Przejdź do treści
Poradniki Historia Szukaj

Interakcje / Aprepitant / Aprepitant i budezonid

Aprepitant i budezonid

Jaki opis pokazać?

Niekorzystna interakcja

Przy budezonidzie wziewnym, donosowym lub do nebulizacji i krótkim schemacie aprepitantu nie zmienia się dawkowania, ale warto obserwować pacjenta w kierunku ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidu.

Stosuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, a jeśli przyjmujesz budezonid w kapsułkach lub tabletkach, powiedz o tym lekarzowi prowadzącemu leczenie przeciwwymiotne.

Niekorzystna interakcjaAprepitant+ BudezonidPrzy budezonidzie wziewnym, donosowym lub do nebulizacji i krótkim schemacie aprepitantu nie zmienia się dawkowania, ale warto obserwować pacjenta w kierunku ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidu.Stosuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, a jeśli przyjmujesz budezonid w kapsułkach lub tabletkach, powiedz o tym lekarzowi prowadzącemu leczenie przeciwwymiotne.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Stosuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, a jeśli przyjmujesz budezonid w kapsułkach lub tabletkach, powiedz o tym lekarzowi prowadzącemu leczenie przeciwwymiotne.

Aprepitant może spowolnić rozkładanie budezonidu w organizmie, przez co więcej sterydu trafia do krwi. Przy budezonidzie wziewnym lub do nosa i krótkim, kilkudniowym leczeniu przeciwwymiotnym zwykle nie ma to większego znaczenia. Przy budezonidzie w kapsułkach lub tabletkach ryzyko działań niepożądanych sterydu jest większe.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • obrzęki lub szybki wzrost masy ciała
  • zaokrąglenie twarzy
  • wyraźnie podwyższony cukier we krwi
  • osłabienie mięśni
  • wahania nastroju lub problemy ze snem
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Przy budezonidzie wziewnym, donosowym lub do nebulizacji i krótkim schemacie aprepitantu nie zmienia się dawkowania, ale warto obserwować pacjenta w kierunku ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidu. Połączenia budezonidu z inhibitorami CYP3A należy unikać, chyba że korzyść przewyższa ryzyko, a wtedy pacjenta obserwuje się w celu wykrycia ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidów[1]. Przy doustnym budezonidzie lub dłuższym stosowaniu aprepitantu należy zachować ostrożność i rozważyć zmniejszenie dawki budezonidu[1]. Podobna interakcja z innymi glikokortykosteroidami wymaga zmniejszenia doustnej dawki deksametazonu o około 50% i doustnej dawki metyloprednizolonu o około 50%[2].

Skutek kliniczny

Możliwe nasilenie ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidu, głównie przy doustnym budezonidzie lub przy dłuższym stosowaniu aprepitantu. Inhibitory CYP3A zwiększają ryzyko ogólnoustrojowych działań niepożądanych budezonidu[1]. Przy budezonidzie wziewnym lub donosowym i typowym 3-dniowym schemacie aprepitantu znaczenie kliniczne jest najpewniej niewielkie, ponieważ wpływ inhibitorów CYP3A4 ma ograniczone znaczenie przy krótkotrwałym leczeniu[1].

Mechanizm

Aprepitant hamuje CYP3A4 i może zwiększać stężenie budezonidu, który jest metabolizowany głównie przez ten izoenzym. Aprepitant jest umiarkowanym inhibitorem CYP3A4 i podczas 3-dniowego leczenia może zwiększać całkowite stężenie doustnie podawanych substratów CYP3A4 nawet około 3-krotnie[2]. Wpływ na substraty podawane inną drogą niż doustna jest mniejszy[2]. Budezonid jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, a jego inhibitory mogą kilkakrotnie zwiększyć stężenie budezonidu w osoczu[1]. Po zakończeniu leczenia aprepitant powoduje przemijające, łagodne pobudzenie aktywności CYP3A4[2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Aprepitant – umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], budezonid – wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Aprepitant – słaby induktor CYP3A4[4], budezonid – wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Aprepitant: umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], słaby induktor CYP2C9[3], słaby induktor CYP3A4[4], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Budezonid: wrażliwy substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • objawy hiperkortycyzmu (obrzęki, wzrost masy ciała, zaokrąglenie twarzy)
  • glikemia u pacjentów z cukrzycą
  • ciśnienie tętnicze
  • objawy zahamowania czynności nadnerczy przy dłuższym jednoczesnym stosowaniu

Bezpieczniejsze alternatywy

beklometazon

Kiedy ocena się zmienia

Wziewna, donosowa lub nebulizacjadroga podania · budezonidryzyko malejePrzy miejscowym podaniu budezonidu ekspozycja ogólnoustrojowa jest mała, a wpływ aprepitantu na substraty podawane inną drogą niż doustna jest mniejszy. Wystarczy obserwacja w kierunku działań ogólnoustrojowych.
Doustnadroga podania · budezonidryzyko rośnieAprepitant może zwiększać stężenie doustnych substratów CYP3A4 nawet około 3-krotnie. Należy rozważyć zmniejszenie dawki budezonidu i monitorować działania ogólnoustrojowe.
czas leczenia ≤ 3 dniaprepitantryzyko malejeWpływ inhibitorów CYP3A4 na budezonid ma ograniczone znaczenie kliniczne przy krótkotrwałym leczeniu. Po zakończeniu aprepitantu może wystąpić przemijające, łagodne pobudzenie CYP3A4.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tafen Nasal 50 mcg/dawkę donosową, aerozol do nosa, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tafen-nasal-100193734/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Emend 80 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/emend-100063463/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Emend. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/emend-100063463/

Alkohol przy tych lekach

Interakcja o niejasnym znaczeniuAprepitanta alkoholNie ma przeciwwskazania ani formalnego zalecenia unikania alkoholu w ChPL, ale podczas leczenia aprepitantem rozsądnie jest go ograniczyć lub odstawić, zwłaszcza gdy pacjent odczuwa senność lub zawroty głowy.W czasie leczenia lepiej nie pić alkoholu, a jeśli już, to w małej ilości i nie prowadzić po nim samochodu.szybki (godziny)teoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

W czasie leczenia lepiej nie pić alkoholu, a jeśli już, to w małej ilości i nie prowadzić po nim samochodu.

