Przejdź do treści
Poradniki Historia Szukaj

Interakcje / Aprepitant / Aprepitant i testosteron

Aprepitant i testosteron

Jaki opis pokazać?

Interakcja nieistotna klinicznie

Oba leki można stosować razem bez zmiany dawek i bez dodatkowego monitorowania.

Stosuj oba leki tak, jak zalecił lekarz – to połączenie nie wymaga żadnych zmian.

Interakcja nieistotna klinicznieAprepitant+ TestosteronOba leki można stosować razem bez zmiany dawek i bez dodatkowego monitorowania.Stosuj oba leki tak, jak zalecił lekarz – to połączenie nie wymaga żadnych zmian.nieznanyteoretyczne

Interakcja nieistotna klinicznie

Stosuj oba leki tak, jak zalecił lekarz – to połączenie nie wymaga żadnych zmian.

Testosteron i lek przeciwwymiotny aprepitant można stosować razem. Aprepitant przyjmuje się zwykle tylko przez kilka dni i nie zmienia on w istotny sposób działania testosteronu. Nie musisz zmieniać dawek ani robić dodatkowych badań z powodu tego połączenia.

ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Oba leki można stosować razem bez zmiany dawek i bez dodatkowego monitorowania. Brak opisów klinicznie istotnej interakcji, a testosteron nie należy do substratów CYP3A4 o wąskim indeksie terapeutycznym, przy których aprepitant wymaga ostrożności[1].

Skutek kliniczny

Nie należy się spodziewać klinicznie istotnej zmiany stężenia ani działania testosteronu. Ewentualne niewielkie wahania ekspozycji w trakcie 3-dniowej kuracji przeciwwymiotnej i krótko po niej nie mają znaczenia przy leku o szerokim zakresie terapeutycznym.

Mechanizm

Aprepitant w trakcie podawania umiarkowanie hamuje CYP3A4, a po zakończeniu kuracji przejściowo i łagodnie pobudza CYP3A4, CYP2C9 oraz glukuronidację[1]. Testosteron jest tylko w niewielkiej części hydroksylowany przez CYP3A4 – jego główne przemiany to redukcja do dihydrotestosteronu, aromatyzacja do estradiolu oraz sprzęganie z kwasem glukuronowym. Wpływ aprepitantu na substraty CYP3A4 podawane pozajelitowo jest mniejszy niż na substraty doustne[1], a testosteron stosuje się zwykle przezskórnie lub domięśniowo.

Metabolizm i transportery

  • Aprepitant: umiarkowany inhibitor CYP3A4[2], słaby induktor CYP2C9[2], słaby induktor CYP3A4[3], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[2]

Kiedy ocena się zmienia

Doustnadroga podania · testosteronryzyko rośniePrzy doustnej postaci testosteronu wpływ aprepitantu na metabolizm pierwszego przejścia może być większy, ponieważ hamowanie CYP3A4 silniej zwiększa ekspozycję na doustne substraty. Znaczenie kliniczne pozostaje niepotwierdzone – wystarczy poinformować pacjenta o możliwych objawach nadmiaru androgenów.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Emend 80 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/emend-100063463/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Emend. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/emend-100063463/

Alkohol przy tych lekach

Interakcja o niejasnym znaczeniuAprepitanta alkoholNie ma przeciwwskazania ani formalnego zalecenia unikania alkoholu w ChPL, ale podczas leczenia aprepitantem rozsądnie jest go ograniczyć lub odstawić, zwłaszcza gdy pacjent odczuwa senność lub zawroty głowy.W czasie leczenia lepiej nie pić alkoholu, a jeśli już, to w małej ilości i nie prowadzić po nim samochodu.szybki (godziny)teoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

W czasie leczenia lepiej nie pić alkoholu, a jeśli już, to w małej ilości i nie prowadzić po nim samochodu.

