie. Tramadolu może być wtedy więcej we krwi, przez co łatwiej o senność, nudności, spowolnienie oddechu, a rzadko o drgawki lub niebezpieczne pobudzenie. Działanie przeciwbólowe może być też silniejsze lub słabsze niż zwykle.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna senność lub trudność z obudzeniem się
  • płytki lub wolny oddech
  • splątanie, pobudzenie, drżenie mięśni, gorączka, szybkie bicie serca
  • drgawki
  • silne nudności lub wymioty
  • ból nieustępujący mimo leku
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Tramadol u pacjenta leczonego kobicystatem stosuj w najniższej skutecznej dawce i zwiększaj ją ostrożnie, obserwując działania niepożądane. Przy włączaniu kobicystatu u pacjenta na stałej dawce tramadolu oceń po kilku dniach senność, oddech i objawy serotoninergiczne. Gdy potrzebny jest opioid na dłużej, rozważ lek metabolizowany głównie przez sprzęganie z kwasem glukuronowym.

Skutek kliniczny

Większa ekspozycja na tramadol może nasilać jego działania niepożądane – senność, depresję oddechową, nudności, a także zwiększać ryzyko drgawek i zespołu serotoninowego, szczególnie przy jednoczesnym stosowaniu innych leków serotoninergicznych lub obniżających próg drgawkowy. Działanie przeciwbólowe może być nasilone, osłabione albo niezmienione.

Mechanizm

Kobicystat hamuje N-demetylację tramadolu przez CYP3A4 i może zwiększać stężenie tramadolu w osoczu. Inhibitory CYP3A4 mogą hamować metabolizm tramadolu, a prawdopodobnie także jego aktywnego O-demetylowanego metabolitu, przy czym znaczenie kliniczne tego zjawiska nie zostało zbadane[1]. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i słabym inhibitorem CYP2D6, przez co zwiększa stężenia leków metabolizowanych tymi szlakami[2]. Słabe hamowanie CYP2D6 może częściowo ograniczać powstawanie O-desmetylotramadolu, więc wypadkowy wpływ na działanie przeciwbólowe jest trudny do przewidzenia.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], tramadol – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[3]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], tramadol – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Tramadol: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • nasilenie sedacji
  • częstość i głębokość oddechu
  • objawy zespołu serotoninowego
  • napady drgawek
  • skuteczność przeciwbólowa
  • nudności i zaparcia

Bezpieczniejsze alternatywy

morfinahydromorfon

Kiedy ocena się zmienia

Włączenie kobicystatu u pacjenta na ustalonej dawce tramadolukolejność włączenia · tramadolinne zalecenieEkspozycja na tramadol może wzrosnąć po włączeniu kobicystatu mimo niezmienionej dawki. Oceń tolerancję w pierwszych dniach i w razie objawów zmniejsz dawkę tramadolu.
Jednoczesne leki serotoninergiczne lub obniżające próg drgawkowydawka · pacjentryzyko rośnieJednoczesne SSRI, SNRI, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, mirtazapina lub bupropion zwiększają ryzyko zespołu serotoninowego i drgawek przy podwyższonym stężeniu tramadolu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tramal Retard 50 50 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tramal-retard-50-100227137/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tramal Retard 50. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tramal-retard-50-100227137/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ FluwoksaminaFluwoksaminę u pacjenta przyjmującego kobicystat zaczyna się od najmniejszej dawki i zwiększa stopniowo według odpowiedzi klinicznej i tolerancji.Przyjmuj oba leki zgodnie z zaleceniem, nie zwiększaj samodzielnie dawki fluwoksaminy i zgłoś lekarzowi nowe lub nasilone dolegliwości.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Przyjmuj oba leki zgodnie z zaleceniem, nie zwiększaj samodzielnie dawki fluwoksaminy i zgłoś lekarzowi nowe lub nasilone dolegliwości.

Lek wzmacniający leczenie HIV może nieco zwiększyć ilość fluwoksaminy w organizmie. Wtedy częściej mogą pojawiać się działania niepożądane fluwoksaminy, na przykład nudności, senność, zawroty głowy albo drżenie rąk. Te leki można stosować razem, ale dawkę fluwoksaminy zwiększa się ostrożnie i powoli.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nudności lub wymioty
  • silna senność albo zawroty głowy
  • drżenie rąk lub mięśni
  • niepokój, pobudzenie, bezsenność
  • nadmierne pocenie się, gorączka, szybkie bicie serca – w takiej sytuacji pilnie skontaktuj się z lekarzem
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Fluwoksaminę u pacjenta przyjmującego kobicystat zaczyna się od najmniejszej dawki i zwiększa stopniowo według odpowiedzi klinicznej i tolerancji. Gdy kobicystat dołącza się do ustabilizowanej dawki fluwoksaminy, przez pierwsze tygodnie obserwuje się działania niepożądane i w razie ich nasilenia zmniejsza dawkę fluwoksaminy. Dawek leków o wąskim przedziale terapeutycznym podawanych z fluwoksaminą należy dostosowywać na podstawie monitorowania efektu i działań niepożądanych[1].

Skutek kliniczny

Możliwe zwiększenie stężenia fluwoksaminy i nasilenie jej działań niepożądanych, takich jak nudności, senność, zawroty głowy, niepokój, drżenie, a w skrajnych przypadkach objawy nadmiernego działania serotoninergicznego. Utrata skuteczności leczenia przeciwretrowirusowego nie jest spodziewana.

Mechanizm

Kobicystat słabo hamuje CYP2D6 i może zwiększać stężenie w osoczu leków metabolizowanych przez ten izoenzym[2]. Fluwoksamina jest metabolizowana głównie przez CYP2D6, więc jej ekspozycja może umiarkowanie wzrosnąć. Fluwoksamina w niewielkim stopniu hamuje CYP3A4[1], a kobicystat jest substratem CYP3A[2]. Przy już silnym zahamowaniu CYP3A przez sam kobicystat ten kierunek interakcji nie ma praktycznego znaczenia dla skuteczności wzmacnianego atazanawiru lub darunawiru.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], fluwoksamina – substrat CYP2D6[4]
  • Fluwoksamina – słaby inhibitor CYP2D6[3], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5]
  • Fluwoksamina – słaby inhibitor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Fluwoksamina: silny inhibitor CYP1A2[3], silny inhibitor CYP2C19[3], słaby inhibitor CYP2C9[3], słaby inhibitor CYP2D6[3], słaby inhibitor CYP3A4[3], substrat CYP2D6[4]

Monitorować

  • działania niepożądane fluwoksaminy (nudności, senność, zawroty głowy, drżenie, niepokój)
  • objawy zespołu serotoninowego (pobudzenie, potliwość, drżenie mięśni, gorączka, tachykardia)
  • odpowiedź kliniczna na leczenie przeciwdepresyjne lub przeciwlękowe

Kiedy ocena się zmienia

Fluwoksamina włączana u pacjenta przyjmującego już kobicystatkolejność włączenia · fluwoksaminainne zalecenieRozpocznij od najmniejszej dawki fluwoksaminy i zwiększaj ją stopniowo według tolerancji i odpowiedzi klinicznej.
Kobicystat dołączany do ustabilizowanej dawki fluwoksaminykolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePrzez pierwsze tygodnie obserwuj działania niepożądane fluwoksaminy i w razie ich nasilenia rozważ zmniejszenie dawki.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fevarin 50 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fevarin-100024196/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fevarin. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/fevarin-100024196/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ GalantaminaGalantaminę można stosować z kobicystatem pod warunkiem ścisłej obserwacji objawów cholinergicznych i tętna.Nie przerywaj żadnego z leków na własną rękę, a jeśli poczujesz nudności, zawroty głowy lub zauważysz bardzo wolne tętno, skontaktuj się z lekarzem lub zapytaj farmaceutę.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie przerywaj żadnego z leków na własną rękę, a jeśli poczujesz nudności, zawroty głowy lub zauważysz bardzo wolne tętno, skontaktuj się z lekarzem lub zapytaj farmaceutę.

Kobicystat, który jest częścią leczenia HIV, może spowalniać usuwanie galantaminy z organizmu. Wtedy galantamina działa silniej i łatwiej wywołuje działania niepożądane. Mogą pojawić się nudności, wymioty, biegunka, zawroty głowy albo zbyt wolne bicie serca.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nudności lub wymioty
  • biegunka
  • zawroty głowy lub omdlenie
  • bardzo wolne bicie serca
  • nadmierne pocenie się lub ślinienie
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Galantaminę można stosować z kobicystatem pod warunkiem ścisłej obserwacji objawów cholinergicznych i tętna. Przy rozpoczynaniu lub zwiększaniu dawki galantaminy u pacjenta leczonego kobicystatem dawkę zwiększa się ostrożnie, a przy nasilonych działaniach niepożądanych rozważa się jej zmniejszenie lub zamianę na inhibitor acetylocholinesterazy niezależny od CYP3A. Po odstawieniu kobicystatu stężenie galantaminy może się obniżyć, co wymaga oceny skuteczności.

Skutek kliniczny

Większe stężenie galantaminy może nasilić jej działania cholinergiczne – nudności, wymioty, biegunkę, nadmierne pocenie się, zawroty głowy oraz zwolnienie czynności serca z ryzykiem omdleń. Ryzyko bradykardii rośnie, gdy pacjent przyjmuje także digoksynę lub beta-adrenolityk, bo te połączenia z galantaminą mogą istotnie spowolnić czynność serca[1].

Mechanizm

Galantamina jest metabolizowana przez CYP2D6 i CYP3A4, a inhibitory tych enzymów, w tym rytonawir i ketokonazol, mogą zwiększać jej stężenie w osoczu[1]. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i słabym inhibitorem CYP2D6, więc zwiększa stężenia leków metabolizowanych tymi szlakami[2]. Hamowanie obu dróg eliminacji galantaminy może nasilić wzrost jej ekspozycji.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], galantamina – substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], galantamina – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Galantamina: substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • tętno i objawy bradykardii (zawroty głowy, omdlenia)
  • nudności, wymioty, biegunka, utrata masy ciała
  • nadmierne pocenie się i ślinienie
  • skuteczność galantaminy po odstawieniu kobicystatu

Bezpieczniejsze alternatywy

rywastygminaneostygminapirydostygmina

Kiedy ocena się zmienia

Galantamina włączana u pacjenta już leczonego kobicystatemkolejność włączenia · galantaminainne zaleceniePrzy włączaniu galantaminy u pacjenta przyjmującego kobicystat dawkę zwiększa się szczególnie ostrożnie, oceniając tolerancję i tętno przed każdym zwiększeniem.
Kobicystat odstawiany u pacjenta leczonego galantaminąkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu stężenie galantaminy może się zmniejszyć, dlatego należy ocenić jej skuteczność i ewentualnie skorygować dawkę.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nivalin 5 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nivalin-100047754/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nivalin. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/nivalin-100047754/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ AmitryptylinaPołączenie można stosować, ale amitryptylinę należy włączać od najmniejszej dawki i zwiększać ją powoli według tolerancji i odpowiedzi klinicznej.Przyjmuj amitryptylinę dokładnie w przepisanej dawce, nie zwiększaj jej sam i powiedz lekarzowi, jeśli czujesz się bardziej senny lub oszołomiony niż zwykle.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Przyjmuj amitryptylinę dokładnie w przepisanej dawce, nie zwiększaj jej sam i powiedz lekarzowi, jeśli czujesz się bardziej senny lub oszołomiony niż zwykle.

Kobicystat spowalnia usuwanie amitryptyliny z organizmu, więc jej ilość we krwi może wzrosnąć. Możesz wtedy odczuwać większą senność, zawroty głowy, suchość w ustach albo zaparcia. Rzadziej może dojść do zaburzeń rytmu serca. Lekarz zwykle zaczyna od małej dawki amitryptyliny i zwiększa ją ostrożnie.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna senność lub splątanie
  • zawroty głowy albo omdlenie przy wstawaniu
  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • trudności z oddawaniem moczu
  • uporczywe zaparcia
  • drgawki
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować, ale amitryptylinę należy włączać od najmniejszej dawki i zwiększać ją powoli według tolerancji i odpowiedzi klinicznej. Gdy kobicystat dołącza się do ustabilizowanej dawki amitryptyliny, warto rozważyć zmniejszenie jej dawki i obserwować pacjenta przez pierwsze tygodnie. Przy dawkach przeciwdepresyjnych, u osób starszych lub z chorobą serca należy rozważyć EKG, a w razie wątpliwości oznaczenie stężenia leku w osoczu.[1]

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia amitryptyliny i nortryptyliny może nasilić jej działania niepożądane – senność, zawroty głowy, spadki ciśnienia przy wstawaniu, suchość w ustach, zaparcia, zatrzymanie moczu i splątanie. Przy większej ekspozycji rośnie ryzyko wydłużenia odstępu QT, zaburzeń rytmu serca i drgawek. Kobicystat wzmacnia atazanawir lub darunawir, które również mogą wpływać na przewodzenie w sercu, co zwiększa znaczenie kontroli EKG.

Mechanizm

Amitryptylina jest metabolizowana głównie przez CYP2D6 i CYP2C19, a w mniejszym stopniu przez CYP3A4, CYP1A2 i CYP2C9.[1] Przy jednoczesnym stosowaniu silnych inhibitorów CYP3A4, takich jak ketokonazol, itrakonazol i rytonawir, należy spodziewać się klinicznie istotnych interakcji.[1] Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i słabym inhibitorem CYP2D6, więc może zwiększać stężenia leków metabolizowanych przez oba te enzymy.[2] Hamowanie dwóch dróg metabolizmu jednocześnie może zwiększyć ekspozycję na amitryptylinę i nortryptylinę bardziej niż hamowanie samego CYP3A4.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], amitryptylina – substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], amitryptylina – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]
  • Amitryptylina – inhibitor CYP2D6[4], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Amitryptylina: inhibitor CYP2D6[4], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[4], substrat CYP2C19[4], substrat CYP2C9[4], substrat CYP2D6[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • nadmierna senność i splątanie
  • ciśnienie tętnicze w pozycji stojącej
  • objawy antycholinergiczne – zaparcia, zatrzymanie moczu, suchość w ustach
  • EKG z oceną odstępu QT i przewodzenia przy dawkach przeciwdepresyjnych lub obciążeniu kardiologicznym
  • stężenie amitryptyliny i nortryptyliny w osoczu przy objawach toksyczności

Bezpieczniejsze alternatywy

sertralinaescytalopram

Kiedy ocena się zmienia

dawka ≤ 25 mg/dobęamitryptylinaryzyko malejePrzy małych dawkach amitryptyliny, stosowanych w bólu przewlekłym lub bezsenności, wzrost stężenia rzadziej prowadzi do istotnej toksyczności, ale nadal wymaga obserwacji sedacji i działań antycholinergicznych.
wiek ≥ 65 latpacjentryzyko rośnieU osób starszych wzrost stężenia amitryptyliny częściej wywołuje upadki, splątanie, zatrzymanie moczu i zaburzenia przewodzenia w sercu.
Kobicystat dołączony do ustabilizowanej dawki amitryptylinykolejność włączenia · kobicystatinne zalecenieGdy kobicystat dołącza się do stałej dawki amitryptyliny, należy rozważyć zmniejszenie jej dawki i ocenić tolerancję w ciągu pierwszych tygodni. Gdy amitryptylinę włącza się u pacjenta już leczonego kobicystatem, zaczyna się od najmniejszej dawki i zwiększa ją powoli.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Amitriptylinum VP 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/amitriptylinum-vp-100122237/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Amitriptylinum VP. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/amitriptylinum-vp-100122237/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ AlprazolamPodczas leczenia kobicystatem lepiej zastąpić alprazolam benzodiazepiną niezależną od CYP3A, a jeśli to niemożliwe – zmniejszyć dawkę alprazolamu i ściśle monitorować sedację.Nie zmieniaj dawek na własną rękę, nie pij alkoholu i powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz oba leki, bo może być potrzebna mniejsza dawka alprazolamu albo inny lek uspokajający.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj dawek na własną rękę, nie pij alkoholu i powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz oba leki, bo może być potrzebna mniejsza dawka alprazolamu albo inny lek uspokajający.

Kobicystat, czyli lek wzmacniający działanie leków na HIV, spowalnia usuwanie alprazolamu z organizmu. Przez to alprazolam działa silniej i dłużej niż zwykle. Może pojawić się silna senność, zawroty głowy, problemy z równowagą i pamięcią, a w rzadkich przypadkach spłycony oddech. Ryzyko rośnie, gdy pijesz alkohol albo przyjmujesz silne leki przeciwbólowe lub inne leki uspokajające.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna senność w ciągu dnia
  • zawroty głowy i chwiejny chód
  • spowolniona lub niewyraźna mowa
  • splątanie i problemy z pamięcią
  • płytki lub bardzo wolny oddech – wezwij pomoc
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Podczas leczenia kobicystatem lepiej zastąpić alprazolam benzodiazepiną niezależną od CYP3A, a jeśli to niemożliwe – zmniejszyć dawkę alprazolamu i ściśle monitorować sedację. Przy interakcji alprazolamu z inhibitorem proteazy HIV wzmacniającym farmakokinetycznie, takim jak rytonawir, konieczna była modyfikacja dawki albo przerwanie leczenia alprazolamem.[1] Alprazolam włączany u pacjenta leczonego kobicystatem należy zaczynać od najmniejszej dawki i zwiększać ją ostrożnie. Pacjent nie powinien pić alkoholu ani prowadzić pojazdów do czasu oceny reakcji na połączenie.[1]

Skutek kliniczny

Należy spodziewać się nasilonej i przedłużonej sedacji, senności, zaburzeń koordynacji ruchowej i pamięci. Inhibitory CYP3A zwiększają stężenie alprazolamu i nasilają jego działanie kliniczne, a krótkotrwałe hamowanie przez rytonawir znacznie obniżało klirens alprazolamu i wydłużało jego okres półtrwania.[1] Przy jednoczesnym stosowaniu opioidów, alkoholu lub innych leków działających depresyjnie na OUN rośnie ryzyko depresji oddechowej, szczególnie u osób starszych.[1]

Mechanizm

Kobicystat zmniejsza klirens alprazolamu, przez co stężenie alprazolamu w osoczu i jego działanie wyraźnie rosną. Alprazolam jest metabolizowany przez CYP3A4, a leki hamujące ten enzym zwiększają jego stężenie i nasilają działanie.[1] Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i zwiększa stężenie leków metabolizowanych przez ten enzym.[2] W odróżnieniu od rytonawiru kobicystat nie indukuje CYP3A4, dlatego jego działanie hamujące nie słabnie przy długotrwałym stosowaniu.[2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], alprazolam – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Alprazolam: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • nasilenie sedacji i senności w ciągu dnia
  • koordynacja ruchowa i ryzyko upadków
  • częstość i głębokość oddechu, zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu opioidów
  • funkcje poznawcze i pamięć, zwłaszcza u osób starszych

Bezpieczniejsze alternatywy

lorazepamoksazepamtemazepam

Kiedy ocena się zmienia

wiek ≥ 65pacjentryzyko rośnieU osób starszych nasilona sedacja zwiększa ryzyko upadków i zaburzeń poznawczych, a łączenie z lekami depresyjnymi na układ oddechowy wymaga szczególnej ostrożności. Preferowana jest zamiana na lorazepam lub oksazepam.
Zamiana rytonawiru na kobicystat u pacjenta przyjmującego alprazolamkolejność włączenia · kobicystatryzyko rośniePrzy długotrwałym stosowaniu rytonawiru hamowanie metabolizmu alprazolamu jest znoszone przez indukcję CYP3A. Kobicystat nie jest induktorem, dlatego po zamianie wzmacniacza należy zachować ostrożność przez pierwsze dwa tygodnie, zwłaszcza gdy dawki innych leków były dostosowane podczas stosowania rytonawiru. Należy rozważyć zmniejszenie dawki alprazolamu i obserwować sedację.
Alprazolam włączany u pacjenta już leczonego kobicystatemkolejność włączenia · alprazolaminne zaleceniePrzy nowym włączeniu benzodiazepiny w trakcie leczenia kobicystatem należy w pierwszej kolejności wybrać lek niezależny od CYP3A, a jeśli alprazolam jest konieczny – zacząć od najmniejszej dawki i zwiększać ją ostrożnie.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Xanax 1 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xanax-100071994/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ ArypiprazolZmniejsz dawkę arypiprazolu o około połowę po włączeniu kobicystatu do leczenia.Nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z leków i upewnij się, że lekarz wie o obu lekach, bo może być potrzebne zmniejszenie dawki arypiprazolu.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z leków i upewnij się, że lekarz wie o obu lekach, bo może być potrzebne zmniejszenie dawki arypiprazolu.

Kobicystat, stosowany w leczeniu HIV, spowalnia usuwanie arypiprazolu z organizmu. Arypiprazolu jest wtedy we krwi więcej i łatwiej o działania niepożądane, takie jak niepokój ruchowy, drżenie, senność czy zawroty głowy. Lekarz zwykle zmniejsza wtedy dawkę arypiprazolu, a po odstawieniu kobicystatu wraca do poprzedniej dawki.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • wewnętrzny niepokój, potrzeba ciągłego ruchu
  • drżenie, sztywność mięśni, mimowolne ruchy
  • nadmierna senność
  • zawroty głowy lub omdlenie przy wstawaniu
  • gorączka, pobudzenie, drżenie mięśni, biegunka – zgłoś się pilnie do lekarza
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Zmniejsz dawkę arypiprazolu o około połowę po włączeniu kobicystatu do leczenia[1]. Po odstawieniu kobicystatu zwiększ dawkę arypiprazolu do tej sprzed terapii skojarzonej[1]. Korzyść z połączenia powinna przeważać nad ryzykiem, a u osób o obniżonej aktywności CYP2D6 wzrost stężenia arypiprazolu może być większy[1]. Kobicystat podaje się z atazanawirem lub darunawirem, więc zmianę schematu przeciwretrowirusowego uzgodnij z lekarzem prowadzącym leczenie HIV.

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia arypiprazolu i jego aktywnego metabolitu zwiększa ryzyko działań niepożądanych zależnych od dawki – akatyzji, objawów pozapiramidowych, sedacji, zawrotów głowy i niedociśnienia ortostatycznego. Leki zwiększające stężenie arypiprazolu sprzyjają też wystąpieniu objawów zespołu serotoninowego, szczególnie przy jednoczesnym stosowaniu SSRI lub SNRI[1].

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i słabym inhibitorem CYP2D6[2]. Arypiprazol jest metabolizowany między innymi przez CYP3A4 i CYP2D6[1]. Silny inhibitor CYP3A4 (ketokonazol) zwiększał AUC i Cmax arypiprazolu odpowiednio o 63% i 37%, a AUC i Cmax aktywnego metabolitu dehydroarypiprazolu odpowiednio o 77% i 43%[1]. Kobicystat działa podobnie jako silny inhibitor CYP3A, a dodatkowe słabe hamowanie CYP2D6 może jeszcze zwiększyć ekspozycję na arypiprazol.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], arypiprazol – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], arypiprazol – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Arypiprazol: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • akatyzja i objawy pozapiramidowe
  • nadmierna senność
  • ciśnienie tętnicze, w tym niedociśnienie ortostatyczne
  • objawy zespołu serotoninowego przy jednoczesnym stosowaniu SSRI lub SNRI
  • skuteczność przeciwpsychotyczna po odstawieniu kobicystatu

Bezpieczniejsze alternatywy

olanzapina

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat włączany u pacjenta na stałej dawce arypiprazolukolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo włączeniu kobicystatu zmniejsz dawkę arypiprazolu o około połowę.
Odstawienie kobicystatukolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu zwiększ dawkę arypiprazolu do dawki sprzed terapii skojarzonej.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abilify 5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/abilify-100125856/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abilify. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/abilify-100125856/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ BuspironPrzy łączeniu z kobicystatem stosuje się małą dawkę buspironu i zwiększa ją ostrożnie na podstawie odpowiedzi klinicznej.Nie zmieniaj sam dawek – powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba leki, i zgłoś mu silną senność, zawroty głowy lub osłabienie.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj sam dawek – powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba leki, i zgłoś mu silną senność, zawroty głowy lub osłabienie.

Kobicystat, składnik niektórych leków na HIV, spowalnia usuwanie buspironu z organizmu. Buspironu we krwi może być wtedy wielokrotnie więcej niż zwykle. Może to powodować silną senność, zawroty głowy, osłabienie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz. Lekarz zwykle zaczyna wtedy od mniejszej dawki buspironu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna senność
  • zawroty głowy
  • osłabienie
  • uczucie omdlewania
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Przy łączeniu z kobicystatem stosuje się małą dawkę buspironu i zwiększa ją ostrożnie na podstawie odpowiedzi klinicznej.[1] Przy innym silnym inhibitorze CYP3A4 (itrakonazolu) zaleca się dawkę buspironu 2,5 mg raz na dobę, co może służyć za punkt odniesienia.[2] U pacjenta stosującego już buspiron, u którego włącza się kobicystat, należy rozważyć zmniejszenie dawki buspironu i obserwować objawy przedawkowania w pierwszych dniach skojarzenia.

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia buspironu może nasilić jego działanie i działania niepożądane, takie jak zawroty głowy, senność, osłabienie i uczucie omdlewania.[2] Odstawienie kobicystatu u pacjenta z dawką buspironu dobraną w trakcie wzmocnienia obniży stężenie buspironu i może osłabić jego skuteczność.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, a buspiron jest metabolizowany przez CYP3A4 i podlega intensywnemu efektowi pierwszego przejścia.[1][2] Zahamowanie tego szlaku zwiększa stężenie buspironu w osoczu.[1] Skalę zjawiska pokazują badania z innymi silnymi inhibitorami CYP3A4 – itrakonazol zwiększał Cmax buspironu 13-krotnie, a AUC 19-krotnie, nefazodon zwiększał AUC nawet 50-krotnie.[2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], buspiron – wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Buspiron: wrażliwy substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • senność i nadmierne uspokojenie
  • zawroty głowy i uczucie omdlewania
  • osłabienie
  • skuteczność przeciwlękowa po odstawieniu lub zamianie kobicystatu

Bezpieczniejsze alternatywy

pregabalina

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat włączany u pacjenta na stałej dawce buspironukolejność włączenia · kobicystatryzyko rośnieWłączenie kobicystatu przy dotychczasowej dawce buspironu szybko zwiększa jego ekspozycję. Należy rozważyć zmniejszenie dawki buspironu i obserwować pacjenta w pierwszych dniach.
Odstawienie lub zamiana kobicystatu na lek bez działania hamującego CYP3Aczas leczenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu stężenie buspironu spada, a dawka dobrana w trakcie skojarzenia może okazać się niewystarczająca. Należy ocenić skuteczność i w razie potrzeby zwiększyć dawkę buspironu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Spamilan 5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/spamilan-100042544/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ AtomoksetynaPrzy rozpoczynaniu atomoksetyny u pacjenta leczonego kobicystatem zwiększaj dawkę wolniej i rozważ niższą dawkę docelową.Nie zmieniaj samodzielnie dawek, a jeśli poczujesz kołatanie serca, zawroty głowy lub silny niepokój, skontaktuj się z lekarzem lub zapytaj farmaceutę.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj samodzielnie dawek, a jeśli poczujesz kołatanie serca, zawroty głowy lub silny niepokój, skontaktuj się z lekarzem lub zapytaj farmaceutę.

Kobicystat może spowalniać usuwanie atomoksetyny z organizmu, przez co jej ilość we krwi rośnie. Może to nasilić działania niepożądane atomoksetyny, takie jak szybkie bicie serca, wyższe ciśnienie, kłopoty ze snem czy nudności. Leki można stosować razem, ale lekarz może dobrać mniejszą dawkę atomoksetyny i zwiększać ją wolniej.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub bardzo szybkie bicie serca
  • zawroty głowy lub omdlenie
  • ból głowy przy wysokim ciśnieniu
  • bezsenność lub silny niepokój
  • nudności i brak apetytu
  • trudności z oddawaniem moczu
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Przy rozpoczynaniu atomoksetyny u pacjenta leczonego kobicystatem zwiększaj dawkę wolniej i rozważ niższą dawkę docelową.[1] Gdy kobicystat zostaje włączony lub odstawiony u pacjenta na ustalonej dawce atomoksetyny, ponownie oceń skuteczność i tolerancję atomoksetyny i w razie potrzeby zmodyfikuj dawkę.[1] U osób wolno metabolizujących przez CYP2D6 zachowaj szczególną ostrożność ze względu na jednoczesne silne hamowanie CYP3A.[1] Kontroluj tętno, ciśnienie tętnicze i przy dodatkowych czynnikach ryzyka zapis EKG.

Skutek kliniczny

Można oczekiwać zwiększenia stężenia atomoksetyny i nasilenia jej działań niepożądanych, takich jak przyspieszenie czynności serca, wzrost ciśnienia tętniczego, bezsenność, nudności czy zatrzymanie moczu. Stosowanie atomoksetyny z inhibitorami CYP2D6 może zwiększać ryzyko wydłużenia odstępu QT.[1] Wzrost ekspozycji przy słabym inhibitorze CYP2D6 powinien być mniejszy niż przy silnych inhibitorach, ale u osób wolno metabolizujących przez CYP2D6 jego skala jest trudna do przewidzenia.

Mechanizm

Kobicystat słabo hamuje CYP2D6 i może zwiększać stężenia leków metabolizowanych przez ten enzym.[2] Atomoksetyna jest metabolizowana głównie przez CYP2D6, a inhibitory tego enzymu mogą zwiększać jej ekspozycję nawet 6–8 razy, a stężenie maksymalne w stanie stacjonarnym około 3–4 razy.[1] Kobicystat jest jednocześnie silnym inhibitorem CYP3A, co ma znaczenie u osób wolno metabolizujących przez CYP2D6, u których udział innych szlaków cytochromu P450 w eliminacji atomoksetyny rośnie, a skala wzrostu ekspozycji przy silnych inhibitorach tych szlaków jest nieznana.[1][2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], atomoksetyna – wrażliwy substrat CYP2D6[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Atomoksetyna: wrażliwy substrat CYP2D6[3]

Monitorować

  • tętno
  • ciśnienie tętnicze
  • EKG (odstęp QT) przy czynnikach ryzyka
  • elektrolity (potas, magnez) przy czynnikach ryzyka
  • bezsenność, pobudzenie, nudności
  • zatrzymanie moczu

Bezpieczniejsze alternatywy

metylofenidat

Kiedy ocena się zmienia

Atomoksetyna włączana u pacjenta już leczonego kobicystatemkolejność włączenia · atomoksetynainne zalecenieZwiększaj dawkę atomoksetyny wolniej i rozważ niższą dawkę docelową.
Kobicystat włączany lub odstawiany u pacjenta na ustalonej dawce atomoksetynykolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo włączeniu lub odstawieniu kobicystatu ponownie oceń odpowiedź kliniczną i tolerancję atomoksetyny i w razie potrzeby zmodyfikuj dawkę.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Kamaptin 10 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/kamaptin-100430861/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ KlonazepamPołączenie można stosować, ale wymaga ścisłej obserwacji działania uspokajającego i ewentualnego zmniejszenia dawki klonazepamu.Nie zmieniaj samodzielnie dawek, unikaj alkoholu i prowadzenia auta, a jeśli czujesz się nadmiernie senny lub chwiejny, skontaktuj się z lekarzem.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj samodzielnie dawek, unikaj alkoholu i prowadzenia auta, a jeśli czujesz się nadmiernie senny lub chwiejny, skontaktuj się z lekarzem.

Lek wzmacniający leczenie HIV może spowolnić usuwanie klonazepamu z organizmu. Klonazepam może wtedy działać silniej i dłużej niż zwykle. Możesz czuć się bardziej senny, mieć problemy z równowagą lub koncentracją. Efekt może narastać stopniowo przez kilka dni.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna senność w ciągu dnia
  • chwiejny chód, zawroty głowy, upadki
  • niewyraźna mowa lub splątanie
  • spłycony lub bardzo wolny oddech – wezwij pomoc natychmiast
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować, ale wymaga ścisłej obserwacji działania uspokajającego i ewentualnego zmniejszenia dawki klonazepamu. Klonazepam włączany u osoby przyjmującej kobicystat należy zaczynać od najmniejszej dawki i zwiększać ją powoli. Po dołączeniu kobicystatu do stałej dawki klonazepamu trzeba ocenić pacjenta pod kątem nadmiernej sedacji w ciągu kolejnych dni, ponieważ kumulacja narasta stopniowo. Po odstawieniu kobicystatu działanie klonazepamu może osłabnąć, co u chorych z padaczką wymaga kontroli napadów. Należy unikać dokładania innych leków działających depresyjnie na OUN oraz alkoholu.

Skutek kliniczny

Można oczekiwać nasilenia i wydłużenia działania klonazepamu – senności, zaburzeń koordynacji, osłabienia koncentracji, a przy dużych dawkach lub u osób obciążonych także depresji oddechowej. Ryzyko rośnie przy równoczesnym stosowaniu innych leków hamujących OUN, opioidów lub alkoholu.[1]

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i zwiększa stężenie w osoczu leków metabolizowanych przez ten izoenzym.[2] Inhibitory cytochromu P-450, w tym rytonawir i ketokonazol, hamują biotransformację pochodnych 1,4-benzodiazepiny i nasilają ich depresyjne działanie na OUN.[1] Klonazepam jest w znacznej części metabolizowany z udziałem CYP3A4, dlatego kobicystat może zmniejszać jego klirens i prowadzić do kumulacji.

Metabolizm i transportery

  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • nasilenie senności i sedacji
  • zaburzenia koordynacji ruchowej i ryzyko upadków
  • częstość i głębokość oddechów, szczególnie u chorych z chorobami płuc
  • kontrola napadów po odstawieniu kobicystatu

Bezpieczniejsze alternatywy

lorazepamoksazepam

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat dołączony do stałej dawki klonazepamukolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo dołączeniu kobicystatu do ustalonej dawki klonazepamu ekspozycja może narastać przez kilka dni. Należy obserwować sedację i rozważyć zmniejszenie dawki klonazepamu.
Odstawienie kobicystatu przy kontynuacji klonazepamukolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu stężenie klonazepamu może się obniżyć. Jeśli dawkę klonazepamu wcześniej zmniejszono, trzeba ocenić kontrolę napadów lub lęku i w razie potrzeby wrócić do dawki wyjściowej.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Clonazepamum TZF 2 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/clonazepamum-tzf-100014973/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ KlomipraminaPołączenie można stosować, ale klomipraminę u pacjenta leczonego kobicystatem dawkuje się ostrożnie – rozpoczyna od małej dawki i zwiększa powoli według odpowiedzi i tolerancji.Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, nie zmieniaj samodzielnie dawek i powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie depresji, że stosujesz kobicystat.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, nie zmieniaj samodzielnie dawek i powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie depresji, że stosujesz kobicystat.

Kobicystat, który wzmacnia działanie leków na HIV, spowalnia też usuwanie klomipraminy z organizmu. Klomipramina może się wtedy gromadzić we krwi i działać silniej niż zwykle. Może to nasilić senność, suchość w ustach, zaparcia, trudności z oddawaniem moczu, zawroty głowy, a rzadko zaburzyć rytm serca. Lekarz może zmniejszyć dawkę klomipraminy albo zlecić badanie EKG.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • omdlenie lub silne zawroty głowy przy wstawaniu
  • silna senność lub splątanie
  • trudność z oddaniem moczu
  • drgawki
  • nasilone drżenie, pobudzenie, wysoka gorączka
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować, ale klomipraminę u pacjenta leczonego kobicystatem dawkuje się ostrożnie – rozpoczyna od małej dawki i zwiększa powoli według odpowiedzi i tolerancji. Gdy kobicystat dołącza się do ustalonej dawki klomipraminy, należy obserwować pacjenta pod kątem objawów toksyczności i rozważyć zmniejszenie dawki klomipraminy, najlepiej pod kontrolą jej stężenia, jeśli jest dostępne. Przed leczeniem i w jego trakcie warto wykonać EKG i wyrównać hipokaliemię, bo zwiększa ona ryzyko wydłużenia odstępu QTc i torsades de pointes[1]. Po odstawieniu kobicystatu stężenie klomipraminy może się zmniejszyć, więc trzeba ocenić skuteczność i ewentualnie wrócić do wcześniejszej dawki.

Skutek kliniczny

Możliwy wzrost stężenia klomipraminy i nasilenie jej działań niepożądanych zależnych od dawki – senności, działania antycholinergicznego (suchość w ustach, zaparcia, zatrzymanie moczu, zaburzenia widzenia), niedociśnienia ortostatycznego, a przy dużym stężeniu wydłużenia odstępu QT, zaburzeń rytmu serca i drgawek. Skala zmiany jest trudna do przewidzenia, bo wzrost klomipraminy częściowo równoważy spadek jej czynnego metabolitu.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A i słabo hamuje CYP2D6, czyli dwa szlaki ważne dla klomipraminy. Klomipramina jest demetylowana głównie przez CYP3A4, CYP2C19 i CYP1A2 do czynnej N-demetyloklomipraminy, a oba czynne związki są eliminowane przez hydroksylację z udziałem CYP2D6[1]. Hamowanie CYP3A4 zwiększa stężenie klomipraminy i zmniejsza stężenie N-demetyloklomipraminy[1]. Hamowanie CYP2D6 może zwiększać stężenie obu czynnych związków, a przy silnych inhibitorach tego enzymu wzrost sięga około 3-krotnego[1]. Kobicystat jest jednak tylko słabym inhibitorem CYP2D6[2]. Leki hamujące jednocześnie CYP2D6 i CYP3A4 zwiększają stężenie trójpierścieniowych leków przeciwdepresyjnych w stopniu wymagającym zmniejszenia ich dawki[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], klomipramina – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], klomipramina – substrat CYP3A4[4]
  • Klomipramina – inhibitor CYP2D6[4], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Klomipramina: inhibitor CYP2D6[4], substrat CYP1A2[4], substrat CYP2C19[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc na początku i po kilku dniach od zmiany leczenia
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • stężenie klomipraminy i N-demetyloklomipraminy w surowicy, jeśli jest dostępne
  • objawy działania antycholinergicznego, senność, zawroty głowy przy wstawaniu
  • kołatanie serca, omdlenia, drgawki

Kiedy ocena się zmienia

Zamiana rytonawiru na kobicystat u pacjenta na ustalonej dawce klomipraminykolejność włączenia · kobicystatryzyko rośnieRytonawir indukuje CYP1A2 i CYP2C19, a kobicystat nie, więc po zamianie stężenie klomipraminy może wyraźnie wzrosnąć. Przez pierwsze dwa tygodnie leczenia kobicystatem należy zachować szczególną ostrożność, zwłaszcza jeśli dawkę klomipraminy zwiększano w okresie stosowania rytonawiru.
Włączenie kobicystatu do ustalonej dawki klomipraminykolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePrzy dołączaniu kobicystatu do stałej dawki klomipraminy rozważ zmniejszenie jej dawki oraz kontrolę EKG i stężenia leku po osiągnięciu nowego stanu stacjonarnego.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Anafranil 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/anafranil-100005632/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Anafranil. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/anafranil-100005632/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ DiazepamRozważ zmniejszenie dawki diazepamu i obserwuj pacjenta pod kątem nadmiernej sedacji oraz depresji oddechowej, a jeśli to możliwe, monitoruj stężenie diazepamu.Nie zmieniaj sam dawek, nie prowadź samochodu i nie pij alkoholu, dopóki nie wiesz, jak reagujesz na to połączenie, a lekarza zapytaj, czy dawkę diazepamu trzeba zmniejszyć.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj sam dawek, nie prowadź samochodu i nie pij alkoholu, dopóki nie wiesz, jak reagujesz na to połączenie, a lekarza zapytaj, czy dawkę diazepamu trzeba zmniejszyć.

Lek wzmacniający leczenie przeciwwirusowe może spowalniać rozkład diazepamu w organizmie. Diazepam może wtedy działać silniej i dłużej niż zwykle. Możesz być bardziej senny, mieć spowolnione reakcje, a rzadko płytszy oddech.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna senność w ciągu dnia
  • trudność z obudzeniem się
  • zawroty głowy i chwiejny chód
  • spowolniona mowa lub splątanie
  • płytki lub wolny oddech – w takim przypadku wezwij pomoc
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Rozważ zmniejszenie dawki diazepamu i obserwuj pacjenta pod kątem nadmiernej sedacji oraz depresji oddechowej, a jeśli to możliwe, monitoruj stężenie diazepamu.[1] Pacjent nie powinien prowadzić pojazdów ani wykonywać czynności wymagających sprawności psychomotorycznej, dopóki nie oceni się jego reakcji na połączenie.[2] Przy dłuższej terapii rozważ benzodiazepinę metabolizowaną przez sprzęganie z kwasem glukuronowym.

Skutek kliniczny

Spodziewana jest nasilona i przedłużona sedacja oraz zaburzenia sprawności psychomotorycznej.[2] Przy podobnym hamowaniu metabolizmu przez rytonawir obserwowano bardzo silne uspokojenie i depresję oddechową.[2] Długi okres półtrwania diazepamu i jego czynnego metabolitu sprzyja kumulacji przy dłuższym stosowaniu.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A, czyli jeden z dwóch głównych szlaków utleniania diazepamu, przez co może zwiększać stężenie diazepamu w surowicy i wydłużać jego działanie.[1][2] Kobicystat nie powinien hamować CYP2C19, więc drugi szlak metabolizmu diazepamu pozostaje czynny i może częściowo ograniczać wzrost ekspozycji.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], diazepam – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Diazepam: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2C19[3], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • nasilenie senności i sedacji
  • częstość i głębokość oddechu
  • sprawność psychomotoryczna i ryzyko upadków
  • stężenie diazepamu w surowicy, jeśli jest dostępne

Bezpieczniejsze alternatywy

lorazepamoksazepamtemazepam

Kiedy ocena się zmienia

wiek ≥ 65pacjentryzyko rośnieU osób starszych wrażliwość na diazepam jest większa, a jego eliminacja wolniejsza, więc nasilenie sedacji i ryzyko upadków są większe.
Stosowanie stałeczas leczenia · diazepamryzyko rośniePrzy regularnym stosowaniu diazepam i jego czynny metabolit kumulują się, więc działanie interakcji narasta stopniowo przez kilka dni.
Pojedyncza dawka doraźnadawka · diazepamryzyko malejePojedyncza, mała dawka diazepamu niesie mniejsze ryzyko kumulacji, ale sedacja może być silniejsza i dłuższa niż zwykle.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Relanium 2 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/relanium-100057770/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Relanium. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/relanium-100057770/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ KlozapinaPołączenie można stosować pod warunkiem ścisłej obserwacji działań niepożądanych klozapiny i w razie potrzeby zmniejszenia jej dawki.Powiedz psychiatrze o każdej zmianie leczenia przeciwwirusowego i nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z leków.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz psychiatrze o każdej zmianie leczenia przeciwwirusowego i nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z leków.

Kobicystat może spowolnić usuwanie klozapiny z organizmu, przez co jej ilość we krwi może wzrosnąć. Może to nasilić działania niepożądane klozapiny, takie jak silna senność, zawroty głowy przy wstawaniu, szybkie bicie serca czy nadmierne ślinienie. Ryzyko jest największe w pierwszych tygodniach po rozpoczęciu leczenia kobicystatem lub po zmianie innego leku wzmacniającego na kobicystat. Lekarz może zlecić badanie krwi i zmienić dawkę klozapiny.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nadmierna senność lub trudność z wybudzeniem
  • zawroty głowy lub omdlenie przy wstawaniu
  • kołatanie lub szybkie bicie serca
  • nasilone ślinienie
  • silne zaparcie lub ból brzucha
  • drgawki lub mimowolne skurcze mięśni
  • splątanie
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować pod warunkiem ścisłej obserwacji działań niepożądanych klozapiny i w razie potrzeby zmniejszenia jej dawki.[1] Przy włączaniu kobicystatu u pacjenta na stałej dawce klozapiny warto oznaczyć stężenie klozapiny przed zmianą i po osiągnięciu stanu stacjonarnego. Szczególną ostrożność zachowuje się w ciągu pierwszych dwóch tygodni po zamianie rytonawiru na kobicystat, zwłaszcza gdy dawkę klozapiny zwiększano w trakcie leczenia rytonawirem.[2] Po odstawieniu kobicystatu stężenie klozapiny może spaść, co wymaga oceny skuteczności przeciwpsychotycznej.

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia klozapiny może nasilić jej działania niepożądane zależne od dawki – nadmierną senność, niedociśnienie ortostatyczne, tachykardię, ślinotok, zaparcia i obniżenie progu drgawkowego.[1] Wielkość efektu jest trudna do przewidzenia i zależy od udziału CYP3A4 w metabolizmie u danego pacjenta oraz od czynników takich jak palenie tytoniu i spożycie kofeiny.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A i słabo hamuje CYP2D6, czyli dwa izoenzymy biorące udział w metabolizmie klozapiny, dlatego może zwiększać jej stężenie we krwi.[2] Główną drogą metabolizmu klozapiny jest CYP1A2, a inhibitory CYP3A4 rzadziej powodują istotne interakcje farmakokinetyczne z klozapiną, choć opisywano je, także przy inhibitorach proteazy.[1] Kobicystat nie hamuje i nie indukuje CYP1A2, więc w przeciwieństwie do rytonawiru nie obniża stężenia klozapiny przez indukcję tego izoenzymu.[2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], klozapina – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], klozapina – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Klozapina: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP1A2[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • stężenie klozapiny w surowicy (przed włączeniem kobicystatu i po osiągnięciu stanu stacjonarnego)
  • nasilenie sedacji i senności
  • ciśnienie tętnicze, w tym spadki ortostatyczne
  • częstość akcji serca
  • ślinotok i zaparcia
  • objawy drgawkowe lub miokloniczne
  • kontrola psychiatryczna po odstawieniu kobicystatu

Kiedy ocena się zmienia

Zamiana rytonawiru na kobicystat u pacjenta przyjmującego klozapinękolejność włączenia · kobicystatryzyko rośniePo zastąpieniu rytonawiru kobicystatem ustępuje indukcja CYP1A2 i stężenie klozapiny może istotnie wzrosnąć, dlatego w ciągu pierwszych dwóch tygodni należy zachować szczególną ostrożność, zwłaszcza gdy dawkę klozapiny zwiększano w trakcie leczenia rytonawirem.
Odstawienie kobicystatu u pacjenta na ustalonej dawce klozapinykolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu stężenie klozapiny może się zmniejszyć, dlatego należy ocenić skuteczność leczenia i rozważyć kontrolę stężenia klozapiny.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Clopizam 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/clopizam-100383587/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Clopizam. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/clopizam-100383587/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ EstazolamPrzy łączeniu estazolamu z kobicystatem może być konieczne zmniejszenie dawki estazolamu i ścisłe monitorowanie pacjenta.Powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba leki, bo może być potrzebna mniejsza dawka estazolamu lub inny lek nasenny, i nie pij alkoholu.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba leki, bo może być potrzebna mniejsza dawka estazolamu lub inny lek nasenny, i nie pij alkoholu.

Lek wzmacniający działanie leków na HIV spowalnia usuwanie estazolamu z organizmu. Estazolam może wtedy działać silniej i dłużej niż zwykle. Możesz być bardziej senny rano, mieć problemy z równowagą lub koncentracją.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna senność w ciągu dnia
  • zawroty głowy i chwiejny chód
  • splątanie lub kłopoty z pamięcią
  • spowolniony lub płytki oddech – wezwij pomoc
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Przy łączeniu estazolamu z kobicystatem może być konieczne zmniejszenie dawki estazolamu i ścisłe monitorowanie pacjenta[1]. Estazolam należy rozpoczynać od najmniejszej skutecznej dawki i oceniać nasilenie sedacji w pierwszych dniach wspólnego stosowania. Rozsądniejszym wyborem jest benzodiazepina metabolizowana przez sprzęganie z kwasem glukuronowym, której stężenie kobicystat w istotny sposób nie zmienia. Po odstawieniu kobicystatu działanie estazolamu może słabnąć, co wymaga ponownej oceny dawki.

Skutek kliniczny

Zwiększenie stężenia estazolamu może nasilać i wydłużać jego działanie nasenne i uspokajające. Możliwe są senność w ciągu dnia, zaburzenia koordynacji i równowagi, upadki, zaburzenia pamięci, a przy dużym nasileniu depresja oddechowa, zwłaszcza w skojarzeniu z alkoholem, opioidami lub innymi lekami hamującymi ośrodkowy układ nerwowy.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i zwiększa stężenie w osoczu leków metabolizowanych przez ten izoenzym[1]. Leki hamujące układ cytochromu P450 mogą nasilać działanie pochodnych benzodiazepiny[2]. Estazolam jest metabolizowany oksydacyjnie w wątrobie, głównie z udziałem CYP3A, dlatego kobicystat może zmniejszać jego klirens i zwiększać stężenie w osoczu[1].

Metabolizm i transportery

  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • nasilenie senności i sedacji w ciągu dnia
  • koordynacja ruchowa i ryzyko upadków
  • czynność oddechowa, zwłaszcza u pacjentów z chorobami płuc lub przyjmujących opioidy
  • funkcje poznawcze i pamięć

Bezpieczniejsze alternatywy

lorazepamoksazepamtemazepam

Kiedy ocena się zmienia

wiek ≥ 65pacjentryzyko rośnieU osób starszych nasilona sedacja zwiększa ryzyko upadków i złamań, dlatego zamiana na benzodiazepinę niezależną od CYP3A jest szczególnie wskazana.
Zamiana rytonawiru na kobicystatkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePrzy zmianie środka wzmacniającego z rytonawiru na kobicystat należy zachować ostrożność przez pierwsze dwa tygodnie, zwłaszcza gdy dawki leków towarzyszących były dostosowywane podczas stosowania rytonawiru.
Odstawienie kobicystatukolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu stężenie estazolamu może się zmniejszyć, dlatego jeśli dawkę redukowano, należy ponownie ocenić skuteczność leczenia bezsenności.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Estazolam Polfarmex 2 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/estazolam-polfarmex-100129297/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ HaloperydolMonitoruj pacjenta pod kątem nasilonego lub wydłużonego działania haloperydolu i w razie potrzeby zmniejsz dawkę haloperydolu.Nie zmieniaj sam dawek żadnego z leków, powiedz obu lekarzom, że przyjmujesz oba leki, i zgłoś się pilnie, jeśli poczujesz kołatanie serca lub zasłabniesz.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj sam dawek żadnego z leków, powiedz obu lekarzom, że przyjmujesz oba leki, i zgłoś się pilnie, jeśli poczujesz kołatanie serca lub zasłabniesz.

Lek wzmacniający leczenie HIV może spowalniać rozkład haloperydolu w organizmie. Wtedy haloperydolu jest we krwi więcej i działa on silniej. Może to nasilić senność, sztywność mięśni czy drżenie, a rzadko zaburzyć rytm serca. Lekarz może zlecić EKG i zmniejszyć dawkę haloperydolu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy lub omdlenie
  • silna senność
  • sztywność mięśni, drżenie, mimowolne ruchy
  • wysoka gorączka ze sztywnością mięśni i splątaniem
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Monitoruj pacjenta pod kątem nasilonego lub wydłużonego działania haloperydolu i w razie potrzeby zmniejsz dawkę haloperydolu.[1] Przed włączeniem i po kilku dniach skojarzonego leczenia wykonaj EKG z oceną QTc oraz skontroluj potas i magnez. Unikaj dokładania kolejnych leków wydłużających QT, bo ich łączenie z haloperydolem jest przeciwwskazane.[1] Po odstawieniu kobicystatu stężenie haloperydolu może się obniżyć, więc oceń skuteczność leczenia przeciwpsychotycznego.

Skutek kliniczny

Wyższe stężenie haloperydolu zwiększa ryzyko jego działań niepożądanych, w tym wydłużenia odstępu QTc. Wydłużenie QTc obserwowano przy łączeniu haloperydolu z innymi inhibitorami jego metabolizmu, takimi jak ketokonazol i paroksetyna.[1] Możliwe są też nasilone objawy pozapiramidowe, sedacja i niedociśnienie ortostatyczne. Sam kobicystat nie należy do leków wydłużających QT, dlatego połączenie nie jest przeciwwskazane z tego powodu.

Mechanizm

Kobicystat hamuje metabolizm haloperydolu, co może zwiększyć jego stężenie w osoczu. Haloperydol jest metabolizowany głównie przez glukuronidację i redukcję grupy ketonowej, ale udział ma też CYP3A4 oraz w mniejszym stopniu CYP2D6, a hamowanie obu tych enzymów może działać addytywnie.[1] Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i słabym inhibitorem CYP2D6, więc hamuje oba szlaki.[2] Przy jednoczesnym stosowaniu z inhibitorem CYP3A4 lub CYP2D6 stężenie haloperydolu może wzrosnąć o 20–40%, a w pojedynczych przypadkach nawet o 100%.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], haloperydol – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], haloperydol – substrat CYP3A4[4]
  • Haloperydol – inhibitor CYP2D6[4], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Haloperydol: inhibitor CYP2D6[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed włączeniem i po kilku dniach leczenia skojarzonego
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy pozapiramidowe (drżenie, sztywność, akatyzja, dystonia)
  • nadmierna sedacja i niedociśnienie ortostatyczne
  • kołatanie serca, zawroty głowy, omdlenia

Bezpieczniejsze alternatywy

olanzapinaamisulpryd

Kiedy ocena się zmienia

Postać o przedłużonym uwalnianiu (dekanian, iniekcja domięśniowa)postać · haloperydolryzyko rośniePrzy postaci depot nie można szybko zmniejszyć ekspozycji na haloperydol, dlatego przed włączeniem kobicystatu rozważ zmniejszenie dawki lub wydłużenie odstępu między wstrzyknięciami i ścisłe monitorowanie EKG.
Odstawienie kobicystatuczas leczenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu lub zmianie schematu HIV na niewymagający wzmacniania stężenie haloperydolu może się obniżyć. Oceń skuteczność leczenia i w razie potrzeby przywróć wcześniejszą dawkę.
wiek ≥ 65 latpacjentryzyko rośnieU osób starszych częstsze są zaburzenia elektrolitowe, choroby serca i nadwrażliwość na działania niepożądane haloperydolu, dlatego monitorowanie powinno być ściślejsze.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Haloperidol WZF 0,2% 2 mg/ml, krople doustne, roztwór. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/haloperidol-wzf-0-2-100111328/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Haloperidol WZF 0,2%. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/haloperidol-wzf-0-2-100111328/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ ImatynibPołączenie można stosować, ale wymaga ostrożności i ścisłego monitorowania działań niepożądanych imatynibu.Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie imatynibem, że przyjmujesz kobicystat, i nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z leków.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie imatynibem, że przyjmujesz kobicystat, i nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z leków.

Kobicystat spowalnia rozkładanie imatynibu w organizmie, przez co imatynibu może być we krwi więcej niż zwykle. To może nasilać jego działania niepożądane, na przykład obrzęki, zmiany w wynikach krwi albo obciążenie wątroby. Te leki można brać razem, ale lekarz powinien częściej sprawdzać, jak się czujesz, i zlecać badania krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • obrzęki wokół oczu lub nóg
  • szybki przyrost masy ciała albo duszność
  • siniaki, krwawienia z nosa lub dziąseł
  • gorączka lub częste infekcje
  • zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
  • silne nudności, wymioty lub biegunka
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować, ale wymaga ostrożności i ścisłego monitorowania działań niepożądanych imatynibu.[1] Po włączeniu kobicystatu kontroluj morfologię krwi, próby wątrobowe, masę ciała i obecność obrzęków, a przy nasileniu toksyczności rozważ z hematologiem zmniejszenie dawki imatynibu. Jeśli to możliwe, lekarz prowadzący leczenie HIV może rozważyć schemat bez leku wzmacniającego, który nie hamuje CYP3A4.

Skutek kliniczny

Większe narażenie na imatynib może nasilać jego działania niepożądane – zatrzymanie płynów i obrzęki, mielosupresję, hepatotoksyczność, krwawienia oraz dolegliwości żołądkowo-jelitowe.[1] Kobicystat może dawać silniejsze hamowanie niż jednorazowa dawka ketokonazolu, ponieważ jest podawany przewlekle, ale wielkość wzrostu ekspozycji dla tej pary nie została zbadana.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, a imatynib jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, dlatego kobicystat spowalnia jego metabolizm i zwiększa jego stężenie w osoczu.[2] Inhibitory CYP3A4, w tym inhibitory proteazy HIV, zwiększają stężenie imatynibu – po jednorazowym podaniu ketokonazolu Cmax imatynibu wzrosło o 26%, a AUC o 40%.[1] Imatynib sam hamuje CYP3A4, więc może też nieco zwiększać stężenie kobicystatu oraz wzmacnianego nim atazanawiru lub darunawiru, co ma mniejsze znaczenie kliniczne.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], imatynib – substrat CYP3A4[4]
  • Imatynib – słaby inhibitor CYP2D6[4], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5]
  • Imatynib – umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Imatynib: inhibitor CYP2C8[4], inhibitor CYP2C9[4], słaby inhibitor CYP2D6[4], umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem
  • aktywność aminotransferaz i bilirubina
  • masa ciała i obrzęki
  • objawy krwawienia
  • tolerancja żołądkowo-jelitowa

Kiedy ocena się zmienia

Włączenie kobicystatu u pacjenta stabilnie leczonego imatynibemkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo dołączeniu kobicystatu do ustalonej dawki imatynibu ekspozycja na imatynib wzrasta, dlatego w pierwszych tygodniach skojarzenia częściej kontroluj morfologię, próby wątrobowe i obrzęki. Po odstawieniu kobicystatu stężenie imatynibu spada, co ma znaczenie, jeśli wcześniej zmniejszono jego dawkę.
Zamiana rytonawiru na kobicystat jako lek wzmacniającykolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePrzy zamianie rytonawiru na kobicystat zachowaj szczególną ostrożność przez pierwsze dwa tygodnie, zwłaszcza jeśli dawki innych leków dostosowywano podczas stosowania rytonawiru.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Imatinib Teva 100 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/imatinib-teva-100121611/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Imatinib Teva. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/imatinib-teva-100121611/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ MaprotylinaPołączenie można stosować pod kontrolą, ale przez pierwsze tygodnie po włączeniu kobicystatu obserwuj pacjenta pod kątem objawów przedawkowania maprotyliny.Nie zmieniaj dawek samodzielnie i powiedz lekarzowi, jeśli po rozpoczęciu leczenia kobicystatem poczujesz się bardziej senny, zauważysz suchość w ustach, zaparcia lub kołatanie serca.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj dawek samodzielnie i powiedz lekarzowi, jeśli po rozpoczęciu leczenia kobicystatem poczujesz się bardziej senny, zauważysz suchość w ustach, zaparcia lub kołatanie serca.

Kobicystat może spowolnić usuwanie maprotyliny z organizmu, przez co jej ilość we krwi wzrośnie. Może to nasilić działania niepożądane maprotyliny, takie jak senność, suchość w ustach, zaparcia czy kołatanie serca. Te leki można zwykle przyjmować razem, ale lekarz może zechcieć zmniejszyć dawkę maprotyliny.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna senność lub splątanie
  • kołatanie serca, nierówne bicie serca lub omdlenie
  • zawroty głowy przy wstawaniu
  • trudności w oddawaniu moczu
  • silne zaparcia
  • nieostre widzenie
  • drgawki
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować pod kontrolą, ale przez pierwsze tygodnie po włączeniu kobicystatu obserwuj pacjenta pod kątem objawów przedawkowania maprotyliny. Przy nasilonych działaniach niepożądanych rozważ zmniejszenie dawki maprotyliny, a w razie możliwości oznacz jej stężenie w surowicy. U pacjentów z chorobą serca, zaburzeniami elektrolitowymi lub przyjmujących inne leki wydłużające QT wykonaj EKG przed włączeniem i po osiągnięciu stanu stacjonarnego. Po odstawieniu kobicystatu stężenie maprotyliny może się obniżyć, co wymaga oceny skuteczności przeciwdepresyjnej.

Skutek kliniczny

Większe stężenie maprotyliny może nasilać jej działania niepożądane zależne od dawki – senność, działanie antycholinergiczne (suchość w ustach, zaparcia, zatrzymanie moczu, zaburzenia widzenia), niedociśnienie ortostatyczne, zaburzenia rytmu i przewodnictwa serca oraz obniżenie progu drgawkowego. Inhibitory CYP2D6 zwiększające stężenie maprotyliny mogą powodować nasilenie działań niepożądanych i wymagać dostosowania dawki[1].

Mechanizm

Kobicystat słabo hamuje CYP2D6 i może zwiększać stężenie leków metabolizowanych przez ten enzym[2]. Maprotylina jest metabolizowana głównie przez CYP2D6, a inhibitory tego enzymu mogą zwiększyć jej stężenie nawet 3,5-krotnie u osób o fenotypie szybkiego metabolizmu[1]. Kobicystat jest słabym inhibitorem CYP2D6, dlatego wzrost stężenia maprotyliny powinien być mniejszy niż przy silnych inhibitorach, ale jego skali nie określono. Kobicystat nie hamuje CYP1A2, który również uczestniczy w metabolizmie maprotyliny[2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], maprotylina – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], maprotylina – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Maprotylina: drugorzędny szlak substrat CYP1A2[4], substrat CYP2C19[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • objawy antycholinergiczne (suchość w ustach, zaparcia, zatrzymanie moczu, zaburzenia widzenia)
  • nadmierna senność i zawroty głowy
  • ciśnienie tętnicze i tętno, w tym niedociśnienie ortostatyczne
  • EKG (odstęp QT, przewodnictwo) u pacjentów z grupy ryzyka
  • stężenie maprotyliny w surowicy, jeśli dostępne
  • napady drgawkowe

Bezpieczniejsze alternatywy

escytalopramsertralina

Kiedy ocena się zmienia

Wysoka dawka maprotylinydawka · maprotylinaryzyko rośnieDziałania niepożądane maprotyliny, w tym ryzyko drgawek i zaburzeń rytmu, są zależne od dawki, dlatego przy wysokich dawkach wzrost stężenia ma większe znaczenie kliniczne i może wymagać redukcji dawki.
Kobicystat dołączony do ustalonej dawki maprotylinykolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePrzy dołączeniu kobicystatu do stabilnej terapii maprotyliną obserwuj pacjenta przez pierwsze tygodnie, a po odstawieniu kobicystatu oceń, czy nie spadła skuteczność przeciwdepresyjna.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ludiomil 75 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ludiomil-100039915/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ludiomil. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ludiomil-100039915/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ ParoksetynaParoksetynę u pacjenta leczonego kobicystatem dawkuj w dolnym zakresie dawek i zwiększaj ją stopniowo według tolerancji i skuteczności.Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, nie zmieniaj sam dawek i powiedz lekarzowi lub farmaceucie, jeśli po rozpoczęciu leczenia źle się poczujesz.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, nie zmieniaj sam dawek i powiedz lekarzowi lub farmaceucie, jeśli po rozpoczęciu leczenia źle się poczujesz.

Kobicystat, który wzmacnia działanie leków przeciw HIV, może spowalniać rozkładanie paroksetyny w organizmie. Przez to paroksetyny może być we krwi więcej i jej działania niepożądane mogą być silniejsze. Te leki można stosować razem, ale lekarz zwykle zaczyna od mniejszej dawki paroksetyny i zwiększa ją ostrożnie.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silne nudności lub biegunka
  • nadmierna senność lub zawroty głowy
  • drżenie rąk, niepokój, pobudzenie
  • kłopoty ze snem
  • pogorszenie nastroju lub nawrót lęku
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Paroksetynę u pacjenta leczonego kobicystatem dawkuj w dolnym zakresie dawek i zwiększaj ją stopniowo według tolerancji i skuteczności[1]. Gdy kobicystat dołącza się do ustalonej dawki paroksetyny, przez pierwsze tygodnie obserwuj pacjenta pod kątem nasilenia działań niepożądanych, a także ewentualnej utraty skuteczności przeciwdepresyjnej, i w razie potrzeby skoryguj dawkę paroksetyny.

Skutek kliniczny

Możliwe jest umiarkowane zwiększenie stężenia paroksetyny i nasilenie jej działań niepożądanych, takich jak nudności, senność, zawroty głowy, pobudzenie, drżenie czy zaburzenia snu. Kobicystat stosuje się zawsze z darunawirem lub atazanawirem, a wpływ całego schematu na stężenie paroksetyny może być inny niż samego kobicystatu, dlatego efekt kliniczny jest trudny do przewidzenia.

Mechanizm

Kobicystat słabo hamuje CYP2D6, który odpowiada za metabolizm paroksetyny, i może przez to zwiększać jej stężenie w osoczu[2]. Metabolizm i farmakokinetyka paroksetyny zmieniają się pod wpływem leków hamujących lub indukujących enzymy, które ją metabolizują[1]. Kobicystat nie indukuje enzymów cytochromu P450, więc w odróżnieniu od rytonawiru nie należy się spodziewać spadku stężenia paroksetyny z powodu samego kobicystatu[2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Paroksetyna – silny inhibitor CYP2D6[3], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Paroksetyna: silny inhibitor CYP2D6[3]

Monitorować

  • tolerancja paroksetyny – nudności, senność, zawroty głowy, pobudzenie, drżenie, bezsenność
  • skuteczność leczenia przeciwdepresyjnego lub przeciwlękowego
  • objawy nadmiaru serotoniny przy innych lekach serotoninergicznych w schemacie

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat dołączany do stałej dawki paroksetynykolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePrzy dołączaniu kobicystatu do ustalonej dawki paroksetyny obserwuj pacjenta przez pierwsze tygodnie pod kątem nasilenia działań niepożądanych i zmiany skuteczności, a dawkę paroksetyny koryguj według odpowiedzi klinicznej.
Paroksetyna włączana u pacjenta leczonego kobicystatemkolejność włączenia · paroksetynainne zalecenieParoksetynę rozpoczynaj od dawek z dolnego zakresu i zwiększaj stopniowo według tolerancji i skuteczności.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Paxtin 20 20 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/paxtin-20-100127980/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ RepaglinidPrzy łączeniu repaglinidu z kobicystatem zachowaj ostrożność i ściśle monitoruj glikemię, szczególnie w pierwszych tygodniach po włączeniu lub odstawieniu kobicystatu.Mierz częściej cukier we krwi, nie pomijaj posiłków po przyjęciu repaglinidu i powiedz lekarzowi, jeśli cukier spada za nisko.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Mierz częściej cukier we krwi, nie pomijaj posiłków po przyjęciu repaglinidu i powiedz lekarzowi, jeśli cukier spada za nisko.

Kobicystat, który wzmacnia działanie leków na HIV, może spowolnić usuwanie repaglinidu z organizmu. Repaglinid może wtedy silniej obniżać cukier we krwi. Grozi to niedocukrzeniem, zwłaszcza w pierwszych dniach wspólnego stosowania.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • drżenie rąk
  • zimne poty
  • nagły silny głód
  • kołatanie serca
  • zawroty głowy
  • dezorientacja lub senność
  • niewyraźne widzenie
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Przy łączeniu repaglinidu z kobicystatem zachowaj ostrożność i ściśle monitoruj glikemię, szczególnie w pierwszych tygodniach po włączeniu lub odstawieniu kobicystatu. Inhibitory CYP3A4 łączy się z repaglinidem ze szczególną ostrożnością[1]. Rozważ rozpoczęcie od najmniejszej skutecznej dawki repaglinidu i zwiększanie jej stopniowo według pomiarów glukozy. Przy zamianie rytonawiru na kobicystat zachowaj ostrożność przez pierwsze dwa tygodnie, zwłaszcza jeśli dawkę repaglinidu zwiększano w okresie stosowania rytonawiru[2]. Przeanalizuj też pozostałe leki pacjenta, bo kobicystat jest podawany z atazanawirem lub darunawirem, które mają własne interakcje.

Skutek kliniczny

Możliwe nasilenie i wydłużenie działania hipoglikemizującego repaglinidu z ryzykiem hipoglikemii, zwłaszcza w pierwszych dniach po włączeniu kobicystatu. Po odstawieniu kobicystatu stężenie repaglinidu może się obniżyć i kontrola glikemii może się pogorszyć.

Mechanizm

Kobicystat może zwiększać stężenie repaglinidu w osoczu, bo hamuje dwie z jego dróg eliminacji. Repaglinid jest metabolizowany głównie przez CYP2C8, a w mniejszym stopniu przez CYP3A4, i jest wychwytywany do wątroby przez nośnik OATP1B1[1]. Kobicystat silnie hamuje CYP3A i hamuje nośniki OATP1B1 oraz OATP1B3, natomiast nie hamuje CYP2C8[2]. Główna droga metabolizmu pozostaje więc drożna, ale jednoczesna blokada CYP3A4 i wychwytu wątrobowego może dać większy wzrost ekspozycji niż sam inhibitor CYP3A4. Cyklosporyna, która również hamuje CYP3A4 i OATP1B1, zwiększyła AUC repaglinidu 2,5-krotnie, a Cmax 1,8-krotnie[1]. Sam ketokonazol zwiększył AUC repaglinidu tylko 1,2-krotnie, a itrakonazol i klarytromycyna 1,4-krotnie[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], repaglinid – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor OATP1B1[5], repaglinid – substrat OATP1B1[3]
  • Kobicystat – inhibitor OATP1B3[5], repaglinid – substrat OATP1B3[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Repaglinid: wrażliwy substrat CYP2C8[3], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4], substrat OATP1B1[3], substrat OATP1B3[3]

Monitorować

  • glikemia na czczo i po posiłkach (samokontrola glukometrem)
  • objawy hipoglikemii
  • HbA1c po zmianie leczenia przeciwwirusowego

Bezpieczniejsze alternatywy

gliklazyd

Kiedy ocena się zmienia

Zamiana rytonawiru na kobicystatkolejność włączenia · kobicystatryzyko rośnieKobicystat nie indukuje CYP2C8, w odróżnieniu od rytonawiru. Jeśli dawkę repaglinidu zwiększano podczas stosowania rytonawiru, po zamianie na kobicystat ekspozycja może istotnie wzrosnąć – zachowaj ostrożność przez pierwsze dwa tygodnie.
Odstawienie kobicystatuczas leczenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu stężenie repaglinidu może się obniżyć. Jeśli dawkę repaglinidu zmniejszano, sprawdź glikemię i w razie potrzeby wróć do wcześniejszej dawki.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Enyglid 0,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/enyglid-100217736/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Enyglid. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/enyglid-100217736/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ RysperydonPrzy włączaniu kobicystatu u pacjenta leczonego rysperydonem rozważ zmniejszenie dawki rysperydonu i obserwuj pacjenta pod kątem działań niepożądanych.Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie psychiatryczne, że przyjmujesz kobicystat, i nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z leków.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie psychiatryczne, że przyjmujesz kobicystat, i nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z leków.

Kobicystat spowalnia usuwanie rysperydonu z organizmu, więc rysperydonu może być we krwi więcej niż zwykle. Może to nasilić jego działania niepożądane, takie jak senność, drżenie, sztywność mięśni czy zawroty głowy. Lekarz może zmniejszyć dawkę rysperydonu, a po odstawieniu kobicystatu ponownie ją dostosować.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • drżenie rąk, sztywność mięśni lub spowolnienie ruchów
  • uczucie wewnętrznego niepokoju i trudność z usiedzeniem w miejscu
  • mimowolne skurcze mięśni szyi, języka lub oczu
  • nadmierna senność
  • zawroty głowy lub omdlenie przy wstawaniu
  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • wysoka gorączka ze sztywnością mięśni i splątaniem – wezwij pomoc natychmiast
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Przy włączaniu kobicystatu u pacjenta leczonego rysperydonem rozważ zmniejszenie dawki rysperydonu i obserwuj pacjenta pod kątem działań niepożądanych.[1] Dawkowanie rysperydonu należy ponownie ocenić zarówno przy rozpoczynaniu, jak i przy kończeniu podawania silnego inhibitora CYP3A4 i P-gp, bo po odstawieniu kobicystatu stężenie rysperydonu spadnie i może wrócić ryzyko nawrotu objawów.[2] Jeśli rysperydon jest wprowadzany u pacjenta już przyjmującego kobicystat, zacznij od małej dawki i zwiększaj ją ostrożnie.