Ulotka tego leku nie zabrania picia alkoholu. Alkohol i aprepitant mogą jednak razem nasilać senność, zawroty głowy i trudności z koncentracją. U osób w trakcie chemioterapii alkohol może też pogarszać nudności.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna senność lub trudność z utrzymaniem uwagi
  • zawroty głowy lub utrata równowagi
  • nasilone nudności lub wymioty po alkoholu
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie ma przeciwwskazania ani formalnego zalecenia unikania alkoholu w ChPL, ale podczas leczenia aprepitantem rozsądnie jest go ograniczyć lub odstawić, zwłaszcza gdy pacjent odczuwa senność lub zawroty głowy. Pacjent nie powinien prowadzić pojazdów ani obsługiwać maszyn po alkoholu w czasie leczenia.

Skutek kliniczny

Możliwe nasilenie senności, zawrotów głowy i zaburzeń koncentracji oraz spowolnienie reakcji. Dane są ograniczone i nie wskazują na groźne powikłania. Pacjent leczony aprepitantem zwykle przyjmuje go w trakcie chemioterapii lub w okresie okołooperacyjnym, więc alkohol dodatkowo może pogarszać nudności i ogólne samopoczucie, niezależnie od samej interakcji.

Mechanizm

ChPL aprepitantu nie wspomina o alkoholu i nie opisuje interakcji z etanolem[1]. Nie ma też dowodów na zmianę metabolizmu któregokolwiek ze składników, bo aprepitant jest substratem i umiarkowanym inhibitorem CYP3A4, a etanol nie jest istotnym substratem tego enzymu. Możliwe jest natomiast addycyjne działanie na ośrodkowy układ nerwowy, ponieważ aprepitant sam może powodować senność, zawroty głowy i zmęczenie, a alkohol nasila te objawy. Książka ALKO2 wskazuje na możliwość upośledzenia funkcji poznawczych przy łącznym stosowaniu.

Metabolizm i transportery

  • Aprepitant: umiarkowany inhibitor CYP3A4[2], słaby induktor CYP2C9[2], słaby induktor CYP3A4[3], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • senność i zawroty głowy po przyjęciu aprepitantu
  • zaburzenia koncentracji i spowolnienie reakcji
  • nasilenie nudności i wymiotów po alkoholu

Kiedy ocena się zmienia

Większa ilość alkoholu jednorazowoilość alkoholu · alkoholryzyko rośnieWiększa ilość alkoholu nasila ośrodkowe działanie addycyjne i zwiększa ryzyko senności, zaburzeń równowagi oraz upośledzenia sprawności psychomotorycznej.
W trakcie chemioterapiiczas leczenia · pacjentinne zalecenieU pacjenta w trakcie chemioterapii alkohol może dodatkowo nasilać nudności, odwodnienie i ogólne osłabienie, więc zaleca się całkowitą abstynencję w dniach leczenia.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Emend 80 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/emend-100063463/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Emend. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/emend-100063463/

Pełny opis tej pary

Interakcja nieistotna klinicznieBudezonida alkoholNie jest wymagana zmiana dawkowania ani unikanie alkoholu ze względu na budezonid donosowy.Stosuj lek zgodnie z zaleceniami, a jeśli pijesz alkohol, rób to z umiarem i nie pomijaj dawek z tego powodu.nieznanyteoretyczne

Interakcja nieistotna klinicznie

Stosuj lek zgodnie z zaleceniami, a jeśli pijesz alkohol, rób to z umiarem i nie pomijaj dawek z tego powodu.

Alkohol nie wchodzi w istotną interakcję z aerozolem do nosa zawierającym budezonid. Lek działa głównie w nosie i bardzo mało go przechodzi do reszty organizmu. U niektórych osób po alkoholu nos może być bardziej zatkany, ale jest to przejściowe i nie wynika z działania leku.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • wyraźnie nasilony katar lub zatkany nos po alkoholu, który nie mija w ciągu doby
  • krwawienie z nosa lub silne pieczenie błony śluzowej nosa
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie jest wymagana zmiana dawkowania ani unikanie alkoholu ze względu na budezonid donosowy. Leczenie można kontynuować w dotychczasowym schemacie. Ogólne zalecenia dotyczące ograniczania alkoholu wynikają z choroby podstawowej i stanu zdrowia pacjenta, a nie z interakcji z lekiem.

Skutek kliniczny

Nie opisano klinicznie istotnego wpływu alkoholu na skuteczność ani bezpieczeństwo donosowego budezonidu. U niektórych osób alkohol może przejściowo nasilać uczucie zatkanego nosa z powodu rozszerzenia naczyń błony śluzowej. Taki efekt jest niezależny od leku i może przypominać brak skuteczności aerozolu.

Mechanizm

Budezonid stosowany donosowo działa głównie miejscowo i w niewielkim stopniu przenika do krążenia ogólnego. ChPL nie opisuje żadnej interakcji z alkoholem i nie wymienia go ani w przeciwwskazaniach, ani w części o interakcjach.[1] Budezonid jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, ale pojedyncze spożycie alkoholu nie jest uznawane za istotny inhibitor tego enzymu. Nie ma więc wiarygodnych podstaw, by oczekiwać zmiany stężenia budezonidu lub nasilenia jego działania ogólnoustrojowego po wypiciu alkoholu.