Ulotka tego leku nie zabrania picia alkoholu. Alkohol i aprepitant mogą jednak razem nasilać senność, zawroty głowy i trudności z koncentracją. U osób w trakcie chemioterapii alkohol może też pogarszać nudności.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • silna senność lub trudność z utrzymaniem uwagi
  • zawroty głowy lub utrata równowagi
  • nasilone nudności lub wymioty po alkoholu
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie ma przeciwwskazania ani formalnego zalecenia unikania alkoholu w ChPL, ale podczas leczenia aprepitantem rozsądnie jest go ograniczyć lub odstawić, zwłaszcza gdy pacjent odczuwa senność lub zawroty głowy. Pacjent nie powinien prowadzić pojazdów ani obsługiwać maszyn po alkoholu w czasie leczenia.

Skutek kliniczny

Możliwe nasilenie senności, zawrotów głowy i zaburzeń koncentracji oraz spowolnienie reakcji. Dane są ograniczone i nie wskazują na groźne powikłania. Pacjent leczony aprepitantem zwykle przyjmuje go w trakcie chemioterapii lub w okresie okołooperacyjnym, więc alkohol dodatkowo może pogarszać nudności i ogólne samopoczucie, niezależnie od samej interakcji.

Mechanizm

ChPL aprepitantu nie wspomina o alkoholu i nie opisuje interakcji z etanolem[1]. Nie ma też dowodów na zmianę metabolizmu któregokolwiek ze składników, bo aprepitant jest substratem i umiarkowanym inhibitorem CYP3A4, a etanol nie jest istotnym substratem tego enzymu. Możliwe jest natomiast addycyjne działanie na ośrodkowy układ nerwowy, ponieważ aprepitant sam może powodować senność, zawroty głowy i zmęczenie, a alkohol nasila te objawy. Książka ALKO2 wskazuje na możliwość upośledzenia funkcji poznawczych przy łącznym stosowaniu.

Metabolizm i transportery

  • Aprepitant: umiarkowany inhibitor CYP3A4[2], słaby induktor CYP2C9[2], słaby induktor CYP3A4[3], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • senność i zawroty głowy po przyjęciu aprepitantu
  • zaburzenia koncentracji i spowolnienie reakcji
  • nasilenie nudności i wymiotów po alkoholu

Kiedy ocena się zmienia

Większa ilość alkoholu jednorazowoilość alkoholu · alkoholryzyko rośnieWiększa ilość alkoholu nasila ośrodkowe działanie addycyjne i zwiększa ryzyko senności, zaburzeń równowagi oraz upośledzenia sprawności psychomotorycznej.
W trakcie chemioterapiiczas leczenia · pacjentinne zalecenieU pacjenta w trakcie chemioterapii alkohol może dodatkowo nasilać nudności, odwodnienie i ogólne osłabienie, więc zaleca się całkowitą abstynencję w dniach leczenia.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Emend 80 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/emend-100063463/
  2. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Emend. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/emend-100063463/

Pełny opis tej pary

Testosteron a alkohol: brak opisu w bazie.

Inne interakcje tych leków 171

Połączenie przeciwwskazaneAprepitant+ KwetiapinaKwetiapiny nie łączy się z inhibitorami CYP3A4, do których należy aprepitant.Zanim zaczniesz przyjmować aprepitant, powiedz lekarzowi, że bierzesz kwetiapinę, i nie zmieniaj sam dawek żadnego z leków.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Zanim zaczniesz przyjmować aprepitant, powiedz lekarzowi, że bierzesz kwetiapinę, i nie zmieniaj sam dawek żadnego z leków.

Lek przeciwwymiotny aprepitant spowalnia rozkładanie kwetiapiny w organizmie. Przez to kwetiapina może gromadzić się we krwi i działać silniej niż zwykle. Może to dawać mocną senność, zawroty głowy, spadki ciśnienia, a rzadko zaburzenia rytmu serca. Tych leków zwykle się nie łączy.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • bardzo silna senność lub trudność z obudzeniem się
  • zawroty głowy lub omdlenie przy wstawaniu
  • kołatanie serca albo nierówne bicie serca
  • splątanie
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Kwetiapiny nie łączy się z inhibitorami CYP3A4, do których należy aprepitant.[1][2][3] W profilaktyce nudności i wymiotów u pacjenta leczonego kwetiapiną należy rozważyć schemat przeciwwymiotny bez aprepitantu, a decyzję o ewentualnym jednoczesnym stosowaniu podejmuje lekarz po ocenie korzyści i ryzyka. Jeśli połączenie zostanie mimo to zastosowane, należy zachować ostrożność i dodatkowo monitorować pacjenta.[4]