Skutek kliniczny

Należy oczekiwać zwiększenia stężenia rysperydonu i czynnej frakcji przeciwpsychotycznej w osoczu, a w efekcie nasilenia działań zależnych od dawki – objawów pozapiramidowych, sedacji, niedociśnienia ortostatycznego, hiperprolaktynemii i wydłużenia odstępu QT.[1] Rysperydon stosuje się ostrożnie z lekami hamującymi jego metabolizm wątrobowy ze względu na ryzyko wydłużenia QT.[2] Badań interakcji dla tej pary nie przeprowadzono, więc skali wzrostu ekspozycji nie określono.[1]

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A i P-gp oraz słabo hamuje CYP2D6, czyli wszystkie główne drogi eliminacji rysperydonu i jego czynnego metabolitu 9-hydroksyrysperydonu.[1] Rysperydon jest metabolizowany głównie przez CYP2D6, w mniejszym stopniu przez CYP3A4, a zarówno on, jak i 9-hydroksyrysperydon są substratami P-gp, dlatego silne inhibitory CYP3A4 i P-gp mogą znacząco zwiększyć stężenie czynnej frakcji przeciwpsychotycznej.[2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], rysperydon – wrażliwy substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], rysperydon – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], rysperydon – substrat P-gp[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Rysperydon: wrażliwy substrat CYP2D6[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • objawy pozapiramidowe (drżenie, sztywność, akatyzja, dystonia)
  • nadmierna sedacja
  • ciśnienie tętnicze, zwłaszcza spadki ortostatyczne
  • EKG z oceną QTc u pacjentów z czynnikami ryzyka wydłużenia QT
  • objawy hiperprolaktynemii
  • kontrola stanu psychicznego po odstawieniu kobicystatu

Bezpieczniejsze alternatywy

amisulprydolanzapina

Kiedy ocena się zmienia

Odstawienie kobicystatu u pacjenta leczonego rysperydonemkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo zakończeniu podawania silnego inhibitora CYP3A4 i P-gp dawkowanie rysperydonu należy ponownie ocenić, bo stężenie czynnej frakcji przeciwpsychotycznej się zmniejszy.
Rysperydon o przedłużonym uwalnianiu we wstrzyknięciachpostać · rysperydonryzyko rośniePrzy postaci długo działającej nie można szybko zmniejszyć ekspozycji na rysperydon, dlatego wzrost stężenia po włączeniu kobicystatu utrzymuje się dłużej i wymaga szczególnie uważnej obserwacji pacjenta.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Orizon 1 mg/ml, roztwór doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/orizon-100207086/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Orizon. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/orizon-100207086/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ ToremifenPołączenia najlepiej unikać, a jeśli jest konieczne – stosuj je tylko po dokładnym rozważeniu korzyści i ryzyka, z kontrolą EKG (QTc) i elektrolitów przed rozpoczęciem i w trakcie leczenia.Nie odstawiaj żadnego leku na własną rękę i powiedz lekarzowi onkologowi oraz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki, aby zaplanowali badanie EKG i kontrolę potasu.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj żadnego leku na własną rękę i powiedz lekarzowi onkologowi oraz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki, aby zaplanowali badanie EKG i kontrolę potasu.

Lek wzmacniający leczenie HIV spowalnia usuwanie toremifenu z organizmu, przez co jego ilość we krwi może wzrosnąć. Może to nasilić działania niepożądane toremifenu, zwłaszcza zaburzenia rytmu serca. Lekarz może zdecydować o zmianie jednego z leków albo o regularnych badaniach EKG i krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenia najlepiej unikać, a jeśli jest konieczne – stosuj je tylko po dokładnym rozważeniu korzyści i ryzyka, z kontrolą EKG (QTc) i elektrolitów przed rozpoczęciem i w trakcie leczenia.[1] Przed włączeniem wyrównaj hipokaliemię i hipomagnezemię oraz wyklucz inne leki wydłużające QT.[1] Rozważ zmianę schematu przeciwretrowirusowego na niewymagający wzmocnienia kobicystatem lub rytonawirem albo inną terapię hormonalną po konsultacji z onkologiem i lekarzem prowadzącym leczenie HIV.

Skutek kliniczny

Wyższe stężenie toremifenu może nasilać jego działania niepożądane, przede wszystkim zależne od dawki wydłużenie odstępu QT z ryzykiem arytmii komorowych, w tym torsade de pointes.[1]

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, a toremifen jest metabolizowany głównie przez CYP3A, dlatego kobicystat hamuje jego metabolizm i zwiększa jego stężenie w osoczu.[2][1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], toremifen – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Toremifen: substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed rozpoczęciem i okresowo w trakcie leczenia
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy arytmii (kołatanie serca, omdlenia, zawroty głowy)
  • działania niepożądane toremifenu (uderzenia gorąca, nudności, krwawienia z dróg rodnych)

Bezpieczniejsze alternatywy

anastrozolletrozoldolutegrawirraltegrawir

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fareston 60 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fareston-100119672/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fareston. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/fareston-100119672/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ TetrabenazynaPołączenie można stosować, ale tetrabenazynę należy dawkować ostrożnie i obserwować pacjenta pod kątem nasilenia jej działań niepożądanych.Przyjmuj oba leki zgodnie z zaleceniem i powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie tetrabenazyną, że stosujesz kobicystat, bo może być potrzebna mniejsza dawka.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Przyjmuj oba leki zgodnie z zaleceniem i powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie tetrabenazyną, że stosujesz kobicystat, bo może być potrzebna mniejsza dawka.

Kobicystat, który wzmacnia działanie leków na HIV, może spowalniać rozkład tetrabenazyny w organizmie. Przez to tetrabenazyna może działać silniej i częściej wywoływać działania niepożądane. Mogą to być senność, spowolnienie i sztywność ruchów, niepokój, obniżony nastrój albo zaburzenia rytmu serca.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nadmierna senność
  • sztywność lub spowolnienie ruchów, drżenie
  • wewnętrzny niepokój, trudność w usiedzeniu w miejscu
  • smutek, przygnębienie, myśli samobójcze
  • kołatanie serca, zawroty głowy, omdlenie
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować, ale tetrabenazynę należy dawkować ostrożnie i obserwować pacjenta pod kątem nasilenia jej działań niepożądanych. Przy łączeniu tetrabenazyny z inhibitorami CYP2D6 może okazać się konieczne zmniejszenie jej dawki[1]. U pacjenta przyjmującego już kobicystat tetrabenazynę zwiększa się stopniowo, a przy dołączaniu kobicystatu do ustalonej dawki tetrabenazyny warto rozważyć jej zmniejszenie i częstszą kontrolę w pierwszych tygodniach. Tetrabenazynę stosuje się z ostrożnością z lekami wydłużającymi odstęp QTc[1], co należy uwzględnić przy ocenie całego schematu przeciwretrowirusowego.

Skutek kliniczny

Wyższe stężenia α-HTBZ i β-HTBZ mogą nasilać działania niepożądane tetrabenazyny, takie jak senność, objawy parkinsonowskie, akatyzja, obniżenie nastroju z ryzykiem myśli samobójczych oraz wydłużenie odstępu QTc. Siła efektu przy słabym hamowaniu CYP2D6 przez kobicystat nie jest znana.

Mechanizm

Kobicystat słabo hamuje CYP2D6 i silnie hamuje CYP3A, może więc zwiększać stężenia leków metabolizowanych przez CYP2D6[2]. Czynne metabolity tetrabenazyny, α-HTBZ i β-HTBZ, są substratami CYP2D6, a inhibitory tego izoenzymu zwiększają ich stężenie w osoczu[1]. Enzymy metabolizujące tetrabenazynę są poznane tylko częściowo, dlatego nie można wykluczyć dodatkowego udziału zahamowania CYP3A[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Tetrabenazyna – inhibitor CYP2D6[3], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[5], silny inhibitor CYP3A4[5], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Tetrabenazyna: inhibitor CYP2D6[3]

Monitorować

  • senność i sedacja
  • objawy parkinsonowskie i akatyzja
  • nastrój, myśli samobójcze
  • EKG (QTc) u pacjentów z czynnikami ryzyka arytmii
  • skuteczność kontroli ruchów pląsawiczych

Kiedy ocena się zmienia

Tetrabenazyna dołączana do kobicystatukolejność włączenia · tetrabenazynainne zalecenieGdy pacjent przyjmuje już kobicystat, tetrabenazynę zwiększa się stopniowo, oceniając tolerancję przed każdym zwiększeniem dawki.
Kobicystat dołączany do ustalonej dawki tetrabenazynykolejność włączenia · kobicystatryzyko rośnieDołączenie kobicystatu do ustalonej dawki tetrabenazyny może nagle zwiększyć ekspozycję na jej metabolity, dlatego warto rozważyć zmniejszenie dawki tetrabenazyny i ścisłą obserwację w pierwszych tygodniach.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tetmodis 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tetmodis-100232990/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tetmodis. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tetmodis-100232990/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ WenlafaksynaPołączenie można stosować z zachowaniem ostrożności i obserwacją pacjenta pod kątem działań niepożądanych wenlafaksyny.Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, mierz ciśnienie w pierwszych tygodniach i zgłoś lekarzowi każde nowe lub nasilone działanie niepożądane.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, mierz ciśnienie w pierwszych tygodniach i zgłoś lekarzowi każde nowe lub nasilone działanie niepożądane.

Lek wzmacniający leczenie HIV może spowolnić usuwanie leku przeciwdepresyjnego z organizmu. Wtedy działa on silniej i częściej daje działania niepożądane, takie jak nudności, pocenie się, bezsenność czy wyższe ciśnienie. Leki można przyjmować razem, ale lekarz może zmniejszyć dawkę leku przeciwdepresyjnego.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silne nudności lub wymioty
  • nadmierne pocenie się
  • kołatanie serca lub szybkie tętno
  • wysokie ciśnienie lub ból głowy
  • bezsenność, niepokój, drżenie
  • gorączka z pobudzeniem, sztywnością mięśni lub splątaniem – wezwij pomoc natychmiast
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować z zachowaniem ostrożności i obserwacją pacjenta pod kątem działań niepożądanych wenlafaksyny[1]. U pacjenta przyjmującego już kobicystat wenlafaksynę należy włączać od małej dawki i zwiększać ją stopniowo. Po dołączeniu kobicystatu do stałej dawki wenlafaksyny trzeba w pierwszych tygodniach kontrolować ciśnienie tętnicze, tętno i tolerancję leczenia, a przy nasilonych działaniach niepożądanych rozważyć zmniejszenie dawki wenlafaksyny.

Skutek kliniczny

Należy się spodziewać umiarkowanego wzrostu ekspozycji na wenlafaksynę i O-demetylowenlafaksynę, a w konsekwencji nasilenia działań zależnych od dawki – nudności, nadmiernej potliwości, bezsenności, niepokoju, wzrostu ciśnienia tętniczego i tętna. Przy jednoczesnym stosowaniu innych leków serotoninergicznych rośnie ryzyko zespołu serotoninowego, a przy lekach wydłużających QT – ryzyko zaburzeń rytmu.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A i słabo hamuje CYP2D6, czyli oba główne szlaki przemian wenlafaksyny. Inhibitory CYP3A4 zwiększają stężenie wenlafaksyny i jej czynnego metabolitu O-demetylowenlafaksyny[1]. Silny inhibitor CYP3A4 ketokonazol zwiększał AUC wenlafaksyny o 70% u osób o intensywnym i o 21% u osób o powolnym metabolizmie zależnym od CYP2D6, a AUC O-demetylowenlafaksyny odpowiednio o 33% i 23%[1]. Kobicystat zwiększa stężenia leków metabolizowanych przez CYP3A oraz może zwiększać stężenia leków metabolizowanych przez CYP2D6[2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], wenlafaksyna – substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], wenlafaksyna – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]
  • Wenlafaksyna – słaby inhibitor CYP2D6[4], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Wenlafaksyna: słaby inhibitor CYP2D6[4], substrat CYP2D6[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze i tętno
  • nudności, potliwość, bezsenność, niepokój
  • objawy zespołu serotoninowego przy innych lekach serotoninergicznych
  • EKG przy jednoczesnych lekach wydłużających QT lub czynnikach ryzyka arytmii

Bezpieczniejsze alternatywy

duloksetyna

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat dołączony do stałej dawki wenlafaksynykolejność włączenia · pacjentinne zalecenieWzrost stężenia wenlafaksyny narasta w ciągu kilku dni od dołączenia kobicystatu, dlatego kontrolę ciśnienia tętniczego, tętna i tolerancji należy prowadzić szczególnie w pierwszych tygodniach i w razie potrzeby zmniejszyć dawkę wenlafaksyny.
Wenlafaksyna włączana u pacjenta przyjmującego kobicystatkolejność włączenia · pacjentinne zalecenieWenlafaksynę należy rozpoczynać od najmniejszej dawki i zwiększać ją wolniej niż zwykle, oceniając tolerancję przed każdym zwiększeniem.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Oriven 37,5 mg, kapsułki o przedłużonym uwalnianiu, twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/oriven-100158962/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Oriven. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/oriven-100158962/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ WinorelbinaNajlepiej unikać łączenia winorelbiny z kobicystatem i przed chemioterapią rozważyć z lekarzem prowadzącym leczenie przeciwretrowirusowe zmianę schematu na taki, który nie wymaga wzmacniacza farmakokinetycznego.Powiedz onkologowi i lekarzowi, który leczy cię z powodu HIV, że przyjmujesz oba te leki, i nie zmieniaj dawek na własną rękę.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz onkologowi i lekarzowi, który leczy cię z powodu HIV, że przyjmujesz oba te leki, i nie zmieniaj dawek na własną rękę.

Kobicystat spowalnia usuwanie winorelbiny z organizmu, więc lek przeciwnowotworowy może gromadzić się we krwi. Może to nasilić jego działania niepożądane, zwłaszcza spadek odporności, uszkodzenie nerwów i zaparcia. Lekarz może zmienić leczenie przeciwwirusowe albo dawkę winorelbiny i częściej zlecać badania krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka, dreszcze lub ból gardła
  • mrowienie, drętwienie lub osłabienie dłoni i stóp
  • uporczywe zaparcia lub silny ból brzucha
  • nietypowe siniaki lub krwawienia
  • duże osłabienie
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Najlepiej unikać łączenia winorelbiny z kobicystatem i przed chemioterapią rozważyć z lekarzem prowadzącym leczenie przeciwretrowirusowe zmianę schematu na taki, który nie wymaga wzmacniacza farmakokinetycznego. Z silnymi modulatorami glikoproteiny P winorelbinę stosuje się ostrożnie[1]. Jeśli połączenia nie da się uniknąć, onkolog i lekarz prowadzący leczenie HIV powinni wspólnie ustalić dawkę winorelbiny, a pacjenta trzeba ściśle monitorować pod kątem mielosupresji i neurotoksyczności. Winorelbiny nie podaje się przy liczbie neutrofilów poniżej 1500/mm³ lub płytek krwi poniżej 100 000/mm³[2].

Skutek kliniczny

Większe stężenie winorelbiny zwiększa ryzyko jej typowej toksyczności, zwłaszcza neutropenii z zakażeniami, neuropatii obwodowej oraz zaparć aż do niedrożności porażennej. Przy innym silnym inhibitorze CYP3A4, itrakonazolu, opisuje się ryzyko nasilonej neurotoksyczności winorelbiny z powodu zmniejszenia jej metabolizmu w wątrobie[1].

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A, który odpowiada za większość metabolizmu winorelbiny. Hamuje też glikoproteinę P, której substratem są alkaloidy barwinka. Winorelbina jest metabolizowana głównie przez CYP3A4, a silne inhibitory tego izoenzymu mogą zwiększać jej stężenie we krwi[1]. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje P-gp, więc zwiększa stężenia leków będących substratami tych szlaków[3]. Przy podaniu doustnym oba mechanizmy działają już w ścianie jelita i w wątrobie, co może dodatkowo zwiększać ekspozycję na winorelbinę.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[4], winorelbina – wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[4], winorelbina – substrat P-gp[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[6], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[6], inhibitor OATP1B1[6], inhibitor OATP1B3[6], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6], substrat CYP3A4[6]
  • Winorelbina: wrażliwy substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[5]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem przed każdym podaniem winorelbiny (neutrofile, płytki krwi)
  • objawy zakażenia i gorączka
  • objawy neuropatii obwodowej (mrowienie, drętwienie, osłabienie siły mięśniowej)
  • zaparcia, bóle brzucha i objawy niedrożności porażennej

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawir

Kiedy ocena się zmienia

Doustnadroga podania · winorelbinaryzyko rośniePrzy doustnej winorelbinie kobicystat może hamować CYP3A i P-gp już w ścianie jelita, więc wzrost ekspozycji może być większy niż przy podaniu dożylnym.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Vinorelbine Zentiva 20 mg, kapsułki miękkie. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vinorelbine-zentiva-100396638/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Vinorelbine medac 20 mg, kapsułki miękkie. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vinorelbine-medac-100442692/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Vinorelbine Zentiva. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/vinorelbine-zentiva-100396638/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ ZolpidemU pacjenta przyjmującego kobicystat zolpidem stosuje się w najmniejszej skutecznej dawce i może być konieczne jej zmniejszenie.Nie zwiększaj samodzielnie dawki zolpidemu, nie pij alkoholu i zapytaj lekarza lub farmaceutę, czy nie trzeba zmniejszyć dawki leku nasennego.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie zwiększaj samodzielnie dawki zolpidemu, nie pij alkoholu i zapytaj lekarza lub farmaceutę, czy nie trzeba zmniejszyć dawki leku nasennego.

Jeden z twoich leków na HIV spowalnia usuwanie zolpidemu z organizmu. Przez to lek nasenny może działać mocniej i dłużej niż zwykle. Rano możesz czuć się senny, mieć gorszą koordynację i wolniejszą reakcję, co utrudnia prowadzenie samochodu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna senność lub otępienie rano i w ciągu dnia
  • chwiejny chód, zawroty głowy, upadki
  • spowolniony lub płytki oddech
  • zaburzenia pamięci lub dziwne zachowania w nocy
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

U pacjenta przyjmującego kobicystat zolpidem stosuje się w najmniejszej skutecznej dawce i może być konieczne jej zmniejszenie.[1] Należy monitorować nadmierną sedację i sprawność psychoruchową następnego dnia oraz uprzedzić pacjenta o nasileniu działania uspokajającego.[1][2] Gdy potrzebne jest dłuższe leczenie bezsenności, warto rozważyć lek nasenny niezależny od CYP3A.

Skutek kliniczny

Można oczekiwać nasilenia i wydłużenia działania nasennego zolpidemu – większej senności, zaburzeń psychoruchowych dnia następnego, upośledzenia zdolności prowadzenia pojazdów, zaburzeń równowagi i upadków.[1][2] Ryzyko rośnie przy jednoczesnym stosowaniu innych leków hamujących ośrodkowy układ nerwowy, zwłaszcza opioidów, oraz alkoholu.[2]

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A, a zolpidem jest metabolizowany głównie przez CYP3A4 i w mniejszym stopniu przez CYP1A2, więc jego eliminacja zwalnia, a stężenie we krwi rośnie.[1][2] Inny silny inhibitor CYP3A4, ketokonazol, zwiększał AUC zolpidemu 1,83 razy i wydłużał jego okres półtrwania.[2] Kobicystat nie hamuje CYP1A2, dlatego część metabolizmu zolpidemu pozostaje zachowana.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], zolpidem – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Zolpidem: substrat CYP1A2[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • nadmierna senność i spowolnienie następnego dnia
  • zaburzenia równowagi i upadki, szczególnie u osób starszych
  • zdolność prowadzenia pojazdów
  • zaburzenia oddychania podczas snu, zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu opioidów

Bezpieczniejsze alternatywy

lorazepamtemazepam

Kiedy ocena się zmienia

Zolpidem włączany u pacjenta już przyjmującego kobicystatkolejność włączenia · zolpideminne zaleceniePrzy włączaniu zolpidemu u pacjenta leczonego kobicystatem należy zacząć od najmniejszej dawki i ocenić sedację po pierwszych nocach stosowania.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nasen ODT 5 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nasen-odt-100460359/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nasen ODT. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/nasen-odt-100460359/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ BrekspiprazolDawkę brekspiprazolu zmniejsza się o połowę u pacjentów przyjmujących silny inhibitor CYP3A4, a kobicystat do tej grupy należy.Przyjmuj brekspiprazol w dawce ustalonej przez lekarza z uwzględnieniem kobicystatu i nie zmieniaj jej ani nie odstawiaj żadnego z tych leków bez konsultacji z lekarzem.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Przyjmuj brekspiprazol w dawce ustalonej przez lekarza z uwzględnieniem kobicystatu i nie zmieniaj jej ani nie odstawiaj żadnego z tych leków bez konsultacji z lekarzem.

Kobicystat, który wzmacnia działanie leków na HIV, spowalnia usuwanie brekspiprazolu z organizmu. Przez to brekspiprazolu jest we krwi mniej więcej dwa razy więcej niż zwykle. Rośnie wtedy ryzyko działań niepożądanych, takich jak niepokój ruchowy, senność czy drżenie. Zwykle wystarczy mniejsza dawka brekspiprazolu ustalona przez lekarza.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silny niepokój, potrzeba ciągłego ruszania się
  • nadmierna senność
  • drżenie, sztywność mięśni, mimowolne ruchy
  • kołatanie serca, omdlenia lub zawroty głowy
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Dawkę brekspiprazolu zmniejsza się o połowę u pacjentów przyjmujących silny inhibitor CYP3A4, a kobicystat do tej grupy należy.[1] U osób wolno metabolizujących przez CYP2D6 oraz u przyjmujących jednocześnie inhibitor CYP2D6 (np. paroksetynę, fluoksetynę) dawkę zmniejsza się do jednej czwartej.[1] Po odstawieniu kobicystatu albo zmianie schematu przeciwretrowirusowego na niewzmacniany należy ponownie ocenić dawkę brekspiprazolu, ponieważ jego stężenie się obniży. Przez pierwsze tygodnie skojarzenia obserwuje się pacjenta pod kątem akatyzji, sedacji i objawów pozapiramidowych.

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia brekspiprazolu w przybliżeniu dwukrotny zwiększa ryzyko działań niepożądanych zależnych od dawki, takich jak akatyzja, niepokój, senność, objawy pozapiramidowe, przyrost masy ciała i zaburzenia metaboliczne. Brekspiprazol stosuje się ostrożnie z lekami wydłużającymi odstęp QT.[1]

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i słabym inhibitorem CYP2D6.[2] Brekspiprazol jest metabolizowany głównie przez CYP3A4 i CYP2D6, a silny inhibitor CYP3A4 (ketokonazol) zwiększał jego AUC o 97% bez zmiany Cmax.[1] Dodatkowe słabe hamowanie CYP2D6 przez kobicystat może jeszcze nieco zwiększać ekspozycję na brekspiprazol, szczególnie gdy pacjent przyjmuje również inny inhibitor CYP2D6 albo jest wolno metabolizującym przez CYP2D6. W tych sytuacjach przewiduje się około 4–5-krotne zwiększenie stężenia brekspiprazolu.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], brekspiprazol – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], brekspiprazol – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Brekspiprazol: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • akatyzja i niepokój ruchowy
  • senność i sedacja
  • objawy pozapiramidowe (drżenie, sztywność)
  • masa ciała, glikemia i lipidy
  • EKG przy innych lekach wydłużających QT lub zaburzeniach elektrolitowych

Bezpieczniejsze alternatywy

paliperydonamisulpryd

Kiedy ocena się zmienia

Odstawienie kobicystatu przy kontynuacji brekspiprazolukolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu stężenie brekspiprazolu spada, więc zmniejszoną dawkę należy ponownie ocenić i w razie potrzeby zwiększyć do zwykłej.
Włączenie kobicystatu u pacjenta leczonego brekspiprazolemkolejność włączenia · brekspiprazolinne zaleceniePrzy dołączeniu kobicystatu do stałej dawki brekspiprazolu dawkę brekspiprazolu zmniejsza się o połowę, a u osób wolno metabolizujących przez CYP2D6 lub przyjmujących inhibitor CYP2D6 do jednej czwartej.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego RXULTI 0,25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/rxulti-100410090/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego RXULTI. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/rxulti-100410090/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ CynakalcetPołączenie jest dopuszczalne, ale dawkę cynakalcetu może być trzeba dostosować przy rozpoczynaniu i odstawianiu kobicystatu.Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, chodź na zlecone badania wapnia i powiedz lekarzowi o każdym rozpoczęciu lub odstawieniu leków przeciwwirusowych.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, chodź na zlecone badania wapnia i powiedz lekarzowi o każdym rozpoczęciu lub odstawieniu leków przeciwwirusowych.

Lek wzmacniający działanie leków przeciwwirusowych spowalnia rozkład cynakalcetu w organizmie, przez co cynakalcetu może być we krwi więcej niż zwykle. Może to zbyt mocno obniżyć poziom wapnia we krwi. Lekarz może zmienić dawkę cynakalcetu i zlecić częstsze badania krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • mrowienie lub drętwienie wokół ust, palców dłoni lub stóp
  • skurcze lub drżenie mięśni
  • drgawki
  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • nasilone nudności lub wymioty
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Połączenie jest dopuszczalne, ale dawkę cynakalcetu może być trzeba dostosować przy rozpoczynaniu i odstawianiu kobicystatu.[1] Po włączeniu kobicystatu należy częściej oznaczać wapń w surowicy i PTH oraz rozważyć zmniejszenie dawki cynakalcetu, a po odstawieniu kobicystatu ponownie ocenić wapń i PTH oraz w razie potrzeby zwiększyć dawkę.

Skutek kliniczny

Większa ekspozycja na cynakalcet zwiększa ryzyko hipokalcemii z parestezjami, skurczami mięśni, tężyczką, drgawkami i wydłużeniem odstępu QT oraz nasila nudności i wymioty. Odstawienie kobicystatu u pacjenta, któremu dawkę cynakalcetu ustalono w trakcie leczenia skojarzonego, może prowadzić do spadku stężenia cynakalcetu i wzrostu PTH.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A, a cynakalcet jest częściowo metabolizowany przez CYP3A4, więc jego stężenie w osoczu rośnie.[2] Silny inhibitor CYP3A4 (ketokonazol 200 mg dwa razy na dobę) zwiększył stężenie cynakalcetu około dwukrotnie.[1] Cynakalcet jest silnym inhibitorem CYP2D6, a kobicystat jest w mniejszym stopniu metabolizowany przez CYP2D6 – ten kierunek nie ma przewidywanego znaczenia klinicznego, bo dominującą drogą eliminacji kobicystatu jest CYP3A.[2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], cynakalcet – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Cynakalcet – umiarkowany inhibitor CYP2D6[3], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Cynakalcet: umiarkowany inhibitor CYP2D6[3], substrat CYP1A2[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • stężenie wapnia w surowicy po włączeniu i po odstawieniu kobicystatu
  • stężenie PTH
  • objawy hipokalcemii (parestezje, skurcze mięśni, tężyczka, drgawki)
  • EKG z oceną odstępu QT przy hipokalcemii lub innych lekach wydłużających QT
  • nudności i wymioty

Bezpieczniejsze alternatywy

etelkalcetyd (wyłącznie u pacjentów hemodializowanych, dożylnie, nie łączyć z cynakalcetem – tylko w miejsce cynakalcetu)

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat włączany u pacjenta na ustalonej dawce cynakalcetukolejność włączenia · kobicystatryzyko rośnieNajwiększe ryzyko hipokalcemii występuje po dołączeniu kobicystatu do stałej dawki cynakalcetu. Należy częściej oznaczać wapń i rozważyć zmniejszenie dawki cynakalcetu.
Odstawienie kobicystatu przy kontynuacji cynakalcetukolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu stężenie cynakalcetu spada, co może osłabić kontrolę PTH. Należy ponownie ocenić wapń i PTH oraz w razie potrzeby zwiększyć dawkę cynakalcetu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mimpara 30 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mimpara-100102921/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mimpara. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/mimpara-100102921/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ DonepezylPołączenie można stosować, ale przez pierwsze tygodnie po dołączeniu kobicystatu trzeba obserwować objawy cholinergiczne i czynność serca.Przyjmuj oba leki zgodnie z zaleceniem, a jeśli zauważysz zasłabnięcia, bardzo wolne tętno albo uporczywe nudności, skontaktuj się z lekarzem.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Przyjmuj oba leki zgodnie z zaleceniem, a jeśli zauważysz zasłabnięcia, bardzo wolne tętno albo uporczywe nudności, skontaktuj się z lekarzem.

Lek na zakażenie HIV może zwiększyć ilość leku na pamięć w organizmie. Przez to mogą nasilić się jego działania niepożądane, takie jak nudności, biegunka, zawroty głowy albo zbyt wolne bicie serca. Leki można przyjmować razem, ale warto uważnie obserwować samopoczucie, szczególnie w pierwszych tygodniach.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zasłabnięcie lub omdlenie
  • bardzo wolne albo nierówne bicie serca
  • silne zawroty głowy, upadki
  • uporczywe nudności, wymioty lub biegunka
  • utrata apetytu
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować, ale przez pierwsze tygodnie po dołączeniu kobicystatu trzeba obserwować objawy cholinergiczne i czynność serca. Przy podawaniu donepezylu z inhibitorami CYP3A4 należy zachować ostrożność[1]. Przed włączeniem kobicystatu warto wykonać EKG z oceną częstości rytmu i odstępu QTc, zwłaszcza u pacjenta z bradykardią, zaburzeniami przewodzenia albo przyjmującego inne leki wydłużające QT lub beta-adrenolityki. Przy nasilonych działaniach niepożądanych należy rozważyć zmniejszenie dawki donepezylu albo zamianę na rywastygminę. Lek wzmacniany kobicystatem (atazanawir lub darunawir) trzeba sprawdzić osobno pod kątem interakcji z donepezylem.

Skutek kliniczny

Można się spodziewać umiarkowanego wzrostu stężenia donepezylu i nasilenia jego działań cholinergicznych – nudności, wymiotów, biegunki, bradykardii, zawrotów głowy i omdleń. Donepezyl wiąże się też z wydłużeniem odstępu QTc i częstoskurczem typu torsade de pointes, więc wyższa ekspozycja może zwiększać ryzyko arytmii[1]. Hamowanie jednocześnie dwóch dróg metabolizmu (CYP3A4 i CYP2D6) może dać efekt większy niż przy samym ketokonazolu, ale nie zostało to zbadane.

Mechanizm

Kobicystat może zwiększać stężenie donepezylu, dlatego u pacjenta przyjmującego oba leki trzeba obserwować nasilenie działań cholinergicznych. Donepezyl jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, a w mniejszym stopniu przez CYP2D6[1]. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i słabym inhibitorem CYP2D6, dlatego zwiększa stężenia leków metabolizowanych tymi drogami[2]. Inhibitory CYP3A4 i CYP2D6 mogą hamować metabolizm donepezylu, a silny inhibitor CYP3A4 ketokonazol zwiększał średnie stężenia donepezylu o około 30%[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], donepezyl – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], donepezyl – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Donepezyl: drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • częstość akcji serca i ciśnienie tętnicze
  • EKG (odstęp QTc, bradykardia, zaburzenia przewodzenia) na początku skojarzenia i przy objawach
  • objawy żołądkowo-jelitowe (nudności, wymioty, biegunka, utrata apetytu)
  • zawroty głowy, omdlenia, upadki

Bezpieczniejsze alternatywy

rywastygmina

Kiedy ocena się zmienia

dawka ≥ 10 mg/dobędonepezylryzyko rośniePrzy wyższej dawce donepezylu wzrost ekspozycji wywołany przez kobicystat łatwiej przekłada się na bradykardię i objawy cholinergiczne, dlatego obserwacja powinna być ściślejsza.
Kobicystat dołączony do stałej dawki donepezylukolejność włączenia · kobicystatinne zalecenieGdy kobicystat dołącza się do ustabilizowanego leczenia donepezylem, objawy nasilenia działania donepezylu mogą pojawić się stopniowo w ciągu kolejnych dni i tygodni, dlatego warto ocenić tętno i tolerancję w pierwszych tygodniach skojarzenia.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Yasnal 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/yasnal-100113557/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Yasnal. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/yasnal-100113557/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ ErawacyklinaDawki erawacykliny nie trzeba zmieniać przy równoczesnym stosowaniu silnych inhibitorów CYP3A.Powiedz lekarzowi w szpitalu, że przyjmujesz leki przeciw HIV, nie przerywaj ich samodzielnie i zgłoś każde niepokojące samopoczucie w trakcie podawania antybiotyku.szybki (godziny)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi w szpitalu, że przyjmujesz leki przeciw HIV, nie przerywaj ich samodzielnie i zgłoś każde niepokojące samopoczucie w trakcie podawania antybiotyku.

Lek wzmacniający działanie leków przeciw HIV może zwiększać ilość antybiotyku erawacykliny we krwi. Zwykle nie trzeba zmieniać dawek, ale działania niepożądane antybiotyku mogą wystąpić częściej. Dotyczy to zwłaszcza osób z ciężką chorobą wątroby lub dużą nadwagą.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nasilone nudności lub wymioty
  • biegunka
  • ból, zaczerwienienie lub obrzęk w miejscu wkłucia
  • zażółcenie skóry lub oczu
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Dawki erawacykliny nie trzeba zmieniać przy równoczesnym stosowaniu silnych inhibitorów CYP3A[1]. Pacjentów otrzymujących silne inhibitory CYP3A, u których występują dodatkowe czynniki zwiększające ekspozycję, takie jak ciężkie zaburzenia czynności wątroby lub otyłość, należy monitorować pod kątem działań niepożądanych erawacykliny[1]. Przy skojarzeniu z atazanawirem wzmocnionym kobicystatem należy zachować szczególną czujność ze względu na dodatkowe hamowanie OATP1B1/3[1]. Nie należy przerywać ani modyfikować leczenia przeciwretrowirusowego z powodu tej interakcji.

Skutek kliniczny

Możliwy umiarkowany wzrost stężenia erawacykliny i częstsze działania niepożądane, zwłaszcza u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby lub otyłością. Skuteczność obu leków nie powinna się zmniejszać.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A oraz hamuje P-gp, OATP1B1 i OATP1B3[2]. Erawacyklina jest częściowo metabolizowana przez CYP3A i jest substratem P-gp, OATP1B1 oraz OATP1B3, dlatego inhibitory tych transporterów mogą zwiększać jej stężenie w osoczu[1]. Silny inhibitor CYP3A zwiększał AUC0-24 erawacykliny o około 23%, a Cmax o około 5%[1]. Kobicystat hamuje jednocześnie szlak metaboliczny i transportery erawacykliny, a zwykle stosuje się go z atazanawirem lub darunawirem, przy czym atazanawir sam hamuje OATP1B1/3[1]. Łączny wzrost ekspozycji może więc być większy niż przy samym hamowaniu CYP3A. Erawacyklina nie hamuje ani nie indukuje enzymów CYP ani transporterów, więc nie wpływa na stężenie kobicystatu[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], erawacyklina – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor OATP1B1[5], erawacyklina – substrat OATP1B1[4]
  • Kobicystat – inhibitor OATP1B3[5], erawacyklina – substrat OATP1B3[4]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], erawacyklina – substrat P-gp[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Erawacyklina: substrat CYP3A4[4], substrat OATP1B1[4], substrat OATP1B3[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • działania niepożądane erawacykliny ze strony przewodu pokarmowego (nudności, wymioty, biegunka)
  • parametry czynności wątroby u pacjentów z jej zaburzeniami
  • tolerancja leczenia u pacjentów z otyłością

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Xerava 50 mg, proszek do sporządzania koncentratu roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xerava-100411958/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Xerava. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xerava-100411958/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ LarotrektynibPrzy jednoczesnym stosowaniu z kobicystatem dawkę larotrektynibu trzeba zmniejszyć zgodnie z zaleceniami dla silnych inhibitorów CYP3A.Przyjmuj oba leki tylko w dawkach ustalonych przez lekarza, a o każdej zmianie leczenia HIV od razu powiedz onkologowi.szybki (godziny)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Przyjmuj oba leki tylko w dawkach ustalonych przez lekarza, a o każdej zmianie leczenia HIV od razu powiedz onkologowi.

Kobicystat, który wzmacnia leki na HIV, spowalnia usuwanie larotrektynibu z organizmu. Przez to stężenie larotrektynibu we krwi może być kilka razy wyższe niż zwykle. Zwiększa to ryzyko działań niepożądanych, takich jak zawroty głowy, zmęczenie czy uszkodzenie wątroby. Lekarz zwykle zmniejsza wtedy dawkę larotrektynibu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silne zawroty głowy lub chwiejny chód
  • mrowienie lub drętwienie rąk i stóp
  • nasilone zmęczenie lub osłabienie
  • nudności i wymioty
  • zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Przy jednoczesnym stosowaniu z kobicystatem dawkę larotrektynibu trzeba zmniejszyć zgodnie z zaleceniami dla silnych inhibitorów CYP3A.[1] Jeśli to możliwe, rozważ schemat przeciwretrowirusowy bez leku wzmacniającego, a decyzję podejmij wspólnie z onkologiem i lekarzem prowadzącym leczenie HIV. Po odstawieniu kobicystatu wróć do dawki larotrektynibu stosowanej przed włączeniem inhibitora, po upływie czasu potrzebnego na jego eliminację.[1]

Skutek kliniczny

Należy spodziewać się kilkukrotnego wzrostu ekspozycji na larotrektynib i większego ryzyka jego działań niepożądanych, zwłaszcza zawrotów głowy, zmęczenia, zaburzeń neurologicznych, nudności i wzrostu aktywności aminotransferaz.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A oraz hamuje P-gp i BCRP.[2] Larotrektynib jest substratem CYP3A, P-gp i BCRP, a silne lub umiarkowane inhibitory tych szlaków zwiększają jego stężenie w osoczu.[1] Itrakonazol, który podobnie hamuje CYP3A, P-gp i BCRP, zwiększał Cmax larotrektynibu 2,8-krotnie, a AUC 4,3-krotnie.[1] Larotrektynib jest tylko słabym inhibitorem CYP3A, więc jego wpływ na stężenie kobicystatu nie powinien mieć znaczenia klinicznego.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor BCRP[3], larotrektynib – substrat BCRP[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[5], larotrektynib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[5], larotrektynib – substrat P-gp[4]
  • Larotrektynib – słaby inhibitor CYP3A4[5], kobicystat – substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[5], silny inhibitor CYP3A4[5], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Larotrektynib: słaby inhibitor CYP3A4[5], inhibitor OATP1B1[4], induktor CYP2B6[4], substrat BCRP[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • aktywność AlAT i AspAT oraz stężenie bilirubiny
  • objawy neurologiczne – zawroty głowy, zaburzenia chodu, parestezje
  • zmęczenie, nudności, wymioty
  • masa ciała

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawir

Kiedy ocena się zmienia

Odstawienie kobicystatu w trakcie leczenia larotrektynibemkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu i upływie czasu potrzebnego na jego eliminację przywróć dawkę larotrektynibu stosowaną przed włączeniem inhibitora, aby nie dopuścić do spadku skuteczności.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Vitrakvi 25 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vitrakvi-100426670/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Vitrakvi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/vitrakvi-100426670/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ ItrakonazolNie przekraczaj 200 mg itrakonazolu na dobę u pacjenta przyjmującego kobicystat.Nie przyjmuj więcej niż 200 mg itrakonazolu na dobę i nie zaczynaj żadnego nowego leku ani suplementu bez konsultacji z lekarzem lub farmaceutą.nieznanyteoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie przyjmuj więcej niż 200 mg itrakonazolu na dobę i nie zaczynaj żadnego nowego leku ani suplementu bez konsultacji z lekarzem lub farmaceutą.

Lek przeciwgrzybiczy itrakonazol i kobicystat (wzmacniacz w leczeniu HIV) podnoszą nawzajem swoje stężenie we krwi. Może to nasilić działania niepożądane leku przeciwgrzybiczego. Dlatego dawka itrakonazolu musi być ograniczona, a lekarz powinien obserwować, jak się czujesz. Oba leki wpływają też na wiele innych leków, więc każdy nowy lek trzeba sprawdzić.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • obrzęki nóg lub szybki przyrost masy ciała
  • duszność lub nasilone zmęczenie
  • kołatanie serca lub omdlenie
  • nasilone nudności, wymioty lub bóle brzucha
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie przekraczaj 200 mg itrakonazolu na dobę u pacjenta przyjmującego kobicystat[1]. Monitoruj klinicznie objawy nasilonego lub wydłużonego działania itrakonazolu, w razie potrzeby zmniejsz dawkę lub oznacz stężenie itrakonazolu w osoczu[2]. Przed włączeniem itrakonazolu przejrzyj pozostałe leki pacjenta pod kątem substratów CYP3A, bo oba leki mają własne listy połączeń przeciwwskazanych[2][1].

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia itrakonazolu może nasilić lub wydłużyć jego działania niepożądane. Wzrost stężenia kobicystatu i silniejsze łączne hamowanie CYP3A mogą dodatkowo zwiększać stężenia innych leków metabolizowanych przez CYP3A, przyjmowanych przez pacjenta. Po odstawieniu itrakonazolu jego stężenie spada do prawie nieoznaczalnego dopiero po 7–14 dniach, a u osób przyjmujących inhibitory CYP3A4 może spadać jeszcze wolniej[2].

Mechanizm

Oba leki są silnymi inhibitorami CYP3A i jednocześnie jego substratami, więc wzajemnie hamują swój metabolizm. Kobicystat zwiększa stężenie itrakonazolu w osoczu[3], a itrakonazol zwiększa stężenie kobicystatu[1]. Oba hamują też glikoproteinę P, co może dodatkowo zwiększać ekspozycję na leki będące jej substratami[2][1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[4], itrakonazol – wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Itrakonazol – silny inhibitor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[6]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[6], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[6], inhibitor OATP1B1[6], inhibitor OATP1B3[6], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[6], substrat CYP3A4[6]
  • Itrakonazol: silny inhibitor CYP3A4[4], silny inhibitor P-gp[4], wrażliwy substrat CYP3A4[5]

Monitorować

  • objawy nasilonego działania niepożądanego itrakonazolu
  • stężenie itrakonazolu w osoczu przy dawce bliskiej 200 mg na dobę lub objawach toksyczności
  • objawy niewydolności serca (obrzęki, duszność)
  • skuteczność leczenia przeciwretrowirusowego

Kiedy ocena się zmienia

dawka ≥ 201 mg/dobęitrakonazolryzyko rośnieDawka itrakonazolu powyżej 200 mg na dobę przy kobicystacie jest niezgodna z zaleceniami – zmniejsz dawkę do maksymalnie 200 mg na dobę.
Odstawienie itrakonazolukolejność włączenia · itrakonazolinne zalecenieHamowanie CYP3A przez itrakonazol utrzymuje się 7–14 dni po jego odstawieniu, a przy jednoczesnym inhibitorze CYP3A4 może trwać dłużej – uwzględnij to przy włączaniu kolejnych leków.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Trioxal 100 mg, kapsułki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/trioxal-100122527/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ipozumax 100 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ipozumax-100323250/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Trioxal. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/trioxal-100122527/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ MirtazapinaMirtazapinę łączy się z kobicystatem ostrożnie i rozważa się zmniejszenie jej dawki.Powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba leki, i zgłoś się do niego, jeśli po ich połączeniu czujesz się wyraźnie bardziej senny lub masz zawroty głowy.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba leki, i zgłoś się do niego, jeśli po ich połączeniu czujesz się wyraźnie bardziej senny lub masz zawroty głowy.

Lek wzmacniający leczenie HIV może zwiększać ilość mirtazapiny w organizmie. Przez to możesz odczuwać silniejszą senność, zawroty głowy lub spowolnienie. Lekarz może zalecić mniejszą dawkę mirtazapiny. Nie odstawiaj ani nie zmieniaj żadnego z tych leków samodzielnie.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna senność w ciągu dnia
  • zawroty głowy lub chwiejność
  • uczucie spowolnienia i trudności z koncentracją
  • kołatanie serca lub omdlenie
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Mirtazapinę łączy się z kobicystatem ostrożnie i rozważa się zmniejszenie jej dawki[1]. U pacjenta już leczonego mirtazapiną, który rozpoczyna terapię wzmacnianą kobicystatem, należy obserwować go pod kątem nadmiernej senności w pierwszych 1–2 tygodniach i w razie potrzeby zmniejszyć dawkę mirtazapiny. U pacjenta przyjmującego już kobicystat mirtazapinę włącza się od najmniejszej dawki i zwiększa ją powoli. Po odstawieniu kobicystatu należy ocenić skuteczność leczenia przeciwdepresyjnego i ewentualnie przywrócić wcześniejszą dawkę. Leczenia przeciwretrowirusowego nie modyfikuje się z powodu mirtazapiny.

Skutek kliniczny

Zwiększone stężenie mirtazapiny może nasilać jej działania zależne od dawki, przede wszystkim senność, zawroty głowy, uspokojenie i wzrost apetytu. Ryzyko jest większe u osób starszych i przy jednoczesnym stosowaniu innych leków działających uspokajająco. U pacjentów przyjmujących także leki wydłużające odstęp QT wzrasta ryzyko zaburzeń rytmu serca[1]. Po odstawieniu kobicystatu stężenie mirtazapiny się zmniejsza, co może osłabić działanie przeciwdepresyjne, jeśli wcześniej zmniejszono dawkę.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i słabym inhibitorem CYP2D6[2]. Mirtazapina jest metabolizowana m.in. przez CYP3A4 i CYP2D6, a silny inhibitor CYP3A4 ketokonazol zwiększa jej stężenie maksymalne o około 40% i AUC o około 50%[1]. Należy oczekiwać podobnego lub nieco większego wzrostu ekspozycji na mirtazapinę podczas stosowania kobicystatu, ponieważ dochodzi do tego hamowanie CYP2D6. Kobicystat nie hamuje CYP1A2, więc ta droga eliminacji mirtazapiny pozostaje zachowana[2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], mirtazapina – substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], mirtazapina – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Mirtazapina: substrat CYP1A2[4], substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • senność i nadmierne uspokojenie
  • zawroty głowy i ryzyko upadków, zwłaszcza u osób starszych
  • EKG przy jednoczesnym stosowaniu innych leków wydłużających odstęp QT
  • skuteczność leczenia przeciwdepresyjnego po odstawieniu kobicystatu

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat włączany u pacjenta leczonego mirtazapinąkolejność włączenia · mirtazapinainne zaleceniePo włączeniu kobicystatu stężenie mirtazapiny rośnie, dlatego w pierwszych 1–2 tygodniach należy obserwować pacjenta pod kątem nadmiernego uspokojenia i w razie potrzeby zmniejszyć dawkę mirtazapiny.
Odstawienie kobicystatukolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu stężenie mirtazapiny się zmniejsza, dlatego należy ocenić skuteczność leczenia i rozważyć powrót do wcześniejszej dawki.
wiek ≥ 65 latpacjentryzyko rośnieU osób starszych nadmierne uspokojenie zwiększa ryzyko upadków, dlatego mirtazapinę należy dawkować szczególnie ostrożnie.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mirtor 15 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mirtor-100173358/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mirtor. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/mirtor-100173358/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ OksykodonOksykodon u pacjenta przyjmującego kobicystat należy rozpoczynać od mniejszej dawki i zwiększać ją ostrożnie pod kontrolą objawów.Powiedz lekarzowi przepisującemu oksykodon, że bierzesz kobicystat, nie zmieniaj sam dawek i nie pij alkoholu.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi przepisującemu oksykodon, że bierzesz kobicystat, nie zmieniaj sam dawek i nie pij alkoholu.

Kobicystat może sprawić, że oksykodon będzie się dłużej utrzymywał w organizmie i działał silniej niż zwykle. Może to powodować dużą senność, zawroty głowy, a w ciężkich przypadkach spowolnienie oddechu. Objawy mogą narastać stopniowo przez kilka dni. Lekarz może dlatego przepisać mniejszą dawkę oksykodonu albo inny lek przeciwbólowy.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • duża senność lub trudność z obudzeniem się
  • wolny lub płytki oddech
  • dezorientacja
  • silne zawroty głowy
  • nasilone zaparcia lub nudności
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Oksykodon u pacjenta przyjmującego kobicystat należy rozpoczynać od mniejszej dawki i zwiększać ją ostrożnie pod kontrolą objawów. Przy jednoczesnym stosowaniu z inhibitorami CYP3A4 może być konieczne dostosowanie dawki oksykodonu[1]. Gdy kobicystat jest dołączany do ustalonej dawki oksykodonu, trzeba rozważyć zmniejszenie dawki opioidu i ściśle obserwować pacjenta przez pierwsze dni. Po odstawieniu kobicystatu należy ocenić skuteczność przeciwbólową i w razie potrzeby zwiększyć dawkę oksykodonu. Rozsądniejszą opcją bywa opioid niezależny od CYP3A.

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia oksykodonu nasila jego działanie i działania niepożądane, z ryzykiem nadmiernej sedacji i depresji oddechowej. Objawy mogą narastać przez kilka dni, zwłaszcza przy postaciach o przedłużonym uwalnianiu. Odstawienie kobicystatu u pacjenta z dawką oksykodonu ustaloną w trakcie jego stosowania może z kolei obniżyć stężenie opioidu i spowodować nawrót bólu albo objawy odstawienne.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A, który odpowiada głównie za metabolizm oksykodonu, więc zmniejsza jego klirens i zwiększa stężenie w osoczu. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i słabym inhibitorem CYP2D6[2]. Oksykodon jest metabolizowany głównie przez CYP3A4 i częściowo przez CYP2D6, a inhibitory CYP3A4, w tym inhibitory proteazy, zmniejszają jego klirens[1]. Itrakonazol, silny inhibitor CYP3A4, zwiększył AUC doustnego oksykodonu średnio około 2,4 razy (zakres 1,5–3,4), a worykonazol około 3,6 razy (zakres 2,7–5,6)[1]. Podobnej skali wzrostu należy oczekiwać przy kobicystacie, a słabe hamowanie CYP2D6 może ten efekt dodatkowo nieco nasilić.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], oksykodon – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], oksykodon – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Oksykodon: drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], wrażliwy substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • stopień sedacji
  • częstość i głębokość oddechów
  • saturacja u pacjentów z grupy ryzyka
  • skuteczność przeciwbólowa
  • zaparcia i nudności
  • objawy odstawienne po odstawieniu kobicystatu

Bezpieczniejsze alternatywy

morfinahydromorfontapentadol

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat dołączony do ustalonej dawki oksykodonukolejność włączenia · pacjentryzyko rośnieDołączenie kobicystatu do ustalonej dawki oksykodonu stwarza największe ryzyko przedawkowania opioidu. Należy rozważyć zmniejszenie dawki oksykodonu i obserwować pacjenta przez pierwsze dni.
Odstawienie kobicystatu przy kontynuacji oksykodonukolejność włączenia · pacjentinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu stężenie oksykodonu spada, co może osłabić działanie przeciwbólowe lub wywołać objawy odstawienne. Należy ponownie ocenić dawkę opioidu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego OxyContin 5 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/oxycontin-100192812/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego OxyContin. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/oxycontin-100192812/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ TasimelteonPołączenie można stosować z zachowaniem ostrożności i z monitorowaniem pacjenta pod kątem objawów zwiększonej ekspozycji na tasimelteon.Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, a jeśli w ciągu dnia jesteś wyraźnie senny lub masz trudności z koncentracją, nie prowadź samochodu i powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie.szybki (godziny)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, a jeśli w ciągu dnia jesteś wyraźnie senny lub masz trudności z koncentracją, nie prowadź samochodu i powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie.

Kobicystat spowalnia usuwanie z organizmu tasimelteonu, leku na zaburzenia rytmu snu i czuwania. Przez to tasimelteonu może być we krwi więcej niż zwykle. Może to nasilić senność w ciągu dnia i inne działania niepożądane tego leku. Te leki można zwykle przyjmować razem, ale warto obserwować swoje samopoczucie.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna senność w ciągu dnia
  • trudności z koncentracją lub spowolnienie reakcji
  • ból głowy
  • zaburzenia równowagi
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Połączenie można stosować z zachowaniem ostrożności i z monitorowaniem pacjenta pod kątem objawów zwiększonej ekspozycji na tasimelteon.[1] Przy zamianie rytonawiru na kobicystat u pacjenta przyjmującego tasimelteon zachowaj szczególną ostrożność przez pierwsze dwa tygodnie, bo kobicystat w odróżnieniu od rytonawiru nie indukuje CYP1A2.[2]

Skutek kliniczny

Należy spodziewać się umiarkowanego zwiększenia ekspozycji na tasimelteon i nasilenia jego działań niepożądanych, zwłaszcza senności i osłabienia sprawności psychomotorycznej. Znaczenie kliniczne takiego wzrostu ekspozycji nie zostało ustalone.[1]

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, więc zwiększa stężenie w osoczu leków metabolizowanych przez ten enzym.[2] Tasimelteon jest metabolizowany głównie przez CYP1A2 i CYP3A4, a silny inhibitor CYP3A4 (ketokonazol 400 mg na dobę) zwiększył narażenie na tasimelteon o około 50%.[1] Kobicystat nie hamuje CYP1A2, więc główna droga metabolizmu tasimelteonu pozostaje zachowana, a wzrost ekspozycji jest umiarkowany.[2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], tasimelteon – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Tasimelteon: wrażliwy substrat CYP1A2[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C9[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • senność i spowolnienie w ciągu dnia
  • sprawność psychomotoryczna, w tym zdolność prowadzenia pojazdów
  • ból głowy
  • tolerancja tasimelteonu po włączeniu lub zamianie leku wzmacniającego

Bezpieczniejsze alternatywy

melatonina

Kiedy ocena się zmienia

Zamiana rytonawiru na kobicystatkolejność włączenia · kobicystatryzyko rośnieRytonawir indukuje CYP1A2, a kobicystat nie, więc po zamianie leku wzmacniającego ekspozycja na tasimelteon może wzrosnąć bardziej niż przy samym hamowaniu CYP3A. Zachowaj ostrożność przez pierwsze dwa tygodnie po zmianie.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Hetlioz 20 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/hetlioz-100351334/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Hetlioz. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/hetlioz-100351334/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ WinkrystynaPrzed rozpoczęciem chemioterapii z winkrystyną onkolog i lekarz prowadzący leczenie zakażenia HIV powinni rozważyć czasową zmianę schematu przeciwretrowirusowego na niewymagający wzmocnienia kobicystatem ani rytonawirem.Powiedz onkologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV o obu lekach i nie odstawiaj żadnego z nich na własną rękę.opóźniony (dni)opisy przypadków

Niekorzystna interakcja

Powiedz onkologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV o obu lekach i nie odstawiaj żadnego z nich na własną rękę.

Lek wzmacniający leczenie HIV może spowalniać usuwanie z organizmu winkrystyny, leku stosowanego w chemioterapii. Wtedy winkrystyna działa silniej i łatwiej wywołuje działania niepożądane, zwłaszcza uszkodzenie nerwów i ciężkie zaparcia. Lekarze mogą zmienić twoje leki na HIV na czas chemioterapii albo uważniej cię kontrolować.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • mrowienie, drętwienie lub pieczenie dłoni i stóp
  • osłabienie mięśni, trudności z chodzeniem lub zapinaniem guzików
  • silne zaparcie, wzdęcie lub ból brzucha
  • opadanie powiek, chrypka lub ból szczęki
  • gorączka, łatwe siniaczenie lub krwawienia
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
opisy przypadków

Postępowanie

Przed rozpoczęciem chemioterapii z winkrystyną onkolog i lekarz prowadzący leczenie zakażenia HIV powinni rozważyć czasową zmianę schematu przeciwretrowirusowego na niewymagający wzmocnienia kobicystatem ani rytonawirem. Jeśli połączenia nie da się uniknąć, pacjenta ściśle obserwuje się pod kątem neurotoksyczności, zaparć i mielosupresji, a o ewentualnej modyfikacji dawki winkrystyny decyduje onkolog. Inne silne inhibitory CYP3A4 i P-glikoproteiny łączy się z winkrystyną tylko wtedy, gdy nie ma alternatywy albo korzyść przeważa nad ryzykiem.[1]

Skutek kliniczny

Kobicystat może zwiększać stężenie winkrystyny i nasilać jej typowe działania niepożądane.[2] Przy innych silnych inhibitorach CYP3A4 obserwowano wcześniejsze wystąpienie albo nasilenie neurotoksyczności winkrystyny, w tym neuropatii obwodowej i objawów nerwowo-mięśniowych.[1] Możliwe są też ciężkie zaparcie z niedrożnością porażenną jelit i nasilona mielosupresja.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje P-glikoproteinę.[2] Winkrystyna jest metabolizowana przez CYP3A4 i jest substratem P-glikoproteiny, dlatego inhibitory tych szlaków zwiększają jej stężenie w osoczu.[1] Zahamowanie obu dróg eliminacji jednocześnie sprzyja kumulacji winkrystyny.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], winkrystyna – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], winkrystyna – substrat P-gp[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Winkrystyna: substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • objawy neuropatii obwodowej (parestezje, osłabienie odruchów, osłabienie mięśni)
  • objawy ze strony nerwów czaszkowych (opadanie powiek, chrypka, ból żuchwy)
  • perystaltyka jelit, zaparcia, ból brzucha
  • morfologia krwi z rozmazem
  • parametry czynności wątroby

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawir

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Vincristine Teva 1 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vincristine-teva-100200960/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Vincristine Teva. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/vincristine-teva-100200960/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ LakozamidPołączenie można stosować, ale z ostrożnością i obserwacją tolerancji lakozamidu, zwłaszcza w pierwszych tygodniach po włączeniu kobicystatu.Nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z leków i powiedz lekarzowi, jeśli po rozpoczęciu leczenia z kobicystatem pojawią się zawroty głowy, chwiejność, podwójne widzenie lub kołatanie serca.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z leków i powiedz lekarzowi, jeśli po rozpoczęciu leczenia z kobicystatem pojawią się zawroty głowy, chwiejność, podwójne widzenie lub kołatanie serca.

Kobicystat może spowolnić rozkładanie lakozamidu w organizmie, przez co jego ilość we krwi może wzrosnąć. Może to nasilić działania niepożądane leku przeciwpadaczkowego, takie jak zawroty głowy, chwiejny chód, podwójne widzenie czy senność. Rzadziej może wpływać na pracę serca, zwłaszcza gdy przyjmujesz też inne leki działające na rytm serca. Leki można zwykle stosować razem, ale lekarz powinien wiedzieć o obu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zawroty głowy
  • chwiejny chód lub zaburzenia równowagi
  • podwójne lub nieostre widzenie
  • nadmierna senność
  • omdlenia, uczucie wolnego lub nierównego bicia serca
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować, ale z ostrożnością i obserwacją tolerancji lakozamidu, zwłaszcza w pierwszych tygodniach po włączeniu kobicystatu[1]. U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek lub wątroby rozważ ostrożniejsze dawkowanie lakozamidu i kontrolę EKG, szczególnie gdy w schemacie jest lek wydłużający odstęp PR. Po odstawieniu kobicystatu ekspozycja na lakozamid może się zmniejszyć, więc oceń kontrolę napadów.

Skutek kliniczny

Możliwe nasilenie działań niepożądanych zależnych od dawki lakozamidu, takich jak zawroty głowy, zaburzenia koordynacji, podwójne widzenie i senność. Wyższe stężenie lakozamidu może też nasilać wydłużenie odstępu PR, co ma znaczenie zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu leków wydłużających PR[1].

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A, a CYP3A4 obok CYP2C9 i CYP2C19 uczestniczy w powstawaniu O-desmetylowego metabolitu lakozamidu, więc ekspozycja na lakozamid może wzrosnąć[2][1]. Wzrost jest prawdopodobny na podstawie danych in vitro, ale nie został wykazany w badaniach in vivo[1]. Lakozamid nie hamuje ani nie indukuje CYP3A4 w stopniu istotnym klinicznie, dlatego nie wpływa na stężenie kobicystatu ani wzmacnianego inhibitora proteazy[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], lakozamid – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Lakozamid: drugorzędny szlak substrat CYP2C19[4], substrat CYP2C9[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • objawy neurologiczne: zawroty głowy, ataksja, podwójne widzenie, senność
  • EKG z oceną odstępu PR, zwłaszcza przy współistniejących lekach wydłużających PR
  • czynność nerek (z uwzględnieniem, że kobicystat podnosi kreatyninę bez rzeczywistego spadku filtracji)
  • kontrola napadów po odstawieniu kobicystatu

Bezpieczniejsze alternatywy

lewetyracetam

Kiedy ocena się zmienia

eGFR ≤ 30pacjentryzyko rośniePrzy ciężkiej niewydolności nerek zmniejszony klirens nerkowy lakozamidu nakłada się na zahamowanie jego metabolizmu przez kobicystat, co zwiększa ryzyko kumulacji. Rozważ ostrożniejsze dawkowanie i kontrolę EKG.
Włączenie kobicystatu u pacjenta na stałej dawce lakozamidukolejność włączenia · kobicystatinne zalecenieNajwiększe ryzyko nasilenia działań niepożądanych lakozamidu dotyczy pierwszych tygodni po dołączeniu kobicystatu. Po jego odstawieniu ekspozycja na lakozamid może spaść – oceń kontrolę napadów.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Lacosamide UCB 50 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lacosamide-ucb-100424949/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Lacosamide UCB. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/lacosamide-ucb-100424949/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ EtynyloestradiolW czasie leczenia schematem z kobicystatem stosuje się alternatywną lub dodatkową metodę antykoncepcji obok tabletki z etynyloestradiolem.Przez cały czas leczenia kobicystatem używaj dodatkowo prezerwatywy albo zapytaj lekarza o inną metodę antykoncepcji.nieznanybadania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Przez cały czas leczenia kobicystatem używaj dodatkowo prezerwatywy albo zapytaj lekarza o inną metodę antykoncepcji.

Kobicystat to lek wzmacniający działanie leków na HIV. Razem z niektórymi z nich może zmniejszać ilość hormonu z tabletki antykoncepcyjnej w organizmie. Tabletka może wtedy gorzej chronić przed ciążą. Leki na HIV działają przy tym prawidłowo.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • krwawienie lub plamienie między miesiączkami
  • brak miesiączki albo podejrzenie ciąży
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

W czasie leczenia schematem z kobicystatem stosuje się alternatywną lub dodatkową metodę antykoncepcji obok tabletki z etynyloestradiolem[1]. Dotyczy to przede wszystkim skojarzenia darunawiru z kobicystatem, a przy atazanawirze z kobicystatem stężenie etynyloestradiolu się nie zmienia[1]. Najpewniejsza jest metoda mechaniczna, na przykład prezerwatywa albo wkładka wewnątrzmaciczna.

Skutek kliniczny

Zmniejszenie stężenia etynyloestradiolu może osłabić skuteczność antykoncepcji hormonalnej i zwiększyć częstość krwawień śródcyklicznych, a w konsekwencji grozi niezamierzoną ciążą. Ryzyko jest wyraźniejsze, gdy kobicystat wzmacnia darunawir.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i substratem CYP3A, a także hamuje P-gp, BCRP, OATP1B1 i OATP1B3[1]. Mimo to w praktyce ekspozycja na etynyloestradiol nie rośnie. Kobicystat podaje się zawsze z lekiem przeciwretrowirusowym, a końcowy efekt zależy od tego leku. Po podaniu z darunawirem i kobicystatem AUC etynyloestradiolu zmniejsza się o 30% przy niezmienionym Cmax, natomiast po podaniu z atazanawirem i kobicystatem AUC etynyloestradiolu się nie zmienia[1].

Metabolizm i transportery

  • Kobicystat: inhibitor BCRP[2], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[2], inhibitor OATP1B1[2], inhibitor OATP1B3[2], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • krwawienia śródcykliczne
  • skuteczność antykoncepcji – w razie wątpliwości test ciążowy

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ PrawastatynaPołączenie można stosować przy najmniejszej skutecznej dawce prawastatyny i kontroli objawów mięśniowych.Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, a jeśli pojawi się niewyjaśniony ból lub osłabienie mięśni albo ciemny mocz, od razu skontaktuj się z lekarzem.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, a jeśli pojawi się niewyjaśniony ból lub osłabienie mięśni albo ciemny mocz, od razu skontaktuj się z lekarzem.

Lek wzmacniający leczenie HIV może zwiększać ilość statyny obniżającej cholesterol we krwi. Wtedy łatwiej o działania niepożądane tej statyny, przede wszystkim o uszkodzenie mięśni. Leki można zwykle przyjmować razem, ale lekarz powinien wiedzieć o obu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • niewyjaśniony ból mięśni
  • osłabienie mięśni
  • skurcze mięśni
  • ciemny, brązowy mocz
  • nietypowe zmęczenie
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować przy najmniejszej skutecznej dawce prawastatyny i kontroli objawów mięśniowych. Stężenie statyn podczas leczenia kobicystatem może się zwiększyć, a zalecenia zależą także od wzmacnianego leku – atazanawiru albo darunawiru.[1] Prawastatyna jest w Polsce dostępna wyłącznie w stałym połączeniu z fenofibratem w dawce 40 mg, więc jej dawki nie da się zmniejszyć bez zmiany całego leku. Przy bólach lub osłabieniu mięśni oznacz CK i rozważ odstawienie leku złożonego. Interakcję kobicystatu z fenofibratem oceń w osobnym rekordzie.

Skutek kliniczny

Należy spodziewać się zwiększenia stężenia prawastatyny i większego ryzyka zależnych od dawki działań niepożądanych, przede wszystkim miopatii. Nie przeprowadzono badań interakcji, ale oczekuje się zwiększenia stężenia prawastatyny w osoczu podczas stosowania z atazanawirem i kobicystatem albo z darunawirem i kobicystatem.[1] Wielkość tego wzrostu nie została określona.

Mechanizm

Kobicystat może zwiększać stężenie prawastatyny przez hamowanie nośników wątrobowych, a nie przez CYP3A. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, ale hamuje też nośniki P-gp, BCRP, MATE1, OATP1B1 i OATP1B3, co może zwiększać stężenie ich substratów w osoczu.[1] Prawastatyna nie jest metabolizowana w istotnym klinicznie stopniu przez cytochrom P450, dlatego inhibitory CYP3A4 nie zmieniają istotnie jej stężenia.[2] Wychwyt prawastatyny do wątroby zależy od nośnika OATP1B1, więc jego zahamowanie przez kobicystat jest prawdopodobną przyczyną wzrostu ekspozycji na statynę.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor OATP1B1[3], prawastatyna – substrat OATP1B1[4]
  • Kobicystat – inhibitor OATP1B3[3], prawastatyna – substrat OATP1B3[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Prawastatyna: substrat OATP1B1[4], substrat OATP1B3[4]

Monitorować

  • objawy miopatii – bóle, osłabienie, skurcze mięśni
  • aktywność CK przy objawach mięśniowych
  • barwa moczu (ciemny mocz jako sygnał rabdomiolizy)
  • aktywność aminotransferaz zgodnie z zasadami leczenia statyną

Kiedy ocena się zmienia

dawka ≥ 40 mg/dobęprawastatynaryzyko rośnieDawka 40 mg prawastatyny w leku złożonym jest stała i nie można jej zmniejszyć, więc przy zwiększonej ekspozycji ryzyko miopatii zależne od dawki jest większe niż przy niższych dawkach statyny. Kontrola objawów mięśniowych powinna być ścisła.
eGFR ≤ 59 ml/min (klirens kreatyniny)pacjentinterakcja nie dotyczyLek złożony z prawastatyną i fenofibratem jest przeciwwskazany przy klirensie kreatyniny poniżej 60 ml/min – dotyczy to całego leku złożonego, nie samej prawastatyny. Kobicystat hamuje MATE1, co może podwyższać stężenie kreatyniny i obniżać szacowany klirens bez rzeczywistego pogorszenia czynności nerek, dlatego wynik oceniaj z uwzględnieniem tego efektu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Pravafenix 40 mg + 160 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.11.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/pravafenix-100313227/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ DiltiazemPrzy łączeniu diltiazemu z kobicystatem monitoruj działanie terapeutyczne i działania niepożądane diltiazemu.Przyjmuj oba leki zgodnie z zaleceniem, mierz regularnie ciśnienie i tętno, a przy zawrotach głowy, omdleniu lub bardzo wolnym tętnie od razu skontaktuj się z lekarzem.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Przyjmuj oba leki zgodnie z zaleceniem, mierz regularnie ciśnienie i tętno, a przy zawrotach głowy, omdleniu lub bardzo wolnym tętnie od razu skontaktuj się z lekarzem.

Kobicystat może sprawić, że diltiazem będzie się dłużej utrzymywał w organizmie i działał silniej. Może to obniżyć ciśnienie krwi za bardzo albo zbytnio zwolnić bicie serca. Leki można stosować razem, ale lekarz powinien kontrolować twoje ciśnienie i tętno, a czasem zmniejszyć dawkę diltiazemu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zawroty głowy, zwłaszcza przy wstawaniu
  • omdlenie lub uczucie bliskie omdlenia
  • bardzo wolne lub nierówne bicie serca
  • duże osłabienie i męczliwość
  • obrzęki kostek i stóp
  • duszność
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Przy łączeniu diltiazemu z kobicystatem monitoruj działanie terapeutyczne i działania niepożądane diltiazemu[1]. Gdy kobicystat jest włączany u pacjenta leczonego diltiazemem, rozważ ostrożne dawkowanie diltiazemu i kontrolę ciśnienia, tętna oraz EKG w pierwszych tygodniach, a dawkę diltiazemu zmniejsz w razie bradykardii, niedociśnienia lub wydłużenia odstępu PR. Dawkę diltiazemu zwiększaj stopniowo, zwłaszcza gdy pacjent przyjmuje inne leki wpływające na kurczliwość lub przewodzenie w sercu[2]. Przy zamianie rytonawiru na kobicystat zachowaj ostrożność w pierwszych dwóch tygodniach, szczególnie jeśli dawkę diltiazemu dostosowywano podczas stosowania rytonawiru[1].

Skutek kliniczny

Wyższe stężenie diltiazemu może nasilić jego działania niepożądane – spadek ciśnienia, zwolnienie akcji serca, zaburzenia przewodzenia przedsionkowo-komorowego i obrzęki obwodowe. Ryzyko jest większe przy dużych dawkach diltiazemu i u osób stosujących inne leki zwalniające rytm lub wpływające na przewodzenie w sercu[2].

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A i dodatkowo glikoproteinę P, przez co może zwiększać stężenie antagonistów kanału wapniowego, w tym diltiazemu[1]. Diltiazem jest metabolizowany przez CYP3A4, a przy jednoczesnym stosowaniu z silniejszym inhibitorem tego enzymu jego stężenie w osoczu rośnie umiarkowanie, mniej niż 2-krotnie[2]. Diltiazem sam jest umiarkowanym inhibitorem CYP3A4, a inhibitory CYP3A mogą zwiększać stężenie kobicystatu[2][1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], diltiazem – substrat CYP3A4[4]
  • Diltiazem – umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Diltiazem: umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], inhibitor P-gp[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze
  • częstość akcji serca
  • EKG – odstęp PR i przewodzenie przedsionkowo-komorowe
  • obrzęki obwodowe
  • zawroty głowy i omdlenia

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat dołączany do ustalonej dawki diltiazemukolejność włączenia · kobicystatinne zalecenieDołączenie kobicystatu do ustalonej dawki diltiazemu może zwiększyć ekspozycję na diltiazem, dlatego w pierwszych tygodniach kontroluj ciśnienie, tętno i EKG oraz w razie potrzeby zmniejsz dawkę diltiazemu.
Duża dawka dobowa diltiazemudawka · diltiazemryzyko rośniePrzy dużych dawkach diltiazemu ryzyko bradykardii i zaburzeń przewodzenia po zwiększeniu jego stężenia jest większe, więc monitorowanie powinno być ściślejsze.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dilzem 120 retard 120 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dilzem-120-retard-100093850/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dilzem 120 retard. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/dilzem-120-retard-100093850/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ KarwedylolPołączenie można stosować, ale wymaga ono kontroli częstości rytmu serca i ciśnienia tętniczego.Mierz tętno i ciśnienie przez pierwsze tygodnie wspólnego stosowania i nie zmieniaj samodzielnie dawek – przy niepokojących objawach skontaktuj się z lekarzem.nieznanyteoretyczne

Niekorzystna interakcja

Mierz tętno i ciśnienie przez pierwsze tygodnie wspólnego stosowania i nie zmieniaj samodzielnie dawek – przy niepokojących objawach skontaktuj się z lekarzem.

Kobicystat, stosowany w leczeniu zakażenia HIV, może spowolnić usuwanie karwedylolu z organizmu. Karwedylol może wtedy działać silniej niż zwykle i zbyt mocno zwolnić serce albo obniżyć ciśnienie. Leki można przyjmować razem, ale lekarz może zmienić dawkę karwedylolu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zawroty głowy, zwłaszcza przy wstawaniu
  • omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
  • bardzo wolne tętno (poniżej 50 uderzeń na minutę)
  • nietypowe zmęczenie lub osłabienie
  • narastające obrzęki nóg lub duszność
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować, ale wymaga ono kontroli częstości rytmu serca i ciśnienia tętniczego. Po dołączeniu kobicystatu do stałej dawki karwedylolu monitoruj tętno i ciśnienie w pierwszych tygodniach, a przy bradykardii lub objawowym niedociśnieniu rozważ zmniejszenie dawki karwedylolu. U pacjenta leczonego już kobicystatem rozpoczynaj karwedylol od najmniejszej dawki i zwiększaj ją wolniej niż zwykle. Należy zachować ostrożność u pacjentów przyjmujących inhibitory oksydaz, ponieważ stężenie karwedylolu w osoczu może się zwiększyć[1].

Skutek kliniczny

Większe stężenie karwedylolu może nasilić jego działanie i prowadzić do bradykardii, niedociśnienia, w tym ortostatycznego, zawrotów głowy i omdleń. Wielkość tego efektu nie została określona w badaniach klinicznych dla tej pary.