Metabolizm i transportery

  • Budezonid: wrażliwy substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • nasilenie objawów nosowych (zatkany nos, kichanie) po spożyciu alkoholu, aby odróżnić je od braku skuteczności leku
  • objawy ogólnoustrojowe działania glikokortykosteroidów tylko przy długotrwałym leczeniu lub łączeniu z inhibitorami CYP3A

Kiedy ocena się zmienia

Doustna lub wziewna (większa ekspozycja ogólnoustrojowa)postać · pacjentinne zalecenieOcena dotyczy aerozolu do nosa. Przy postaciach o większej ekspozycji ogólnoustrojowej należy sprawdzić ChPL konkretnego produktu, ponieważ alkohol może dodatkowo drażnić przewód pokarmowy, co jest wnioskowaniem teoretycznym.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tafen Nasal 50 mcg/dawkę donosową, aerozol do nosa, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tafen-nasal-100193734/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Inne interakcje tych leków 231

Połączenie przeciwwskazaneAprepitant+ KwetiapinaKwetiapiny nie łączy się z inhibitorami CYP3A4, do których należy aprepitant.Zanim zaczniesz przyjmować aprepitant, powiedz lekarzowi, że bierzesz kwetiapinę, i nie zmieniaj sam dawek żadnego z leków.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Zanim zaczniesz przyjmować aprepitant, powiedz lekarzowi, że bierzesz kwetiapinę, i nie zmieniaj sam dawek żadnego z leków.

Lek przeciwwymiotny aprepitant spowalnia rozkładanie kwetiapiny w organizmie. Przez to kwetiapina może gromadzić się we krwi i działać silniej niż zwykle. Może to dawać mocną senność, zawroty głowy, spadki ciśnienia, a rzadko zaburzenia rytmu serca. Tych leków zwykle się nie łączy.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • bardzo silna senność lub trudność z obudzeniem się
  • zawroty głowy lub omdlenie przy wstawaniu
  • kołatanie serca albo nierówne bicie serca
  • splątanie
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Kwetiapiny nie łączy się z inhibitorami CYP3A4, do których należy aprepitant.[1][2][3] W profilaktyce nudności i wymiotów u pacjenta leczonego kwetiapiną należy rozważyć schemat przeciwwymiotny bez aprepitantu, a decyzję o ewentualnym jednoczesnym stosowaniu podejmuje lekarz po ocenie korzyści i ryzyka. Jeśli połączenie zostanie mimo to zastosowane, należy zachować ostrożność i dodatkowo monitorować pacjenta.[4]

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia kwetiapiny może nasilać jej działania zależne od dawki, takie jak senność, zawroty głowy, niedociśnienie ortostatyczne i wydłużenie odstępu QT. Silny inhibitor CYP3A4 ketokonazol zwiększał AUC kwetiapiny 5- do 8-krotnie, a jednoczesne stosowanie kwetiapiny z inhibitorami CYP3A4 jest przeciwwskazane.[1][2][3]

Mechanizm

Kwetiapina jest metabolizowana głównie przez CYP3A4, a aprepitant jest umiarkowanym inhibitorem tego enzymu.[1][4] Podczas 3-dniowego leczenia aprepitantem całkowite stężenie doustnych substratów CYP3A4 może zwiększyć się nawet około 3-krotnie.[4] Po zakończeniu leczenia aprepitant powoduje przemijające, łagodne pobudzenie aktywności CYP3A4, co może przejściowo obniżać stężenie kwetiapiny.[4]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Aprepitant – umiarkowany inhibitor CYP3A4[5], kwetiapina – wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Aprepitant – słaby induktor CYP3A4[6], kwetiapina – wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Kwetiapina – słaby inhibitor CYP1A2[7], aprepitant – drugorzędny szlak substrat CYP1A2[6]
  • Kwetiapina – słaby inhibitor CYP2C19[7], aprepitant – drugorzędny szlak substrat CYP2C19[6]
  • Kwetiapina – słaby inhibitor CYP3A4[7], aprepitant – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Aprepitant: umiarkowany inhibitor CYP3A4[5], słaby induktor CYP2C9[5], słaby induktor CYP3A4[6], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[6], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[6], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Kwetiapina: słaby inhibitor CYP1A2[7], słaby inhibitor CYP2C19[7], słaby inhibitor CYP2C9[7], słaby inhibitor CYP2D6[7], słaby inhibitor CYP3A4[7], wrażliwy substrat CYP3A4[5]

Monitorować

  • nadmierna senność i sedacja
  • ciśnienie tętnicze, w tym spadki ortostatyczne
  • EKG – odstęp QT u pacjentów z czynnikami ryzyka
  • stężenia elektrolitów (potas, magnez) przy wymiotach

Bezpieczniejsze alternatywy

palonosetrongranisetron

Kiedy ocena się zmienia

Po zakończeniu leczenia aprepitantemczas leczenia · aprepitantinne zaleceniePo zakończeniu leczenia aprepitant powoduje przemijające, łagodne pobudzenie CYP3A4, co może przejściowo zmniejszać stężenie kwetiapiny i jej skuteczność.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Kwetaplex XR 50 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/kwetaplex-xr-100276779/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Pinexet SR 50 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/pinexet-sr-100506470/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Kwetaplex 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/kwetaplex-100206537/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Emend 80 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/emend-100063463/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Emend. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/emend-100063463/
  7. Charakterystyka Produktu Leczniczego Kwetaplex XR. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/kwetaplex-xr-100276779/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneInne leki przeciwwymiotne (np. aprepitant, fosaprepitant)+ Prokinetyki (np. cyzapryd) klasaPołączenie antagonisty receptora NK1 z prokinetykiem metabolizowanym przez CYP3A4 i wydłużającym odstęp QT jest przeciwwskazane.Nie łącz leku przeciwwymiotnego podawanego przy chemioterapii z lekiem na pracę żołądka, który może zaburzać rytm serca, i powiedz lekarzowi o wszystkich lekach na żołądek, które przyjmujesz.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie łącz leku przeciwwymiotnego podawanego przy chemioterapii z lekiem na pracę żołądka, który może zaburzać rytm serca, i powiedz lekarzowi o wszystkich lekach na żołądek, które przyjmujesz.