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia kwetiapiny może nasilać jej działania zależne od dawki, takie jak senność, zawroty głowy, niedociśnienie ortostatyczne i wydłużenie odstępu QT. Silny inhibitor CYP3A4 ketokonazol zwiększał AUC kwetiapiny 5- do 8-krotnie, a jednoczesne stosowanie kwetiapiny z inhibitorami CYP3A4 jest przeciwwskazane.[1][2][3]

Mechanizm

Kwetiapina jest metabolizowana głównie przez CYP3A4, a aprepitant jest umiarkowanym inhibitorem tego enzymu.[1][4] Podczas 3-dniowego leczenia aprepitantem całkowite stężenie doustnych substratów CYP3A4 może zwiększyć się nawet około 3-krotnie.[4] Po zakończeniu leczenia aprepitant powoduje przemijające, łagodne pobudzenie aktywności CYP3A4, co może przejściowo obniżać stężenie kwetiapiny.[4]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Aprepitant – umiarkowany inhibitor CYP3A4[5], kwetiapina – wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Aprepitant – słaby induktor CYP3A4[6], kwetiapina – wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Kwetiapina – słaby inhibitor CYP1A2[7], aprepitant – drugorzędny szlak substrat CYP1A2[6]
  • Kwetiapina – słaby inhibitor CYP2C19[7], aprepitant – drugorzędny szlak substrat CYP2C19[6]
  • Kwetiapina – słaby inhibitor CYP3A4[7], aprepitant – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Aprepitant: umiarkowany inhibitor CYP3A4[5], słaby induktor CYP2C9[5], słaby induktor CYP3A4[6], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[6], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[6], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[5]
  • Kwetiapina: słaby inhibitor CYP1A2[7], słaby inhibitor CYP2C19[7], słaby inhibitor CYP2C9[7], słaby inhibitor CYP2D6[7], słaby inhibitor CYP3A4[7], wrażliwy substrat CYP3A4[5]

Monitorować

  • nadmierna senność i sedacja
  • ciśnienie tętnicze, w tym spadki ortostatyczne
  • EKG – odstęp QT u pacjentów z czynnikami ryzyka
  • stężenia elektrolitów (potas, magnez) przy wymiotach

Bezpieczniejsze alternatywy

palonosetrongranisetron

Kiedy ocena się zmienia

Po zakończeniu leczenia aprepitantemczas leczenia · aprepitantinne zaleceniePo zakończeniu leczenia aprepitant powoduje przemijające, łagodne pobudzenie CYP3A4, co może przejściowo zmniejszać stężenie kwetiapiny i jej skuteczność.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Kwetaplex XR 50 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/kwetaplex-xr-100276779/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Pinexet SR 50 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/pinexet-sr-100506470/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Kwetaplex 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/kwetaplex-100206537/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Emend 80 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/emend-100063463/
  5. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Emend. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/emend-100063463/
  7. Charakterystyka Produktu Leczniczego Kwetaplex XR. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/kwetaplex-xr-100276779/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneTestosteron+ EnzalutamidNie łącz testosteronu z enzalutamidem.Nie stosuj testosteronu w czasie leczenia enzalutamidem, a jeśli ktoś ci go przepisał, powiedz o tym onkologowi przed pierwszą dawką.opóźniony (dni)rozległe badania

Połączenie przeciwwskazane

Nie stosuj testosteronu w czasie leczenia enzalutamidem, a jeśli ktoś ci go przepisał, powiedz o tym onkologowi przed pierwszą dawką.

