Interakcje / Lamiwudyna / Lamiwudyna i orlistat
Jaki opis pokazać?
Niekorzystna interakcja
Orlistat u pacjenta przyjmującego lamiwudynę włącza się tylko po dokładnym rozważeniu korzyści i ryzyka.
Nie zaczynaj brać orlistatu bez rozmowy z lekarzem, który leczy cię lamiwudyną, bo może on zlecić częstsze badanie poziomu wirusa.
Niekorzystna interakcjaLamiwudyna+ OrlistatOrlistat u pacjenta przyjmującego lamiwudynę włącza się tylko po dokładnym rozważeniu korzyści i ryzyka.Nie zaczynaj brać orlistatu bez rozmowy z lekarzem, który leczy cię lamiwudyną, bo może on zlecić częstsze badanie poziomu wirusa.opóźniony (dni)opisy przypadków
Niekorzystna interakcja
Nie zaczynaj brać orlistatu bez rozmowy z lekarzem, który leczy cię lamiwudyną, bo może on zlecić częstsze badanie poziomu wirusa.
Lek na odchudzanie orlistat może osłabiać działanie leków na HIV, w tym lamiwudyny. Zdarzało się, że po jego rozpoczęciu leczenie HIV przestawało działać tak dobrze jak wcześniej. Biegunka, którą często wywołuje orlistat, może dodatkowo utrudniać wchłanianie leków.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- uporczywa lub nasilona biegunka
- wzrost poziomu wirusa w badaniu kontrolnym
- pominięte lub zwrócone dawki leków przeciwwirusowych
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PK – wchłanianie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Orlistat u pacjenta przyjmującego lamiwudynę włącza się tylko po dokładnym rozważeniu korzyści i ryzyka.[1] Jeśli orlistat zostanie włączony, należy częściej oznaczać miano HIV-1 (lub HBV DNA przy leczeniu WZW B) i zwrócić uwagę na nasiloną biegunkę, która może dodatkowo pogarszać wchłanianie leków przeciwwirusowych. Pacjentowi z niewyrównaną wiremią lub w okresie zmiany schematu ART lepiej odradzić samodzielne stosowanie orlistatu i skierować go do lekarza prowadzącego.
Skutek kliniczny
Możliwe zmniejszenie ekspozycji na lamiwudynę i utrata kontroli wiremii HIV, z ryzykiem niepowodzenia terapii i selekcji opornych szczepów wirusa. Analogiczny skutek u pacjentów leczonych lamiwudyną z powodu przewlekłego zapalenia wątroby typu B oznaczałby utratę supresji HBV.
Mechanizm
Mechanizm nie jest wyjaśniony. Orlistat hamuje lipazy w świetle jelita i zaburza wchłanianie tłuszczów oraz niektórych leków, a towarzysząca mu biegunka i przyspieszony pasaż jelitowy mogą dodatkowo zmniejszać wchłanianie leków przyjmowanych doustnie. Zgłaszano przypadki zmniejszenia skuteczności leków przeciwretrowirusowych stosowanych w HIV, które zbiegały się w czasie z rozpoczęciem terapii orlistatem u pacjentów z uprzednio właściwie dobranym leczeniem.[1] Lamiwudyna jest w niewielkim stopniu metabolizowana, słabo wiąże się z białkami i jest wydalana prawie całkowicie przez nerki, dlatego interakcje metaboliczne są mało prawdopodobne.[2]
Monitorować
- miano HIV-1 RNA po włączeniu orlistatu
- HBV DNA u pacjentów leczonych z powodu WZW B
- nasilenie i częstość biegunek
- przestrzeganie dawkowania leków przeciwwirusowych
Kiedy ocena się zmienia
| Orlistat włączany u pacjenta na ustabilizowanym leczeniu lamiwudynąkolejność włączenia · orlistat | inne zalecenie | Ryzyko dotyczy głównie okresu po rozpoczęciu orlistatu u pacjenta z wcześniej dobrze kontrolowaną wiremią. W tym okresie należy częściej oznaczać miano wirusa. |
| Orlistat odstawionyodstep · orlistat | ryzyko maleje | Po odstawieniu orlistatu i ustąpieniu biegunki nie należy spodziewać się dalszego wpływu na wchłanianie lamiwudyny. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xenical 120 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xenical-100237124/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Epivir 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/epivir-100017240/
Alkohol przy tych lekach
Interakcja nieistotna klinicznieLamiwudynaa alkoholNie trzeba zmieniać dawki lamiwudyny ani zalecać całkowitej abstynencji u pacjenta pijącego umiarkowanie.Możesz pić alkohol z umiarem, ale nie pomijaj dawek leku, a przy zapaleniu wątroby typu B ogranicz alkohol i zapytaj lekarza, ile jest dla ciebie bezpieczne.opóźniony (dni)teoretyczne
Interakcja nieistotna klinicznie
Możesz pić alkohol z umiarem, ale nie pomijaj dawek leku, a przy zapaleniu wątroby typu B ogranicz alkohol i zapytaj lekarza, ile jest dla ciebie bezpieczne.