Leki przeciwwymiotne podawane przy chemioterapii, takie jak aprepitant i fosaprepitant, spowalniają usuwanie z organizmu niektórych innych leków. Cyzapryd, lek poprawiający pracę żołądka, gromadzi się wtedy we krwi i może wywołać groźne zaburzenia rytmu serca. Inne leki na pracę żołądka, takie jak metoklopramid czy itopryd, nie stwarzają tego problemu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub uczucie nierównego bicia serca
  • nagłe zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
  • duszność albo ból w klatce piersiowej
ChPL
nie sprawdzono
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie antagonisty receptora NK1 z prokinetykiem metabolizowanym przez CYP3A4 i wydłużającym odstęp QT jest przeciwwskazane. Aprepitantu ani fosaprepitantu nie podaje się pacjentowi przyjmującemu cyzapryd. Jeśli pacjent wymaga leczenia przeciwwymiotnego z udziałem antagonisty NK1, cyzapryd należy odstawić przed rozpoczęciem schematu i nie wznawiać go do czasu ustąpienia hamowania CYP3A4 po ostatniej dawce aprepitantu. Gdy potrzebny jest lek prokinetyczny, można zastosować metoklopramid lub itopryd, które nie wchodzą w tę interakcję.

Skutek kliniczny

Połączenie grozi wydłużeniem odstępu QT, częstoskurczem komorowym typu torsade de pointes i nagłym zgonem sercowym. Ryzyko jest większe przy hipokaliemii, hipomagnezemii, bradykardii, wrodzonym zespole długiego QT oraz przy jednoczesnym stosowaniu innych leków wydłużających QT, w tym niektórych antagonistów receptora 5-HT3 podawanych w tym samym schemacie przeciwwymiotnym.

Mechanizm

Aprepitant oraz fosaprepitant, który w organizmie szybko przekształca się w aprepitant, hamują w umiarkowanym stopniu CYP3A4. Cyzapryd jest metabolizowany niemal wyłącznie przez CYP3A4, więc jego stężenie we krwi rośnie. Cyzapryd blokuje kanały potasowe hERG w sercu zależnie od stężenia, dlatego wyższe stężenie oznacza silniejsze wydłużenie odstępu QT. Interakcja dotyczy obu leków grupy A w takim samym stopniu, ale w grupie B tylko cyzaprydu. Metoklopramid i itopryd są metabolizowane innymi szlakami i nie podlegają temu mechanizmowi.

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc, jeśli doszło do jednoczesnego podania
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy zaburzeń rytmu: kołatanie serca, zawroty głowy, omdlenia
  • inne przyjmowane leki wydłużające odstęp QT

Kiedy ocena się zmienia

Fosaprepitant dożylnie, pojedyncza dawkapostać · inne leki przeciwwymiotneinne zaleceniePojedyncza dawka dożylna fosaprepitantu nie zwalnia z przeciwwskazania. Fosaprepitant szybko przekształca się w aprepitant i hamuje CYP3A4 w podobny sposób, dlatego cyzapryd również w tej sytuacji należy odstawić.
Kilka dni po ostatniej dawce aprepitantuodstep · inne leki przeciwwymiotneinne zalecenieHamowanie CYP3A4 przez aprepitant jest przemijające i ustępuje w ciągu kilku dni po zakończeniu schematu. Ewentualne wznowienie cyzaprydu powinno nastąpić dopiero po tym czasie i po decyzji lekarza, a przy kolejnym cyklu chemioterapii cyzapryd trzeba ponownie odstawić.

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaAprepitant+ EletryptanPodczas leczenia aprepitantem unikaj eletryptanu i w razie napadu migreny zastosuj tryptan niemetabolizowany głównie przez CYP3A4.Zanim w czasie leczenia przeciwwymiotnego weźmiesz lek na migrenę, zapytaj lekarza lub farmaceutę, czy możesz go przyjąć, albo poproś o inny tryptan.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Zanim w czasie leczenia przeciwwymiotnego weźmiesz lek na migrenę, zapytaj lekarza lub farmaceutę, czy możesz go przyjąć, albo poproś o inny tryptan.

Lek przeciwwymiotny stosowany przy chemioterapii może spowolnić usuwanie z organizmu leku na migrenę. Wtedy lek na migrenę działa dłużej i silniej, co zwiększa ryzyko skoku ciśnienia lub bólu w klatce piersiowej. Na czas przyjmowania leku przeciwwymiotnego lepiej wybrać inny lek na migrenę.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • ból, ucisk lub pieczenie w klatce piersiowej
  • silne kołatanie serca
  • nagły silny ból głowy inny niż zwykle
  • zawroty głowy lub silna senność
  • drętwienie lub osłabienie ręki albo nogi
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Podczas leczenia aprepitantem unikaj eletryptanu i w razie napadu migreny zastosuj tryptan niemetabolizowany głównie przez CYP3A4. Eletryptanu nie podaje się z inhibitorami CYP3A4.[1] Jeśli eletryptan jest jedynym skutecznym lekiem pacjenta, podaj pojedynczą dawkę bez powtarzania w tej samej dobie i kontroluj ciśnienie tętnicze oraz objawy ze strony serca.

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia eletryptanu może nasilać działania niepożądane typowe dla tryptanów, przede wszystkim zwężające naczynia, czyli wzrost ciśnienia tętniczego, ucisk lub ból w klatce piersiowej, zawroty głowy i senność. Ryzyko jest większe u pacjentów z czynnikami ryzyka sercowo-naczyniowego oraz przy powtarzaniu dawki eletryptanu w ciągu doby.

Mechanizm

Aprepitant w schemacie 125 mg/80 mg jest umiarkowanym inhibitorem CYP3A4 i może zwiększać całkowite stężenie doustnych substratów tego enzymu nawet około 3-krotnie.[2] Eletryptan jest metabolizowany przez CYP3A4 – silne inhibitory tego enzymu zwiększały jego AUC 3,6–5,9-krotnie i wydłużały okres półtrwania z około 4,6–4,8 do 7,1–8,3 godziny.[1] Inhibitory umiarkowane (werapamil, flukonazol) zwiększały AUC eletryptanu 2,0–2,7-krotnie bez klinicznie istotnego wzrostu ciśnienia tętniczego ani częstości działań niepożądanych.[1] Wpływ aprepitantu powinien więc mieścić się między tymi wartościami. Po zakończeniu leczenia aprepitant przemijająco i łagodnie indukuje CYP3A4, co może krótko osłabiać działanie eletryptanu.[2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Aprepitant – umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], eletryptan – wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Aprepitant – słaby induktor CYP3A4[4], eletryptan – wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Aprepitant: umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], słaby induktor CYP2C9[3], słaby induktor CYP3A4[4], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Eletryptan: substrat CYP2D6[5], wrażliwy substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze
  • ból lub ucisk w klatce piersiowej
  • kołatanie serca
  • nadmierna senność i zawroty głowy

