Przejdź do treści
Poradniki Historia Szukaj

Interakcje / Rukaparyb / Rukaparyb i sakwinawir

Rukaparyb i sakwinawir

Jaki opis pokazać?

Niekorzystna interakcja

Połączenia najlepiej unikać i z lekarzem prowadzącym leczenie HIV rozważyć schemat przeciwretrowirusowy bez wzmacniacza farmakokinetycznego albo inny inhibitor PARP.

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko powiedz obu lekarzom, że przyjmujesz te leki razem, i wykonuj zleconą kontrolę krwi oraz EKG.

Niekorzystna interakcjaRukaparyb+ SakwinawirPołączenia najlepiej unikać i z lekarzem prowadzącym leczenie HIV rozważyć schemat przeciwretrowirusowy bez wzmacniacza farmakokinetycznego albo inny inhibitor PARP.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko powiedz obu lekarzom, że przyjmujesz te leki razem, i wykonuj zleconą kontrolę krwi oraz EKG.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko powiedz obu lekarzom, że przyjmujesz te leki razem, i wykonuj zleconą kontrolę krwi oraz EKG.

Te dwa leki mogą wzajemnie zwiększać swoje stężenie we krwi. Lek przeciwnowotworowy może wtedy częściej powodować nudności, osłabienie, anemię czy problemy z wątrobą. Lek na HIV w większym stężeniu może zaburzać rytm serca. Dlatego lekarze zwykle wolą tego połączenia unikać albo dokładnie je kontrolować badaniami.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy albo omdlenie
  • silne nudności lub wymioty
  • nasilone zmęczenie i bladość
  • łatwe powstawanie siniaków lub krwawienia
  • gorączka lub częste infekcje
  • zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm, PK – transport, PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenia najlepiej unikać i z lekarzem prowadzącym leczenie HIV rozważyć schemat przeciwretrowirusowy bez wzmacniacza farmakokinetycznego albo inny inhibitor PARP. Charakterystyka sakwinawiru zaleca unikanie leków zwiększających ekspozycję na sakwinawir wzmocniony rytonawirem, jeśli są dostępne alternatywy, a przy koniecznym łącznym stosowaniu szczególną ostrożność.[1] Charakterystyka rukaparybu zaleca ostrożność przy silnych inhibitorach CYP3A4 i glikoproteiny P.[2] Jeśli połączenie jest konieczne, przed rozpoczęciem i w trakcie leczenia należy wykonywać EKG, oznaczać elektrolity, morfologię i aktywność aminotransferaz, a dawkę rukaparybu modyfikować według tolerancji.

Skutek kliniczny

Możliwy wzrost stężenia rukaparybu z nasileniem jego toksyczności, takiej jak nudności, zmęczenie, niedokrwistość, małopłytkowość, neutropenia i wzrost aktywności aminotransferaz. Możliwy umiarkowany wzrost stężenia sakwinawiru, a przez to większe ryzyko wydłużenia odstępów QT i PR oraz zaburzeń rytmu serca. Sumuje się także ryzyko hepatotoksyczności.

Mechanizm

Sakwinawir wzmocniony rytonawirem silnie hamuje CYP3A4 i glikoproteinę P, a rukaparyb jest substratem glikoproteiny P i częściowo CYP3A4, więc jego stężenie może wzrosnąć. Charakterystyka rukaparybu zaleca ostrożność przy silnych inhibitorach CYP3A4 i silnych inhibitorach glikoproteiny P, ponieważ nie można wykluczyć istotnego wpływu tych szlaków in vivo.[2] W drugą stronę rukaparyb jest łagodnym inhibitorem CYP3A, zwiększał AUC midazolamu 1,38-krotnie i w minimalnym stopniu hamuje glikoproteinę P.[2] Sakwinawir jest w około 90% metabolizowany przez CYP3A4, a charakterystyka sakwinawiru stwierdza, że stosowanie go z rytonawirem razem z lekami zwiększającymi ekspozycję na sakwinawir nie jest zalecane, ponieważ jego działanie wydłużające odstępy QT i PR zależy od dawki.[1] Dodatkowo oba leki mogą zwiększać aktywność aminotransferaz, co sumuje ryzyko uszkodzenia wątroby.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Rukaparyb – słaby inhibitor CYP3A4[3], sakwinawir – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Rukaparyb – słaby inhibitor P-gp[3], sakwinawir – substrat P-gp[5]
  • Sakwinawir – inhibitor P-gp[5], rukaparyb – substrat P-gp[3]
  • Rukaparyb: słaby inhibitor BCRP[3], umiarkowany inhibitor CYP1A2[3], słaby inhibitor CYP2C19[3], słaby inhibitor CYP2C8[3], słaby inhibitor CYP2C9[3], słaby inhibitor CYP2D6[3], słaby inhibitor CYP3A4[3], silny inhibitor MATE1[3], silny inhibitor MATE2-K[3], słaby inhibitor OCT2[3], słaby inhibitor P-gp[3], słaby inhibitor UGT1A1[3], induktor CYP1A2[3], substrat BCRP[3], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[3], substrat CYP2D6[3], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]
  • Sakwinawir: inhibitor P-gp[5], wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[5]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępów QTc i PR przed leczeniem i w jego trakcie
  • stężenie potasu i magnezu
  • morfologia krwi z rozmazem
  • aktywność ALT i AST
  • objawy nietolerancji rukaparybu (nudności, wymioty, zmęczenie)