Lamiwudyna i alkohol nie wpływają na siebie nawzajem, a umiarkowane picie nie osłabia działania leku. Najważniejsze, żeby po alkoholu nie zapomnieć o dawce, bo regularne przyjmowanie leku decyduje o skuteczności leczenia. Jeśli bierzesz lamiwudynę z powodu zapalenia wątroby typu B, ogranicz alkohol, bo szkodzi chorej wątrobie. Częste picie dużych ilości alkoholu zwiększa też ryzyko chorób kości i trzustki.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- ból stawów, zwłaszcza biodra, sztywność stawów lub trudności w poruszaniu się
- silny ból brzucha promieniujący do pleców, nudności i wymioty
- zażółcenie skóry lub białek oczu, ciemny mocz
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- brak_interakcji_pk, PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie trzeba zmieniać dawki lamiwudyny ani zalecać całkowitej abstynencji u pacjenta pijącego umiarkowanie. U pacjentów z przewlekłym WZW B należy zalecić ograniczenie albo unikanie alkoholu ze względu na samą chorobę wątroby. U osób nadużywających alkoholu warto omówić regularność przyjmowania dawek i w razie potrzeby zaproponować wsparcie w ograniczeniu picia.
Skutek kliniczny
Umiarkowane picie alkoholu nie zmienia skuteczności ani bezpieczeństwa lamiwudyny. Przewlekłe nadużywanie alkoholu może pogarszać regularność przyjmowania leków przeciwwirusowych, co sprzyja niepowodzeniu wirusologicznemu i lekooporności. U pacjentów z przewlekłym WZW B alkohol przyspiesza postęp choroby wątroby niezależnie od leczenia, a przy długotrwałym nadmiernym piciu dodaje się do innych czynników ryzyka martwicy kości i zapalenia trzustki.
Mechanizm
Lamiwudyna i etanol nie wchodzą w istotną interakcję farmakokinetyczną. Lamiwudyna jest w ograniczonym stopniu metabolizowana, słabo wiąże się z białkami i jest wydalana prawie całkowicie przez nerki, dlatego prawdopodobieństwo interakcji metabolicznych jest małe[1]. W metabolizmie lamiwudyny nie bierze udziału CYP3A[1], a etanol, metabolizowany głównie w wątrobie przez dehydrogenazę alkoholową i CYP2E1, nie zmienia jej ekspozycji. Żadna ChPL lamiwudyny nie zawiera zalecenia dotyczącego picia alkoholu, ale produkty różnią się zapisami. ChPL tabletek 150 mg stosowanych w zakażeniu HIV wymienia spożywanie alkoholu jedynie jako jeden z czynników etiologicznych martwicy kości obok kortykosteroidów, ciężkiej immunosupresji i podwyższonego wskaźnika masy ciała[1], natomiast ChPL roztworu doustnego stosowanego w przewlekłym WZW B w ogóle nie wspomina o etanolu. Zapisy o alkoholach w punkcie 4.5 dotyczą wyłącznie alkoholi cukrowych i polioli (sorbitol, ksylitol, mannitol, laktytol, maltytol), które zmniejszają ekspozycję na lamiwudynę podawaną w roztworze, i nie odnoszą się do etanolu[1]. Teoretyczne znaczenie ma jedynie sumowanie się ryzyka narządowego – przewlekłe nadużywanie alkoholu nasila uszkodzenie wątroby w WZW B oraz jest niezależnym czynnikiem ryzyka zapalenia trzustki i martwicy kości.
Monitorować
- regularność przyjmowania dawek u osób nadużywających alkoholu
- aktywność aminotransferaz u pacjentów z WZW B pijących alkohol
- bóle stawów, sztywność stawów lub trudności w poruszaniu się przy przewlekłym nadmiernym piciu
Kiedy ocena się zmienia
| Picie ryzykowne lub szkodliweilość alkoholu · pacjent | ryzyko rośnie | Nadużywanie alkoholu pogarsza przestrzeganie schematu leczenia przeciwwirusowego i sumuje się z ryzykiem uszkodzenia wątroby, zapalenia trzustki oraz martwicy kości, dla której spożywanie alkoholu jest wymienione w ChPL jako czynnik etiologiczny. |
| Przewlekłe picie przy długotrwałym leczeniuczas leczenia · pacjent | inne zalecenie | U pacjentów z przewlekłym WZW B leczonych lamiwudyną należy zalecić ograniczenie albo unikanie alkoholu ze względu na postęp choroby wątroby, mimo braku interakcji z lekiem. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Epivir 150 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/epivir-100017240/
Interakcja nieistotna klinicznieOrlistata alkoholNie trzeba zmieniać dawkowania orlistatu ani zakazywać umiarkowanego spożycia alkoholu, ponieważ ChPL wskazuje na brak interakcji w badaniu lek-lek.Możesz okazjonalnie wypić niewielką ilość alkoholu, ale unikaj przy tym tłustych przekąsek i pamiętaj o kaloriach z alkoholu.nieznanybadania kliniczne
Interakcja nieistotna klinicznie
Możesz okazjonalnie wypić niewielką ilość alkoholu, ale unikaj przy tym tłustych przekąsek i pamiętaj o kaloriach z alkoholu.