Bezpieczniejsze alternatywy

sumatryptanryzatryptanzolmitryptannaratryptanfrowatryptan

Kiedy ocena się zmienia

Zakończenie kursu aprepitantuczas leczenia · aprepitantinne zaleceniePo zakończeniu kursu hamowanie CYP3A4 ustępuje, a aprepitant przemijająco i łagodnie indukuje CYP3A4, więc eletryptan może wtedy działać nieco słabiej, ale nie grozi wzrostem stężenia.
Druga dawka w ciągu dobydawka · eletryptanryzyko rośniePowtórzenie dawki eletryptanu przy zahamowanym CYP3A4 i wydłużonym okresie półtrwania sprzyja kumulacji i nasileniu działań naczynioskurczowych.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Relpax 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/relpax-100109142/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Emend 80 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/emend-100063463/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Emend. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/emend-100063463/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Relpax. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/relpax-100109142/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaBudezonid+ DarunawirUnikaj łączenia budezonidu ze wzmocnionym darunawirem, chyba że korzyść przewyższa ryzyko ogólnoustrojowych działań kortykosteroidu.Nie zaczynaj stosować budezonidu bez rozmowy z lekarzem prowadzącym leczenie HIV, a jeśli już go stosujesz, nie odstawiaj go nagle, tylko zapytaj lekarza lub farmaceutę o bezpieczniejszy zamiennik.opóźniony (dni)opisy przypadków

Niekorzystna interakcja

Nie zaczynaj stosować budezonidu bez rozmowy z lekarzem prowadzącym leczenie HIV, a jeśli już go stosujesz, nie odstawiaj go nagle, tylko zapytaj lekarza lub farmaceutę o bezpieczniejszy zamiennik.

Darunawir, lek stosowany w leczeniu HIV, spowalnia usuwanie budezonidu z organizmu. Przez to budezonid może gromadzić się we krwi, nawet gdy stosujesz go do nosa lub w inhalacji. Przy dłuższym leczeniu może to wywołać objawy nadmiaru sterydów i osłabić pracę nadnerczy.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zaokrąglenie i puchnięcie twarzy
  • przybieranie na wadze, zwłaszcza na brzuchu i karku
  • łatwe powstawanie siniaków i rozstępy
  • silne osłabienie, zawroty głowy lub nudności
  • nasilone pragnienie i częste oddawanie moczu
  • wahania nastroju lub problemy ze snem
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
opisy przypadków

Postępowanie

Unikaj łączenia budezonidu ze wzmocnionym darunawirem, chyba że korzyść przewyższa ryzyko ogólnoustrojowych działań kortykosteroidu.[1] Jeśli połączenie jest konieczne, obserwuj pacjenta pod kątem objawów hiperkortycyzmu i niewydolności nadnerczy oraz rozważ zmniejszenie dawki budezonidu.[2] Przy leczeniu długotrwałym preferuj kortykosteroid mniej zależny od CYP3A, na przykład beklometazon.[1] Krótkie leczenie przez 1–2 tygodnie ma mniejsze znaczenie kliniczne.[2]

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia budezonidu może prowadzić do zespołu Cushinga i zahamowania czynności nadnerczy, także przy podaniu wziewnym lub donosowym.[1] Przy analogicznym połączeniu rytonawiru z donosowym flutikazonem stężenie kortyzolu zmniejszyło się o około 86%, a u pacjentów stosujących wziewne lub donosowe kortykosteroidy z rytonawirem obserwowano zespół Cushinga.[1] Zahamowanie nadnerczy może też fałszować test stymulacji ACTH.[2]

Mechanizm

Budezonid jest metabolizowany głównie przez CYP3A4.[2] Darunawir podawany zawsze ze wzmacniaczem (rytonawirem lub kobicystatem) silnie hamuje CYP3A, co zmniejsza klirens budezonidu i zwiększa jego ekspozycję ogólnoustrojową niezależnie od drogi podania.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Darunawir – inhibitor CYP3A4[3], budezonid – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Budezonid: wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Darunawir: inhibitor CYP2D6[3], inhibitor CYP3A4[3], inhibitor P-gp[3], wrażliwy substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • objawy zespołu Cushinga (zaokrąglenie twarzy, przyrost masy ciała w obrębie tułowia, rozstępy, siniaki)
  • ciśnienie tętnicze
  • glikemia
  • objawy niewydolności nadnerczy, zwłaszcza po odstawieniu budezonidu (osłabienie, hipotonia, nudności)
  • stężenie kortyzolu przy podejrzeniu zahamowania osi podwzgórze–przysadka–nadnercza

Bezpieczniejsze alternatywy

beklometazon

Kiedy ocena się zmienia

czas leczenia ≤ 14 dnibudezonidryzyko malejePrzy krótkotrwałym leczeniu budezonidem przez 1–2 tygodnie interakcja ma ograniczone znaczenie kliniczne, ale nadal wymaga obserwacji.
czas leczenia ≥ 14 dnibudezonidryzyko rośniePrzy długotrwałym stosowaniu budezonidu ryzyko zespołu Cushinga i zahamowania nadnerczy rośnie, dlatego preferowana jest zamiana na beklometazon.
Doustnadroga podania · budezonidryzyko rośnieInterakcja dotyczy kortykosteroidów metabolizowanych przez CYP3A podawanych wszystkimi drogami, a przy podaniu doustnym ekspozycja ogólnoustrojowa na budezonid jest największa.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Prezista 400 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/prezista-100201988/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tafen Nasal 50 mcg/dawkę donosową, aerozol do nosa, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tafen-nasal-100193734/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Prezista. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/prezista-100201988/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaBudezonid+ ImatynibŁączenia budezonidu z inhibitorami CYP3A należy unikać, chyba że korzyść przewyższa ryzyko działań ogólnoustrojowych – wtedy obserwuje się pacjenta pod kątem objawów nadmiaru glikokortykosteroidów.Jeśli stosujesz budezonid dłużej niż dwa tygodnie, powiedz o tym lekarzowi prowadzącemu leczenie imatynibem i nie zmieniaj dawek na własną rękę.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Jeśli stosujesz budezonid dłużej niż dwa tygodnie, powiedz o tym lekarzowi prowadzącemu leczenie imatynibem i nie zmieniaj dawek na własną rękę.