Bezpieczniejsze alternatywy

niraparyb

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Invirase 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/invirase-100138155/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Rubraca 200 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/rubraca-100418021/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Rubraca. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/rubraca-100418021/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Invirase. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/invirase-100138155/

Alkohol przy tych lekach

Interakcja o niejasnym znaczeniuRukaparyba alkoholNie ma potrzeby zmiany dawki rukaparybu z powodu alkoholu, ale należy doradzić ograniczenie picia do okazjonalnych, niewielkich ilości lub abstynencję w okresach nasilonych nudności, podwyższonych aminotransferaz albo małopłytkowości.Pij alkohol najwyżej okazjonalnie i w małej ilości, a gdy masz nudności lub złe wyniki krwi albo wątroby, nie pij wcale i zapytaj lekarza lub farmaceutę.nieznanyteoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Pij alkohol najwyżej okazjonalnie i w małej ilości, a gdy masz nudności lub złe wyniki krwi albo wątroby, nie pij wcale i zapytaj lekarza lub farmaceutę.

Lek nie wchodzi w bezpośrednią reakcję z alkoholem, ale oba mogą powodować podobne dolegliwości. Alkohol może nasilać nudności, zmęczenie i obciążenie wątroby, które czasem pojawiają się w trakcie tego leczenia. Może też zwiększać ryzyko krwawień, jeśli lek obniżył liczbę płytek krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nasilone nudności lub wymioty
  • duże zmęczenie lub osłabienie
  • zażółcenie skóry lub oczu
  • ciemny mocz
  • łatwe powstawanie siniaków lub krwawienia z nosa albo dziąseł
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie ma potrzeby zmiany dawki rukaparybu z powodu alkoholu, ale należy doradzić ograniczenie picia do okazjonalnych, niewielkich ilości lub abstynencję w okresach nasilonych nudności, podwyższonych aminotransferaz albo małopłytkowości. U osób pijących regularnie lub dużo warto zwrócić uwagę na wyniki prób wątrobowych i morfologii oraz poinformować lekarza prowadzącego.

Skutek kliniczny

Okazjonalne spożycie niewielkiej ilości alkoholu prawdopodobnie nie wywołuje istotnych skutków. Regularne lub obfite picie może nasilać nudności i wymioty, zmęczenie, uszkodzenie wątroby oraz zwiększać ryzyko krwawień u osób z małopłytkowością wywołaną leczeniem.

Mechanizm

Nie opisano bezpośredniej interakcji rukaparybu z etanolem, a możliwe skutki wynikają z nakładania się działań niepożądanych obu substancji. ChPL rukaparybu nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach, a jedynym związkiem o tej nazwie w składzie tabletki jest alkohol poliwinylowy w otoczce, który nie jest etanolem i nie ma znaczenia dla tej interakcji[1]. Rukaparyb często powoduje nudności, wymioty, zmęczenie, wzrost aktywności aminotransferaz oraz niedokrwistość i małopłytkowość, a alkohol nasila podrażnienie przewodu pokarmowego, obciąża wątrobę, hamuje czynność szpiku i zwiększa skłonność do krwawień, więc działania te mogą się sumować. W metabolizmie rukaparybu in vitro uczestniczą CYP2D6 oraz w mniejszym stopniu CYP1A2 i CYP3A4[1]. Przewlekłe picie może teoretycznie zmieniać aktywność części tych enzymów, ale nie ma danych, że ma to znaczenie kliniczne dla ekspozycji na rukaparyb.

Metabolizm i transportery

  • Rukaparyb: słaby inhibitor BCRP[2], umiarkowany inhibitor CYP1A2[2], słaby inhibitor CYP2C19[2], słaby inhibitor CYP2C8[2], słaby inhibitor CYP2C9[2], słaby inhibitor CYP2D6[2], słaby inhibitor CYP3A4[2], silny inhibitor MATE1[2], silny inhibitor MATE2-K[2], słaby inhibitor OCT2[2], słaby inhibitor P-gp[2], słaby inhibitor UGT1A1[2], induktor CYP1A2[2], substrat BCRP[2], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[2], substrat CYP2D6[2], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[2], substrat P-gp[2]

Monitorować

  • aktywność ALT i AST
  • morfologia krwi z liczbą płytek
  • nasilenie nudności, wymiotów i zmęczenia
  • objawy krwawienia

Kiedy ocena się zmienia

Obfite picieilość alkoholu · pacjentryzyko rośniePicie dużych ilości alkoholu zwiększa ryzyko nasilenia hepatotoksyczności, dolegliwości żołądkowo-jelitowych i krwawień przy małopłytkowości, dlatego należy go unikać.
Regularne, przewlekłe picieczas leczenia · pacjentryzyko rośniePrzewlekłe spożywanie alkoholu sprzyja uszkodzeniu wątroby i zaburzeniom hematologicznym, które nakładają się na działania niepożądane rukaparybu, dlatego wymaga ograniczenia picia i uważniejszej kontroli prób wątrobowych oraz morfologii.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Rubraca 200 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/rubraca-100418021/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Rubraca. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/rubraca-100418021/

Pełny opis tej pary

Interakcja o niejasnym znaczeniuSakwinawira alkoholOkazjonalne, umiarkowane picie alkoholu nie wymaga zmiany leczenia, ale pacjenta należy poinformować o ryzyku związanym z nadużywaniem.Możesz wypić niewielką ilość alkoholu od czasu do czasu, ale nie upijaj się i nigdy nie pomijaj przez alkohol dawki leku.opóźniony (dni)teoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Możesz wypić niewielką ilość alkoholu od czasu do czasu, ale nie upijaj się i nigdy nie pomijaj przez alkohol dawki leku.