Alkohol nie wpływa na działanie tego leku na odchudzanie, a lek nie wzmacnia działania alkoholu. Pamiętaj jednak, że alkohol ma dużo kalorii i może utrudniać chudnięcie. Tłuste jedzenie, które często towarzyszy piciu, może nasilić dolegliwości jelitowe, takie jak tłuste stolce czy nagła potrzeba skorzystania z toalety.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- tłuste lub oleiste stolce po tłustym posiłku z alkoholem
- nagła potrzeba skorzystania z toalety
- wzdęcia i bóle brzucha
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- –
- Początek
- nieznany
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Nie trzeba zmieniać dawkowania orlistatu ani zakazywać umiarkowanego spożycia alkoholu, ponieważ ChPL wskazuje na brak interakcji w badaniu lek-lek[1]. Warto przypomnieć pacjentowi, że alkohol jest źródłem kalorii utrudniającym odchudzanie i że posiłki z alkoholem często są tłuste, co nasila działania niepożądane orlistatu. U osób nadużywających alkoholu należy ocenić, czy nie występują przeciwwskazania do orlistatu, takie jak cholestaza lub przewlekły zespół złego wchłaniania[1].
Skutek kliniczny
Nie należy spodziewać się klinicznie istotnych skutków jednoczesnego stosowania orlistatu i alkoholu. Napoje alkoholowe dostarczają jednak dużo kalorii i mogą osłabiać efekt redukcji masy ciała, a tłuste przekąski spożywane przy alkoholu nasilają typowe dla orlistatu dolegliwości jelitowe, takie jak tłuszczowe stolce i parcie na stolec. Nie jest to interakcja z alkoholem, lecz skutek diety.
Mechanizm
Alkohol nie zmienia działania orlistatu, a orlistat nie zmienia losów alkoholu w organizmie. ChPL orlistatu w punkcie 4.5 wymienia alkohol wśród substancji, z którymi w specyficznych badaniach nad interakcjami nie zaobserwowano interakcji[1]. Charakterystyka produktu nie zaleca unikania alkoholu ani zachowania ostrożności i nie umieszcza alkoholu w przeciwwskazaniach[1]. Orlistat działa miejscowo w świetle przewodu pokarmowego jako inhibitor lipaz żołądkowej i trzustkowej i w bardzo niewielkim stopniu wchłania się do krwi. Nie wpływa więc na wchłanianie etanolu ani na jego metabolizm wątrobowy. Etanol nie hamuje działania orlistatu na trawienie tłuszczów.
Kiedy ocena się zmienia
| Przewlekłe nadużywanie alkoholuczas leczenia · pacjent | inne zalecenie | U osób przewlekle nadużywających alkoholu należy przed rozpoczęciem leczenia wykluczyć cholestazę i przewlekły zespół złego wchłaniania, na przykład w przebiegu alkoholowego przewlekłego zapalenia trzustki, ponieważ są to przeciwwskazania do orlistatu. Sama interakcja z etanolem pozostaje nieistotna. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xenical 120 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xenical-100237124/
Inne interakcje tych leków 62
Niekorzystna interakcjaAkarboza+ OrlistatNależy unikać jednoczesnego stosowania orlistatu i akarbozy.Nie zaczynaj orlistatu, także tego bez recepty, gdy bierzesz akarbozę – najpierw zapytaj lekarza, który leczy twoją cukrzycę.nieznanyteoretyczne
Niekorzystna interakcja
Nie zaczynaj orlistatu, także tego bez recepty, gdy bierzesz akarbozę – najpierw zapytaj lekarza, który leczy twoją cukrzycę.