Enzalutamid leczy raka prostaty, blokując działanie męskiego hormonu – testosteronu. Przyjmowanie testosteronu w tym samym czasie działa odwrotnie i może sprawić, że leczenie przestanie działać, a choroba zacznie postępować. Dlatego mężczyźni z rakiem prostaty nie stosują testosteronu w żadnej postaci – ani w zastrzykach, ani w żelu. Spadek libido, zmęczenie czy uderzenia gorąca w czasie leczenia omów z onkologiem, bo da się je łagodzić w inny sposób.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nowy lub nasilający się ból kości
  • trudności z oddawaniem moczu lub krew w moczu
  • wzrost PSA w badaniach kontrolnych
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – antagonizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
rozległe badania

Postępowanie

Nie łącz testosteronu z enzalutamidem. Testosteron jest przeciwwskazany u mężczyzn z rakiem gruczołu krokowego[1]. Jeśli pacjent leczony enzalutamidem otrzymał receptę na testosteron albo stosuje go samodzielnie, wstrzymaj wydanie i skontaktuj się z onkologiem prowadzącym. Objawy niedoboru androgenów wywołane leczeniem (uderzenia gorąca, spadek libido, zmęczenie) leczy się bez testosteronu w porozumieniu z onkologiem.

Skutek kliniczny

Osłabienie lub utrata skuteczności leczenia przeciwnowotworowego z ryzykiem szybszej progresji raka gruczołu krokowego, wzrostu PSA i nasilenia objawów choroby, w tym przerzutów do kości.

Mechanizm

Enzalutamid blokuje receptor androgenowy i w ten sposób hamuje wzrost i podział komórek raka gruczołu krokowego[2]. Testosteron jest naturalnym agonistą tego receptora i działa dokładnie przeciwnie. Z tego powodu testosteronu nie stosuje się u mężczyzn z rozpoznanym lub podejrzewanym rakiem gruczołu krokowego[3]. U chorych leczonych enzalutamidem razem z deprywacją androgenową celem terapii jest utrzymanie kastracyjnego stężenia testosteronu[4]. Podanie testosteronu z zewnątrz znosi ten efekt i konkuruje z enzalutamidem o receptor.

Metabolizm i transportery

  • Enzalutamid: inhibitor OAT3[5], słaby inhibitor P-gp[5], induktor CYP2B6[5], umiarkowany induktor CYP2C19[6], umiarkowany induktor CYP2C9[6], silny induktor CYP3A4[6], induktor UGT1A1[5], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2C8[5], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[5]

Monitorować

  • PSA
  • stężenie testosteronu w surowicy u chorych na deprywacji androgenowej
  • objawy progresji choroby (bóle kostne, dolegliwości ze strony dróg moczowych)

Kiedy ocena się zmienia

Dawki suprafizjologiczne w ramach badania klinicznego (bipolarna terapia androgenowa)dawka · testosteroninne zalecenieTestosteron w dużych dawkach bywa stosowany w raku gruczołu krokowego opornym na kastrację wyłącznie w protokołach badań klinicznych, często w sekwencji z enzalutamidem. Poza takim protokołem połączenie pozostaje przeciwwskazane.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Nebido 1000 mg/4 ml, roztwór do wstrzykiwań. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nebido-100140867/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Xtandi 40 mg, kapsułki miękkie. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/xtandi-100302608/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Androtop 25 mg/2,5 g, żel przezskórny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/androtop-100162001/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Enzalutamide Accordpharma 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/enzalutamide-accordpharma-100535469/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Enzalutamide Accordpharma. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/enzalutamide-accordpharma-100535469/
  6. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneInne leki przeciwwymiotne (np. aprepitant, fosaprepitant)+ Prokinetyki (np. cyzapryd) klasaPołączenie antagonisty receptora NK1 z prokinetykiem metabolizowanym przez CYP3A4 i wydłużającym odstęp QT jest przeciwwskazane.Nie łącz leku przeciwwymiotnego podawanego przy chemioterapii z lekiem na pracę żołądka, który może zaburzać rytm serca, i powiedz lekarzowi o wszystkich lekach na żołądek, które przyjmujesz.szybki (godziny)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie łącz leku przeciwwymiotnego podawanego przy chemioterapii z lekiem na pracę żołądka, który może zaburzać rytm serca, i powiedz lekarzowi o wszystkich lekach na żołądek, które przyjmujesz.