Mechanizm

Kobicystat może zwiększać stężenie karwedylolu w osoczu, ponieważ hamuje kilka dróg jego eliminacji. Karwedylol jest substratem glikoproteiny P, a inhibitory tego nośnika mogą zmieniać jego biodostępność[1]. W metabolizmie karwedylolu uczestniczą CYP2D6 i CYP2C9, a także CYP3A4[1]. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, słabym inhibitorem CYP2D6 i hamuje glikoproteinę P, przez co może zwiększać stężenia substratów tych dróg[2]. Kobicystat nie hamuje CYP2C9, więc ta droga eliminacji karwedylolu pozostaje zachowana[2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], karwedylol – substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], karwedylol – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], karwedylol – substrat P-gp[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Karwedylol: inhibitor P-gp[4], substrat CYP1A2[4], substrat CYP2C9[4], substrat CYP2D6[4], substrat CYP2E1[4], substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • częstość rytmu serca
  • ciśnienie tętnicze, także w pozycji stojącej
  • zawroty głowy i omdlenia
  • objawy nasilenia niewydolności serca (obrzęki, duszność, przyrost masy ciała)

Bezpieczniejsze alternatywy

atenolol

Kiedy ocena się zmienia

Karwedylol włączany u pacjenta leczonego kobicystatemkolejność włączenia · karwedylolinne zalecenieRozpocznij od najmniejszej dawki karwedylolu i zwiększaj ją wolniej, oceniając tętno i ciśnienie przed każdym zwiększeniem.
Zamiana rytonawiru na kobicystatkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePrzy zmianie środka wzmacniającego z rytonawiru na kobicystat należy zachować ostrożność w czasie pierwszych dwóch tygodni, zwłaszcza jeśli dawki innych leków dostosowywano podczas stosowania rytonawiru. Dotyczy to także dawki karwedylolu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Coryol 6,25 mg 6,25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/coryol-6-25-mg-100112434/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Coryol 6,25 mg. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/coryol-6-25-mg-100112434/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ DigoksynaDigoksynę u pacjenta leczonego kobicystatem rozpoczyna się od najmniejszej dawki, a dawkę dostosowuje według stężenia digoksyny w surowicy i odpowiedzi klinicznej.Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, zgłaszaj się na badanie poziomu digoksyny we krwi i nie zmieniaj samodzielnie dawek.szybki (godziny)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, zgłaszaj się na badanie poziomu digoksyny we krwi i nie zmieniaj samodzielnie dawek.

Lek wzmacniający leczenie HIV może zwiększyć ilość digoksyny we krwi. Digoksyna działa dobrze tylko w wąskim zakresie dawek, więc jej nadmiar może zaszkodzić sercu. Lekarz zwykle zaczyna od małej dawki digoksyny i sprawdza jej poziom we krwi. Dzięki temu oba leki można bezpiecznie stosować razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nudności, wymioty lub brak apetytu
  • zaburzenia widzenia, np. żółte lub zielone zabarwienie obrazu, mroczki
  • wolne, nierówne lub kołaczące bicie serca
  • zawroty głowy lub omdlenie
  • splątanie lub nietypowe zmęczenie
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Digoksynę u pacjenta leczonego kobicystatem rozpoczyna się od najmniejszej dawki, a dawkę dostosowuje według stężenia digoksyny w surowicy i odpowiedzi klinicznej.[1] Gdy kobicystat dołącza się do stałej dawki digoksyny, należy oznaczyć stężenie digoksyny w surowicy po włączeniu kobicystatu i obserwować objawy przedawkowania.[2] Przy zamianie rytonawiru na kobicystat zachowuje się szczególną ostrożność przez pierwsze dwa tygodnie, zwłaszcza jeśli dawkę digoksyny ustalano w trakcie stosowania rytonawiru.[1]

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia digoksyny może przy jej wąskim indeksie terapeutycznym prowadzić do objawów toksyczności – nudności, wymiotów, zaburzeń widzenia, bradykardii, bloków przewodzenia i komorowych zaburzeń rytmu. Ryzyko jest większe przy hipokaliemii, hiperkalcemii, niedoczynności tarczycy i upośledzonej czynności nerek.[2]

Mechanizm

Kobicystat hamuje glikoproteinę P (P-gp), która ogranicza wchłanianie digoksyny z jelita i odpowiada za jej wydzielanie do moczu i żółci. Zahamowanie P-gp zwiększa ekspozycję na digoksynę.[1] Po podaniu pojedynczej dawki 0,5 mg digoksyny z kobicystatem 150 mg w dawkach wielokrotnych Cmax digoksyny wzrosło o 41%, a AUC się nie zmieniło.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], digoksyna – substrat P-gp[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Digoksyna: substrat P-gp[3]

Monitorować

  • stężenie digoksyny w surowicy
  • tętno i EKG (bradykardia, przewodzenie przedsionkowo-komorowe, zaburzenia rytmu)
  • stężenie potasu, wapnia i magnezu
  • czynność nerek (kreatynina, eGFR)
  • objawy toksyczności digoksyny (nudności, wymioty, zaburzenia widzenia, splątanie)

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat dołączony do stałej dawki digoksynykolejność włączenia · digoksynainne zalecenieGdy kobicystat dołącza się do ustalonej dawki digoksyny, należy oznaczyć stężenie digoksyny w surowicy i w razie potrzeby zmniejszyć jej dawkę.
Zamiana rytonawiru na kobicystatkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePrzy zmianie wzmacniacza z rytonawiru na kobicystat należy zachować szczególną ostrożność przez pierwsze dwa tygodnie, zwłaszcza gdy dawkę digoksyny dostosowywano w trakcie stosowania rytonawiru.
Upośledzona czynność nerekeGFR · pacjentryzyko rośnieDigoksyna jest wydalana głównie przez nerki, więc przy upośledzonej czynności nerek łatwiej o kumulację i toksyczność, a monitorowanie stężenia powinno być częstsze.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Digoxin Teva 250 mcg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/digoxin-teva-100019048/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ MetoprololPołączenie można stosować pod kontrolą kliniczną, a w razie nadmiernego działania metoprololu może być konieczne zmniejszenie jego dawki.Przez pierwsze tygodnie wspólnego stosowania regularnie mierz tętno i ciśnienie, a przy zawrotach głowy, omdleniach lub bardzo wolnym tętnie skontaktuj się z lekarzem.nieznanyteoretyczne

Niekorzystna interakcja

Przez pierwsze tygodnie wspólnego stosowania regularnie mierz tętno i ciśnienie, a przy zawrotach głowy, omdleniach lub bardzo wolnym tętnie skontaktuj się z lekarzem.

Lek wzmacniający terapię HIV może spowolnić usuwanie metoprololu z organizmu. Wtedy metoprolol działa silniej niż zwykle i może za bardzo zwolnić serce lub obniżyć ciśnienie. Te leki można przyjmować razem, ale lekarz może zmniejszyć dawkę metoprololu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • bardzo wolne tętno
  • zawroty głowy, zwłaszcza przy wstawaniu
  • omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
  • nietypowe osłabienie i zmęczenie
  • duszność
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować pod kontrolą kliniczną, a w razie nadmiernego działania metoprololu może być konieczne zmniejszenie jego dawki[1]. Po włączeniu kobicystatu kontroluj tętno i ciśnienie tętnicze, zwłaszcza w pierwszych tygodniach skojarzenia.

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia metoprololu może nasilić jego działanie, czyli zwolnienie czynności serca, spadek ciśnienia tętniczego i spowolnienie przewodzenia przedsionkowo-komorowego[1]. Największe ryzyko dotyczy osób z bradykardią, zaburzeniami przewodzenia lub niewydolnością serca oraz przyjmujących inne leki zwalniające serce lub obniżające ciśnienie.

Mechanizm

Kobicystat słabo hamuje CYP2D6 i sam jest w niewielkim stopniu metabolizowany przez ten izoenzym, co może zwiększać stężenie leków przekształcanych przez CYP2D6[1]. Metoprolol jest substratem CYP2D6, a inhibitory tego izoenzymu mogą zwiększać jego stężenie w osoczu[2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], metoprolol – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Metoprolol: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[3]

Monitorować

  • częstość akcji serca w spoczynku
  • ciśnienie tętnicze, w tym spadki ortostatyczne
  • EKG – odstęp PQ u osób z zaburzeniami przewodzenia
  • objawy bradykardii i niedociśnienia (zawroty głowy, omdlenia, osłabienie)

Bezpieczniejsze alternatywy

atenolol

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat dołączony do ustalonej dawki metoprololu albo zamiana rytonawiru na kobicystatkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePrzy dołączaniu kobicystatu do wcześniej ustalonej dawki metoprololu kontroluj tętno i ciśnienie w pierwszych tygodniach. Przy zamianie rytonawiru na kobicystat zachowaj ostrożność w pierwszych dwóch tygodniach, zwłaszcza gdy dawkę metoprololu dostosowywano w czasie stosowania rytonawiru.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Beto 200 ZK 190 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/beto-200-zk-100135978/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ NebiwololPołączenie można stosować, ale trzeba monitorować częstość akcji serca i ciśnienie tętnicze, zwłaszcza w pierwszych tygodniach skojarzonego leczenia.Mierz regularnie tętno i ciśnienie, szczególnie w pierwszych tygodniach, i nie zmieniaj ani nie odstawiaj żadnego z leków bez rozmowy z lekarzem.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Mierz regularnie tętno i ciśnienie, szczególnie w pierwszych tygodniach, i nie zmieniaj ani nie odstawiaj żadnego z leków bez rozmowy z lekarzem.

Kobicystat może zwiększać ilość nebiwololu we krwi i przez to nasilać jego działanie. Serce może wtedy bić wolniej niż zwykle, a ciśnienie może za bardzo spaść. Oba leki można zwykle przyjmować razem, ale lekarz może chcieć sprawdzać twoje tętno i ciśnienie albo zmniejszyć dawkę nebiwololu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • bardzo wolne tętno
  • zawroty głowy lub uczucie zbliżającego się omdlenia
  • omdlenie
  • nietypowe zmęczenie lub osłabienie
  • duszność lub obrzęki nóg
  • zimne dłonie i stopy
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować, ale trzeba monitorować częstość akcji serca i ciśnienie tętnicze, zwłaszcza w pierwszych tygodniach skojarzonego leczenia. U pacjenta już leczonego kobicystatem nebiwolol należy włączać od najniższej skutecznej dawki i zwiększać ją stopniowo pod kontrolą tętna. Przy objawowej bradykardii lub niedociśnieniu należy zmniejszyć dawkę nebiwololu albo rozważyć beta-adrenolityk niezależny od metabolizmu wątrobowego. Lekarz prowadzący leczenie HIV powinien wiedzieć o stosowaniu beta-adrenolityku, ponieważ niektóre leki wzmacniane kobicystatem same wpływają na przewodzenie przedsionkowo-komorowe.

Skutek kliniczny

Większe stężenie nebiwololu może nasilać jego działanie i zwiększać ryzyko bradykardii oraz innych działań niepożądanych.[1] Klinicznie może to się objawiać bradykardią, niedociśnieniem, zawrotami głowy, męczliwością i zaostrzeniem niewydolności serca u pacjentów z ograniczoną rezerwą krążeniową.

Mechanizm

Kobicystat może zwiększać stężenie nebiwololu, dlatego u pacjenta przyjmującego oba leki trzeba kontrolować częstość akcji serca i ciśnienie tętnicze. Nebiwolol jest metabolizowany głównie z udziałem CYP2D6, a substancje hamujące ten enzym zwiększają jego stężenie w osoczu.[1] Kobicystat jest słabym inhibitorem CYP2D6 i może zwiększać stężenia leków metabolizowanych przez ten izoenzym.[2] Siła hamowania CYP2D6 przez kobicystat jest niewielka, więc oczekiwany wzrost ekspozycji na nebiwolol jest umiarkowany, ale nie zbadano go bezpośrednio.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], nebiwolol – wrażliwy substrat CYP2D6[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Nebiwolol: wrażliwy substrat CYP2D6[3]

Monitorować

  • częstość akcji serca
  • ciśnienie tętnicze
  • objawy niedociśnienia ortostatycznego
  • EKG (odstęp PQ) u pacjentów z zaburzeniami przewodzenia
  • objawy niewydolności serca

Bezpieczniejsze alternatywy

atenolol

Kiedy ocena się zmienia

Nebiwolol włączany u pacjenta już leczonego kobicystatemkolejność włączenia · nebiwololinne zalecenieNebiwolol należy rozpocząć od najniższej dawki i zwiększać ją stopniowo pod kontrolą tętna i ciśnienia tętniczego.
Kobicystat włączany u pacjenta na stałej dawce nebiwololukolejność włączenia · kobicystatinne zalecenieW pierwszych tygodniach po włączeniu kobicystatu należy częściej kontrolować tętno i ciśnienie tętnicze, a przy bradykardii lub niedociśnieniu zmniejszyć dawkę nebiwololu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nebicard 5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nebicard-100191557/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ PropranololPołączenie można stosować, ale po włączeniu kobicystatu należy kontrolować tętno i ciśnienie tętnicze, a przy bradykardii lub niedociśnieniu zmniejszyć dawkę propranololu.Możesz przyjmować oba leki, ale w pierwszych tygodniach wspólnego stosowania sprawdzaj tętno i ciśnienie, a jeśli poczujesz zawroty głowy lub silne osłabienie, skontaktuj się z lekarzem.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Możesz przyjmować oba leki, ale w pierwszych tygodniach wspólnego stosowania sprawdzaj tętno i ciśnienie, a jeśli poczujesz zawroty głowy lub silne osłabienie, skontaktuj się z lekarzem.

Lek wzmacniający leczenie przeciw HIV może spowalniać usuwanie propranololu z organizmu. Wtedy propranolol działa mocniej niż zwykle. Może to nadmiernie zwolnić bicie serca albo obniżyć ciśnienie.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • bardzo wolne tętno
  • zawroty głowy, zwłaszcza przy wstawaniu
  • omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
  • nietypowe zmęczenie i osłabienie
  • duszność
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować, ale po włączeniu kobicystatu należy kontrolować tętno i ciśnienie tętnicze, a przy bradykardii lub niedociśnieniu zmniejszyć dawkę propranololu. Przy zamianie rytonawiru na kobicystat należy zachować ostrożność przez pierwsze dwa tygodnie, zwłaszcza gdy dawki innych leków były dostosowywane podczas stosowania rytonawiru[1].

Skutek kliniczny

Wyższe stężenie propranololu może nasilać jego działanie – zwolnienie czynności serca, spadek ciśnienia tętniczego, zawroty głowy i osłabienie. U osób z zaburzeniami przewodzenia albo skłonnością do bradykardii ryzyko jest większe.

Mechanizm

Kobicystat słabo hamuje CYP2D6 i może zwiększać stężenie leków metabolizowanych przez ten enzym[1]. Propranolol jest częściowo metabolizowany przez CYP2D6[2]. Kobicystat może więc zmniejszać klirens propranololu i zwiększać jego stężenie w osoczu.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], propranolol – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Propranolol: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[3]

Monitorować

  • częstość akcji serca
  • ciśnienie tętnicze, także w pozycji stojącej
  • EKG (odstęp PR) u pacjentów z zaburzeniami przewodzenia
  • objawy niedociśnienia i bradykardii

Bezpieczniejsze alternatywy

atenolol

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat włączany u pacjenta na stałej dawce propranololukolejność włączenia · kobicystatinne zalecenieStężenie propranololu może wzrosnąć po dodaniu kobicystatu, dlatego przez pierwsze tygodnie należy kontrolować tętno i ciśnienie oraz w razie potrzeby zmniejszyć dawkę propranololu.
Zamiana rytonawiru na kobicystatkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePrzy zamianie rytonawiru na kobicystat należy zachować ostrożność przez pierwsze dwa tygodnie, zwłaszcza gdy dawka propranololu była dostosowywana podczas stosowania rytonawiru.
Duże dawki propranololudawka · propranololryzyko rośniePrzy dużych dawkach propranololu wzrost stężenia łatwiej prowadzi do bradykardii i niedociśnienia, dlatego monitorowanie powinno być ściślejsze.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Propranolol Accord 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/propranolol-accord-100141393/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ TolwaptanPrzy jednoczesnym stosowaniu z kobicystatem należy zmniejszyć dawkę tolwaptanu.Nie zmieniaj sam dawek, pij, gdy czujesz pragnienie, i powiedz lekarzowi o obu lekach, żeby dobrał dawkę tolwaptanu i zlecił badanie sodu we krwi.szybki (godziny)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj sam dawek, pij, gdy czujesz pragnienie, i powiedz lekarzowi o obu lekach, żeby dobrał dawkę tolwaptanu i zlecił badanie sodu we krwi.

Kobicystat, lek wzmacniający leczenie HIV, sprawia, że tolwaptan dłużej i silniej działa w organizmie. Możesz wtedy oddawać za dużo moczu i odwodnić się. Może też za bardzo wzrosnąć poziom sodu we krwi. Zwykle lekarz zmniejsza wtedy dawkę tolwaptanu i częściej zleca badania krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silne pragnienie lub suchość w ustach
  • bardzo częste oddawanie dużej ilości moczu
  • zawroty głowy lub omdlenie przy wstawaniu
  • splątanie, senność lub trudności z mówieniem
  • zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz, ból pod prawym łukiem żebrowym
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Przy jednoczesnym stosowaniu z kobicystatem należy zmniejszyć dawkę tolwaptanu[1]. Pacjenta przyjmującego silny inhibitor CYP3A trzeba leczyć z ostrożnością[1]. Po dołączeniu kobicystatu albo zmianie jego dawkowania należy często kontrolować stężenie sodu, bilans płynów i czynność nerek. Po odstawieniu kobicystatu ekspozycja na tolwaptan spada, dlatego trzeba ponownie ocenić dawkę tolwaptanu. Jeśli nie da się bezpiecznie dobrać dawki, warto z lekarzem prowadzącym leczenie HIV omówić schemat przeciwretrowirusowy bez leku wzmacniającego.

Skutek kliniczny

Zwiększone stężenie tolwaptanu nasila akwarezę, co grozi odwodnieniem, hipernatremią i pogorszeniem czynności nerek. U pacjentów leczonych z powodu hiponatremii rośnie ryzyko zbyt szybkiej korekty stężenia sodu. Większa ekspozycja na tolwaptan może też zwiększać obciążenie wątroby.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje glikoproteinę P[2]. Tolwaptan jest substratem CYP3A i glikoproteiny P, a silne inhibitory CYP3A zwiększają narażenie na tolwaptan[1]. Ketokonazol, silny inhibitor CYP3A, zwiększył AUC tolwaptanu o 440%, a Cmax o 248%[1]. Można oczekiwać zbliżonego wzrostu ekspozycji przy kobicystacie, a hamowanie glikoproteiny P może go dodatkowo nasilać.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], tolwaptan – wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], tolwaptan – substrat P-gp[4]
  • Tolwaptan – inhibitor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Tolwaptan: słaby inhibitor BCRP[4], inhibitor CYP3A4[4], inhibitor OAT3[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor P-gp[4], wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • stężenie sodu w surowicy
  • bilans płynów i masa ciała
  • objawy odwodnienia
  • stężenie kreatyniny i eGFR
  • aktywność aminotransferaz i stężenie bilirubiny

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat dołączony u pacjenta stosującego tolwaptankolejność włączenia · kobicystatinne zalecenieDołączenie kobicystatu do ustalonej dawki tolwaptanu gwałtownie zwiększa ekspozycję na tolwaptan. Dawkę tolwaptanu należy zmniejszyć i w pierwszych dniach ściśle kontrolować natremię i bilans płynów.
Odstawienie kobicystatukolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu ekspozycja na tolwaptan maleje, co może osłabić jego skuteczność. Dawkę tolwaptanu należy ponownie ocenić.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Jinarc 15 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/jinarc-100347380/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Jinarc. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/jinarc-100347380/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ WerapamilPołączenie można stosować pod warunkiem monitorowania klinicznego działania terapeutycznego i działań niepożądanych werapamilu.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, mierz regularnie ciśnienie i tętno, a wyniki pokaż lekarzowi.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, mierz regularnie ciśnienie i tętno, a wyniki pokaż lekarzowi.

Lek wzmacniający leczenie przeciw HIV może zwiększyć ilość werapamilu w organizmie. Przez to werapamil może działać mocniej niż zwykle i za bardzo obniżać ciśnienie lub zwalniać pracę serca. Te leki można przyjmować razem, ale lekarz powinien wiedzieć o obu i kontrolować leczenie.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zawroty głowy lub uczucie omdlewania, zwłaszcza przy wstawaniu
  • bardzo wolne tętno
  • nietypowe zmęczenie lub osłabienie
  • obrzęki kostek i stóp
  • nasilone zaparcia
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować pod warunkiem monitorowania klinicznego działania terapeutycznego i działań niepożądanych werapamilu.[1] Przy objawach nadmiernego działania werapamilu należy rozważyć zmniejszenie jego dawki. Przy zmianie środka wzmacniającego z rytonawiru na kobicystat należy zachować ostrożność przez pierwsze dwa tygodnie, zwłaszcza gdy dawka werapamilu była wcześniej dostosowywana.[1]

Skutek kliniczny

Większe stężenie werapamilu może nasilać jego działanie i działania niepożądane – niedociśnienie, bradykardię, zaburzenia przewodzenia przedsionkowo-komorowego, zawroty głowy, obrzęki i zaparcia.[1] Nie przeprowadzono badań interakcji dla tego połączenia, więc skala wzrostu stężenia nie jest znana.[1]

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A oraz glikoproteinę P i może przez to zwiększać stężenie werapamilu w osoczu.[1] Werapamil jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, a leki hamujące ten enzym powodowały istotne klinicznie zwiększenie jego stężenia.[2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], werapamil – substrat CYP3A4[4]
  • Werapamil – umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Werapamil: umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], inhibitor P-gp[3], substrat CYP1A2[4], substrat CYP2C8[4], substrat CYP2C9[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze
  • częstość akcji serca
  • EKG – odstęp PR i przewodzenie przedsionkowo-komorowe
  • objawy niedociśnienia ortostatycznego i omdleń
  • obrzęki obwodowe

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat dołączany do stałej dawki werapamilukolejność włączenia · kobicystatryzyko rośnieWłączenie kobicystatu u pacjenta ustabilizowanego na werapamilu może zwiększyć stężenie werapamilu i wymaga ścisłej kontroli ciśnienia, tętna i EKG w pierwszych tygodniach.
Zmiana środka wzmacniającego z rytonawiru na kobicystatkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePrzy zmianie z rytonawiru na kobicystat należy zachować ostrożność przez pierwsze dwa tygodnie, zwłaszcza gdy dawka werapamilu była stopniowo zwiększana lub dostosowywana podczas stosowania rytonawiru.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Staveran 120 120 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/staveran-120-100011390/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Staveran 120. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/staveran-120-100011390/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ SakubitrylPołączenie można stosować, ale włączanie i odstawianie kobicystatu u pacjenta leczonego sakubitrylem wymaga zachowania ostrożności i kontroli ciśnienia tętniczego.Mierz ciśnienie w domu i powiedz lekarzowi, jeśli zaczynasz albo kończysz leczenie HIV, bez samodzielnego odstawiania któregokolwiek z leków.nieznanyteoretyczne

Niekorzystna interakcja

Mierz ciśnienie w domu i powiedz lekarzowi, jeśli zaczynasz albo kończysz leczenie HIV, bez samodzielnego odstawiania któregokolwiek z leków.

Lek wzmacniający leczenie HIV może zwiększać ilość leku na niewydolność serca w organizmie. Może to mocniej obniżać ciśnienie krwi. Te leki można stosować razem, ale lekarz powinien częściej sprawdzać ciśnienie i wyniki badań krwi, zwłaszcza na początku i po zakończeniu leczenia HIV.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zawroty głowy, zwłaszcza przy wstawaniu
  • omdlenie lub uczucie słabości
  • wyraźnie niższe niż zwykle wyniki pomiaru ciśnienia
  • zmniejszona ilość oddawanego moczu
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – transport
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować, ale włączanie i odstawianie kobicystatu u pacjenta leczonego sakubitrylem wymaga zachowania ostrożności i kontroli ciśnienia tętniczego.[1] Zalecenie ostrożności przy inhibitorach OATP1B1 i OATP1B3 dotyczy całego leku złożonego sakubitrylu z walsartanem.[1] Przy objawowym niedociśnieniu rozważ zmniejszenie dawki leku złożonego zgodnie z zasadami jego dawkowania. Wzrost kreatyniny po włączeniu kobicystatu oceniaj ostrożnie, bo może wynikać z samego kobicystatu, a nie z pogorszenia czynności nerek.

Skutek kliniczny

Wzrost ekspozycji na LBQ657 może nasilać działanie leku złożonego, głównie obniżenie ciśnienia tętniczego, i zwiększać ryzyko działań niepożądanych zależnych od dawki. Wielkość efektu nie została określona w badaniach klinicznych. Kobicystat sam podnosi stężenie kreatyniny w surowicy przez hamowanie MATE1 bez rzeczywistego pogorszenia filtracji kłębuszkowej, co utrudnia ocenę czynności nerek u pacjenta leczonego sakubitrylem z walsartanem.

Mechanizm

Kobicystat hamuje transportery OATP1B1 i OATP1B3 i może zwiększać stężenia ich substratów w osoczu.[2] Aktywny metabolit sakubitrylu (LBQ657) jest substratem OATP1B1 i OATP1B3, dlatego inhibitory tych transporterów mogą zwiększać jego AUC.[1] Sakubitryl jest prolekiem aktywowanym przez esterazy, a nie przez CYP3A, więc silne hamowanie CYP3A przez kobicystat nie ma tu głównego znaczenia.

Metabolizm i transportery

  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze, także w pozycji stojącej
  • objawy niedociśnienia (zawroty głowy, omdlenia)
  • stężenie kreatyniny i eGFR z uwzględnieniem wpływu kobicystatu
  • stężenie potasu w surowicy

Kiedy ocena się zmienia

Włączenie lub odstawienie kobicystatu u pacjenta na stałej dawce sakubitrylu z walsartanemkolejność włączenia · kobicystatinne zalecenieZarówno włączenie, jak i odstawienie inhibitora OATP1B1 i OATP1B3 zmienia ekspozycję na LBQ657, dlatego w obu sytuacjach zachowaj ostrożność i skontroluj ciśnienie tętnicze.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Entresto 24 mg + 26 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.11.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/entresto-100309013/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ IwakaftorPrzy jednoczesnym stosowaniu z kobicystatem zmniejsz dawkę iwakaftoru tak jak przy silnych inhibitorach CYP3A.Nie zmieniaj sam dawek, tylko upewnij się, że lekarz prowadzący leczenie mukowiscydozy wie, że przyjmujesz kobicystat, i nie jedz grejpfrutów ani nie pij soku grejpfrutowego.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj sam dawek, tylko upewnij się, że lekarz prowadzący leczenie mukowiscydozy wie, że przyjmujesz kobicystat, i nie jedz grejpfrutów ani nie pij soku grejpfrutowego.

Kobicystat, który wzmacnia działanie leków na HIV, sprawia, że iwakaftor wolniej się rozkłada i jego ilość w organizmie mocno rośnie. Może to nasilić działania niepożądane iwakaftoru, w tym obciążenie wątroby. Leki można stosować razem, ale zwykle trzeba zmniejszyć dawkę iwakaftoru.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zawroty głowy
  • silny ból głowy
  • nudności, ból brzucha lub biegunka
  • wysypka
  • zażółcenie skóry lub białek oczu, ciemny mocz
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Przy jednoczesnym stosowaniu z kobicystatem zmniejsz dawkę iwakaftoru tak jak przy silnych inhibitorach CYP3A.[1] Po odstawieniu kobicystatu wróć do standardowej dawki iwakaftoru. W trakcie leczenia iwakaftorem pacjent powinien unikać grejpfrutów i soku grejpfrutowego.[1]

Skutek kliniczny

Wielokrotny wzrost stężenia iwakaftoru we krwi zwiększa ryzyko jego działań niepożądanych, zwłaszcza zwiększenia aktywności aminotransferaz, zawrotów głowy, bólu głowy, dolegliwości żołądkowo-jelitowych i wysypki.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, a iwakaftor jest wrażliwym substratem CYP3A4 i CYP3A5. Silny inhibitor CYP3A (ketokonazol) zwiększał ekspozycję na iwakaftor (AUC) 8,5-krotnie, a ekspozycję na metabolit M1 w mniejszym stopniu.[1] Iwakaftor jest jedynie słabym inhibitorem CYP3A i P-gp, więc jego wpływ na stężenie kobicystatu nie ma znaczenia klinicznego.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor BCRP[2], iwakaftor – substrat BCRP[3]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[4], iwakaftor – wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Iwakaftor – słaby inhibitor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[2]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[2], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[2], inhibitor OATP1B1[2], inhibitor OATP1B3[2], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], substrat CYP3A4[2]
  • Iwakaftor: inhibitor CYP2C9[3], słaby inhibitor CYP3A4[4], słaby inhibitor P-gp[3], substrat BCRP[3], wrażliwy substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • aktywność aminotransferaz (ALT, AST)
  • objawy działań niepożądanych iwakaftoru – zawroty głowy, ból głowy, nudności, biegunka, wysypka
  • zgodność dawki iwakaftoru z aktualnie stosowanym schematem przeciwwirusowym

Kiedy ocena się zmienia

Odstawienie kobicystatukolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo zakończeniu stosowania kobicystatu należy przywrócić standardową dawkę iwakaftoru, aby uniknąć utraty skuteczności.
wiek ≤ 17 latpacjentinne zalecenieBadania interakcji iwakaftoru przeprowadzono wyłącznie u dorosłych, dlatego u dzieci i młodzieży dawkowanie wymaga szczególnej ostrożności i decyzji specjalisty.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego KALYDECO 13,4 mg, granulat w saszetce. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/kalydeco-100311211/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Kalydeco. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/kalydeco-100311211/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ RiocyguatRiocyguat u pacjenta przyjmującego kobicystat dawkuje się ostrożnie i indywidualnie, rozpoczynając od najmniejszej dawki i zwiększając ją stopniowo pod kontrolą ciśnienia tętniczego.Powiedz lekarzowi, który leczy twoje nadciśnienie płucne, że bierzesz lek na HIV z kobicystatem, i nie zmieniaj sam dawek żadnego z tych leków.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi, który leczy twoje nadciśnienie płucne, że bierzesz lek na HIV z kobicystatem, i nie zmieniaj sam dawek żadnego z tych leków.

Te dwa leki można przyjmować razem tylko pod kontrolą lekarza. Lek na HIV z kobicystatem zwiększa ilość riocyguatu w organizmie. Przez to ciśnienie krwi może spaść za nisko i możesz czuć zawroty głowy albo zemdleć.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zawroty głowy, zwłaszcza przy wstawaniu
  • omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
  • silne osłabienie
  • ból głowy
  • obrzęki nóg
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Riocyguat u pacjenta przyjmującego kobicystat dawkuje się ostrożnie i indywidualnie, rozpoczynając od najmniejszej dawki i zwiększając ją stopniowo pod kontrolą ciśnienia tętniczego. U pacjenta zakażonego HIV, który przyjmuje riocyguat, zmianę schematu przeciwwirusowego na zawierający kobicystat lub jego odstawienie trzeba uzgodnić z lekarzem prowadzącym leczenie nadciśnienia płucnego[1]. Po włączeniu kobicystatu do stałej dawki riocyguatu należy rozważyć zmniejszenie dawki riocyguatu i kontrolować objawy niedociśnienia. Jeśli kontrola ciśnienia jest trudna, warto z lekarzem chorób zakaźnych rozważyć schemat przeciwwirusowy bez wzmacniacza farmakokinetycznego.

Skutek kliniczny

Większa ekspozycja na riocyguat nasila jego działanie rozszerzające naczynia. Rośnie ryzyko niedociśnienia, zawrotów głowy, omdleń, bólu głowy i obrzęków obwodowych. Przy odstawieniu kobicystatu stężenie riocyguatu spada, co może osłabić kontrolę nadciśnienia płucnego.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A4 oraz białka transportowe P-gp i BCRP. Riocyguat jest metabolizowany wieloma szlakami, w tym przez CYP3A4, i jest substratem P-gp oraz BCRP. Zahamowanie jednocześnie metabolizmu i transportu zwiększa stężenie riocyguatu we krwi.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor BCRP[2], riocyguat – substrat BCRP[3]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[4], riocyguat – substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[4], riocyguat – substrat P-gp[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[2], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[2], inhibitor OATP1B1[2], inhibitor OATP1B3[2], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], substrat CYP3A4[2]
  • Riocyguat: substrat BCRP[3], substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze, także w pozycji stojącej, szczególnie w okresie zwiększania dawki riocyguatu
  • objawy niedociśnienia – zawroty głowy, omdlenia, osłabienie
  • tolerancja wysiłku i objawy nadciśnienia płucnego po odstawieniu kobicystatu

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat dołączany do ustalonej dawki riocyguatukolejność włączenia · kobicystatryzyko rośnieDołączenie kobicystatu u pacjenta na stałej dawce riocyguatu gwałtownie zwiększa ekspozycję na riocyguat. Należy rozważyć zmniejszenie dawki riocyguatu i ściśle kontrolować ciśnienie tętnicze.
Odstawienie kobicystatu przy kontynuacji riocyguatukolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu ekspozycja na riocyguat spada, co może osłabić jego skuteczność. Potrzebna jest ponowna ocena dawki riocyguatu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Adempas 0,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/adempas-100322670/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Adempas. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/adempas-100322670/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ GuanfacynaPrzy jednoczesnym stosowaniu zmniejsz dawkę guanfacyny w przedziale zalecanego dawkowania i monitoruj ciśnienie tętnicze, tętno oraz sedację.Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie ADHD, że przyjmujesz lek z kobicystatem, nie zmieniaj dawek na własną rękę i nie przerywaj nagle guanfacyny.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie ADHD, że przyjmujesz lek z kobicystatem, nie zmieniaj dawek na własną rękę i nie przerywaj nagle guanfacyny.

Lek na HIV z kobicystatem spowalnia usuwanie guanfacyny z organizmu, więc jej ilość we krwi może wyraźnie wzrosnąć. Może to powodować silną senność, spadki ciśnienia, zawroty głowy, omdlenia i zbyt wolne bicie serca. Zwykle lekarz zmniejsza wtedy dawkę guanfacyny i częściej sprawdza ciśnienie oraz tętno.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zawroty głowy lub uczucie omdlewania, zwłaszcza przy wstawaniu
  • omdlenie
  • bardzo wolne bicie serca
  • silna senność lub trudność z obudzeniem się
  • nietypowe zmęczenie i osłabienie
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm, PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Przy jednoczesnym stosowaniu zmniejsz dawkę guanfacyny w przedziale zalecanego dawkowania i monitoruj ciśnienie tętnicze, tętno oraz sedację[1]. Gdy kobicystat dołącza się u pacjenta na stałej dawce guanfacyny, dawkę guanfacyny należy obniżyć z wyprzedzeniem lub równocześnie, a po odstawieniu kobicystatu stopniowo wrócić do wcześniejszej dawki. Guanfacyny nie należy odstawiać nagle z powodu ryzyka nadciśnienia z odbicia. Jeśli kontrola objawów ADHD lub HIV na to pozwala, warto omówić z lekarzem prowadzącym leczenie przeciwwirusowe schemat bez wzmacniacza farmakokinetycznego albo inny lek na ADHD.

Skutek kliniczny

Wzrost ekspozycji na guanfacynę prowadzi do nasilenia jej działań zależnych od dawki – niedociśnienia tętniczego, omdleń, bradykardii, senności i sedacji. Ryzyko jest większe, gdy pacjent przyjmuje też inne leki obniżające ciśnienie, hamujące OUN lub wydłużające odstęp QT, ponieważ działania farmakodynamiczne mogą się sumować[1].

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A4, a guanfacyna jest metabolizowana głównie przez CYP3A4/5, więc jej stężenie w osoczu wzrasta. Jednoczesne stosowanie guanfacyny z umiarkowanymi i silnymi inhibitorami CYP3A4/5 zwiększa stężenie guanfacyny i ryzyko niedociśnienia, bradykardii oraz sedacji[1]. Przy ketokonazolu Cmax guanfacyny wzrastało 2-krotnie, a AUC 3-krotnie, a inne inhibitory CYP3A4/5 mogą działać porównywalnie[1]. Kobicystat nie znajduje się na przykładowej liście inhibitorów, ale lista ta nie jest zamknięta i obejmuje rytonawir, który działa na CYP3A4 podobnie[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[2], guanfacyna – substrat CYP3A4[3]
  • Guanfacyna – inhibitor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[2], silny inhibitor CYP3A4[2], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Guanfacyna: inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[3], substrat CYP3A4[3], substrat OCT2[3]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze, także w pozycji stojącej
  • tętno (bradykardia)
  • senność i sedacja
  • EKG przy współistniejących lekach wydłużających QT lub chorobach serca

Bezpieczniejsze alternatywy

metylofenidat

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat włączany u pacjenta na ustalonej dawce guanfacynykolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePrzy dołączaniu kobicystatu do ustalonej dawki guanfacyny ryzyko działań niepożądanych jest największe – dawkę guanfacyny należy zmniejszyć i ściśle monitorować ciśnienie oraz tętno w pierwszych tygodniach.
Odstawienie kobicystatu przy kontynuacji guanfacynykolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu stężenie guanfacyny spada i zmniejszona dawka może okazać się niewystarczająca – należy rozważyć stopniowy powrót do wcześniejszej dawki.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Paxneury 1 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/paxneury-100514987/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Paxneury. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/paxneury-100514987/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ MacytentanPołączenie można stosować, ale tylko z zachowaniem ostrożności i pod ściślejszą kontrolą działań niepożądanych macytentanu.Nie przerywaj żadnego z leków na własną rękę, powiedz obu lekarzom, że przyjmujesz te leki razem, i wykonuj zlecone badania krwi.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie przerywaj żadnego z leków na własną rękę, powiedz obu lekarzom, że przyjmujesz te leki razem, i wykonuj zlecone badania krwi.

Kobicystat, lek wzmacniający działanie leków na HIV, spowalnia rozkład macytentanu w organizmie. Przez to we krwi może być więcej macytentanu niż zwykle, a jego działania niepożądane mogą być silniejsze. Chodzi głównie o obrzęki, spadek ciśnienia, niedokrwistość i obciążenie wątroby. Te leki można przyjmować razem, ale pod kontrolą lekarza.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • obrzęki nóg lub szybki przyrost masy ciała
  • nasilona duszność
  • duże zmęczenie, bladość lub kołatanie serca
  • zawroty głowy lub omdlenia
  • zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
  • ból pod prawym łukiem żebrowym lub nudności
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Połączenie można stosować, ale tylko z zachowaniem ostrożności i pod ściślejszą kontrolą działań niepożądanych macytentanu.[1] Dla skojarzenia z silnymi inhibitorami CYP3A4 nie ustalono innej dawki macytentanu, dlatego decyzję o kontynuacji leczenia podejmują wspólnie lekarz leczący nadciśnienie płucne i lekarz prowadzący terapię HIV. U pacjenta przyjmującego oba leki nie należy dodawać kolejnych inhibitorów CYP3A4 i CYP2C9, na przykład flukonazolu, bo te leki dodatkowo zwiększają ekspozycję na macytentan.[1] Przed włączeniem kobicystatu oraz w pierwszych tygodniach skojarzenia warto sprawdzić aktywność aminotransferaz, stężenie hemoglobiny, ciśnienie tętnicze, masę ciała i obecność obrzęków.

Skutek kliniczny

Należy oczekiwać kilkukrotnie większej ekspozycji na macytentan. Przy ketokonazolu w dawce 400 mg raz na dobę, który też jest silnym inhibitorem CYP3A4, ekspozycja na macytentan rosła średnio dwukrotnie. Według modelowania PBPK przy ketokonazolu 200 mg dwa razy na dobę wzrost może być około trzykrotny. Ekspozycja na aktywny metabolit zmniejszała się wtedy o 26%.[1] Większe stężenie macytentanu może nasilać jego typowe działania niepożądane, czyli obrzęki i zatrzymanie płynów, spadek stężenia hemoglobiny, niedociśnienie, ból głowy i uszkodzenie wątroby.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A i w ten sposób zwalnia metabolizm macytentanu, który zachodzi głównie z udziałem CYP3A4.[2][1] Rośnie stężenie macytentanu, a maleje stężenie jego aktywnego metabolitu aprocytentanu, który powstaje z udziałem tego samego enzymu.[1] Kobicystat hamuje też P-gp, BCRP oraz OATP1B1 i OATP1B3, ale nie ma to tu znaczenia, bo macytentan nie jest substratem P-gp ani istotnym substratem OATP1B1 i OATP1B3.[2][1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], macytentan – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Macytentan: drugorzędny szlak substrat CYP2C19[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C8[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C9[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • aktywność AlAT i AspAT oraz stężenie bilirubiny
  • stężenie hemoglobiny
  • obrzęki i masa ciała (zatrzymanie płynów)
  • ciśnienie tętnicze

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat dołączany do ustalonego leczenia macytentanemkolejność włączenia · kobicystatinne zalecenieGdy kobicystat dołącza się do stabilnej terapii macytentanem, ekspozycja na macytentan rośnie w ciągu kilku dni. Działania niepożądane trzeba kontrolować szczególnie w pierwszych tygodniach skojarzenia. Po odstawieniu kobicystatu ekspozycja wraca do wartości wyjściowej.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Opsumit 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/opsumit-100312848/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Opsumit. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/opsumit-100312848/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ KapmatynibPołączenie można stosować pod warunkiem ścisłego monitorowania pacjenta pod kątem działań niepożądanych kapmatynibu.Przyjmuj oba leki tak jak zalecił lekarz i szybko zgłoś mu każdy z niepokojących objawów wymienionych poniżej.nieznanybadania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Przyjmuj oba leki tak jak zalecił lekarz i szybko zgłoś mu każdy z niepokojących objawów wymienionych poniżej.

Jeden z leków na HIV, kobicystat, spowalnia rozkład leku przeciwnowotworowego kapmatynib w organizmie. Przez to kapmatynibu jest we krwi więcej i łatwiej o jego działania niepożądane. Leki można przyjmować razem, ale lekarz powinien częściej cię kontrolować.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • obrzęki nóg, kostek lub dłoni
  • nasilone nudności lub wymioty
  • zażółcenie skóry lub białek oczu, ciemny mocz
  • nowy lub nasilony kaszel, duszność, gorączka
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Połączenie można stosować pod warunkiem ścisłego monitorowania pacjenta pod kątem działań niepożądanych kapmatynibu.[1] Gdy działania niepożądane się nasilają, postępuj według zasad modyfikacji dawki kapmatynibu albo z lekarzem prowadzącym leczenie HIV rozważ schemat przeciwretrowirusowy bez leku wzmacniającego. Rytonawir nie jest alternatywą, bo także silnie hamuje CYP3A.

Skutek kliniczny

Większa ekspozycja na kapmatynib może zwiększać częstość i nasilenie jego działań niepożądanych, takich jak obrzęki obwodowe, nudności, wymioty, uszkodzenie wątroby i śródmiąższowa choroba płuc. Wzrost ekspozycji jest umiarkowany, ponieważ część kapmatynibu jest metabolizowana przez oksydazę aldehydową.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A, a kapmatynib jest metabolizowany przez CYP3A4 i oksydazę aldehydową.[2][1] Silny inhibitor CYP3A (itrakonazol) zwiększył AUC kapmatynibu o 42% bez zmiany Cmax.[1] Podobnego wzrostu ekspozycji należy oczekiwać przy kobicystacie. Kapmatynib nie ma klinicznie znaczącego wpływu na substraty CYP3A, więc nie powinien osłabiać działania wzmacniającego kobicystatu.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], kapmatynib – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], kapmatynib – substrat P-gp[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Kapmatynib: umiarkowany inhibitor BCRP[3], umiarkowany inhibitor CYP1A2[3], inhibitor CYP2C19[4], inhibitor CYP2C8[4], inhibitor CYP2C9[4], inhibitor MATE1[4], inhibitor MATE2-K[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], słaby inhibitor P-gp[3], słaby induktor CYP2B6[4], słaby induktor CYP2C9[4], substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • aktywność aminotransferaz i stężenie bilirubiny
  • obrzęki obwodowe
  • nudności i wymioty
  • nowe lub nasilone objawy ze strony układu oddechowego (kaszel, duszność, gorączka)

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawir

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tabrecta 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tabrecta-100470649/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tabrecta. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tabrecta-100470649/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ PemigatynibPrzy jednoczesnym stosowaniu z kobicystatem zmniejsz dawkę pemigatynibu z 13,5 mg do 9 mg raz na dobę albo z 9 mg do 4,5 mg raz na dobę.Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie przeciwnowotworowe, że przyjmujesz kobicystat, i nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z tych leków.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie przeciwnowotworowe, że przyjmujesz kobicystat, i nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z tych leków.

Kobicystat sprawia, że organizm wolniej usuwa pemigatynib, przez co tego leku przeciwnowotworowego jest we krwi więcej. Może to nasilać jego działania niepożądane. Te leki można przyjmować razem, ale lekarz zwykle zmniejsza wtedy dawkę pemigatynibu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • pogorszenie widzenia, mroczki lub suchość oczu
  • bolesne owrzodzenia w jamie ustnej
  • nasilona biegunka
  • zmiany lub bolesność paznokci
  • skurcze lub sztywność mięśni
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Przy jednoczesnym stosowaniu z kobicystatem zmniejsz dawkę pemigatynibu z 13,5 mg do 9 mg raz na dobę albo z 9 mg do 4,5 mg raz na dobę[1]. Monitoruj tolerancję leczenia przeciwnowotworowego, a po odstawieniu kobicystatu ponownie oceń dawkę pemigatynibu.

Skutek kliniczny

Zwiększona ekspozycja na pemigatynib może zwiększać częstość ciężkich działań niepożądanych pemigatynibu[1].

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i zwiększa stężenie leków metabolizowanych przez ten enzym[2]. Pemigatynib jest metabolizowany przez CYP3A4, a silny inhibitor tego enzymu (itrakonazol 200 mg raz na dobę) zwiększył AUC pemigatynibu średnio o 88%[1]. Podobnego wzrostu ekspozycji należy oczekiwać po dołączeniu kobicystatu.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor BCRP[3], pemigatynib – substrat BCRP[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[5], pemigatynib – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[5], pemigatynib – substrat P-gp[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[5], silny inhibitor CYP3A4[5], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Pemigatynib: inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor OCT2[4], induktor CYP2B6[4], substrat BCRP[4], substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • stężenie fosforanów w surowicy
  • objawy ze strony narządu wzroku
  • objawy działań niepożądanych pemigatynibu (zapalenie jamy ustnej, biegunka, zmiany paznokci)

Kiedy ocena się zmienia

13,5 mg raz na dobędawka · pemigatynibinne zaleceniePrzy jednoczesnym stosowaniu z kobicystatem dawkę pemigatynibu 13,5 mg raz na dobę zmniejsza się do 9 mg raz na dobę.
9 mg raz na dobędawka · pemigatynibinne zaleceniePrzy jednoczesnym stosowaniu z kobicystatem dawkę pemigatynibu 9 mg raz na dobę zmniejsza się do 4,5 mg raz na dobę.
Odstawienie kobicystatukolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu ekspozycja na pemigatynib maleje, dlatego dawkę pemigatynibu należy ponownie ocenić.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Pemazyre 4,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/pemazyre-100450167/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Pemazyre. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/pemazyre-100450167/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ DuwelisybJeśli skojarzenia nie da się uniknąć, dawkę duwelisybu zmniejsza się zgodnie z zasadami dawkowania przy jednoczesnym stosowaniu silnych inhibitorów CYP3A4 i ściśle monitoruje się toksyczność.Upewnij się, że lekarz leczący nowotwór i lekarz leczący HIV wiedzą o obu lekach, i nie zmieniaj dawek samodzielnie.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Upewnij się, że lekarz leczący nowotwór i lekarz leczący HIV wiedzą o obu lekach, i nie zmieniaj dawek samodzielnie.

Kobicystat spowalnia usuwanie duwelisybu z organizmu, przez co ilość duwelisybu we krwi może znacznie wzrosnąć. Zwiększa to ryzyko poważnych działań niepożądanych, takich jak ciężka biegunka, zakażenia, zmiany skórne, kłopoty z oddychaniem czy uszkodzenie wątroby. Lekarz może zmniejszyć dawkę duwelisybu albo zmienić leki na HIV.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • biegunka, zwłaszcza uporczywa, z krwią lub bólem brzucha
  • gorączka, dreszcze lub inne objawy zakażenia
  • nowy lub nasilający się kaszel albo duszność
  • wysypka, łuszczenie skóry lub owrzodzenia w jamie ustnej
  • zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Jeśli skojarzenia nie da się uniknąć, dawkę duwelisybu zmniejsza się zgodnie z zasadami dawkowania przy jednoczesnym stosowaniu silnych inhibitorów CYP3A4 i ściśle monitoruje się toksyczność. Warto rozważyć z lekarzem prowadzącym leczenie zakażenia HIV, czy możliwy jest schemat przeciwretrowirusowy bez leku wzmacniającego. Po odstawieniu kobicystatu wraca się do wcześniejszej dawki duwelisybu.

Skutek kliniczny

Zwiększona ekspozycja na duwelisyb nasila jego działania niepożądane zależne od dawki, czyli ciężką biegunkę lub zapalenie jelita grubego, ciężkie reakcje skórne, zapalenie płuc niezwiązane z zakażeniem, uszkodzenie wątroby, neutropenię i ciężkie zakażenia, w tym oportunistyczne.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i zwiększa stężenia w osoczu leków metabolizowanych przez CYP3A[1]. Hamuje także nośniki P-gp i BCRP, co może dodatkowo zwiększać stężenia ich substratów[1]. Duwelisyb jest eliminowany głównie przez metabolizm z udziałem CYP3A4 i jest substratem P-gp oraz BCRP, dlatego jego ekspozycja podczas skojarzenia z kobicystatem znacznie wzrasta.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor BCRP[2], duwelisyb – substrat BCRP[3]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[4], duwelisyb – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[4], duwelisyb – substrat P-gp[3]
  • Duwelisyb – silny inhibitor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[2]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[2], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[2], inhibitor OATP1B1[2], inhibitor OATP1B3[2], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], substrat CYP3A4[2]
  • Duwelisyb: inhibitor CYP2C8[3], silny inhibitor CYP3A4[3], substrat BCRP[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem, zwłaszcza liczba neutrofili
  • aktywność aminotransferaz i stężenie bilirubiny
  • częstość i charakter wypróżnień, obecność krwi w stolcu
  • zmiany skórne i błon śluzowych
  • objawy ze strony układu oddechowego, takie jak kaszel i duszność
  • objawy zakażenia, w tym gorączka

Kiedy ocena się zmienia

Odstawienie kobicystatu w trakcie leczenia duwelisybemkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu działanie hamujące CYP3A ustępuje, dlatego dawkę duwelisybu przywraca się do stosowanej przed włączeniem inhibitora i obserwuje skuteczność leczenia.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Copiktra. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/copiktra-100455394/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ SelumetynibUnikaj łączenia selumetynibu z kobicystatem, a jeśli schemat przeciwretrowirusowy nie może zostać zmieniony, rozważ zmniejszenie dawki selumetynibu w porozumieniu z lekarzem prowadzącym leczenie onkologiczne.Nie zmieniaj dawek samodzielnie i upewnij się, że lekarz prowadzący leczenie HIV oraz lekarz onkolog wiedzą o obu lekach.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj dawek samodzielnie i upewnij się, że lekarz prowadzący leczenie HIV oraz lekarz onkolog wiedzą o obu lekach.

Kobicystat spowalnia usuwanie selumetynibu z organizmu, więc tego leku może być we krwi więcej niż zwykle. Może to nasilić jego działania niepożądane, takie jak wysypka, biegunka, obrzęki czy problemy ze wzrokiem. Lekarz może zmienić dawkę selumetynibu albo dobrać inny lek na HIV.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nasilona wysypka lub ropne zmiany wokół paznokci
  • uporczywa biegunka lub wymioty
  • duszność, szybkie męczenie się, obrzęki nóg
  • niewyraźne widzenie lub inne zaburzenia wzroku
  • silne bóle mięśni
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Unikaj łączenia selumetynibu z kobicystatem, a jeśli schemat przeciwretrowirusowy nie może zostać zmieniony, rozważ zmniejszenie dawki selumetynibu w porozumieniu z lekarzem prowadzącym leczenie onkologiczne. Przy wspólnym stosowaniu ściśle obserwuj pacjenta pod kątem działań niepożądanych selumetynibu, zwłaszcza w pierwszych tygodniach. Po odstawieniu kobicystatu wróć do wcześniejszej dawki selumetynibu.

Skutek kliniczny

Wyższe stężenie selumetynibu może nasilać jego działania niepożądane zależne od dawki – zmiany skórne trądzikopodobne, zapalenie wałów paznokciowych, biegunkę, nudności i wymioty, obrzęki, wzrost aktywności kinazy kreatynowej, spadek frakcji wyrzutowej lewej komory oraz zaburzenia widzenia.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i zwiększa stężenia leków metabolizowanych przez ten enzym.[1] Hamuje też nośniki P-gp i BCRP, co może dodatkowo podnosić stężenia ich substratów.[1] Selumetynib jest w dużej mierze metabolizowany przez CYP3A4 i jest substratem P-gp oraz BCRP, dlatego można oczekiwać wzrostu jego ekspozycji.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor BCRP[2], selumetynib – substrat BCRP[3]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[4], selumetynib – substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[4], selumetynib – substrat P-gp[3]
  • Selumetynib – induktor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[2]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[2], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[2], inhibitor OATP1B1[2], inhibitor OATP1B3[2], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], substrat CYP3A4[2]
  • Selumetynib: inhibitor OAT3[3], induktor CYP3A4[3], substrat BCRP[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C9[3], drugorzędny szlak substrat CYP2E1[3], substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3], substrat UGT1A1[3]

Monitorować

  • zmiany skórne i zapalenie wałów paznokciowych
  • biegunka, nudności, wymioty i nawodnienie
  • aktywność kinazy kreatynowej i bóle mięśni
  • frakcja wyrzutowa lewej komory (echokardiografia)
  • badanie okulistyczne przy zaburzeniach widzenia
  • obrzęki i masa ciała

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawir

Kiedy ocena się zmienia

Odstawienie kobicystatu w trakcie leczenia selumetynibemkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu hamowanie CYP3A ustępuje w ciągu kilku dni, więc jeśli dawkę selumetynibu zmniejszono, należy rozważyć powrót do dawki wyjściowej, aby nie osłabić skuteczności.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Koselugo. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/koselugo-100455271/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ SelperkatynibJeśli połączenie jest konieczne, zmniejsz dawkę selperkatynibu zgodnie ze schematem redukcji dawki przewidzianym dla silnych inhibitorów CYP3A.Upewnij się, że onkolog i lekarz prowadzący leczenie HIV wiedzą o obu lekach, i nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z nich.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Upewnij się, że onkolog i lekarz prowadzący leczenie HIV wiedzą o obu lekach, i nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z nich.

Lek wzmacniający działanie leków na HIV podnosi stężenie leku przeciwnowotworowego we krwi. Może to nasilić jego działania niepożądane, np. zaburzenia rytmu serca, uszkodzenie wątroby czy wzrost ciśnienia. Lekarz zwykle zmniejsza wtedy dawkę leku przeciwnowotworowego albo zmienia leczenie HIV.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca, omdlenie lub zawroty głowy
  • zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
  • silny ból głowy przy wysokim ciśnieniu
  • nasilone zmęczenie, nudności, utrata apetytu
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Jeśli połączenie jest konieczne, zmniejsz dawkę selperkatynibu zgodnie ze schematem redukcji dawki przewidzianym dla silnych inhibitorów CYP3A[1]. Selperkatynibu należy unikać z wrażliwymi substratami CYP3A4, w tym z darunawirem, dlatego przy schemacie darunawir z kobicystatem warto omówić z lekarzem chorób zakaźnych zmianę terapii przeciwretrowirusowej na schemat bez wzmacniacza farmakokinetycznego[1]. Po odstawieniu kobicystatu należy wrócić do dawki selperkatynibu sprzed włączenia inhibitora. Wzrost kreatyniny interpretuj z uwzględnieniem hamowania MATE1 przez oba leki.

Skutek kliniczny

Wzrost ekspozycji na selperkatynib zwiększa ryzyko jego działań niepożądanych zależnych od dawki, m.in. wydłużenia odstępu QT, uszkodzenia wątroby i nadciśnienia tętniczego. Selperkatynib może z kolei zwiększać stężenie darunawiru stosowanego z kobicystatem. Możliwy jest wzrost kreatyniny wynikający z hamowania wydzielania kanalikowego.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A oraz hamuje P-gp, BCRP i MATE1[2]. Selperkatynib jest metabolizowany przez CYP3A4 i jest substratem P-gp i BCRP in vitro[1]. Silny inhibitor CYP3A (itrakonazol) zwiększył AUC selperkatynibu o 130%, a Cmax o 30%[1]. Kobicystat jako silny inhibitor CYP3A działa analogicznie. Dodatkowo selperkatynib hamuje CYP3A4 i zwiększa ekspozycję na wrażliwe substraty, w tym darunawir, który jest stosowany wraz z kobicystatem[1]. Oba leki hamują MATE1, co może zwiększać stężenie kreatyniny w surowicy bez rzeczywistego pogorszenia czynności nerek[2][1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor BCRP[3], selperkatynib – substrat BCRP[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[5], selperkatynib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[5], selperkatynib – substrat P-gp[4]
  • Selperkatynib – słaby inhibitor CYP3A4[5], kobicystat – substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[5], silny inhibitor CYP3A4[5], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Selperkatynib: słaby inhibitor BCRP[4], umiarkowany inhibitor CYP2C8[5], słaby inhibitor CYP3A4[5], inhibitor MATE1[4], słaby inhibitor P-gp[4], substrat BCRP[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc
  • aktywność ALT i AST
  • ciśnienie tętnicze
  • stężenie kreatyniny w surowicy
  • wiremia HIV i tolerancja leków przeciwretrowirusowych

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawir

Kiedy ocena się zmienia

Odstawienie kobicystatu w trakcie leczenia selperkatynibemkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu należy przywrócić dawkę selperkatynibu sprzed włączenia silnego inhibitora CYP3A, aby nie dopuścić do spadku skuteczności.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Retsevmo 40 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/retsevmo-100448387/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Retsevmo. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/retsevmo-100448387/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ FostamatinibPodczas łączenia z kobicystatem monitoruj działania niepożądane fostamatinibu i w razie ich wystąpienia zmniejsz jego dawkę zgodnie ze schematem redukcji dawki.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, regularnie mierz ciśnienie i powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie płytek, że przyjmujesz leki na HIV.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, regularnie mierz ciśnienie i powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie płytek, że przyjmujesz leki na HIV.

Jeden z twoich leków na HIV zwiększa ilość leku na małopłytkowość w organizmie. Przez to mogą łatwiej pojawić się jego działania niepożądane, takie jak biegunka, wysokie ciśnienie, infekcje albo problemy z wątrobą. Lekarz może zlecić częstsze badania krwi i zmniejszyć dawkę leku na płytki.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • uporczywa lub nasilona biegunka
  • ból głowy, zawroty głowy lub wysokie wyniki ciśnienia
  • gorączka, dreszcze, ból gardła lub częste infekcje
  • zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz, ból pod prawym łukiem żebrowym
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Podczas łączenia z kobicystatem monitoruj działania niepożądane fostamatinibu i w razie ich wystąpienia zmniejsz jego dawkę zgodnie ze schematem redukcji dawki[1]. Kobicystatu nie odstawia się z powodu tej interakcji, bo stanowi element schematu przeciwretrowirusowego – decyzję o modyfikacji leczenia ITP podejmuje lekarz prowadzący w porozumieniu z lekarzem leczącym zakażenie HIV.

Skutek kliniczny

Większe stężenie R406 nasila typowe dla fostamatinibu działania niepożądane zależne od dawki – biegunkę, nadciśnienie tętnicze, neutropenię i hepatotoksyczność (wzrost aktywności aminotransferaz). Może to wymagać zmniejszenia dawki albo przerwania leczenia fostamatinibem.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A[2]. Czynny metabolit fostamatinibu (R406) jest metabolizowany przez CYP3A4, a kobicystat należy do silnych inhibitorów CYP3A4 zwiększających ekspozycję na ten metabolit[1]. Kobicystat hamuje też P-gp i BCRP, ale znaczenie tego dla fostamatinibu nie jest określone.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], fostamatinib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], fostamatinib – substrat P-gp[4]
  • Fostamatinib – inhibitor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Fostamatinib: inhibitor BCRP[3], inhibitor CYP3A4[4], inhibitor P-gp[3], słaby inhibitor UGT1A1[4], induktor CYP2C8[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze
  • aktywność AlAT i AspAT oraz stężenie bilirubiny
  • morfologia krwi z bezwzględną liczbą neutrofili
  • biegunka i stan nawodnienia
  • liczba płytek krwi (skuteczność leczenia ITP)

Bezpieczniejsze alternatywy

romiplostymeltrombopag

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat dołączany do ustalonej dawki fostamatinibukolejność włączenia · kobicystatryzyko rośnieDołączenie kobicystatu u pacjenta ustabilizowanego na fostamatinibie zwiększa ekspozycję na R406 przy dotychczasowej dawce – w pierwszych tygodniach kontroluj częściej ciśnienie, próby wątrobowe i morfologię.
Odstawienie kobicystatu u pacjenta ze zmniejszoną dawką fostamatinibukolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu ekspozycja na R406 spada – przy dawce zmniejszonej z powodu interakcji kontroluj liczbę płytek, bo skuteczność leczenia ITP może się zmniejszyć.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tavlesse 100 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tavlesse-100429958/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tavlesse. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tavlesse-100429958/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ AkalabrutynibNależy unikać łączenia akalabrutynibu z kobicystatem.Nie łącz tych leków na własną rękę i jak najszybciej porozmawiaj z hematologiem oraz lekarzem prowadzącym leczenie HIV, a do tego czasu nie odstawiaj żadnego z nich bez ich decyzji.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie łącz tych leków na własną rękę i jak najszybciej porozmawiaj z hematologiem oraz lekarzem prowadzącym leczenie HIV, a do tego czasu nie odstawiaj żadnego z nich bez ich decyzji.

Kobicystat, który wzmacnia działanie leków na HIV, spowalnia usuwanie akalabrutynibu z organizmu. Przez to akalabrutynibu może być we krwi znacznie więcej niż powinno. Zwiększa to ryzyko krwawień, infekcji i zaburzeń rytmu serca.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nietypowe siniaki lub krwawienia z nosa albo dziąseł
  • krew w moczu lub smoliste stolce
  • gorączka, dreszcze lub inne objawy infekcji
  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • silny ból głowy lub zawroty głowy
  • nasilona biegunka
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia akalabrutynibu z kobicystatem. Preferowaną drogą jest zmiana schematu przeciwretrowirusowego na niewymagający wzmacniania farmakokinetycznego, w porozumieniu z lekarzem prowadzącym leczenie HIV i hematologiem. Jeśli połączenie jest nieuniknione, decyzję o dalszym leczeniu akalabrutynibem lub o jego przerwaniu podejmuje hematolog, a pacjenta trzeba ściśle monitorować pod kątem działań niepożądanych. Po odstawieniu kobicystatu hamowanie CYP3A ustępuje w ciągu kilku dni.

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia akalabrutynibu nasila jego działania niepożądane – krwawienia, cytopenie, zakażenia, migotanie przedsionków, bóle głowy i biegunkę. Ryzyko krwawień rośnie szczególnie u pacjentów przyjmujących jednocześnie leki przeciwkrzepliwe lub przeciwpłytkowe.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i zwiększa stężenie w osoczu leków metabolizowanych przez ten enzym.[1] Hamuje także nośniki P-gp i BCRP, co może dodatkowo zwiększać stężenie ich substratów.[1] Akalabrutynib jest eliminowany głównie przez CYP3A i jest substratem P-gp oraz BCRP, dlatego kobicystat może wielokrotnie zwiększyć ekspozycję na akalabrutynib i jego czynny metabolit.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor BCRP[2], akalabrutynib – substrat BCRP[3]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[4], akalabrutynib – wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[4], akalabrutynib – substrat P-gp[3]
  • Akalabrutynib – inhibitor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[2]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[2], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[2], inhibitor OATP1B1[2], inhibitor OATP1B3[2], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], substrat CYP3A4[2]
  • Akalabrutynib: inhibitor BCRP[3], inhibitor CYP3A4[3], induktor CYP1A2[3], substrat BCRP[3], wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem i liczbą płytek
  • objawy krwawienia
  • tętno i rytm serca – w razie kołatania EKG
  • objawy zakażenia
  • biegunka i bóle głowy

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirbiktegrawirraltegrawir

Kiedy ocena się zmienia

Odstawienie kobicystatukolejność włączenia · pacjentinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu działanie hamujące CYP3A wygasa w ciągu kilku dni i standardowe dawkowanie akalabrutynibu można stosować bez dodatkowych ograniczeń wynikających z tej interakcji.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Calquence. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/calquence-100444521/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ AfatynibKobicystat podawaj naprzemiennie z afatynibem, najlepiej z zachowaniem 6 lub 12 godzin odstępu od dawki afatynibu.Bierz lek przeciwnowotworowy rano na czczo, a lek wzmacniający leczenie HIV wieczorem z posiłkiem, zachowując co najmniej 6, a najlepiej 12 godzin przerwy.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Bierz lek przeciwnowotworowy rano na czczo, a lek wzmacniający leczenie HIV wieczorem z posiłkiem, zachowując co najmniej 6, a najlepiej 12 godzin przerwy.

Lek wzmacniający leczenie HIV może zwiększyć ilość leku przeciwnowotworowego w organizmie. To może nasilić jego działania niepożądane, przede wszystkim biegunkę, wysypkę i owrzodzenia w jamie ustnej. Ryzyko jest mniejsze, gdy oba leki bierzesz o różnych porach dnia.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • biegunka, która nie ustępuje lub jest częsta
  • zawroty głowy, suchość w ustach, rzadkie oddawanie moczu (odwodnienie)
  • nasilona wysypka lub trądzik
  • bolesne owrzodzenia w jamie ustnej
  • zaczerwienienie i ból wokół paznokci
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Kobicystat podawaj naprzemiennie z afatynibem, najlepiej z zachowaniem 6 lub 12 godzin odstępu od dawki afatynibu[1]. W praktyce afatynib przyjmuje się rano na czczo, a kobicystat z lekiem przeciwretrowirusowym wieczorem z posiłkiem. Afatynib zawsze podaje się na czczo, bo posiłek z dużą zawartością tłuszczu zmniejsza jego ekspozycję o około 39% (AUC)[1]. W pierwszych tygodniach skojarzenia częściej oceniaj tolerancję afatynibu, a przy nasilonych działaniach niepożądanych postępuj według zasad modyfikacji dawki afatynibu. Rozważ schemat przeciwretrowirusowy bez leku wzmacniającego.

Skutek kliniczny

Większa ekspozycja na afatynib może nasilać jego zależne od dawki działania niepożądane – biegunkę, wysypkę i zmiany trądzikopodobne, zapalenie jamy ustnej oraz zanokcicę. Ciężka biegunka grozi odwodnieniem i pogorszeniem czynności nerek.

Mechanizm

Kobicystat hamuje glikoproteinę P (P-gp) i białko oporności raka piersi (BCRP), a afatynib jest substratem obu tych transporterów[1]. Zahamowanie transporterów w jelicie zwiększa wchłanianie afatynibu. Po podaniu rytonawiru, inhibitora P-gp i BCRP o podobnym działaniu, na godzinę przed afatynibem AUC afatynibu wzrosło o 48%, a Cmax o 39%, natomiast przy podaniu jednoczesnym lub 6 godzin po afatynibie ekspozycja praktycznie się nie zmieniała[1]. Dla samego kobicystatu brak badań klinicznych tej pary, a ocena opiera się na podobieństwie mechanizmu do rytonawiru.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor BCRP[2], afatynib – substrat BCRP[3]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[4], afatynib – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[4], afatynib – substrat P-gp[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[2], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[2], inhibitor OATP1B1[2], inhibitor OATP1B3[2], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], substrat CYP3A4[2]
  • Afatynib: inhibitor BCRP[3], umiarkowany inhibitor P-gp[3], substrat BCRP[3], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]

Monitorować

  • biegunka i nawodnienie
  • zmiany skórne i zanokcica
  • zapalenie jamy ustnej
  • stężenie kreatyniny i elektrolity (kobicystat sam podnosi kreatyninę bez zmiany rzeczywistego GFR)

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawir

Kiedy ocena się zmienia

odstep ≥ 6 hpacjentryzyko malejePodanie kobicystatu co najmniej 6, a najlepiej 12 godzin od afatynibu ogranicza wzrost ekspozycji na afatynib.
Kobicystat podany przed afatynibemkolejność włączenia · kobicystatryzyko rośnieInhibitor P-gp podany na krótko przed afatynibem zwiększał AUC afatynibu o 48%, a podany jednocześnie lub po afatynibie praktycznie go nie zmieniał.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Giotrif 20 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/giotrif-100303157/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Giotrif. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/giotrif-100303157/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ GefitynibPrzy jednoczesnym stosowaniu ściśle obserwuj pacjenta pod kątem działań niepożądanych gefitynibu.Powiedz onkologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki, i nie zmieniaj dawek na własną rękę.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz onkologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki, i nie zmieniaj dawek na własną rękę.

Kobicystat, stosowany w leczeniu HIV, spowalnia usuwanie gefitynibu z organizmu. Przez to gefitynibu może być we krwi więcej niż zwykle, a działania niepożądane mogą być silniejsze. Chodzi głównie o biegunkę, wysypkę, problemy z wątrobą, a rzadko o groźne zapalenie płuc.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • uporczywa lub silna biegunka
  • nasilona wysypka, pęcherze lub łuszczenie skóry
  • nowa duszność, kaszel lub gorączka
  • zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
  • ból lub zaczerwienienie oka, pogorszenie widzenia
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Przy jednoczesnym stosowaniu ściśle obserwuj pacjenta pod kątem działań niepożądanych gefitynibu[1]. Kobicystat podaje się zwykle z darunawirem lub atazanawirem, które same są inhibitorami proteazy hamującymi CYP3A4, dlatego oceniaj cały schemat leczenia HIV, a nie sam kobicystat. Jeśli to możliwe, rozważ z lekarzem prowadzącym leczenie HIV schemat bez leku wzmacniającego, a gdy połączenie jest konieczne, ustal z onkologiem plan kontroli tolerancji i ewentualnej przerwy lub zmiany dawki gefitynibu.

Skutek kliniczny

Wzrost ekspozycji na gefitynib może być klinicznie znaczący, ponieważ jego działania niepożądane zależą od dawki i ekspozycji[1]. Wzrost może być jeszcze większy u osób z wolnym metabolizmem przez CYP2D6[1]. W praktyce należy się liczyć z nasileniem biegunki, zmian skórnych, hepatotoksyczności oraz ze zwiększonym ryzykiem śródmiąższowej choroby płuc.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A4, a gefitynib jest metabolizowany głównie przez CYP3A4 i w mniejszym stopniu przez CYP2D6[1]. Silne inhibitory CYP3A4, w tym inhibitory proteazy, zmniejszają klirens i zwiększają stężenie gefitynibu w osoczu[1]. Itrakonazol, inny silny inhibitor CYP3A4, zwiększał u zdrowych ochotników średnie AUC gefitynibu o 80%[1]. Gefitynib jest też substratem glikoproteiny P, ale znaczenie kliniczne tej obserwacji nie zostało potwierdzone[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[2], gefitynib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[3]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[2], gefitynib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[2], gefitynib – substrat P-gp[3]
  • Gefitynib – słaby inhibitor CYP2D6[3], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[2], silny inhibitor CYP3A4[2], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Gefitynib: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]

Monitorować

  • biegunka i objawy odwodnienia
  • zmiany skórne (wysypka, trądzik, suchość skóry), zmiany w obrębie paznokci
  • aktywność aminotransferaz (ALT, AST) i bilirubina
  • nowa lub nasilona duszność, kaszel, gorączka (śródmiąższowa choroba płuc)
  • objawy ze strony oczu (ból, zaczerwienienie, zaburzenia widzenia)

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawir

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat dołączany do trwającego leczenia gefitynibemkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo dołączeniu kobicystatu ekspozycja na gefitynib rośnie w ciągu kolejnych dni, dlatego w pierwszych tygodniach kontroluj tolerancję częściej niż zwykle.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Gefitinib Mylan 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/gefitinib-mylan-100411697/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Gefitinib Mylan. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/gefitinib-mylan-100411697/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ BortezomibPacjenta otrzymującego bortezomib razem z silnym inhibitorem CYP3A4, takim jak kobicystat, trzeba ściśle obserwować.Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie bortezomibem, że przyjmujesz lek na HIV z kobicystatem, i nie odstawiaj żadnego leku na własną rękę.nieznanybadania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie bortezomibem, że przyjmujesz lek na HIV z kobicystatem, i nie odstawiaj żadnego leku na własną rękę.

Lek wzmacniający leczenie HIV może zwiększać ilość bortezomibu w organizmie. Przez to działania niepożądane bortezomibu mogą być silniejsze, na przykład drętwienie rąk i stóp, zawroty głowy czy skłonność do siniaków. Połączenie można stosować, ale lekarz powinien częściej sprawdzać twoje samopoczucie i wyniki krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • drętwienie, mrowienie lub pieczenie dłoni i stóp
  • zawroty głowy lub omdlenie przy wstawaniu
  • siniaki, krwawienie z nosa lub dziąseł
  • silna biegunka, wymioty
  • nasilone zmęczenie lub osłabienie
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Pacjenta otrzymującego bortezomib razem z silnym inhibitorem CYP3A4, takim jak kobicystat, trzeba ściśle obserwować.[1] Przed każdym podaniem bortezomibu należy ocenić objawy neuropatii, morfologię z liczbą płytek i ciśnienie tętnicze. W razie nasilenia toksyczności dawkę bortezomibu modyfikuje się według zasad dla działań niepożądanych. Warto rozważyć z lekarzem prowadzącym leczenie HIV schemat bez wzmacniacza farmakokinetycznego.