Akarboza i orlistat działają w jelitach i oba mogą powodować wzdęcia, biegunkę i tłuste stolce. Przyjmowane razem mogą te dolegliwości nasilać. Nie sprawdzono też dokładnie, jak te leki wpływają na siebie nawzajem, dlatego zwykle się ich nie łączy.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna lub długo trwająca biegunka
- nasilone wzdęcia i bóle brzucha
- tłuste, trudne do kontrolowania stolce
- objawy odwodnienia, np. silne pragnienie, zawroty głowy
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Należy unikać jednoczesnego stosowania orlistatu i akarbozy.[1] Jeśli lekarz uzna połączenie za konieczne, trzeba kontrolować tolerancję ze strony przewodu pokarmowego i glikemię. Przy leczeniu otyłości u chorego na cukrzycę warto rozważyć zamianę akarbozy na metforminę, z którą orlistat nie wchodzi w interakcje.[1]
Skutek kliniczny
Można się spodziewać nasilenia wzdęć, biegunki, bólów brzucha i tłuszczowych stolców, co pogarsza tolerancję i przestrzeganie leczenia. Nie ma danych o tym, jak połączenie wpływa na skuteczność któregokolwiek z leków.
Mechanizm
Nie wiadomo, czy leki wpływają na swoją farmakokinetykę, bo nie przeprowadzono badań interakcji, i z tego powodu należy unikać ich łączenia.[1] Akarboza hamuje rozkład węglowodanów w jelicie cienkim, a niestrawione cukry ulegają fermentacji w jelicie grubym, co wywołuje wzdęcia i biegunkę.[2] Orlistat hamuje lipazy przewodu pokarmowego i zwiększa ilość niewchłoniętego tłuszczu w stolcu. Oba leki działają miejscowo w jelitach, więc ich działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego mogą się sumować.
Monitorować
- tolerancja ze strony przewodu pokarmowego (wzdęcia, biegunka, ból brzucha, tłuszczowe stolce)
- glikemia
- nawodnienie przy nasilonej biegunce
Bezpieczniejsze alternatywy
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xenical 120 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xenical-100237124/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Adeksa 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/adeksa-100252690/
Niekorzystna interakcjaAbakawir+ OrlistatOrlistat u pacjenta leczonego abakawirem włącza się tylko po dokładnym rozważeniu korzyści i ryzyka, najlepiej w porozumieniu z lekarzem prowadzącym leczenie HIV.Nie zaczynaj stosować orlistatu bez rozmowy z lekarzem, który leczy twoje zakażenie HIV, a jeśli już go przyjmujesz, powiedz o tym lekarzowi przy najbliższej wizycie i nie przerywaj leków na HIV.opóźniony (dni)opisy przypadków
Niekorzystna interakcja
Nie zaczynaj stosować orlistatu bez rozmowy z lekarzem, który leczy twoje zakażenie HIV, a jeśli już go przyjmujesz, powiedz o tym lekarzowi przy najbliższej wizycie i nie przerywaj leków na HIV.
Lek na odchudzanie zawierający orlistat może osłabiać działanie leków na HIV, w tym abakawiru. U niektórych osób po rozpoczęciu takiego odchudzania leczenie HIV przestawało działać tak dobrze jak wcześniej. Może to prowadzić do wzrostu ilości wirusa we krwi i uodpornienia się wirusa na leki.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna lub długo trwająca biegunka
- wzrost ilości wirusa we krwi w kontrolnym badaniu
- nawracające infekcje, gorączka lub osłabienie bez wyraźnej przyczyny
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PK – wchłanianie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Orlistat u pacjenta leczonego abakawirem włącza się tylko po dokładnym rozważeniu korzyści i ryzyka, najlepiej w porozumieniu z lekarzem prowadzącym leczenie HIV[1]. Po włączeniu orlistatu należy kontrolować wiremię HIV, a przy jej wzroście odstawić orlistat i ocenić przestrzeganie zaleceń oraz oporność wirusa. Warto rozważyć leczenie otyłości lekiem o innym mechanizmie działania.
Skutek kliniczny
Możliwe zmniejszenie skuteczności terapii przeciwretrowirusowej z utratą kontroli wiremii HIV u pacjentów wcześniej dobrze kontrolowanych, co niesie ryzyko rozwoju oporności wirusa[1].
Mechanizm
Mechanizm nie jest wyjaśniony. Najbardziej prawdopodobne jest zmniejszenie wchłaniania leku przeciwretrowirusowego z przewodu pokarmowego w wyniku hamowania lipaz przez orlistat, zaburzeń wchłaniania tłuszczów oraz biegunki i przyspieszonego pasażu jelitowego. Interakcja metaboliczna jest mało prawdopodobna, ponieważ cytochrom P450 nie odgrywa głównej roli w metabolizmie abakawiru[2]. Orlistat nie działa ogólnoustrojowo na enzymy metabolizujące leki, a zmniejszenie skuteczności opisano dla leków przeciwretrowirusowych jako grupy[1].