Ten lek przeciw HIV nie wchodzi w bezpośrednią, groźną reakcję z alkoholem, a niewielka ilość alkoholu od czasu do czasu zwykle nie szkodzi. Picie dużych ilości lub regularne nadużywanie alkoholu może jednak uszkadzać wątrobę i zaburzać rytm serca, a to są sytuacje, w których ten lek jest szczególnie niebezpieczny. Alkohol zwiększa też ryzyko choroby kości, która może wystąpić podczas leczenia HIV. Najważniejsze jest, żeby po alkoholu nie zapominać o kolejnej dawce leku.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy, zasłabnięcie lub omdlenie
  • zażółcenie skóry lub białek oczu, ciemny mocz
  • ból pod prawym łukiem żebrowym, nudności i brak apetytu
  • osłabienie i skurcze mięśni po wymiotach lub biegunce
  • ból biodra lub innych stawów i sztywność stawów
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Okazjonalne, umiarkowane picie alkoholu nie wymaga zmiany leczenia, ale pacjenta należy poinformować o ryzyku związanym z nadużywaniem. U osób pijących dużo lub regularnie warto ocenić czynność wątroby i stężenie potasu oraz magnezu, a w razie objawów kardiologicznych wykonać EKG. Należy podkreślić, że alkohol nie jest powodem do pominięcia dawki leku.

Skutek kliniczny

Przy umiarkowanym, okazjonalnym spożyciu alkoholu nie należy się spodziewać klinicznie istotnej interakcji. Przy przewlekłym nadużywaniu lub upijaniu się możliwe jest nasilenie hepatotoksyczności, zaburzenia elektrolitowe zwiększające ryzyko wydłużenia QT i arytmii, większe ryzyko martwicy kości oraz pomijanie dawek, które sprzyja niepowodzeniu terapii i oporności wirusa.

Mechanizm

Nie opisano bezpośredniej interakcji farmakokinetycznej sakwinawiru z etanolem, a ChPL sakwinawiru nie zaleca unikania alkoholu[1] Sakwinawir jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, który odpowiada za 90% jego metabolizmu wątrobowego, i zawsze podaje się go z rytonawirem jako silnym inhibitorem CYP3A4 i glikoproteiny P[1] Etanol jest metabolizowany głównie przez dehydrogenazę alkoholową i CYP2E1, więc istotna konkurencja metaboliczna jest mało prawdopodobna. Ryzyko ma charakter farmakodynamiczny i wynika z nakładania się działań. Sakwinawir jest przeciwwskazany w niewyrównanej chorobie wątroby, w zaburzeniach elektrolitowych, zwłaszcza w niewyrównanej hipokaliemii, oraz przy wydłużeniu odstępu QT[1] Przewlekłe nadużywanie alkoholu uszkadza wątrobę, a upijanie się, wymioty i niedożywienie mogą prowadzić do hipokaliemii i hipomagnezemii oraz sprzyjać zaburzeniom rytmu serca, czyli do stanów, które same w sobie wykluczają lub utrudniają leczenie sakwinawirem. ChPL wymienia spożywanie alkoholu wśród czynników ryzyka martwicy kości u pacjentów leczonych skojarzoną terapią przeciwretrowirusową[1]

Metabolizm i transportery

  • Sakwinawir: inhibitor P-gp[2], wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[2]

Monitorować

  • aktywność aminotransferaz (ALT, AST) u osób nadużywających alkoholu
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy po epizodach upicia, wymiotów lub biegunki
  • EKG z oceną odstępów QT i PR przy kołataniu serca, omdleniach lub zaburzeniach elektrolitowych
  • przestrzeganie schematu dawkowania

Kiedy ocena się zmienia

Upijanie się (jednorazowe picie dużych ilości)ilość alkoholu · pacjentryzyko rośnieUpicie się, zwłaszcza z wymiotami, może wywołać hipokaliemię i hipomagnezemię oraz zaburzenia rytmu serca, co przy dawkozależnym wydłużaniu QT i PR przez sakwinawir z rytonawirem zwiększa ryzyko arytmii
Przewlekłe nadużywanie alkoholuczas leczenia · pacjentryzyko rośniePrzewlekłe nadużywanie alkoholu sprzyja uszkodzeniu wątroby, a sakwinawir jest przeciwwskazany w niewyrównanej chorobie wątroby Wymaga to kontroli aminotransferaz i elektrolitów oraz wsparcia w przestrzeganiu dawkowania.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Invirase 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/invirase-100138155/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Invirase. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/invirase-100138155/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Inne interakcje tych leków 186

Połączenie przeciwwskazaneAdenozyna+ SakwinawirNie należy podawać adenozyny pacjentowi leczonemu sakwinawirem z rytonawirem, ponieważ ChPL sakwinawiru przeciwwskazuje łączenie go z lekami wydłużającymi odstęp QT lub PR.Jeśli przyjmujesz sakwinawir, zawsze mów lekarzom i ratownikom o tym leku, zwłaszcza na izbie przyjęć i przed każdym badaniem serca.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Jeśli przyjmujesz sakwinawir, zawsze mów lekarzom i ratownikom o tym leku, zwłaszcza na izbie przyjęć i przed każdym badaniem serca.