Skutek kliniczny

Większa ekspozycja na bortezomib może nasilać jego działania niepożądane – zwłaszcza neuropatię obwodową, małopłytkowość, niedociśnienie i objawy ze strony przewodu pokarmowego.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A4, czyli głównego enzymu odpowiedzialnego za metabolizm bortezomibu. Silny inhibitor CYP3A4 (ketokonazol) zwiększał średnie AUC bortezomibu podawanego dożylnie o 35% (CI 90% 1,032–1,772, n = 12).[1] Podobnego wpływu należy się spodziewać przy kobicystacie.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[2], bortezomib – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[2], bortezomib – substrat CYP3A4[3]
  • Bortezomib – słaby inhibitor CYP2D6[3], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4]
  • Bortezomib – słaby inhibitor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[2], silny inhibitor CYP3A4[2], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Bortezomib: słaby inhibitor CYP1A2[3], słaby inhibitor CYP2C19[3], słaby inhibitor CYP2C9[3], słaby inhibitor CYP2D6[3], słaby inhibitor CYP3A4[3], substrat CYP1A2[3], substrat CYP2C19[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • objawy neuropatii obwodowej (drętwienie, mrowienie, ból kończyn)
  • morfologia krwi z liczbą płytek
  • ciśnienie tętnicze, w tym spadki ortostatyczne
  • biegunka, nudności, wymioty i stan nawodnienia

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawirkarfilzomib

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Bortezomib Hospira 3,5 mg, proszek do sporządzania roztworu do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bortezomib-hospira-100381803/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Bortezomib Hospira. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/bortezomib-hospira-100381803/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ MitotanUnikaj schematu przeciwretrowirusowego wzmacnianego kobicystatem u chorego leczonego mitotanem, a decyzję o zmianie terapii HIV podejmij razem z lekarzem specjalistą chorób zakaźnych.Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz mitotan, i nie zmieniaj ani nie odstawiaj leków samodzielnie.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz mitotan, i nie zmieniaj ani nie odstawiaj leków samodzielnie.

Mitotan może sprawić, że organizm szybciej usuwa kobicystat i lek na HIV, który kobicystat wzmacnia. Wtedy leczenie HIV może przestać działać, a wirus może się uodpornić na leki. Ten wpływ może się utrzymywać jeszcze długo po zakończeniu przyjmowania mitotanu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • wynik badania wiremii HIV gorszy niż poprzednio
  • częstsze infekcje
  • niewyjaśniona gorączka, nocne poty lub chudnięcie
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Unikaj schematu przeciwretrowirusowego wzmacnianego kobicystatem u chorego leczonego mitotanem, a decyzję o zmianie terapii HIV podejmij razem z lekarzem specjalistą chorób zakaźnych. Należy zachować rozwagę przy łączeniu mitotanu z lekami metabolizowanymi przez CYP3A4 i w razie potrzeby dostosować ich dawkę[1]. Preferowany jest schemat, którego skuteczność nie zależy od hamowania CYP3A i który nie jest wrażliwy na indukcję enzymów. Jeśli połączenia nie da się uniknąć, ściśle monitoruj wiremię HIV i – gdy to możliwe – stężenia leków przeciwretrowirusowych. Ponieważ indukcja może się utrzymywać po odstawieniu mitotanu[1], nie wracaj do schematu z kobicystatem od razu po zakończeniu leczenia mitotanem bez dalszego monitorowania.

Skutek kliniczny

Spadek stężenia kobicystatu i leku przez niego wzmacnianego może prowadzić do utraty kontroli wiremii HIV i do wytworzenia oporności wirusa. Skutek narasta stopniowo i może się utrzymywać po odstawieniu mitotanu.

Mechanizm

Mitotanu nie należy łączyć z kobicystatem bez konsultacji z lekarzem prowadzącym leczenie zakażenia HIV, bo mitotan może osłabić działanie wzmacniające kobicystatu. Mitotan indukuje enzymy cytochromu P-450, w szczególności CYP3A4, przez co stężenia leków metabolizowanych tą drogą mogą się zmieniać[1]. Kobicystat jest metabolizowany głównie przez CYP3A i działa jako inhibitor tego enzymu, dlatego silna indukcja może obniżyć jego stężenie i znieść hamowanie CYP3A. W efekcie spadają też stężenia wzmacnianego leku przeciwretrowirusowego, np. darunawiru lub atazanawiru. Indukcja enzymów prawdopodobnie utrzymuje się po zakończeniu leczenia mitotanem[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Mitotan – silny induktor CYP3A4[2], kobicystat – substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[2], silny inhibitor CYP3A4[2], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Mitotan: silny induktor CYP3A4[2]

Monitorować

  • wiremia HIV (HIV RNA)
  • stężenia leków przeciwretrowirusowych, jeśli są dostępne
  • liczba limfocytów CD4
  • przestrzeganie zaleceń dotyczących przyjmowania leków

Kiedy ocena się zmienia

Po odstawieniu mitotanuczas leczenia · mitotaninne zalecenieIndukcja enzymów prawdopodobnie utrzymuje się po zakończeniu leczenia mitotanem, dlatego ryzyko obniżenia stężenia kobicystatu nie znika od razu po odstawieniu. Powrót do schematu z kobicystatem wymaga kontroli wiremii.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Lysodren 500 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/lysodren-100111570/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ LewobupiwakainaU pacjenta przyjmującego kobicystat lewobupiwakainę można zastosować, ale przy wlewie ciągłym lub dawkach powtarzanych należy rozważyć zmniejszenie dawki lub szybkości wlewu i obserwować pacjenta w kierunku objawów toksyczności leków miejscowo znieczulających.Przed każdym znieczuleniem powiedz anestezjologowi, że przyjmujesz kobicystat, i nie przerywaj leczenia HIV na własną rękę.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Przed każdym znieczuleniem powiedz anestezjologowi, że przyjmujesz kobicystat, i nie przerywaj leczenia HIV na własną rękę.

Kobicystat, który przyjmujesz w leczeniu zakażenia HIV, może spowolnić usuwanie z organizmu lewobupiwakainy – leku do znieczulenia miejscowego. Przy jednym zastrzyku zwykle nie ma to dużego znaczenia, ale przy dłuższym podawaniu, np. przez cewnik po operacji lub przy porodzie, lek może się gromadzić. Lekarz może wtedy zmniejszyć dawkę i dokładniej cię obserwować.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • drętwienie wokół ust lub języka
  • metaliczny smak w ustach
  • szum w uszach
  • zawroty głowy lub dezorientacja
  • drżenie mięśni
  • kołatanie serca lub zwolnienie tętna
  • nagłe osłabienie lub omdlenie
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

U pacjenta przyjmującego kobicystat lewobupiwakainę można zastosować, ale przy wlewie ciągłym lub dawkach powtarzanych należy rozważyć zmniejszenie dawki lub szybkości wlewu i obserwować pacjenta w kierunku objawów toksyczności leków miejscowo znieczulających. Lewobupiwakainę stosuje się ostrożnie z innymi lekami o działaniu toksycznym sumującym się z jej działaniem, np. meksyletyną lub lekami przeciwarytmicznymi klasy III.[1] Przed znieczuleniem anestezjolog powinien wiedzieć o leczeniu kobicystatem.

Skutek kliniczny

Możliwe wolniejsze usuwanie lewobupiwakainy i jej kumulacja, zwłaszcza przy wielokrotnych dawkach lub ciągłym wlewie, ze wzrostem ryzyka objawów toksyczności ogólnoustrojowej – ze strony ośrodkowego układu nerwowego (drętwienie okolicy ust, szum w uszach, zaburzenia mowy, drgawki) i układu sercowo-naczyniowego (bradykardia, zaburzenia rytmu, niedociśnienie). Przy pojedynczym wstrzyknięciu w typowej dawce istotność kliniczna jest prawdopodobnie niewielka.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i zwiększa stężenia w osoczu leków metabolizowanych przez ten enzym.[2] W metabolizmie lewobupiwakainy pośredniczą CYP3A4 i CYP1A2, a inhibitory CYP3A4 mogą spowalniać jej przemiany.[1] Zahamowanie szlaku CYP3A4 może więc zmniejszać klirens lewobupiwakainy, choć zachowany szlak CYP1A2 prawdopodobnie częściowo to kompensuje.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], lewobupiwakaina – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Lewobupiwakaina: substrat CYP1A2[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • objawy neurotoksyczności (drętwienie okolicy ust, metaliczny smak, szum w uszach, zawroty głowy, drżenia, drgawki)
  • EKG i częstość akcji serca przy wlewie ciągłym
  • ciśnienie tętnicze
  • stan świadomości podczas wielogodzinnego wlewu

Bezpieczniejsze alternatywy

ropiwakainachloroprokaina

Kiedy ocena się zmienia

Pojedyncze wstrzyknięcieczas leczenia · lewobupiwakainaryzyko malejePrzy pojedynczej dawce lewobupiwakainy w typowym zakresie kumulacja jest mało prawdopodobna, wystarczy standardowa obserwacja po znieczuleniu.
Wlew ciągły lub dawki powtarzaneczas leczenia · lewobupiwakainaryzyko rośniePrzy wielogodzinnym wlewie lub powtarzanych dawkach ryzyko kumulacji rośnie – rozważ mniejszą dawkę lub szybkość wlewu i monitoruj objawy toksyczności.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Levobupivacaine Molteni 2,5 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań / do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 30.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/levobupivacaine-molteni-100481280/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Levobupivacaine Molteni. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/levobupivacaine-molteni-100481280/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ MidostaurynaJeśli to możliwe, należy rozważyć leczenie przeciwretrowirusowe niewymagające wzmacniania kobicystatem na czas terapii midostauryną.Upewnij się, że hematolog i lekarz prowadzący leczenie HIV wiedzą o obu lekach, i nie zmieniaj dawek na własną rękę.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Upewnij się, że hematolog i lekarz prowadzący leczenie HIV wiedzą o obu lekach, i nie zmieniaj dawek na własną rękę.

Lek wzmacniający leczenie HIV spowalnia usuwanie midostauryny z organizmu. Midostauryna może wtedy gromadzić się we krwi i silniej wywoływać działania niepożądane, takie jak spadek odporności, nudności czy zaburzenia rytmu serca. Lekarz może zdecydować o zmianie leczenia HIV albo o częstszych badaniach.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze
  • duszność albo kaszel
  • kołatanie serca lub omdlenie
  • silne nudności, wymioty lub biegunka
  • łatwe siniaczenie lub krwawienia
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Jeśli to możliwe, należy rozważyć leczenie przeciwretrowirusowe niewymagające wzmacniania kobicystatem na czas terapii midostauryną. Gdy połączenia nie da się uniknąć, trzeba ściśle monitorować pacjenta pod kątem działań niepożądanych midostauryny, zwłaszcza w pierwszym tygodniu wspólnego stosowania i po każdej zmianie schematu. Zmianę leczenia przeciwretrowirusowego należy uzgodnić z lekarzem prowadzącym leczenie zakażenia HIV i hematologiem.

Skutek kliniczny

Zwiększona ekspozycja na midostaurynę może nasilać jej toksyczność – przede wszystkim mielosupresję z ryzykiem ciężkich zakażeń, objawy żołądkowo-jelitowe, wydłużenie odstępu QT oraz powikłania płucne. Ryzyko jest największe w pierwszych dniach i tygodniach wspólnego stosowania, zanim stężenia się ustabilizują.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i zwiększa stężenie w osoczu leków metabolizowanych przez ten enzym.[1] Midostauryna jest intensywnie metabolizowana w wątrobie głównie przez CYP3A4.[2] Silny inhibitor CYP3A4 (ketokonazol) zwiększył Cmax midostauryny 1,8-krotnie, a AUCinf 10-krotnie oraz zwiększył AUCinf czynnego metabolitu CGP62221 3,5-krotnie.[2] W stanie stacjonarnym itrakonazol zwiększył Cmin midostauryny 2,09-krotnie.[2] Podobnego efektu należy oczekiwać po kobicystacie.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], midostauryna – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Midostauryna – induktor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Midostauryna: słaby inhibitor BCRP[4], inhibitor CYP1A2[4], inhibitor CYP2E1[4], induktor CYP1A2[4], słaby induktor CYP2B6[4], induktor CYP3A4[4], wrażliwy substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem
  • EKG z oceną odstępu QTc
  • stężenie potasu i magnezu
  • objawy zakażenia i gorączka
  • objawy ze strony układu oddechowego
  • nudności, wymioty, biegunka

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawirbiktegrawir

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat dołączony do trwającego leczenia midostaurynąkolejność włączenia · midostaurynainne zalecenieDołączenie kobicystatu do ustabilizowanej terapii midostauryną powoduje narastanie jej stężeń w ciągu kolejnych dni, dlatego monitorowanie toksyczności powinno być najintensywniejsze w pierwszym tygodniu po zmianie.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Rydapt 25 mg, kapsułki miękkie. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/rydapt-100392385/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Rydapt. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/rydapt-100392385/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ MarawirokPrzy jednoczesnym stosowaniu z kobicystatem marawirok podaje się w dawce 150 mg dwa razy na dobę.Przyjmuj marawirok dokładnie w dawce zaleconej przez lekarza i nie zmieniaj jej ani nie odstawiaj kobicystatu bez rozmowy z lekarzem.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Przyjmuj marawirok dokładnie w dawce zaleconej przez lekarza i nie zmieniaj jej ani nie odstawiaj kobicystatu bez rozmowy z lekarzem.

Kobicystat spowalnia usuwanie marawiroku z organizmu, więc jego ilość we krwi wyraźnie rośnie. Dlatego przy tych dwóch lekach lekarz przepisuje mniejszą dawkę marawiroku. Za duża dawka może powodować spadki ciśnienia i zawroty głowy, zwłaszcza przy wstawaniu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zawroty głowy przy wstawaniu
  • uczucie omdlewania lub omdlenie
  • wyraźne osłabienie
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Przy jednoczesnym stosowaniu z kobicystatem marawirok podaje się w dawce 150 mg dwa razy na dobę.[1][2] Po odstawieniu kobicystatu dawkę marawiroku ustala się na nowo zgodnie z pozostałymi lekami w schemacie, aby nie dopuścić do utraty skuteczności.

Skutek kliniczny

Bez zmniejszenia dawki ekspozycja na marawirok rośnie kilkukrotnie i zwiększa się ryzyko jego działań niepożądanych zależnych od dawki, zwłaszcza niedociśnienia ortostatycznego z zawrotami głowy. Dla innego silnego inhibitora CYP3A, rytonawiru podawanego z elwitegrawirem, AUC marawiroku wzrosło 2,86 raza, a stężenie minimalne 4,23 raza.[2]

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, a marawirok jest metabolizowany przez CYP3A4 i CYP3A5, więc jego stężenie w osoczu rośnie.[1][2] Kobicystat hamuje też P-gp i OATP1B1, których substratem jest marawirok, co może dodatkowo zwiększać ekspozycję.[1][2] Marawirok nie hamuje ani nie indukuje CYP3A4 in vivo, więc nie zmienia stężenia kobicystatu.[2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], marawirok – wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat – inhibitor OATP1B1[4], marawirok – substrat OATP1B1[5]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], marawirok – substrat P-gp[5]
  • Marawirok – inhibitor CYP2D6[5], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Marawirok: inhibitor CYP2D6[5], inhibitor P-gp[5], wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat OATP1B1[5], substrat P-gp[5]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze, także w pozycji stojącej
  • objawy niedociśnienia ortostatycznego (zawroty głowy, omdlenia)
  • wiremia HIV po zmianach w schemacie leczenia
  • czynność nerek

Kiedy ocena się zmienia

dawka ≥ 300 mg dwa razy na dobęmarawirokryzyko rośnieUtrzymanie dawki 300 mg dwa razy na dobę przy kobicystacie prowadzi do nadmiernej ekspozycji na marawirok i wymaga korekty do 150 mg dwa razy na dobę.
Upośledzona czynność nerekeGFR · pacjentryzyko rośniePrzy zahamowanym CYP3A eliminacja marawiroku w większym stopniu zależy od nerek, więc u pacjentów z niewydolnością nerek ryzyko kumulacji i niedociśnienia jest większe. Dawkowanie wymaga indywidualnej oceny i ścisłego monitorowania.
Odstawienie kobicystatukolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu stężenie marawiroku spada, więc pozostawienie dawki 150 mg dwa razy na dobę grozi utratą skuteczności przeciwwirusowej. Dawkę marawiroku trzeba dostosować do nowego schematu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Celsentri 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/celsentri-100180170/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Celsentri. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/celsentri-100180170/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ NintedanibPołączenie można stosować pod warunkiem ścisłego monitorowania tolerancji nintedanibu, zwłaszcza w pierwszych tygodniach wspólnego leczenia.Nie odstawiaj samodzielnie żadnego z leków, powiedz lekarzowi o obu lekach i od razu zgłoś biegunkę, nudności lub zażółcenie skóry.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj samodzielnie żadnego z leków, powiedz lekarzowi o obu lekach i od razu zgłoś biegunkę, nudności lub zażółcenie skóry.

Kobicystat może zwiększać ilość nintedanibu we krwi. Przez to częściej mogą pojawiać się działania niepożądane nintedanibu, takie jak biegunka, nudności czy problemy z wątrobą. Leki można stosować razem, ale lekarz powinien wiedzieć o obu i częściej kontrolować twoje samopoczucie oraz wyniki badań.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • biegunka trwająca dłużej niż dzień lub bardzo częsta
  • nudności lub wymioty utrudniające jedzenie i picie
  • ból brzucha
  • zażółcenie skóry lub białek oczu
  • ciemny mocz
  • nietypowe zmęczenie lub brak apetytu
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – transport, PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować pod warunkiem ścisłego monitorowania tolerancji nintedanibu, zwłaszcza w pierwszych tygodniach wspólnego leczenia. Przy nasilonej biegunce, nudnościach lub wzroście aktywności aminotransferaz należy rozważyć zmniejszenie dawki albo przerwę w stosowaniu nintedanibu zgodnie z zasadami jego dawkowania. Badania wątrobowe warto wykonać przed włączeniem drugiego leku i kontrolować je w trakcie leczenia.

Skutek kliniczny

Można spodziewać się zwiększenia ekspozycji na nintedanib i nasilenia jego działań niepożądanych zależnych od stężenia – biegunki, nudności, wymiotów, bólu brzucha i wzrostu aktywności aminotransferaz. Wpływ nintedanibu na stężenie kobicystatu i wzmacnianych przez niego leków przeciwretrowirusowych jest mało prawdopodobny.

Mechanizm

Kobicystat hamuje P-glikoproteinę i BCRP oraz silnie hamuje CYP3A, przez co zwiększa stężenia leków będących substratami tych nośników.[1] Nintedanib jest substratem P-glikoproteiny, a CYP3A ma niewielki udział w jego przemianach, więc głównym mechanizmem jest hamowanie P-glikoproteiny w jelicie i zwiększenie wchłaniania nintedanibu.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[2], nintedanib – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[2], nintedanib – substrat P-gp[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[2], silny inhibitor CYP3A4[2], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Nintedanib: słaby inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]

Monitorować

  • częstość i nasilenie biegunki
  • nudności i wymioty
  • nawodnienie i elektrolity przy biegunce
  • ALT, AST i bilirubina

Bezpieczniejsze alternatywy

pirfenidon

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat włączany u osoby już stosującej nintedanibkolejność włączenia · pacjentinne zaleceniePo dołączeniu kobicystatu do ustalonej dawki nintedanibu ekspozycja na nintedanib może wzrosnąć, dlatego w pierwszych tygodniach należy częściej oceniać tolerancję żołądkowo-jelitową i próby wątrobowe.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ofev. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ofev-100335542/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ NityzynonPołączenie można stosować pod warunkiem ścisłego monitorowania i gotowości do modyfikacji dawki nityzynonu.Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie nityzynonem, że przyjmujesz kobicystat, i nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z tych leków.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie nityzynonem, że przyjmujesz kobicystat, i nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z tych leków.

Kobicystat może sprawić, że nityzynon będzie dłużej utrzymywał się w organizmie i jego stężenie wzrośnie. Może to nasilić działania niepożądane nityzynonu, na przykład podrażnienie oczu lub zmiany skórne. Lekarz może zlecić dodatkowe badania krwi i w razie potrzeby zmienić dawkę nityzynonu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • pieczenie, zaczerwienienie lub ból oczu
  • nadwrażliwość oczu na światło
  • bolesne zmiany na skórze dłoni lub stóp
  • łatwe powstawanie siniaków lub krwawienia
  • częste infekcje
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować pod warunkiem ścisłego monitorowania i gotowości do modyfikacji dawki nityzynonu[1]. Po włączeniu kobicystatu oznacz stężenie nityzynonu w osoczu, bursztynyloaceton i tyrozynę, a dawkę nityzynonu koryguj według tych wyników. Te same oznaczenia powtórz po odstawieniu kobicystatu albo zmianie schematu przeciwwirusowego. Gdy kontrola jest trudna, warto razem z lekarzem prowadzącym leczenie HIV rozważyć schemat bez wzmacniacza farmakokinetycznego.

Skutek kliniczny

Spodziewany jest wzrost ekspozycji na nityzynon, którego skala nie została zbadana klinicznie. Większe stężenie nityzynonu może nasilać jego działania niepożądane, zwłaszcza związane z podwyższoną tyrozyną (dolegliwości oczne, zmiany skórne), oraz cytopenie. Po odstawieniu kobicystatu stężenie nityzynonu może spaść i pogorszyć kontrolę choroby, jeśli dawkę wcześniej zmniejszono.

Mechanizm

Nityzynon jest metabolizowany przez CYP3A4, a przy jednoczesnym stosowaniu inhibitorów tego enzymu może być konieczna modyfikacja dawki nityzynonu[1]. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, którego zadaniem jest podniesienie stężeń leków przeciwwirusowych, dlatego może też zwolnić eliminację nityzynonu i zwiększyć jego stężenie w osoczu. Nityzynon jest umiarkowanym inhibitorem CYP2C9 i słabym inhibitorem OAT1 i OAT3[1], ale te szlaki nie mają istotnego znaczenia dla kobicystatu.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[2], nityzynon – substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[2], silny inhibitor CYP3A4[2], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Nityzynon: umiarkowany inhibitor CYP2C9[3], słaby inhibitor OAT1[3], słaby inhibitor OAT3[3], słaby induktor CYP2E1[3], substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • stężenie nityzynonu w osoczu
  • bursztynyloaceton w moczu lub osoczu
  • stężenie tyrozyny w osoczu
  • morfologia krwi z płytkami
  • objawy oczne (światłowstręt, pieczenie, zaczerwienienie)

Kiedy ocena się zmienia

Odstawienie kobicystatu u pacjenta, któremu wcześniej zmniejszono dawkę nityzynonukolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu ekspozycja na nityzynon może się zmniejszyć, co grozi utratą kontroli choroby. Powtórz oznaczenie stężenia nityzynonu i bursztynyloacetonu i w razie potrzeby przywróć wcześniejszą dawkę.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Orfadin 2 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/orfadin-100115674/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Orfadin. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/orfadin-100115674/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ OlaparybUnikaj łączenia olaparybu z kobicystatem.Powiedz onkologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki, i nie zmieniaj dawek na własną rękę.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz onkologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki, i nie zmieniaj dawek na własną rękę.

Kobicystat, który wzmacnia działanie leków na HIV, spowalnia usuwanie olaparybu z organizmu. Olaparyb gromadzi się wtedy we krwi i może silniej uszkadzać szpik kostny oraz nasilać nudności i zmęczenie. Lekarze zwykle zmieniają w takiej sytuacji dawkę olaparybu albo leki na HIV.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka, dreszcze lub częste infekcje
  • siniaki, krwawienie z dziąseł lub nosa
  • silne osłabienie, bladość, zadyszka przy niewielkim wysiłku
  • nasilone nudności lub wymioty
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Unikaj łączenia olaparybu z kobicystatem. Gdy schemat przeciwretrowirusowy z kobicystatem jest niezbędny, zmniejsz dawkę olaparybu zgodnie z zaleceniami dla silnych inhibitorów CYP3A i ściśle kontroluj morfologię krwi. Rozważ z lekarzem prowadzącym leczenie HIV zmianę na schemat niewymagający wzmocnienia farmakokinetycznego. Po odstawieniu kobicystatu wróć do pełnej dawki olaparybu dopiero po wygaśnięciu działania hamującego.

Skutek kliniczny

Zwiększone stężenie olaparybu nasila jego działania niepożądane zależne od dawki – przede wszystkim mielosupresję (niedokrwistość, neutropenię, małopłytkowość), a także nudności, wymioty i zmęczenie.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i zwiększa stężenie w osoczu leków metabolizowanych przez ten enzym.[1] Kobicystat hamuje także P-gp i BCRP, co może dodatkowo zwiększać stężenie leków będących substratami tych nośników.[1] Olaparyb jest metabolizowany głównie przez CYP3A i jest substratem P-gp, dlatego jego ekspozycja wyraźnie rośnie przy jednoczesnym podawaniu silnego inhibitora CYP3A.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[2], olaparyb – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[2], olaparyb – substrat P-gp[3]
  • Olaparyb – słaby inhibitor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[4]
  • Olaparyb – induktor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[2], silny inhibitor CYP3A4[2], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Olaparyb: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[3], inhibitor MATE2-K[3], inhibitor OAT3[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OCT2[3], inhibitor P-gp[3], inhibitor UGT1A1[3], induktor CYP1A2[3], induktor CYP2B6[3], induktor CYP2C19[3], induktor CYP2C9[3], induktor CYP3A4[3], induktor P-gp[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem (hemoglobina, neutrofile, płytki krwi)
  • objawy niedokrwistości i zakażeń
  • nasilenie nudności i wymiotów
  • skuteczność leczenia przeciwretrowirusowego po każdej zmianie schematu

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawirdorawiryna

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Lynparza. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/lynparza-100405930/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ PozakonazolPołączenie można stosować pod kontrolą kliniczną w kierunku działań niepożądanych pozakonazolu oraz atazanawiru lub darunawiru wzmacnianego kobicystatem.Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz lek przeciwgrzybiczy, przyjmuj go zawsze z jedzeniem i nie zmieniaj dawek na własną rękę.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz lek przeciwgrzybiczy, przyjmuj go zawsze z jedzeniem i nie zmieniaj dawek na własną rękę.

Te dwa leki mogą wzajemnie zwiększać swoje stężenie we krwi. Może to nasilić działania niepożądane leku przeciwgrzybiczego i leków na HIV. Zwykle można je stosować razem, ale lekarz powinien wiedzieć, że przyjmujesz oba.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nudności, wymioty lub biegunka
  • silne zmęczenie
  • zażółcenie skóry lub oczu
  • kołatanie serca lub zasłabnięcie
  • wysypka
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować pod kontrolą kliniczną w kierunku działań niepożądanych pozakonazolu oraz atazanawiru lub darunawiru wzmacnianego kobicystatem[1]. Pozakonazol należy przyjmować w stały sposób z posiłkiem, ponieważ pokarm znacznie zwiększa jego wchłanianie i wpływa na siłę hamowania CYP3A4[2]. Gdy dostępne jest oznaczanie stężenia pozakonazolu, warto je wykorzystać.

Skutek kliniczny

Spodziewany jest wzrost ekspozycji na pozakonazol oraz na kobicystat i wzmacniany inhibitor proteazy, co może nasilać działania niepożądane obu terapii. Wielkości tego wzrostu nie określono w badaniach interakcji.

Mechanizm

Kobicystat może zwiększać stężenie pozakonazolu w osoczu, przy podawaniu razem zaleca się monitorowanie kliniczne[1]. Pozakonazol jest usuwany przez glikoproteinę P, a inhibitory tego szlaku mogą zwiększać jego stężenie[2]. Kobicystat hamuje glikoproteinę P[1]. W drugą stronę pozakonazol jest silnym inhibitorem CYP3A4[2], a kobicystat jest substratem CYP3A, więc inhibitory CYP3A mogą zwiększać jego stężenie[1]. Wpływa to także na stężenie wzmacnianego atazanawiru lub darunawiru, które są substratami CYP3A.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], pozakonazol – substrat P-gp[4]
  • Pozakonazol – silny inhibitor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Pozakonazol: silny inhibitor CYP3A4[3], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • działania niepożądane pozakonazolu
  • działania niepożądane atazanawiru lub darunawiru
  • stężenie pozakonazolu w osoczu, jeśli dostępne

Kiedy ocena się zmienia

Zamiana rytonawiru na kobicystatkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePrzy zamianie rytonawiru na kobicystat należy zachować ostrożność w pierwszych dwóch tygodniach, zwłaszcza gdy dawki innych leków dostosowywano w trakcie stosowania rytonawiru.
Zawiesina doustnapostać · pozakonazolinne zalecenieEkspozycja na pozakonazol w zawiesinie doustnej silnie zależy od pokarmu, dlatego należy go podawać w ściśle powtarzalny sposób z posiłkiem.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Noxafil 40 mg/ml, zawiesina doustna. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/noxafil-100143564/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Noxafil. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/noxafil-100143564/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ PonatynibPrzy jednoczesnym stosowaniu z kobicystatem należy zachować ostrożność i rozważyć zmniejszenie początkowej dawki ponatynibu u dorosłych do 30 mg.Nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z leków i powiedz hematologowi oraz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z leków i powiedz hematologowi oraz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki.

Kobicystat spowalnia usuwanie ponatynibu z organizmu, przez co ponatynib może gromadzić się we krwi w większej ilości. Wtedy częściej pojawiają się jego działania niepożądane, takie jak wysokie ciśnienie, zakrzepy w naczyniach, uszkodzenie wątroby czy zapalenie trzustki. Lekarz może zmniejszyć dawkę ponatynibu albo zmienić leki przeciw HIV.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • ból lub ucisk w klatce piersiowej
  • nagłe osłabienie lub drętwienie jednej strony ciała, zaburzenia mowy lub widzenia
  • ból, zimno lub bladość ręki albo nogi
  • silny ból głowy lub bardzo wysokie ciśnienie
  • silny ból brzucha promieniujący do pleców
  • zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
  • gorączka, częste infekcje, łatwe siniaczenie lub krwawienia
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Przy jednoczesnym stosowaniu z kobicystatem należy zachować ostrożność i rozważyć zmniejszenie początkowej dawki ponatynibu u dorosłych do 30 mg[1]. U dzieci i młodzieży należy rozważyć zmniejszenie dawki początkowej[1]. Gdy kobicystat jest włączany u pacjenta już leczonego ponatynibem, trzeba ustalić z hematologiem lub onkologiem, czy zmniejszyć dawkę, i zwiększyć częstość kontroli. Warto rozważyć z lekarzem prowadzącym leczenie HIV schemat przeciwwirusowy bez wzmacniacza farmakokinetycznego.

Skutek kliniczny

Większe stężenie ponatynibu nasila jego zależne od dawki działania niepożądane. Chodzi przede wszystkim o incydenty zakrzepowo-zatorowe i zamknięcie naczyń tętniczych, nadciśnienie tętnicze, hepatotoksyczność, zapalenie trzustki oraz mielosupresję.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i działa jako wzmacniacz farmakokinetyczny. Ponatynib jest metabolizowany przez CYP3A4, więc jego eliminacja zwalnia, a ekspozycja rośnie[1]. Silny inhibitor CYP3A zwiększył AUC ponatynibu o 78%, a Cmax o 47%[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[2], ponatynib – substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[2], silny inhibitor CYP3A4[2], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Ponatynib: inhibitor BCRP[3], inhibitor P-gp[3], substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze
  • objawy niedokrwienia serca, mózgu i kończyn
  • aktywność AlAT, AspAT i stężenie bilirubiny
  • aktywność lipazy i amylazy
  • morfologia krwi z rozmazem

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirbiktegrawirraltegrawir

Kiedy ocena się zmienia

wiek < 18 latponatynibinne zalecenieU dzieci i młodzieży należy rozważyć zmniejszenie dawki początkowej ponatynibu zgodnie z zasadami dawkowania dla tej grupy wiekowej. Badania interakcji przeprowadzono wyłącznie u dorosłych.
Kobicystat włączany w trakcie leczenia ponatynibemkolejność włączenia · kobicystatinne zalecenieGdy kobicystat jest dołączany do ustalonej dawki ponatynibu, ekspozycja na ponatynib wzrośnie. Należy uzgodnić z hematologiem lub onkologiem zmniejszenie dawki i zwiększyć częstość kontroli ciśnienia, enzymów wątrobowych, lipazy oraz morfologii. Po odstawieniu kobicystatu powrót do wcześniejszej dawki ponatynibu powinien nastąpić dopiero po decyzji lekarza.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Iclusig 15 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/iclusig-100310594/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Iclusig. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/iclusig-100310594/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ SonidegibJeśli połączenia nie da się uniknąć, sonidegib podaje się w dawce 200 mg co drugi dzień i starannie monitoruje działania niepożądane.Nie zmieniaj dawek samodzielnie i upewnij się, że lekarz onkolog wie o twoich lekach na HIV.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj dawek samodzielnie i upewnij się, że lekarz onkolog wie o twoich lekach na HIV.

Lek wzmacniający leczenie HIV spowalnia usuwanie z organizmu leku przeciwnowotworowego sonidegibu. Sonidegib może się wtedy gromadzić we krwi i częściej wywoływać działania niepożądane, zwłaszcza dolegliwości mięśniowe. Lekarz zwykle zmniejsza wtedy dawkę sonidegibu i częściej cię kontroluje.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • bóle lub kurcze mięśni
  • osłabienie mięśni
  • ciemny moczu kolor
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Jeśli połączenia nie da się uniknąć, sonidegib podaje się w dawce 200 mg co drugi dzień i starannie monitoruje działania niepożądane[1]. Przed włączeniem warto uzgodnić z lekarzem prowadzącym leczenie HIV, czy możliwy jest schemat przeciwretrowirusowy bez leku wzmacniającego. Atazanawir i darunawir wzmacniane kobicystatem również hamują CYP3A, co trzeba uwzględnić przy ocenie całego schematu.

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia sonidegibu zwiększa ryzyko jego działań niepożądanych, zwłaszcza objawów mięśniowych i wzrostu aktywności CK[1]. Kobicystat stosuje się przewlekle, więc ekspozycja na sonidegib może narastać przez cały okres leczenia skojarzonego.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, a sonidegib jest metabolizowany głównie przez CYP3A4[2][1]. Zahamowanie tej drogi zwiększa ekspozycję na sonidegib. Ketokonazol, inny silny inhibitor CYP3A, podawany przez 14 dni zwiększył AUC sonidegibu 2,25-krotnie, a Cmax 1,49-krotnie[1]. Przy dłuższym niż 14 dni stosowaniu silnego inhibitora przewiduje się jeszcze większy wzrost ekspozycji[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], sonidegib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Sonidegib: inhibitor BCRP[4], inhibitor CYP2B6[4], inhibitor CYP2C9[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • objawy mięśniowe (kurcze, bóle mięśni, osłabienie)
  • aktywność CK
  • inne działania niepożądane sonidegibu

Kiedy ocena się zmienia

czas leczenia ≥ 14 dnikobicystatryzyko rośniePrzy jednoczesnym stosowaniu silnego inhibitora CYP3A dłużej niż 14 dni przewiduje się większy wzrost ekspozycji na sonidegib niż w badaniu z ketokonazolem.
200 mg co drugi dzieńdawka · sonidegibinne zaleceniePrzy koniecznym połączeniu z silnym inhibitorem CYP3A sonidegib podaje się w dawce 200 mg co drugi dzień ze starannym monitorowaniem działań niepożądanych.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Odomzo 200 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/odomzo-100354002/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Odomzo. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/odomzo-100354002/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ SufentanylPołączenie jest dopuszczalne pod warunkiem ścisłego monitorowania i ostrożnego dawkowania sufentanylu.Powiedz lekarzowi lub pielęgniarce, że przyjmujesz kobicystat, i nie odstawiaj leków na HIV na własną rękę.szybki (godziny)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi lub pielęgniarce, że przyjmujesz kobicystat, i nie odstawiaj leków na HIV na własną rękę.

Jeden z twoich leków na HIV spowalnia usuwanie z organizmu silnego leku przeciwbólowego sufentanylu. Sufentanyl może wtedy działać mocniej i dłużej niż zwykle. Może to powodować silną senność i spowolnienie oddechu. Lekarz może dlatego podawać ten lek przeciwbólowy rzadziej i uważniej cię obserwować.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • bardzo silna senność lub trudność z wybudzeniem
  • wolny, płytki lub nieregularny oddech
  • splątanie
  • zawroty głowy lub omdlenie
  • sinienie ust lub palców
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Połączenie jest dopuszczalne pod warunkiem ścisłego monitorowania i ostrożnego dawkowania sufentanylu. Wzrost ekspozycji kompensuje się wydłużeniem odstępu między kolejnymi dawkami sufentanylu[1]. Należy obserwować oddech, saturację i stopień sedacji oraz zapewnić dostęp do antagonisty opioidów. Nie przerywa się leczenia przeciwretrowirusowego z powodu tej interakcji.

Skutek kliniczny

Nasilone i przedłużone działanie sufentanylu z ryzykiem nadmiernej sedacji i depresji oddechowej, zwłaszcza przy dawkach powtarzanych i równoczesnym stosowaniu innych leków hamujących OUN.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A, a sufentanyl jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, co zwiększa i wydłuża ekspozycję na opioid. Ketokonazol, inny silny inhibitor CYP3A4, zwiększał Cmax sufentanylu podjęzykowego o 19%, AUC o 77% i wydłużał czas do osiągnięcia stężenia maksymalnego o 41%[1]. Podobnego działania nie można wykluczyć dla innych silnych inhibitorów CYP3A4[1]. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A[2]. Dane ilościowe dotyczą ketokonazolu, wielkość efektu dla kobicystatu jest ekstrapolowana.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], sufentanyl – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Sufentanyl: substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • częstość i głębokość oddechów
  • saturacja krwi tętniczej
  • stopień sedacji
  • ciśnienie tętnicze i częstość akcji serca
  • nasilenie bólu i zapotrzebowanie na kolejne dawki

Bezpieczniejsze alternatywy

remifentanylmorfinahydromorfon

Kiedy ocena się zmienia

Dawki powtarzane lub wlew ciągłyczas leczenia · sufentanylryzyko rośniePrzy dawkach powtarzanych i długotrwałym podawaniu sufentanyl kumuluje się silniej przy zahamowanym CYP3A, co zwiększa ryzyko przedłużonej depresji oddechowej. Odstępy między dawkami należy wydłużyć.
Odstawienie kobicystatu w trakcie leczenia sufentanylemkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu hamowanie CYP3A ustępuje, a ekspozycja na sufentanyl maleje. Dawkowanie dostosowane w okresie skojarzenia może okazać się niewystarczające przeciwbólowo i wymaga ponownej oceny.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dzuveo 30 mcg, tabletki podjęzykowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dzuveo-100408130/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dzuveo. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/dzuveo-100408130/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ TemsyrolimusUnikaj łączenia temsyrolimusu z kobicystatem i innymi silnymi inhibitorami CYP3A4.Powiedz onkologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki, i nie odstawiaj samodzielnie żadnego z nich.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz onkologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki, i nie odstawiaj samodzielnie żadnego z nich.

Lek wzmacniający leczenie HIV spowalnia usuwanie z organizmu leku przeciwnowotworowego podawanego we wlewie. Lek przeciwnowotworowy może wtedy działać silniej i dawać więcej działań niepożądanych, na przykład spadek odporności, krwawienia, wysoki cukier czy zapalenie płuc. Lekarze zwykle zmieniają wtedy leczenie HIV albo dawkę leku przeciwnowotworowego.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka, dreszcze lub inne objawy zakażenia
  • nowy kaszel lub duszność
  • siniaki, krwawienie z nosa lub dziąseł
  • bolesne owrzodzenia w jamie ustnej
  • silne pragnienie i częste oddawanie moczu
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Unikaj łączenia temsyrolimusu z kobicystatem i innymi silnymi inhibitorami CYP3A4. Przed rozpoczęciem leczenia temsyrolimusem lekarz prowadzący leczenie HIV powinien ocenić możliwość zmiany schematu na niewymagający wzmacniacza farmakokinetycznego, na przykład opartego na dolutegrawirze lub raltegrawirze. Jeśli połączenia nie da się uniknąć, rozważ zmniejszenie dawki temsyrolimusu i prowadź ścisłe monitorowanie morfologii, glikemii, lipidogramu oraz objawów ze strony układu oddechowego. Rytonawir nie jest alternatywą, ponieważ również silnie hamuje CYP3A.

Skutek kliniczny

Należy się spodziewać nasilenia toksyczności temsyrolimusu – mielosupresji (zwłaszcza małopłytkowości i neutropenii), zapalenia błony śluzowej jamy ustnej, hiperglikemii, hiperlipidemii, zakażeń i śródmiąższowego zapalenia płuc. Kobicystat nie traci przy tym skuteczności, więc kontrola zakażenia HIV nie jest zagrożona.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i zwiększa stężenie w osoczu leków metabolizowanych przez ten enzym.[1] Hamuje też nośnik P-gp, co może dodatkowo zwiększać ekspozycję na jego substraty.[1] Temsyrolimus i jego czynny metabolit syrolimus są metabolizowane głównie przez CYP3A4 i są substratami P-gp. Podanie dożylne omija efekt pierwszego przejścia, ale zahamowanie CYP3A4 nadal spowalnia eliminację syrolimusu i zwiększa łączną ekspozycję na oba związki.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor P-gp[2], temsyrolimus – substrat P-gp[3]
  • Temsyrolimus – inhibitor CYP2D6[3], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4]
  • Temsyrolimus – inhibitor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[2], silny inhibitor CYP3A4[2], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Temsyrolimus: inhibitor CYP2B6[3], inhibitor CYP2C8[3], inhibitor CYP2C9[3], inhibitor CYP2D6[3], inhibitor CYP2E1[3], inhibitor CYP3A4[3], inhibitor P-gp[3], substrat P-gp[3]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem i płytkami przed każdym podaniem
  • glikemia na czczo
  • lipidogram
  • objawy ze strony układu oddechowego (kaszel, duszność) i ewentualnie RTG klatki piersiowej
  • ocena błony śluzowej jamy ustnej
  • objawy zakażenia

Kiedy ocena się zmienia

Schemat stosowany w chłoniaku z komórek płaszcza (wyższe dawki)dawka · temsyrolimusryzyko rośniePrzy wyższych dawkach temsyrolimusu stosowanych w chłoniaku z komórek płaszcza ryzyko ciężkiej toksyczności wynikającej ze zwiększonej ekspozycji jest większe, więc połączenia należy unikać szczególnie stanowczo.
Odstawienie kobicystatu w trakcie leczenia temsyrolimusemkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu działanie hamujące CYP3A ustępuje w ciągu kilku dni, a ekspozycja na temsyrolimus wraca do wyjściowej. Jeśli dawkę temsyrolimusu wcześniej zmniejszono, należy ją ponownie ocenić.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Torisel. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/torisel-100181790/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ GlekaprewirNie rozpoczynaj leczenia glekaprewirem u pacjenta przyjmującego kobicystat bez ustalenia, z którym lekiem przeciwretrowirusowym kobicystat jest stosowany, i bez konsultacji z lekarzem prowadzącym leczenie HIV.Nie zaczynaj leczenia WZW C, dopóki lekarz prowadzący leczenie HIV nie potwierdzi, że możesz łączyć te leki, i nie odstawiaj samodzielnie żadnego z nich.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie zaczynaj leczenia WZW C, dopóki lekarz prowadzący leczenie HIV nie potwierdzi, że możesz łączyć te leki, i nie odstawiaj samodzielnie żadnego z nich.

Lek wzmacniający leczenie HIV zwiększa ilość leku na wirusowe zapalenie wątroby typu C we krwi. To może nasilić jego działania niepożądane, zwłaszcza na wątrobę. Z niektórymi lekami na HIV, z którymi stosuje się ten wzmacniacz, leku na WZW C w ogóle nie wolno łączyć. O tym, czy możesz brać oba leki, musi zdecydować lekarz.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zażółcenie skóry lub białek oczu
  • ciemny mocz
  • jasny stolec
  • ból pod prawym łukiem żebrowym
  • nasilone zmęczenie lub nudności
  • swędzenie skóry
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie rozpoczynaj leczenia glekaprewirem u pacjenta przyjmującego kobicystat bez ustalenia, z którym lekiem przeciwretrowirusowym kobicystat jest stosowany, i bez konsultacji z lekarzem prowadzącym leczenie HIV. Gdy kobicystat wzmacnia atazanawir, połączenie z glekaprewirem jest przeciwwskazane i trzeba zmienić schemat leczenia HIV albo HCV.[1] Gdy kobicystat wzmacnia darunawir, należy rozważyć zmianę schematu na niewymagający wzmacniacza albo inny lek przeciw HCV, a jeśli połączenie zostaje utrzymane, trzeba ściśle monitorować czynność wątroby.

Skutek kliniczny

Zwiększone stężenie glekaprewiru może nasilać jego działania niepożądane, zwłaszcza wątrobowe, bo glekaprewir hamuje także pompę eksportu soli kwasów żółciowych.[1] Kobicystat stosuje się wyłącznie jako wzmacniacz atazanawiru albo darunawiru, a te leki same zmieniają ocenę połączenia.[2] Atazanawiru nie łączy się z lekiem zawierającym glekaprewir, więc schemat atazanawir z kobicystatem jest w praktyce przeciwwskazany.[1] Darunawir hamuje OATP1B1/3 i dodatkowo zwiększa stężenie glekaprewiru, co sumuje się z działaniem kobicystatu.[1]

Mechanizm

Kobicystat hamuje P-gp, BCRP, OATP1B1 i OATP1B3.[2] Glekaprewir jest substratem P-gp i BCRP oraz wątrobowych transporterów wychwytu OATP1B1/3, więc kobicystat spowalnia jego eliminację i zwiększa narażenie osoczowe na glekaprewir.[1] Zapis o wpływie inhibitorów P-gp i BCRP dotyczy całego leku złożonego z glekaprewirem, a hamowanie OATP1B1/3 dotyczy wyłącznie glekaprewiru.[1] Glekaprewir słabo hamuje CYP3A, a kobicystat nie jest induktorem P-gp ani CYP3A4, więc nie należy oczekiwać spadku stężenia glekaprewiru ani istotnego wpływu glekaprewiru na kobicystat.[1][2]

Metabolizm i transportery

  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • aktywność ALT i AST
  • stężenie bilirubiny
  • objawy uszkodzenia wątroby
  • HCV RNA po zakończeniu leczenia
  • wiremia HIV po każdej zmianie schematu

Bezpieczniejsze alternatywy

sofosbuwir z welpataswiremdolutegrawir w schemacie HIV bez wzmacniaczabiktegrawir w schemacie HIV bez wzmacniacza

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Maviret 100 mg + 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.11.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/maviret-100392356/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ Polatuzumab wedotynaPołączenie można stosować, ale pacjenta trzeba ściślej monitorować pod kątem objawów toksyczności polatuzumabu wedotyny.Powiedz lekarzowi onkologowi, że przyjmujesz leki na HIV z kobicystatem, nie odstawiaj ich samodzielnie i od razu zgłaszaj niepokojące objawy.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi onkologowi, że przyjmujesz leki na HIV z kobicystatem, nie odstawiaj ich samodzielnie i od razu zgłaszaj niepokojące objawy.

Lek wzmacniający leczenie HIV może spowalniać usuwanie z organizmu toksycznej części leku przeciwnowotworowego podawanego we wlewie. Przez to mogą łatwiej pojawiać się jego działania niepożądane, takie jak drętwienie rąk i stóp, spadek odporności i zakażenia. Te leki można stosować razem, ale lekarz powinien częściej sprawdzać twoje samopoczucie i wyniki krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • drętwienie, mrowienie lub pieczenie dłoni albo stóp
  • osłabienie siły w rękach lub nogach, trudność z zapinaniem guzików
  • gorączka, dreszcze, ból gardła lub inne objawy zakażenia
  • łatwe powstawanie siniaków lub krwawienia
  • silne zmęczenie i bladość
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować, ale pacjenta trzeba ściślej monitorować pod kątem objawów toksyczności polatuzumabu wedotyny.[1] Przy narastającej toksyczności warto rozważyć z lekarzem prowadzącym leczenie HIV zmianę schematu przeciwretrowirusowego na niewymagający wzmacniacza farmakokinetycznego.

Skutek kliniczny

Większa ekspozycja na nieskoniugowaną MMAE może nasilać działania toksyczne polatuzumabu wedotyny, przede wszystkim neuropatię obwodową i mielosupresję z neutropenią oraz zakażeniami.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje P-gp, a cytotoksyczna nieskoniugowana MMAE uwalniana z polatuzumabu wedotyny jest eliminowana z udziałem CYP3A4 i P-gp.[2] Według symulacji PBPK silne inhibitory CYP3A4 i P-gp mogą zwiększać AUC nieskoniugowanej MMAE o 48%.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], polatuzumab wedotyna – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], polatuzumab wedotyna – substrat P-gp[4]
  • Polatuzumab wedotyna – słaby inhibitor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Polatuzumab wedotyna: słaby inhibitor CYP3A4[4], substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • objawy neuropatii obwodowej (drętwienie, mrowienie, pieczenie dłoni i stóp, osłabienie siły mięśni)
  • morfologia krwi z rozmazem przed każdym cyklem (neutrofile, płytki krwi, hemoglobina)
  • objawy zakażenia, w tym gorączka
  • próby wątrobowe

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirbiktegrawirraltegrawirdoraviryna

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Polivy 140 mg, proszek do sporządzania koncentratu roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/polivy-100430720/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Polivy. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/polivy-100430720/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ Enfortumab wedotynaPołączenie można stosować, ale pacjenta trzeba ściśle monitorować w kierunku objawów toksyczności enfortumabu wedotyny.Powiedz onkologowi, że przyjmujesz kobicystat, nie odstawiaj żadnego leku na własną rękę i od razu zgłaszaj niepokojące objawy.nieznanyteoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz onkologowi, że przyjmujesz kobicystat, nie odstawiaj żadnego leku na własną rękę i od razu zgłaszaj niepokojące objawy.

Kobicystat, który wzmacnia działanie leków na HIV, może zwiększać ilość toksycznej części enfortumabu wedotyny w organizmie. Przez to działania niepożądane leku przeciwnowotworowego mogą być silniejsze. Leki można stosować razem, ale lekarz powinien cię uważniej obserwować.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • drętwienie, mrowienie lub pieczenie dłoni i stóp
  • wysypka, pęcherze, łuszczenie się skóry lub owrzodzenia w jamie ustnej
  • gorączka, dreszcze lub częste infekcje
  • silne pragnienie, częste oddawanie moczu
  • suchość, ból lub zaczerwienienie oczu, pogorszenie widzenia
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować, ale pacjenta trzeba ściśle monitorować w kierunku objawów toksyczności enfortumabu wedotyny.[1] Warto we współpracy z lekarzem prowadzącym leczenie HIV rozważyć schemat przeciwretrowirusowy niewymagający wzmacniania farmakokinetycznego.

Skutek kliniczny

Większa ekspozycja na niesprzężoną MMAE może nasilić toksyczność enfortumabu wedotyny.[1] Dotyczy to zwłaszcza neuropatii obwodowej, reakcji skórnych, neutropenii i hiperglikemii, które są typowymi działaniami niepożądanymi tego leku.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje glikoproteinę P.[2] Uwolniona z koniugatu cytotoksyczna MMAE jest metabolizowana przez CYP3A4, a jednoczesne podanie silnego inhibitora CYP3A i P-gp zwiększa jej Cmax i w niewielkim stopniu AUC bez zmiany ekspozycji na sam koniugat przeciwciało–lek.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], enfortumab wedotyna – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], enfortumab wedotyna – substrat P-gp[4]
  • Enfortumab wedotyna – inhibitor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Enfortumab wedotyna: inhibitor CYP3A4[4], substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • objawy neuropatii obwodowej (drętwienie, mrowienie, osłabienie siły)
  • zmiany skórne i błon śluzowych
  • morfologia krwi z rozmazem (neutrofile)
  • stężenie glukozy we krwi
  • dolegliwości oczne

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirbiktegrawirraltegrawirrylpiwirynadorawiryna

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Padcev 20 mg, proszek do sporządzania koncentratu roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/padcev-100469050/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Padcev. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/padcev-100469050/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ Tisotumab wedotynaPołączenie można stosować, ale wymaga ostrożności i uważnej obserwacji pacjenta pod kątem działań niepożądanych.Powiedz onkologowi i lekarzowi od HIV, że przyjmujesz oba leki, nie odstawiaj leków na HIV samodzielnie i szybko zgłaszaj każde niepokojące objawy.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz onkologowi i lekarzowi od HIV, że przyjmujesz oba leki, nie odstawiaj leków na HIV samodzielnie i szybko zgłaszaj każde niepokojące objawy.

Kobicystat, który przyjmujesz razem z lekami na HIV, może zwiększać ilość tisotumabu wedotyny we krwi. Może to nasilać działania niepożądane leczenia przeciwnowotworowego, na przykład uszkodzenie nerwów lub spadek liczby krwinek. Leki można stosować razem, ale lekarz powinien częściej sprawdzać, jak się czujesz, i może zmienić leczenie HIV na inne.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • mrowienie, drętwienie lub pieczenie dłoni i stóp
  • osłabienie mięśni lub trudności z chodzeniem
  • gorączka, dreszcze lub częste infekcje
  • nietypowe zmęczenie lub bladość
  • ból, pieczenie, zaczerwienienie oczu albo pogorszenie widzenia
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Połączenie można stosować, ale wymaga ostrożności i uważnej obserwacji pacjenta pod kątem działań niepożądanych[1]. Jeśli jest to możliwe, lekarz prowadzący leczenie HIV razem z onkologiem może rozważyć na czas terapii tisotumabem wedotyny schemat przeciwretrowirusowy bez leku wzmacniającego[1]. Leków przeciwretrowirusowych nie wolno odstawiać ani zmieniać bez decyzji lekarza prowadzącego leczenie HIV.

Skutek kliniczny

Większe stężenie wolnego MMAE może nasilać działania niepożądane tisotumabu wedotyny, zwłaszcza zależne od MMAE, takie jak neuropatia obwodowa i zahamowanie czynności szpiku. Tisotumab wedotyny nie powinien zmieniać stężenia kobicystatu, ponieważ nie wpływa na ekspozycję na leki metabolizowane przez CYP3A4[1].

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje glikoproteinę P[2]. Uwalniany z tisotumabu wedotyny cytotoksyczny składnik MMAE jest metabolizowany przez CYP3A4 i jest substratem glikoproteiny P[1]. Ketokonazol podany z innym koniugatem przeciwciało-lek zawierającym MMAE zwiększał ekspozycję na nieskoniugowane MMAE bez zmiany ekspozycji na sam koniugat i podobnego działania należy oczekiwać przy tisotumabie wedotyny z innymi silnymi inhibitorami CYP3A4[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], tisotumab wedotyna – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], tisotumab wedotyna – substrat P-gp[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Tisotumab wedotyna: wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • objawy neuropatii obwodowej (mrowienie, drętwienie, osłabienie siły mięśni)
  • morfologia krwi z rozmazem
  • objawy ze strony oczu
  • ogólna tolerancja leczenia i inne działania niepożądane tisotumabu wedotyny

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tivdak 40 mg, proszek do sporządzania koncentratu roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tivdak-100517123/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tivdak. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tivdak-100517123/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ IwermektynaIwermektynę można podać pacjentowi przyjmującemu kobicystat, ale należy pouczyć go o objawach neurotoksyczności i obserwować przez kilka dni po dawce.Nie odstawiaj leków na HIV, a jeśli po leku przeciwpasożytniczym poczujesz silne zawroty głowy, senność, splątanie lub drgawki, natychmiast skontaktuj się z lekarzem.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj leków na HIV, a jeśli po leku przeciwpasożytniczym poczujesz silne zawroty głowy, senność, splątanie lub drgawki, natychmiast skontaktuj się z lekarzem.

Lek wzmacniający leczenie HIV może spowalniać usuwanie z organizmu leku przeciwpasożytniczego, przez co jego ilość we krwi rośnie. Może to nasilić działania niepożądane leku przeciwpasożytniczego, zwłaszcza zawroty głowy, senność czy problemy z równowagą. Zwykle oba leki można przyjmować razem, ale warto obserwować swoje samopoczucie przez kilka dni.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silne zawroty głowy
  • nadmierna senność
  • splątanie
  • problemy z równowagą i chodzeniem
  • drgawki
  • kołatanie serca lub omdlenie
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Iwermektynę można podać pacjentowi przyjmującemu kobicystat, ale należy pouczyć go o objawach neurotoksyczności i obserwować przez kilka dni po dawce. Nie należy przerywać ani modyfikować leczenia przeciwretrowirusowego z powodu tej interakcji. Przy schematach z dawkami powtarzanymi lub u pacjentów z dodatkowymi czynnikami ryzyka (np. duże obciążenie pasożytem, zaburzenia bariery krew–mózg) warto rozważyć leczenie miejscowe, jeśli wskazanie na to pozwala.

Skutek kliniczny

Można oczekiwać większej ekspozycji na iwermektynę i większego ryzyka jej działań niepożądanych, zwłaszcza neurologicznych, takich jak zawroty głowy, senność, splątanie, zaburzenia równowagi, a rzadko drgawki lub zaburzenia świadomości. Przy jednorazowym podaniu iwermektyny ryzyko jest prawdopodobnie małe ze względu na szeroki margines bezpieczeństwa leku, rośnie przy dawkach powtarzanych.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje glikoproteinę P[1]. Iwermektyna jest metabolizowana głównie przez CYP3A4 i jest substratem glikoproteiny P, więc jej stężenie w osoczu może wzrosnąć. Zahamowanie glikoproteiny P w barierze krew–mózg może dodatkowo ułatwiać przenikanie iwermektyny do ośrodkowego układu nerwowego. Interakcji nie badano klinicznie[2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], iwermektyna – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Iwermektyna: wrażliwy substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • objawy neurologiczne (zawroty głowy, senność, splątanie, ataksja, drgawki)
  • nudności, wymioty, biegunka
  • tachykardia, spadek ciśnienia tętniczego

Bezpieczniejsze alternatywy

permetryna (miejscowo, w świerzbie)

Kiedy ocena się zmienia

Dawki powtarzaneczas leczenia · iwermektynaryzyko rośniePrzy powtarzanych dawkach iwermektyny ryzyko kumulacji i neurotoksyczności przy jednoczesnym hamowaniu CYP3A4 i glikoproteiny P jest większe, dlatego obserwacja powinna być dłuższa i staranniejsza.
Miejscowa (na skórę)droga podania · iwermektynaryzyko malejeIwermektyna stosowana na skórę wchłania się w minimalnym stopniu, więc interakcja z kobicystatem nie ma znaczenia klinicznego.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Posela 3 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/posela-100432400/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Posela. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/posela-100432400/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ ChlorochinaPołączenie można stosować pod warunkiem ścisłego monitorowania, najlepiej z wykonaniem EKG przed włączeniem chlorochiny i w trakcie leczenia.Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz chlorochinę, i nie łącz tych leków z innymi lekami bez zapytania farmaceuty.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz chlorochinę, i nie łącz tych leków z innymi lekami bez zapytania farmaceuty.

Kobicystat może sprawić, że chlorochina będzie dłużej i w większej ilości utrzymywać się w organizmie. Może to nasilić jej działania niepożądane, zwłaszcza wpływ na rytm serca. Te leki można zwykle przyjmować razem, ale lekarz powinien wiedzieć o obu i może zlecić badanie EKG.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • omdlenie albo nagłe silne zawroty głowy
  • zaburzenia widzenia, nieostre widzenie
  • nudności i wymioty
  • drżenie, poty i głód, które mogą oznaczać niski cukier we krwi
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować pod warunkiem ścisłego monitorowania, najlepiej z wykonaniem EKG przed włączeniem chlorochiny i w trakcie leczenia. Chlorochinę należy stosować ostrożnie u pacjentów leczonych lekami wydłużającymi odstęp QT[1], dlatego trzeba sprawdzić, czy w schemacie przeciwretrowirusowym i pozostałym leczeniu pacjenta nie ma kolejnych takich leków. Przed leczeniem i w jego trakcie należy wyrównać stężenie potasu i magnezu. Przy objawach toksyczności chlorochiny albo wydłużeniu QTc trzeba rozważyć zmniejszenie dawki chlorochiny lub inny lek.

Skutek kliniczny

Wyższe stężenie chlorochiny może zwiększać ryzyko jej działań niepożądanych zależnych od dawki, przede wszystkim wydłużenia odstępu QT i komorowych zaburzeń rytmu serca[1]. Możliwe jest także nasilenie innych objawów toksyczności, takich jak nudności, zawroty głowy, zaburzenia widzenia i hipoglikemia. Ryzyko rośnie, gdy pacjent przyjmuje inne leki wydłużające QT, ma zaburzenia elektrolitowe albo chorobę serca. Skuteczność kobicystatu i wzmacnianych przez niego leków przeciwretrowirusowych nie powinna się zmieniać.

Mechanizm

Kobicystat może zwiększać stężenie chlorochiny przez hamowanie jej metabolizmu wątrobowego. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i słabym inhibitorem CYP2D6, a podczas równoczesnego podawania zwiększa stężenie leków metabolizowanych przez te enzymy[2]. Chlorochina jest częściowo metabolizowana przez CYP3A4 i CYP2D6, a hamowanie jej metabolizmu zwiększa jej stężenie w osoczu, jak w przypadku cymetydyny[1]. Ponieważ chlorochina jest metabolizowana także przez CYP2C8, którego kobicystat nie hamuje[2], wzrost ekspozycji jest prawdopodobnie umiarkowany. Interakcja jest przewidywana na podstawie mechanizmu i nie została potwierdzona w badaniach klinicznych.

Metabolizm i transportery

  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed leczeniem i w jego trakcie
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy kardiologiczne – kołatanie serca, omdlenia, zawroty głowy
  • objawy toksyczności chlorochiny – zaburzenia widzenia, nudności, wymioty, bóle głowy
  • glikemia u pacjentów z cukrzycą

Kiedy ocena się zmienia

Dawki stosowane w leczeniu malariidawka · chlorochinaryzyko rośniePrzy dawkach leczniczych chlorochiny, wyższych niż profilaktyczne, wzrost jej stężenia ma większe znaczenie dla ryzyka wydłużenia QT i wymaga kontroli EKG w trakcie leczenia.
Leczenie przewlekłeczas leczenia · chlorochinaryzyko rośniePrzy przewlekłym stosowaniu chlorochiny kumulacja leku nasila skutki zahamowania jej metabolizmu, dlatego kontrole EKG i okulistyczne należy prowadzić regularnie.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Arechin 250 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/arechin-100007358/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ NimodypinaPołączenie wymaga ścisłego monitorowania ciśnienia tętniczego i tętna, zwłaszcza w pierwszych dniach po dołączeniu kobicystatu do nimodypiny lub odwrotnie.Nie zmieniaj dawek samodzielnie, powiedz lekarzowi o obu lekach i regularnie mierz ciśnienie.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj dawek samodzielnie, powiedz lekarzowi o obu lekach i regularnie mierz ciśnienie.

Lek na HIV z kobicystatem może spowolnić usuwanie nimodypiny z organizmu. Wtedy nimodypina działa silniej niż zwykle i może za bardzo obniżyć ciśnienie krwi. Możesz poczuć zawroty głowy, osłabienie albo szybkie bicie serca. Lekarz może zmienić dawkę albo zalecić częstsze pomiary ciśnienia.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silne zawroty głowy lub omdlenie
  • szybkie lub nierówne bicie serca
  • bardzo niskie ciśnienie w pomiarze
  • nasilony ból głowy
  • obrzęki nóg
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie wymaga ścisłego monitorowania ciśnienia tętniczego i tętna, zwłaszcza w pierwszych dniach po dołączeniu kobicystatu do nimodypiny lub odwrotnie. Przy objawach nadmiernego działania nimodypiny rozważ zmniejszenie jej dawki albo zmianę schematu przeciwwirusowego na niewymagający wzmacniacza farmakokinetycznego. Po odstawieniu kobicystatu stężenie nimodypiny spada, co może osłabić jej działanie.

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia nimodypiny może nasilić jej działanie rozszerzające naczynia. Możliwe są niedociśnienie, odruchowa tachykardia, zawroty głowy, zaczerwienienie twarzy, bóle głowy i obrzęki. U chorych po krwotoku podpajęczynówkowym spadek ciśnienia może pogorszyć przepływ mózgowy.

Mechanizm

Nimodypina jest metabolizowana głównie przez CYP3A4 i podlega silnemu efektowi pierwszego przejścia w jelicie i wątrobie. Kobicystat silnie hamuje CYP3A4, więc ogranicza ten metabolizm i może wyraźnie zwiększyć stężenie nimodypiny we krwi. Efekt jest największy przy podaniu doustnym, bo hamowanie dotyczy także metabolizmu przedukładowego.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[1], nimodypina – substrat CYP3A4[2]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[1], silny inhibitor CYP3A4[1], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[1], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Nimodypina: substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze
  • tętno
  • zawroty głowy i omdlenia
  • obrzęki obwodowe
  • stan neurologiczny u chorych po krwotoku podpajęczynówkowym

Kiedy ocena się zmienia

Dożylnadroga podania · nimodypinaryzyko malejePrzy podaniu dożylnym nimodypiny odpada metabolizm pierwszego przejścia, więc wzrost ekspozycji jest mniejszy niż po podaniu doustnym, ale nadal wymaga monitorowania ciśnienia.

Źródła

  1. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nimotop S. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/nimotop-s-100047470/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ FosaprepitantPołączenie można stosować pod warunkiem kontroli tolerancji aprepitantu.Powiedz lekarzowi prowadzącemu chemioterapię, że przyjmujesz leki na HIV, i zgłoś mu każde nasilone lub nietypowe samopoczucie po podaniu leku przeciwwymiotnego.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi prowadzącemu chemioterapię, że przyjmujesz leki na HIV, i zgłoś mu każde nasilone lub nietypowe samopoczucie po podaniu leku przeciwwymiotnego.

Jeden z twoich leków na HIV może zwiększać ilość leku przeciwwymiotnego podawanego przed chemioterapią w organizmie. Przez to jego działania niepożądane mogą być silniejsze lub trwać dłużej. Przy jednorazowym podaniu kroplówki ryzyko jest zwykle małe. Nie przerywaj leczenia HIV na własną rękę.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silne zmęczenie lub osłabienie
  • uporczywa czkawka
  • zaparcia
  • ból głowy
  • zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować pod warunkiem kontroli tolerancji aprepitantu. Preferuj jednorazowe podanie fosaprepitantu zamiast wielodniowego schematu z doustnym aprepitantem i obserwuj pacjenta pod kątem działań niepożądanych antagonisty NK1. Sprawdź pozostałe leki schematu przeciwwymiotnego, zwłaszcza deksametazon, którego ekspozycję kobicystat również zwiększa, i rozważ zmniejszenie jego dawki. Nie przerywaj ani nie zmieniaj leczenia przeciwretrowirusowego z powodu tej interakcji.

Skutek kliniczny

Spodziewany jest wzrost i wydłużenie ekspozycji na aprepitant, a w efekcie nasilenie jego działań niepożądanych, takich jak zmęczenie, czkawka, zaparcia, bóle głowy i zwiększenie aktywności aminotransferaz. Pacjent z jednorazową dawką fosaprepitantu najczęściej nie odczuje istotnych skutków, ale przy wielodniowych schematach przeciwwymiotnych ryzyko rośnie. Słaby wpływ fosaprepitantu na CYP3A4 nie powinien klinicznie osłabiać leczenia przeciwretrowirusowego.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i zwiększa stężenie w osoczu leków metabolizowanych przez ten enzym.[1] Fosaprepitant po podaniu dożylnym szybko przekształca się w aprepitant, który jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, dlatego kobicystat może istotnie zwiększyć i wydłużyć ekspozycję na aprepitant.[2] Fosaprepitant w dawce jednorazowej 150 mg jest słabym inhibitorem CYP3A4 i może też w niewielkim stopniu indukować CYP3A4, co teoretycznie zmienia stężenie kobicystatu i wzmacnianego przez niego atazanawiru lub darunawiru, ale znaczenie kliniczne tego kierunku jest prawdopodobnie małe.[2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Fosaprepitant – słaby inhibitor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[4]
  • Fosaprepitant – induktor CYP3A4[5], kobicystat – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Fosaprepitant: słaby inhibitor CYP3A4[3], induktor CYP2C9[5], induktor CYP3A4[5]

Monitorować

  • działania niepożądane aprepitantu (zmęczenie, czkawka, zaparcia, ból głowy)
  • aktywność aminotransferaz przy wielodniowych cyklach
  • skuteczność kontroli nudności i wymiotów
  • pozostałe leki schematu przeciwwymiotnego metabolizowane przez CYP3A (np. deksametazon)

Kiedy ocena się zmienia

Jednorazowa dawka 150 mgczas leczenia · fosaprepitantryzyko malejePrzy jednorazowym podaniu fosaprepitantu 150 mg ekspozycja na aprepitant jest krótkotrwała i znaczenie kliniczne interakcji jest małe. Wystarczy poinformować pacjenta o możliwych objawach.
Schemat wielodniowy (kontynuacja doustnym aprepitantem)czas leczenia · fosaprepitantryzyko rośniePrzy wielodniowym podawaniu antagonisty NK1 kumulacja aprepitantu pod wpływem kobicystatu jest bardziej prawdopodobna. Monitoruj tolerancję i aktywność aminotransferaz.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ivemend 150 mg, proszek do sporządzania roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ivemend-100239838/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ivemend. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ivemend-100239838/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ AlmotryptanAlmotryptan można stosować z kobicystatem, ale w najmniejszej skutecznej dawce i bez powtarzania dawek ponad zwykły schemat.Przyjmuj lek na migrenę w najmniejszej skutecznej dawce, nie dokładaj kolejnych tabletek bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą i powiedz lekarzowi, że leczysz się na HIV.szybki (godziny)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Przyjmuj lek na migrenę w najmniejszej skutecznej dawce, nie dokładaj kolejnych tabletek bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą i powiedz lekarzowi, że leczysz się na HIV.

Lek wzmacniający leczenie HIV może spowalniać rozkładanie leku na migrenę w organizmie. Przez to lek na migrenę może działać mocniej i częściej dawać skutki uboczne, takie jak zawroty głowy, senność czy uczucie ucisku w klatce piersiowej. Te leki można zwykle łączyć, ale ostrożnie i w najmniejszej skutecznej dawce.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • ból, ucisk lub ściskanie w klatce piersiowej
  • kołatanie serca lub bardzo wysokie ciśnienie
  • silne zawroty głowy lub senność
  • drętwienie lub mrowienie rąk i nóg
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Almotryptan można stosować z kobicystatem, ale w najmniejszej skutecznej dawce i bez powtarzania dawek ponad zwykły schemat. Przed pierwszym użyciem upewnij się, że pacjent nie ma przeciwwskazań sercowo-naczyniowych do tryptanów, bo almotryptanu nie stosuje się w chorobie niedokrwiennej serca, niekontrolowanym nadciśnieniu, po udarze lub TIA ani w chorobie naczyń obwodowych[1]. Przy częstym stosowaniu tryptanu lub złej tolerancji rozważ tryptan, którego metabolizm nie zależy od CYP3A. Nie łącz almotryptanu z pochodnymi sporyszu, bo są przeciwwskazane zarówno z almotryptanem, jak i z kobicystatem[1][2].

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia almotryptanu może nasilać jego działania niepożądane typowe dla tryptanów – zawroty głowy, senność, nudności, uczucie ucisku lub ściskania w klatce piersiowej, mrowienia, a rzadko skurcz naczyń wieńcowych i wzrost ciśnienia tętniczego. Nie należy spodziewać się utraty skuteczności leczenia przeciwretrowirusowego, bo almotryptan nie zmienia metabolizmu leków przez enzymy CYP[1].

Mechanizm

Kobicystat hamuje CYP3A, a almotryptan jest częściowo przez ten enzym metabolizowany, więc stężenie almotryptanu może wzrosnąć. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i słabym inhibitorem CYP2D6, przez co zwiększa stężenia leków metabolizowanych przez te enzymy[2]. Almotryptan jest badany w połączeniu z inhibitorami CYP3A4 i CYP2D6, a umiarkowany inhibitor werapamil zwiększał Cmax i AUC almotryptanu o 20%, co uznano za nieistotne klinicznie[1]. Silny inhibitor, jakim jest kobicystat, może podnieść ekspozycję wyraźniej, choć część almotryptanu jest usuwana innymi drogami, co ogranicza skalę interakcji.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], almotryptan – substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], almotryptan – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Almotryptan: substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • działania niepożądane tryptanu po pierwszych dawkach (zawroty głowy, senność, nudności)
  • ból lub ucisk w klatce piersiowej
  • ciśnienie tętnicze u pacjentów z nadciśnieniem
  • częstość przyjmowania almotryptanu

Bezpieczniejsze alternatywy

sumatryptanryzatryptannaratryptanfrowatryptan

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Almozen 12,5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/almozen-100285442/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Almozen. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/almozen-100285442/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ LoperamidLoperamid u pacjenta przyjmującego kobicystat stosuj krótko i w najmniejszej skutecznej dawce, bez przekraczania 16 mg na dobę.Przyjmuj lek przeciwbiegunkowy najkrócej, jak się da, nie przekraczaj dawki z ulotki i powiedz lekarzowi prowadzącemu, jeśli biegunka trwa dłużej niż 2 dni.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Przyjmuj lek przeciwbiegunkowy najkrócej, jak się da, nie przekraczaj dawki z ulotki i powiedz lekarzowi prowadzącemu, jeśli biegunka trwa dłużej niż 2 dni.