Leki przeciwwymiotne podawane przy chemioterapii, takie jak aprepitant i fosaprepitant, spowalniają usuwanie z organizmu niektórych innych leków. Cyzapryd, lek poprawiający pracę żołądka, gromadzi się wtedy we krwi i może wywołać groźne zaburzenia rytmu serca. Inne leki na pracę żołądka, takie jak metoklopramid czy itopryd, nie stwarzają tego problemu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • kołatanie serca lub uczucie nierównego bicia serca
  • nagłe zawroty głowy
  • omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
  • duszność albo ból w klatce piersiowej
ChPL
nie sprawdzono
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Połączenie antagonisty receptora NK1 z prokinetykiem metabolizowanym przez CYP3A4 i wydłużającym odstęp QT jest przeciwwskazane. Aprepitantu ani fosaprepitantu nie podaje się pacjentowi przyjmującemu cyzapryd. Jeśli pacjent wymaga leczenia przeciwwymiotnego z udziałem antagonisty NK1, cyzapryd należy odstawić przed rozpoczęciem schematu i nie wznawiać go do czasu ustąpienia hamowania CYP3A4 po ostatniej dawce aprepitantu. Gdy potrzebny jest lek prokinetyczny, można zastosować metoklopramid lub itopryd, które nie wchodzą w tę interakcję.

Skutek kliniczny

Połączenie grozi wydłużeniem odstępu QT, częstoskurczem komorowym typu torsade de pointes i nagłym zgonem sercowym. Ryzyko jest większe przy hipokaliemii, hipomagnezemii, bradykardii, wrodzonym zespole długiego QT oraz przy jednoczesnym stosowaniu innych leków wydłużających QT, w tym niektórych antagonistów receptora 5-HT3 podawanych w tym samym schemacie przeciwwymiotnym.

Mechanizm

Aprepitant oraz fosaprepitant, który w organizmie szybko przekształca się w aprepitant, hamują w umiarkowanym stopniu CYP3A4. Cyzapryd jest metabolizowany niemal wyłącznie przez CYP3A4, więc jego stężenie we krwi rośnie. Cyzapryd blokuje kanały potasowe hERG w sercu zależnie od stężenia, dlatego wyższe stężenie oznacza silniejsze wydłużenie odstępu QT. Interakcja dotyczy obu leków grupy A w takim samym stopniu, ale w grupie B tylko cyzaprydu. Metoklopramid i itopryd są metabolizowane innymi szlakami i nie podlegają temu mechanizmowi.

Monitorować

  • EKG z oceną odstępu QTc, jeśli doszło do jednoczesnego podania
  • stężenie potasu i magnezu w surowicy
  • objawy zaburzeń rytmu: kołatanie serca, zawroty głowy, omdlenia
  • inne przyjmowane leki wydłużające odstęp QT

Kiedy ocena się zmienia

Fosaprepitant dożylnie, pojedyncza dawkapostać · inne leki przeciwwymiotneinne zaleceniePojedyncza dawka dożylna fosaprepitantu nie zwalnia z przeciwwskazania. Fosaprepitant szybko przekształca się w aprepitant i hamuje CYP3A4 w podobny sposób, dlatego cyzapryd również w tej sytuacji należy odstawić.
Kilka dni po ostatniej dawce aprepitantuodstep · inne leki przeciwwymiotneinne zalecenieHamowanie CYP3A4 przez aprepitant jest przemijające i ustępuje w ciągu kilku dni po zakończeniu schematu. Ewentualne wznowienie cyzaprydu powinno nastąpić dopiero po tym czasie i po decyzji lekarza, a przy kolejnym cyklu chemioterapii cyzapryd trzeba ponownie odstawić.

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaAprepitant+ EletryptanPodczas leczenia aprepitantem unikaj eletryptanu i w razie napadu migreny zastosuj tryptan niemetabolizowany głównie przez CYP3A4.Zanim w czasie leczenia przeciwwymiotnego weźmiesz lek na migrenę, zapytaj lekarza lub farmaceutę, czy możesz go przyjąć, albo poproś o inny tryptan.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Zanim w czasie leczenia przeciwwymiotnego weźmiesz lek na migrenę, zapytaj lekarza lub farmaceutę, czy możesz go przyjąć, albo poproś o inny tryptan.