Lek na białaczkę lub nowotwór, który przyjmujesz, może spowalniać rozkład budezonidu w organizmie. Przez to więcej sterydu może przedostawać się do krwi. Przy długim stosowaniu może to wywołać objawy typowe dla sterydów przyjmowanych w tabletkach. Krótkie leczenie przez tydzień lub dwa zwykle nie stanowi problemu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zaokrąglenie twarzy
  • szybki przyrost masy ciała, zwłaszcza na brzuchu
  • fioletowe rozstępy na skórze
  • osłabienie mięśni
  • duże zmęczenie, zawroty głowy lub nudności po odstawieniu budezonidu
  • nasilone pragnienie i częste oddawanie moczu
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Łączenia budezonidu z inhibitorami CYP3A należy unikać, chyba że korzyść przewyższa ryzyko działań ogólnoustrojowych – wtedy obserwuje się pacjenta pod kątem objawów nadmiaru glikokortykosteroidów[1]. Przy długotrwałym leczeniu stosuj najmniejszą skuteczną dawkę budezonidu, a gdy potrzebny jest steroid wziewny na stałe, rozważ zamianę na beklometazon. Krótkie leczenie trwające 1–2 tygodnie ma ograniczone znaczenie kliniczne[1].

Skutek kliniczny

Większe stężenie budezonidu zwiększa ryzyko ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidów, takich jak objawy zespołu Cushinga i zahamowanie czynności nadnerczy[1]. Ryzyko rośnie przy długim leczeniu i większych dawkach budezonidu. Wpływu budezonidu na skuteczność imatynibu się nie oczekuje.

Mechanizm

Imatynib hamuje CYP3A4, co pokazuje 2-krotny wzrost Cmax i 3,5-krotny wzrost AUC symwastatyny podanej razem z nim[2]. Budezonid jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, a inhibitory tego enzymu zwiększają jego stężenie w osoczu[1]. Przy długotrwałym łączeniu można więc oczekiwać większej ekspozycji ogólnoustrojowej na budezonid.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Imatynib – umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], budezonid – wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Budezonid: wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Imatynib: inhibitor CYP2C8[4], inhibitor CYP2C9[4], słaby inhibitor CYP2D6[4], umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • objawy zespołu Cushinga (zaokrąglenie twarzy, przyrost masy ciała, rozstępy)
  • objawy niewydolności nadnerczy po odstawieniu lub zmniejszeniu dawki budezonidu
  • glikemia u pacjentów z cukrzycą
  • ciśnienie tętnicze
  • u dzieci tempo wzrastania

Bezpieczniejsze alternatywy

beklometazon

Kiedy ocena się zmienia

czas leczenia ≤ 2 tygodniebudezonidryzyko malejeWpływ inhibitorów CYP3A ma ograniczone znaczenie kliniczne przy krótkotrwałym leczeniu budezonidem trwającym 1–2 tygodnie. Wystarczy poinformować pacjenta o możliwych objawach.
Doustnadroga podania · budezonidryzyko rośnieBudezonid doustny ma duży efekt pierwszego przejścia zależny od CYP3A4, dlatego jego zahamowanie może znacznie silniej zwiększyć ekspozycję ogólnoustrojową niż przy podaniu donosowym lub wziewnym. Wymaga to ścisłej obserwacji pacjenta i rozważenia zmniejszenia dawki budezonidu.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tafen Nasal 50 mcg/dawkę donosową, aerozol do nosa, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tafen-nasal-100193734/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Imatinib Teva 100 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/imatinib-teva-100121611/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Imatinib Teva. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/imatinib-teva-100121611/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaBudezonid+ CyklosporynaPrzy długotrwałym stosowaniu budezonidu wziewnie lub doustnie u pacjenta przyjmującego cyklosporynę należy stosować najmniejszą skuteczną dawkę budezonidu i obserwować pacjenta w kierunku ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidów.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę i powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie cyklosporyną, że stosujesz budezonid.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę i powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie cyklosporyną, że stosujesz budezonid.

Cyklosporyna może spowalniać usuwanie budezonidu z organizmu, przez co do krwi trafia więcej leku sterydowego. Przy krótkim stosowaniu sprayu do nosa zwykle nie ma to dużego znaczenia. Przy długim leczeniu wziewnym lub tabletkami mogą pojawić się objawy nadmiaru sterydu, a ryzyko zakażeń może być większe.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zaokrąglenie twarzy lub szybki przyrost masy ciała
  • nowe rozstępy lub łatwe powstawanie siniaków
  • wzmożone pragnienie i częste oddawanie moczu
  • osłabienie, zawroty głowy lub nudności po odstawieniu budezonidu
  • białe naloty w jamie ustnej
  • częste lub trudno ustępujące infekcje
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Przy długotrwałym stosowaniu budezonidu wziewnie lub doustnie u pacjenta przyjmującego cyklosporynę należy stosować najmniejszą skuteczną dawkę budezonidu i obserwować pacjenta w kierunku ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidów.[1] Jeśli korzyść nie przewyższa ryzyka, należy unikać połączenia, a gdy jest ono konieczne – rozważyć zmniejszenie dawki budezonidu.[2] Krótkotrwałe leczenie trwające 1–2 tygodnie ma ograniczone znaczenie kliniczne.[1] Przy długim leczeniu warto rozważyć glikokortykosteroid w mniejszym stopniu zależny od CYP3A4.