Lek wzmacniający leczenie HIV może zatrzymywać lek przeciwbiegunkowy dłużej w organizmie i zwiększać jego ilość we krwi. Może to nasilić zaparcie i wzdęcia, a przy zbyt dużych dawkach obciążyć serce. Krótkie stosowanie zwykłych dawek jest zwykle bezpieczne.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zaparcie lub silne wzdęcie brzucha
  • ból brzucha i brak gazów
  • kołatanie serca, omdlenie lub zasłabnięcie
  • silna senność lub zawroty głowy
  • krew w stolcu lub wysoka gorączka
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Loperamid u pacjenta przyjmującego kobicystat stosuj krótko i w najmniejszej skutecznej dawce, bez przekraczania 16 mg na dobę. Przed wydaniem upewnij się, że biegunka nie ma cech biegunki zakaźnej z krwią i gorączką ani nie wiąże się z antybiotykoterapią, bo wtedy loperamid jest przeciwwskazany niezależnie od interakcji. Leczenie przerwij natychmiast przy zaparciu, wzdęciu brzucha lub objawach niedrożności. U pacjentów z wydłużonym QT, zaburzeniami elektrolitowymi lub przyjmujących inne leki wydłużające QT rozważ inny lek przeciwbiegunkowy. Biegunka trwająca dłużej niż kilka dni u osoby leczonej przeciwretrowirusowo wymaga konsultacji z lekarzem prowadzącym.

Skutek kliniczny

Przy dawkach zalecanych wzrostowi stężenia loperamidu nie towarzyszyły objawy ze strony ośrodkowego układu nerwowego ani nasilone działanie farmakodynamiczne mierzone pupilometrią.[1] Kliniczne znaczenie tej interakcji przy dawkach od 2 do 16 mg na dobę nie jest znane.[1] Wyższa ekspozycja może nasilać zaparcie, wzdęcie i ryzyko niedrożności jelit, a przy przekraczaniu dawek lub długim stosowaniu zwiększa ryzyko kardiotoksyczności loperamidu, w tym wydłużenia odstępu QT i zaburzeń rytmu, oraz depresji ośrodkowego układu nerwowego.

Mechanizm

Kobicystat może kilkukrotnie zwiększyć stężenie loperamidu we krwi, bo hamuje oba szlaki, którymi loperamid jest usuwany z organizmu. Loperamid jest substratem glikoproteiny P, a inhibitory tego nośnika, takie jak chinidyna i rytonawir, zwiększały jego stężenie w osoczu 2–3-krotnie.[1] Jednoczesne hamowanie CYP3A4 i glikoproteiny P przez itrakonazol zwiększało stężenie loperamidu 3–4-krotnie, a ketokonazol zwiększał je 5-krotnie.[1] Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje glikoproteinę P, więc należy spodziewać się podobnego wzrostu ekspozycji na loperamid.[2] Bezpośrednich badań tego połączenia brak, a ocena opiera się na analogii do inhibitorów o tym samym profilu. Hamowanie glikoproteiny P w barierze krew–mózg może teoretycznie ułatwiać przenikanie loperamidu do ośrodkowego układu nerwowego.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], loperamid – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], loperamid – substrat P-gp[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Loperamid: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2C8[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]

Monitorować

  • zaparcie, wzdęcie brzucha, objawy niedrożności jelit
  • senność, zawroty głowy, spowolnienie oddechu
  • kołatanie serca, omdlenia – EKG z oceną odstępu QT u pacjentów z grupy ryzyka
  • stężenie potasu i magnezu przy przedłużającej się biegunce

Bezpieczniejsze alternatywy

racekadotryldiosmektyt

Kiedy ocena się zmienia

dawka ≥ 16 mg/dobęloperamidryzyko rośnieDawki na górnej granicy zakresu lub ją przekraczające przy jednoczesnym kilkukrotnym wzroście ekspozycji zwiększają ryzyko kardiotoksyczności i depresji OUN. Nie przekraczaj 16 mg na dobę.
czas leczenia ≥ 48 hpacjentinne zalecenieBiegunka utrzymująca się mimo leczenia u pacjenta zakażonego HIV wymaga diagnostyki przyczyny i konsultacji z lekarzem prowadzącym zamiast dalszego samoleczenia loperamidem.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Imodium Instant 2 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/imodium-instant-100105204/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ ChloropromazynaPołączenie można stosować pod kontrolą, zaczynając od najmniejszej skutecznej dawki chloropromazyny i zwiększając ją ostrożnie.Nie zmieniaj sam dawek leków i powiedz lekarzowi, jeśli po rozpoczęciu leczenia czujesz się bardziej senny, kręci ci się w głowie lub czujesz kołatanie serca.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj sam dawek leków i powiedz lekarzowi, jeśli po rozpoczęciu leczenia czujesz się bardziej senny, kręci ci się w głowie lub czujesz kołatanie serca.

Lek wzmacniający leczenie HIV może spowolnić usuwanie chloropromazyny z organizmu. Wtedy jej działanie może być silniejsze niż zwykle. Możesz czuć większą senność, zawroty głowy przy wstawaniu albo sztywność mięśni. Rzadko może dojść do zaburzeń rytmu serca.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna senność lub splątanie
  • zawroty głowy albo omdlenie przy wstawaniu
  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • sztywność mięśni, drżenie, mimowolne ruchy
  • silne zaparcia lub trudności z oddawaniem moczu
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować pod kontrolą, zaczynając od najmniejszej skutecznej dawki chloropromazyny i zwiększając ją ostrożnie. Przy włączaniu kobicystatu u pacjenta na stałej dawce chloropromazyny obserwuj objawy przedawkowania neuroleptyku przez pierwsze tygodnie i w razie potrzeby zmniejsz dawkę. Przed leczeniem i po osiągnięciu stanu stacjonarnego wykonaj EKG, zwłaszcza gdy pacjent przyjmuje inne leki wydłużające QT, ma zaburzenia elektrolitowe lub chorobę serca. Przy zamianie rytonawiru na kobicystat zachowaj szczególną ostrożność w pierwszych dwóch tygodniach, zwłaszcza jeśli dawkę chloropromazyny wcześniej zwiększano[1].

Skutek kliniczny

Wyższe stężenie chloropromazyny może nasilać jej działania zależne od dawki. Chodzi o nadmierną senność, hipotonię ortostatyczną, objawy pozapiramidowe, działanie antycholinergiczne i wydłużenie odstępu QT. Ryzyko arytmii rośnie, gdy neuroleptyk łączy się z innymi lekami wydłużającymi odstęp QT[2], co dotyczy części leków przeciwretrowirusowych podawanych razem z kobicystatem. Chloropromazyna nie zmienia stężenia kobicystatu ani wzmacnianego leku przeciwretrowirusowego w istotnym stopniu.

Mechanizm

Kobicystat może zwiększać stężenie chloropromazyny we krwi, bo hamuje jej przemiany w wątrobie. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i słabym inhibitorem CYP2D6, przez co zwiększa stężenia leków metabolizowanych przez te enzymy[1]. Chloropromazyna jest metabolizowana głównie przez CYP2D6 i CYP1A2, a w mniejszym stopniu przez CYP3A4. Kobicystat nie hamuje CYP1A2[1], dlatego ta droga eliminacji zostaje zachowana i oczekiwany wzrost ekspozycji jest umiarkowany. W odróżnieniu od rytonawiru kobicystat nie indukuje CYP1A2[1], co ma znaczenie przy zamianie wzmacniacza.

Metabolizm i transportery

  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc na początku i po kilku dniach leczenia skojarzonego
  • stężenie potasu i magnezu
  • ciśnienie tętnicze, w tym pomiar w pozycji stojącej
  • nadmierna sedacja
  • objawy pozapiramidowe
  • objawy antycholinergiczne (zaparcia, zatrzymanie moczu)

Bezpieczniejsze alternatywy

olanzapinaamisulpryd

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat zastępuje rytonawir u pacjenta przyjmującego chloropromazynękolejność włączenia · kobicystatryzyko rośnieRytonawir indukuje CYP1A2, a kobicystat nie. Po zamianie wzmacniacza stężenie chloropromazyny może wyraźnie wzrosnąć, zwłaszcza jeśli dawkę zwiększano podczas stosowania rytonawiru. Zachowaj ostrożność przez pierwsze dwa tygodnie i rozważ zmniejszenie dawki chloropromazyny.
Duże dawki chloropromazynydawka · chloropromazynaryzyko rośnieDziałania niepożądane chloropromazyny, w tym wydłużenie QT i hipotonia, są zależne od dawki, dlatego przy dużych dawkach wzrost ekspozycji ma większe znaczenie kliniczne. Wymagana częstsza kontrola EKG i ciśnienia.
wiek ≥ 65 latpacjentryzyko rośnieU osób starszych większa wrażliwość na sedację, hipotonię ortostatyczną i działanie antycholinergiczne zwiększa ryzyko upadków i splątania.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fenactil 40 mg/g, krople doustne, roztwór. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fenactil-100023914/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ EtosuksymidPołączenie można stosować pod warunkiem monitorowania stężenia etosuksymidu i objawów jego nadmiernego działania.Powiedz lekarzowi prowadzącemu padaczkę i lekarzowi od leczenia HIV, że przyjmujesz oba leki, i nie zmieniaj dawek samodzielnie.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi prowadzącemu padaczkę i lekarzowi od leczenia HIV, że przyjmujesz oba leki, i nie zmieniaj dawek samodzielnie.

Lek wzmacniający leczenie HIV może spowalniać usuwanie z organizmu leku przeciwpadaczkowego. Jego ilość we krwi może wtedy stopniowo rosnąć przez kilka do kilkunastu dni. Może to nasilić senność, zawroty głowy, nudności lub czkawkę. Lekarz może zlecić badanie stężenia leku we krwi i zmienić dawkę.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna senność lub otępienie
  • zawroty głowy lub chwiejny chód
  • nudności lub wymioty
  • uporczywa czkawka
  • zmiany nastroju lub zachowania
  • nawrót napadów po odstawieniu leku wzmacniającego
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować pod warunkiem monitorowania stężenia etosuksymidu i objawów jego nadmiernego działania. Oznacz stężenie etosuksymidu przed włączeniem kobicystatu i powtórz je po osiągnięciu nowego stanu stacjonarnego, a w razie objawów toksyczności zmniejsz dawkę etosuksymidu. Przy odstawianiu kobicystatu lub zmianie schematu przeciwretrowirusowego ponownie oceń stężenie etosuksymidu i kontrolę napadów.

Skutek kliniczny

Można oczekiwać zwiększenia stężenia etosuksymidu i nasilenia jego działań niepożądanych zależnych od dawki – nudności, wymiotów, senności, zawrotów głowy, bólu głowy, czkawki i zaburzeń równowagi. Po odstawieniu kobicystatu stężenie etosuksymidu spada, co może osłabić kontrolę napadów nieświadomości.

Mechanizm

Etosuksymid jest eliminowany głównie przez utlenianie w wątrobie z udziałem CYP3A4. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i zwiększa stężenie w osoczu leków metabolizowanych przez ten enzym[1]. Atazanawir i darunawir, z którymi kobicystat jest podawany, również hamują CYP3A, co może nasilać efekt. Etosuksymid nie zmienia aktywności enzymów wątrobowych, więc nie powinien obniżać stężenia kobicystatu ani wzmacnianego inhibitora proteazy[2].

Metabolizm i transportery

  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • stężenie etosuksymidu w osoczu przed włączeniem kobicystatu i po około 1–2 tygodniach
  • senność, zawroty głowy, ataksja, nudności, wymioty, czkawka
  • częstość napadów nieświadomości, zwłaszcza po odstawieniu kobicystatu

Bezpieczniejsze alternatywy

kwas walproinowylamotrygina

Kiedy ocena się zmienia

Włączenie kobicystatu u pacjenta na ustalonej dawce etosuksymidukolejność włączenia · kobicystatryzyko rośnieRyzyko kumulacji etosuksymidu jest największe, gdy kobicystat dołącza się do stabilnej terapii. Oznacz stężenie etosuksymidu po około 1–2 tygodniach od włączenia.
Odstawienie kobicystatu przy kontynuacji etosuksymidukolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu stężenie etosuksymidu spada. Jeśli dawkę etosuksymidu wcześniej zmniejszono, oceń stężenie i kontrolę napadów oraz rozważ powrót do wcześniejszej dawki.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Petinimid 250 mg, kapsułki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/petinimid-100052695/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ Dimaleinian prochloroperazynyProchloroperazynę u pacjenta przyjmującego kobicystat stosuj w najmniejszej skutecznej dawce i przez możliwie krótki czas.Przyjmuj prochloroperazynę w najmniejszej dawce, jaką zalecił lekarz, nie pij alkoholu i zgłoś lekarzowi silną senność, omdlenia, kołatanie serca lub mimowolne ruchy.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Przyjmuj prochloroperazynę w najmniejszej dawce, jaką zalecił lekarz, nie pij alkoholu i zgłoś lekarzowi silną senność, omdlenia, kołatanie serca lub mimowolne ruchy.

Kobicystat może sprawić, że prochloroperazyna wolniej znika z organizmu i działa silniej. Możesz wtedy być bardziej senny, czuć zawroty głowy przy wstawaniu albo zauważyć mimowolne ruchy, drżenie lub niepokój ruchowy. Te leki można zwykle przyjmować razem, ale wymaga to ostrożności.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna senność lub trudność z obudzeniem się
  • zawroty głowy lub omdlenie przy wstawaniu
  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • mimowolne skurcze mięśni szyi, języka lub oczu
  • niepokój ruchowy, drżenie, sztywność mięśni
  • spłycony lub wolny oddech
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Prochloroperazynę u pacjenta przyjmującego kobicystat stosuj w najmniejszej skutecznej dawce i przez możliwie krótki czas. Obserwuj pacjenta pod kątem nadmiernej senności, spadków ciśnienia i objawów pozapiramidowych, szczególnie w pierwszych dniach łączenia. Sprawdź, czy schemat przeciwretrowirusowy nie zawiera innych leków wydłużających QT lub hamujących metabolizm prochloroperazyny. Rozważ lek przeciwwymiotny o mniejszym ryzyku interakcji. Przy długotrwałym leczeniu oceń EKG i elektrolity.

Skutek kliniczny

Większa ekspozycja na prochloroperazynę może nasilać jej działania zależne od dawki. Należą do nich sedacja, niedociśnienie ortostatyczne, objawy pozapiramidowe (akatyzja, dystonia, parkinsonizm) i działanie antycholinergiczne. Hamujące działanie neuroleptyków na ośrodkowy układ nerwowy może prowadzić do depresji oddechowej, zwłaszcza w połączeniu z innymi lekami sedatywnymi[1]. Neuroleptyki zwiększają ryzyko arytmii, gdy łączy się je z lekami wydłużającymi odstęp QT[1], a wyższe stężenie prochloroperazyny może to ryzyko zwiększać.

Mechanizm

Kobicystat może zwiększać stężenie prochloroperazyny we krwi, bo hamuje jej rozkład w wątrobie. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i słabym inhibitorem CYP2D6, przez co zwiększa stężenie w osoczu leków metabolizowanych przez te enzymy[2]. Prochloroperazyna jest metabolizowana w wątrobie głównie z udziałem CYP2D6, z możliwym udziałem CYP3A4, dlatego jednoczesne podanie może zmniejszać jej klirens. Wielkość tego efektu nie została określona w badaniach.

Metabolizm i transportery

  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • nasilenie sedacji i stan świadomości
  • ciśnienie tętnicze, w tym niedociśnienie ortostatyczne
  • objawy pozapiramidowe (akatyzja, dystonia, drżenie, sztywność)
  • EKG (odstęp QT) przy długotrwałym leczeniu lub przy dodatkowych czynnikach ryzyka
  • stężenie potasu i magnezu przy długotrwałym leczeniu

Kiedy ocena się zmienia

wiek ≥ 65pacjentryzyko rośnieU osób starszych większa wrażliwość na sedację, niedociśnienie ortostatyczne i objawy pozapiramidowe zwiększa ryzyko upadków. Zalecane są ostrożniejsze dawkowanie i ściślejsza obserwacja.
Długotrwaleczas leczenia · dimaleinian prochloroperazynyinne zaleceniePrzy przewlekłym stosowaniu prochloroperazyny z kobicystatem rośnie ryzyko kumulacji leku, objawów pozapiramidowych i zaburzeń rytmu. Rozważ kontrolę EKG i elektrolitów albo zmianę leku przeciwwymiotnego.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Chloropernazinum 10 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/chloropernazinum-100013979/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ SertralinaSertralinę u pacjenta przyjmującego kobicystat rozpoczynaj od najmniejszej dawki i zwiększaj ją powoli, kierując się odpowiedzią kliniczną i tolerancją.Nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z leków i zgłoś lekarzowi lub farmaceucie nasilone działania niepożądane sertraliny.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z leków i zgłoś lekarzowi lub farmaceucie nasilone działania niepożądane sertraliny.

Lek wzmacniający leczenie HIV może spowolnić rozkładanie sertraliny w organizmie. Przez to sertraliny może być we krwi więcej niż zwykle i jej działania niepożądane mogą być silniejsze. Leki te można stosować razem, ale dawkę sertraliny zwykle zwiększa się wolniej i ostrożniej.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silne nudności lub biegunka
  • bezsenność, niepokój lub pobudzenie
  • drżenie rąk lub skurcze mięśni
  • nadmierne pocenie się, gorączka, szybkie bicie serca
  • kołatanie serca, omdlenie lub zasłabnięcie
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Sertralinę u pacjenta przyjmującego kobicystat rozpoczynaj od najmniejszej dawki i zwiększaj ją powoli, kierując się odpowiedzią kliniczną i tolerancją. Jeśli kobicystat dołączany jest do ustalonej dawki sertraliny, obserwuj pacjenta przez pierwsze tygodnie pod kątem działań niepożądanych sertraliny i w razie potrzeby zmniejsz jej dawkę. Przy zamianie rytonawiru na kobicystat zachowaj ostrożność w ciągu pierwszych dwóch tygodni, zwłaszcza gdy dawkę sertraliny zwiększano w czasie wzmacniania rytonawirem[1].

Skutek kliniczny

Możliwe zwiększenie stężenia sertraliny i nasilenie jej działań zależnych od dawki – nudności, biegunki, bezsenności, niepokoju, drżenia, a przy dużej ekspozycji objawów serotoninergicznych. Ryzyko wydłużenia odstępu QTc i arytmii komorowych rośnie przy jednoczesnym stosowaniu innych leków wydłużających QTc[2].

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A i słabo hamuje CYP2D6, przez co zwiększa stężenie leków metabolizowanych tymi drogami[1]. Sertralina jest metabolizowana przez kilka izoenzymów, w tym CYP3A4, a jej stężenie zmienia się pod wpływem leków hamujących lub indukujących ten szlak[2]. Hamowanie dwóch z kilku dróg metabolizmu sertraliny może zwiększyć jej ekspozycję, choć wielodrożny metabolizm prawdopodobnie ogranicza skalę tego wzrostu. Kobicystat nie indukuje CYP3A4 ani CYP2B6, więc nie należy oczekiwać spadku stężenia sertraliny, który opisywano przy wzmacnianiu rytonawirem[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], sertralina – substrat CYP3A4[4]
  • Sertralina – słaby inhibitor CYP2D6[3], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Sertralina: słaby inhibitor CYP2D6[3], substrat CYP2B6[4], substrat CYP2C19[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • działania niepożądane sertraliny (nudności, biegunka, bezsenność, niepokój, drżenie)
  • objawy zespołu serotoninowego
  • EKG u pacjentów z innymi czynnikami ryzyka wydłużenia QTc
  • odpowiedź kliniczna na leczenie przeciwdepresyjne

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat dołączony do ustalonej dawki sertralinykolejność włączenia · sertralinainne zaleceniePrzy dołączeniu kobicystatu do ustalonej dawki sertraliny obserwuj pacjenta w pierwszych tygodniach i rozważ zmniejszenie dawki sertraliny, jeśli nasilą się jej działania niepożądane.
Zamiana rytonawiru na kobicystatkolejność włączenia · kobicystatryzyko rośniePo zamianie rytonawiru na kobicystat zachowaj ostrożność przez pierwsze dwa tygodnie, zwłaszcza jeśli dawkę sertraliny zwiększano w czasie stosowania rytonawiru.
Inne leki wydłużające QTcpostać · pacjentryzyko rośnieJednoczesne stosowanie innych leków wydłużających QTc zwiększa ryzyko arytmii komorowych przy sertralinie, dlatego rozważ kontrolę EKG.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sertraline Medical Valley 50 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sertraline-medical-valley-100483212/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sertraline Medical Valley. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sertraline-medical-valley-100483212/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ TamoksyfenPołączenie należy omówić z onkologiem i lekarzem prowadzącym leczenie przeciwretrowirusowe i w miarę możliwości rozważyć schemat leczenia HIV bez kobicystatu.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko powiedz onkologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko powiedz onkologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki.

Kobicystat, który wzmacnia leki na HIV, może zmieniać sposób, w jaki organizm przetwarza tamoksyfen. Tamoksyfen działa w dużej mierze dzięki substancjom, które powstają z niego w wątrobie, a kobicystat może ograniczać ich powstawanie. W efekcie tamoksyfen może działać słabiej. Nie zostało to potwierdzone w badaniach u pacjentów, ale lekarze powinni o tym wiedzieć.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • ból, obrzęk lub zaczerwienienie łydki
  • nagła duszność lub ból w klatce piersiowej
  • nietypowe krwawienie z dróg rodnych
  • nowe zgrubienie w piersi lub pod pachą
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie należy omówić z onkologiem i lekarzem prowadzącym leczenie przeciwretrowirusowe i w miarę możliwości rozważyć schemat leczenia HIV bez kobicystatu. Jeśli skojarzenie jest konieczne, trzeba obserwować pacjentkę pod kątem objawów zakrzepicy i nasilenia działań niepożądanych tamoksyfenu oraz ściśle prowadzić kontrolę onkologiczną. Nie należy dokładać innych inhibitorów CYP2D6, zwłaszcza silnych, takich jak paroksetyna, fluoksetyna czy bupropion[1].

Skutek kliniczny

Głównym ryzykiem jest teoretyczne osłabienie skuteczności przeciwnowotworowej tamoksyfenu wskutek mniejszej ekspozycji na endoksyfen. Wyższe stężenie tamoksyfenu może teoretycznie nasilać jego działania niepożądane, w tym powikłania zakrzepowo-zatorowe.

Mechanizm

Kobicystat może zaburzyć przemianę tamoksyfenu do czynnych metabolitów, co może osłabić jego działanie. Tamoksyfen jest metabolizowany głównie na drodze demetylacji katalizowanej przez CYP3A4[1]. Jedną z najważniejszych czynnych postaci leku jest endoksyfen, którego stężenie zmniejsza się przy hamowaniu CYP2D6[1]. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i słabym inhibitorem CYP2D6[2]. Równoczesne podawanie kobicystatu i leków, których czynne metabolity powstają z udziałem CYP3A, może zmniejszać stężenia tych metabolitów w osoczu[2]. Jednocześnie zahamowanie CYP3A może zwiększyć stężenie samego tamoksyfenu. Wypadkowy kierunek zmian nie został potwierdzony badaniami klinicznymi.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], tamoksyfen – substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], tamoksyfen – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Tamoksyfen: substrat CYP2D6[4], wrażliwy substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • kontrola onkologiczna skuteczności leczenia
  • objawy zakrzepicy żył głębokich i zatorowości płucnej
  • nasilenie działań niepożądanych tamoksyfenu (uderzenia gorąca, krwawienia z dróg rodnych)
  • pozostałe leki pacjentki pod kątem inhibitorów CYP2D6

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawir

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tamoxifen Sandoz 20 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tamoxifen-sandoz-100065479/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tamoxifen Sandoz. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tamoxifen-sandoz-100065479/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ KannabidiolPołączenie można stosować, ale dawkę kannabidiolu zwiększaj ostrożnie i obserwuj pacjenta pod kątem działań niepożądanych.Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz kannabidiol (także w postaci olejku lub suplementu), nie zwiększaj samodzielnie jego dawki i zgłaszaj się na zlecone badania wątroby.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz kannabidiol (także w postaci olejku lub suplementu), nie zwiększaj samodzielnie jego dawki i zgłaszaj się na zlecone badania wątroby.

Kobicystat, który wzmacnia działanie leków na HIV, może spowalniać usuwanie kannabidiolu z organizmu. Kannabidiol może wtedy działać silniej i częściej wywoływać senność, biegunkę, brak apetytu lub obciążać wątrobę. Kannabidiol nie powinien osłabiać leczenia HIV.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna senność lub otępienie
  • nasilona biegunka
  • wyraźny brak apetytu
  • zażółcenie skóry lub białek oczu
  • ciemny mocz
  • ból pod prawym łukiem żebrowym
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować, ale dawkę kannabidiolu zwiększaj ostrożnie i obserwuj pacjenta pod kątem działań niepożądanych. Przy włączaniu kannabidiolu u pacjenta przyjmującego kobicystat stosuj wolniejsze zwiększanie dawki i kontroluj aktywność aminotransferaz oraz stężenie bilirubiny. Przy włączaniu kobicystatu u pacjenta na stabilnej dawce kannabidiolu obserwuj pacjenta w kolejnych tygodniach pod kątem senności i objawów uszkodzenia wątroby, a przy ich wystąpieniu rozważ zmniejszenie dawki kannabidiolu. Jeżeli działania niepożądane utrudniają leczenie, lekarz prowadzący terapię HIV może rozważyć schemat bez leku wzmacniającego.

Skutek kliniczny

Wyższe stężenie kannabidiolu może nasilać jego działania niepożądane zależne od dawki, takie jak senność, uspokojenie polekowe, biegunka, zmniejszone łaknienie i wzrost aktywności aminotransferaz[1]. Ryzyko uszkodzenia wątroby jest szczególnie istotne u pacjentów z HIV przyjmujących jednocześnie inne leki obciążające wątrobę, w tym walproinian[1]. Nie oczekuje się utraty skuteczności leczenia przeciwretrowirusowego.

Mechanizm

Kobicystat może zwiększać stężenie kannabidiolu, bo hamuje jedną z dwóch głównych dróg jego metabolizmu. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A[2]. Kannabidiol jest metabolizowany z udziałem CYP3A4 i CYP2C19, co pokazuje działanie ryfampicyny – silny induktor obu enzymów zmniejszał stężenie kannabidiolu o około 30% i jego aktywnego metabolitu 7-OH-CBD o około 60%[1]. Nie oczekuje się, że kobicystat hamuje CYP2C19[2], więc ta droga eliminacji kannabidiolu pozostaje czynna, co powinno ograniczać wielkość wzrostu stężenia. Kannabidiol nie zmieniał narażenia na midazolam, czyli nie hamuje ogólnoustrojowo CYP3A4[1], dlatego nie należy oczekiwać, że zmieni stężenie kobicystatu.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], kannabidiol – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Kannabidiol: słaby inhibitor CYP1A2[4], inhibitor CYP2B6[4], inhibitor CYP2C19[4], inhibitor CYP2C8[4], inhibitor P-gp[4], induktor CYP2B6[4], substrat CYP2C19[4], substrat CYP3A4[4], substrat UGT2B7[4]

Monitorować

  • aktywność ALT i AST
  • stężenie bilirubiny
  • senność i uspokojenie polekowe
  • biegunka i zmniejszone łaknienie
  • kontrola napadów przy zmianie dawki kannabidiolu

Kiedy ocena się zmienia

Kannabidiol włączany u pacjenta przyjmującego kobicystatkolejność włączenia · kannabidiolinne zalecenieZwiększaj dawkę kannabidiolu wolniej niż zwykle i oceniaj tolerancję przed każdym kolejnym krokiem, kontrolując aktywność aminotransferaz.
Kobicystat włączany u pacjenta na stabilnej dawce kannabidiolukolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo włączeniu kobicystatu obserwuj pacjenta pod kątem senności, objawów żołądkowo-jelitowych i wzrostu aminotransferaz, a przy ich wystąpieniu rozważ zmniejszenie dawki kannabidiolu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Epidyolex 100 mg/ml, roztwór doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/epidyolex-100417524/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Epidyolex. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/epidyolex-100417524/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ ChlorfenaminaU pacjenta przyjmującego kobicystat lepiej unikać leków złożonych z chlorfenaminą i wybrać lek przeciwhistaminowy niezależny od CYP3A albo sam paracetamol, jeśli objawy na to pozwalają.Zanim kupisz lek na przeziębienie lub alergię, powiedz farmaceucie, że przyjmujesz kobicystat, i poproś o lek bez chlorfenaminy.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Zanim kupisz lek na przeziębienie lub alergię, powiedz farmaceucie, że przyjmujesz kobicystat, i poproś o lek bez chlorfenaminy.

Kobicystat, który jest częścią leczenia HIV, spowalnia usuwanie chlorfenaminy z organizmu. Chlorfenamina to składnik niektórych leków na przeziębienie i alergię. Przy łączeniu tych leków chlorfenamina może działać silniej i dłużej niż zwykle, powodując mocną senność, zawroty głowy, suchość w ustach i trudności z oddawaniem moczu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • bardzo silna senność lub trudność z wybudzeniem
  • zawroty głowy i chwiejny chód
  • splątanie
  • trudności z oddawaniem moczu
  • silna suchość w ustach lub zaparcia
  • niewyraźne widzenie
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

U pacjenta przyjmującego kobicystat lepiej unikać leków złożonych z chlorfenaminą i wybrać lek przeciwhistaminowy niezależny od CYP3A albo sam paracetamol, jeśli objawy na to pozwalają. Jeśli chlorfenamina zostanie zastosowana, należy użyć najmniejszej skutecznej dawki przez możliwie krótki czas i obserwować pacjenta pod kątem nadmiernej sedacji i działań przeciwcholinergicznych. Pacjent nie powinien prowadzić pojazdów ani pić alkoholu, dopóki nie wiadomo, jak reaguje na połączenie.

Skutek kliniczny

Możliwe nasilenie i wydłużenie działań niepożądanych chlorfenaminy – senności, zawrotów głowy, zaburzeń koordynacji i koncentracji oraz objawów przeciwcholinergicznych, takich jak suchość w ustach, zaparcia, zatrzymanie moczu i niewyraźne widzenie. U osób starszych rośnie ryzyko splątania i upadków.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i słabym inhibitorem CYP2D6, przez co zwiększa stężenia w osoczu leków metabolizowanych przez te enzymy[1]. Chlorfenamina jest metabolizowana w wątrobie głównie z udziałem CYP3A4 i CYP2D6, dlatego jej stężenie i okres półtrwania mogą się zwiększyć. Leki przeciwretrowirusowe wzmacniane kobicystatem, takie jak darunawir i atazanawir, również hamują CYP3A, co może nasilać ten efekt.

Metabolizm i transportery

  • Kobicystat: inhibitor BCRP[2], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[2], inhibitor OATP1B1[2], inhibitor OATP1B3[2], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • nasilenie senności i zawrotów głowy
  • objawy przeciwcholinergiczne – suchość w ustach, zatrzymanie moczu, zaparcia, niewyraźne widzenie
  • splątanie i ryzyko upadków u osób starszych

Bezpieczniejsze alternatywy

cetyryzynalewocetyryzyna

Kiedy ocena się zmienia

Stosowanie przez kilka dni z rzęduczas leczenia · chlorfenaminaryzyko rośniePrzy wielokrotnym dawkowaniu chlorfenamina może się kumulować, ponieważ kobicystat spowalnia jej eliminację, co nasila sedację i działania przeciwcholinergiczne.
Podeszły wiekwiek · pacjentryzyko rośnieU osób starszych zwiększone stężenie chlorfenaminy łatwiej wywołuje splątanie, zatrzymanie moczu i upadki.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ KodeinaKodeinę u pacjenta przyjmującego kobicystat stosuj w najmniejszej skutecznej dawce i możliwie krótko, z obserwacją objawów nadmiernego działania opioidowego, szczególnie w pierwszych dniach po włączeniu jednego z leków.Przyjmuj kodeinę tylko w najmniejszej potrzebnej dawce przez krótki czas, nie pij alkoholu i przed zażyciem zapytaj farmaceutę lub lekarza prowadzącego leczenie HIV.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Przyjmuj kodeinę tylko w najmniejszej potrzebnej dawce przez krótki czas, nie pij alkoholu i przed zażyciem zapytaj farmaceutę lub lekarza prowadzącego leczenie HIV.

Lek wzmacniający leczenie HIV może zmieniać sposób, w jaki organizm przerabia kodeinę. Przez to kodeina może działać silniej niż zwykle i powodować mocną senność, zaparcia albo spłycenie oddechu. Ryzyko rośnie, gdy dołożysz alkohol albo leki uspokajające lub nasenne.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna senność lub trudność z obudzeniem się
  • wolny, płytki lub nieregularny oddech
  • splątanie albo zawroty głowy
  • bardzo zwężone źrenice
  • uporczywe zaparcia lub nudności
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Kodeinę u pacjenta przyjmującego kobicystat stosuj w najmniejszej skutecznej dawce i możliwie krótko, z obserwacją objawów nadmiernego działania opioidowego, szczególnie w pierwszych dniach po włączeniu jednego z leków. Unikaj dokładania innych leków działających depresyjnie na OUN, zwłaszcza benzodiazepin, gabapentynoidów i alkoholu. Gdy potrzebne jest dłuższe leczenie przeciwbólowe opioidem, rozważ lek niezależny od CYP3A i CYP2D6.

Skutek kliniczny

Możliwe nasilenie działania opioidowego kodeiny – senność, zaparcia, nudności, zwężenie źrenic, a w skrajnych przypadkach zahamowanie oddychania. Ryzyko jest największe u osób szybko metabolizujących przez CYP2D6, u osób starszych, przy wyższych dawkach i przy jednoczesnym stosowaniu innych leków hamujących ośrodkowy układ nerwowy. Teoretycznie możliwe jest też osłabienie działania przeciwbólowego, jeśli przeważy hamowanie CYP2D6.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A, czyli szlak, którym kodeina jest przekształcana w nieaktywną norkodeinę. Przy zablokowanym CYP3A większa część kodeiny trafia na szlak CYP2D6 i jest przekształcana w morfinę, co może zwiększać działanie opioidowe. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i słabym inhibitorem CYP2D6[1]. Słabe hamowanie CYP2D6 może częściowo ograniczać tworzenie morfiny, dlatego ostateczny kierunek i wielkość zmiany u konkretnego pacjenta są trudne do przewidzenia. Kobicystat stosuje się zwykle razem z atazanawirem lub darunawirem, które same są metabolizowane przez CYP3A[1].

Metabolizm i transportery

  • Kobicystat: inhibitor BCRP[2], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[2], inhibitor OATP1B1[2], inhibitor OATP1B3[2], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • nasilenie senności i sedacji
  • częstość i głębokość oddechu
  • zaparcia
  • skuteczność przeciwbólowa

Bezpieczniejsze alternatywy

morfinahydromorfontapentadol

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat dołączony do stosowanej kodeinykolejność włączenia · kobicystatryzyko rośnieWłączenie kobicystatu u pacjenta na ustalonej dawce kodeiny może po kilku dniach nasilić działanie opioidowe. Obserwuj pacjenta i rozważ zmniejszenie dawki kodeiny.
Leczenie dłuższe niż kilka dniczas leczenia · kodeinaryzyko rośniePrzy dłuższym stosowaniu kodeiny rośnie ryzyko kumulacji morfiny i działań niepożądanych. Rozważ opioid niezależny od CYP3A i CYP2D6.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ WemurafenibNależy unikać łączenia wemurafenibu z kobicystatem i w porozumieniu z lekarzem prowadzącym leczenie HIV rozważyć schemat przeciwretrowirusowy bez środka wzmacniającego.Nie odstawiaj żadnego z leków samodzielnie i upewnij się, że obaj twoi lekarze wiedzą, że przyjmujesz te dwa leki razem.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj żadnego z leków samodzielnie i upewnij się, że obaj twoi lekarze wiedzą, że przyjmujesz te dwa leki razem.

Lek wzmacniający leczenie HIV może zwiększyć ilość leku na czerniaka w organizmie. Przez to łatwiej o jego działania niepożądane, takie jak zaburzenia rytmu serca, uszkodzenie wątroby, silne poparzenia słoneczne i zmiany skórne. Lekarze mogą zmienić leczenie HIV albo częściej kontrolować twoje serce i wyniki krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy lub omdlenie
  • zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
  • silne zaczerwienienie lub pęcherze skóry po słońcu
  • nowe zmiany na skórze
  • nasilone bóle stawów lub duże zmęczenie
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia wemurafenibu z kobicystatem i w porozumieniu z lekarzem prowadzącym leczenie HIV rozważyć schemat przeciwretrowirusowy bez środka wzmacniającego. Jeśli połączenie jest konieczne, trzeba ściśle monitorować EKG z oceną QTc, elektrolity i enzymy wątrobowe oraz obserwować tolerancję wemurafenibu, a w razie toksyczności zmniejszyć jego dawkę zgodnie z zasadami modyfikacji dawki tego leku.

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia wemurafenibu może nasilać jego działania niepożądane zależne od dawki – wydłużenie odstępu QT z ryzykiem groźnych arytmii, uszkodzenie wątroby, nasiloną nadwrażliwość na światło i zmiany skórne, bóle stawów oraz zmęczenie.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje P-gp oraz BCRP, przez co zwiększa stężenie w osoczu leków metabolizowanych przez CYP3A i będących substratami tych nośników.[1] Wemurafenib jest metabolizowany przez CYP3A4 i jest substratem P-gp, dlatego jego ekspozycja może wyraźnie wzrosnąć. Atazanawir i darunawir, z którymi kobicystat jest stosowany, również hamują CYP3A i nasilają ten efekt.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor BCRP[2], wemurafenib – substrat BCRP[3]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[4], wemurafenib – substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[4], wemurafenib – substrat P-gp[3]
  • Wemurafenib – słaby inhibitor CYP2D6[4], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2]
  • Wemurafenib – słaby induktor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[2]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[2], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[2], inhibitor OATP1B1[2], inhibitor OATP1B3[2], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], substrat CYP3A4[2]
  • Wemurafenib: inhibitor BCRP[3], umiarkowany inhibitor CYP1A2[4], umiarkowany inhibitor CYP2C8[3], słaby inhibitor CYP2D6[4], słaby inhibitor P-gp[3], słaby induktor CYP2B6[3], słaby induktor CYP3A4[4], substrat BCRP[3], substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia
  • stężenie potasu i magnezu
  • AlAT, AspAT i bilirubina
  • zmiany skórne i reakcje na światło
  • bóle stawów i zmęczenie

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawirbiktegrawir

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zelboraf. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zelboraf-100268030/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ AmbrisentanPołączenie można stosować pod warunkiem monitorowania tolerancji ambrisentanu.Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, i powiedz lekarzowi prowadzącemu nadciśnienie płucne, że stosujesz kobicystat, a jeśli zauważysz niepokojące objawy, zgłoś je lekarzowi lub farmaceucie.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, i powiedz lekarzowi prowadzącemu nadciśnienie płucne, że stosujesz kobicystat, a jeśli zauważysz niepokojące objawy, zgłoś je lekarzowi lub farmaceucie.

Kobicystat może zwiększać ilość ambrisentanu w organizmie. Przez to działania niepożądane ambrisentanu, takie jak obrzęki nóg, ból głowy czy zatkany nos, mogą być silniejsze. Leki można zwykle przyjmować razem, ale lekarz może zmniejszyć dawkę ambrisentanu i częściej kontrolować twoje wyniki.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nasilone obrzęki nóg lub szybki przyrost masy ciała
  • silny ból głowy
  • zawroty głowy lub omdlenie
  • nasilona duszność lub zmęczenie
  • zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – transport, PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować pod warunkiem monitorowania tolerancji ambrisentanu. U pacjenta przyjmującego 10 mg ambrisentanu na dobę rozważ zmniejszenie dawki do 5 mg na czas skojarzenia z kobicystatem, tak jak w przypadku innego leku hamującego nośniki, cyklosporyny A[1]. Przy włączaniu ambrisentanu u pacjenta już leczonego kobicystatem zacznij od 5 mg i zwiększaj dawkę dopiero po ocenie tolerancji.

Skutek kliniczny

Można się spodziewać umiarkowanego zwiększenia stężenia ambrisentanu i nasilenia jego działań niepożądanych zależnych od dawki, takich jak obrzęki obwodowe, ból głowy, przekrwienie błony śluzowej nosa, niedociśnienie i spadek hemoglobiny. Nie oczekuje się zmniejszenia skuteczności kobicystatu ani wzmacnianego leku przeciwretrowirusowego.

Mechanizm

Kobicystat może zwiększać ekspozycję na ambrisentan, głównie przez hamowanie nośników błonowych. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje P-gp, BCRP, OATP1B1 oraz OATP1B3[2]. Ambrisentan jest substratem P-gp, a cyklosporyna A, która hamuje nośniki i enzymy metabolizujące, dwukrotnie zwiększała jego ekspozycję[1]. Samo silne hamowanie CYP3A4 ma mniejsze znaczenie, bo ketokonazol nie zwiększał ekspozycji na ambrisentan w sposób klinicznie istotny[1]. W drugą stronę interakcja jest mało prawdopodobna, bo ambrisentan nie hamuje ani nie indukuje enzymów metabolizujących leki i nie indukuje CYP3A4[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], ambrisentan – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], ambrisentan – substrat P-gp[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Ambrisentan: drugorzędny szlak substrat CYP2C19[4], substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4], substrat UGT2B7[4]

Monitorować

  • obrzęki obwodowe i masa ciała
  • ciśnienie tętnicze
  • hemoglobina
  • aminotransferazy (AspAT, AlAT)
  • objawy niewydolności prawokomorowej

Kiedy ocena się zmienia

dawka ≥ 10 mg/dobęambrisentanryzyko rośniePrzy dawce ambrisentanu 10 mg na dobę ryzyko działań niepożądanych zależnych od ekspozycji jest największe. Rozważ zmniejszenie dawki do 5 mg na czas skojarzenia z kobicystatem.
Ambrisentan włączany u pacjenta leczonego kobicystatemkolejność włączenia · ambrisentaninne zalecenieRozpocznij leczenie ambrisentanem od 5 mg na dobę i zwiększaj dawkę dopiero po ocenie tolerancji.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Volibris 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/volibris-100192433/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Volibris. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/volibris-100192433/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ FostemsawirPołączenie można stosować bez zmiany dawki fostemsawiru.Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, i zanim zaczniesz brać jakikolwiek nowy lek, zapytaj farmaceutę, czy można go z nimi łączyć.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, i zanim zaczniesz brać jakikolwiek nowy lek, zapytaj farmaceutę, czy można go z nimi łączyć.

Kobicystat zwiększa ilość drugiego leku na HIV w twoim organizmie. Zwykle nie trzeba zmieniać dawek i oba leki często przyjmuje się razem. U niektórych osób może to jednak wpływać na rytm serca, szczególnie gdy biorą też inne leki działające na serce.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Połączenie można stosować bez zmiany dawki fostemsawiru. U pacjentów z czynnikami ryzyka wydłużenia QT wykonaj EKG i skontroluj elektrolity, a także unikaj dokładania kolejnych leków wydłużających QT.

Skutek kliniczny

Wzrasta ekspozycja na temsawir. Przy dużych stężeniach temsawir wydłuża odstęp QT, więc rośnie teoretyczne ryzyko zaburzeń rytmu serca, zwłaszcza u osób z innymi czynnikami ryzyka.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A oraz glikoproteinę P i BCRP. Temsawir, czynny metabolit fostemsawiru, jest substratem CYP3A, glikoproteiny P i BCRP, dlatego kobicystat zwiększa jego stężenie we krwi.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor BCRP[1], fostemsawir – substrat BCRP[2]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], fostemsawir – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[2]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], fostemsawir – substrat P-gp[2]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[1], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[1], inhibitor OATP1B1[1], inhibitor OATP1B3[1], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[1], substrat CYP3A4[1]
  • Fostemsawir: inhibitor BCRP[2], inhibitor OATP1B1[2], inhibitor OATP1B3[2], substrat BCRP[2], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[2], substrat P-gp[2]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc u pacjentów z czynnikami ryzyka
  • stężenie potasu i magnezu
  • objawy zaburzeń rytmu serca

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Rukobia. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/rukobia-100443935/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ ErdafitynibNajlepiej rozważyć schemat przeciwwirusowy bez kobicystatu.Powiedz onkologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki, i nie odstawiaj żadnego z nich samodzielnie.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz onkologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki, i nie odstawiaj żadnego z nich samodzielnie.

Jeden z twoich leków na HIV może zwiększać ilość leku przeciwnowotworowego w organizmie. Przez to łatwiej o jego działania niepożądane, na przykład kłopoty ze wzrokiem, ranki w ustach, biegunkę lub zmiany na skórze i paznokciach. Lekarz może zmienić leczenie albo częściej kontrolować badania krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • niewyraźne lub zniekształcone widzenie, suche lub bolące oczy
  • bolesne ranki w ustach
  • biegunka
  • suchość, pękanie skóry, bolesne lub odchodzące paznokcie
  • skurcze mięśni lub mrowienie
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Najlepiej rozważyć schemat przeciwwirusowy bez kobicystatu. Takie rozwiązanie wymaga uzgodnienia z lekarzem prowadzącym leczenie zakażenia HIV. Gdy połączenia nie da się uniknąć, często kontroluj fosforany oraz objawy oczne, skórne i ze strony jamy ustnej. W razie działań niepożądanych przerwij leczenie erdafitynibem albo zmniejsz jego dawkę według zasad modyfikacji dawki. Nie zwiększaj dawki erdafitynibu, dopóki pacjent przyjmuje kobicystat i nie ocenisz tolerancji leczenia. Po odstawieniu kobicystatu stężenie erdafitynibu spada, dlatego dawkę trzeba ponownie ocenić.

Skutek kliniczny

Większa ekspozycja na erdafitynib nasila jego działania zależne od dawki. Dotyczy to zwłaszcza hiperfosfatemii, zaburzeń oka (centralnej retinopatii surowiczej, zespołu suchego oka), zapalenia błony śluzowej jamy ustnej, biegunki, zmian skórnych i zmian paznokci. Ponieważ dawkę erdafitynibu ustala się według stężenia fosforanów, kobicystat włączony w trakcie leczenia może przesunąć ten wynik i wymusić przerwanie leczenia albo redukcję dawki.

Mechanizm

Połączenia lepiej unikać, ponieważ kobicystat może zwiększać stężenie erdafitynibu we krwi. Erdafitynib jest metabolizowany głównie przez CYP2C9 i CYP3A4 oraz jest substratem glikoproteiny P. Kobicystat to silny inhibitor CYP3A i inhibitor glikoproteiny P, dlatego hamuje jedną z głównych dróg eliminacji erdafitynibu. Część eliminacji przez CYP2C9 pozostaje zachowana, więc wzrost ekspozycji jest umiarkowany, a nie wielokrotny.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[1], erdafitynib – substrat CYP3A4[2]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[1], erdafitynib – substrat P-gp[2]
  • Erdafitynib – induktor CYP3A4[2], kobicystat – substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[1], silny inhibitor CYP3A4[1], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[1], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Erdafitynib: inhibitor P-gp[2], induktor CYP3A4[2], substrat CYP2C9[2], substrat CYP3A4[2], substrat P-gp[2]

Monitorować

  • stężenie fosforanów w surowicy
  • objawy oczne i badanie okulistyczne
  • stan błony śluzowej jamy ustnej
  • skóra i paznokcie
  • biegunka i nawodnienie
  • czynność nerek

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawir

Kiedy ocena się zmienia

Odstawienie kobicystatu w trakcie leczenia erdafitynibemkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu ekspozycja na erdafitynib spada w ciągu kilku dni. Dawkę ustaloną przy hamowaniu CYP3A trzeba ponownie ocenić na podstawie fosforanów i tolerancji leczenia, bo może okazać się zbyt mała.

Źródła

  1. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Balversa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/balversa-100504658/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ RipretynibNależy unikać łączenia ripretynibu z kobicystatem i rozważyć schemat przeciwretrowirusowy bez leku wzmacniającego.Nie zmieniaj leków samodzielnie i powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie nowotworu oraz lekarzowi od HIV, że przyjmujesz oba te leki.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj leków samodzielnie i powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie nowotworu oraz lekarzowi od HIV, że przyjmujesz oba te leki.

Lek wzmacniający działanie leków na HIV może spowolnić usuwanie z organizmu leku przeciwnowotworowego. Wtedy ilość leku przeciwnowotworowego we krwi rośnie i łatwiej o jego działania niepożądane. Lekarz może zmienić leki na HIV na takie, które tego nie robią, albo częściej cię kontrolować.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zaczerwienienie, ból lub pęcherze na dłoniach i stopach
  • silne zmęczenie lub bóle mięśni
  • nasilone nudności, wymioty lub biegunka
  • bóle głowy lub wysokie ciśnienie
  • duszność, obrzęki nóg lub kołatanie serca
  • nowe zmiany na skórze
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia ripretynibu z kobicystatem i rozważyć schemat przeciwretrowirusowy bez leku wzmacniającego. Jeśli połączenie jest konieczne, trzeba ściśle monitorować działania niepożądane ripretynibu i w razie ich nasilenia zmodyfikować leczenie we współpracy z onkologiem i lekarzem prowadzącym leczenie zakażenia HIV.

Skutek kliniczny

Spodziewany jest wzrost ekspozycji na ripretynib i większe ryzyko jego działań niepożądanych, takich jak zespół erytrodyzestezji dłoniowo-podeszwowej, łysienie, bóle mięśni, zmęczenie, nudności, nadciśnienie tętnicze i zaburzenia czynności serca.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A4, a ripretynib i jego czynny metabolit są w dużej mierze metabolizowane przez CYP3A4. Hamowanie tego szlaku zmniejsza klirens ripretynibu i zwiększa jego stężenie w osoczu. Kobicystat hamuje także glikoproteinę P, co może dodatkowo zwiększać wchłanianie ripretynibu.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor BCRP[1], ripretynib – substrat BCRP[2]
  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], ripretynib – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], ripretynib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[2]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], ripretynib – substrat P-gp[2]
  • Ripretynib – inhibitor CYP3A4[2], kobicystat – substrat CYP3A4[1]
  • Ripretynib – induktor CYP3A4[2], kobicystat – substrat CYP3A4[1]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[1], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[1], inhibitor OATP1B1[1], inhibitor OATP1B3[1], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[1], substrat CYP3A4[1]
  • Ripretynib: inhibitor BCRP[2], inhibitor CYP1A2[2], słaby inhibitor CYP2C8[2], inhibitor CYP3A4[2], inhibitor P-gp[2], inhibitor UGT1A1[2], induktor CYP2B6[2], induktor CYP3A4[2], substrat BCRP[2], drugorzędny szlak substrat CYP2C8[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[2], substrat P-gp[2]

Monitorować

  • skóra dłoni i stóp (zaczerwienienie, ból, pęcherze)
  • ciśnienie tętnicze
  • czynność serca (frakcja wyrzutowa lewej komory)
  • bóle mięśni i zmęczenie
  • nudności, wymioty, biegunka
  • nowe zmiany skórne

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawir

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego QINLOCK. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/qinlock-100462443/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ LurbinektedynaNależy unikać podawania lurbinektedyny pacjentom przyjmującym kobicystat.Powiedz onkologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV o obu lekach i nie odstawiaj żadnego z nich samodzielnie.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz onkologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV o obu lekach i nie odstawiaj żadnego z nich samodzielnie.

Lek wzmacniający działanie leków na HIV może sprawić, że lek przeciwnowotworowy podawany we wlewie będzie dłużej utrzymywał się w organizmie. Może to nasilić jego działania niepożądane, zwłaszcza spadek liczby białych krwinek i płytek krwi oraz obciążenie wątroby. Zwiększa to ryzyko poważnych zakażeń i krwawień.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze
  • ból gardła, kaszel lub inne objawy zakażenia
  • łatwe powstawanie siniaków, krwawienie z nosa lub dziąseł
  • nietypowe krwawienie lub krew w moczu albo stolcu
  • zażółcenie skóry lub białek oczu, ciemny mocz
  • silne zmęczenie lub osłabienie
  • ból lub osłabienie mięśni
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Należy unikać podawania lurbinektedyny pacjentom przyjmującym kobicystat. Jeśli to możliwe, przed rozpoczęciem chemioterapii warto we współpracy z lekarzem prowadzącym leczenie HIV rozważyć zmianę schematu przeciwretrowirusowego na niewymagający wzmacniacza farmakokinetycznego. Gdy połączenia nie da się uniknąć, decyzję o ewentualnym zmniejszeniu dawki lurbinektedyny podejmuje onkolog, a pacjent wymaga ścisłej kontroli morfologii krwi i parametrów wątrobowych przed każdym cyklem i między cyklami.

Skutek kliniczny

Zwiększona ekspozycja na lurbinektedynę może nasilać jej toksyczność zależną od dawki – przede wszystkim mielosupresję (neutropenia, w tym gorączka neutropeniczna, małopłytkowość, niedokrwistość) oraz hepatotoksyczność. Powikłania infekcyjne i krwotoczne mogą być ciężkie.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, a lurbinektedyna jest metabolizowana głównie przez CYP3A4. Zahamowanie tego szlaku zmniejsza klirens lurbinektedyny i zwiększa jej ekspozycję ogólnoustrojową.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[1], lurbinektedyna – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[2]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[1], lurbinektedyna – substrat P-gp[2]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[1], silny inhibitor CYP3A4[1], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[1], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Lurbinektedyna: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[2], substrat P-gp[2]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem (bezwzględna liczba neutrofili, płytki krwi, hemoglobina) przed każdym cyklem i między cyklami
  • aktywność aminotransferaz i stężenie bilirubiny
  • objawy zakażenia i gorączka
  • objawy krwawienia
  • kinaza kreatynowa przy bólach lub osłabieniu mięśni

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawir

Źródła

  1. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zepzelca. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zepzelca-100538881/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ WokselotorUnikaj łączenia wokselotoru z kobicystatem.Nie zmieniaj dawek samodzielnie i powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba leki, zanim zaczniesz je łączyć.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj dawek samodzielnie i powiedz lekarzowi, że przyjmujesz oba leki, zanim zaczniesz je łączyć.

Lek wzmacniający leczenie HIV spowalnia usuwanie wokselotoru z organizmu. Wokselotor może się wtedy gromadzić we krwi i częściej wywoływać działania niepożądane, takie jak biegunka, bóle brzucha czy wysypka. Lekarz zwykle zmienia dawkę albo dobiera inny lek na HIV.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • biegunka
  • ból brzucha lub nudności
  • wysypka
  • silny ból głowy
  • nasilenie przełomów bólowych
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Unikaj łączenia wokselotoru z kobicystatem. Jeśli połączenie jest konieczne, zmniejsz dawkę wokselotoru według zaleceń dla silnych inhibitorów CYP3A4 i monitoruj tolerancję leczenia. Rozważ schemat przeciwretrowirusowy bez wzmacniacza farmakokinetycznego.

Skutek kliniczny

Należy oczekiwać zwiększonej ekspozycji na wokselotor i nasilenia jego działań niepożądanych zależnych od dawki, takich jak biegunka, bóle brzucha, nudności, ból głowy i wysypka. Wzrost wiązania wokselotoru z hemoglobiną nie przekłada się na dodatkową korzyść kliniczną.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, a z leków o klirensie wysoce zależnym od CYP3A nie łączy się go, gdy ich zwiększone stężenie grozi ciężkimi działaniami niepożądanymi.[1] Wokselotor jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, więc jego stężenie w osoczu wzrasta przy hamowaniu tego enzymu.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[2], wokselotor – substrat CYP3A4[3]
  • Wokselotor – słaby inhibitor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[2], silny inhibitor CYP3A4[2], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Wokselotor: inhibitor CYP2B6[3], inhibitor CYP2C19[3], inhibitor CYP2C8[3], inhibitor CYP2C9[3], słaby inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[3], inhibitor OAT3[3], inhibitor OATP1B1[3], induktor CYP2B6[3], drugorzędny szlak substrat CYP2B6[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C9[3], substrat CYP3A4[3], substrat UGT1A1[3]

Monitorować

  • stężenie hemoglobiny i parametry hemolizy
  • objawy żołądkowo-jelitowe (biegunka, ból brzucha, nudności)
  • wysypka i ból głowy
  • częstość przełomów bólowych

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawirhydroksykarbamid

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat dołączany do ustalonego leczenia wokselotoremkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePrzy dołączaniu kobicystatu do stałej dawki wokselotoru zmniejsz dawkę wokselotoru od początku skojarzenia, a po odstawieniu kobicystatu wróć do dawki wyjściowej.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Oxbryta. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/oxbryta-100465932/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ TukatynibPołączenie stosuj tylko pod ścisłą kontrolą, ponieważ nie ma ustalonej modyfikacji dawki dla tego skojarzenia.Przyjmuj oba leki tak jak dotąd, nie zmieniaj dawek samodzielnie i regularnie wykonuj badania krwi zlecone przez lekarza.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Przyjmuj oba leki tak jak dotąd, nie zmieniaj dawek samodzielnie i regularnie wykonuj badania krwi zlecone przez lekarza.

Jeden z tych leków może zwiększać ilość drugiego leku w organizmie. Może to nasilić działania niepożądane leku przeciwnowotworowego, zwłaszcza biegunkę i obciążenie wątroby. Oba leki mogą też podnosić wynik kreatyniny we krwi, co nie zawsze oznacza chorobę nerek. Połączenie można stosować, ale lekarz powinien częściej kontrolować twoje wyniki.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zażółcenie skóry lub białek oczu
  • ciemny mocz lub jasny stolec
  • ból pod prawym łukiem żebrowym
  • nasilona lub uporczywa biegunka
  • silne zmęczenie, nudności lub utrata apetytu
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport, PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie stosuj tylko pod ścisłą kontrolą, ponieważ nie ma ustalonej modyfikacji dawki dla tego skojarzenia. Przed włączeniem i w trakcie leczenia kontroluj ALT, AST i bilirubinę, a wzrost kreatyniny interpretuj ostrożnie i w razie wątpliwości oceń czynność nerek markerem niezależnym od wydzielania kanalikowego, np. cystatyną C. W razie nasilonej toksyczności tukatynibu postępuj zgodnie z jego schematem redukcji dawki. Rozważ wspólnie z lekarzem prowadzącym leczenie HIV, czy możliwy jest schemat przeciwretrowirusowy bez leku wzmacniającego.

Skutek kliniczny

Możliwe nasilenie działań niepożądanych tukatynibu, przede wszystkim hepatotoksyczności (wzrost aminotransferaz i bilirubiny) oraz biegunki. Możliwy wzrost stężenia kreatyniny w surowicy, który może zostać błędnie zinterpretowany jako uszkodzenie nerek.

Mechanizm

Połączenie można stosować, ale wymaga ono ścisłego monitorowania czynności wątroby i tolerancji tukatynibu. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A oraz hamuje nośniki P-gp, BCRP, MATE1, OATP1B1 i OATP1B3[1]. Kobicystat nie hamuje CYP2C8[1]. Tukatynib jest metabolizowany głównie przez CYP2C8, a w mniejszym stopniu przez CYP3A, dlatego kobicystat może umiarkowanie zwiększać jego ekspozycję poprzez zahamowanie drogi zależnej od CYP3A i transportu z udziałem P-gp. Dodatkowo oba leki hamują kanalikowe wydzielanie kreatyniny, co może sumarycznie podnosić stężenie kreatyniny w surowicy bez rzeczywistego pogorszenia filtracji kłębuszkowej.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor BCRP[2], tukatynib – substrat BCRP[3]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[4], tukatynib – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[4], tukatynib – substrat P-gp[3]
  • Tukatynib – silny inhibitor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[2]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[2], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[2], inhibitor OATP1B1[2], inhibitor OATP1B3[2], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], substrat CYP3A4[2]
  • Tukatynib: słaby inhibitor CYP2C8[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[3], inhibitor MATE2-K[3], inhibitor OCT2[3], inhibitor P-gp[4], substrat BCRP[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2C8[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]

Monitorować

  • ALT, AST i bilirubina przed włączeniem i regularnie w trakcie leczenia
  • kreatynina w surowicy z uwzględnieniem fałszywego wzrostu, w razie wątpliwości cystatyna C
  • częstość i nasilenie biegunki
  • objawy uszkodzenia wątroby

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego TUKYSA. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tukysa-100448401/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ AbemacyklibUnikaj łączenia abemacyklibu z kobicystatem.Upewnij się, że onkolog i lekarz leczący HIV wiedzą o obu lekach, i nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z nich.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Upewnij się, że onkolog i lekarz leczący HIV wiedzą o obu lekach, i nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z nich.

Lek na HIV wzmacniający działanie innych leków może znacznie podnieść ilość leku przeciwnowotworowego w twoim organizmie. Może to nasilić jego działania niepożądane, zwłaszcza biegunkę, spadek odporności i uszkodzenie wątroby. Lekarze zwykle zmieniają wtedy leczenie HIV albo zmniejszają dawkę leku przeciwnowotworowego.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • biegunka, zwłaszcza częsta lub wodnista
  • gorączka, dreszcze, ból gardła lub inne objawy zakażenia
  • zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
  • ból, obrzęk lub zaczerwienienie łydki
  • nagła duszność lub ból w klatce piersiowej
  • nasilony kaszel lub duszność bez przyczyny
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Unikaj łączenia abemacyklibu z kobicystatem. Preferowana jest zmiana schematu przeciwretrowirusowego na niewymagający wzmocnienia farmakokinetycznego, uzgodniona z lekarzem prowadzącym leczenie zakażenia HIV. Jeśli skojarzenia nie da się uniknąć, onkolog powinien zmniejszyć dawkę abemacyklibu zgodnie z zasadami dla silnych inhibitorów CYP3A i ściśle monitorować toksyczność. Po odstawieniu kobicystatu dawkę abemacyklibu wraca się do wyjściowej dopiero po wygaśnięciu działania inhibitora. Wzrost kreatyniny należy interpretować ostrożnie, najlepiej z oceną filtracji niezależną od kreatyniny.

Skutek kliniczny

Wzrost ekspozycji na abemacyklib nasila jego zależne od dawki działania niepożądane – neutropenię, biegunkę, uszkodzenie wątroby, a także zwiększa ryzyko powikłań zakrzepowo-zatorowych. Ciężka biegunka może prowadzić do odwodnienia i ostrego uszkodzenia nerek, a neutropenia do ciężkich zakażeń.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i zwiększa stężenie w osoczu leków metabolizowanych przez ten enzym.[1] Abemacyklib jest eliminowany głównie przez CYP3A4, który wytwarza też jego czynne metabolity o podobnej aktywności, dlatego zahamowanie CYP3A podnosi łączną ekspozycję na lek i jego czynne metabolity. Kobicystat hamuje także P-gp i BCRP, co może dodatkowo zwiększać wchłanianie abemacyklibu.[1] Oba leki hamują nośniki kanalikowe kreatyniny (kobicystat hamuje MATE1), więc stężenie kreatyniny w surowicy może wzrosnąć bez rzeczywistego pogorszenia filtracji kłębuszkowej.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[2], abemacyklib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[2], silny inhibitor CYP3A4[2], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Abemacyklib: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor MATE1[3], słaby inhibitor MATE2-K[3], słaby inhibitor OCT2[3], słaby inhibitor P-gp[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem, zwłaszcza liczba neutrofili
  • ALT, AST i bilirubina
  • częstość i nasilenie biegunki oraz stan nawodnienia
  • kreatynina z interpretacją uwzględniającą hamowanie wydzielania kanalikowego
  • objawy zakrzepicy żył głębokich i zatorowości płucnej
  • objawy śródmiąższowej choroby płuc

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirbiktegrawirraltegrawir

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Verzenios. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/verzenios-100413064/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ FosamprenawirNie łącz fosamprenawiru z kobicystatem.Nie odstawiaj żadnego leku na własną rękę, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem prowadzącym leczenie HIV albo zapytaj farmaceutę.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj żadnego leku na własną rękę, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem prowadzącym leczenie HIV albo zapytaj farmaceutę.

Te dwa leki nie powinny być stosowane razem. Kobicystat ma wzmacniać działanie tylko niektórych leków na HIV, a fosamprenawir do nich nie należy. Takie połączenie może sprawić, że lek przeciwwirusowy będzie działał zbyt słabo i wirus stanie się na niego oporny.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • informacja z badań kontrolnych o wzroście ilości wirusa we krwi
  • nowe infekcje lub gorsze samopoczucie
  • nasilone nudności, biegunka lub wysypka
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz fosamprenawiru z kobicystatem. Fosamprenawir wzmacnia się rytonawirem, a kobicystat stosuje się wyłącznie z atazanawirem albo darunawirem. Jeśli pacjent przechodzi na schemat z kobicystatem, inhibitor proteazy należy zmienić na atazanawir albo darunawir, a nie dodawać kobicystatu do fosamprenawiru. Nie stosuje się jednocześnie dwóch wzmacniaczy farmakokinetycznych (kobicystatu i rytonawiru). Decyzję o zmianie schematu podejmuje lekarz prowadzący leczenie HIV.

Skutek kliniczny

Głównym ryzykiem jest niewystarczające albo zmienne stężenie amprenawiru, co może prowadzić do utraty kontroli wiremii HIV i wytworzenia oporności na inhibitory proteazy. Możliwe jest też zwiększenie działań niepożądanych przy nadmiernym wzroście stężenia.

Mechanizm

Nie należy stosować kobicystatu jako wzmacniacza farmakokinetycznego fosamprenawiru, ponieważ nie ustalono bezpiecznego i skutecznego dawkowania tego połączenia. Fosamprenawir jest prolekiem amprenawiru, który jest metabolizowany głównie przez CYP3A4 i sam wpływa na aktywność tego enzymu. Kobicystat silnie hamuje CYP3A, ale jego działanie wzmacniające jest potwierdzone tylko dla atazanawiru i darunawiru. Wpływ kobicystatu na stężenie amprenawiru, a amprenawiru na stężenie kobicystatu, jest nieprzewidywalny i nie musi odpowiadać efektowi rytonawiru.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[1], fosamprenawir – wrażliwy substrat CYP3A4[2]
  • Fosamprenawir – inhibitor CYP3A4[2], kobicystat – substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[1], silny inhibitor CYP3A4[1], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[1], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Fosamprenawir: inhibitor CYP3A4[2], wrażliwy substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • miano HIV-1 RNA po każdej zmianie schematu przeciwretrowirusowego
  • liczba limfocytów CD4
  • przegląd pełnej listy leków pod kątem interakcji z inhibitorami CYP3A

Bezpieczniejsze alternatywy

rytonawir (jako wzmacniacz fosamprenawiru)darunawir z kobicystatematazanawir z kobicystatem

Źródła

  1. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Telzir. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/telzir-100092192/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ GilterytynibNależy unikać łączenia gilterytynibu z kobicystatem i rozważyć leczenie przeciwretrowirusowe bez środka wzmacniającego.Nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z leków i upewnij się, że lekarz leczący białaczkę oraz lekarz leczący HIV wiedzą, że przyjmujesz oba leki.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z leków i upewnij się, że lekarz leczący białaczkę oraz lekarz leczący HIV wiedzą, że przyjmujesz oba leki.

Kobicystat, który wzmacnia działanie leków na HIV, może znacznie zwiększyć ilość gilterytynibu w twoim organizmie. Przez to łatwiej mogą wystąpić działania niepożądane gilterytynibu, w tym zaburzenia rytmu serca i uszkodzenie wątroby. Lekarze zwykle starają się unikać tego połączenia albo uważnie kontrolują leczenie.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca, nierówne bicie serca, zawroty głowy lub omdlenie
  • zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
  • nagła duszność, gorączka, obrzęki lub szybki przyrost masy ciała
  • silny ból brzucha promieniujący do pleców
  • silny ból głowy, zaburzenia widzenia, drgawki lub splątanie
  • nasilone bóle mięśni lub silna biegunka
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia gilterytynibu z kobicystatem i rozważyć leczenie przeciwretrowirusowe bez środka wzmacniającego. Jeśli połączenie jest konieczne, trzeba ściśle monitorować działania niepożądane gilterytynibu, zwłaszcza QTc, i być gotowym na przerwę lub redukcję dawki zgodnie z zasadami modyfikacji dawkowania gilterytynibu.

Skutek kliniczny

Większe stężenie gilterytynibu zwiększa ryzyko jego zależnych od dawki działań niepożądanych – wydłużenia odstępu QT, hepatotoksyczności, wzrostu aktywności CK, biegunki, nudności i zmęczenia. Mogą się też nasilić rzadkie, ciężkie powikłania, takie jak zespół różnicowania, zespół tylnej odwracalnej encefalopatii czy zapalenie trzustki.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i zwiększa stężenia w osoczu leków metabolizowanych przez CYP3A[1]. Kobicystat hamuje także P-gp i BCRP, co może zwiększać stężenia substratów tych nośników[1]. Gilterytynib jest metabolizowany głównie przez CYP3A4 i jest substratem P-gp, dlatego jednoczesne podanie z kobicystatem prawdopodobnie istotnie zwiększa ekspozycję na gilterytynib.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor BCRP[2], gilterytynib – substrat BCRP[3]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[4], gilterytynib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[4], gilterytynib – substrat P-gp[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[2], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[2], inhibitor OATP1B1[2], inhibitor OATP1B3[2], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], substrat CYP3A4[2]
  • Gilterytynib: inhibitor BCRP[3], inhibitor P-gp[3], substrat BCRP[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed leczeniem i w trakcie, szczególnie w pierwszych tygodniach połączenia
  • stężenie potasu i magnezu
  • aktywność AlAT, AspAT, bilirubina
  • aktywność CK
  • morfologia krwi
  • objawy zespołu różnicowania, zapalenia trzustki i zaburzeń neurologicznych

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Xospata. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/xospata-100429728/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ AlpelisybPrzy łączeniu leków ściśle monitoruj toksyczność alpelisybu, szczególnie glikemię, stan skóry i stolce, a przy jej nasileniu rozważ zmniejszenie dawki alpelisybu zgodnie ze schematem modyfikacji dawki tego leku.Upewnij się, że obaj lekarze wiedzą o obu lekach, regularnie badaj poziom cukru we krwi i nie zmieniaj dawek na własną rękę.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Upewnij się, że obaj lekarze wiedzą o obu lekach, regularnie badaj poziom cukru we krwi i nie zmieniaj dawek na własną rękę.

Kobicystat, który wzmacnia działanie leków na HIV, może zwiększać ilość alpelisybu w organizmie. Przez to mogą nasilić się działania niepożądane alpelisybu, przede wszystkim wysoki poziom cukru we krwi, wysypka i biegunka. Leki można stosować razem, ale pod kontrolą lekarza.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silne pragnienie i częste oddawanie moczu
  • wysypka, swędzenie lub łuszczenie skóry
  • biegunka
  • bolesne owrzodzenia w jamie ustnej
  • nietypowe zmęczenie lub senność
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – transport, PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Przy łączeniu leków ściśle monitoruj toksyczność alpelisybu, szczególnie glikemię, stan skóry i stolce, a przy jej nasileniu rozważ zmniejszenie dawki alpelisybu zgodnie ze schematem modyfikacji dawki tego leku. Uzgodnij z lekarzem prowadzącym leczenie HIV, czy możliwy jest schemat przeciwwirusowy bez wzmacniacza farmakokinetycznego. Kontroluj także skuteczność leczenia przeciwwirusowego.