Lek przeciwwymiotny stosowany przy chemioterapii może spowolnić usuwanie z organizmu leku na migrenę. Wtedy lek na migrenę działa dłużej i silniej, co zwiększa ryzyko skoku ciśnienia lub bólu w klatce piersiowej. Na czas przyjmowania leku przeciwwymiotnego lepiej wybrać inny lek na migrenę.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • ból, ucisk lub pieczenie w klatce piersiowej
  • silne kołatanie serca
  • nagły silny ból głowy inny niż zwykle
  • zawroty głowy lub silna senność
  • drętwienie lub osłabienie ręki albo nogi
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Podczas leczenia aprepitantem unikaj eletryptanu i w razie napadu migreny zastosuj tryptan niemetabolizowany głównie przez CYP3A4. Eletryptanu nie podaje się z inhibitorami CYP3A4.[1] Jeśli eletryptan jest jedynym skutecznym lekiem pacjenta, podaj pojedynczą dawkę bez powtarzania w tej samej dobie i kontroluj ciśnienie tętnicze oraz objawy ze strony serca.

Skutek kliniczny

Wzrost stężenia eletryptanu może nasilać działania niepożądane typowe dla tryptanów, przede wszystkim zwężające naczynia, czyli wzrost ciśnienia tętniczego, ucisk lub ból w klatce piersiowej, zawroty głowy i senność. Ryzyko jest większe u pacjentów z czynnikami ryzyka sercowo-naczyniowego oraz przy powtarzaniu dawki eletryptanu w ciągu doby.

Mechanizm

Aprepitant w schemacie 125 mg/80 mg jest umiarkowanym inhibitorem CYP3A4 i może zwiększać całkowite stężenie doustnych substratów tego enzymu nawet około 3-krotnie.[2] Eletryptan jest metabolizowany przez CYP3A4 – silne inhibitory tego enzymu zwiększały jego AUC 3,6–5,9-krotnie i wydłużały okres półtrwania z około 4,6–4,8 do 7,1–8,3 godziny.[1] Inhibitory umiarkowane (werapamil, flukonazol) zwiększały AUC eletryptanu 2,0–2,7-krotnie bez klinicznie istotnego wzrostu ciśnienia tętniczego ani częstości działań niepożądanych.[1] Wpływ aprepitantu powinien więc mieścić się między tymi wartościami. Po zakończeniu leczenia aprepitant przemijająco i łagodnie indukuje CYP3A4, co może krótko osłabiać działanie eletryptanu.[2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Aprepitant – umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], eletryptan – wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Aprepitant – słaby induktor CYP3A4[4], eletryptan – wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Aprepitant: umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], słaby induktor CYP2C9[3], słaby induktor CYP3A4[4], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Eletryptan: substrat CYP2D6[5], wrażliwy substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • ciśnienie tętnicze
  • ból lub ucisk w klatce piersiowej
  • kołatanie serca
  • nadmierna senność i zawroty głowy

Bezpieczniejsze alternatywy

sumatryptanryzatryptanzolmitryptannaratryptanfrowatryptan

Kiedy ocena się zmienia

Zakończenie kursu aprepitantuczas leczenia · aprepitantinne zaleceniePo zakończeniu kursu hamowanie CYP3A4 ustępuje, a aprepitant przemijająco i łagodnie indukuje CYP3A4, więc eletryptan może wtedy działać nieco słabiej, ale nie grozi wzrostem stężenia.
Druga dawka w ciągu dobydawka · eletryptanryzyko rośniePowtórzenie dawki eletryptanu przy zahamowanym CYP3A4 i wydłużonym okresie półtrwania sprzyja kumulacji i nasileniu działań naczynioskurczowych.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Relpax 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/relpax-100109142/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Emend 80 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/emend-100063463/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Emend. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/emend-100063463/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Relpax. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/relpax-100109142/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaBudezonid+ AprepitantPrzy budezonidzie wziewnym, donosowym lub do nebulizacji i krótkim schemacie aprepitantu nie zmienia się dawkowania, ale warto obserwować pacjenta w kierunku ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidu.Stosuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, a jeśli przyjmujesz budezonid w kapsułkach lub tabletkach, powiedz o tym lekarzowi prowadzącemu leczenie przeciwwymiotne.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Stosuj oba leki tak, jak zalecił lekarz, a jeśli przyjmujesz budezonid w kapsułkach lub tabletkach, powiedz o tym lekarzowi prowadzącemu leczenie przeciwwymiotne.