Monitorować
- wiremia HIV (HIV RNA) po włączeniu orlistatu
- liczba limfocytów CD4 przy kolejnych kontrolach
- nasilenie i czas trwania biegunki lub stolców tłuszczowych
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Orlistat włączony do ustabilizowanej terapii przeciwretrowirusowejkolejność włączenia · orlistat | inne zalecenie | Ryzyko dotyczy głównie pacjentów z wcześniej skutecznym leczeniem przeciwretrowirusowym, u których rozpoczyna się terapię orlistatem. W tej sytuacji należy skontrolować wiremię HIV po włączeniu orlistatu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xenical 120 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xenical-100237124/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ziagen 300 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ziagen-100095210/
Niekorzystna interakcjaAmiodaron+ OrlistatPołączenie można stosować pod warunkiem wzmożonej obserwacji klinicznej i kontroli EKG.Zanim zaczniesz brać orlistat, powiedz o tym lekarzowi prowadzącemu leczenie serca i zrób kontrolne EKG.opóźniony (dni)badania kliniczne
Niekorzystna interakcja
Zanim zaczniesz brać orlistat, powiedz o tym lekarzowi prowadzącemu leczenie serca i zrób kontrolne EKG.
Lek na odchudzanie z orlistatem może sprawić, że do krwi wchłonie się trochę mniej amiodaronu. Wtedy lek na serce może słabiej pilnować prawidłowego rytmu. Silna biegunka, która czasem pojawia się po orlistacie, może też obniżyć poziom potasu, a to przy amiodaronie zwiększa ryzyko groźnych zaburzeń rytmu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- zawroty głowy albo omdlenie
- uporczywa, silna biegunka
- osłabienie mięśni lub skurcze
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PK – wchłanianie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Połączenie można stosować pod warunkiem wzmożonej obserwacji klinicznej i kontroli EKG[1]. Przed dołączeniem orlistatu wykonaj wyjściowe EKG i powtarzaj je w trakcie leczenia, zwracając uwagę na nawrót arytmii i odstęp QT. Przy nasilonej lub przewlekłej biegunce oznacz stężenie potasu i magnezu i wyrównaj niedobory[2]. Ze względu na wpływ obu leków na tarczycę warto okresowo kontrolować TSH.
Skutek kliniczny
Mniejsze stężenie amiodaronu może osłabić kontrolę rytmu serca i sprzyjać nawrotowi arytmii. U chorych leczonych przewlekle znaczenie kliniczne tego zjawiska jest nieznane, ale w niektórych przypadkach może być istotne[1]. Ciężka biegunka po orlistacie może ponadto prowadzić do hipokaliemii, która przy amiodaronie zwiększa ryzyko torsade de pointes[2].
Mechanizm
Orlistat może nieznacznie zmniejszać stężenie amiodaronu w osoczu. U zdrowych ochotników, którzy przyjmowali orlistat, po jednorazowej dawce amiodaronu obserwowano niewielki spadek jego stężenia[1]. Najbardziej prawdopodobnym wyjaśnieniem jest gorsze wchłanianie silnie lipofilnego amiodaronu, gdy orlistat hamuje lipazy w jelicie i ogranicza trawienie oraz wchłanianie tłuszczów z posiłku. Dodatkowo orlistat w rzadkich przypadkach osłabia czynność tarczycy, prawdopodobnie przez gorsze wchłanianie soli jodu[1]. Amiodaron sam w sobie często zaburza czynność tarczycy.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- EKG (rytm serca, odstęp QT)
- objawy nawrotu arytmii (kołatanie serca, zawroty głowy, omdlenia)
- stężenie potasu i magnezu przy biegunce
- TSH
Kiedy ocena się zmienia
| Orlistat dołączany do ustalonego leczenia amiodaronemkolejność włączenia · orlistat | inne zalecenie | Gdy orlistat dołącza się do ustabilizowanej terapii amiodaronem, wykonaj EKG przed włączeniem i kontroluj je w trakcie leczenia, obserwując chorego pod kątem nawrotu arytmii. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xenical 120 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xenical-100237124/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Cordarone 200 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cordarone-100015850/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Cordarone. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/cordarone-100015850/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Niekorzystna interakcjaCholekalcyferol+ OrlistatCholekalcyferol podawaj co najmniej 2 godziny po przyjęciu orlistatu albo przed snem.Bierz witaminę D co najmniej 2 godziny po orlistacie albo wieczorem przed snem.opóźniony (dni)badania kliniczne
Niekorzystna interakcja
Bierz witaminę D co najmniej 2 godziny po orlistacie albo wieczorem przed snem.
Orlistat sprawia, że organizm wchłania mniej tłuszczu z jedzenia. Razem z tłuszczem gorzej wchłania się też witamina D. Jeśli weźmiesz oba leki jednocześnie, witamina D może działać słabiej.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- utrzymujące się zmęczenie i osłabienie mięśni
- bóle kości lub mięśni
- niski wynik witaminy D w badaniu krwi mimo regularnego przyjmowania
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PK – wchłanianie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Cholekalcyferol podawaj co najmniej 2 godziny po przyjęciu orlistatu albo przed snem[1]. Przy długotrwałym leczeniu orlistatem lub u pacjentów z niedoborem witaminy D rozważ kontrolę stężenia 25(OH)D i w razie potrzeby korektę dawki cholekalcyferolu.