Adenozynę podaje się w szpitalu do żyły, aby szybko zatrzymać niektóre napady kołatania serca albo podczas badania serca. Sakwinawir, lek stosowany w leczeniu zakażenia HIV, sam zwalnia przewodzenie impulsów w sercu. Razem mogą zbyt mocno zwolnić lub zaburzyć pracę serca, co bywa groźne dla życia. Dlatego tych leków nie łączy się ze sobą.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • bardzo wolne bicie serca
  • omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
  • silne zawroty głowy
  • nierówne lub szybkie kołatanie serca
  • ból w klatce piersiowej
  • duszność
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie należy podawać adenozyny pacjentowi leczonemu sakwinawirem z rytonawirem, ponieważ ChPL sakwinawiru przeciwwskazuje łączenie go z lekami wydłużającymi odstęp QT lub PR[1]. W częstoskurczu nadkomorowym należy w pierwszej kolejności zastosować manewry wagalne, a w razie ich nieskuteczności rozważyć kardiowersję elektryczną zamiast leków zwalniających przewodzenie. W planowym badaniu obciążeniowym serca warto wybrać metodę, która nie wymaga leku zwalniającego przewodzenie, po konsultacji z kardiologiem i lekarzem prowadzącym leczenie zakażenia HIV. Jeśli w sytuacji ratującej życie podanie adenozyny jest nieuniknione, należy ją podać przy ciągłym monitorowaniu EKG, z dostępem do stymulacji serca i resuscytacji.

Skutek kliniczny

Głównym zagrożeniem jest addytywne upośledzenie przewodzenia przedsionkowo-komorowego, które może prowadzić do przedłużonego bloku przedsionkowo-komorowego, ciężkiej bradykardii lub asystolii. Pauza po podaniu adenozyny przy odstępie QT wydłużonym przez sakwinawir może sprzyjać komorowym zaburzeniom rytmu typu torsade de pointes. Są to zdarzenia potencjalnie zagrażające życiu.

Mechanizm

Połączenie należy traktować jako przeciwwskazane, ponieważ oba leki upośledzają przewodzenie w sercu, a ich działania się sumują. Sakwinawir wzmocniony rytonawirem wydłuża zależnie od dawki odstępy QT i PR, dlatego jego jednoczesne stosowanie z innymi lekami wydłużającymi odstęp QT lub PR jest przeciwwskazane[1]. Adenozyna działa przez przejściowe zwolnienie przewodzenia w węźle przedsionkowo-komorowym, aż do krótkotrwałego bloku, czyli należy do leków wydłużających przewodzenie przedsionkowo-komorowe, choć ChPL sakwinawiru nie wymienia jej z nazwy. ChPL adenozyny zaznacza, że może ona wchodzić w interakcje z lekami zaburzającymi przewodnictwo w mięśniu sercowym[2]. Adenozyna jest przeciwwskazana w zespole długiego QT[2][3], a sakwinawir w znaczącej klinicznie bradykardii i przy niemiarowościach w wywiadzie[1]. Interakcji farmakokinetycznej się nie oczekuje, ponieważ adenozyna nie jest metabolizowana przez CYP3A4 ani transportowana przez glikoproteinę P, które hamuje sakwinawir.

Metabolizm i transportery

  • Sakwinawir: inhibitor P-gp[4], wrażliwy substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • ciągłe monitorowanie EKG z oceną odstępów PR i QT
  • częstość akcji serca i wystąpienie bloku przedsionkowo-komorowego
  • ciśnienie tętnicze
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy

Bezpieczniejsze alternatywy

darunawir

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Invirase 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/invirase-100138155/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Adenocor 3 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/adenocor-100002987/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Adenosine Kabi 3 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań w ampułko-strzykawce. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/adenosine-kabi-100351015/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Invirase. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/invirase-100138155/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneAmisulpryd+ RukaparybNależy unikać łączenia amisulprydu z rukaparybem i wybrać lek przeciwpsychotyczny o małym wpływie na odstęp QT.Nie odstawiaj żadnego leku na własną rękę, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem prowadzącym o zmianie leczenia.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie odstawiaj żadnego leku na własną rękę, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem prowadzącym o zmianie leczenia.

Te dwa leki razem mogą zaburzać rytm serca. Ryzyko jest większe, gdy często wymiotujesz albo masz biegunkę, bo tracisz wtedy potas. Lekarz zwykle wybiera inny lek zamiast amisulprydu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy albo omdlenie
  • uczucie bardzo wolnego bicia serca
  • nasilone lub długotrwałe wymioty albo biegunka
  • osłabienie i skurcze mięśni
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – transport
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia amisulprydu z rukaparybem i wybrać lek przeciwpsychotyczny o małym wpływie na odstęp QT. Jeśli lekarz uzna połączenie za niezbędne, przed leczeniem i w jego trakcie trzeba wykonać EKG oraz oznaczyć potas i magnez, a hipokaliemię wyrównać[1]. Należy też unikać innych leków wydłużających QT lub powodujących bradykardię[1].