Skutek kliniczny

Zwiększona ekspozycja ogólnoustrojowa na budezonid zwiększa ryzyko działań glikokortykosteroidowych – cech zespołu Cushinga, zahamowania czynności nadnerczy, hiperglikemii i nadciśnienia.[1] U pacjenta leczonego cyklosporyną dochodzi do tego sumowanie działania immunosupresyjnego z większym ryzykiem zakażeń. Zahamowanie czynności nadnerczy może dawać fałszywie ujemny wynik testu stymulacji ACTH.[1]

Mechanizm

Cyklosporyna hamuje CYP3A4 i może zwiększać stężenie leków będących substratami tego enzymu.[3] Budezonid jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, a cyklosporyna może znacząco zwiększać jego stężenie w osoczu.[2] Efekt jest najsilniejszy przy budezonidzie doustnym, którego niska biodostępność wynika z intensywnego metabolizmu pierwszego przejścia, a najsłabszy przy małych dawkach donosowych.

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Cyklosporyna – słaby inhibitor CYP3A4[4], budezonid – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Budezonid: wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Cyklosporyna: inhibitor BCRP[4], słaby inhibitor CYP3A4[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], silny inhibitor P-gp[4], wrażliwy substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[5]

Monitorować

  • objawy zespołu Cushinga (zaokrąglenie twarzy, przyrost masy ciała, rozstępy)
  • ciśnienie tętnicze
  • glikemia
  • objawy niewydolności nadnerczy, zwłaszcza po odstawieniu budezonidu
  • objawy zakażeń, w tym kandydozy jamy ustnej przy postaci wziewnej

Bezpieczniejsze alternatywy

beklometazon

Kiedy ocena się zmienia

Donosowadroga podania · budezonidryzyko malejePrzy podaniu donosowym w zalecanych dawkach ekspozycja ogólnoustrojowa na budezonid jest mała, więc ryzyko klinicznie istotnych działań ogólnoustrojowych jest niewielkie.
czas leczenia ≤ 14 dnibudezonidryzyko malejeInterakcja z inhibitorami CYP3A4 ma ograniczone znaczenie kliniczne przy krótkotrwałym leczeniu trwającym 1–2 tygodnie.
Doustnadroga podania · budezonidryzyko rośnieBiodostępność budezonidu doustnego jest ograniczona głównie przez metabolizm pierwszego przejścia z udziałem CYP3A4, dlatego jego zahamowanie może wyraźnie zwiększyć ekspozycję ogólnoustrojową.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tafen Nasal 50 mcg/dawkę donosową, aerozol do nosa, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tafen-nasal-100193734/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nebbud 0,25 mg/ml, zawiesina do nebulizacji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nebbud-100285755/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sandimmun Neoral 50 mg, kapsułki miękkie. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/sandimmun-neoral-100059898/
  4. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Sandimmun Neoral. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/sandimmun-neoral-100059898/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaBudezonid+ Lukrecja (lek)Unikaj łączenia preparatów z korzeniem lukrecji z kortykosteroidami, a przy potrzebie leczenia kaszlu lub dolegliwości żołądkowych wybierz środek bez lukrecji.Nie stosuj lukrecji razem z budezonidem dłużej niż kilka dni i zapytaj farmaceutę o preparat na kaszel lub żołądek bez lukrecji.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie stosuj lukrecji razem z budezonidem dłużej niż kilka dni i zapytaj farmaceutę o preparat na kaszel lub żołądek bez lukrecji.

Lukrecja przyjmowana dłużej może powodować utratę potasu z organizmu, zatrzymywanie wody i wzrost ciśnienia krwi. Leki sterydowe, takie jak budezonid, mogą to działanie nieco nasilać. Przy budezonidzie do nosa lub do inhalacji ryzyko jest małe, ale większe przy budezonidzie w tabletkach lub kapsułkach i przy długim piciu lukrecji.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • osłabienie lub skurcze mięśni
  • kołatanie lub nierówne bicie serca
  • obrzęki nóg lub szybki przyrost masy ciała
  • bóle głowy lub podwyższone ciśnienie krwi
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Unikaj łączenia preparatów z korzeniem lukrecji z kortykosteroidami, a przy potrzebie leczenia kaszlu lub dolegliwości żołądkowych wybierz środek bez lukrecji.[1] Jeśli pacjent stosuje budezonid donosowo lub wziewnie w zwykłych dawkach, krótkotrwałe przyjmowanie lukrecji jest mało prawdopodobną przyczyną istotnych zaburzeń, ale nie zaleca się jej długotrwałego stosowania. U pacjentów z nadciśnieniem, niewydolnością serca, chorobą nerek, przyjmujących diuretyki lub glikozydy nasercowe oraz przy doustnym budezonidzie lukrecji należy unikać, a przy konieczności łączenia kontrolować potas i ciśnienie tętnicze.

Skutek kliniczny

Możliwe nasilenie hipokaliemii, wzrost ciśnienia tętniczego i obrzęki, zwłaszcza przy długotrwałym przyjmowaniu lukrecji i większej ekspozycji ogólnoustrojowej na budezonid. Korzeń lukrecji może też osłabiać działanie leków przeciwnadciśnieniowych.[1] Hipokaliemia może sprzyjać zaburzeniom rytmu serca, szczególnie u osób przyjmujących równocześnie diuretyki lub glikozydy nasercowe.

Mechanizm

Korzeń lukrecji nie powinien być łączony z kortykosteroidami ani innymi lekami, które mogą nasilać zaburzenia równowagi wodno-elektrolitowej.[1] Kwas glicyryzynowy i jego metabolit kwas glicyretynowy hamują 11β-dehydrogenazę hydroksysteroidową typu 2 w nerce, co pozwala kortyzolowi pobudzać receptor mineralokortykoidowy i wywołuje obraz rzekomego hiperaldosteronizmu. Glikokortykosteroidy działające ogólnoustrojowo mogą sumować się z tym działaniem, nasilając utratę potasu oraz zatrzymanie sodu i wody. Budezonid ma słabe działanie mineralokortykoidowe i przy podaniu donosowym lub wziewnym niewielką ekspozycję ogólnoustrojową, dlatego addycja jest głównie teoretyczna i rośnie wraz z dawką oraz ekspozycją ogólnoustrojową budezonidu.