Aprepitant może spowolnić rozkładanie budezonidu w organizmie, przez co więcej sterydu trafia do krwi. Przy budezonidzie wziewnym lub do nosa i krótkim, kilkudniowym leczeniu przeciwwymiotnym zwykle nie ma to większego znaczenia. Przy budezonidzie w kapsułkach lub tabletkach ryzyko działań niepożądanych sterydu jest większe.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • obrzęki lub szybki wzrost masy ciała
  • zaokrąglenie twarzy
  • wyraźnie podwyższony cukier we krwi
  • osłabienie mięśni
  • wahania nastroju lub problemy ze snem
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Przy budezonidzie wziewnym, donosowym lub do nebulizacji i krótkim schemacie aprepitantu nie zmienia się dawkowania, ale warto obserwować pacjenta w kierunku ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidu. Połączenia budezonidu z inhibitorami CYP3A należy unikać, chyba że korzyść przewyższa ryzyko, a wtedy pacjenta obserwuje się w celu wykrycia ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidów[1]. Przy doustnym budezonidzie lub dłuższym stosowaniu aprepitantu należy zachować ostrożność i rozważyć zmniejszenie dawki budezonidu[1]. Podobna interakcja z innymi glikokortykosteroidami wymaga zmniejszenia doustnej dawki deksametazonu o około 50% i doustnej dawki metyloprednizolonu o około 50%[2].

Skutek kliniczny

Możliwe nasilenie ogólnoustrojowych działań glikokortykosteroidu, głównie przy doustnym budezonidzie lub przy dłuższym stosowaniu aprepitantu. Inhibitory CYP3A zwiększają ryzyko ogólnoustrojowych działań niepożądanych budezonidu[1]. Przy budezonidzie wziewnym lub donosowym i typowym 3-dniowym schemacie aprepitantu znaczenie kliniczne jest najpewniej niewielkie, ponieważ wpływ inhibitorów CYP3A4 ma ograniczone znaczenie przy krótkotrwałym leczeniu[1].

Mechanizm

Aprepitant hamuje CYP3A4 i może zwiększać stężenie budezonidu, który jest metabolizowany głównie przez ten izoenzym. Aprepitant jest umiarkowanym inhibitorem CYP3A4 i podczas 3-dniowego leczenia może zwiększać całkowite stężenie doustnie podawanych substratów CYP3A4 nawet około 3-krotnie[2]. Wpływ na substraty podawane inną drogą niż doustna jest mniejszy[2]. Budezonid jest metabolizowany głównie przez CYP3A4, a jego inhibitory mogą kilkakrotnie zwiększyć stężenie budezonidu w osoczu[1]. Po zakończeniu leczenia aprepitant powoduje przemijające, łagodne pobudzenie aktywności CYP3A4[2].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Aprepitant – umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], budezonid – wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Aprepitant – słaby induktor CYP3A4[4], budezonid – wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Budezonid: wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Aprepitant: umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], słaby induktor CYP2C9[3], słaby induktor CYP3A4[4], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • objawy hiperkortycyzmu (obrzęki, wzrost masy ciała, zaokrąglenie twarzy)
  • glikemia u pacjentów z cukrzycą
  • ciśnienie tętnicze
  • objawy zahamowania czynności nadnerczy przy dłuższym jednoczesnym stosowaniu