Skutek kliniczny
Przyjmowanie cholekalcyferolu razem z orlistatem może zmniejszyć ilość wchłoniętej witaminy D i osłabić skuteczność suplementacji lub leczenia niedoboru. U ogromnej większości pacjentów przyjmujących orlistat przez cztery lata stężenia witamin A, D, E i K pozostawały w granicach normy[1]. Ryzyko niedoboru dotyczy głównie osób z wyjściowo niskim stężeniem witaminy D, stosujących dietę niskokaloryczną lub leczonych długotrwale.
Mechanizm
Orlistat hamuje lipazy w przewodzie pokarmowym i zmniejsza wchłanianie tłuszczów z pożywienia, a razem z nimi witamin rozpuszczalnych w tłuszczach, w tym witaminy D[1]. Leki wpływające na wchłanianie tłuszczu, takie jak orlistat, mogą zmniejszać wchłanianie cholekalcyferolu[2][3].
Monitorować
- stężenie 25(OH)D w surowicy przy długotrwałym leczeniu orlistatem lub leczeniu niedoboru witaminy D
Kiedy ocena się zmienia
| odstep ≥ 2 h po orlistacie lub przed snemcholekalcyferol | ryzyko maleje | Podanie cholekalcyferolu co najmniej 2 godziny po orlistacie lub przed snem ogranicza zmniejszenie jego wchłaniania. |
| Leczenie długotrwałeczas leczenia · orlistat | ryzyko rośnie | Przy długotrwałym stosowaniu orlistatu, zwłaszcza na diecie niskokalorycznej, rośnie ryzyko niedoboru witamin rozpuszczalnych w tłuszczach – rozważ kontrolę 25(OH)D. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xenical 120 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xenical-100237124/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vitamin D3 Krka 500 IU, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vitamin-d3-krka-100408867/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ibuvit D3 2000 IU 2000 IU, kapsułki miękkie. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ibuvit-d3-2000-iu-100413880/
Niekorzystna interakcjaFitomenadion+ OrlistatDoustny fitomenadion należy przyjmować co najmniej 2 godziny po orlistacie albo przed snem.Przyjmuj witaminę K co najmniej 2 godziny po orlistacie albo wieczorem przed snem, a jeśli bierzesz lek przeciwzakrzepowy, kontroluj INR tak, jak zaleci lekarz.opóźniony (dni)badania kliniczne
Niekorzystna interakcja
Przyjmuj witaminę K co najmniej 2 godziny po orlistacie albo wieczorem przed snem, a jeśli bierzesz lek przeciwzakrzepowy, kontroluj INR tak, jak zaleci lekarz.
Lek na odchudzanie z orlistatem zmniejsza wchłanianie tłuszczu z jedzenia, a razem z nim witamin rozpuszczalnych w tłuszczach, w tym witaminy K. Jeśli przyjmiesz oba leki w tym samym czasie, witamina K może wchłonąć się słabiej i działać gorzej. Rozdzielenie ich w czasie zwykle rozwiązuje problem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- łatwe powstawanie siniaków
- krwawienie z nosa lub dziąseł
- krew w moczu lub czarne stolce
- nieprawidłowy wynik INR
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PK – wchłanianie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Doustny fitomenadion należy przyjmować co najmniej 2 godziny po orlistacie albo przed snem[1]. Gdy fitomenadion podaje się w celu korekty INR u pacjenta leczonego antagonistą witaminy K, należy kontrolować INR, bo orlistat sam w sobie wymaga monitorowania INR u pacjentów leczonych przeciwzakrzepowo[1]. W sytuacjach wymagających pewnego efektu można rozważyć podanie pozajelitowe fitomenadionu.
Skutek kliniczny
Możliwe osłabienie działania doustnego fitomenadionu, czyli słabsze uzupełnienie niedoboru witaminy K albo mniej skuteczne odwrócenie działania leków przeciwzakrzepowych z grupy antagonistów witaminy K. U większości pacjentów przyjmujących orlistat przez cztery lata stężenia witamin rozpuszczalnych w tłuszczach, w tym witaminy K, pozostawały w granicach normy[1]. Znaczenie interakcji rośnie, gdy fitomenadion stosuje się w konkretnym celu leczniczym, a nie profilaktycznie.
Mechanizm
Fitomenadion przyjmowany doustnie to witamina rozpuszczalna w tłuszczach, a jej wchłanianie zależy od trawienia tłuszczów w jelicie. Orlistat hamuje lipazy żołądkowo-jelitowe, przez co część tłuszczu z posiłku nie jest wchłaniana i może zaburzać wchłanianie witamin A, D, E i K[1]. Przyjęcie obu leków jednocześnie może więc zmniejszyć ilość wchłoniętego fitomenadionu.