Metabolizm i transportery

  • Budezonid: wrażliwy substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • stężenie potasu w surowicy
  • ciśnienie tętnicze
  • obrzęki i masa ciała

Bezpieczniejsze alternatywy

prawoślaztymianekliść bluszczu

Kiedy ocena się zmienia

Doustnadroga podania · budezonidryzyko rośnieBudezonid doustny daje większą ekspozycję ogólnoustrojową niż postać donosowa lub wziewna, co zwiększa ryzyko addycji działań na gospodarkę wodno-elektrolitową z lukrecją.
Donosowa lub wziewnadroga podania · budezonidryzyko malejePrzy budezonidzie donosowym lub wziewnym w zwykłych dawkach ekspozycja ogólnoustrojowa jest mała, a istotne klinicznie nasilenie hipokaliemii mało prawdopodobne.
Długotrwałe stosowanieczas leczenia · lukrecja (lek)ryzyko rośnieDziałanie lukrecji na gospodarkę potasową narasta przy długotrwałym przyjmowaniu, dlatego ryzyko interakcji rośnie z czasem stosowania.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Korzeń Lukrecji -, zioła do zaparzania. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/korzen-lukrecji-100117590/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaBuprenorfina+ AprepitantBuprenorfiny nie zaleca się łączyć z lekami wpływającymi na aktywność CYP3A4, do których należy aprepitant.Powiedz lekarzowi, że przyjmujesz buprenorfinę, nie pij alkoholu i nie zmieniaj samodzielnie dawek leków w czasie leczenia aprepitantem.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi, że przyjmujesz buprenorfinę, nie pij alkoholu i nie zmieniaj samodzielnie dawek leków w czasie leczenia aprepitantem.

Aprepitant, lek przeciw nudnościom stosowany przy chemioterapii, może spowalniać rozkład buprenorfiny w organizmie. Przez to buprenorfina może działać silniej niż zwykle i powodować większą senność, zawroty głowy albo spowolniony oddech. Po zakończeniu przyjmowania aprepitantu buprenorfina może przez krótki czas działać słabiej.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nadmierna senność lub trudność z wybudzeniem
  • spowolniony albo płytki oddech
  • silne zawroty głowy lub splątanie
  • nasilenie bólu lub objawy odstawienia po zakończeniu aprepitantu
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Buprenorfiny nie zaleca się łączyć z lekami wpływającymi na aktywność CYP3A4, do których należy aprepitant[1]. Jeśli połączenie jest konieczne, na przykład w krótkim schemacie przeciwwymiotnym u pacjenta leczonego buprenorfiną, zachowaj ostrożność i dodatkowo monitoruj pacjenta[2]. Obserwuj sedację i oddech w czasie podawania aprepitantu, a przy objawach nadmiernego działania opioidu rozważ zmniejszenie dawki buprenorfiny. Przez kilka dni po zakończeniu aprepitantu oceniaj kontrolę bólu i ewentualne objawy odstawienne.

Skutek kliniczny

Większe stężenie buprenorfiny może nasilać sedację, zawroty głowy i depresję oddechową, zwłaszcza gdy pacjent przyjmuje też inne leki hamujące ośrodkowy układ nerwowy[1]. Znaczenie kliniczne zahamowania i indukcji CYP3A4 dla buprenorfiny nie zostało wyjaśnione[1]. Po zakończeniu kursu aprepitantu możliwe jest przejściowe osłabienie działania buprenorfiny, a u pacjentów leczonych substytucyjnie także objawy odstawienne.

Mechanizm

Aprepitant hamuje metabolizm buprenorfiny, która jest substratem CYP3A4[1]. W schemacie 125 mg/80 mg aprepitant działa jako umiarkowany inhibitor CYP3A4 i w czasie leczenia może zwiększać stężenie substratów tego enzymu w osoczu[2]. Całkowite stężenie doustnie podawanych substratów CYP3A4 może wzrosnąć nawet około 3-krotnie podczas 3-dniowego leczenia, a wpływ na substraty podawane dożylnie jest mniejszy[2]. Po zakończeniu leczenia aprepitant powoduje przemijające, łagodne pobudzenie aktywności CYP3A4[2], co może przejściowo obniżyć stężenie buprenorfiny, podobnie jak inne induktory tego enzymu[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Aprepitant – umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], buprenorfina – substrat CYP3A4[4]
  • Aprepitant – słaby induktor CYP3A4[5], buprenorfina – substrat CYP3A4[4]
  • Buprenorfina: substrat CYP3A4[4]
  • Aprepitant: umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], słaby induktor CYP2C9[3], słaby induktor CYP3A4[5], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[5], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[5], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • stopień sedacji
  • częstość i głębokość oddechu
  • ciśnienie tętnicze
  • kontrola bólu i objawy odstawienne po zakończeniu aprepitantu

Bezpieczniejsze alternatywy

morfinahydromorfon

Kiedy ocena się zmienia

Dożylna lub przezskórnadroga podania · buprenorfinaryzyko malejeWpływ aprepitantu na substraty CYP3A4 podawane dożylnie jest mniejszy niż na substraty podawane doustnie, dlatego przy pozajelitowej drodze podania buprenorfiny wzrost jej stężenia powinien być mniejszy. Monitorowanie sedacji pozostaje wskazane.
czas leczenia ≥ 5 dniaprepitantryzyko rośnieHamowanie CYP3A4 narasta w czasie leczenia aprepitantem – AUC midazolamu wzrosło 2,3-krotnie w 1. dniu i 3,3-krotnie w 5. dniu. Przy schemacie dłuższym niż 3 dni należy spodziewać się silniejszego wpływu na buprenorfinę.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Bunondol 0,2 mg, tabletki podjęzykowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bunondol-100011957/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Emend 80 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/emend-100063463/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Bunondol. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/bunondol-100011957/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Emend. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/emend-100063463/

Pełny opis tej pary

Oznaczenia na tej stronie

  • Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
  • Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
  • Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
  • Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
  • Korzystna interakcjaPołączenie celowe

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Zgłoś błąd lub sugestię

Zgłoszenie trafi do redakcji razem z adresem tej strony. Nie podawaj danych pacjenta. Zasady przetwarzania danych opisuje polityka prywatności.