Skutek kliniczny

Możliwe wydłużenie odstępu QT z ryzykiem komorowych zaburzeń rytmu typu torsade de pointes, zwłaszcza przy hipokaliemii, hipomagnezemii, bradykardii lub upośledzonej czynności nerek.

Mechanizm

Amisulprydu nie łączy się z lekami, które mogą wydłużyć odstęp QT[1]. Rukaparyb wykazuje niewielki, zależny od stężenia wpływ na odstęp QTc, więc oba leki mogą sumować działanie na repolaryzację komór. Ryzyko zwiększają działania niepożądane rukaparybu ze strony przewodu pokarmowego (nudności, wymioty, biegunka), które sprzyjają hipokaliemii, a hipokaliemię przed leczeniem amisulprydem należy wyrównać[1]. Rukaparyb jest silnym inhibitorem MATE1 i MATE2K oraz słabym inhibitorem OCT2[2]. Amisulpryd jest wydalany głównie przez nerki w postaci niezmienionej, dlatego teoretycznie możliwy jest wzrost jego stężenia, choć nie zostało to zbadane.

Metabolizm i transportery

  • Rukaparyb: słaby inhibitor BCRP[3], umiarkowany inhibitor CYP1A2[3], słaby inhibitor CYP2C19[3], słaby inhibitor CYP2C8[3], słaby inhibitor CYP2C9[3], słaby inhibitor CYP2D6[3], słaby inhibitor CYP3A4[3], silny inhibitor MATE1[3], silny inhibitor MATE2-K[3], słaby inhibitor OCT2[3], słaby inhibitor P-gp[3], słaby inhibitor UGT1A1[3], induktor CYP1A2[3], substrat BCRP[3], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[3], substrat CYP2D6[3], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy, zwłaszcza przy wymiotach lub biegunce
  • czynność nerek (kreatynina, eGFR)
  • objawy pozapiramidowe i nadmierna sedacja

Bezpieczniejsze alternatywy

arypiprazolkariprazynabrekspiprazol

Kiedy ocena się zmienia

Upośledzona czynność nerekeGFR · pacjentryzyko rośnieAmisulpryd jest wydalany głównie przez nerki, więc przy upośledzonej filtracji i dodatkowym hamowaniu MATE1, MATE2K i OCT2 przez rukaparyb ryzyko kumulacji i wydłużenia QT rośnie.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Symamis 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/symamis-100402758/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Rubraca 200 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/rubraca-100418021/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Rubraca. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/rubraca-100418021/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneAmitryptylina+ SakwinawirPołączenie jest przeciwwskazane – sakwinawiru wzmocnionego rytonawirem nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT lub PR.Nie przyjmuj tych leków razem i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem prowadzącym leczenie HIV, ale nie odstawiaj samodzielnie leku na HIV.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tych leków razem i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem prowadzącym leczenie HIV, ale nie odstawiaj samodzielnie leku na HIV.

Oba leki mogą zaburzać rytm serca, a razem to działanie się sumuje i może być groźne dla życia. Lek na HIV dodatkowo spowalnia usuwanie amitryptyliny z organizmu, przez co jej działanie i działania niepożądane są silniejsze. Tych leków nie wolno przyjmować razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy lub uczucie zbliżającego się omdlenia
  • omdlenie
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
  • silna senność lub splątanie
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie jest przeciwwskazane – sakwinawiru wzmocnionego rytonawirem nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT lub PR[1]. U pacjenta leczonego sakwinawirem należy zastąpić amitryptylinę lekiem bez wpływu na QT i bez istotnej zależności od CYP3A4 albo zmienić schemat przeciwretrowirusowy we współpracy z lekarzem prowadzącym leczenie HIV. Jeśli pacjent zgłosi się z oboma lekami, nie należy wydawać leku bez kontaktu z lekarzem.

Skutek kliniczny

Wydłużenie odstępu QT i PR z ryzykiem groźnych arytmii komorowych, w tym torsade de pointes, omdleń i nagłego zgonu sercowego. Możliwe nasilenie innych działań toksycznych amitryptyliny wskutek wzrostu jej stężenia – sedacji, działań antycholinergicznych i obniżenia progu drgawkowego.

Mechanizm

Sakwinawir wzmocniony rytonawirem wydłuża odstępy QT i PR zależnie od dawki, a amitryptylina jako trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny również wydłuża QT, więc oba działania się sumują[1]. Leki wydłużające QT zwiększają prawdopodobieństwo arytmii komorowych podczas stosowania trójpierścieniowych leków przeciwdepresyjnych[2]. Dodatkowo rytonawir jest silnym inhibitorem CYP3A4, a sakwinawir jest substratem i inhibitorem CYP3A4 oraz glikoproteiny P[1]. Amitryptylina jest metabolizowana częściowo przez CYP3A4, a przy jednoczesnym stosowaniu silnych inhibitorów CYP3A4, takich jak rytonawir, można spodziewać się klinicznie istotnych interakcji[2]. Wzrost stężenia amitryptyliny dodatkowo nasila ryzyko kardiotoksyczne.