Skutek kliniczny

Możliwe nasilenie działań niepożądanych alpelisybu, zwłaszcza hiperglikemii, wysypki i innych reakcji skórnych, biegunki oraz zapalenia błony śluzowej jamy ustnej. Mniej prawdopodobny jest wpływ alpelisybu na skuteczność wzmocnionego schematu przeciwwirusowego.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A oraz białka transportowe P-gp i BCRP. Alpelisyb jest substratem BCRP i w mniejszym stopniu jest metabolizowany przez CYP3A4, więc kobicystat może zwiększać jego stężenie w osoczu. Alpelisyb jest jednocześnie słabym induktorem i inhibitorem CYP3A4 zależnym od czasu, co teoretycznie może zmieniać stężenie kobicystatu i wzmacnianego przez niego leku przeciwwirusowego.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor BCRP[1], alpelisyb – substrat BCRP[2]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], alpelisyb – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[2]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[1], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[1], inhibitor OATP1B1[1], inhibitor OATP1B3[1], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[1], substrat CYP3A4[1]
  • Alpelisyb: inhibitor BCRP[2], słaby inhibitor CYP2C9[2], słaby inhibitor MATE1[2], słaby inhibitor MATE2-K[2], słaby inhibitor OAT1[2], inhibitor OAT3[2], słaby inhibitor OATP1B1[2], słaby inhibitor OATP1B3[2], słaby inhibitor OCT2[2], inhibitor P-gp[2], substrat BCRP[2], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • glikemia na czczo i HbA1c
  • zmiany skórne i wysypka
  • biegunka i nawodnienie
  • zapalenie błony śluzowej jamy ustnej
  • wiremia HIV-RNA

Kiedy ocena się zmienia

Niższe dawki stosowane w zespołach przerostowych z grupy PROSdawka · alpelisybryzyko malejePrzy niższych dawkach alpelisybu stosowanych w zespołach przerostowych margines bezpieczeństwa jest większy, ale monitorowanie glikemii pozostaje konieczne.
Włączenie kobicystatu u pacjenta na stałej dawce alpelisybukolejność włączenia · alpelisybinne zaleceniePo dołączeniu kobicystatu do ustalonej dawki alpelisybu zwiększ częstość kontroli glikemii i oceny skóry w pierwszych tygodniach skojarzenia.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Piqray. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/piqray-100439052/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ PanobinostatPrzy koniecznym łączeniu zmniejsz dawkę panobinostatu tak jak przy innych silnych inhibitorach CYP3A i ściśle monitoruj pacjenta.Upewnij się, że hematolog i lekarz leczący HIV wiedzą o obu lekach, i nie zmieniaj dawek na własną rękę.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Upewnij się, że hematolog i lekarz leczący HIV wiedzą o obu lekach, i nie zmieniaj dawek na własną rękę.

Lek na HIV, który przyjmujesz, spowalnia usuwanie z organizmu leku przeciwnowotworowego panobinostatu. Panobinostat może wtedy działać silniej i częściej powodować działania niepożądane, takie jak biegunka, krwawienia czy zaburzenia rytmu serca. Lekarz może zmniejszyć dawkę panobinostatu albo zmienić leki na HIV i zleci częstsze badania krwi i EKG.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • biegunka, zwłaszcza częsta lub wodnista
  • zawroty głowy, omdlenie, kołatanie serca
  • siniaki, krwawienie z nosa lub dziąseł, krew w stolcu lub moczu
  • gorączka, dreszcze lub inne objawy zakażenia
  • silne osłabienie, skurcze mięśni
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Przy koniecznym łączeniu zmniejsz dawkę panobinostatu tak jak przy innych silnych inhibitorach CYP3A i ściśle monitoruj pacjenta. Jeśli to możliwe, rozważ z lekarzem prowadzącym leczenie HIV zmianę schematu przeciwretrowirusowego na niewymagający wzmacniacza farmakokinetycznego. Przed włączeniem i w trakcie leczenia wykonuj EKG oraz oznaczaj potas i magnez, a niedobory wyrównuj przed podaniem panobinostatu.

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia panobinostatu nasila jego zależne od dawki działania niepożądane – małopłytkowość i neutropenię, krwawienia, ciężką biegunkę z odwodnieniem i zaburzeniami elektrolitowymi oraz wydłużenie odstępu QT z ryzykiem groźnych arytmii.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i zwiększa stężenie w osoczu leków metabolizowanych przez ten enzym[1]. Panobinostat jest w znacznym stopniu metabolizowany przez CYP3A4, więc jego ekspozycja rośnie po zahamowaniu tego enzymu. Kobicystat hamuje też P-gp i może dodatkowo zwiększać wchłanianie leków będących substratami tego nośnika[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[2], panobinostat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[2], panobinostat – substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[2], panobinostat – substrat P-gp[3]
  • Panobinostat – słaby inhibitor CYP2D6[3], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4]
  • Panobinostat – słaby induktor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[2], silny inhibitor CYP3A4[2], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Panobinostat: słaby inhibitor CYP2D6[3], słaby induktor CYP3A4[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed leczeniem i okresowo w trakcie
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • morfologia krwi z liczbą płytek i neutrofili
  • częstość wypróżnień, objawy odwodnienia
  • objawy krwawienia

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawir

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Farydak. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/farydak-100350004/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ FenfluraminaPołączenie można stosować pod ścisłą kontrolą skuteczności leczenia przeciwretrowirusowego.Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV o leku na padaczkę, nie odstawiaj żadnego leku na własną rękę i zgłoś się na zaleconą kontrolę wiremii.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV o leku na padaczkę, nie odstawiaj żadnego leku na własną rękę i zgłoś się na zaleconą kontrolę wiremii.

Te dwa leki mogą na siebie wpływać. Lek na padaczkę może osłabiać działanie leków na HIV, a lek wzmacniający leczenie HIV może zwiększać ilość leku na padaczkę we krwi. Nie wiadomo, jak silny jest ten wpływ, dlatego lekarze powinni wiedzieć o obu lekach i częściej kontrolować wyniki.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nasilona senność lub ospałość
  • wyraźny brak apetytu
  • szybki spadek masy ciała
  • wyższy niż wcześniej wynik wiremii HIV
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować pod ścisłą kontrolą skuteczności leczenia przeciwretrowirusowego. Przed włączeniem fenfluraminy u pacjenta leczonego kobicystatem uzgodnij leczenie z lekarzem prowadzącym terapię HIV i zaplanuj oznaczenie wiremii HIV w pierwszych tygodniach skojarzenia. Obserwuj tolerancję fenfluraminy, zwłaszcza senność, apetyt i masę ciała, i w razie nasilenia działań niepożądanych rozważ korektę dawki fenfluraminy przez neurologa.

Skutek kliniczny

Najważniejsze możliwe ryzyko to osłabienie działania wzmacnianego atazanawiru lub darunawiru, co grozi utratą kontroli wiremii i powstaniem oporności HIV. Mniejsze ryzyko to umiarkowany wzrost stężenia fenfluraminy z nasileniem senności, braku apetytu i spadku masy ciała. Oba efekty wynikają z mechanizmu i nie zostały potwierdzone w badaniu klinicznym tej pary.

Mechanizm

Połączenie może działać w obie strony przez enzymy wątrobowe i jelitowe. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i słabym inhibitorem CYP2D6[1]. Fenfluramina jest metabolizowana między innymi przez CYP2D6, a silny inhibitor tego enzymu zwiększał AUC fenfluraminy 1,8 raza i zmniejszał ekspozycję na norfenfluraminę[2]. Słaby inhibitor powinien działać wyraźnie słabiej. Fenfluramina w badaniach in vitro może indukować CYP3A4 w jelitach i CYP2B6[2]. Kobicystat jest substratem CYP3A, a umiarkowane i słabe induktory CYP3A mogą zmniejszać jego stężenie oraz stężenie wzmacnianego atazanawiru lub darunawiru[1]. Oba leki działają na nośnik MATE1, co nie ma znanego znaczenia dla tej pary.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], fenfluramina – substrat CYP2D6[4]
  • Fenfluramina – inhibitor CYP2D6[4], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5]
  • Fenfluramina – induktor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Fenfluramina: inhibitor CYP2D6[4], inhibitor MATE1[4], induktor CYP2B6[4], induktor CYP3A4[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP1A2[4], substrat CYP2B6[4], substrat CYP2D6[4]

Monitorować

  • wiremia HIV (HIV RNA) w pierwszych tygodniach skojarzenia i po zmianie dawki fenfluraminy
  • senność i nadmierne uspokojenie
  • apetyt i masa ciała
  • echokardiografia zgodnie ze standardowym nadzorem leczenia fenfluraminą

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawir

Kiedy ocena się zmienia

Fenfluramina włączana u pacjenta stabilnie leczonego kobicystatemkolejność włączenia · fenfluraminainne zalecenieWłączenie fenfluraminy u pacjenta z kontrolowaną wiremią wymaga kontroli HIV RNA w pierwszych tygodniach ze względu na możliwe obniżenie stężeń kobicystatu i wzmacnianego inhibitora proteazy.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fintepla 2,2 mg/ml, roztwór doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fintepla-100446075/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fintepla. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/fintepla-100446075/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ ParykalcytolPołączenie można stosować, ale wymaga ścisłego monitorowania wapnia, fosforanów i parathormonu po włączeniu albo odstawieniu kobicystatu.Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie nerek lub dializy, że przyjmujesz kobicystat, i nie opuszczaj zaplanowanych badań wapnia we krwi.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie nerek lub dializy, że przyjmujesz kobicystat, i nie opuszczaj zaplanowanych badań wapnia we krwi.

Lek wzmacniający działanie leków przeciwwirusowych może spowolnić usuwanie parykalcytolu z organizmu. Wtedy parykalcytol działa silniej i może za bardzo podnieść poziom wapnia we krwi. Leki można stosować razem, ale lekarz powinien częściej sprawdzać twoje wyniki krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nudności lub wymioty
  • zaparcia
  • nasilone pragnienie i częste oddawanie moczu
  • osłabienie i zmęczenie
  • splątanie lub senność
  • nierówne lub kołatanie serca
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować, ale wymaga ścisłego monitorowania wapnia, fosforanów i parathormonu po włączeniu albo odstawieniu kobicystatu. W razie hiperkalcemii lub nadmiernego obniżenia parathormonu zmniejsz dawkę parykalcytolu albo wstrzymaj jego podawanie. Przy inhibitorach enzymów cytochromu P450 należy zachować ostrożność podczas podawania parykalcytolu[1].

Skutek kliniczny

Większa ekspozycja na parykalcytol może prowadzić do hiperkalcemii, wzrostu iloczynu Ca x P i nadmiernego hamowania parathormonu. Hiperkalcemia potęguje toksyczność glikozydów naparstnicy[1].

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A, a parykalcytol jest częściowo metabolizowany przez enzymy cytochromu P450, w tym CYP3A4. Hamowanie tej drogi może spowalniać eliminację parykalcytolu. Ketokonazol, niespecyficzny inhibitor kilku enzymów cytochromu P450, zwiększał AUC0-∞ parykalcytolu podawanego doustnie około dwukrotnie i wydłużał jego okres półtrwania z 9,8 do 17 godzin przy nieznacznych zmianach Cmax[1]. Podobnego, choć niezbadanego bezpośrednio, efektu można oczekiwać po kobicystacie.

Metabolizm i transportery

  • Kobicystat: inhibitor BCRP[2], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[2], inhibitor OATP1B1[2], inhibitor OATP1B3[2], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • stężenie wapnia w surowicy
  • stężenie fosforanów w surowicy i iloczyn Ca x P
  • stężenie parathormonu
  • objawy hiperkalcemii
  • stężenie digoksyny i EKG u pacjentów przyjmujących glikozydy naparstnicy

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat dołączany do stałej dawki parykalcytolukolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo dołączeniu kobicystatu do ustalonej dawki parykalcytolu ekspozycja na parykalcytol może wzrosnąć. Skontroluj wapń, fosforany i parathormon w pierwszych tygodniach i rozważ zmniejszenie dawki parykalcytolu.
Odstawienie kobicystatu przy kontynuacji parykalcytolukolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu ekspozycja na parykalcytol może się zmniejszyć. Kontroluj parathormon, bo dawka ustalona w trakcie skojarzenia może okazać się zbyt mała.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Paricalcitol Fresenius 2 mcg/ml, roztwór do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 30.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/paricalcitol-fresenius-100270162/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ RufinamidPołączenie można stosować pod warunkiem kontroli skuteczności leczenia przeciwretrowirusowego.Przyjmuj oba leki tak jak dotąd, powiedz lekarzowi leczącemu HIV o rufinamidzie i nie opuszczaj zaleconych badań krwi.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Przyjmuj oba leki tak jak dotąd, powiedz lekarzowi leczącemu HIV o rufinamidzie i nie opuszczaj zaleconych badań krwi.

Lek przeciwpadaczkowy rufinamid może przyspieszać rozkład kobicystatu i leku na HIV, który kobicystat wzmacnia. W efekcie leczenie HIV może działać słabiej. Zmiany narastają powoli, przez kilka tygodni, więc na początku możesz nie zauważyć żadnych objawów. Nie musisz przerywać żadnego z leków, ale lekarz powinien częściej sprawdzać wyniki badań.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorsze wyniki badań wiremii HIV
  • nawracające lub nowe infekcje
  • gorączka bez wyraźnej przyczyny
  • nasilenie napadów padaczkowych
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować pod warunkiem kontroli skuteczności leczenia przeciwretrowirusowego. Po włączeniu rufinamidu u pacjenta przyjmującego kobicystat oznacz miano wiremii HIV po kilku tygodniach i dalej kontroluj je regularnie. Jeśli to możliwe, rozważ lek przeciwpadaczkowy pozbawiony działania indukującego. Przy odstawieniu rufinamidu efekt indukcji wygasa stopniowo przez kilka tygodni.

Skutek kliniczny

Możliwe zmniejszenie stężenia kobicystatu i wzmacnianego leku przeciwretrowirusowego, co grozi osłabieniem kontroli zakażenia HIV, wzrostem wiremii i rozwojem oporności wirusa. Wpływ na skuteczność i bezpieczeństwo rufinamidu jest mało prawdopodobny.

Mechanizm

Rufinamid jest słabym induktorem CYP3A4 i może przyspieszać metabolizm kobicystatu oraz wzmacnianego nim inhibitora proteazy HIV (darunawiru lub atazanawiru). Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, ale rufinamid jest metabolizowany głównie przez hydrolizę z udziałem karboksyloesteraz, a nie przez CYP3A, dlatego istotnego wzrostu stężenia rufinamidu się nie oczekuje. Kobicystatu nie łączy się z silnymi induktorami CYP3A z powodu ryzyka utraty działania terapeutycznego[1], a rufinamid jest induktorem słabym, więc połączenie nie jest przeciwwskazane.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Rufinamid – słaby induktor CYP3A4[2], kobicystat – substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[2], silny inhibitor CYP3A4[2], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Rufinamid: słaby induktor CYP3A4[2]

Monitorować

  • miano wiremii HIV (HIV RNA)
  • liczba limfocytów CD4
  • kontrola napadów padaczkowych
  • przestrzeganie schematu dawkowania leków przeciwretrowirusowych

Bezpieczniejsze alternatywy

lewetyracetamkwas walproinowylamotrygina

Kiedy ocena się zmienia

Rufinamid włączany u pacjenta na stabilnym leczeniu z kobicystatemkolejność włączenia · rufinamidinne zalecenieIndukcja enzymatyczna narasta przez kilka tygodni, dlatego kontrolę wiremii HIV zaplanuj kilka tygodni po włączeniu rufinamidu, a nie od razu.
Odstawienie rufinamidu w trakcie leczenia kobicystatemkolejność włączenia · rufinamidinne zaleceniePo odstawieniu rufinamidu działanie indukujące wygasa stopniowo, a stężenia kobicystatu i wzmacnianego leku wracają do wyjściowych. Zwykle nie wymaga to zmiany dawek, ale warto uwzględnić ten okres przy interpretacji wyników.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ AksytynibNależy unikać łączenia aksytynibu z kobicystatem i rozważyć schemat przeciwwirusowy bez wzmacniacza farmakokinetycznego.Nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z leków i upewnij się, że onkolog oraz lekarz prowadzący leczenie przeciwwirusowe wiedzą o obu lekach.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z leków i upewnij się, że onkolog oraz lekarz prowadzący leczenie przeciwwirusowe wiedzą o obu lekach.

Kobicystat sprawia, że organizm wolniej usuwa aksytynib, przez co lek gromadzi się we krwi w większej ilości. Może to nasilić jego działania niepożądane, zwłaszcza wysokie ciśnienie, biegunkę, zmęczenie i bolesne zmiany na dłoniach i stopach. Lekarz zwykle zmienia leczenie przeciwwirusowe albo zmniejsza dawkę aksytynibu i częściej cię kontroluje.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • wysokie ciśnienie lub silny ból głowy
  • nasilona biegunka
  • duże zmęczenie lub osłabienie
  • zaczerwienienie, ból lub pęcherze na dłoniach i stopach
  • krwawienie lub łatwe powstawanie siniaków
  • zaburzenia widzenia, splątanie lub drgawki
  • ból w klatce piersiowej, duszność lub obrzęk nogi
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia aksytynibu z kobicystatem i rozważyć schemat przeciwwirusowy bez wzmacniacza farmakokinetycznego. Jeśli połączenia nie da się uniknąć, zmniejsza się dawkę aksytynibu i dalej dostosowuje ją do tolerancji, ściśle kontrolując ciśnienie tętnicze i działania niepożądane. Po odstawieniu kobicystatu wraca się stopniowo do dawki aksytynibu sprzed jego włączenia, uwzględniając czas wygasania zahamowania CYP3A.

Skutek kliniczny

Wzrost ekspozycji na aksytynib nasila jego działania niepożądane zależne od dawki – nadciśnienie tętnicze, biegunkę, zmęczenie, erytrodyzestezję dłoniowo-podeszwową, białkomocz, krwawienia, zaburzenia czynności tarczycy i wątroby. Rośnie też ryzyko powikłań rzadszych, ale ciężkich, takich jak przełom nadciśnieniowy, zdarzenia zakrzepowo-zatorowe czy zespół odwracalnej tylnej encefalopatii.

Mechanizm

Aksytynib jest metabolizowany głównie przez CYP3A4/5, w mniejszym stopniu przez CYP1A2, CYP2C19 i UGT1A1. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, stosowanym celowo jako wzmacniacz farmakokinetyczny leków przeciwwirusowych. Zahamowanie CYP3A przez kobicystat zmniejsza klirens aksytynibu i zwiększa jego stężenie w osoczu.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[1], aksytynib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[2]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[1], silny inhibitor CYP3A4[1], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[1], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Aksytynib: inhibitor CYP1A2[2], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[2], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[2], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[2], drugorzędny szlak substrat UGT1A1[2]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze
  • białkomocz
  • aminotransferazy i bilirubina
  • TSH
  • objawy żołądkowo-jelitowe i zmęczenie
  • zmiany skórne dłoni i stóp
  • objawy krwawienia

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawirbiktegrawir

Kiedy ocena się zmienia

Odstawienie kobicystatu u pacjenta na zmniejszonej dawce aksytynibukolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu aktywność CYP3A wraca do normy, a stężenie aksytynibu spada. Dawkę aksytynibu należy stopniowo przywrócić do wcześniej tolerowanej, aby nie osłabić skuteczności przeciwnowotworowej.

Źródła

  1. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Inlyta. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/inlyta-100084494/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ BeksarotenJeśli połączenie jest konieczne, decyzję należy uzgodnić między dermatologiem lub onkologiem a lekarzem prowadzącym leczenie HIV.Powiedz obu lekarzom, że przyjmujesz oba leki, i nie opuszczaj zleconych badań krwi.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz obu lekarzom, że przyjmujesz oba leki, i nie opuszczaj zleconych badań krwi.

Lek wzmacniający leczenie HIV może zwiększać ilość beksarotenu w organizmie, przez co łatwiej o jego działania niepożądane, na przykład bardzo wysokie trójglicerydy czy zapalenie trzustki. Z kolei beksaroten może osłabiać działanie leków na HIV. Te leki można czasem stosować razem, ale wymaga to częstszych badań krwi i współpracy twoich lekarzy.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silny ból brzucha, często promieniujący do pleców
  • nudności i wymioty
  • nasilone zmęczenie, uczucie zimna, spowolnienie
  • gorączka lub częste infekcje
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Jeśli połączenie jest konieczne, decyzję należy uzgodnić między dermatologiem lub onkologiem a lekarzem prowadzącym leczenie HIV. Po dołączeniu kobicystatu do beksarotenu warto rozważyć ostrożniejsze dawkowanie beksarotenu i częstsze oznaczanie lipidów, a przy beksarotenie dołączanym do schematu z kobicystatem – wcześniejszą kontrolę wiremii HIV. Gdy kontrola wiremii jest zagrożona, można rozważyć zmianę schematu przeciwretrowirusowego na niewymagający wzmacniacza farmakokinetycznego.

Skutek kliniczny

Większe stężenie beksarotenu może nasilać jego działania niepożądane zależne od dawki – hipertriglicerydemię z ryzykiem ostrego zapalenia trzustki, niedoczynność tarczycy pochodzenia ośrodkowego i leukopenię. Słabsze wzmocnienie farmakokinetyczne może obniżyć stężenie leku przeciwretrowirusowego i grozić utratą kontroli wiremii HIV oraz rozwojem oporności.

Mechanizm

Połączenie wymaga ścisłego monitorowania, bo interakcja może działać w obu kierunkach. Beksaroten jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, a kobicystat silnie hamuje CYP3A, więc może zwiększać stężenie beksarotenu w osoczu. Beksaroten wykazuje działanie indukujące CYP3A4, przez co może obniżać stężenie kobicystatu i wzmacnianego nim leku przeciwretrowirusowego.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[1], beksaroten – substrat CYP3A4[2]
  • Beksaroten – induktor CYP3A4[2], kobicystat – substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[1], silny inhibitor CYP3A4[1], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[1], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Beksaroten: induktor CYP3A4[2], substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • triglicerydy i cholesterol na czczo
  • amylaza lub lipaza przy bólu brzucha
  • TSH i wolna tyroksyna
  • morfologia z rozmazem (leukocyty, neutrofile)
  • wiremia HIV (HIV RNA)

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat dołączany do ustalonej dawki beksarotenukolejność włączenia · kobicystatryzyko rośnieDołączenie kobicystatu do ustalonego leczenia beksarotenem może szybko zwiększyć jego ekspozycję – konieczna wczesna kontrola triglicerydów, a w razie potrzeby modyfikacja dawki beksarotenu.
Beksaroten dołączany do schematu z kobicystatemkolejność włączenia · beksaroteninne zaleceniePrzy włączaniu beksarotenu u pacjenta ze stabilną terapią przeciwretrowirusową wzmacnianą kobicystatem należy zaplanować kontrolę HIV RNA z uwagi na możliwą indukcję CYP3A4.

Źródła

  1. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Targretin. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/targretin-100133583/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ Brentuksymab vedotynyPrzy jednoczesnym stosowaniu ściśle monitoruj pacjenta pod kątem neutropenii i neuropatii obwodowej.Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie nowotworu, że przyjmujesz kobicystat, i nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie nowotworu, że przyjmujesz kobicystat, i nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę.

Lek wzmacniający leczenie HIV może zwiększać ilość leku przeciwnowotworowego w organizmie. Może to nasilać jego działania niepożądane, zwłaszcza spadek liczby białych krwinek i uszkodzenie nerwów w dłoniach i stopach. Leki można stosować razem, ale pod uważną kontrolą lekarza.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze
  • ból gardła albo inne objawy zakażenia
  • drętwienie, mrowienie lub pieczenie dłoni i stóp
  • osłabienie siły w rękach lub nogach
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Przy jednoczesnym stosowaniu ściśle monitoruj pacjenta pod kątem neutropenii i neuropatii obwodowej. Rozważ z lekarzem prowadzącym leczenie HIV schemat przeciwwirusowy bez wzmacniacza farmakokinetycznego. Przy wystąpieniu toksyczności postępuj zgodnie z zasadami modyfikacji dawki brentuksymabu vedotyny.

Skutek kliniczny

Większe stężenie MMAE może nasilać toksyczność brentuksymabu vedotyny, przede wszystkim neutropenię i obwodową neuropatię czuciową oraz ruchową.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A4 i glikoproteinę P. Z brentuksymabu vedotyny uwalnia się cytotoksyczna monometylo-aurystatyna E (MMAE), która jest metabolizowana przez CYP3A4 i jest substratem glikoproteiny P. Zahamowanie obu dróg zwiększa ekspozycję na MMAE.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[1], brentuksymab vedotyny – substrat CYP2D6[2]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[1], brentuksymab vedotyny – substrat CYP3A4[2]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[1], brentuksymab vedotyny – substrat P-gp[2]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[1], silny inhibitor CYP3A4[1], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[1], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Brentuksymab vedotyny: substrat CYP2D6[2], substrat CYP3A4[2], substrat P-gp[2]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem przed każdym podaniem brentuksymabu vedotyny
  • objawy neuropatii obwodowej (drętwienie, mrowienie, osłabienie siły mięśniowej)
  • objawy zakażenia i gorączka

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawir

Źródła

  1. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Adcetris. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/adcetris-100285152/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ BrygatynibNależy unikać łączenia brygatynibu z kobicystatem.Nie zmieniaj sam dawek żadnego z tych leków i upewnij się, że twój onkolog oraz lekarz prowadzący leczenie HIV wiedzą, że przyjmujesz oba leki.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj sam dawek żadnego z tych leków i upewnij się, że twój onkolog oraz lekarz prowadzący leczenie HIV wiedzą, że przyjmujesz oba leki.

Lek wzmacniający działanie leków na HIV może spowolnić usuwanie brygatynibu z organizmu. Wtedy brygatynibu jest we krwi więcej niż zwykle i łatwiej o jego działania niepożądane, w tym groźne zapalenie płuc. Lekarze zwykle starają się unikać tego połączenia albo zmieniają dawkę leku przeciwnowotworowego.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nowy lub nasilający się kaszel
  • duszność
  • gorączka
  • silny ból głowy lub bardzo wysokie ciśnienie
  • zawroty głowy, omdlenie, wolne bicie serca
  • bóle mięśni lub osłabienie
  • silny ból brzucha
  • zaburzenia widzenia
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia brygatynibu z kobicystatem. Najlepiej rozważyć z lekarzem prowadzącym leczenie HIV schemat przeciwretrowirusowy bez wzmacniacza farmakokinetycznego. Jeśli połączenie jest konieczne, decyzję o zmniejszeniu dawki brygatynibu podejmuje onkolog, a pacjent wymaga ścisłej kontroli objawów płucnych, ciśnienia tętniczego, tętna i wyników laboratoryjnych. Po odstawieniu kobicystatu dawkę brygatynibu wraca się do wartości sprzed jego włączenia, gdy wygaśnie działanie hamujące.

Skutek kliniczny

Wyższe stężenie brygatynibu nasila jego zależne od dawki działania niepożądane. Najgroźniejsze są śródmiąższowa choroba płuc i zapalenie płuc, a ponadto nadciśnienie tętnicze, bradykardia, wzrost aktywności kinazy kreatynowej, amylazy, lipazy i aminotransferaz, hiperglikemia, zaburzenia widzenia i nadwrażliwość na światło.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A, a połączenie z lekami, których klirens w dużym stopniu zależy od CYP3A i których wzrost stężenia grozi ciężkimi działaniami niepożądanymi, jest przeciwwskazane[1]. Brygatynib jest metabolizowany głównie przez CYP3A, więc kobicystat może istotnie zwiększyć jego stężenie w osoczu i ekspozycję. Kierunek i charakter interakcji odpowiada temu, co obserwuje się przy łączeniu brygatynibu z innymi silnymi inhibitorami CYP3A.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor BCRP[2], brygatynib – substrat BCRP[3]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[4], brygatynib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[4], brygatynib – substrat P-gp[3]
  • Brygatynib – słaby induktor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[2]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[2], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[2], inhibitor OATP1B1[2], inhibitor OATP1B3[2], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], substrat CYP3A4[2]
  • Brygatynib: inhibitor BCRP[3], inhibitor MATE1[3], inhibitor MATE2-K[3], inhibitor P-gp[3], słaby induktor CYP3A4[3], substrat BCRP[3], substrat CYP2C8[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[3]

Monitorować

  • objawy oddechowe – kaszel, duszność, gorączka, zwłaszcza w pierwszych dniach po zmianie leczenia
  • ciśnienie tętnicze
  • częstość akcji serca
  • kinaza kreatynowa
  • amylaza i lipaza
  • aminotransferazy
  • glikemia
  • zaburzenia widzenia

Bezpieczniejsze alternatywy

alektynib

Kiedy ocena się zmienia

Odstawienie kobicystatu u pacjenta na zmniejszonej dawce brygatynibukolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu ekspozycja na brygatynib spada i zmniejszona dawka może być niewystarczająca. Powrót do dawki sprzed włączenia kobicystatu należy uzgodnić z onkologiem po wygaśnięciu działania hamującego.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Alunbrig. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/alunbrig-100416370/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ KabozantynibNajlepiej unikać połączenia, a jeśli leczenie przeciwretrowirusowe na to pozwala, rozważyć schemat bez leku wzmacniającego.Powiedz onkologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie przeciwwirusowe, że przyjmujesz oba leki, i nie zmieniaj dawek na własną rękę.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz onkologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie przeciwwirusowe, że przyjmujesz oba leki, i nie zmieniaj dawek na własną rękę.

Lek wzmacniający leczenie przeciwwirusowe może zwiększać ilość leku przeciwnowotworowego w twoim organizmie. Może to nasilać jego działania niepożądane, na przykład biegunkę, bolesne zmiany na dłoniach i stopach albo wysokie ciśnienie. Lekarz może zmienić dawkę albo dobrać inny lek przeciwwirusowy.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • częsta lub wodnista biegunka
  • zaczerwienienie, ból albo pęcherze na dłoniach i stopach
  • silny ból głowy lub wysokie ciśnienie
  • kołatanie serca, omdlenie lub zawroty głowy
  • zażółcenie skóry lub oczu
  • krwawienia lub siniaki bez przyczyny
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Najlepiej unikać połączenia, a jeśli leczenie przeciwretrowirusowe na to pozwala, rozważyć schemat bez leku wzmacniającego. Gdy połączenie jest konieczne, onkolog powinien rozważyć mniejszą dawkę kabozantynibu i ściślej kontrolować działania niepożądane. Po odstawieniu kobicystatu należy ponownie ocenić dawkę kabozantynibu.

Skutek kliniczny

Większe stężenie kabozantynibu może nasilać jego zależne od dawki działania niepożądane, takie jak biegunka, zespół ręka–stopa, nadciśnienie tętnicze, uszkodzenie wątroby, białkomocz, krwawienia i wydłużenie odstępu QT. Po odstawieniu kobicystatu ekspozycja na kabozantynib się zmniejsza.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i zwiększa stężenie w osoczu leków metabolizowanych przez ten enzym.[1] Kabozantynib jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, dlatego kobicystat może zwiększać jego ekspozycję.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[2], kabozantynib – substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[2], silny inhibitor CYP3A4[2], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Kabozantynib: inhibitor P-gp[3], substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • biegunka i nawodnienie
  • zmiany skórne dłoni i stóp
  • ciśnienie tętnicze
  • aktywność aminotransferaz i bilirubina
  • białkomocz
  • EKG – odstęp QT
  • elektrolity (potas, magnez)

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawir

Kiedy ocena się zmienia

Odstawienie kobicystatu w trakcie leczenia kabozantynibemkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu ekspozycja na kabozantynib się zmniejsza, dlatego dawkę zmniejszoną z powodu interakcji należy ponownie ocenić.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cabometyx. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/cabometyx-100377658/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ CerytynibUnikaj łączenia cerytynibu z kobicystatem i rozważ z lekarzem prowadzącym leczenie HIV zmianę schematu na niewymagający wzmacniacza farmakokinetycznego.Nie zmieniaj sam dawek – powiedz onkologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki, i zgłaszaj niepokojące objawy.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj sam dawek – powiedz onkologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki, i zgłaszaj niepokojące objawy.

Kobicystat, który wzmacnia działanie leków na HIV, spowalnia usuwanie cerytynibu z organizmu. Cerytynibu może być wtedy we krwi za dużo, co zwiększa ryzyko jego działań niepożądanych, zwłaszcza ze strony jelit, wątroby i serca. Lekarze mogą zmienić jeden z leków albo zmniejszyć dawkę cerytynibu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna lub uporczywa biegunka, nudności albo wymioty
  • kołatanie serca, bardzo wolne tętno, zawroty głowy lub omdlenie
  • zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
  • silny ból brzucha promieniujący do pleców
  • nasilone pragnienie i częste oddawanie moczu
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport, PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Unikaj łączenia cerytynibu z kobicystatem i rozważ z lekarzem prowadzącym leczenie HIV zmianę schematu na niewymagający wzmacniacza farmakokinetycznego. Jeśli połączenie jest konieczne, zmniejsz dawkę cerytynibu zgodnie z zasadami dawkowania przy silnych inhibitorach CYP3A i ściśle monitoruj EKG, czynność wątroby, glikemię oraz tolerancję przewodu pokarmowego. Po odstawieniu kobicystatu wróć do dawki cerytynibu sprzed jego włączenia dopiero po wygaszeniu hamowania CYP3A.

Skutek kliniczny

Wzrost ekspozycji na cerytynib zwiększa ryzyko jego działań niepożądanych zależnych od dawki – ciężkiej biegunki, nudności i wymiotów, uszkodzenia wątroby, wydłużenia odstępu QT, bradykardii, hiperglikemii i zapalenia trzustki.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje również glikoproteinę P. Cerytynib jest metabolizowany głównie przez CYP3A i jest substratem glikoproteiny P, dlatego kobicystat może istotnie zwiększyć jego stężenie we krwi. Cerytynib sam hamuje CYP3A, więc w niewielkim stopniu może też podnosić stężenie kobicystatu i leków przeciwretrowirusowych przez niego wzmacnianych.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[1], cerytynib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[2]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[1], cerytynib – substrat P-gp[2]
  • Cerytynib – silny inhibitor CYP3A4[1], kobicystat – substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[1], silny inhibitor CYP3A4[1], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[1], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Cerytynib: inhibitor BCRP[2], słaby inhibitor CYP2C9[1], inhibitor CYP2E1[2], silny inhibitor CYP3A4[1], inhibitor P-gp[2], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[2], substrat P-gp[2]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc
  • częstość akcji serca
  • ALT, AST i bilirubina
  • glikemia
  • lipaza i amylaza
  • elektrolity – potas i magnez
  • biegunka, nudności, wymioty

Bezpieczniejsze alternatywy

alektynib

Kiedy ocena się zmienia

Odstawienie kobicystatu w trakcie leczenia cerytynibemkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu ekspozycja na cerytynib spada, dlatego po wygaszeniu hamowania CYP3A należy wrócić do dawki cerytynibu stosowanej przed włączeniem inhibitora.

Źródła

  1. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zykadia. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zykadia-100342909/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ GlasdegibNajlepiej unikać łączenia glasdegibu z kobicystatem i rozważyć schemat przeciwwirusowy bez silnego inhibitora CYP3A.Powiedz obu lekarzom, że przyjmujesz te leki razem, i nie odstawiaj żadnego z nich samodzielnie.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz obu lekarzom, że przyjmujesz te leki razem, i nie odstawiaj żadnego z nich samodzielnie.

Lek wzmacniający leczenie przeciwwirusowe może zwiększyć ilość glasdegibu we krwi. Przez to częściej mogą wystąpić działania niepożądane glasdegibu, w tym zaburzenia rytmu serca. Lekarz może zmienić leczenie albo częściej kontrolować twoje EKG i wyniki krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy lub omdlenie
  • silne skurcze albo bóle mięśni
  • nasilone nudności, zmiana smaku lub duże zmęczenie
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Najlepiej unikać łączenia glasdegibu z kobicystatem i rozważyć schemat przeciwwirusowy bez silnego inhibitora CYP3A. Jeśli połączenie jest konieczne, przed leczeniem i w jego trakcie wykonuj EKG z oceną QTc oraz kontroluj stężenie potasu i magnezu, a pacjenta obserwuj pod kątem działań niepożądanych glasdegibu.

Skutek kliniczny

Większe stężenie glasdegibu nasila jego działania niepożądane zależne od ekspozycji, w tym wydłużenie odstępu QT z ryzykiem groźnych zaburzeń rytmu, a także skurcze mięśni, zaburzenia smaku, nudności i zmęczenie.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A, a glasdegib jest metabolizowany głównie przez CYP3A4. Hamowanie tego szlaku zwiększa stężenie glasdegibu w osoczu.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[1], glasdegib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[2]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[1], silny inhibitor CYP3A4[1], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[1], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Glasdegib: inhibitor BCRP[2], inhibitor MATE1[2], inhibitor MATE2-K[2], inhibitor P-gp[2], drugorzędny szlak substrat CYP2C8[2], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • skurcze mięśni i bóle mięśniowe
  • nudności, zaburzenia smaku, zmęczenie

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawir

Źródła

  1. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Daurismo. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/daurismo-100439187/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ EfawirenzUnikaj łączenia efawirenzu ze schematem wzmacnianym kobicystatem.Nie przyjmuj tych leków razem bez wyraźnej decyzji lekarza prowadzącego leczenie HIV i nie odstawiaj żadnego z nich samodzielnie.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie przyjmuj tych leków razem bez wyraźnej decyzji lekarza prowadzącego leczenie HIV i nie odstawiaj żadnego z nich samodzielnie.

Efawirenz przyspiesza rozkład w organizmie kobicystatu i leku przeciwwirusowego, który kobicystat wzmacnia. Przez to leki przeciw HIV mogą działać słabiej. Wirus może wtedy namnażać się ponownie i uodpornić się na leczenie, choć na początku nie czujesz żadnej zmiany.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • wzrost wiremii w badaniu kontrolnym
  • spadek liczby limfocytów CD4 w badaniu
  • nawracające infekcje, gorączka albo osłabienie bez wyraźnej przyczyny
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Unikaj łączenia efawirenzu ze schematem wzmacnianym kobicystatem. Gdy potrzebny jest lek z grupy nienukleozydowych inhibitorów odwrotnej transkryptazy, wybierz taki, który nie indukuje CYP3A. Przy zmianie terapii z efawirenzu na schemat z kobicystatem pamiętaj, że indukcja ustępuje stopniowo, i skontroluj wiremię. Decyzję o zmianie schematu przeciwretrowirusowego podejmuje lekarz prowadzący leczenie HIV.

Skutek kliniczny

Zbyt niskie stężenie leku wzmacnianego kobicystatem może doprowadzić do utraty kontroli wiremii HIV i rozwoju oporności wirusa. Utrata skuteczności nie daje wczesnych objawów i ujawnia się dopiero w badaniu wiremii.

Mechanizm

Efawirenz indukuje CYP3A, czyli główny szlak metabolizmu kobicystatu. Przyspieszony metabolizm obniża stężenie kobicystatu i osłabia hamowanie CYP3A, za które odpowiada. W efekcie spada również stężenie leku wzmacnianego, czyli inhibitora proteazy HIV albo elwitegrawiru. Efawirenz jest metabolizowany głównie przez CYP2B6, dlatego kobicystat w niewielkim stopniu zmienia jego stężenie.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[1], efawirenz – wrażliwy substrat CYP3A4[2]
  • Efawirenz – inhibitor CYP2D6[2], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3]
  • Efawirenz – inhibitor CYP3A4[2], kobicystat – substrat CYP3A4[3]
  • Efawirenz – umiarkowany induktor CYP3A4[1], kobicystat – substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[1], silny inhibitor CYP3A4[1], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[1], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Efawirenz: inhibitor CYP1A2[2], inhibitor CYP2C19[2], inhibitor CYP2C9[2], inhibitor CYP2D6[2], inhibitor CYP3A4[2], umiarkowany induktor CYP2B6[1], umiarkowany induktor CYP2C19[1], induktor CYP2C9[2], umiarkowany induktor CYP3A4[1], induktor UGT1A1[2], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2B6[1], wrażliwy substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • wiremia HIV (RNA HIV)
  • liczba limfocytów CD4
  • przestrzeganie zaleceń dotyczących przyjmowania leków

Bezpieczniejsze alternatywy

dorawirynarylpiwiryna

Kiedy ocena się zmienia

Zmiana z efawirenzu na schemat z kobicystatemkolejność włączenia · efawirenzinne zalecenieIndukcja CYP3A utrzymuje się jeszcze przez pewien czas po odstawieniu efawirenzu. Na początku nowego schematu stężenia leków wzmacnianych mogą być więc niższe. Zaplanuj wcześniejszą kontrolę wiremii.

Źródła

  1. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Stocrin. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/stocrin-100091726/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ EnkorafenibUnikaj łączenia enkorafenibu z kobicystatem i rozważ schemat przeciwretrowirusowy bez leku wzmacniającego.Nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z leków i powiedz onkologowi oraz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba te leki.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z leków i powiedz onkologowi oraz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba te leki.

Kobicystat sprawia, że lek przeciwnowotworowy enkorafenib dłużej utrzymuje się w organizmie i osiąga wyższe stężenie. Może to nasilić jego działania niepożądane, w tym zaburzenia rytmu serca, problemy ze wzrokiem i zmiany na skórze. Enkorafenib może też osłabić działanie twoich leków na HIV.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • omdlenie lub silne zawroty głowy
  • nieostre widzenie, ból lub zaczerwienienie oka
  • nasilona wysypka lub zmiany skórne
  • uporczywe nudności lub wymioty
  • zażółcenie skóry lub oczu
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Unikaj łączenia enkorafenibu z kobicystatem i rozważ schemat przeciwretrowirusowy bez leku wzmacniającego. Jeśli połączenie jest konieczne, zmniejsz dawkę enkorafenibu zgodnie z zaleceniami dla silnych inhibitorów CYP3A4, wykonaj EKG przed włączeniem i w trakcie leczenia, kontroluj elektrolity, próby wątrobowe oraz wiremię HIV. Po odstawieniu kobicystatu wróć do dawki enkorafenibu sprzed jego włączenia.

Skutek kliniczny

Wyższe stężenie enkorafenibu zwiększa ryzyko jego działań niepożądanych zależnych od dawki – wydłużenia odstępu QT, toksyczności skórnej, zaburzeń widzenia (retinopatia surowicza, zapalenie błony naczyniowej), nudności, wymiotów i uszkodzenia wątroby. Ewentualne osłabienie wzmocnienia farmakokinetycznego może obniżyć skuteczność leczenia przeciwretrowirusowego.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A4, który jest głównym szlakiem metabolizmu enkorafenibu, a dodatkowo hamuje glikoproteinę P, której substratem jest enkorafenib. Prowadzi to do wzrostu stężenia enkorafenibu w osoczu. Enkorafenib sam wpływa na CYP3A4 (hamuje go i indukuje), a kobicystat jest substratem tego enzymu, dlatego możliwe jest też obniżenie stężenia kobicystatu i wzmacnianego nim leku przeciwwirusowego.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[1], enkorafenib – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[1], enkorafenib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[2]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[1], enkorafenib – substrat P-gp[2]
  • Enkorafenib – inhibitor CYP3A4[2], kobicystat – substrat CYP3A4[3]
  • Enkorafenib – silny induktor CYP3A4[2], kobicystat – substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[1], silny inhibitor CYP3A4[1], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[1], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Enkorafenib: umiarkowany inhibitor BCRP[2], umiarkowany inhibitor CYP1A2[2], inhibitor CYP2B6[2], inhibitor CYP2C9[2], inhibitor CYP3A4[2], inhibitor OAT1[2], inhibitor OAT3[2], umiarkowany inhibitor OATP1B1[2], umiarkowany inhibitor OATP1B3[2], inhibitor OCT2[2], inhibitor P-gp[2], inhibitor UGT1A1[2], induktor CYP1A2[2], induktor CYP2B6[2], induktor CYP2C9[2], silny induktor CYP3A4[2], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[2], substrat P-gp[2]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia
  • stężenie potasu i magnezu
  • aminotransferazy i bilirubina
  • badanie okulistyczne przy zaburzeniach widzenia
  • zmiany skórne
  • wiremia HIV

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawir

Źródła

  1. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Braftovi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/braftovi-100411220/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ IbrutynibNależy unikać łączenia ibrutynibu z kobicystatem.Nie odstawiaj samodzielnie żadnego z leków, ale jak najszybciej powiedz o obu lekach hematologowi i lekarzowi leczącemu HIV, bo zwykle trzeba zmienić leczenie.szybki (godziny)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj samodzielnie żadnego z leków, ale jak najszybciej powiedz o obu lekach hematologowi i lekarzowi leczącemu HIV, bo zwykle trzeba zmienić leczenie.

Kobicystat sprawia, że organizm wolniej usuwa ibrutynib. Lek gromadzi się wtedy we krwi w większej ilości niż zwykle. To zwiększa ryzyko krwawień, zaburzeń rytmu serca i zakażeń.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nietypowe siniaki lub krwawienia, np. z nosa albo dziąseł
  • krew w moczu lub czarny stolec
  • kołatanie serca, nierówne bicie serca, duszność, zawroty głowy
  • gorączka, dreszcze lub inne objawy zakażenia
  • silna biegunka
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia ibrutynibu z kobicystatem. Preferowaną opcją jest zmiana schematu przeciwretrowirusowego na niewymagający wzmacniacza farmakokinetycznego, ustalona z lekarzem prowadzącym leczenie zakażenia HIV. Jeśli połączenia nie da się uniknąć, decyzję o zmniejszeniu dawki ibrutynibu lub czasowym wstrzymaniu leczenia podejmuje hematolog, a pacjent wymaga ścisłej obserwacji w kierunku działań niepożądanych.

Skutek kliniczny

Wzrost ekspozycji na ibrutynib nasila jego działania niepożądane zależne od dawki. Należą do nich krwawienia, migotanie przedsionków i inne zaburzenia rytmu, nadciśnienie, biegunka, cytopenie oraz zakażenia.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A4, a ibrutynib jest metabolizowany głównie przez ten enzym. Zahamowanie jego metabolizmu w ścianie jelita i w wątrobie wyraźnie zwiększa stężenie ibrutynibu we krwi.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[1], ibrutynib – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[1], ibrutynib – wrażliwy substrat CYP3A4[1]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[1], silny inhibitor CYP3A4[1], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[1], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Ibrutynib: inhibitor BCRP[2], inhibitor P-gp[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], wrażliwy substrat CYP3A4[1], substrat OCT2[2]

Monitorować

  • objawy krwawienia i siniaki
  • morfologia krwi z płytkami
  • EKG i tętno – migotanie przedsionków
  • ciśnienie tętnicze
  • objawy zakażenia
  • biegunka

Źródła

  1. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Imbruvica. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/imbruvica-100327407/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ ErlotynibNajlepiej unikać łączenia erlotynibu z kobicystatem, a jeśli to możliwe, rozważyć u hematologa-onkologa i lekarza HIV schemat przeciwretrowirusowy bez leku wzmacniającego.Upewnij się, że twój onkolog i lekarz prowadzący leczenie HIV wiedzą, że przyjmujesz oba leki, i nie zmieniaj dawek samodzielnie.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Upewnij się, że twój onkolog i lekarz prowadzący leczenie HIV wiedzą, że przyjmujesz oba leki, i nie zmieniaj dawek samodzielnie.

Kobicystat spowalnia usuwanie erlotynibu z organizmu, przez co jego ilość we krwi może wzrosnąć. Może to nasilić działania niepożądane erlotynibu, takie jak wysypka, biegunka czy problemy z wątrobą. Lekarz może zdecydować o zmianie leczenia lub o częstszych kontrolach.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna lub szybko nasilająca się wysypka
  • biegunka, której nie udaje się opanować, albo objawy odwodnienia
  • zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
  • nowa duszność, kaszel lub gorączka
  • pieczenie lub zaczerwienienie oczu
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Najlepiej unikać łączenia erlotynibu z kobicystatem, a jeśli to możliwe, rozważyć u hematologa-onkologa i lekarza HIV schemat przeciwretrowirusowy bez leku wzmacniającego. Gdy połączenie jest konieczne, należy ściśle obserwować pacjenta pod kątem toksyczności erlotynibu i przy ciężkich działaniach niepożądanych zmniejszyć jego dawkę lub przerwać leczenie.

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia erlotynibu może nasilać jego działania niepożądane zależne od dawki – wysypkę trądzikopodobną, biegunkę z odwodnieniem, hepatotoksyczność, a rzadziej śródmiąższową chorobę płuc.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, który zwiększa stężenie w osoczu leków metabolizowanych przez ten enzym.[1] Hamuje też nośniki P-gp i BCRP, co może dodatkowo zwiększać stężenie leków będących ich substratami.[1] Erlotynib jest metabolizowany głównie przez CYP3A4 i jest substratem P-gp oraz BCRP, dlatego należy oczekiwać wzrostu jego ekspozycji.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[2], erlotynib – substrat CYP3A4[3]
  • Erlotynib – umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[2], silny inhibitor CYP3A4[2], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Erlotynib: umiarkowany inhibitor CYP2C8[3], umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], silny inhibitor UGT1A1[3], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[3], substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • nasilenie wysypki skórnej
  • biegunka i objawy odwodnienia
  • aktywność aminotransferaz i stężenie bilirubiny
  • nowa lub nasilająca się duszność i kaszel
  • stężenie kreatyniny i elektrolitów przy biegunce

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawirbiktegrawir

Kiedy ocena się zmienia

Włączenie kobicystatu u pacjenta już leczonego erlotynibemkolejność włączenia · kobicystatinne zalecenieWłączenie kobicystatu w trakcie stabilnego leczenia erlotynibem może po kilku dniach zwiększyć ekspozycję na erlotynib, dlatego w pierwszych tygodniach skojarzenia potrzebna jest częstsza ocena toksyczności. Odstawienie kobicystatu może z kolei obniżyć stężenie erlotynibu, jeśli wcześniej zmniejszano jego dawkę.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tarceva. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tarceva-100140583/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ IdelalizybPołączenie wymaga ścisłego monitorowania działań niepożądanych idelalizybu.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, powiedz obu lekarzom, że przyjmujesz oba leki, i zgłaszaj się na zlecone badania krwi.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, powiedz obu lekarzom, że przyjmujesz oba leki, i zgłaszaj się na zlecone badania krwi.

Lek wzmacniający leczenie HIV może zwiększać ilość leku przeciwnowotworowego w organizmie. Przez to łatwiej o jego działania niepożądane, takie jak uszkodzenie wątroby, ciężka biegunka, zapalenie płuc czy zakażenia. Lek przeciwnowotworowy może też zwiększać ilość leków na HIV we krwi. Lekarz może zlecić częstsze badania krwi albo zmienić leczenie HIV.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • ciężka lub uporczywa biegunka, ból brzucha, krew w stolcu
  • zażółcenie skóry lub białek oczu, ciemny mocz
  • nowy kaszel lub duszność
  • gorączka, dreszcze lub inne objawy zakażenia
  • wysypka skórna
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie wymaga ścisłego monitorowania działań niepożądanych idelalizybu. Przed rozpoczęciem leczenia warto rozważyć z lekarzem zakaźnikiem zmianę schematu przeciwretrowirusowego na niewymagający wzmacniania kobicystatem ani rytonawirem. Gdy połączenia nie da się uniknąć, często kontroluj aminotransferazy, bilirubinę i morfologię krwi oraz oceniaj objawy ze strony jelit i płuc. Przy toksyczności postępuj zgodnie z zasadami przerywania i redukcji dawki idelalizybu.

Skutek kliniczny

Wyższe stężenia idelalizybu mogą nasilać jego ciężkie działania niepożądane, zwłaszcza uszkodzenie wątroby, ciężką biegunkę i zapalenie jelita grubego, zapalenie płuc, zakażenia oraz neutropenię. Wzrost stężenia wzmacnianego inhibitora proteazy może nasilać jego działania niepożądane.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A oraz glikoproteinę P, a idelalizyb jest częściowo metabolizowany przez CYP3A i jest substratem glikoproteiny P. Hamowanie tych dróg może zwiększać ekspozycję na idelalizyb. Idelalizyb przez swój główny metabolit również silnie hamuje CYP3A, więc może dodatkowo zwiększać stężenia leku przeciwretrowirusowego wzmacnianego kobicystatem.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor BCRP[1], idelalizyb – substrat BCRP[2]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], idelalizyb – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[2]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], idelalizyb – substrat P-gp[2]
  • Idelalizyb – silny inhibitor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[1]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[1], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[1], inhibitor OATP1B1[1], inhibitor OATP1B3[1], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[1], substrat CYP3A4[1]
  • Idelalizyb: inhibitor CYP2C8[2], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor P-gp[2], induktor CYP2B6[2], induktor CYP2C19[2], induktor CYP2C8[2], induktor CYP2C9[2], substrat BCRP[2], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[2], substrat P-gp[2]

Monitorować

  • aminotransferazy (ALT, AST) i bilirubina
  • morfologia krwi z rozmazem (neutrofile)
  • liczba i charakter wypróżnień
  • objawy ze strony układu oddechowego (kaszel, duszność)
  • objawy zakażenia
  • działania niepożądane wzmacnianego leku przeciwretrowirusowego

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zydelig. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zydelig-100327258/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ IwosydenibUnikaj łączenia iwosydenibu z kobicystatem i rozważ schemat przeciwretrowirusowy bez leku wzmacniającego.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę i powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV oraz lekarzowi onkologowi, że przyjmujesz oba te leki.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę i powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV oraz lekarzowi onkologowi, że przyjmujesz oba te leki.

Lek wzmacniający leczenie HIV może podnieść we krwi stężenie leku przeciwnowotworowego i zwiększyć ryzyko zaburzeń rytmu serca. Lek przeciwnowotworowy może z kolei osłabiać działanie leków na HIV. Te leki zwykle się nie łączy albo stosuje się je razem tylko pod ścisłą kontrolą lekarza.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy, omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
  • duszność, gorączka lub nagły przyrost masy ciała
  • nasilenie nudności, biegunki lub silne zmęczenie
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm, PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Unikaj łączenia iwosydenibu z kobicystatem i rozważ schemat przeciwretrowirusowy bez leku wzmacniającego. Jeśli połączenia nie da się uniknąć, decyzję o zmniejszeniu dawki iwosydenibu podejmuje hematolog lub onkolog wspólnie z lekarzem prowadzącym leczenie HIV, a pacjent wymaga regularnej kontroli EKG, elektrolitów i wiremii HIV.

Skutek kliniczny

Większe ryzyko wydłużenia odstępu QT i komorowych zaburzeń rytmu oraz nasilenia innych działań niepożądanych iwosydenibu. Możliwe osłabienie wzmocnienia leku przeciwretrowirusowego, utrata kontroli wiremii HIV i rozwój oporności.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A4, czyli główną drogę metabolizmu iwosydenibu, co może znacznie zwiększyć stężenie iwosydenibu we krwi. Iwosydenib sam indukuje CYP3A4, więc może z czasem obniżać stężenie kobicystatu i wzmacnianego nim leku przeciwwirusowego. Iwosydenib wydłuża odstęp QT zależnie od stężenia, dlatego wzrost jego ekspozycji nasila to działanie.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Iwosydenib – silny induktor CYP3A4[1], kobicystat – substrat CYP3A4[2]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[2], słaby inhibitor CYP2D6[1], silny inhibitor CYP3A4[1], inhibitor MATE1[2], inhibitor OATP1B1[2], inhibitor OATP1B3[2], inhibitor P-gp[1], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], substrat CYP3A4[2]
  • Iwosydenib: silny induktor CYP3A4[1]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed włączeniem i regularnie w trakcie leczenia
  • stężenie potasu i magnezu
  • wiremia HIV RNA
  • objawy działań niepożądanych iwosydenibu, w tym zespołu różnicowania

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawir

Kiedy ocena się zmienia

Kilka dniczas leczenia · iwosydenibinne zalecenieIndukcja CYP3A4 przez iwosydenib i kumulacja jego stężenia narastają stopniowo, dlatego ryzyko wydłużenia QT i spadku skuteczności leczenia HIV rośnie po kilku dniach wspólnego stosowania – kontrolę EKG i wiremii należy powtarzać, a nie wykonywać tylko jednorazowo.

Źródła

  1. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ FedratynibUnikaj łączenia fedratynibu z kobicystatem i rozważ schemat przeciwwirusowy bez leku wzmacniającego.Nie zmieniaj dawek na własną rękę i upewnij się, że hematolog oraz lekarz prowadzący leczenie przeciwwirusowe wiedzą o obu lekach.opóźniony (dni)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj dawek na własną rękę i upewnij się, że hematolog oraz lekarz prowadzący leczenie przeciwwirusowe wiedzą o obu lekach.

Lek wspomagający leczenie przeciwwirusowe może znacznie zwiększyć ilość fedratynibu w organizmie. Rośnie wtedy ryzyko groźnych działań niepożądanych, takich jak zaburzenia pracy mózgu, silne wymioty i biegunka oraz spadek liczby krwinek. Zwykle lekarz zmienia jeden z leków albo zmniejsza dawkę fedratynibu i częściej zleca badania krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • splątanie, problemy z pamięcią lub senność
  • zaburzenia widzenia, podwójne widzenie
  • chwiejny chód, zaburzenia równowagi
  • uporczywe wymioty lub biegunka
  • siniaki, krwawienia, bladość, duże zmęczenie
  • zażółcenie skóry lub oczu
  • silny ból brzucha
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Unikaj łączenia fedratynibu z kobicystatem i rozważ schemat przeciwwirusowy bez leku wzmacniającego. Jeśli połączenie jest konieczne, zmniejsz dawkę fedratynibu zgodnie z zaleceniami dla silnych inhibitorów CYP3A4 i ściśle monitoruj pacjenta. Po odstawieniu kobicystatu stopniowo przywróć wcześniejszą dawkę fedratynibu.

Skutek kliniczny

Wyższe stężenie fedratynibu zwiększa ryzyko jego zależnych od dawki działań toksycznych. Dotyczy to zwłaszcza encefalopatii, w tym encefalopatii Wernickego, nasilonych biegunek, nudności i wymiotów, niedokrwistości i małopłytkowości oraz wzrostu aktywności enzymów wątrobowych, amylazy i lipazy.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A i jest przeciwwskazany z lekami, których klirens wysoce zależy od CYP3A, a zwiększone stężenie grozi ciężkimi działaniami niepożądanymi[1]. Fedratynib jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, dlatego kobicystat zmniejsza jego klirens i zwiększa ekspozycję na lek. Fedratynib nie należy do leków, z którymi połączenie z kobicystatem jest formalnie przeciwwskazane.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[2], fedratynib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Fedratynib – słaby inhibitor CYP2D6[3], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4]
  • Fedratynib – umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[2], silny inhibitor CYP3A4[2], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Fedratynib: inhibitor BCRP[3], umiarkowany inhibitor CYP2C19[3], słaby inhibitor CYP2D6[3], umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[3], inhibitor MATE2-K[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor OCT2[3], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • morfologia krwi z płytkami
  • stężenie tiaminy
  • objawy neurologiczne (splątanie, zaburzenia widzenia, chodu i pamięci)
  • AlAT, AspAT, bilirubina
  • amylaza i lipaza
  • kreatynina
  • objawy żołądkowo-jelitowe

Bezpieczniejsze alternatywy

momelotynib

Kiedy ocena się zmienia

Odstawienie kobicystatu w trakcie leczenia fedratynibemkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu ekspozycja na fedratynib spada. Wcześniej zmniejszoną dawkę należy stopniowo przywrócić i monitorować skuteczność leczenia.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Inrebic. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/inrebic-100448594/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ LapatynibUnikaj łączenia lapatynibu z kobicystatem.Nie łącz tych leków na własną rękę – powiedz onkologowi i lekarzowi leczącemu HIV, że przyjmujesz oba, i nie zmieniaj samodzielnie dawek.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie łącz tych leków na własną rękę – powiedz onkologowi i lekarzowi leczącemu HIV, że przyjmujesz oba, i nie zmieniaj samodzielnie dawek.

Lek wzmacniający leczenie HIV zwiększa ilość leku przeciwnowotworowego we krwi. Może to nasilić jego działania niepożądane, takie jak biegunka, wysypka, uszkodzenie wątroby i zaburzenia rytmu serca. Zwykle lekarz zmienia leczenie HIV na takie, które nie wpływa na lek przeciwnowotworowy, albo dostosowuje jego dawkę.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca, nierówne bicie serca lub omdlenie
  • zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz, ból pod prawym łukiem żebrowym
  • silna lub uporczywa biegunka
  • duszność, obrzęki nóg, szybkie męczenie się
  • nasilona wysypka
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Unikaj łączenia lapatynibu z kobicystatem. Gdy jest to możliwe, zmień schemat przeciwwirusowy na niewymagający wzmacniacza farmakokinetycznego. Jeśli połączenia nie da się uniknąć, decyzję o zmniejszeniu dawki lapatynibu podejmuje onkolog w porozumieniu z lekarzem prowadzącym leczenie HIV, a pacjent wymaga ścisłego monitorowania EKG, czynności wątroby i tolerancji leczenia.

Skutek kliniczny

Wyższe stężenie lapatynibu nasila jego działania niepożądane zależne od dawki – biegunkę, wysypkę, uszkodzenie wątroby, wydłużenie odstępu QT i zaburzenia rytmu oraz spadek frakcji wyrzutowej lewej komory.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A4, który jest główną drogą metabolizmu lapatynibu. Kobicystat hamuje też glikoproteinę P i BCRP, a lapatynib jest substratem obu tych transporterów. W efekcie rośnie wchłanianie i spada eliminacja lapatynibu, co prowadzi do istotnego wzrostu jego stężenia we krwi.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor BCRP[1], lapatynib – substrat BCRP[2]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], lapatynib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[2]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], lapatynib – substrat P-gp[2]
  • Lapatynib – inhibitor CYP3A4[2], kobicystat – substrat CYP3A4[1]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[1], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[1], inhibitor OATP1B1[1], inhibitor OATP1B3[1], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[1], substrat CYP3A4[1]
  • Lapatynib: inhibitor BCRP[2], inhibitor CYP2C8[2], inhibitor CYP3A4[2], inhibitor OATP1B1[2], inhibitor P-gp[3], substrat BCRP[2], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[2], drugorzędny szlak substrat CYP2C8[2], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[2], substrat P-gp[2]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc
  • stężenie potasu i magnezu
  • aminotransferazy i bilirubina
  • frakcja wyrzutowa lewej komory
  • nasilenie biegunki i zmian skórnych

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawirbiktegrawir

Kiedy ocena się zmienia

Odstawienie kobicystatu w trakcie leczenia lapatynibemkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu działanie hamujące stopniowo ustępuje. Jeśli dawka lapatynibu była zmniejszona, o powrocie do dawki standardowej decyduje onkolog po wygaśnięciu działania inhibitora.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tyverb. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tyverb-100141022/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ OsilodrostatPołączenie wymaga ścisłego monitorowania stężenia kortyzolu i EKG, a dawkę osilodrostatu może być trzeba zmniejszyć.Powiedz endokrynologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki, i nie zmieniaj samodzielnie żadnej dawki.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz endokrynologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że przyjmujesz oba leki, i nie zmieniaj samodzielnie żadnej dawki.

Kobicystat może zwiększać ilość osilodrostatu w organizmie. Wtedy osilodrostat może za mocno obniżyć poziom kortyzolu, a także wpływać na rytm serca. Lekarz może potrzebować częściej sprawdzać kortyzol i EKG oraz dopasować dawkę.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • duże osłabienie lub zmęczenie
  • nudności, wymioty, ból brzucha
  • zawroty głowy, omdlenie
  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • drżenie, poty, uczucie głodu (niski cukier)
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm, PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie wymaga ścisłego monitorowania stężenia kortyzolu i EKG, a dawkę osilodrostatu może być trzeba zmniejszyć. Po włączeniu kobicystatu u pacjenta na stałej dawce osilodrostatu oceń kortyzol i objawy niedoczynności kory nadnerczy w pierwszych tygodniach. Przed rozpoczęciem leczenia i po zmianie schematu wykonaj EKG oraz wyrównaj stężenie potasu i magnezu. Po odstawieniu kobicystatu ponownie oceń kontrolę kortyzolu i rozważ zwiększenie dawki osilodrostatu. Gdy to możliwe, rozważ schemat przeciwwirusowy bez wzmacniacza farmakokinetycznego.

Skutek kliniczny

Wzrost ekspozycji na osilodrostat zwiększa ryzyko niedoczynności kory nadnerczy (hipokortyzolemii) z osłabieniem, nudnościami, wymiotami, spadkiem ciśnienia i hipoglikemią. Rośnie też ryzyko wydłużenia odstępu QT i komorowych zaburzeń rytmu, szczególnie przy hipokaliemii lub hipomagnezemii. Odstawienie kobicystatu może z kolei obniżyć stężenie osilodrostatu i spowodować utratę kontroli hiperkortyzolemii.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A, a osilodrostat jest częściowo metabolizowany przez CYP3A4, dlatego jego stężenie w osoczu może wzrosnąć. Silniejsze działanie osilodrostatu nasila hamowanie syntezy kortyzolu, a sam osilodrostat w zależności od dawki wydłuża odstęp QT.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[1], osilodrostat – substrat CYP2D6[2]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[1], osilodrostat – substrat CYP3A4[2]
  • Osilodrostat – słaby inhibitor CYP2D6[2], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3]
  • Osilodrostat – słaby inhibitor CYP3A4[2], kobicystat – substrat CYP3A4[3]
  • Osilodrostat – induktor CYP3A4[2], kobicystat – substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[1], silny inhibitor CYP3A4[1], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[1], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Osilodrostat: umiarkowany inhibitor CYP1A2[2], inhibitor CYP2B6[2], słaby inhibitor CYP2C19[2], słaby inhibitor CYP2D6[2], inhibitor CYP2E1[2], słaby inhibitor CYP3A4[2], inhibitor MATE1[2], inhibitor OAT1[2], inhibitor OAT3[2], inhibitor OATP1B1[2], inhibitor OCT2[2], inhibitor UGT1A1[2], induktor CYP1A2[2], induktor CYP2B6[2], induktor CYP3A4[2], substrat CYP2B6[2], substrat CYP2D6[2], substrat CYP3A4[2], substrat UGT2B7[2]

Monitorować

  • stężenie kortyzolu w surowicy lub wolnego kortyzolu w moczu
  • objawy niedoczynności kory nadnerczy
  • EKG z oceną odstępu QTc
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • ciśnienie tętnicze i glikemia

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawir

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat dołączony do stałej dawki osilodrostatukolejność włączenia · kobicystatryzyko rośnieDołączenie kobicystatu do ustalonej dawki osilodrostatu niesie największe ryzyko hipokortyzolemii i wydłużenia QT – rozważ zmniejszenie dawki osilodrostatu i wczesną kontrolę kortyzolu oraz EKG.
Odstawienie kobicystatukolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu stężenie osilodrostatu może spaść i kontrola hiperkortyzolemii może się pogorszyć – ponownie oceń kortyzol i rozważ zwiększenie dawki.
Duże dawki osilodrostatudawka · osilodrostatryzyko rośnieWydłużenie QT przez osilodrostat zależy od dawki, więc przy dużych dawkach ryzyko arytmii jest większe – wykonuj EKG częściej.

Źródła

  1. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Isturisa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/isturisa-100429970/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ PitolisantPołączenie można stosować pod warunkiem ścisłego monitorowania tolerancji pitolisantu i skuteczności leczenia przeciwwirusowego.Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV i lekarzowi, który przepisał pitolisant, że przyjmujesz oba leki, i nie zmieniaj samodzielnie ich dawek.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV i lekarzowi, który przepisał pitolisant, że przyjmujesz oba leki, i nie zmieniaj samodzielnie ich dawek.

Lek na HIV zawierający kobicystat może zwiększać ilość pitolisantu we krwi. Może to nasilić jego działania niepożądane, takie jak trudności ze snem, ból głowy, niepokój czy kołatanie serca. Pitolisant może też nieco osłabiać działanie leków na HIV. Te leki można przyjmować razem, ale lekarz powinien o tym wiedzieć i kontrolować leczenie.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nasilone trudności z zaśnięciem
  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy lub omdlenie
  • silny niepokój, drażliwość
  • uporczywe nudności lub ból głowy
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm, PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować pod warunkiem ścisłego monitorowania tolerancji pitolisantu i skuteczności leczenia przeciwwirusowego. Przy włączaniu kobicystatu u pacjenta na stałej dawce pitolisantu obserwuj objawy przedawkowania pitolisantu i w razie ich wystąpienia rozważ zmniejszenie dawki. U pacjentów z czynnikami ryzyka wydłużenia QT wykonaj EKG. Rozważ kontrolę miana wirusa po rozpoczęciu leczenia pitolisantem, ponieważ jego działanie indukujące może osłabiać wzmocnienie leku przeciwwirusowego.

Skutek kliniczny

Możliwe nasilenie działań niepożądanych pitolisantu, takich jak bezsenność, ból głowy, nudności, lęk, drażliwość i kołatanie serca, a przy znacznym wzroście stężenia ryzyko wydłużenia QT. W przeciwnym kierunku teoretycznie możliwe jest osłabienie efektu wzmacniającego kobicystatu i spadek stężenia skojarzonego leku przeciwwirusowego.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A4 i słabym inhibitorem CYP2D6. Pitolisant jest metabolizowany głównie przez CYP2D6 i w mniejszym stopniu przez CYP3A4, więc kobicystat może zwiększać jego stężenie. Pitolisant jest słabym induktorem CYP3A4, dlatego może obniżać stężenie kobicystatu i osłabiać wzmacnianie leków przeciwwirusowych, przy których kobicystat jest stosowany. Pitolisant w dużych stężeniach wydłuża odstęp QT, co nabiera znaczenia przy wzroście jego ekspozycji.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[1], pitolisant – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[2]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[1], pitolisant – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[2]
  • Pitolisant – umiarkowany inhibitor CYP2D6[2], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3]
  • Pitolisant – słaby induktor CYP3A4[2], kobicystat – substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[1], silny inhibitor CYP3A4[1], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[1], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Pitolisant: umiarkowany inhibitor CYP2D6[2], słaby induktor CYP3A4[2], induktor P-gp[2], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[2], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • objawy nadmiernego działania pitolisantu (bezsenność, ból głowy, nudności, lęk, kołatanie serca)
  • EKG – odstęp QTc u pacjentów z czynnikami ryzyka
  • miano wirusa (HIV RNA) po włączeniu pitolisantu
  • stężenie potasu i magnezu u pacjentów z ryzykiem arytmii

Bezpieczniejsze alternatywy

solriamfetol

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat dołączony do ustalonej dawki pitolisantukolejność włączenia · kobicystatryzyko rośnieDołączenie kobicystatu do wcześniej ustalonej dawki pitolisantu niesie największe ryzyko objawów nadmiernej ekspozycji, ponieważ dawka nie była miareczkowana w obecności inhibitora. W tej sytuacji monitoruj tolerancję i rozważ zmniejszenie dawki pitolisantu.
Pitolisant włączany u pacjenta leczonego kobicystatemkolejność włączenia · pacjentryzyko malejeRozpoczęcie pitolisantu u pacjenta już leczonego kobicystatem pozwala dobrać dawkę stopniowo przy ustalonym hamowaniu metabolizmu, co ogranicza ryzyko nadmiernej ekspozycji. Nadal zalecana jest kontrola miana wirusa.

Źródła

  1. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ozawade. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ozawade-100459920/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ RukaparybPołączenie można stosować pod warunkiem ścisłego monitorowania toksyczności rukaparybu.Upewnij się, że onkolog wie o twoim leczeniu HIV, rób zlecone badania krwi i nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z leków.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Upewnij się, że onkolog wie o twoim leczeniu HIV, rób zlecone badania krwi i nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z leków.

Lek wzmacniający leczenie HIV może zwiększać ilość leku przeciwnowotworowego we krwi. Może to nasilić jego działania niepożądane, zwłaszcza wpływ na krew, nudności i zmęczenie. Te leki można stosować razem, ale lekarz powinien częściej kontrolować twoje wyniki badań krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • łatwe powstawanie siniaków lub krwawienia
  • gorączka, dreszcze lub częste infekcje
  • duże zmęczenie, bladość, duszność
  • silne nudności lub wymioty
  • zażółcenie skóry lub oczu
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować pod warunkiem ścisłego monitorowania toksyczności rukaparybu. Rozważ schemat przeciwretrowirusowy bez wzmacniacza farmakokinetycznego, jeśli jest to możliwe klinicznie w porozumieniu z lekarzem prowadzącym leczenie HIV. W razie nasilenia działań niepożądanych przerwij leczenie rukaparybem lub zmniejsz jego dawkę zgodnie ze schematem redukcji dawki dla tego leku. Po odstawieniu kobicystatu ekspozycja na rukaparyb może się zmniejszyć, co ma znaczenie, jeśli wcześniej dawkę obniżono.

Skutek kliniczny

Wyższe stężenie rukaparybu może nasilić jego toksyczność zależną od dawki – przede wszystkim mielosupresję (niedokrwistość, małopłytkowość, neutropenię), nudności i wymioty, zmęczenie oraz wzrost aminotransferaz i kreatyniny. Skuteczność kobicystatu jako wzmacniacza leków przeciwretrowirusowych nie powinna się zmienić.