Monitorować
- INR u pacjentów leczonych antagonistami witaminy K
- objawy niedoboru witaminy K (łatwe siniaczenie, krwawienia)
- skuteczność leczenia fitomenadionem w zależności od wskazania
Kiedy ocena się zmienia
| Dożylnie lub domięśniowodroga podania · fitomenadion | interakcja nie dotyczy | Fitomenadion podany pozajelitowo omija przewód pokarmowy, więc orlistat nie wpływa na jego wchłanianie. |
| odstep ≥ 2 h po orlistaciepacjent | ryzyko maleje | Przyjmowanie preparatów witaminowych co najmniej 2 godziny po orlistacie lub przed snem ogranicza zaburzenie wchłaniania. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xenical 120 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xenical-100237124/
Niekorzystna interakcjaKalcyfediol+ OrlistatKalcyfediol podawaj w odstępie co najmniej 2 godzin od orlistatu.Przyjmuj witaminę D co najmniej 2 godziny po orlistacie albo wieczorem przed snem.opóźniony (dni)badania kliniczne
Niekorzystna interakcja
Przyjmuj witaminę D co najmniej 2 godziny po orlistacie albo wieczorem przed snem.
Lek na odchudzanie z orlistatem zmniejsza wchłanianie tłuszczu z jedzenia. Witamina D rozpuszcza się w tłuszczach, więc przyjęta razem z orlistatem może się gorzej wchłaniać i słabiej działać. Wystarczy przyjmować oba leki o różnych porach.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- bóle kości lub mięśni
- osłabienie mięśni
- skurcze mięśni
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PK – wchłanianie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Kalcyfediol podawaj w odstępie co najmniej 2 godzin od orlistatu[1]. Najprościej zalecić przyjmowanie preparatu witaminy D co najmniej 2 godziny po dawce orlistatu albo przed snem[2]. Przy długotrwałym leczeniu orlistatem warto skontrolować stężenie 25(OH)D.
Skutek kliniczny
Możliwe zmniejszenie skuteczności kalcyfediolu i niższe od oczekiwanego stężenie 25(OH)D w surowicy, szczególnie przy jednoczesnym przyjmowaniu obu leków z posiłkiem. U ogromnej większości pacjentów przyjmujących orlistat przez cztery lata stężenia witamin A, D, E i K pozostawały w granicach normy[2].
Mechanizm
Orlistat hamuje lipazy w przewodzie pokarmowym i zmniejsza wchłanianie tłuszczów, przez co może upośledzać wchłanianie witamin rozpuszczalnych w tłuszczach, w tym witaminy D[2]. Leki zmniejszające wchłanianie kalcyfediolu, w tym orlistat, mogą osłabiać jego działanie[1].
Monitorować
- stężenie 25(OH)D w surowicy przy długotrwałym stosowaniu orlistatu
- stężenie wapnia w surowicy przy modyfikacji dawki kalcyfediolu
Kiedy ocena się zmienia
| odstep ≥ 2 hpacjent | ryzyko maleje | Zachowanie odstępu co najmniej 2 godzin między orlistatem a kalcyfediolem ogranicza zaburzenie wchłaniania. |
| Długotrwałe leczenieczas leczenia · orlistat | inne zalecenie | Przy długotrwałym stosowaniu orlistatu rozważ kontrolę stężenia 25(OH)D i preparaty witaminowe przyjmowane z odstępem. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Calfos 0,266 mg, kapsułki miękkie. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/calfos-100366347/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xenical 120 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xenical-100237124/
Niekorzystna interakcjaKwas walproinowy+ OrlistatU pacjenta leczonego kwasem walproinowym orlistat można stosować tylko przy monitorowaniu częstości i ciężkości napadów drgawek.Zanim zaczniesz przyjmować orlistat, porozmawiaj z lekarzem prowadzącym leczenie padaczki i nie zmieniaj samodzielnie dawki kwasu walproinowego.nieznanyopisy przypadków
Niekorzystna interakcja
Zanim zaczniesz przyjmować orlistat, porozmawiaj z lekarzem prowadzącym leczenie padaczki i nie zmieniaj samodzielnie dawki kwasu walproinowego.