Metabolizm i transportery

  • Amitryptylina: inhibitor CYP2D6[3], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[3], substrat CYP2C19[3], substrat CYP2C9[3], substrat CYP2D6[3], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[3]
  • Sakwinawir: inhibitor P-gp[4], wrażliwy substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc i PR przed zmianą leczenia i po niej
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy kardiologiczne – kołatanie serca, zawroty głowy, omdlenia
  • objawy toksyczności amitryptyliny – nadmierna senność, suchość w ustach, zaparcia, zatrzymanie moczu, splątanie

Bezpieczniejsze alternatywy

pregabalinagabapentynadolutegrawirraltegrawir

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Invirase 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/invirase-100138155/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Amitriptylinum VP 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/amitriptylinum-vp-100122237/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Amitriptylinum VP. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/amitriptylinum-vp-100122237/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Invirase. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/invirase-100138155/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneAzytromycyna+ SakwinawirPołączenie jest przeciwwskazane i azytromycyny nie należy podawać pacjentowi leczonemu sakwinawirem z rytonawirem.Nie zaczynaj brać azytromycyny, jeśli leczysz się sakwinawirem, i od razu poinformuj lekarza, że potrzebujesz innego antybiotyku.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj brać azytromycyny, jeśli leczysz się sakwinawirem, i od razu poinformuj lekarza, że potrzebujesz innego antybiotyku.

Tych dwóch leków nie wolno przyjmować razem. Oba wpływają na pracę serca i razem mogą wywołać groźne, nawet zagrażające życiu zaburzenia rytmu. Azytromycyna może też zwiększać ilość sakwinawiru we krwi, co dodatkowo nasila to ryzyko. Azytromycyna długo utrzymuje się w organizmie, więc zagrożenie nie mija od razu po jej odstawieniu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
  • nagłe zawroty głowy
  • bardzo wolne bicie serca
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – transport
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie jest przeciwwskazane i azytromycyny nie należy podawać pacjentowi leczonemu sakwinawirem z rytonawirem.[1] Zakażenie należy leczyć antybiotykiem spoza makrolidów, który nie wydłuża odstępu QT i nie wchodzi w istotne interakcje z inhibitorami proteazy HIV, dobranym do wskazania. Inne makrolidy nie są bezpieczną zamianą, ponieważ również wydłużają odstęp QT, a klarytromycyna dodatkowo silnie hamuje CYP3A4. Ze względu na długi okres półtrwania azytromycyny ryzyko utrzymuje się także przez kilka dni po jej odstawieniu, co trzeba uwzględnić przy rozpoczynaniu leczenia sakwinawirem.[2]

Skutek kliniczny

Głównym zagrożeniem jest addytywne wydłużenie odstępu QT i PR z ryzykiem zagrażających życiu zaburzeń rytmu serca, w tym częstoskurczu typu torsade de pointes, bloku przedsionkowo-komorowego i nagłego zgonu sercowego. Możliwy wzrost stężenia sakwinawiru dodatkowo nasila to ryzyko.[1]

Mechanizm

Sakwinawiru wzmocnionego rytonawirem nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT i (lub) PR, ponieważ powoduje on zależne od dawki wydłużenie tych odstępów i ich efekty mogą się sumować.[1] Azytromycyna również wydłuża odstęp QT i wymaga ostrożności przy łączeniu z innymi lekami o takim działaniu.[2] Dodatkowo azytromycyna hamuje glikoproteinę P i nie można wykluczyć słabego hamowania CYP3A4, a sakwinawir jest substratem glikoproteiny P i w około 90% jest metabolizowany przez CYP3A4, co może zwiększać jego ekspozycję.[2][1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Azytromycyna – słaby inhibitor CYP3A4[3], sakwinawir – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Azytromycyna – inhibitor P-gp[3], sakwinawir – substrat P-gp[5]
  • Azytromycyna: słaby inhibitor CYP3A4[3], inhibitor P-gp[3]
  • Sakwinawir: inhibitor P-gp[5], wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[5]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępów QTc i PR, jeśli do jednoczesnego podania już doszło
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy zaburzeń rytmu serca (kołatanie serca, omdlenia, zawroty głowy)

Bezpieczniejsze alternatywy

amoksycylinaamoksycylina z kwasem klawulanowymdoksycyklinacefuroksym

Kiedy ocena się zmienia

Sakwinawir włączany wkrótce po zakończeniu azytromycynykolejność włączenia · azytromycynainne zalecenieZe względu na długi okres półtrwania azytromycyny ryzyko addytywnego wydłużenia QT utrzymuje się po zakończeniu kuracji, dlatego przy rozpoczynaniu leczenia sakwinawirem z rytonawirem trzeba uwzględnić niedawne przyjmowanie azytromycyny i rozważyć kontrolę EKG.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Invirase 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/invirase-100138155/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sumamed 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sumamed-100245974/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sumamed. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sumamed-100245974/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Invirase. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/invirase-100138155/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneChlorochina+ SakwinawirChlorochiny nie łączy się z sakwinawirem wzmocnionym rytonawirem.Nie zaczynaj chlorochiny, jeśli przyjmujesz sakwinawir, i od razu skontaktuj się z lekarzem prowadzącym leczenie HIV, ale nie odstawiaj leków przeciwwirusowych na własną rękę.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj chlorochiny, jeśli przyjmujesz sakwinawir, i od razu skontaktuj się z lekarzem prowadzącym leczenie HIV, ale nie odstawiaj leków przeciwwirusowych na własną rękę.