Mechanizm

Kobicystat hamuje CYP3A i zwiększa stężenie leków, których klirens zależy od tego enzymu[1]. Hamuje też glikoproteinę P, BCRP oraz słabo CYP2D6. Rukaparyb jest metabolizowany głównie przez CYP2D6, w mniejszym stopniu przez CYP1A2 i CYP3A4, i jest substratem glikoproteiny P oraz BCRP. Łączne hamowanie kilku dróg eliminacji i transportu może zwiększyć ekspozycję na rukaparyb. Wpływ rukaparybu na kobicystat jest mało prawdopodobny, ponieważ rukaparyb tylko słabo hamuje CYP3A.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor BCRP[2], rukaparyb – substrat BCRP[3]
  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[4], rukaparyb – substrat CYP2D6[3]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[4], rukaparyb – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[4], rukaparyb – substrat P-gp[3]
  • Rukaparyb – słaby inhibitor CYP2D6[3], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2]
  • Rukaparyb – słaby inhibitor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[2]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[2], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[2], inhibitor OATP1B1[2], inhibitor OATP1B3[2], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], substrat CYP3A4[2]
  • Rukaparyb: słaby inhibitor BCRP[3], umiarkowany inhibitor CYP1A2[3], słaby inhibitor CYP2C19[3], słaby inhibitor CYP2C8[3], słaby inhibitor CYP2C9[3], słaby inhibitor CYP2D6[3], słaby inhibitor CYP3A4[3], silny inhibitor MATE1[3], silny inhibitor MATE2-K[3], słaby inhibitor OCT2[3], słaby inhibitor P-gp[3], słaby inhibitor UGT1A1[3], induktor CYP1A2[3], substrat BCRP[3], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[3], substrat CYP2D6[3], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem w pierwszych tygodniach skojarzenia i potem regularnie
  • ALT i AST
  • stężenie kreatyniny
  • nudności, wymioty i zmęczenie

Bezpieczniejsze alternatywy

niraparyb

Kiedy ocena się zmienia

Odstawienie kobicystatu w trakcie leczenia rukaparybemkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu ekspozycja na rukaparyb może się zmniejszyć. Jeśli wcześniej zmniejszono dawkę rukaparybu z powodu toksyczności, rozważ ponowną ocenę dawki.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Rubraca. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/rubraca-100418021/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ OzymertynibPołączenie można stosować pod warunkiem ścisłego monitorowania tolerancji ozymertynibu i EKG.Przyjmuj oba leki zgodnie z zaleceniem, upewnij się, że onkolog i lekarz prowadzący leczenie HIV wiedzą o obu lekach, i zgłaszaj się na zlecone badania EKG.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Przyjmuj oba leki zgodnie z zaleceniem, upewnij się, że onkolog i lekarz prowadzący leczenie HIV wiedzą o obu lekach, i zgłaszaj się na zlecone badania EKG.

Lek wzmacniający leczenie HIV może zwiększyć ilość leku przeciwnowotworowego w organizmie. Może to nasilić jego działania niepożądane, takie jak biegunka, wysypka czy zaburzenia rytmu serca. Oba leki można zwykle przyjmować razem, ale lekarz powinien częściej sprawdzać twoje serce i samopoczucie. Nie stosuj preparatów z dziurawcem, bo osłabiają działanie obu leków.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca, nierówne bicie serca
  • zawroty głowy lub omdlenie
  • nowa lub nasilająca się duszność albo kaszel
  • uporczywa biegunka
  • nasilona wysypka lub owrzodzenia w jamie ustnej
  • obrzęki nóg
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport, PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować pod warunkiem ścisłego monitorowania tolerancji ozymertynibu i EKG. Przed włączeniem drugiego leku wykonaj EKG z oceną QTc i oznacz potas oraz magnez, a kontrolę EKG powtórz po kilku tygodniach wspólnego stosowania i przy objawach kardiologicznych. Nie zmieniaj rutynowo dawki ozymertynibu, a przy nasilonych działaniach niepożądanych postępuj według zasad redukcji dawki dla ozymertynibu. Unikaj dokładania innych leków wydłużających QT i innych silnych inhibitorów CYP3A. Przy złej tolerancji lekarz prowadzący leczenie HIV może rozważyć schemat przeciwretrowirusowy bez leku wzmacniającego.

Skutek kliniczny

Możliwe nasilenie działań niepożądanych ozymertynibu, takich jak biegunka, zmiany skórne, zapalenie jamy ustnej, wydłużenie QT oraz rzadziej śródmiąższowa choroba płuc i dysfunkcja lewej komory. Skala wzrostu stężenia jest prawdopodobnie niewielka, ale u chorego z wieloma lekami i chorobą serca ryzyko zaburzeń rytmu rośnie.

Mechanizm

Kobicystat może zwiększać stężenie ozymertynibu przez hamowanie CYP3A i nośników błonowych, a działania niepożądane obu schematów mogą się sumować. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i zwiększa stężenia leków metabolizowanych przez ten enzym.[1] Hamuje też nośniki P-gp i BCRP, co może zwiększać stężenia ich substratów w osoczu.[1] Ozymertynib jest metabolizowany głównie przez CYP3A i jest substratem P-gp oraz BCRP. Wzrost ekspozycji po silnych inhibitorach CYP3A jest przy ozymertynibie raczej umiarkowany, bo lek ma długi okres półtrwania i niewielki efekt pierwszego przejścia. Ozymertynib wydłuża odstęp QT, a kobicystat jest zawsze podawany z atazanawirem lub darunawirem, które mają własne działanie na przewodzenie w sercu.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor BCRP[2], ozymertynib – substrat BCRP[3]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[4], ozymertynib – substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[4], ozymertynib – substrat P-gp[3]
  • Ozymertynib – inhibitor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[2]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[2], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[2], inhibitor OATP1B1[2], inhibitor OATP1B3[2], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], substrat CYP3A4[2]
  • Ozymertynib: słaby inhibitor BCRP[3], inhibitor CYP3A4[3], słaby inhibitor P-gp[3], substrat BCRP[3], substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc na początku i po kilku tygodniach wspólnego stosowania
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy toksyczności ozymertynibu: biegunka, wysypka, zapalenie jamy ustnej
  • nowe lub nasilone objawy oddechowe: duszność, kaszel
  • objawy niewydolności serca, a przy czynnikach ryzyka ocena frakcji wyrzutowej

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tagrisso. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tagrisso-100364800/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ RuksolitynibPrzy łączeniu kobicystatu z ruksolitynibem zmniejsz dawkę ruksolitynibu jak przy innych silnych inhibitorach CYP3A4 i dalej dostosowuj ją do morfologii krwi oraz odpowiedzi klinicznej.Nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z tych leków, rób zlecone badania krwi i powiedz obu lekarzom, że przyjmujesz oba leki.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj samodzielnie dawek żadnego z tych leków, rób zlecone badania krwi i powiedz obu lekarzom, że przyjmujesz oba leki.

Kobicystat sprawia, że organizm wolniej usuwa ruksolitynib, więc jego ilość we krwi rośnie. Może to nasilić działania niepożądane ruksolitynibu, zwłaszcza spadek płytek krwi, czerwonych i białych krwinek. Lekarz zwykle zmniejsza wtedy dawkę ruksolitynibu i częściej zleca badania krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • łatwe powstawanie siniaków
  • krwawienie z nosa lub dziąseł
  • krew w moczu lub stolcu
  • gorączka lub dreszcze
  • nasilone zmęczenie i bladość
  • duszność przy niewielkim wysiłku
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Przy łączeniu kobicystatu z ruksolitynibem zmniejsz dawkę ruksolitynibu jak przy innych silnych inhibitorach CYP3A4 i dalej dostosowuj ją do morfologii krwi oraz odpowiedzi klinicznej. Morfologię z liczbą płytek kontroluj częściej w pierwszych tygodniach skojarzenia oraz po każdej zmianie schematu przeciwretrowirusowego. Gdy kobicystat zostaje odstawiony albo zastąpiony lekiem niehamującym CYP3A, ponownie oceń dawkę ruksolitynibu. Decyzję o zmianie leczenia przeciwretrowirusowego podejmuj wspólnie z lekarzem prowadzącym zakażenie HIV.

Skutek kliniczny

Większe stężenie ruksolitynibu nasila jego działania niepożądane zależne od dawki, przede wszystkim mielosupresję z małopłytkowością, niedokrwistością i neutropenią. Rośnie także ryzyko krwawień i zakażeń. Odstawienie kobicystatu u pacjenta z dawką ruksolitynibu dobraną podczas jego stosowania może z kolei obniżyć stężenie ruksolitynibu i osłabić kontrolę choroby.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i zwiększa stężenie w osoczu leków metabolizowanych przez ten enzym[1]. Ruksolitynib jest eliminowany głównie przez metabolizm z udziałem CYP3A4, dlatego przy jednoczesnym stosowaniu należy oczekiwać istotnego wzrostu jego ekspozycji.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[2], ruksolitynib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[2], silny inhibitor CYP3A4[2], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Ruksolitynib: inhibitor BCRP[3], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C9[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • morfologia krwi z liczbą płytek
  • stężenie hemoglobiny
  • liczba neutrofilów
  • objawy krwawienia
  • objawy zakażenia
  • kontrola objawów choroby mieloproliferacyjnej po zmianie schematu

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawir

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat dołączany do ustalonej dawki ruksolitynibukolejność włączenia · kobicystatryzyko rośnieDołączenie kobicystatu do wcześniej dobranej dawki ruksolitynibu grozi nagłym wzrostem jego ekspozycji. Dawkę ruksolitynibu zmniejsz z chwilą włączenia kobicystatu i wykonuj częściej morfologię w pierwszych tygodniach.
Odstawienie kobicystatu przy kontynuacji ruksolitynibukolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu stężenie ruksolitynibu spada i dawka dobrana w trakcie skojarzenia może być za mała. Ponownie oceń dawkę ruksolitynibu i kontrolę objawów choroby.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Jakavi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/jakavi-100283673/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ SiponimodPrzed połączeniem sprawdź genotyp CYP2C9 pacjenta, na podstawie którego dobrano dawkę podtrzymującą siponimodu.Nie przerywaj żadnego z leków na własną rękę, ale powiedz neurologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie przeciwwirusowe, że przyjmujesz oba leki, żeby mogli zdecydować o dalszym postępowaniu i kontroli badań.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie przerywaj żadnego z leków na własną rękę, ale powiedz neurologowi i lekarzowi prowadzącemu leczenie przeciwwirusowe, że przyjmujesz oba leki, żeby mogli zdecydować o dalszym postępowaniu i kontroli badań.

Lek wzmacniający leczenie przeciwwirusowe (kobicystat) może spowalniać usuwanie z organizmu leku na stwardnienie rozsiane (siponimod). Wtedy siponimodu jest we krwi więcej i łatwiej o działania niepożądane, takie jak zbyt wolne bicie serca, spadek odporności czy problemy ze wzrokiem. Siła tej interakcji zależy od twoich cech genetycznych, które lekarz sprawdzał przed rozpoczęciem leczenia siponimodem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zawroty głowy, omdlenie lub uczucie bardzo wolnego bicia serca
  • gorączka, częste lub długo trwające infekcje
  • nieostre widzenie, mroczki lub zniekształcony obraz
  • zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Przed połączeniem sprawdź genotyp CYP2C9 pacjenta, na podstawie którego dobrano dawkę podtrzymującą siponimodu. U nosicieli genotypu CYP2C9*1/*3 lub *2/*3 unikaj łączenia siponimodu z kobicystatem i rozważ inny schemat przeciwretrowirusowy bez wzmacniacza farmakokinetycznego albo inny lek modulujący receptor S1P. U pozostałych pacjentów połączenie jest możliwe przy ścisłym monitorowaniu – częstości akcji serca, morfologii z rozmazem (limfocyty), aktywności enzymów wątrobowych i objawów ze strony narządu wzroku. Nie łącz z kobicystatem leków, które jednocześnie hamują CYP2C9, bo takie skojarzenie znacznie zwiększa ekspozycję na siponimod.

Skutek kliniczny

Wyższe stężenie siponimodu może nasilać jego działania niepożądane zależne od dawki – bradykardię i zaburzenia przewodzenia przedsionkowo-komorowego (zwłaszcza w okresie zwiększania dawki), limfopenię ze zwiększonym ryzykiem zakażeń, obrzęk plamki oraz wzrost aktywności aminotransferaz.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i zwiększa stężenie w osoczu leków metabolizowanych przez ten izoenzym[1]. Siponimod jest metabolizowany głównie przez CYP2C9 i w mniejszej części przez CYP3A4, dlatego zahamowanie CYP3A może zwiększyć jego ekspozycję. Kobicystat nie hamuje CYP2C9[1], więc u osób z prawidłową aktywnością CYP2C9 wzrost stężenia siponimodu powinien być umiarkowany. U nosicieli wariantów CYP2C9 o zmniejszonej aktywności (zwłaszcza *1/*3 i *2/*3) udział CYP3A4 w eliminacji siponimodu rośnie i wpływ kobicystatu może być wyraźnie większy.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[2], siponimod – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[2], silny inhibitor CYP3A4[2], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Siponimod: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2C9[3], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • częstość akcji serca i EKG przy włączaniu lub zmianie leczenia
  • morfologia krwi z liczbą limfocytów
  • aktywność ALT i AST
  • objawy zakażeń
  • badanie okulistyczne przy zaburzeniach widzenia

Bezpieczniejsze alternatywy

ozanimodponesymod

Kiedy ocena się zmienia

Włączanie siponimodu u pacjenta już leczonego kobicystatemkolejność włączenia · siponimodryzyko rośnieOkres stopniowego zwiększania dawki siponimodu wiąże się z największym ryzykiem bradykardii i zaburzeń przewodzenia, a podwyższone stężenie leku może je nasilić. Rozważ monitorowanie EKG i tętna podczas pierwszej dawki również u pacjentów, u których nie jest ono standardowo wymagane.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mayzent. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/mayzent-100432765/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ TrabektedynaNależy unikać podawania trabektedyny w trakcie leczenia kobicystatem.Powiedz onkologowi o wszystkich lekach na HIV, które przyjmujesz, i nie zmieniaj ich samodzielnie.szybki (godziny)badania kliniczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz onkologowi o wszystkich lekach na HIV, które przyjmujesz, i nie zmieniaj ich samodzielnie.

Jeden z twoich leków na HIV może sprawić, że lek przeciwnowotworowy podawany we wlewie będzie dłużej i w większej ilości krążył w organizmie. Może to nasilić jego działania niepożądane, zwłaszcza spadek odporności, uszkodzenie wątroby i mięśni. Lekarze mogą zmienić twoje leczenie HIV na czas chemioterapii albo częściej badać twoją krew.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka, dreszcze lub inne objawy zakażenia
  • zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
  • silne bóle lub osłabienie mięśni, ciemnobrązowy mocz
  • nasilone nudności i wymioty
  • nietypowe siniaki lub krwawienia
  • duże zmęczenie
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Należy unikać podawania trabektedyny w trakcie leczenia kobicystatem. Jeśli to możliwe, warto we współpracy z lekarzem prowadzącym leczenie HIV zmienić schemat przeciwretrowirusowy na niezawierający silnego inhibitora CYP3A na czas chemioterapii. Gdy połączenia nie da się uniknąć, potrzebna jest ścisła obserwacja toksyczności hematologicznej, wątrobowej i mięśniowej, a przy jej nasileniu – opóźnienie cyklu lub redukcja dawki trabektedyny zgodnie z zasadami modyfikacji dawki.

Skutek kliniczny

Większa ekspozycja na trabektedynę nasila jej zależną od dawki toksyczność – neutropenię i inne cytopenie, hepatotoksyczność ze wzrostem aminotransferaz i bilirubiny, wzrost CK z ryzykiem rabdomiolizy, nudności i wymioty oraz zmęczenie. Ciężka neutropenia zwiększa ryzyko zakażeń, w tym posocznicy.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i zwiększa stężenie w osoczu leków metabolizowanych przez ten enzym.[1] Kobicystat hamuje także P-gp, co może zwiększać stężenie substratów tego nośnika.[1] Trabektedyna jest metabolizowana głównie przez CYP3A4 i jest substratem P-gp, dlatego jej klirens się zmniejsza, a ekspozycja rośnie.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[2], trabektedyna – wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[2], trabektedyna – substrat P-gp[3]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[2], silny inhibitor CYP3A4[2], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Trabektedyna: wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem (neutrofile, płytki)
  • AST, ALT, bilirubina, fosfataza zasadowa
  • CK
  • objawy zakażenia i gorączka

Bezpieczniejsze alternatywy

dolutegrawirraltegrawir

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Trabectedin Accord. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/trabectedin-accord-100518066/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ UpadacytynibPołączenie stosuj tylko po ocenie korzyści i ryzyka, z ostrożnością i przy najniższej skutecznej dawce upadacytynibu.Nie zmieniaj sam dawek, powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie upadacytynibem, że przyjmujesz kobicystat, i regularnie rób zlecone badania krwi.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj sam dawek, powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie upadacytynibem, że przyjmujesz kobicystat, i regularnie rób zlecone badania krwi.

Kobicystat sprawia, że upadacytynib wolniej znika z organizmu i jego ilość we krwi rośnie. Przez to częściej mogą pojawić się zakażenia, spadek liczby krwinek, zmiany w wynikach wątroby i cholesterolu, a rzadko zakrzepy. Te leki mogą być stosowane razem, ale lekarz powinien o tym wiedzieć i dobrać dawkę.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka, dreszcze, kaszel lub ból gardła
  • bolesna wysypka z pęcherzykami (półpasiec)
  • ból, obrzęk lub zaczerwienienie łydki
  • nagła duszność lub ból w klatce piersiowej
  • nietypowe zmęczenie, bladość, łatwe powstawanie siniaków
  • zażółcenie skóry lub oczu
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie stosuj tylko po ocenie korzyści i ryzyka, z ostrożnością i przy najniższej skutecznej dawce upadacytynibu. Wyższych dawek upadacytynibu unikaj, dopóki pacjent przyjmuje kobicystat. Rozważ inhibitor JAK, którego eliminacja nie zależy od CYP3A, albo schemat przeciwwirusowy bez wzmacniacza farmakokinetycznego. Kontroluj morfologię, aminotransferazy i lipidy oraz pouczaj pacjenta o objawach zakażenia i zakrzepicy.

Skutek kliniczny

Wyższe stężenie upadacytynibu zwiększa ryzyko działań niepożądanych zależnych od dawki. Należą do nich ciężkie zakażenia, w tym półpasiec, neutropenia, limfopenia, niedokrwistość, wzrost aktywności aminotransferaz i stężenia lipidów oraz incydenty zakrzepowo-zatorowe. U osób z zakażeniem HIV ryzyko zakażeń oportunistycznych może być dodatkowo podwyższone.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i podnosi stężenie w osoczu leków, których klirens zależy od CYP3A.[1] Upadacytynib jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, więc kobicystat może zwiększać jego ekspozycję.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor BCRP[2], upadacytynib – substrat BCRP[3]
  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[4], upadacytynib – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[4], upadacytynib – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[4], upadacytynib – substrat P-gp[3]
  • Upadacytynib – słaby inhibitor CYP2D6[3], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2]
  • Upadacytynib – słaby induktor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[2]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[2], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[2], inhibitor OATP1B1[2], inhibitor OATP1B3[2], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], substrat CYP3A4[2]
  • Upadacytynib: słaby inhibitor CYP2D6[3], słaby induktor CYP3A4[3], substrat BCRP[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem (neutrofile, limfocyty, hemoglobina)
  • aktywność aminotransferaz
  • lipidogram
  • objawy zakażeń, w tym półpaśca
  • objawy zakrzepicy żył głębokich i zatorowości płucnej

Bezpieczniejsze alternatywy

baricytynibfilgotynib

Kiedy ocena się zmienia

Dawka większa niż 15 mg na dobędawka · upadacytynibryzyko rośniePrzy dawkach upadacytynibu wyższych niż 15 mg na dobę zwiększona ekspozycja wywołana kobicystatem ma większe znaczenie kliniczne. Takich dawek unikaj w trakcie leczenia kobicystatem.
Kobicystat odstawiony lub zamieniony na schemat bez wzmacniaczakolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePo odstawieniu kobicystatu ekspozycja na upadacytynib wraca do wyjściowej. Ponownie oceń dawkę upadacytynibu pod kątem skuteczności.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Rinvoq. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/rinvoq-100427770/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKobicystat+ TofacytynibPrzy jednoczesnym stosowaniu z kobicystatem zmniejsz dawkę tofacytynibu tak jak przy każdym silnym inhibitorze CYP3A4 i nie stosuj najwyższych dawek tofacytynibu.Nie zmieniaj sam dawek, ale upewnij się u lekarza lub farmaceuty, że dawka tofacytynibu jest dostosowana do leczenia HIV.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie zmieniaj sam dawek, ale upewnij się u lekarza lub farmaceuty, że dawka tofacytynibu jest dostosowana do leczenia HIV.

Lek wzmacniający leczenie HIV spowalnia usuwanie tofacytynibu z organizmu. Przez to tofacytynibu jest we krwi więcej niż zwykle i łatwiej o jego działania niepożądane, zwłaszcza o infekcje. Lekarz zwykle zmniejsza wtedy dawkę tofacytynibu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka, dreszcze, kaszel lub ból przy oddawaniu moczu
  • bolesna wysypka z pęcherzykami
  • obrzęk, ból lub zaczerwienienie łydki
  • nagła duszność lub ból w klatce piersiowej
  • zażółcenie skóry lub oczu
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Przy jednoczesnym stosowaniu z kobicystatem zmniejsz dawkę tofacytynibu tak jak przy każdym silnym inhibitorze CYP3A4 i nie stosuj najwyższych dawek tofacytynibu. Po odstawieniu kobicystatu wróć do wcześniejszej dawki tofacytynibu. Jeśli to możliwe, rozważ schemat przeciwretrowirusowy niewymagający wzmocnienia farmakokinetycznego albo lek immunomodulujący niezależny od CYP3A4.

Skutek kliniczny

Większe stężenie tofacytynibu nasila zależne od dawki działania niepożądane – zakażenia, w tym ciężkie i oportunistyczne, limfopenię, neutropenię, wzrost aktywności aminotransferaz i lipidów oraz ryzyko zakrzepicy żylnej. U chorych zakażonych HIV ryzyko zakażeń jest dodatkowo podwyższone.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A, przez co zwiększa stężenia w osoczu leków metabolizowanych przez ten enzym.[1] Tofacytynib jest eliminowany głównie przez metabolizm wątrobowy z udziałem CYP3A4, dlatego jego ekspozycja wyraźnie wzrasta przy jednoczesnym podawaniu silnego inhibitora CYP3A4.

Metabolizm i transportery

  • Kobicystat: inhibitor BCRP[2], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[2], inhibitor OATP1B1[2], inhibitor OATP1B3[2], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem (limfocyty, neutrofile)
  • objawy zakażeń, w tym półpaśca
  • aktywność aminotransferaz
  • lipidogram
  • objawy zakrzepicy żył głębokich i zatorowości płucnej

Bezpieczniejsze alternatywy

baricytynib

Kiedy ocena się zmienia

Włączenie kobicystatu u pacjenta na stałej dawce tofacytynibukolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePrzy włączaniu kobicystatu do trwającej terapii tofacytynibem dawkę tofacytynibu zmniejsz od początku skojarzenia, a po odstawieniu kobicystatu przywróć wcześniejszą dawkę.
Zamiana rytonawiru na kobicystatkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePrzy zamianie rytonawiru na kobicystat zachowaj ostrożność w ciągu pierwszych dwóch tygodni, szczególnie gdy dawki innych leków ustalano w czasie stosowania rytonawiru.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Interakcja o niejasnym znaczeniu21

Interakcja o niejasnym znaczeniuKobicystat+ KlindamycynaPołączenie można stosować bez zmiany dawek, ale trzeba obserwować pacjenta pod kątem działań niepożądanych klindamycyny.Przyjmuj oba leki tak jak zalecił lekarz i zgłoś się do niego, jeśli pojawi się silna lub długotrwała biegunka.opóźniony (dni)teoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Przyjmuj oba leki tak jak zalecił lekarz i zgłoś się do niego, jeśli pojawi się silna lub długotrwała biegunka.

Lek wzmacniający działanie leków na HIV może spowolnić usuwanie antybiotyku z organizmu. Antybiotyk może wtedy działać nieco silniej, także jeśli chodzi o działania niepożądane. Najczęściej dotyczy to brzucha i jelit. Zwykle takie połączenie jest bezpieczne.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • wodnista lub krwista biegunka
  • silny ból brzucha lub skurcze
  • nudności i wymioty
  • wysypka
  • gorączka w trakcie lub po zakończeniu antybiotyku
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować bez zmiany dawek, ale trzeba obserwować pacjenta pod kątem działań niepożądanych klindamycyny. Przy uporczywej biegunce należy przerwać antybiotyk i wykluczyć zakażenie Clostridioides difficile. Kobicystatu ani wzmacnianego inhibitora proteazy nie należy odstawiać z powodu antybiotykoterapii.

Skutek kliniczny

Możliwy jest wzrost ekspozycji na klindamycynę i nasilenie jej działań niepożądanych, przede wszystkim ze strony przewodu pokarmowego. Wielkość tego efektu nie jest znana, a klindamycyna ma dość szeroki margines bezpieczeństwa, więc znaczenie kliniczne jest prawdopodobnie niewielkie.

Mechanizm

Kobicystat może zwiększać stężenie klindamycyny we krwi, bo hamuje jej główny szlak przemian. Klindamycyna jest metabolizowana głównie przez CYP3A4, a w mniejszym stopniu przez CYP3A5, a inhibitory tych izoenzymów mogą zmniejszać jej klirens[1]. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i zwiększa stężenia leków metabolizowanych przez ten izoenzym[2]. Klindamycyna tylko umiarkowanie hamuje CYP3A4 in vitro, a jej wpływ na leki metabolizowane przez enzymy CYP ma małe znaczenie kliniczne[1]. Nie należy więc oczekiwać istotnego zmniejszenia skuteczności kobicystatu ani wzmacnianego leku przeciwretrowirusowego.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], klindamycyna – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Klindamycyna – umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Klindamycyna: umiarkowany inhibitor CYP3A4[4], wrażliwy substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • biegunka i dolegliwości żołądkowo-jelitowe
  • objawy zapalenia jelita grubego związanego z Clostridioides difficile
  • zmiany skórne
  • aktywność aminotransferaz przy dłuższej terapii

Kiedy ocena się zmienia

Miejscowa (na skórę lub dopochwowo)droga podania · klindamycynaryzyko malejePrzy stosowaniu klindamycyny na skórę lub dopochwowo ekspozycja ogólnoustrojowa jest mała i interakcja nie ma znaczenia klinicznego.
czas leczenia ≥ 10 dniklindamycynaryzyko rośniePrzy dłuższej terapii klindamycyną rośnie ryzyko działań niepożądanych, więc warto kontrolować objawy żołądkowo-jelitowe i aktywność aminotransferaz.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dalacin C 75 mg/5 ml, granulat do sporządzania syropu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dalacin-c-100016908/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dalacin C. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/dalacin-c-100016908/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Interakcja o niejasnym znaczeniuKobicystat+ FluoksetynaPołączenie można stosować bez rutynowej zmiany dawki, ale fluoksetynę u pacjenta przyjmującego kobicystat warto włączać od najniższej skutecznej dawki i zwiększać ją ostrożnie.Przyjmuj oba leki zgodnie z zaleceniem i powiedz lekarzowi, jeśli zauważysz nowe lub nasilone dolegliwości.opóźniony (dni)teoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Przyjmuj oba leki zgodnie z zaleceniem i powiedz lekarzowi, jeśli zauważysz nowe lub nasilone dolegliwości.

Kobicystat, który przyjmujesz w leczeniu zakażenia HIV, może nieco zwiększać ilość fluoksetyny w organizmie. Zwykle nie ma to dużego znaczenia i oba leki można przyjmować razem. Może się jednak zdarzyć, że działania niepożądane fluoksetyny będą wyraźniejsze, a pojawić się mogą nawet po kilku tygodniach.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nudności lub biegunka
  • niepokój, pobudzenie, bezsenność
  • drżenie rąk lub nadmierna potliwość
  • splątanie, silne osłabienie lub ból głowy
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować bez rutynowej zmiany dawki, ale fluoksetynę u pacjenta przyjmującego kobicystat warto włączać od najniższej skutecznej dawki i zwiększać ją ostrożnie. Przy włączaniu kobicystatu u pacjenta na stałej dawce fluoksetyny należy obserwować pacjenta w kierunku nasilenia działań niepożądanych przez pierwsze tygodnie. Interakcje drugiego składnika schematu przeciwretrowirusowego z fluoksetyną trzeba ocenić osobno.

Skutek kliniczny

Możliwe jest umiarkowane zwiększenie stężenia fluoksetyny i norfluoksetyny z nasileniem działań zależnych od dawki, takich jak nudności, niepokój, bezsenność, drżenie czy hiponatremia. Brak opisów ciężkich następstw tego połączenia. Ze względu na długi okres półtrwania fluoksetyny i norfluoksetyny ewentualne objawy mogą narastać stopniowo przez kilka tygodni[1].

Mechanizm

Kobicystat jest słabym inhibitorem CYP2D6 i może zwiększać stężenia leków metabolizowanych przez ten enzym[2]. Fluoksetyna jest metabolizowana głównie przez CYP2D6, więc jej stężenie może nieznacznie wzrosnąć. Fluoksetyna sama silnie hamuje CYP2D6, dlatego dodatkowy wpływ słabego inhibitora jest prawdopodobnie niewielki. Kobicystat nie hamuje CYP2C9 ani CYP2C19[2], a te drogi przemiany fluoksetyny pozostają zachowane.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Fluoksetyna – silny inhibitor CYP2D6[3], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Fluoksetyna: silny inhibitor CYP2C19[3], silny inhibitor CYP2D6[3]

Monitorować

  • działania niepożądane fluoksetyny (nudności, niepokój, bezsenność, drżenie)
  • objawy zespołu serotoninowego
  • stężenie sodu u osób starszych i przyjmujących leki moczopędne

Kiedy ocena się zmienia

Fluoksetyna włączana u pacjenta przyjmującego kobicystatkolejność włączenia · fluoksetynainne zaleceniePrzy włączaniu fluoksetyny u pacjenta leczonego kobicystatem rozpocząć od najniższej skutecznej dawki i zwiększać ją stopniowo, oceniając tolerancję.
wiek ≥ 65 latpacjentryzyko rośnieU osób starszych większe jest ryzyko hiponatremii i działań niepożądanych fluoksetyny, dlatego warto rozważyć kontrolę stężenia sodu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fluoksetyna EGIS 10 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fluoksetyna-egis-100225954/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Interakcja o niejasnym znaczeniuKobicystat+ MetoklopramidPołączenie można stosować bez zmiany dawek.Przyjmuj metoklopramid tylko w zaleconej dawce i przez jak najkrótszy czas, a przy niepokojących objawach skontaktuj się z lekarzem lub farmaceutą.opóźniony (dni)teoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Przyjmuj metoklopramid tylko w zaleconej dawce i przez jak najkrótszy czas, a przy niepokojących objawach skontaktuj się z lekarzem lub farmaceutą.

Lek wzmacniający leczenie HIV może nieznacznie zwiększyć ilość metoklopramidu we krwi. Zwykle nie ma to znaczenia, ale rzadko może nasilić działania niepożądane metoklopramidu, takie jak senność albo mimowolne ruchy mięśni. Oba leki możesz przyjmować razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • mimowolne skurcze mięśni twarzy, szyi lub języka
  • wykrzywianie głowy albo wywracanie oczu
  • silny niepokój ruchowy, trudność w usiedzeniu w miejscu
  • nadmierna senność
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować bez zmiany dawek. Metoklopramid stosuj w najmniejszej skutecznej dawce i możliwie krótko, a pacjenta poinformuj o objawach pozapiramidowych i nadmiernej senności. Przy silnych inhibitorach CYP2D6 zaleca się obserwację pacjenta w kierunku działań niepożądanych[1], co rozsądnie przenieść także na to połączenie.

Skutek kliniczny

Możliwy niewielki wzrost stężenia metoklopramidu i teoretycznie większe ryzyko jego działań niepożądanych zależnych od dawki – objawów pozapiramidowych (dystonia, akatyzja), senności i znużenia. Znaczenie kliniczne nawet przy silnych inhibitorach CYP2D6 jest niepewne[1], więc przy słabym inhibitorze jest jeszcze mniej prawdopodobne.

Mechanizm

Kobicystat jest słabym inhibitorem CYP2D6 i może zwiększać stężenia leków metabolizowanych przez ten enzym[2]. Metoklopramid jest metabolizowany z udziałem CYP2D6, a silne inhibitory tego enzymu, takie jak fluoksetyna lub paroksetyna, zwiększają jego stężenie[1]. Przy słabym hamowaniu przez kobicystat należy oczekiwać co najwyżej niewielkiego wzrostu ekspozycji na metoklopramid.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], metoklopramid – substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Metoklopramid: substrat CYP2D6[4]

Monitorować

  • objawy pozapiramidowe (mimowolne skurcze mięśni twarzy, szyi, języka, niepokój ruchowy)
  • nadmierna senność i znużenie

Kiedy ocena się zmienia

Dawka większa niż zwykle stosowana lub stosowanie długotrwałedawka · metoklopramidryzyko rośnieRyzyko objawów pozapiramidowych metoklopramidu rośnie z dawką i czasem leczenia, więc nawet niewielki wzrost ekspozycji wywołany przez kobicystat może mieć wtedy znaczenie. Rozważ zmniejszenie dawki lub skrócenie leczenia i obserwuj pacjenta.
wiek ≥ 65 lat lub dziecipacjentryzyko rośnieOsoby starsze i dzieci są bardziej podatne na objawy pozapiramidowe metoklopramidu, dlatego u nich szczególnie ważna jest najmniejsza skuteczna dawka i obserwacja.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Olamide 10 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/olamide-100356478/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Olamide. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/olamide-100356478/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Interakcja o niejasnym znaczeniuKobicystat+ BeklometazonPołączenie można stosować z zachowaniem ostrożności i obserwacją pacjenta w kierunku ogólnoustrojowych działań kortykosteroidu.Stosuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, i nie zmieniaj sam sterydu na inny, a gdy zauważysz niepokojące objawy, powiedz o nich lekarzowi lub farmaceucie.opóźniony (dni)teoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Stosuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, i nie zmieniaj sam sterydu na inny, a gdy zauważysz niepokojące objawy, powiedz o nich lekarzowi lub farmaceucie.

Lek przeciw HIV z kobicystatem może nieco zwiększać ilość beklometazonu w organizmie. Beklometazon jest jednak jednym z najbezpieczniejszych sterydów do nosa i wziewnych przy takim leczeniu, więc zwykle można je stosować razem. Rzadko, zwłaszcza przy długim stosowaniu dużych dawek, steroid może zacząć działać na cały organizm.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zaokrąglenie twarzy lub przyrost masy ciała bez wyraźnej przyczyny
  • fioletowe rozstępy lub łatwe powstawanie siniaków
  • narastające osłabienie i zmęczenie
  • zawroty głowy, zwłaszcza przy wstawaniu
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować z zachowaniem ostrożności i obserwacją pacjenta w kierunku ogólnoustrojowych działań kortykosteroidu.[1] Nie zamienia się beklometazonu na flutykazon, budezonid ani mometazon, bo te kortykosteroidy wchodzą z kobicystatem w znacznie silniejszą interakcję.[2] Ryzyko rośnie przy jednoczesnym stosowaniu innego kortykosteroidu wziewnego lub ogólnego, który dodatkowo hamuje czynność nadnerczy.[1]

Skutek kliniczny

Teoretycznie możliwe jest nasilenie ogólnoustrojowego działania beklometazonu, z objawami zespołu Cushinga i zahamowaniem czynności kory nadnerczy.[1] Beklometazon donosowy lub wziewny jest wskazywany jako bezpieczniejsza alternatywa dla kortykosteroidów silnie zależnych od CYP3A, takich jak flutykazon, budezonid czy mometazon, szczególnie przy długotrwałym stosowaniu.[2]

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i zwiększa stężenie leków metabolizowanych przez ten izoenzym.[2] Metabolizm beklometazonu w mniejszym stopniu zależy od CYP3A niż w przypadku innych kortykosteroidów, dlatego istotny wzrost jego stężenia jest mało prawdopodobny, choć nie można go wykluczyć.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], beklometazon – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Beklometazon: substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • objawy zespołu Cushinga (zaokrąglenie twarzy, przyrost masy ciała, rozstępy, siniaki)
  • objawy niedoczynności kory nadnerczy (osłabienie, przewlekłe zmęczenie, zawroty głowy, spadki ciśnienia)
  • inne jednocześnie stosowane kortykosteroidy

Kiedy ocena się zmienia

Donosowadroga podania · beklometazonryzyko malejeBeklometazon donosowy w dawkach standardowych daje małą ekspozycję ogólnoustrojową i jest wskazywany jako preferowany kortykosteroid przy leczeniu kobicystatem.
Wysoka dawka wziewnadawka · beklometazonryzyko rośniePrzy wysokich dawkach wziewnych rośnie ekspozycja ogólnoustrojowa i ryzyko działań kortykosteroidowych, dlatego pacjenta należy obserwować uważniej.
Leczenie długotrwałeczas leczenia · beklometazonryzyko rośnieDługotrwałe stosowanie zwiększa ryzyko zespołu Cushinga i zahamowania kory nadnerczy przy jednoczesnym hamowaniu CYP3A.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Beclonasal Aqua 50 mcg/dawkę, aerozol do nosa, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/beclonasal-aqua-100163644/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Beclonasal Aqua. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/beclonasal-aqua-100163644/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Interakcja o niejasnym znaczeniuKobicystat+ PrometazynaPołączenie można stosować, ale prometazynę warto podawać w najmniejszej skutecznej dawce i przez możliwie krótki czas.Możesz stosować oba leki, ale nie pij alkoholu, nie prowadź pojazdów, dopóki nie sprawdzisz, jak się czujesz, a przy silnej senności zapytaj farmaceutę lub lekarza.opóźniony (dni)teoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Możesz stosować oba leki, ale nie pij alkoholu, nie prowadź pojazdów, dopóki nie sprawdzisz, jak się czujesz, a przy silnej senności zapytaj farmaceutę lub lekarza.

Lek wzmacniający leczenie HIV może spowolnić usuwanie prometazyny z organizmu. Prometazyna może wtedy działać silniej niż zwykle i bardziej usypiać. Ta interakcja jest przewidywana teoretycznie i zwykle nie wymaga odstawiania leków.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • bardzo silna senność lub trudność z obudzeniem się
  • splątanie lub zawroty głowy
  • kołatanie serca lub omdlenie
  • trudności z oddaniem moczu
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować, ale prometazynę warto podawać w najmniejszej skutecznej dawce i przez możliwie krótki czas. Należy poinformować pacjenta o możliwej większej senności i zakazie prowadzenia pojazdów do czasu sprawdzenia reakcji na lek. Prometazyny nie łączy się z alkoholem[1]. Przed wydaniem warto sprawdzić, czy pacjent nie przyjmuje innych leków wydłużających odstęp QT lub działających uspokajająco.

Skutek kliniczny

Możliwe nasilenie typowych działań niepożądanych prometazyny – senności, zawrotów głowy, suchości w ustach, zaparć, zatrzymania moczu i splątania, szczególnie u osób starszych. Przy wyższych stężeniach prometazyny rośnie też ryzyko wydłużenia odstępu QT, a przy jednoczesnym stosowaniu innych leków wydłużających QT należy zachować szczególną ostrożność[1].

Mechanizm

Kobicystat może umiarkowanie zwiększyć stężenie prometazyny we krwi, ale dane kliniczne są skąpe. Kobicystat jest słabym inhibitorem CYP2D6 i może zwiększać stężenia leków metabolizowanych przez ten enzym[2]. Prometazyna jest w dużej części przekształcana przez CYP2D6, więc spodziewany wzrost jej ekspozycji jest niewielki do umiarkowanego. Silne hamowanie CYP3A przez kobicystat[2] ma dla prometazyny znaczenie drugorzędne, bo nie jest to jej główna droga metabolizmu.

Metabolizm i transportery

  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • nasilenie senności i sprawność psychoruchowa
  • objawy antycholinergiczne – zaparcia, zatrzymanie moczu, splątanie
  • EKG przy czynnikach ryzyka wydłużenia QT lub innych lekach wydłużających QT

Kiedy ocena się zmienia

wiek ≥ 65pacjentryzyko rośnieU osób starszych nasilona sedacja i działanie antycholinergiczne prometazyny zwiększają ryzyko upadków i splątania, dlatego zalecana jest najmniejsza dawka i ścisła obserwacja.
Pojedyncza dawkaczas leczenia · prometazynaryzyko malejeJednorazowe lub krótkotrwałe przyjęcie prometazyny ogranicza znaczenie kliniczne możliwego wzrostu jej stężenia.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Diphergan 10 mg, tabletki drażowane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/diphergan-100019309/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Interakcja o niejasnym znaczeniuKobicystat+ LewonorgestrelLewonorgestrel w antykoncepcji awaryjnej można podać w standardowej dawce pacjentce przyjmującej kobicystat.Przyjmij tabletkę w zwykłej dawce i powiedz farmaceucie o wszystkich innych lekach, które bierzesz, zwłaszcza o lekach na padaczkę, gruźlicę lub z dziurawcem.szybki (godziny)teoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Przyjmij tabletkę w zwykłej dawce i powiedz farmaceucie o wszystkich innych lekach, które bierzesz, zwłaszcza o lekach na padaczkę, gruźlicę lub z dziurawcem.

Lek wzmacniający działanie leków na HIV może trochę zwiększyć ilość lewonorgestrelu w twoim organizmie. Nie osłabia to działania tabletki antykoncepcyjnej. Możesz za to nieco silniej odczuć jej typowe skutki uboczne, na przykład nudności, ból głowy lub plamienie.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silne nudności lub wymioty w ciągu 3 godzin od przyjęcia tabletki
  • nasilony ból głowy
  • nieregularne krwawienie lub plamienie
  • opóźnienie miesiączki o więcej niż kilka dni
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Lewonorgestrel w antykoncepcji awaryjnej można podać w standardowej dawce pacjentce przyjmującej kobicystat. Nie zwiększa się dawki lewonorgestrelu, bo kobicystat nie jest induktorem enzymów, w przeciwieństwie do rytonawiru, przy którym zalecenia dotyczące induktorów mają zastosowanie.[1] Należy sprawdzić, z jakim inhibitorem proteazy kobicystat jest skojarzony oraz czy pacjentka nie przyjmuje w ostatnich 4 tygodniach induktorów enzymów, które wymagałyby zmiany postępowania.[1] Pacjentkę należy poinformować o możliwych, przemijających działaniach niepożądanych.

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia lewonorgestrelu nie powinien osłabiać skuteczności antykoncepcji. Przy jednorazowej dawce w antykoncepcji awaryjnej znaczenie kliniczne jest najpewniej niewielkie, możliwe jest jedynie nasilenie typowych działań niepożądanych, takich jak nudności, ból głowy, tkliwość piersi czy nieregularne krwawienia. Przy stałym, codziennym stosowaniu progestagenu podwyższona ekspozycja może utrzymywać się dłużej i częściej powodować zaburzenia krwawień.

Mechanizm

Lewonorgestrel jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, a induktory tego enzymu przyspieszają jego eliminację.[1] Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i zwiększa stężenia substratów tego enzymu w osoczu.[2] Kobicystat nie indukuje CYP3A4 ani P-gp, dlatego w przeciwieństwie do rytonawiru nie należy oczekiwać spadku stężenia lewonorgestrelu.[2] Spodziewanym kierunkiem interakcji jest zwiększenie ekspozycji na lewonorgestrel.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], lewonorgestrel – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Lewonorgestrel: substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • nudności i wymioty
  • ból głowy
  • nieregularne krwawienia lub plamienia
  • tkliwość piersi

Kiedy ocena się zmienia

Wewnątrzmacicznadroga podania · lewonorgestrelryzyko malejePrzy systemie wewnątrzmacicznym uwalniającym lewonorgestrel działanie jest głównie miejscowe, a ekspozycja ogólnoustrojowa niewielka, więc wzrost stężenia nie ma praktycznego znaczenia.
Stosowanie codzienne (antykoncepcja doustna)czas leczenia · lewonorgestrelinne zaleceniePrzy codziennym stosowaniu lewonorgestrelu podwyższona ekspozycja utrzymuje się przez cały czas leczenia kobicystatem, warto więc pytać o zaburzenia krwawień i inne objawy nadmiaru progestagenu oraz sprawdzić interakcje z inhibitorem proteazy towarzyszącym kobicystatowi.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Escapelle tabletka 1500 mikrogramów 1500 mcg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/escapelle-tabletka-1500-mikrogramow-100158979/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Escapelle tabletka 1500 mikrogramów. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/escapelle-tabletka-1500-mikrogramow-100158979/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Interakcja o niejasnym znaczeniuKobicystat+ MedroksyprogesteronPołączenie można stosować bez zmiany dawkowania, ale pacjentkę należy poinformować o możliwym nasileniu działań niepożądanych progestagenu.Przyjmuj oba leki jak dotąd i powiedz lekarzowi, jeśli zauważysz nasilone krwawienia, obrzęki albo ból i obrzęk łydki.opóźniony (dni)teoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Przyjmuj oba leki jak dotąd i powiedz lekarzowi, jeśli zauważysz nasilone krwawienia, obrzęki albo ból i obrzęk łydki.

Kobicystat może spowolnić rozkład medroksyprogesteronu w organizmie, przez co jego ilość we krwi może być nieco większa. Zwykle nie ma to poważnych skutków i nie osłabia działania antykoncepcyjnego ani leczenia HIV. Czasem mogą się nasilić typowe objawy uboczne hormonu, na przykład nieregularne krwawienia, obrzęki czy przybieranie na wadze.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nasilone lub przedłużające się krwawienia albo plamienia
  • obrzęki nóg lub szybki przyrost masy ciała
  • silne bóle głowy
  • ból, obrzęk lub zaczerwienienie łydki
  • nagła duszność lub ból w klatce piersiowej
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować bez zmiany dawkowania, ale pacjentkę należy poinformować o możliwym nasileniu działań niepożądanych progestagenu. Przy dużych dawkach doustnych medroksyprogesteronu w leczeniu onkologicznym warto ściślej obserwować tolerancję leczenia i objawy zakrzepicy. Antykoncepcję medroksyprogesteronem w iniekcjach można kontynuować w dotychczasowym schemacie.

Skutek kliniczny

Można oczekiwać większej ekspozycji na medroksyprogesteron i nasilenia jego działań zależnych od dawki, takich jak nieregularne krwawienia, zatrzymanie płynów, przyrost masy ciała czy bóle głowy. Skuteczność antykoncepcyjna medroksyprogesteronu nie powinna się zmniejszyć, bo kierunek interakcji zwiększa, a nie obniża jego stężenie. Kobicystat nie traci przy tym skuteczności, więc nie ma ryzyka osłabienia leczenia przeciwwirusowego.

Mechanizm

Kobicystat może zwiększać stężenie medroksyprogesteronu we krwi, bo hamuje jego rozkład w wątrobie. Medroksyprogesteronu octan jest metabolizowany głównie przez hydroksylację z udziałem CYP3A4.[1] Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i zwiększa stężenia leków metabolizowanych przez ten enzym.[2] Kliniczny efekt inhibitorów CYP3A4 na medroksyprogesteron nie został określony w badaniach.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], medroksyprogesteron – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Medroksyprogesteron: substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • nieregularne krwawienia z dróg rodnych
  • obrzęki i przyrost masy ciała
  • bóle głowy i wahania nastroju
  • objawy zakrzepicy żylnej przy dużych dawkach doustnych

Kiedy ocena się zmienia

Duże dawki doustne w leczeniu onkologicznymdawka · medroksyprogesteronryzyko rośniePrzy dużych dawkach doustnych medroksyprogesteronu dodatkowy wzrost ekspozycji może mieć znaczenie kliniczne, dlatego należy ściśle monitorować tolerancję leczenia, obrzęki i objawy zakrzepowo-zatorowe.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Depo-Provera 150 mg/ml, zawiesina do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/depo-provera-100017902/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Depo-Provera. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/depo-provera-100017902/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Interakcja o niejasnym znaczeniuKobicystat+ AlbendazolPołączenie można stosować, ale w leczeniu zarażeń układowych należy kontrolować skuteczność leczenia przeciwpasożytniczego.Przyjmuj oba leki zgodnie z zaleceniami i powiedz lekarzowi, jeśli objawy zarażenia nie ustępują po zakończeniu leczenia.nieznanyteoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Przyjmuj oba leki zgodnie z zaleceniami i powiedz lekarzowi, jeśli objawy zarażenia nie ustępują po zakończeniu leczenia.

Leki stosowane w leczeniu HIV wzmacniane kobicystatem mogą zmieniać sposób, w jaki organizm przetwarza lek na pasożyty. Nie wiadomo, czy ma to znaczenie w praktyce. Teoretycznie lek na pasożyty może działać nieco słabiej, zwłaszcza przy długim leczeniu. Przy krótkiej kuracji na pasożyty jelitowe zwykle nie ma to znaczenia.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • utrzymujące się objawy zarażenia pasożytami po zakończeniu kuracji, na przykład świąd okolicy odbytu lub bóle brzucha
  • nasilone nudności, wymioty lub ból brzucha
  • silny ból głowy lub zawroty głowy
  • zażółcenie skóry lub białek oczu
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować, ale w leczeniu zarażeń układowych należy kontrolować skuteczność leczenia przeciwpasożytniczego. Konieczna może być modyfikacja dawkowania albendazolu, gdy leki zmniejszają stężenie jego aktywnego metabolitu[1]. Przy jednorazowym lub krótkim leczeniu zarażeń jelitowych nie trzeba zmieniać postępowania, wystarczy poinformować pacjenta o możliwych objawach. Należy pamiętać, że kobicystat stosuje się zawsze z atazanawirem lub darunawirem i ich interakcje z albendazolem trzeba ocenić osobno.

Skutek kliniczny

Możliwe jest zmniejszenie skuteczności albendazolu, szczególnie w długotrwałym leczeniu zarażeń układowych, takich jak bąblowica lub neurocysticerkoza. Przy krótkim leczeniu zarażeń jelitowych znaczenie kliniczne jest prawdopodobnie niewielkie. Kliniczne znaczenie tej interakcji nie jest znane.

Mechanizm

Albendazol jest prolekiem, który w wątrobie podczas pierwszego przejścia przekształca się w aktywny sulfotlenek albendazolu, częściowo z udziałem CYP3A4. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i może zmniejszać stężenia czynnych metabolitów leków, które powstają z udziałem tego enzymu[2]. Teoretycznie może to zmniejszyć tworzenie sulfotlenku albendazolu i zwiększyć ekspozycję na lek macierzysty, ale kierunek i wielkość zmian nie zostały zbadane. Kobicystat nie jest induktorem enzymów, więc nie należy przenosić na niego obserwacji dotyczących rytonawiru, który może zmniejszać stężenie aktywnego metabolitu albendazolu[1].

Metabolizm i transportery

  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • skuteczność leczenia przeciwpasożytniczego (objawy kliniczne, badania kontrolne kału lub obrazowe w zarażeniach układowych)
  • aktywność aminotransferaz przy długotrwałym leczeniu albendazolem
  • tolerancja albendazolu (dolegliwości żołądkowo-jelitowe, ból głowy)

Kiedy ocena się zmienia

Długotrwałe leczenie zarażeń układowych (bąblowica, neurocysticerkoza)czas leczenia · albendazolryzyko rośnieW długotrwałym leczeniu zarażeń układowych spadek stężenia aktywnego metabolitu może mieć znaczenie dla skuteczności. Należy kontrolować skuteczność leczenia i rozważyć modyfikację dawkowania albendazolu.
Jednorazowa dawka lub krótka kuracja zarażeń jelitowychczas leczenia · albendazolryzyko malejePrzy krótkim leczeniu zarażeń jelitowych albendazol działa głównie miejscowo w jelicie, a ewentualna zmiana stężenia metabolitu w osoczu ma małe znaczenie kliniczne.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zentel 400 mg, tabletki do rozgryzania i żucia. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zentel-100246577/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Interakcja o niejasnym znaczeniuKobicystat+ MidodrynaPołączenie można stosować, ale po dołączeniu kobicystatu do midodryny warto skontrolować ciśnienie tętnicze w pozycji leżącej i stojącej oraz tętno w pierwszych tygodniach.Mierz ciśnienie w domu przez pierwsze tygodnie, nie bierz midodryny tuż przed snem i zgłoś lekarzowi wysokie wyniki.opóźniony (dni)teoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Mierz ciśnienie w domu przez pierwsze tygodnie, nie bierz midodryny tuż przed snem i zgłoś lekarzowi wysokie wyniki.

Lek na HIV zawierający kobicystat może nieco zwiększyć ilość leku podnoszącego ciśnienie (midodryny) w organizmie. Nie ma doniesień o poważnych problemach z tym połączeniem, ale ciśnienie może wtedy rosnąć mocniej niż zwykle, zwłaszcza gdy leżysz. Oba leki możesz przyjmować dalej zgodnie z zaleceniem lekarza.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silny ból głowy, zwłaszcza w pozycji leżącej
  • uczucie walenia serca w uszach lub głowie
  • wyraźnie wolne tętno
  • zaburzenia widzenia
  • gęsia skórka lub mrowienie skóry głowy nasilone bardziej niż zwykle
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować, ale po dołączeniu kobicystatu do midodryny warto skontrolować ciśnienie tętnicze w pozycji leżącej i stojącej oraz tętno w pierwszych tygodniach. Midodryny nie stosuje się u osób z nadciśnieniem tętniczym ani zaburzeniami rytmu serca[1], dlatego utrzymujące się nadciśnienie w pozycji leżącej jest wskazaniem do weryfikacji dawki midodryny przez lekarza.

Skutek kliniczny

Teoretycznie możliwe jest nasilenie działania midodryny, głównie nadciśnienie w pozycji leżącej, bóle głowy i odruchowa bradykardia. Nie opisano klinicznych skutków tego połączenia, a spodziewany wzrost ekspozycji jest najpewniej niewielki.

Mechanizm

Kobicystat może w niewielkim stopniu zwiększać stężenie czynnego metabolitu midodryny (deglimidodryny), ale jest to wniosek wyłącznie z mechanizmu. Kobicystat jest słabym inhibitorem CYP2D6 i hamuje nośnik MATE1, przez co może zwiększać stężenia leków metabolizowanych przez CYP2D6 lub wydzielanych z udziałem tych nośników[2]. Deglimidodryna jest częściowo metabolizowana przez CYP2D6 i wydalana głównie przez nerki, także w drodze czynnego wydzielania kanalikowego. Midodryna hamuje CYP2D6[1], ale kobicystat jest przez ten izoenzym metabolizowany tylko w mniejszym stopniu[2], więc wpływ midodryny na kobicystat jest mało prawdopodobny.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Midodryna – inhibitor CYP2D6[3], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[5], silny inhibitor CYP3A4[5], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Midodryna: inhibitor CYP2D6[3]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze w pozycji leżącej i stojącej
  • tętno

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat dołączany do stałej dawki midodrynykolejność włączenia · kobicystatinne zalecenieGdy kobicystat jest dołączany do ustalonej dawki midodryny, ewentualny wzrost ekspozycji na deglimidodrynę ujawni się w ciągu pierwszych tygodni – w tym czasie należy kontrolować ciśnienie w pozycji leżącej.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Gutron 2,5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/gutron-100027674/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Gutron. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/gutron-100027674/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Interakcja o niejasnym znaczeniuKobicystat+ CytalopramPołączenie można stosować bez rutynowej zmiany dawki, ale przy włączaniu kobicystatu u pacjenta leczonego cytalopramem warto obserwować tolerancję i rozważyć EKG u osób z czynnikami ryzyka wydłużenia QT.Przyjmuj oba leki zgodnie z zaleceniem i powiedz lekarzowi, jeśli poczujesz kołatanie serca, silne zawroty głowy albo zasłabniesz.opóźniony (dni)teoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Przyjmuj oba leki zgodnie z zaleceniem i powiedz lekarzowi, jeśli poczujesz kołatanie serca, silne zawroty głowy albo zasłabniesz.

Lek wzmacniający leczenie przeciwwirusowe może nieco zwiększyć ilość leku przeciwdepresyjnego w organizmie. Zwykle nie ma to dużego znaczenia, ale u niektórych osób może nasilić działania niepożądane. Najważniejsze jest to, że wyższe stężenie leku przeciwdepresyjnego może wpływać na rytm serca.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • silne zawroty głowy albo omdlenie
  • nasilone nudności, drżenie lub niepokój
  • nadmierne pocenie się i gorączka z pobudzeniem
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować bez rutynowej zmiany dawki, ale przy włączaniu kobicystatu u pacjenta leczonego cytalopramem warto obserwować tolerancję i rozważyć EKG u osób z czynnikami ryzyka wydłużenia QT. Przed zwiększeniem dawki cytalopramu oceń QTc oraz stężenie potasu i magnezu. Przy zmianie środka wzmacniającego z rytonawiru na kobicystat zachowaj ostrożność w pierwszych dwóch tygodniach, zwłaszcza gdy dawkę cytalopramu dostosowywano w czasie stosowania rytonawiru[1].

Skutek kliniczny

Wyższe stężenie cytalopramu może nasilić jego zależne od dawki działania niepożądane, przede wszystkim wydłużenie odstępu QT, a także nudności, zawroty głowy i objawy nadmiernego działania serotoninergicznego. Cytalopram jest przeciwwskazany u osób z wydłużonym odstępem QT i nie łączy się go z lekami wydłużającymi QT[2]. Kobicystat podaje się zawsze z atazanawirem lub darunawirem, więc o łącznym ryzyku decyduje cały schemat przeciwwirusowy.

Mechanizm

Kobicystat może umiarkowanie zwiększać stężenie cytalopramu we krwi przez hamowanie jego metabolizmu. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i słabym inhibitorem CYP2D6[1]. Cytalopram jest metabolizowany głównie przez CYP2C19, a CYP3A4 i CYP2D6 stanowią drogi uzupełniające, dlatego oczekiwany wzrost ekspozycji jest raczej niewielki. Kobicystat nie hamuje CYP2C19[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], cytalopram – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], cytalopram – substrat CYP3A4[4]
  • Cytalopram – słaby inhibitor CYP2D6[4], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Cytalopram: słaby inhibitor CYP1A2[4], słaby inhibitor CYP2C19[4], słaby inhibitor CYP2D6[4], substrat CYP2C19[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc u pacjentów z czynnikami ryzyka arytmii
  • stężenie potasu i magnezu we krwi
  • kołatanie serca, zawroty głowy, omdlenia
  • nudności, drżenie, niepokój, nadmierna potliwość

Kiedy ocena się zmienia

Zamiana rytonawiru na kobicystatkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePrzy zmianie środka wzmacniającego z rytonawiru na kobicystat zachowaj ostrożność w pierwszych dwóch tygodniach, zwłaszcza jeśli dawkę cytalopramu zwiększano lub dostosowywano podczas stosowania rytonawiru.
Dawka maksymalnadawka · cytalopramryzyko rośniePrzy maksymalnych dawkach cytalopramu nawet niewielki wzrost ekspozycji może mieć znaczenie dla odstępu QT, dlatego przed kontynuacją leczenia rozważ EKG i kontrolę elektrolitów.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Interakcja o niejasnym znaczeniuKobicystat+ DuloksetynaPołączenie można stosować bez zmiany dawek.Przyjmuj oba leki tak jak dotąd, a jeśli zauważysz nasilone nudności, zawroty głowy, senność lub kołatanie serca, powiedz o tym lekarzowi albo farmaceucie.opóźniony (dni)teoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Przyjmuj oba leki tak jak dotąd, a jeśli zauważysz nasilone nudności, zawroty głowy, senność lub kołatanie serca, powiedz o tym lekarzowi albo farmaceucie.

Te dwa leki można zwykle przyjmować razem. Kobicystat może nieznacznie zwiększyć ilość duloksetyny w organizmie, przez co jej działania uboczne mogą stać się trochę silniejsze. Najczęściej nie ma to praktycznego znaczenia.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nasilone nudności
  • zawroty głowy
  • nadmierna senność
  • kołatanie serca lub wysokie ciśnienie
  • pobudzenie, drżenie, poty, gorączka
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować bez zmiany dawek. Przez pierwsze tygodnie wspólnego stosowania warto zwrócić uwagę na nasilenie działań niepożądanych duloksetyny, zwłaszcza przy wyższych dawkach albo przy jednoczesnym przyjmowaniu innych leków hamujących CYP2D6. Gdy kobicystat zastępuje rytonawir jako środek wzmacniający, należy zachować ostrożność przez pierwsze dwa tygodnie, bo ustępuje indukcja CYP1A2 wywoływana przez rytonawir[1].

Skutek kliniczny

Możliwy niewielki wzrost stężenia duloksetyny z nasileniem jej działań zależnych od dawki, takich jak nudności, zawroty głowy, senność, wzrost ciśnienia tętniczego czy objawy serotoninergiczne. Klinicznie istotnego wzrostu nie należy się spodziewać, a brak badań interakcji uniemożliwia określenie jego wielkości.

Mechanizm

Kobicystat może w niewielkim stopniu zwiększać stężenie duloksetyny przez słabe hamowanie CYP2D6, który obok CYP1A2 uczestniczy w jej metabolizmie. Kobicystat jest słabym inhibitorem CYP2D6 i może zwiększać stężenia leków metabolizowanych przez ten enzym[1]. Główna droga przemiany duloksetyny przez CYP1A2 pozostaje nienaruszona, bo kobicystat nie hamuje ani nie indukuje CYP1A2[1]. Duloksetyna jest metabolizowana przez CYP1A2, a dopiero silne hamowanie tego enzymu prowadzi do dużego wzrostu jej stężenia[2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], duloksetyna – substrat CYP2D6[4]
  • Duloksetyna – umiarkowany inhibitor CYP2D6[3], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Duloksetyna: umiarkowany inhibitor CYP2D6[3], wrażliwy substrat CYP1A2[3], substrat CYP2D6[4]

Monitorować

  • tolerancja duloksetyny (nudności, zawroty głowy, senność)
  • ciśnienie tętnicze i tętno
  • objawy zespołu serotoninowego przy dodatkowych lekach serotoninergicznych

Kiedy ocena się zmienia

Kobicystat zastępuje rytonawir jako środek wzmacniającykolejność włączenia · kobicystatinne zalecenieRytonawir indukuje CYP1A2, a kobicystat nie. Po zamianie stężenie duloksetyny może wzrosnąć, dlatego przez pierwsze dwa tygodnie należy ocenić tolerancję i w razie potrzeby rozważyć zmniejszenie dawki duloksetyny.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dulxetenon 30 mg, kapsułki dojelitowe, twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dulxetenon-100406147/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dulxetenon. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/dulxetenon-100406147/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Interakcja o niejasnym znaczeniuKobicystat+ ZyprazydonPołączenie można stosować bez zmiany dawki zyprazydonu.Przyjmuj oba leki tak jak dotąd i powiedz lekarzowi, jeśli poczujesz kołatanie serca, zasłabniesz albo będziesz wyjątkowo senny.opóźniony (dni)badania kliniczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Przyjmuj oba leki tak jak dotąd i powiedz lekarzowi, jeśli poczujesz kołatanie serca, zasłabniesz albo będziesz wyjątkowo senny.

Lek wzmacniający działanie leków na HIV może nieco zwiększyć ilość zyprazydonu we krwi. Zwykle nie ma to znaczenia i nie trzeba zmieniać dawek. U niektórych osób może jednak nasilić się senność lub pojawić się uczucie nierównego bicia serca.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy albo omdlenie
  • silna senność
  • drżenie, sztywność mięśni lub niepokój ruchowy
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Połączenie można stosować bez zmiany dawki zyprazydonu[1]. U pacjentów z czynnikami ryzyka wydłużenia QT, takimi jak hipokaliemia, hipomagnezemia, choroby serca lub inne leki wpływające na QT, warto wykonać EKG po włączeniu kobicystatu i obserwować pacjenta pod kątem nadmiernej senności oraz objawów pozapiramidowych. Należy pamiętać, że kobicystat zawsze stosuje się razem z atazanawirem lub darunawirem, więc ocenę trzeba odnieść do całego schematu przeciwwirusowego.

Skutek kliniczny

Możliwy umiarkowany wzrost stężenia zyprazydonu, który przy silnym inhibitorze CYP3A4 nie wydłużał dodatkowo odstępu QTc i nie wymagał zmiany dawki[1]. Teoretycznie może nasilać się senność, objawy pozapiramidowe i wpływ na rytm serca, zwłaszcza u osób z innymi czynnikami ryzyka wydłużenia QT.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A oraz hamuje P-gp[2]. Zyprazydon jest częściowo metabolizowany przez CYP3A4 i może być substratem P-gp, a jego główny szlak przemian nie zależy od CYP3A, dlatego nie należy do leków, których klirens jest wysoce zależny od CYP3A[1]. Ketokonazol (400 mg/dobę), silny inhibitor CYP3A4 i P-gp, zwiększał stężenie zyprazydonu w surowicy o mniej niż 40% bez dodatkowego wydłużenia odstępu QTc[1]. Podobnego, umiarkowanego wzrostu ekspozycji na zyprazydon można oczekiwać podczas stosowania kobicystatu.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], zyprazydon – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], zyprazydon – substrat P-gp[4]
  • Zyprazydon – słaby inhibitor CYP2D6[4], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5]
  • Zyprazydon – słaby inhibitor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Zyprazydon: słaby inhibitor CYP2D6[4], słaby inhibitor CYP3A4[4], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[4], substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc u pacjentów z czynnikami ryzyka
  • stężenie potasu i magnezu
  • nadmierna senność i zawroty głowy
  • objawy pozapiramidowe (drżenie, sztywność, niepokój ruchowy)
  • kołatanie serca, omdlenia

Kiedy ocena się zmienia

Zamiana rytonawiru na kobicystatkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePrzy zmianie środka wzmacniającego z rytonawiru na kobicystat należy zachować ostrożność przez pierwsze dwa tygodnie, zwłaszcza jeśli dawkę zyprazydonu dostosowywano w okresie stosowania rytonawiru. W tym czasie warto obserwować pacjenta pod kątem senności, objawów pozapiramidowych i zaburzeń rytmu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zypsila 20 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zypsila-100172287/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zypsila. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zypsila-100172287/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Interakcja o niejasnym znaczeniuKobicystat+ SaksagliptynaPołączenie można stosować bez zmiany dawkowania.Przyjmuj oba leki tak jak dotąd i w pierwszych tygodniach częściej mierz cukier, a niepokojące objawy zgłoś lekarzowi lub farmaceucie.opóźniony (dni)badania kliniczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Przyjmuj oba leki tak jak dotąd i w pierwszych tygodniach częściej mierz cukier, a niepokojące objawy zgłoś lekarzowi lub farmaceucie.

Kobicystat może zwiększać ilość saksagliptyny w organizmie. Zwykle nie ma to dużego znaczenia, bo lek przeciwcukrzycowy działa wtedy podobnie jak wcześniej. Rzadko mogą nasilić się jego działania niepożądane.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • drżenie rąk, poty, kołatanie serca, nagły głód – objawy niskiego cukru
  • silny ból brzucha promieniujący do pleców
  • wysypka, obrzęk twarzy lub gardła
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Połączenie można stosować bez zmiany dawkowania. Po włączeniu kobicystatu kontroluj glikemię i tolerancję saksagliptyny, zwłaszcza gdy pacjent przyjmuje też pochodną sulfonylomocznika lub insulinę.

Skutek kliniczny

Ekspozycja na saksagliptynę rośnie, a na jej aktywny metabolit maleje, więc łączne hamowanie DPP4 zmienia się prawdopodobnie niewiele. Ryzyko klinicznie istotnych interakcji saksagliptyny z innymi lekami ocenia się jako małe[1]. Nie opisano poważnych skutków tego połączenia, teoretycznie możliwe jest nasilenie działań niepożądanych saksagliptyny.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje także P-gp, więc może zwiększać stężenie leków, które są substratami tych szlaków[2]. Saksagliptyna jest metabolizowana głównie przez CYP3A4/5 do aktywnego metabolitu[1]. Ketokonazol, silny inhibitor CYP3A4/5, zwiększał Cmax saksagliptyny o 62% i AUC 2,5 raza, a Cmax i AUC aktywnego metabolitu zmniejszał odpowiednio o 95% i 88%[1]. Podobnego efektu należy oczekiwać przy kobicystacie, choć tej pary nie badano bezpośrednio.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], saksagliptyna – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Saksagliptyna: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • glikemia
  • objawy hipoglikemii przy jednoczesnym stosowaniu pochodnej sulfonylomocznika lub insuliny
  • działania niepożądane saksagliptyny

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Onglyza 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/onglyza-100215743/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Onglyza. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/onglyza-100215743/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Interakcja o niejasnym znaczeniuKobicystat+ NorgestrelPołączenie można stosować bez zmiany dawkowania, a pacjentkę należy poinformować o możliwym nasileniu działań niepożądanych progestagenu.Przyjmuj oba leki jak dotąd, a jeśli pojawią się nietypowe krwawienia lub uporczywe dolegliwości, powiedz o tym lekarzowi.opóźniony (dni)teoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Przyjmuj oba leki jak dotąd, a jeśli pojawią się nietypowe krwawienia lub uporczywe dolegliwości, powiedz o tym lekarzowi.

Kobicystat może zwiększać ilość norgestrelu we krwi. Zwykle nie ma to poważnych skutków, ale możesz silniej odczuwać działania niepożądane terapii hormonalnej. Oba leki możesz przyjmować dalej zgodnie z zaleceniem lekarza.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nieregularne lub obfitsze krwawienia z dróg rodnych
  • tkliwość lub bolesność piersi
  • obrzęki
  • wahania nastroju
  • bóle głowy
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować bez zmiany dawkowania, a pacjentkę należy poinformować o możliwym nasileniu działań niepożądanych progestagenu. W razie uporczywych dolegliwości lub nieprawidłowych krwawień warto ocenić tolerancję hormonalnej terapii zastępczej z lekarzem prowadzącym. Kobicystat podaje się zawsze z atazanawirem lub darunawirem, dlatego trzeba też sprawdzić interakcje tych leków z hormonalną terapią zastępczą.

Skutek kliniczny

Większe stężenie norgestrelu może nasilać działania niepożądane progestagenu, takie jak tkliwość piersi, wahania nastroju, obrzęki czy zmiana profilu krwawień. Nie opisano ciężkich skutków tego połączenia. Ten sposób zwiększania stężenia hormonów płciowych przez silne inhibitory CYP3A4 dotyczy całego leku złożonego[1].

Mechanizm

Kobicystat może zwiększać stężenie norgestrelu we krwi, ale nie ma badań tego połączenia, a następstwa kliniczne są prawdopodobnie niewielkie. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i zwiększa stężenie w osoczu leków metabolizowanych przez ten enzym[2]. Norgestrel, podobnie jak inne progestageny, jest częściowo metabolizowany przez CYP3A4, dlatego teoretycznie jego ekspozycja może wzrosnąć. Norgestrel ma dużą biodostępność po podaniu doustnym i nie podlega intensywnemu metabolizmowi pierwszego przejścia, więc wzrost stężenia powinien być umiarkowany.

Metabolizm i transportery

  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • profil krwawień z dróg rodnych
  • działania niepożądane progestagenu (tkliwość piersi, obrzęki, wahania nastroju, bóle głowy)

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Cyclo-Progynova 2 mg (białe), 2 mg + 0,5 mg (jasnobrązowe), tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.11.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cyclo-progynova-100016363/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Interakcja o niejasnym znaczeniuKobicystat+ ArtezunatPołączenie można stosować bez zmiany dawek i bez przerywania leczenia przeciwretrowirusowego.Przyjmuj leki na HIV regularnie także w czasie leczenia malarii i powiedz lekarzowi o wszystkich lekach, które przyjmujesz.opóźniony (dni)teoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Przyjmuj leki na HIV regularnie także w czasie leczenia malarii i powiedz lekarzowi o wszystkich lekach, które przyjmujesz.

Lek na malarię podawany w kroplówce raczej nie wpływa w istotny sposób na działanie leku wzmacniającego terapię HIV. Teoretycznie może nieco osłabić jego działanie, ale przy krótkim leczeniu nie ma to zwykle znaczenia. Nie trzeba zmieniać dawek.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • utrzymująca się lub nawracająca gorączka mimo leczenia malarii
  • dreszcze i silne osłabienie po zakończeniu leczenia
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować bez zmiany dawek i bez przerywania leczenia przeciwretrowirusowego. Przy podawaniu z dihydroartemizyniną substratów CYP3A4 o wąskim indeksie terapeutycznym zaleca się ostrożność[1], więc warto sprawdzić pozostałe leki pacjenta. Leczenie kontynuacyjne doustnym lekiem złożonym z pochodną artemizyniny wymaga osobnej oceny interakcji z kobicystatem.

Skutek kliniczny

Teoretycznie możliwe jest przejściowe osłabienie wzmocnienia farmakokinetycznego leku przeciwretrowirusowego w trakcie leczenia artezunatem. Przy krótkim kursie dożylnym znaczenie kliniczne jest prawdopodobnie małe i nie zostało potwierdzone w badaniach.

Mechanizm

Artezunat jest przekształcany w dihydroartemizyninę przez esterazy i CYP2A6, a dihydroartemizynina jest unieczynniana głównie przez UGT1A9[1]. Kobicystat hamuje głównie CYP3A i nie ma właściwości indukujących, dlatego nie powinien istotnie zmieniać ekspozycji na artezunat ani dihydroartemizyninę. Dihydroartemizynina indukuje CYP3A[1], co teoretycznie może nieco obniżyć stężenie kobicystatu i wzmacnianego nim leku przeciwretrowirusowego.