Lek na odchudzanie orlistat może osłabić działanie kwasu walproinowego, czyli leku na padaczkę. U niektórych osób przyjmujących oba leki pojawiły się napady drgawek. Ryzyko dotyczy zwłaszcza osób, u których padaczka była dotąd dobrze kontrolowana.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- częstsze lub silniejsze napady padaczkowe
- nowe objawy zapowiadające napad
- nasilona biegunka utrzymująca się kilka dni
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PK – wchłanianie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
U pacjenta leczonego kwasem walproinowym orlistat można stosować tylko przy monitorowaniu częstości i ciężkości napadów drgawek[1]. Przy pogorszeniu kontroli napadów należy oznaczyć stężenie walproinianu we krwi i rozważyć odstawienie orlistatu lub korektę leczenia przeciwpadaczkowego. Orlistatu nie powinno się wydawać bez porady pacjentowi z padaczką, który nie skonsultował jego stosowania z lekarzem prowadzącym.
Skutek kliniczny
U chorych leczonych jednocześnie orlistatem i lekami przeciwpadaczkowymi, w tym walproinianem, opisywano drgawki i nie można wykluczyć, że były skutkiem interakcji[1]. Możliwe jest pogorszenie kontroli napadów, czyli zwiększenie ich częstości lub ciężkości.
Mechanizm
Mechanizm nie został ustalony. Najbardziej prawdopodobne jest zmniejszenie wchłaniania kwasu walproinowego z przewodu pokarmowego w wyniku hamowania lipaz trzustkowych przez orlistat, zmian w trawieniu tłuszczów oraz biegunki i stolców tłuszczowych.
Metabolizm i transportery
- Kwas walproinowy: substrat UGT2B7[2]
Monitorować
- częstość i ciężkość napadów drgawek
- stężenie kwasu walproinowego we krwi przy pogorszeniu kontroli napadów
- nasilenie biegunki i stolców tłuszczowych
Kiedy ocena się zmienia
| Orlistat dołączony do ustabilizowanego leczenia kwasem walproinowymkolejność włączenia · orlistat | inne zalecenie | Największą czujność należy zachować w pierwszych tygodniach po włączeniu orlistatu do wcześniej dobrze dobranego leczenia przeciwpadaczkowego, z oceną częstości napadów i w razie potrzeby oznaczeniem stężenia walproinianu. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xenical 120 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xenical-100237124/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Convulex 300. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/convulex-300-100015688/
Niekorzystna interakcjaLamotrygina+ OrlistatPacjenta leczonego lamotryginą, u którego włącza się orlistat, należy monitorować w kierunku zmian częstości i ciężkości napadów drgawkowych.Zanim zaczniesz przyjmować orlistat, powiedz o tym lekarzowi, który przepisał ci lamotryginę, i notuj każdy napad.opóźniony (dni)opisy przypadków
Niekorzystna interakcja
Zanim zaczniesz przyjmować orlistat, powiedz o tym lekarzowi, który przepisał ci lamotryginę, i notuj każdy napad.
Lek na odchudzanie z orlistatem może u niektórych osób osłabiać działanie lamotryginy. Zdarzały się przypadki nasilenia napadów drgawek u osób przyjmujących oba leki. Nie oznacza to, że nie możesz ich łączyć, ale trzeba uważnie obserwować, jak się czujesz.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- częstsze napady drgawek
- silniejsze lub dłuższe napady niż zwykle
- nowe rodzaje napadów
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PK – wchłanianie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Pacjenta leczonego lamotryginą, u którego włącza się orlistat, należy monitorować w kierunku zmian częstości i ciężkości napadów drgawkowych.[1] Przy nasileniu napadów należy pilnie skontaktować pacjenta z lekarzem prowadzącym leczenie przeciwpadaczkowe i rozważyć odstawienie orlistatu.
Skutek kliniczny
Możliwe zmniejszenie skuteczności lamotryginy ze wzrostem częstości lub ciężkości napadów drgawkowych.[1]
Mechanizm
Mechanizm nie jest wyjaśniony. Opisano drgawki u chorych leczonych równocześnie orlistatem i lekami przeciwpadaczkowymi, w tym lamotryginą, a związku przyczynowego z interakcją nie można wykluczyć.[1] Prawdopodobnym tłem jest zaburzenie wchłaniania leku przeciwpadaczkowego z przewodu pokarmowego w czasie hamowania wchłaniania tłuszczów przez orlistat, ale nie zostało to potwierdzone badaniami farmakokinetycznymi.
Metabolizm i transportery
- Lamotrygina: inhibitor OCT2[2]
Monitorować
- częstość napadów drgawkowych
- ciężkość napadów drgawkowych
- dzienniczek napadów w pierwszych tygodniach po włączeniu lub odstawieniu orlistatu
Kiedy ocena się zmienia
| Orlistat włączany u pacjenta na ustalonej dawce lamotryginykolejność włączenia · orlistat | inne zalecenie | Największe ryzyko utraty kontroli napadów dotyczy okresu po włączeniu orlistatu do ustabilizowanego leczenia lamotryginą, dlatego obserwację należy wtedy zintensyfikować. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Xenical 120 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xenical-100237124/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Lamitrin S. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/lamitrin-s-100001025/
Oznaczenia na tej stronie
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.