Oba leki mogą zaburzać pracę serca i razem zwiększają ryzyko groźnej, nieregularnej pracy serca. Takiego połączenia się nie stosuje. Lekarz powinien dobrać inny lek zamiast jednego z nich.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Chlorochiny nie łączy się z sakwinawirem wzmocnionym rytonawirem.[1] Jeśli pacjent wymaga leczenia chlorochiną, lekarz prowadzący terapię przeciwretrowirusową powinien zmienić schemat na niewydłużający QT na czas jej stosowania i po jego zakończeniu, albo należy wybrać inny lek zamiast chlorochiny. Przy nieuniknionym, krótkim nałożeniu się terapii konieczne jest wyjściowe i kontrolne EKG oraz wyrównanie potasu i magnezu.

Skutek kliniczny

Połączenie grozi wydłużeniem odstępu QT, zaburzeniami przewodzenia przedsionkowo-komorowego i komorowymi zaburzeniami rytmu, w tym zagrażającym życiu częstoskurczem typu torsade de pointes.[1][2]

Mechanizm

Sakwinawir wzmocniony rytonawirem zależnie od dawki wydłuża odstępy QT i PR, a chlorochina również wydłuża odstęp QT, więc ich działanie na przewodzenie w sercu się sumuje.[1][2] Dodatkowo rytonawir stosowany ze sakwinawirem silnie hamuje CYP3A4, który uczestniczy w metabolizmie chlorochiny, co może zwiększać jej stężenie i nasilać działanie na serce.[1]

Metabolizm i transportery

  • Sakwinawir: inhibitor P-gp[3], wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[3]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc i PR przed włączeniem i w trakcie leczenia
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy zaburzeń rytmu serca (kołatanie, omdlenia)

Bezpieczniejsze alternatywy

darunawir

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Invirase 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/invirase-100138155/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Arechin 250 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/arechin-100007358/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Invirase. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/invirase-100138155/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneChloropromazyna+ SakwinawirPołączenie jest przeciwwskazane – sakwinawiru wzmocnionego rytonawirem nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT lub PR, w tym z chloropromazyną.Nie łącz tych leków na własną rękę i nie odstawiaj żadnego z nich samodzielnie – jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który dobierze bezpieczniejsze leczenie.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie łącz tych leków na własną rękę i nie odstawiaj żadnego z nich samodzielnie – jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który dobierze bezpieczniejsze leczenie.

Te dwa leki razem mogą zaburzyć pracę serca i wywołać groźną arytmię. Każdy z nich osobno wpływa na rytm serca, a razem to działanie się sumuje. Lek przeciwwirusowy może też zwiększać ilość leku przeciwpsychotycznego w organizmie.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
  • bardzo wolne tętno
  • nagła duszność lub ból w klatce piersiowej
  • silna senność
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie jest przeciwwskazane – sakwinawiru wzmocnionego rytonawirem nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT lub PR, w tym z chloropromazyną[1]. Należy skontaktować się z lekarzem prowadzącym w celu zmiany jednego z leków – zwykle neuroleptyku na lek o małym wpływie na QT albo inhibitora proteazy na inny schemat przeciwretrowirusowy. Każdą alternatywę trzeba osobno sprawdzić pod kątem interakcji z rytonawirem.

Skutek kliniczny

Grozi groźne dla życia zaburzenie rytmu serca, w tym częstoskurcz typu torsade de pointes, a także zaburzenia przewodzenia przedsionkowo-komorowego. Możliwe jest też nasilenie innych działań chloropromazyny, takich jak senność, spadek ciśnienia i objawy pozapiramidowe.

Mechanizm

Oba leki wydłużają odstęp QT. Sakwinawir wzmocniony rytonawirem wydłuża odstępy QT i PR w sposób zależny od dawki, więc z innymi lekami wydłużającymi QT działa addytywnie[1]. Chloropromazyna jako neuroleptyk zwiększa ryzyko arytmii w połączeniu z lekami wydłużającymi odstęp QT[2]. Dodatkowo rytonawir, z którym podaje się sakwinawir, silnie hamuje metabolizm wątrobowy i może zwiększać stężenie chloropromazyny, co jeszcze nasila jej działanie na serce.

Metabolizm i transportery

  • Sakwinawir: inhibitor P-gp[3], wrażliwy substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[3]

Monitorować

  • EKG z oceną odstępów QTc i PR
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • częstość rytmu serca
  • objawy kołatania serca, zawrotów głowy i omdleń

Bezpieczniejsze alternatywy

darunawirarypiprazol

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Invirase 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/invirase-100138155/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fenactil 40 mg/g, krople doustne, roztwór. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fenactil-100023914/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Invirase. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/invirase-100138155/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneCyprofloksacyna+ SakwinawirNie stosuj cyprofloksacyny u pacjenta leczonego sakwinawirem z rytonawirem.Nie zaczynaj cyprofloksacyny, jeśli bierzesz sakwinawir – skontaktuj się z lekarzem, który dobierze inny antybiotyk.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie zaczynaj cyprofloksacyny, jeśli bierzesz sakwinawir – skontaktuj się z lekarzem, który dobierze inny antybiotyk.