Metabolizm i transportery

  • Kobicystat: inhibitor BCRP[2], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[2], inhibitor OATP1B1[2], inhibitor OATP1B3[2], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • skuteczność leczenia przeciwmalarycznego (parazytemia)
  • miano wirusa HIV po zakończeniu leczenia malarii, jeśli kurs był przedłużony
  • pozostałe leki pacjenta będące substratami CYP3A4 o wąskim indeksie terapeutycznym

Kiedy ocena się zmienia

Doustny lek złożony z lumefantryną, meflochiną lub piperachinąpostać · artezunatinne zaleceniePrzy doustnym leczeniu skojarzonym z pochodną artemizyniny głównym problemem jest lek partnerski metabolizowany przez CYP3A, którego stężenie kobicystat może zwiększyć. Takie połączenie wymaga osobnej oceny, a często monitorowania EKG.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Artesunate Amivas 110 mg, proszek i rozpuszczalnik do sporządzania roztworu do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/artesunate-amivas-100463347/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Interakcja o niejasnym znaczeniuKobicystat+ SomapacitanPołączenie można stosować bez zmiany dawek.Przyjmuj oba leki zgodnie z zaleceniami i nie opuszczaj planowych badań kontrolnych w poradni HIV.opóźniony (dni)teoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Przyjmuj oba leki zgodnie z zaleceniami i nie opuszczaj planowych badań kontrolnych w poradni HIV.

Lek na wzrost i lek wzmacniający działanie leków na HIV raczej nie wpływają na siebie w istotny sposób. Teoretycznie lek na wzrost może nieznacznie przyspieszać rozkład leków na HIV w organizmie, ale nie potwierdzono, by miało to znaczenie. Możesz stosować oba leki tak, jak zalecił lekarz.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • wynik badania kontrolnego HIV gorszy niż poprzednio
  • nowe nawracające infekcje
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować bez zmiany dawek. Po włączeniu somapacitanu u pacjenta leczonego kobicystatem z atazanawirem lub darunawirem warto potwierdzić skuteczność leczenia przeciwretrowirusowego w ramach rutynowej kontroli wiremii HIV.

Skutek kliniczny

Możliwe, ale niepotwierdzone klinicznie niewielkie zmniejszenie stężenia kobicystatu i wzmacnianego inhibitora proteazy. W teorii mogłoby to osłabić kontrolę zakażenia HIV, lecz kobicystat jako silny inhibitor CYP3A w dużej mierze ogranicza wpływ słabej indukcji. Nie ma danych o klinicznie istotnych skutkach tego połączenia.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i jednocześnie substratem CYP3A, dlatego jego stężenie zmniejszają leki zwiększające aktywność tego enzymu.[1] Hormon wzrostu i jego analogi mogą zwiększać aktywność CYP3A4 i przyspieszać klirens substratów tego enzymu, co teoretycznie może nieznacznie obniżyć stężenie kobicystatu oraz wzmacnianego nim atazanawiru lub darunawiru. Somapacitan nie jest metabolizowany przez CYP3A, więc kobicystat nie powinien zmieniać jego ekspozycji.

Metabolizm i transportery

  • Kobicystat: inhibitor BCRP[2], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[2], inhibitor OATP1B1[2], inhibitor OATP1B3[2], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • wiremia HIV-1 podczas rutynowych kontroli po włączeniu somapacitanu
  • przestrzeganie przyjmowania leków przeciwretrowirusowych

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Interakcja o niejasnym znaczeniuKobicystat+ OzanimodPołączenie można stosować bez zmiany dawek, ale przy włączaniu ozanimodu u pacjenta leczonego kobicystatem warto ocenić EKG wyjściowe i tętno, zwłaszcza gdy schemat zawiera atazanawir.Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, i powiedz zarówno neurologowi, jak i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że stosujesz oba te leki.opóźniony (dni)teoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, i powiedz zarówno neurologowi, jak i lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV, że stosujesz oba te leki.

Kobicystat może nieznacznie zwiększyć ilość ozanimodu w organizmie, ale nie powinno to mieć dużego znaczenia. Ozanimod na początku leczenia może zwalniać pracę serca, a niektóre leki stosowane razem z kobicystatem mogą działać podobnie. Ozanimod osłabia też odporność, dlatego lekarz musi znać wyniki twoich badań krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zawroty głowy lub uczucie omdlewania
  • bardzo wolne lub nierówne bicie serca
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
  • gorączka, dreszcze lub inne objawy zakażenia
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm, PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować bez zmiany dawek, ale przy włączaniu ozanimodu u pacjenta leczonego kobicystatem warto ocenić EKG wyjściowe i tętno, zwłaszcza gdy schemat zawiera atazanawir. Przed włączeniem ozanimodu u osoby zakażonej HIV trzeba potwierdzić, że nie ma stanu obniżonej odporności predysponującego do zakażeń oportunistycznych, bo wtedy ozanimod jest przeciwwskazany[1]. W czasie leczenia należy kontrolować liczbę limfocytów i liczbę limfocytów CD4.

Skutek kliniczny

Teoretycznie możliwe nieco większe stężenie czynnych postaci ozanimodu i nasilenie jego działań niepożądanych, przede wszystkim bradykardii i zaburzeń przewodzenia przedsionkowo-komorowego w pierwszych dniach leczenia, a także limfopenii. Nie opisano udokumentowanych przypadków klinicznych tej pary.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje nośniki P-gp oraz BCRP[2]. CYP3A uczestniczy tylko w części przemian ozanimodu, a jego główny czynny metabolit powstaje i jest dalej przekształcany głównie z udziałem MAO-B i CYP2C8. Kobicystat nie hamuje CYP2C8[2]. Można więc oczekiwać co najwyżej niewielkiego wzrostu łącznej ekspozycji na czynne postacie ozanimodu. Dodatkowo kobicystat stosuje się zawsze ze wzmacnianym atazanawirem albo darunawirem, a atazanawir może wydłużać odstęp PR, co teoretycznie sumuje się z przejściową bradykardią i zaburzeniami przewodzenia przedsionkowo-komorowego po włączeniu ozanimodu.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], ozanimod – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Ozanimod: substrat CYP2C8[4], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • tętno i EKG przed włączeniem ozanimodu i w pierwszych dniach leczenia
  • odstęp PR przy schemacie z atazanawirem
  • morfologia z liczbą limfocytów
  • liczba limfocytów CD4 i wiremia HIV
  • objawy zakażeń

Kiedy ocena się zmienia

Włączenie ozanimodu u pacjenta już leczonego kobicystatemkolejność włączenia · ozanimodinne zalecenieRyzyko bradykardii i zaburzeń przewodzenia jest największe w pierwszych dniach stopniowego zwiększania dawki ozanimodu, dlatego wtedy szczególnie ważne są EKG wyjściowe i kontrola tętna, zwłaszcza przy schemacie z atazanawirem.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zeposia 0,23 mg; 0,46 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zeposia-100438934/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zeposia. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zeposia-100438934/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Interakcja o niejasnym znaczeniuKobicystat+ RylpiwirynaPołączenie można stosować bez zmiany dawki rylpiwiryny.Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, i powiedz farmaceucie o wszystkich innych lekach, które bierzesz.opóźniony (dni)teoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, i powiedz farmaceucie o wszystkich innych lekach, które bierzesz.

Kobicystat podnosi stężenie rylpiwiryny we krwi. Zwykle nie wymaga to zmiany dawki i oba leki można przyjmować razem. U niektórych osób wyższe stężenie rylpiwiryny może jednak wpływać na rytm serca.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy lub omdlenie
  • nasilone nudności, bóle głowy lub zaburzenia snu
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować bez zmiany dawki rylpiwiryny. U pacjentów z dodatkowymi czynnikami ryzyka wydłużenia QT warto rozważyć EKG i kontrolę elektrolitów oraz przejrzeć pozostałe leki pod kątem działania na QT.

Skutek kliniczny

Wyższe stężenie rylpiwiryny może nasilać jej działania niepożądane, zwłaszcza zależne od stężenia wydłużenie odstępu QT. Przy dawkach i ekspozycjach typowych dla wzmocnionych schematów nie oczekuje się istotnego klinicznie problemu u większości pacjentów, ryzyko rośnie przy innych lekach wydłużających QT, hipokaliemii, hipomagnezemii lub chorobie serca.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A, a rylpiwiryna jest metabolizowana głównie przez CYP3A, dlatego należy spodziewać się zwiększenia stężenia rylpiwiryny w osoczu. Inhibitory CYP3A zwiększają stężenia rylpiwiryny[1]. Przy darunawirze wzmocnionym rytonawirem AUC rylpiwiryny wzrastało o 130%, a Cmin o 178%, mimo to modyfikacja dawki rylpiwiryny nie jest konieczna[1]. Kobicystat działa na CYP3A podobnie jak rytonawir w małej dawce, więc skala zmiany będzie prawdopodobnie zbliżona.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[2], rylpiwiryna – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[2]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[2], silny inhibitor CYP3A4[2], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Rylpiwiryna: inhibitor MATE2-K[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • EKG (odstęp QTc) u pacjentów z czynnikami ryzyka
  • stężenie potasu i magnezu
  • objawy działań niepożądanych rylpiwiryny

Kiedy ocena się zmienia

Domięśniowadroga podania · rylpiwirynainne zalecenieRylpiwiryna o przedłużonym uwalnianiu utrzymuje się w organizmie wiele miesięcy, więc wzrost ekspozycji nie ustąpi szybko po odstawieniu kobicystatu. Przed włączeniem silnego inhibitora CYP3A należy skonsultować schemat z lekarzem prowadzącym leczenie HIV.
Inne leki wydłużające QT lub choroba sercapostać · pacjentryzyko rośniePrzy jednoczesnym stosowaniu innych leków wydłużających QT, zaburzeniach elektrolitowych lub chorobie serca wykonaj EKG i kontroluj potas oraz magnez.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Edurant 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/edurant-100261312/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Edurant. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/edurant-100261312/

Pełny opis tej pary

Interakcja o niejasnym znaczeniuKobicystat+ BinimetynibPołączenie można stosować bez zmiany dawek, ale należy obserwować pacjenta pod kątem działań niepożądanych binimetynibu.Przyjmuj oba leki tak jak dotąd i zgłoś lekarzowi każdy nowy lub nasilający się objaw.opóźniony (dni)teoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Przyjmuj oba leki tak jak dotąd i zgłoś lekarzowi każdy nowy lub nasilający się objaw.

Lek wzmacniający leczenie HIV może nieznacznie zwiększać ilość leku przeciwnowotworowego we krwi. Dzięki temu mogą się nieco nasilić jego działania niepożądane. Nie trzeba zmieniać sposobu przyjmowania leków, ale warto zwracać uwagę na niepokojące objawy.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nieostre widzenie lub inne zaburzenia widzenia
  • bóle lub osłabienie mięśni
  • duszność, szybkie męczenie się, obrzęki nóg
  • nasilona wysypka
  • uporczywa biegunka
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować bez zmiany dawek, ale należy obserwować pacjenta pod kątem działań niepożądanych binimetynibu. Gdy kobicystat wzmacnia atazanawir, trzeba zachować ostrożność, bo inhibitory UGT1A1 (w tym atazanawir) mogą zwiększać ekspozycję na binimetynib[1]. Przy nasileniu toksyczności decyzję o modyfikacji dawki binimetynibu podejmuje onkolog.

Skutek kliniczny

Możliwy jest niewielki wzrost ekspozycji na binimetynib i nasilenie jego działań niepożądanych zależnych od dawki. Należą do nich zaburzenia widzenia, wzrost kinazy kreatynowej z bólami mięśni, zmiany skórne, biegunka, obrzęki i pogorszenie czynności lewej komory. Skala zjawiska nie została zbadana i przypuszczalnie jest niewielka.

Mechanizm

Kobicystat może umiarkowanie zwiększać stężenie binimetynibu przez hamowanie P-gp i BCRP, ale nie zmienia jego głównej drogi eliminacji. Kobicystat hamuje nośniki P-gp i BCRP, więc może zwiększać stężenia ich substratów w osoczu[2]. Binimetynib jest eliminowany głównie przez glukuronidację zależną od UGT1A1, a na jego ekspozycję wpływają też induktory P-gp, co wskazuje na udział tego nośnika w jego losach w organizmie[1]. Kobicystat nie hamuje ani nie indukuje UGT1A1, więc nie wpływa na główną drogę eliminacji binimetynibu[2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor BCRP[3], binimetynib – substrat BCRP[4]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[5], binimetynib – substrat P-gp[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[5], silny inhibitor CYP3A4[5], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Binimetynib: słaby inhibitor CYP1A2[4], słaby inhibitor CYP2C9[4], słaby inhibitor OAT3[4], induktor CYP1A2[4], substrat BCRP[4], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[4], substrat P-gp[4], substrat UGT1A1[4]

Monitorować

  • kinaza kreatynowa i dolegliwości mięśniowe
  • objawy okulistyczne (zaburzenia widzenia)
  • frakcja wyrzutowa lewej komory i obrzęki
  • aktywność aminotransferaz
  • zmiany skórne i biegunka

Kiedy ocena się zmienia

Preparat złożony z atazanawirem lub kobicystat stosowany z atazanawirempostać · kobicystatryzyko rośnieAtazanawir jest inhibitorem UGT1A1, czyli głównej drogi eliminacji binimetynibu, i wymaga ostrożności przy tym połączeniu. Wraz z hamowaniem P-gp i BCRP przez kobicystat może to dawać większy wzrost ekspozycji – konieczne jest ściślejsze monitorowanie toksyczności.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mektovi 15 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/mektovi-100411243/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Mektovi. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/mektovi-100411243/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Interakcja o niejasnym znaczeniuKobicystat+ BedakilinaPołączenie jest dozwolone bez zmiany dawki bedakiliny.Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, chodź na kontrolne EKG i nie dobieraj samodzielnie innych leków bez pytania farmaceuty.opóźniony (dni)badania kliniczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, chodź na kontrolne EKG i nie dobieraj samodzielnie innych leków bez pytania farmaceuty.

Lek wzmacniający działanie leków na HIV może nieco zwiększać ilość leku przeciwgruźliczego we krwi. Zwykle nie trzeba zmieniać dawek i oba leki można przyjmować razem. Lek przeciwgruźliczy może wpływać na rytm serca, dlatego lekarz będzie robił ci badanie EKG.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
  • nudności
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Połączenie jest dozwolone bez zmiany dawki bedakiliny[1]. Podczas wielotygodniowego leczenia warto wykonywać EKG z oceną QTcF zgodnie z rutynowym nadzorem nad terapią bedakiliną i wyrównywać niedobory potasu, magnezu i wapnia. Szczególną czujność należy zachować, gdy w schemacie są też inne leki wydłużające QT, na przykład klofazymina lub lewofloksacyna[1].

Skutek kliniczny

Silne inhibitory CYP3A4 zwiększają ekspozycję na bedakilinę w niewielkim stopniu – ketokonazol podnosił AUC bedakiliny o 22%, a klarytromycyna o 14%[1]. Przy długotrwałym łączeniu wpływ może być wyraźniejszy, a długotrwałe stosowanie bedakiliny z lopinawirem wzmocnionym rytonawirem dawało łagodny wzrost ekspozycji bez potrzeby zmiany dawki[1]. Bedakilina wydłuża odstęp QT, a przy jednoczesnym stosowaniu z silnym inhibitorem CYP3A4 obserwowano większy wpływ na QTcF niż przy każdym z leków osobno[1].

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A[2]. CYP3A4 jest głównym izoenzymem metabolizującym bedakilinę do metabolitu M2[1]. Kobicystat może więc zwiększać ekspozycję na bedakilinę i zmniejszać powstawanie M2. Bedakilina nie jest substratem glikoproteiny P, dlatego hamowanie P-gp przez kobicystat nie ma tu znaczenia[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], bedakilina – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor OATP1B1[5], bedakilina – drugorzędny szlak substrat OATP1B1[4]
  • Kobicystat – inhibitor OATP1B3[5], bedakilina – drugorzędny szlak substrat OATP1B3[4]
  • Bedakilina – słaby inhibitor CYP2D6[4], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5]
  • Bedakilina – słaby inhibitor CYP3A4[4], kobicystat – substrat CYP3A4[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Bedakilina: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP1A2[4], słaby inhibitor CYP2C19[4], słaby inhibitor CYP2C8[4], słaby inhibitor CYP2C9[4], słaby inhibitor CYP2D6[4], słaby inhibitor CYP2E1[4], słaby inhibitor CYP3A4[4], substrat CYP3A4[4], drugorzędny szlak substrat OATP1B1[4], drugorzędny szlak substrat OATP1B3[4]

Monitorować

  • EKG z oceną QTcF
  • potas, magnez i wapń w surowicy
  • aktywność aminotransferaz

Kiedy ocena się zmienia

Długotrwałe stosowanie (tygodnie)czas leczenia · kobicystatinne zaleceniePrzy długotrwałym łączeniu z inhibitorem CYP3A4 wzrost ekspozycji na bedakilinę może być wyraźniejszy niż w krótkich badaniach. Zmiana dawki nie jest wymagana, ale warto prowadzić regularne EKG.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sirturo 100 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sirturo-100322640/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sirturo. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sirturo-100322640/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Interakcja o niejasnym znaczeniuKobicystat+ WoksylaprewirPołączenie można stosować bez zmiany dawki woksylaprewiru, bo lek złożony z woksylaprewirem można podawać z inhibitorami P-gp, BCRP i CYP.Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, a jeśli pojawi się uporczywa biegunka, nudności albo silny ból głowy, powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie.szybki (godziny)badania kliniczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, a jeśli pojawi się uporczywa biegunka, nudności albo silny ból głowy, powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie.

Kobicystat sprawia, że lek na wirusowe zapalenie wątroby typu C z woksylaprewirem utrzymuje się w organizmie w wyższym stężeniu. Te leki można przyjmować razem i zwykle nie trzeba zmieniać dawek. Czasem mogą się nasilić działania niepożądane, na przykład biegunka, nudności albo ból głowy.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • uporczywa biegunka
  • nudności lub wymioty
  • silny ból głowy
  • wyraźne osłabienie
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Połączenie można stosować bez zmiany dawki woksylaprewiru, bo lek złożony z woksylaprewirem można podawać z inhibitorami P-gp, BCRP i CYP[1]. Obserwuj tolerancję leczenia, zwłaszcza objawy żołądkowo-jelitowe. Gdy kobicystat jest częścią schematu z fumaranem dizoproksylu tenofowiru, monitoruj czynność nerek i działania niepożądane tenofowiru – to zalecenie dotyczy całego leku złożonego z woksylaprewirem, nie samego woksylaprewiru[1].

Skutek kliniczny

Stężenie woksylaprewiru w osoczu rośnie, ale nie przewiduje się istotnych klinicznie interakcji wywołanych przez inhibitory P-gp, BCRP lub CYP[1]. Teoretycznie wyższa ekspozycja może nasilać typowe działania niepożądane woksylaprewiru, głównie ze strony przewodu pokarmowego, a znaczenie kliniczne tego wzrostu pozostaje niepewne.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje nośniki P-gp, BCRP, OATP1B1 i OATP1B3[2]. Woksylaprewir jest substratem P-gp, BCRP, OATP1B1 i OATP1B3 i jest metabolizowany głównie przez CYP3A4[1]. Kobicystat zwiększa więc ekspozycję na woksylaprewir na drodze hamowania jego metabolizmu i transportu. Wzrost ten potwierdzono w badaniu interakcji ze schematem elwitegrawir/kobicystat/emtrycytabina/alafenamid tenofowiru[1].

Metabolizm i transportery

  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • tolerancja leczenia – biegunka, nudności, ból głowy
  • czynność nerek przy schemacie z fumaranem dizoproksylu tenofowiru

Kiedy ocena się zmienia

Schemat zawierający fumaran dizoproksylu tenofowirupostać · kobicystatinne zalecenieLek złożony z woksylaprewirem zwiększa narażenie na tenofowir, gdy podaje się go ze schematem zawierającym fumaran dizoproksylu tenofowiru i kobicystat. Rozważ korzyści i ryzyko, zwłaszcza u pacjentów ze zwiększonym ryzykiem zaburzeń czynności nerek, i monitoruj działania niepożądane tenofowiru. To zalecenie dotyczy całego leku złożonego z woksylaprewirem.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Vosevi 400 mg + 100 mg + 100 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.11.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vosevi-100392362/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Interakcja nieistotna klinicznie16

Interakcja nieistotna klinicznieKobicystat+ KlotrymazolKlotrymazol dopochwowo lub na skórę można stosować u osoby przyjmującej kobicystat bez zmiany dawek.Stosuj oba leki zgodnie z zaleceniami i nie przerywaj leczenia przeciwwirusowego.nieznanyteoretyczne

Interakcja nieistotna klinicznie

Stosuj oba leki zgodnie z zaleceniami i nie przerywaj leczenia przeciwwirusowego.

Klotrymazol stosowany dopochwowo lub na skórę nie wpływa w istotny sposób na działanie kobicystatu. Do krwi przenika tylko niewielka ilość leku przeciwgrzybiczego. Możesz stosować oba leki tak, jak zalecił lekarz.

ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Klotrymazol dopochwowo lub na skórę można stosować u osoby przyjmującej kobicystat bez zmiany dawek. Ze względu na bardzo małe wchłanianie klotrymazolu po podaniu dopochwowym, zwłaszcza pojedynczej dawki 500 mg, istotne klinicznie interakcje z innymi lekami są mało prawdopodobne[1]. Unikanie leków hamujących CYP3A u osób przyjmujących kobicystat dotyczy inhibitorów działających ogólnoustrojowo, takich jak itrakonazol, ketokonazol i worykonazol[2].

Skutek kliniczny

Nie oczekuje się klinicznie istotnej zmiany stężenia kobicystatu ani wzmacnianego przez niego atazanawiru lub darunawiru. Teoretyczne niewielkie zwiększenie stężenia kobicystatu nie osłabia leczenia przeciwretrowirusowego.

Mechanizm

Klotrymazol stosowany dopochwowo nie zmienia w istotny sposób działania kobicystatu, bo do krwi przenika tylko niewielka część dawki. Klotrymazol jest umiarkowanym inhibitorem CYP3A4 w mikrosomach wątroby, a po podaniu dopochwowym do krążenia ogólnoustrojowego wchłania się 3–10% dawki[1]. Kobicystat jest substratem CYP3A, a leki hamujące CYP3A mogą zwiększać jego stężenie w osoczu[2]. Przy tak małej ekspozycji ogólnoustrojowej na klotrymazol istotne zahamowanie metabolizmu kobicystatu jest mało prawdopodobne.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Klotrymazol – słaby inhibitor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Klotrymazol: słaby inhibitor CYP2C9[5], słaby inhibitor CYP3A4[3]

Kiedy ocena się zmienia

Doustna (ogólnoustrojowa)droga podania · klotrymazolryzyko rośniePrzy ogólnoustrojowej ekspozycji na klotrymazol jego działanie hamujące CYP3A4 może zwiększać stężenie kobicystatu, co wymaga oceny całego schematu leczenia.
Równoczesne stosowanie takrolimusu lub syrolimusupostać · pacjentinne zalecenieDopochwowy klotrymazol może zwiększać stężenie takrolimusu i syrolimusu, a kobicystat silnie hamuje CYP3A, dlatego należy obserwować objawy przedawkowania leku immunosupresyjnego i w razie potrzeby oznaczyć jego stężenie.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Canesten 500 mg, kapsułka dopochwowa, miękka. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/canesten-100332495/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Canesten. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/canesten-100332495/

Pełny opis tej pary

Interakcja nieistotna klinicznieKobicystat+ MikonazolMikonazol na skórę i dopochwowo można stosować u pacjentów przyjmujących kobicystat bez zmiany leczenia.Możesz stosować mikonazol na skórę lub dopochwowo bez zmian, ale zanim użyjesz żelu z mikonazolem do jamy ustnej, zapytaj lekarza lub farmaceutę.nieznanyteoretyczne

Interakcja nieistotna klinicznie

Możesz stosować mikonazol na skórę lub dopochwowo bez zmian, ale zanim użyjesz żelu z mikonazolem do jamy ustnej, zapytaj lekarza lub farmaceutę.

Mikonazol na skórę albo w tabletkach dopochwowych działa głównie w miejscu podania i tylko niewielka jego ilość przechodzi do krwi. Dlatego nie wpływa w istotny sposób na kobicystat, który przyjmujesz razem z lekami na HIV. Inaczej może być z żelem z mikonazolem do stosowania w jamie ustnej, bo częściowo go połykasz i wchłaniasz.

ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Mikonazol na skórę i dopochwowo można stosować u pacjentów przyjmujących kobicystat bez zmiany leczenia. Przed zastosowaniem mikonazolu w postaci żelu do jamy ustnej warto skonsultować leczenie z lekarzem prowadzącym terapię przeciwretrowirusową.

Skutek kliniczny

Przy stosowaniu mikonazolu na skórę lub dopochwowo nie oczekuje się klinicznie istotnej zmiany stężenia kobicystatu ani wzmacnianego leku przeciwretrowirusowego. Teoretyczny wzrost stężenia kobicystatu dotyczy postaci, które wchłaniają się ogólnoustrojowo w większym stopniu, zwłaszcza żelu do jamy ustnej.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem i substratem CYP3A, a leki hamujące CYP3A, w tym azolowe leki przeciwgrzybicze, mogą zwiększać jego stężenie w osoczu.[1] Mikonazol podawany ogólnoustrojowo hamuje CYP3A4 i CYP2C9, ale po podaniu miejscowym jego dostępność ogólnoustrojowa jest ograniczona i klinicznie istotne interakcje występują rzadko.[2] Kobicystat nie hamuje CYP2C9, więc nie należy oczekiwać wzrostu stężenia mikonazolu tą drogą.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Mikonazol – inhibitor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[5], silny inhibitor CYP3A4[5], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Mikonazol: umiarkowany inhibitor CYP2C9[5], inhibitor CYP3A4[3]

Kiedy ocena się zmienia

Doustna (żel do jamy ustnej)droga podania · mikonazolryzyko rośnieŻel do jamy ustnej jest częściowo połykany i wchłaniany, więc mikonazol może hamować CYP3A ogólnoustrojowo i zwiększać stężenie kobicystatu, a połączenia kobicystatu z inhibitorami CYP3A się nie zaleca. Rozważ inny lek przeciwgrzybiczy po konsultacji z lekarzem prowadzącym leczenie HIV.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Gyno-Femidazol 100 mg, tabletki dopochwowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/gyno-femidazol-100027800/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Gyno-Femidazol. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/gyno-femidazol-100027800/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Interakcja nieistotna klinicznieKobicystat+ IndakaterolPołączenie można stosować bez zmiany dawek i bez dodatkowego monitorowania.Przyjmuj oba leki tak jak dotąd i nie zmieniaj dawek na własną rękę.nieznanybadania kliniczne

Interakcja nieistotna klinicznie

Przyjmuj oba leki tak jak dotąd i nie zmieniaj dawek na własną rękę.

Te dwa leki można bezpiecznie przyjmować razem. Lek wzmacniający leczenie zakażenia HIV może nieco podnieść ilość leku wziewnego w organizmie. Ten wzrost jest niewielki i nie powoduje problemów. Lek wziewny nie osłabia leczenia przeciwwirusowego.

ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
nieznany
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Połączenie można stosować bez zmiany dawek i bez dodatkowego monitorowania. Wzrost narażenia na indakaterol wywołany silnymi inhibitorami CYP3A4 i glikoproteiny P mieści się w zakresie przebadanym jako bezpieczny.[1]

Skutek kliniczny

Spodziewany jest wzrost stężenia indakaterolu w osoczu do około dwukrotnego, który nie budzi zastrzeżeń co do bezpieczeństwa.[1] Bezpieczeństwo potwierdzono w badaniach trwających do roku i z dawkami do dwóch razy większymi niż maksymalna zalecana.[1] Klinicznie istotne nasilenie działań niepożądanych beta2-mimetyku jest mało prawdopodobne.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje glikoproteinę P.[2] Indakaterol jest unieczynniany głównie przez CYP3A4 i glikoproteinę P, a zablokowanie tych dróg zwiększa jego narażenie systemowe nawet dwukrotnie.[1] Indakaterol ma nieistotny potencjał wywoływania interakcji metabolicznych, więc nie wpływa na stężenie kobicystatu ani wzmacnianych nim leków przeciwretrowirusowych.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], indakaterol – substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], indakaterol – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], indakaterol – substrat P-gp[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Indakaterol: substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4], substrat UGT1A1[4]

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Hirobriz Breezhaler 150 mcg, proszek do inhalacji w kapsułkach twardych. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/hirobriz-breezhaler-100248613/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Hirobriz Breezhaler. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/hirobriz-breezhaler-100248613/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Interakcja nieistotna klinicznieKobicystat+ ZonisamidPołączenie można stosować bez modyfikacji dawkowania.Przyjmuj oba leki tak jak dotąd i pij dużo płynów w ciągu dnia.nieznanybadania kliniczne

Interakcja nieistotna klinicznie

Przyjmuj oba leki tak jak dotąd i pij dużo płynów w ciągu dnia.

Kobicystat i zonisamid nie wpływają na siebie w istotny sposób. Możesz je przyjmować razem bez zmiany dawek. Przy zonisamidzie pamiętaj o piciu odpowiedniej ilości płynów, bo lek ten może sprzyjać kamicy nerkowej.

ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Połączenie można stosować bez modyfikacji dawkowania. Przy jednoczesnym stosowaniu zonisamidu z inhibitorami CYP3A4 zwykle nie ma potrzeby zmiany jego dawki.[1] Należy natomiast unikać łączenia zonisamidu z innymi lekami sprzyjającymi kamicy moczowej.[1]

Skutek kliniczny

Nie oczekuje się istotnej klinicznie zmiany stężeń ani działania żadnego z leków. Możliwy jest co najwyżej niewielki wzrost stężenia zonisamidu bez znaczenia klinicznego.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, a zonisamid jest tylko częściowo metabolizowany przez CYP3A4 – w dużej mierze ulega też N-acetylacji i sprzęganiu z kwasem glukuronowym.[2][1] Silne inhibitory CYP3A4 nie zmieniają w istotny klinicznie sposób ekspozycji na zonisamid, co wykazano dla ketokonazolu w dawce 400 mg/dobę.[1] Zonisamid nie hamuje istotnie izoenzymów cytochromu P-450, więc nie wpływa na stężenie kobicystatu.[1] Słabe hamowanie P-gp przez zonisamid ma znaczenie głównie teoretyczne.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], zonisamid – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Zonisamid: słaby inhibitor P-gp[4], substrat CYP3A4[4]

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zonegran 25 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/zonegran-100312937/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Zonegran. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/zonegran-100312937/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Interakcja nieistotna klinicznieKobicystat+ AbakawirPołączenie można stosować bez zmiany dawkowania i bez dodatkowego monitorowania wynikającego z interakcji.Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, a przed dołączeniem nowego leku, zioła lub suplementu zapytaj farmaceutę.nieznanyteoretyczne

Interakcja nieistotna klinicznie

Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, a przed dołączeniem nowego leku, zioła lub suplementu zapytaj farmaceutę.

Abakawir i kobicystat można bezpiecznie przyjmować razem. Te dwa leki nie zmieniają wzajemnie swojego działania. Kobicystat może jednak wpływać na wiele innych leków i ziół, dlatego każdy nowy lek lub suplement warto skonsultować.

ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować bez zmiany dawkowania i bez dodatkowego monitorowania wynikającego z interakcji. Interakcje kobicystatu ocenia się przede wszystkim z lekami zależnymi od CYP3A i CYP2D6 oraz z silnymi induktorami CYP3A[1].

Skutek kliniczny

Nie oczekuje się klinicznie istotnej zmiany stężenia abakawiru ani kobicystatu, a ich działania niepożądane się nie sumują.

Mechanizm

Mechanizm nie wskazuje na istotną interakcję. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, słabym inhibitorem CYP2D6 oraz hamuje P-gp, BCRP, MATE1, OATP1B1 i OATP1B3[1]. Abakawir nie jest w istotnym stopniu metabolizowany z udziałem cytochromu P450, a ryzyko interakcji z lekami działającymi przez główne enzymy P450, w tym z przeciwretrowirusowymi inhibitorami proteazy, jest małe[2]. Stężenie abakawiru mogą nieznacznie obniżać silne induktory UDP-glukuronylotransferaz[2], a kobicystat w odróżnieniu od rytonawiru nie indukuje UGT1A1[1].

Metabolizm i transportery

  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ziagen 300 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ziagen-100095210/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Interakcja nieistotna klinicznieKobicystat+ AbirateronPołączenie można stosować bez zmiany dawek.Przyjmuj oba leki tak jak zalecił lekarz i ustal z farmaceutą stałe godziny, żeby abirateron brać na czczo.nieznanybadania kliniczne

Interakcja nieistotna klinicznie

Przyjmuj oba leki tak jak zalecił lekarz i ustal z farmaceutą stałe godziny, żeby abirateron brać na czczo.

Te dwa leki nie wpływają na siebie w istotny sposób. Możesz je przyjmować razem bez zmiany dawek. Pamiętaj, że abirateron bierzesz na pusty żołądek, a lek wzmacniający na HIV zwykle z jedzeniem.

ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Połączenie można stosować bez zmiany dawek. Abirateron przyjmuje się na czczo, bez jedzenia[1], a kobicystat z atazanawirem lub darunawirem zwykle z posiłkiem, dlatego warto ustalić z pacjentem stały plan godzin przyjmowania. Osobno należy ocenić glikokortykosteroid stosowany razem z abirateronem, ponieważ jego ekspozycja może wzrosnąć przy silnym inhibitorze CYP3A.

Skutek kliniczny

Nie oczekuje się klinicznie istotnej zmiany skuteczności ani bezpieczeństwa żadnego z leków. Abirateron nie jest induktorem CYP3A, więc nie osłabia wzmocnienia atazanawiru ani darunawiru.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, słabym inhibitorem CYP2D6 oraz inhibitorem P-gp, BCRP, OATP1B1 i OATP1B3[2]. Silny inhibitor CYP3A4 ketokonazol nie miał istotnego klinicznie wpływu na farmakokinetykę abirateronu, więc kobicystat nie powinien istotnie zwiększać ekspozycji na abirateron[1]. Abirateron hamuje CYP2D6 i CYP2C8[1], a kobicystat jest metabolizowany przez CYP2D6 tylko w mniejszym stopniu[2]. Klinicznie istotnej zmiany stężenia kobicystatu nie należy się zatem spodziewać.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], abirateron – substrat CYP3A4[4]
  • Abirateron – umiarkowany inhibitor CYP2D6[3], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Abirateron: słaby inhibitor CYP2C8[4], umiarkowany inhibitor CYP2D6[3], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • rutynowe kontrole jak przy leczeniu abirateronem (aminotransferazy, potas, ciśnienie tętnicze)
  • objawy nadmiaru glikokortykosteroidu przy jednoczesnym prednizonie lub prednizolonie

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abiraterone Sandoz 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/abiraterone-sandoz-100430230/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Abiraterone Sandoz. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/abiraterone-sandoz-100430230/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Interakcja nieistotna klinicznieKobicystat+ PrukaloprydPołączenie można stosować bez zmiany dawkowania i bez dodatkowego monitorowania.Przyjmuj oba leki tak jak dotychczas i nie zmieniaj dawek na własną rękę.nieznanybadania kliniczne

Interakcja nieistotna klinicznie

Przyjmuj oba leki tak jak dotychczas i nie zmieniaj dawek na własną rękę.

Te dwa leki możesz przyjmować razem. Lek na HIV może nieznacznie zwiększyć ilość leku na zaparcia w organizmie, ale ta zmiana jest zbyt mała, żeby szkodzić. Lek na zaparcia nie wpływa na działanie leku na HIV.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna lub długo utrzymująca się biegunka
  • nasilony ból głowy
  • nudności lub bóle brzucha, które nie mijają
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – transport, PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Połączenie można stosować bez zmiany dawkowania i bez dodatkowego monitorowania. Wzrost ekspozycji na prukalopryd przy silnych inhibitorach CYP3A4 i P-gp jest zbyt mały, aby miał znaczenie kliniczne[1]

Skutek kliniczny

Możliwe jest umiarkowane zwiększenie stężenia prukaloprydu, rzędu obserwowanego przy silnych inhibitorach CYP3A4 i P-gp, czyli około 40%, co uznaje się za zbyt małe, aby miało znaczenie kliniczne[1] Nie oczekuje się zmiany stężeń kobicystatu ani wzmacnianego przez niego atazanawiru lub darunawiru.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje glikoproteinę P (P-gp)[2] Prukalopryd jest co najwyżej słabym substratem P-gp, metabolizuje się bardzo powoli i w około 60% wydala się w postaci niezmienionej z moczem[1] Silny inhibitor CYP3A4 i P-gp (ketokonazol 200 mg dwa razy na dobę) zwiększał ekspozycję na prukalopryd o około 40%, a podobnego wpływu można oczekiwać po innych silnych inhibitorach P-gp[1] Prukalopryd nie hamuje CYP450 ani P-gp w stężeniach terapeutycznych, więc nie wpływa na kobicystat[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], prukalopryd – substrat P-gp[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Prukalopryd: substrat P-gp[4]

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Resolor 1 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/resolor-100314356/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Resolor. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/resolor-100314356/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Interakcja nieistotna klinicznieKobicystat+ ZydowudynaLeki można stosować razem bez zmiany dawek i bez dodatkowego monitorowania wynikającego z tego połączenia.Przyjmuj oba leki tak jak dotychczas, zgodnie z zaleceniem lekarza.nieznanyteoretyczne

Interakcja nieistotna klinicznie

Przyjmuj oba leki tak jak dotychczas, zgodnie z zaleceniem lekarza.

Te dwa leki nie wpływają na siebie w istotny sposób. Kobicystat nie zmienia ilości zydowudyny w organizmie, więc nie osłabia jej działania ani nie nasila jej działań niepożądanych. Kobicystat przyjmujesz zawsze z innym lekiem przeciwwirusowym, z którym zydowudyna może się już łączyć inaczej.

ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
–
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Leki można stosować razem bez zmiany dawek i bez dodatkowego monitorowania wynikającego z tego połączenia. Kobicystat podaje się zawsze z atazanawirem lub darunawirem[1], dlatego interakcje zydowudyny z lekiem wzmacnianym trzeba ocenić osobno.

Skutek kliniczny

Nie oczekuje się zmiany stężenia ani skuteczności zydowudyny, ani nasilenia jej toksyczności hematologicznej. Kobicystat nie działa mielosupresyjnie, więc nie dochodzi też do sumowania działań niepożądanych.

Mechanizm

Klinicznie istotnej interakcji farmakokinetycznej ani farmakodynamicznej się nie spodziewa. Zydowudyna jest unieczynniana głównie przez sprzęganie z kwasem glukuronowym w wątrobie, a jej stężenie zmieniają leki konkurujące o ten szlak[2]. Kobicystat silnie hamuje CYP3A, słabo CYP2D6 oraz nośniki P-gp, BCRP, MATE1, OATP1B1 i OATP1B3, a w odróżnieniu od rytonawiru nie indukuje UGT1A1[1]. Szlaki, na które działa kobicystat, nie mają istotnego znaczenia dla eliminacji zydowudyny, a zydowudyna nie wpływa na CYP3A.

Metabolizm i transportery

  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Retrovir 250 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/retrovir-100198097/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Interakcja nieistotna klinicznieKobicystat+ EscytalopramPołączenie można stosować bez zmiany dawkowania i bez dodatkowego monitorowania.Przyjmuj oba leki tak jak dotąd i powiedz farmaceucie o wszystkich innych lekach, które bierzesz.nieznanyteoretyczne

Interakcja nieistotna klinicznie

Przyjmuj oba leki tak jak dotąd i powiedz farmaceucie o wszystkich innych lekach, które bierzesz.

Kobicystat i escytalopram można przyjmować razem. Kobicystat nie powinien w zauważalny sposób zmieniać działania escytalopramu. Kobicystat zawsze bierzesz razem z innym lekiem na HIV, a jego połączenie z escytalopramem oceniamy osobno.

ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować bez zmiany dawkowania i bez dodatkowego monitorowania. Interakcje escytalopramu z lekiem przeciwretrowirusowym wzmacnianym kobicystatem (atazanawirem lub darunawirem) należy ocenić osobno.

Skutek kliniczny

Nie oczekuje się klinicznie istotnych skutków. Teoretycznie możliwe jest niewielkie zwiększenie stężenia escytalopramu bez wpływu na skuteczność i bezpieczeństwo leczenia.

Mechanizm

Kobicystat nie powinien istotnie zmieniać stężenia escytalopramu, bo nie hamuje głównej drogi jego metabolizmu. Escytalopram jest metabolizowany głównie przez CYP2C19, a CYP3A4 i CYP2D6 mają w jego przemianach mniejszy udział[1]. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i słabym inhibitorem CYP2D6, natomiast nie oczekuje się, że hamuje CYP2C19[2]. Zahamowanie bocznych dróg metabolizmu może teoretycznie nieznacznie zwiększyć ekspozycję na escytalopram, ale bez znaczenia klinicznego przy zachowanej aktywności CYP2C19. Kobicystat sam nie należy do leków wydłużających odstęp QT.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[3], escytalopram – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], escytalopram – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]
  • Escytalopram – słaby inhibitor CYP2D6[3], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Escytalopram: słaby inhibitor CYP2C19[4], słaby inhibitor CYP2D6[3], wrażliwy substrat CYP2C19[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram 5 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/escipram-100178692/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Escipram. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/escipram-100178692/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Interakcja nieistotna klinicznieKobicystat+ AwatrombopagPołączenie można stosować bez zmiany dawek.Przyjmuj oba leki tak jak dotąd i chodź na zaplanowane badania krwi.nieznanyteoretyczne

Interakcja nieistotna klinicznie

Przyjmuj oba leki tak jak dotąd i chodź na zaplanowane badania krwi.

Te dwa leki można przyjmować razem. Lek wzmacniający leczenie HIV może nieznacznie zwiększyć ilość leku na płytki krwi w organizmie, ale nie powinno to zmienić jego działania. Lekarz i tak regularnie sprawdza liczbę płytek krwi w czasie leczenia.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nietypowy ból, obrzęk lub zaczerwienienie łydki
  • nagła duszność lub ból w klatce piersiowej
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować bez zmiany dawek. Dawkę początkową awatrombopagu zmniejsza się tylko przy jednoczesnym stosowaniu z umiarkowanym lub silnym podwójnym inhibitorem CYP2C9 i CYP3A4/5 albo z inhibitorem CYP2C9, a kobicystat do nich nie należy[1][2]. W przewlekłej małopłytkowości immunologicznej wystarcza rutynowe oznaczanie liczby płytek krwi przewidziane dla awatrombopagu.

Skutek kliniczny

Klinicznie istotna zmiana liczby płytek krwi jest mało prawdopodobna. Teoretycznie możliwy jest niewielki wzrost narażenia na awatrombopag bez znaczenia dla dawkowania.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A i P-gp, ale nie hamuje CYP2C9[2]. Awatrombopag jest metabolizowany przez CYP3A4/5 i CYP2C9, a wyraźny wzrost jego narażenia wywołują dopiero podwójne inhibitory CYP3A4/5 i CYP2C9 albo inhibitory CYP2C9[1]. Hamowanie P-gp nie zmienia narażenia na awatrombopag w stopniu klinicznie istotnym[1]. Hamowanie samego CYP3A pozostawia czynną drogę przez CYP2C9, więc można oczekiwać co najwyżej niewielkiego wzrostu stężenia awatrombopagu.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[3], awatrombopag – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[3], awatrombopag – substrat P-gp[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[5], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[5], substrat CYP3A4[5]
  • Awatrombopag: inhibitor BCRP[4], inhibitor OAT1[4], inhibitor OAT3[4], słaby induktor CYP2C8[4], słaby induktor CYP2C9[4], substrat CYP2C9[4], substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • liczba płytek krwi w ramach rutynowej kontroli leczenia awatrombopagiem

Kiedy ocena się zmienia

Leczenie przewlekłe (małopłytkowość immunologiczna)czas leczenia · awatrombopaginne zaleceniePrzy przewlekłym stosowaniu awatrombopagu w małopłytkowości immunologicznej kontynuuj rutynowe oznaczanie liczby płytek krwi i dostosowuj dawkę według schematu dla awatrombopagu. Przy 5-dniowym leczeniu przed zabiegiem w przewlekłej chorobie wątroby zmiana narażenia nie ma znaczenia klinicznego.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Doptelet 20 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/doptelet-100423565/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Doptelet. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/doptelet-100423565/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Interakcja nieistotna klinicznieKobicystat+ EnfuwirtydPołączenie można stosować bez zmiany dawek i bez dodatkowego monitorowania.Przyjmuj oba leki tak jak zalecił lekarz i nie zmieniaj dawek na własną rękę.nieznanyteoretyczne

Interakcja nieistotna klinicznie

Przyjmuj oba leki tak jak zalecił lekarz i nie zmieniaj dawek na własną rękę.

Enfuwirtyd i kobicystat to leki stosowane w leczeniu zakażenia HIV. Nie wpływają na siebie nawzajem w istotny sposób, więc możesz je przyjmować razem. Kobicystat zmienia jednak działanie wielu innych leków, dlatego każdy nowy lek, także bez recepty lub ziołowy, skonsultuj z lekarzem albo farmaceutą.

ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
–
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować bez zmiany dawek i bez dodatkowego monitorowania. Należy pamiętać o interakcjach kobicystatu i leku przeciwretrowirusowego, który on wzmacnia, z innymi lekami pacjenta.

Skutek kliniczny

Nie oczekuje się klinicznie istotnej zmiany stężenia ani działania żadnego z leków.

Mechanizm

Nie należy się spodziewać istotnej interakcji farmakokinetycznej, ponieważ enfuwirtyd jest peptydem rozkładanym do aminokwasów, a nie lekiem metabolizowanym przez cytochrom P450. Kobicystat hamuje CYP3A i jest groźny głównie dla leków, których klirens w dużym stopniu zależy od tego enzymu[1]. Enfuwirtyd do nich nie należy. Oba leki nie mają też wspólnych działań niepożądanych, które mogłyby się sumować.

Metabolizm i transportery

  • Kobicystat: inhibitor BCRP[2], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[2], inhibitor OATP1B1[2], inhibitor OATP1B3[2], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], substrat CYP3A4[2]

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Interakcja nieistotna klinicznieKobicystat+ RaltegrawirPołączenie można stosować bez zmiany dawek i bez dodatkowego monitorowania wynikającego z tej pary leków.Przyjmuj oba leki tak jak dotąd i nie zmieniaj ich dawek na własną rękę.nieznanyteoretyczne

Interakcja nieistotna klinicznie

Przyjmuj oba leki tak jak dotąd i nie zmieniaj ich dawek na własną rękę.

Kobicystat i raltegrawir to leki stosowane w leczeniu zakażenia HIV, które często przyjmuje się razem. Nie wpływają na siebie nawzajem w sposób, który miałby znaczenie dla leczenia. Możesz je przyjmować zgodnie z zaleceniem lekarza.

ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
–
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować bez zmiany dawek i bez dodatkowego monitorowania wynikającego z tej pary leków. Interakcje sprawdza się natomiast z lekiem wzmacnianym przez kobicystat, czyli atazanawirem lub darunawirem, oraz z pozostałymi lekami pacjenta.

Skutek kliniczny

Nie należy oczekiwać klinicznie istotnej zmiany stężeń żadnego z leków ani sumowania działań niepożądanych. W praktyce kobicystat podaje się razem z atazanawirem lub darunawirem, a te leki mogą same wpływać na raltegrawir. Atazanawir hamuje UGT1A1 i zwiększa stężenie raltegrawiru – w skojarzeniu z rytonawirem AUC raltegrawiru wzrosło o 41%, ale modyfikacja dawki raltegrawiru nie jest konieczna[1]. Raltegrawir nieznacznie zmniejszał stężenie darunawiru, co nie wydaje się mieć znaczenia klinicznego[1].

Mechanizm

Kobicystat i raltegrawir nie mają wspólnej drogi przemian, przez którą mogłaby zajść istotna interakcja. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, słabym inhibitorem CYP2D6 oraz hamuje P-gp, BCRP, MATE1, OATP1B1 i OATP1B3[2]. Nie indukuje UGT1A1 i nie oczekuje się, że hamuje CYP1A2, CYP2B6, CYP2C8, CYP2C9 ani CYP2C19[2]. Raltegrawir nie jest substratem enzymów CYP i jest eliminowany głównie przez glukuronidację z udziałem UGT1A1[1]. Raltegrawir nie hamuje CYP3A ani CYP2D6, nie indukuje CYP3A4 i nie hamuje transportu z udziałem P-gp, więc nie powinien zmieniać stężenia kobicystatu[1].

Metabolizm i transportery

  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[4], silny inhibitor CYP3A4[4], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Raltegrawir: wrażliwy substrat UGT1A1[5]

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Isentress 400 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/isentress-100190782/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Isentress. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/isentress-100190782/

Pełny opis tej pary

Interakcja nieistotna klinicznieKobicystat+ DorawirynaPołączenie można stosować bez zmiany dawek i bez dodatkowego monitorowania.Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, i przed dołączeniem jakiegokolwiek nowego leku lub ziół zapytaj farmaceutę.nieznanyteoretyczne

Interakcja nieistotna klinicznie

Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, i przed dołączeniem jakiegokolwiek nowego leku lub ziół zapytaj farmaceutę.

Te dwa leki możesz przyjmować razem. Jeden z nich może nieco zwiększać ilość drugiego we krwi, ale nie ma to znaczenia dla twojego zdrowia ani skuteczności leczenia. Nie trzeba zmieniać dawek.

ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować bez zmiany dawek i bez dodatkowego monitorowania. Należy jedynie potwierdzić, że skojarzenie dorawiryny z inhibitorem proteazy wzmacnianym kobicystatem jest zamierzonym schematem przeciwretrowirusowym zaleconym przez lekarza prowadzącego leczenie HIV.

Skutek kliniczny

Spodziewane zwiększenie ekspozycji na dorawirynę nie ma znaczenia klinicznego, ponieważ dorawiryna ma szeroki margines bezpieczeństwa i silne inhibitory CYP3A nie wymagają zmiany jej dawkowania. Nie oczekuje się utraty skuteczności żadnego ze składników schematu.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A[1]. Dorawiryna jest metabolizowana głównie przez CYP3A, więc kobicystat może zwiększać jej stężenie w osoczu. Dorawiryna nie jest induktorem CYP3A, dlatego nie należy oczekiwać zmniejszenia stężenia kobicystatu ani wzmacnianego przez niego inhibitora proteazy, co odróżnia ją od efawirenzu, etrawiryny i newirapiny[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[2], dorawiryna – substrat CYP3A4[3]
  • Dorawiryna – słaby induktor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[2], silny inhibitor CYP3A4[2], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Dorawiryna: słaby induktor CYP3A4[3], substrat CYP3A4[3]

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Pifeltro. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/pifeltro-100416536/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Interakcja nieistotna klinicznieKobicystat+ DolutegrawirPołączenie można stosować bez zmiany dawek i bez odstępu między lekami.Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, i nie zmieniaj dawek na własną rękę.nieznanyteoretyczne

Interakcja nieistotna klinicznie

Przyjmuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, i nie zmieniaj dawek na własną rękę.

Te dwa leki przeciw HIV można bezpiecznie przyjmować razem. Nie wpływają na siebie w sposób, który zmieniałby ich działanie. Oba mogą nieznacznie podnieść wynik kreatyniny we krwi, ale zwykle nie oznacza to choroby nerek.

ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować bez zmiany dawek i bez odstępu między lekami. Przy ocenie czynności nerek uwzględnij, że oba leki podwyższają stężenie kreatyniny bez zmiany rzeczywistego przesączania kłębuszkowego. Pamiętaj, że kobicystat jest zawsze podawany z atazanawirem lub darunawirem i to ten partner decyduje o ewentualnych zaleceniach dla dolutegrawiru – przy atazanawirze nie trzeba zmieniać dawki dolutegrawiru, ale nie stosuje się dawek większych niż 50 mg dwa razy na dobę[1].

Skutek kliniczny

Nie oczekuje się klinicznie istotnej zmiany skuteczności ani bezpieczeństwa żadnego z leków. Możliwy jest niewielki wzrost stężenia kreatyniny w surowicy wynikający z hamowania jej wydzielania kanalikowego, a nie z rzeczywistego pogorszenia filtracji kłębuszkowej.

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i hamuje nośniki P-gp, BCRP oraz MATE1[2]. Dolutegrawir jest eliminowany głównie przez UGT1A1, a CYP3A4, P-gp i BCRP mają w jego eliminacji mniejszy udział[1]. Kobicystat w odróżnieniu od rytonawiru nie indukuje UGT1A1[2], więc główna droga eliminacji dolutegrawiru pozostaje zachowana. Można się spodziewać co najwyżej niewielkiego zwiększenia ekspozycji na dolutegrawir przez zahamowanie dróg pobocznych. Oba leki hamują też kanalikowe wydzielanie kreatyniny – kobicystat przez MATE1[2], a dolutegrawir przez OCT2 i MATE1, co u pacjentów zmniejsza klirens kreatyniny o 10–14%[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – inhibitor BCRP[3], dolutegrawir – substrat BCRP[4]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[5], dolutegrawir – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[5], dolutegrawir – substrat P-gp[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[5], silny inhibitor CYP3A4[5], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Dolutegrawir: inhibitor MATE1[4], inhibitor OAT3[4], inhibitor OCT2[5], substrat BCRP[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4], wrażliwy substrat UGT1A1[4]

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tivicay 50 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tivicay-100306799/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tivicay. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tivicay-100306799/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Interakcja nieistotna klinicznieKobicystat+ PomalidomidPołączenie można stosować bez zmiany dawek.Przyjmuj oba leki zgodnie z zaleceniem i przed włączeniem każdego nowego leku, także antybiotyku, zapytaj lekarza lub farmaceutę.nieznanyteoretyczne

Interakcja nieistotna klinicznie

Przyjmuj oba leki zgodnie z zaleceniem i przed włączeniem każdego nowego leku, także antybiotyku, zapytaj lekarza lub farmaceutę.

Te dwa leki możesz przyjmować razem. Nie wpływają na siebie w sposób, który wymagałby zmiany dawek. Ważne jest jednak, żeby lekarz i farmaceuta znali wszystkie twoje leki, bo niektóre inne preparaty, np. część antybiotyków i leków przeciwdepresyjnych, mogą zwiększać ilość pomalidomidu w organizmie.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze
  • nietypowe siniaki lub krwawienia
  • silne zmęczenie i bladość
  • ból, obrzęk lub zaczerwienienie łydki
  • nagła duszność
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie można stosować bez zmiany dawek. Sprawdź, czy pacjent nie przyjmuje dodatkowo silnego inhibitora CYP1A2, np. fluwoksaminy lub cyprofloksacyny, ponieważ wtedy ekspozycja na pomalidomid może wzrosnąć istotnie i należy rozważyć zmniejszenie jego dawki. Kontroluj morfologię krwi zgodnie z rutynowym schematem leczenia pomalidomidem.

Skutek kliniczny

Nie oczekuje się istotnego klinicznie wzrostu stężenia pomalidomidu ani nasilenia jego działań niepożądanych. Teoretycznie możliwy jest niewielki wzrost ekspozycji bez znaczenia dla dawkowania.

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A4 i glikoproteinę P, nie hamuje natomiast CYP1A2. Pomalidomid jest metabolizowany głównie przez CYP1A2 i CYP3A4 oraz jest substratem glikoproteiny P. Samo zahamowanie CYP3A4 i glikoproteiny P nie zwiększa w istotny klinicznie sposób ekspozycji na pomalidomid, ponieważ jego metabolizm przejmuje CYP1A2. Wzrost stężenia staje się istotny dopiero przy jednoczesnym zahamowaniu CYP1A2.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – słaby inhibitor CYP2D6[1], pomalidomid – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2]
  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[1], pomalidomid – substrat CYP3A4[2]
  • Kobicystat – inhibitor P-gp[1], pomalidomid – substrat P-gp[2]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[3], słaby inhibitor CYP2D6[1], silny inhibitor CYP3A4[1], inhibitor MATE1[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], inhibitor P-gp[1], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Pomalidomid: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP1A2[2], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], substrat CYP3A4[2], substrat P-gp[2]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem w ramach rutynowej kontroli leczenia pomalidomidem
  • obecność w terapii silnych inhibitorów CYP1A2

Źródła

  1. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Pomalidomide Accord. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/pomalidomide-accord-100502647/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Interakcja nieistotna klinicznieKobicystat+ RopiwakainaRopiwakainę można stosować u pacjenta przyjmującego kobicystat w zwykłych dawkach i bez dodatkowych środków ostrożności wynikających z tej pary.Nie przerywaj przyjmowania kobicystatu przed zabiegiem i powiedz lekarzowi prowadzącemu znieczulenie o wszystkich lekach, które bierzesz.nieznanybadania kliniczne

Interakcja nieistotna klinicznie

Nie przerywaj przyjmowania kobicystatu przed zabiegiem i powiedz lekarzowi prowadzącemu znieczulenie o wszystkich lekach, które bierzesz.

Kobicystat i ropiwakaina, czyli lek do znieczulenia miejscowego, nie wpływają na siebie w istotny sposób. Ropiwakaina jest rozkładana w organizmie inną drogą niż ta, którą blokuje kobicystat. Możesz otrzymać znieczulenie ropiwakainą bez przerywania swojego leczenia.

ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Ropiwakainę można stosować u pacjenta przyjmującego kobicystat w zwykłych dawkach i bez dodatkowych środków ostrożności wynikających z tej pary.[1]

Skutek kliniczny

Nie należy oczekiwać klinicznie istotnego wzrostu stężenia ropiwakainy ani nasilenia jej toksyczności po dodaniu kobicystatu.[1]

Mechanizm

Kobicystat silnie hamuje CYP3A, a ropiwakaina jest metabolizowana głównie przez CYP1A2 do 3-hydroksyropiwakainy, więc droga przez CYP3A4 ma dla niej znaczenie drugorzędne.[1] Silny inhibitor CYP3A4 ketokonazol zmniejszył klirens ropiwakainy tylko o 15%, a jednoczesne stosowanie inhibitorów CYP3A4 i ropiwakainy nie ma znaczenia klinicznego.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[2], ropiwakaina – substrat CYP3A4[3]
  • Ropiwakaina – inhibitor CYP2D6[3], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[2], silny inhibitor CYP3A4[2], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Ropiwakaina: inhibitor CYP2D6[3], substrat CYP1A2[3], substrat CYP3A4[3]

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ropimol 7,5 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 28.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ropimol-100214413/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ropimol. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/ropimol-100214413/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Korzystna interakcja2

Korzystna interakcjaKobicystat+ DarunawirStosuj darunawir 800 mg raz na dobę razem z kobicystatem 150 mg raz na dobę, z jedzeniem, u dorosłych i młodzieży od 12 lat o masie ciała co najmniej 40 kg.Przyjmuj oba leki razem, raz na dobę, z jedzeniem, i przed dołączeniem jakiegokolwiek nowego leku, suplementu lub ziół zapytaj farmaceutę lub lekarza.szybki (godziny)rozległe badania

Korzystna interakcja

Przyjmuj oba leki razem, raz na dobę, z jedzeniem, i przed dołączeniem jakiegokolwiek nowego leku, suplementu lub ziół zapytaj farmaceutę lub lekarza.

Te dwa leki są przepisywane razem celowo. Jeden z nich podnosi we krwi poziom drugiego, dzięki czemu leczenie HIV działa skutecznie przy jednej dawce na dobę. Para ta silnie wpływa na wiele innych leków i ziół, więc każdy nowy lek trzeba najpierw sprawdzić.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • ciąża albo jej planowanie – powiedz o tym lekarzowi
  • pominięcie dawki jednego z leków – jeśli minęło mniej niż 12 godzin, weź ją z jedzeniem, a jeśli więcej, pomiń ją
ChPL
ostrożność
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
rozległe badania

Postępowanie

Stosuj darunawir 800 mg raz na dobę razem z kobicystatem 150 mg raz na dobę, z jedzeniem, u dorosłych i młodzieży od 12 lat o masie ciała co najmniej 40 kg.[1] Kobicystatu nie łączy się z darunawirem w schemacie dwa razy na dobę.[1] Schematu raz na dobę nie stosuje się u pacjentów leczonych wcześniej z mutacjami oporności na darunawir, z wiremią HIV-1 RNA ≥100 000 kopii/mL lub z liczbą komórek CD4+ < 100 x 10^6/L.[2] Nie rozpoczynaj tego połączenia w ciąży, a u kobiety, która zaszła w ciążę w trakcie leczenia, zmień schemat, np. na darunawir z rytonawirem.[3] Przy zamianie rytonawiru na kobicystat zachowaj ostrożność przez pierwsze dwa tygodnie, zwłaszcza gdy dawki innych leków były dostosowywane podczas stosowania rytonawiru.[4] Nie dodawaj drugiego inhibitora proteazy wymagającego wzmocnienia.[4]

Skutek kliniczny

Połączenie jest celowe – kobicystat zapewnia terapeutyczne stężenia darunawiru przy dawkowaniu raz na dobę. Skutkiem ubocznym wzmocnienia jest bogaty profil interakcji pary z innymi lekami: przeciwwskazane są silne induktory CYP3A oraz substraty CYP3A o wąskim indeksie terapeutycznym.[3] Darunawir wzmocniony kobicystatem jest bardziej wrażliwy na indukcję CYP3A niż wzmocniony rytonawirem.[1] W ciąży ekspozycja na darunawir podawany z kobicystatem jest mała.[3]

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A bez własnego działania przeciwwirusowego i hamuje też P-gp, BCRP, OATP1B1 i OATP1B3. Darunawir jest metabolizowany przez CYP3A, więc kobicystat zmniejsza jego klirens i podnosi stężenie w osoczu do poziomu terapeutycznego.[4] Bez wzmacniacza farmakokinetycznego ekspozycja na darunawir jest niewystarczająca, dlatego darunawir podaje się zawsze z kobicystatem albo z małą dawką rytonawiru.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[5], darunawir – wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Darunawir – inhibitor CYP2D6[6], kobicystat – drugorzędny szlak substrat CYP2D6[7]
  • Darunawir – inhibitor CYP3A4[6], kobicystat – substrat CYP3A4[7]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[7], słaby inhibitor CYP2D6[5], silny inhibitor CYP3A4[5], inhibitor MATE1[7], inhibitor OATP1B1[7], inhibitor OATP1B3[7], inhibitor P-gp[5], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[7], substrat CYP3A4[7]
  • Darunawir: inhibitor CYP2D6[6], inhibitor CYP3A4[6], inhibitor P-gp[6], wrażliwy substrat CYP3A4[5]

Monitorować

  • wiremia HIV-1 RNA i liczba limfocytów CD4+
  • przegląd wszystkich przyjmowanych leków i suplementów pod kątem induktorów i substratów CYP3A
  • regularność przyjmowania obu leków razem z jedzeniem
  • ciąża lub jej planowanie

Kiedy ocena się zmienia

wiek ≤ 11 lat lub masa ciała poniżej 40 kgpacjentinterakcja nie dotyczyNie określono bezpieczeństwa ani skuteczności kobicystatu z darunawirem u dzieci poniżej 12 lat lub o masie ciała poniżej 40 kg.
Schemat dwa razy na dobędawka · darunawirinterakcja nie dotyczyKobicystatu nie zaleca się w schematach darunawiru stosowanych dwa razy na dobę.
Zamiana z rytonawiru na kobicystatkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePrzez pierwsze dwa tygodnie po zamianie rytonawiru na kobicystat zachowaj ostrożność, zwłaszcza gdy dawki innych leków były dostosowane podczas stosowania rytonawiru, bo kobicystat nie ma działania indukującego.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Prezista 400 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/prezista-100201988/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Darunavir Accord 75 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/darunavir-accord-100407537/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Darunavir Krka 400 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/darunavir-krka-100401954/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Prezista. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/prezista-100201988/
  7. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Korzystna interakcjaKobicystat+ AtazanawirStosuj atazanawir 300 mg z kobicystatem 150 mg raz na dobę z pożywieniem.Przyjmuj oba leki razem raz na dobę z posiłkiem i przed rozpoczęciem jakiegokolwiek nowego leku, zioła lub suplementu zapytaj lekarza lub farmaceutę.szybki (godziny)badania kliniczne

Korzystna interakcja

Przyjmuj oba leki razem raz na dobę z posiłkiem i przed rozpoczęciem jakiegokolwiek nowego leku, zioła lub suplementu zapytaj lekarza lub farmaceutę.

Te dwa leki przyjmuje się razem celowo. Kobicystat nie działa sam na wirusa, ale sprawia, że atazanawir dłużej utrzymuje się w organizmie i lepiej działa. Dzięki temu wystarczy jedna dawka na dobę. Kobicystat wpływa jednak także na wiele innych leków, dlatego każdy nowy lek trzeba najpierw sprawdzić.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zażółcenie skóry lub białek oczu
  • pominięcie dawki – jeśli minęło mniej niż 12 godzin, weź ją jak najszybciej z jedzeniem, a jeśli więcej, pomiń ją i wróć do zwykłego schematu
  • nowe, nietypowe dolegliwości po włączeniu innego leku
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
badania kliniczne

Postępowanie

Stosuj atazanawir 300 mg z kobicystatem 150 mg raz na dobę z pożywieniem[1]. Nie dodawaj rytonawiru ani innego inhibitora proteazy wymagającego wzmocnienia, bo może to obniżyć stężenia leków przeciwretrowirusowych i doprowadzić do oporności[1]. Przed włączeniem schematu i przy każdym nowym leku sprawdź interakcje z substratami CYP3A o wąskim indeksie terapeutycznym oraz z induktorami CYP3A[1]. Przy zamianie rytonawiru na kobicystat zachowaj ostrożność przez pierwsze dwa tygodnie, zwłaszcza gdy dawki innych leków dostosowywano podczas stosowania rytonawiru[1].

Skutek kliniczny

Połączenie jest celowe – kobicystat wzmacnia farmakokinetycznie atazanawir, co jest warunkiem skuteczności tego schematu w leczeniu zakażenia HIV-1[1]. Skutkiem ubocznym wzmocnienia jest duży potencjał interakcji z innymi lekami metabolizowanymi przez CYP3A lub transportowanymi przez P-gp, BCRP i OATP1B, a silne induktory CYP3A mogą obniżyć stężenia obu leków i doprowadzić do utraty skuteczności oraz oporności wirusa[1].

Mechanizm

Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A i nie ma własnego działania przeciwwirusowego. Hamując CYP3A, zwiększa stężenie atazanawiru w osoczu, co pozwala utrzymać skuteczne stężenia przy dawkowaniu raz na dobę[1]. Kobicystat hamuje też P-gp, BCRP, MATE1, OATP1B1 i OATP1B3 oraz słabo CYP2D6, ale w odróżnieniu od rytonawiru nie indukuje CYP1A2, CYP2B6, CYP2C8, CYP2C9, CYP2C19 ani UGT1A1[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Kobicystat – silny inhibitor CYP3A4[2], atazanawir – wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Atazanawir – inhibitor CYP3A4[3], kobicystat – substrat CYP3A4[4]
  • Kobicystat: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP2D6[2], silny inhibitor CYP3A4[2], inhibitor MATE1[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], inhibitor P-gp[2], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[4], substrat CYP3A4[4]
  • Atazanawir: inhibitor CYP3A4[3], wrażliwy substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • pełna lista przyjmowanych leków, w tym ziołowych i bez recepty, pod kątem interakcji z CYP3A
  • regularność przyjmowania obu leków razem i z posiłkiem
  • miano wirusa HIV-1 i odpowiedź na leczenie
  • stężenie kreatyniny w surowicy z uwzględnieniem hamowania MATE1 przez kobicystat
  • objawy żółtaczki

Kiedy ocena się zmienia

Poniżej 12 lat lub masa ciała poniżej 35 kgwiek · pacjentinterakcja nie dotyczyNie określono bezpieczeństwa ani skuteczności kobicystatu z atazanawirem u dzieci poniżej 12 lat lub o masie ciała poniżej 35 kg.
Zamiana rytonawiru na kobicystatkolejność włączenia · kobicystatinne zaleceniePrzy zamianie rytonawiru na kobicystat zachowaj ostrożność przez pierwsze dwa tygodnie, zwłaszcza gdy dawki innych leków dostosowywano podczas stosowania rytonawiru.
Dodatkowo rytonawir lub inny wzmacniany inhibitor proteazydawka · atazanawirinterakcja nie dotyczyKobicystatu z atazanawirem nie łączy się z rytonawirem ani z innym lekiem przeciwretrowirusowym wymagającym wzmocnienia, bo może to obniżyć stężenia leków i doprowadzić do oporności.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Reyataz. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/reyataz-100125810/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/

Pełny opis tej pary

Alkohol

Interakcja nieistotna klinicznieKobicystata alkoholUmiarkowane spożycie alkoholu podczas stosowania kobicystatu nie wymaga żadnych zmian w leczeniu.Możesz pić alkohol z umiarem, ale zawsze przyjmuj leki o stałej porze i zapytaj farmaceutę o interakcje alkoholu z pozostałymi lekami na HIV.nieznanyteoretyczne

Interakcja nieistotna klinicznie

Możesz pić alkohol z umiarem, ale zawsze przyjmuj leki o stałej porze i zapytaj farmaceutę o interakcje alkoholu z pozostałymi lekami na HIV.

Ten lek nie wchodzi w znaczącą interakcję z alkoholem i nie zmienia jego działania. Alkohol nie osłabia też działania tego leku. Najważniejsze jest, żeby po alkoholu nie zapomnieć o dawce, bo pominięte tabletki mogą sprawić, że leczenie HIV przestanie działać.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • pominięcie dawki leku po wypiciu alkoholu
  • zażółcenie skóry lub białek oczu
  • ciemny mocz i ból pod prawym łukiem żebrowym
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
–
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Umiarkowane spożycie alkoholu podczas stosowania kobicystatu nie wymaga żadnych zmian w leczeniu. Ocenę interakcji alkoholu z lekiem wzmacnianym, czyli atazanawirem lub darunawirem, a także z pozostałymi składnikami schematu przeciwretrowirusowego, należy przeprowadzić osobno. U osób pijących dużo i regularnie warto omówić wpływ alkoholu na regularność przyjmowania leków oraz na wątrobę.

Skutek kliniczny

Nie należy się spodziewać zmiany stężenia kobicystatu ani wzmacnianego leku przeciwretrowirusowego, ani nasilenia działania alkoholu. Pośrednie znaczenie kliniczne ma natomiast to, że regularne picie większych ilości alkoholu pogarsza przestrzeganie schematu leczenia przeciwretrowirusowego, a pominięcie dawek kobicystatu prowadzi do spadku stężenia atazanawiru lub darunawiru i ryzyka oporności wirusa.

Mechanizm

Nie ma klinicznie istotnej interakcji farmakokinetycznej ani farmakodynamicznej między kobicystatem a alkoholem etylowym. Kobicystat jest silnym inhibitorem CYP3A, słabym inhibitorem CYP2D6 oraz hamuje nośniki P-gp, BCRP, MATE1, OATP1B1 i OATP1B3[1]. Etanol jest utleniany głównie przez dehydrogenazę alkoholową, dehydrogenazę aldehydową i CYP2E1, a udział CYP3A w jego metabolizmie jest marginalny, więc kobicystat nie powinien zmieniać eliminacji alkoholu. Nie oczekuje się, że kobicystat indukuje CYP3A4 lub P-gp[1]. Etanol nie jest ujęty wśród silnych ani umiarkowanych induktorów CYP3A, które według ChPL obniżają stężenie kobicystatu[1]. Kobicystat nie działa ośrodkowo, więc nie nasila sedacyjnego działania alkoholu. ChPL kobicystatu nie wymienia alkoholu etylowego ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach[1]. Alkohol poliwinylowy wymieniony wśród substancji pomocniczych otoczki tabletki jest polimerem i nie ma związku z etanolem[1].

Metabolizm i transportery

  • Kobicystat: inhibitor BCRP[2], słaby inhibitor CYP2D6[3], silny inhibitor CYP3A4[3], inhibitor MATE1[2], inhibitor OATP1B1[2], inhibitor OATP1B3[2], inhibitor P-gp[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[2], substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • regularność przyjmowania leków przeciwretrowirusowych u osób pijących dużo alkoholu
  • aktywność aminotransferaz u osób regularnie nadużywających alkoholu

Kiedy ocena się zmienia

Regularne picie dużych ilości lub uzależnienie od alkoholuilość alkoholu · pacjentinne zalecenieInterakcja farmakokinetyczna nadal nie występuje, ale nadużywanie alkoholu wiąże się z gorszym przestrzeganiem schematu przeciwretrowirusowego i obciążeniem wątroby, dlatego warto omówić z pacjentem regularność dawkowania i rozważyć kontrolę aminotransferaz.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tybost. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tybost-100315114/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Metabolizm i transportery

Enzymy i transportery, przez które ten lek wchodzi w interakcje farmakokinetyczne. Inhibitor zwiększa, a induktor zmniejsza stężenie leków, które są substratami tego samego enzymu albo transportera.

Enzym lub transporterRolaŹródło
BCRPinhibitorChPL
CYP2D6słaby inhibitorFDA
CYP3A4silny inhibitorFDA
MATE1inhibitorChPL
OATP1B1inhibitorChPL
OATP1B3inhibitorChPL
P-gpinhibitorFDA
CYP2D6drugorzędny szlak substratChPL
CYP3A4substratChPL

Oznaczenia na tej stronie

  • Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
  • Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
  • Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
  • Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
  • Korzystna interakcjaPołączenie celowe

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Zgłoś błąd lub sugestię

Zgłoszenie trafi do redakcji razem z adresem tej strony. Nie podawaj danych pacjenta. Zasady przetwarzania danych opisuje polityka prywatności.