Oba leki mogą zaburzać pracę serca, a przyjmowane razem wzmacniają to działanie. Może to prowadzić do groźnych zaburzeń rytmu serca. Tych leków nie należy przyjmować razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • nagłe zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie stosuj cyprofloksacyny u pacjenta leczonego sakwinawirem z rytonawirem[1]. Wybierz antybiotyk, który nie wydłuża odstępu QT, z uwzględnieniem interakcji z rytonawirem, najlepiej w porozumieniu z lekarzem prowadzącym leczenie przeciwretrowirusowe. Jeśli inne leczenie zakażenia jest niemożliwe, decyzję o połączeniu podejmuje lekarz po ocenie EKG i elektrolitów, pod stałą kontrolą zapisu EKG.

Skutek kliniczny

Połączenie może prowadzić do nadmiernego wydłużenia odstępu QT i PR oraz do potencjalnie zagrażających życiu zaburzeń rytmu serca, w tym częstoskurczu typu torsade de pointes[1].

Mechanizm

Sakwinawiru wzmocnionego rytonawirem nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT i (lub) PR, ponieważ sakwinawir z rytonawirem w sposób zależny od dawki wydłuża odstępy QT i PR, a wpływ ten może się sumować z działaniem innych leków[1]. Cyprofloksacyna, podobnie jak inne fluorochinolony, wymaga ostrożności u osób przyjmujących leki wydłużające odstęp QT[2]. Oba leki działają w tym samym kierunku, więc ich działanie na repolaryzację serca się sumuje.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Cyprofloksacyna – umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], sakwinawir – wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Cyprofloksacyna: umiarkowany inhibitor CYP1A2[3], umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], substrat OAT1[3], substrat OAT3[3]
  • Sakwinawir: inhibitor P-gp[4], wrażliwy substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc i PR przed leczeniem i w jego trakcie
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy zaburzeń rytmu serca

Kiedy ocena się zmienia

Miejscowa (krople do oczu lub uszu)droga podania · cyprofloksacynaryzyko malejePrzy miejscowym stosowaniu cyprofloksacyny do oka lub ucha ekspozycja ogólnoustrojowa jest minimalna i istotne wydłużenie QT jest mało prawdopodobne.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Invirase 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/invirase-100138155/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Proxacin 250 250 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/proxacin-250-100120570/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Invirase. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/invirase-100138155/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneCytalopram+ SakwinawirNie łącz cytalopramu z sakwinawirem.Nie przyjmuj tych leków razem i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, ale nie odstawiaj samodzielnie leków na HIV.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tych leków razem i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, ale nie odstawiaj samodzielnie leków na HIV.

Oba leki mogą zaburzać rytm serca, a razem to działanie się sumuje. Może to prowadzić do groźnej arytmii, a nawet nagłego zatrzymania krążenia. Dlatego tych leków nie przyjmuje się razem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub nierówne bicie serca
  • zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
  • duszność lub ból w klatce piersiowej
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz cytalopramu z sakwinawirem. Przy leczeniu sakwinawirem z rytonawirem wybierz lek przeciwdepresyjny bez istotnego wpływu na odstęp QT albo, w porozumieniu z lekarzem prowadzącym leczenie HIV, zmień schemat przeciwretrowirusowy na taki, który nie wydłuża QT. Jeśli pacjent już przyjmuje oba leki, pilnie skontaktuj się z lekarzem i oceń EKG oraz stężenie potasu i magnezu.

Skutek kliniczny

Połączenie grozi znacznym wydłużeniem odstępu QT, częstoskurczem typu torsade de pointes i nagłym zgonem sercowym. Ryzyko rośnie przy hipokaliemii, hipomagnezemii, bradykardii i chorobie serca.

Mechanizm

Oba leki wydłużają odstęp QT, więc ich działanie na repolaryzację komór się sumuje. Cytalopramu nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT, bo nie można wykluczyć efektu addytywnego[1]. Sakwinawir wzmocniony rytonawirem powoduje zależne od dawki wydłużenie odstępów QT i PR, dlatego jego łączenie z innymi lekami wydłużającymi odstęp QT lub PR jest przeciwwskazane[2]. Dodatkowo sakwinawir i rytonawir hamują CYP3A4, który bierze udział w metabolizmie cytalopramu, co może zwiększać stężenie cytalopramu i dalej nasilać wpływ na QT.

Metabolizm i transportery

  • Cytalopram: słaby inhibitor CYP1A2[3], słaby inhibitor CYP2C19[3], słaby inhibitor CYP2D6[3], substrat CYP2C19[3], drugorzędny szlak substrat CYP2D6[3], substrat CYP3A4[3]
  • Sakwinawir: inhibitor P-gp[4], wrażliwy substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[4]

Monitorować

  • EKG z oceną QTc i PR
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy kołatania serca, zawrotów głowy i omdleń

Bezpieczniejsze alternatywy

sertralinadarunawir

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Invirase 500 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/invirase-100138155/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Invirase. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/invirase-100138155/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Oznaczenia na tej stronie

  • Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
  • Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
  • Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
  • Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Zgłoś błąd lub sugestię

Zgłoszenie trafi do redakcji razem z adresem tej strony. Nie podawaj danych pacjenta. Zasady przetwarzania danych opisuje polityka prywatności.