Bezpieczniejsze alternatywy

beklometazon

Kiedy ocena się zmienia

Wziewna, donosowa lub nebulizacjadroga podania · budezonidryzyko malejePrzy miejscowym podaniu budezonidu ekspozycja ogólnoustrojowa jest mała, a wpływ aprepitantu na substraty podawane inną drogą niż doustna jest mniejszy. Wystarczy obserwacja w kierunku działań ogólnoustrojowych.
Doustnadroga podania · budezonidryzyko rośnieAprepitant może zwiększać stężenie doustnych substratów CYP3A4 nawet około 3-krotnie. Należy rozważyć zmniejszenie dawki budezonidu i monitorować działania ogólnoustrojowe.
czas leczenia ≤ 3 dniaprepitantryzyko malejeWpływ inhibitorów CYP3A4 na budezonid ma ograniczone znaczenie kliniczne przy krótkotrwałym leczeniu. Po zakończeniu aprepitantu może wystąpić przemijające, łagodne pobudzenie CYP3A4.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tafen Nasal 50 mcg/dawkę donosową, aerozol do nosa, zawiesina. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tafen-nasal-100193734/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Emend 80 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/emend-100063463/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Emend. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/emend-100063463/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaBuprenorfina+ AprepitantBuprenorfiny nie zaleca się łączyć z lekami wpływającymi na aktywność CYP3A4, do których należy aprepitant.Powiedz lekarzowi, że przyjmujesz buprenorfinę, nie pij alkoholu i nie zmieniaj samodzielnie dawek leków w czasie leczenia aprepitantem.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi, że przyjmujesz buprenorfinę, nie pij alkoholu i nie zmieniaj samodzielnie dawek leków w czasie leczenia aprepitantem.

Aprepitant, lek przeciw nudnościom stosowany przy chemioterapii, może spowalniać rozkład buprenorfiny w organizmie. Przez to buprenorfina może działać silniej niż zwykle i powodować większą senność, zawroty głowy albo spowolniony oddech. Po zakończeniu przyjmowania aprepitantu buprenorfina może przez krótki czas działać słabiej.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nadmierna senność lub trudność z wybudzeniem
  • spowolniony albo płytki oddech
  • silne zawroty głowy lub splątanie
  • nasilenie bólu lub objawy odstawienia po zakończeniu aprepitantu
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Buprenorfiny nie zaleca się łączyć z lekami wpływającymi na aktywność CYP3A4, do których należy aprepitant[1]. Jeśli połączenie jest konieczne, na przykład w krótkim schemacie przeciwwymiotnym u pacjenta leczonego buprenorfiną, zachowaj ostrożność i dodatkowo monitoruj pacjenta[2]. Obserwuj sedację i oddech w czasie podawania aprepitantu, a przy objawach nadmiernego działania opioidu rozważ zmniejszenie dawki buprenorfiny. Przez kilka dni po zakończeniu aprepitantu oceniaj kontrolę bólu i ewentualne objawy odstawienne.

Skutek kliniczny

Większe stężenie buprenorfiny może nasilać sedację, zawroty głowy i depresję oddechową, zwłaszcza gdy pacjent przyjmuje też inne leki hamujące ośrodkowy układ nerwowy[1]. Znaczenie kliniczne zahamowania i indukcji CYP3A4 dla buprenorfiny nie zostało wyjaśnione[1]. Po zakończeniu kursu aprepitantu możliwe jest przejściowe osłabienie działania buprenorfiny, a u pacjentów leczonych substytucyjnie także objawy odstawienne.

Mechanizm

Aprepitant hamuje metabolizm buprenorfiny, która jest substratem CYP3A4[1]. W schemacie 125 mg/80 mg aprepitant działa jako umiarkowany inhibitor CYP3A4 i w czasie leczenia może zwiększać stężenie substratów tego enzymu w osoczu[2]. Całkowite stężenie doustnie podawanych substratów CYP3A4 może wzrosnąć nawet około 3-krotnie podczas 3-dniowego leczenia, a wpływ na substraty podawane dożylnie jest mniejszy[2]. Po zakończeniu leczenia aprepitant powoduje przemijające, łagodne pobudzenie aktywności CYP3A4[2], co może przejściowo obniżyć stężenie buprenorfiny, podobnie jak inne induktory tego enzymu[1].

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Aprepitant – umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], buprenorfina – substrat CYP3A4[4]
  • Aprepitant – słaby induktor CYP3A4[5], buprenorfina – substrat CYP3A4[4]
  • Buprenorfina: substrat CYP3A4[4]
  • Aprepitant: umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], słaby induktor CYP2C9[3], słaby induktor CYP3A4[5], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[5], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[5], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • stopień sedacji
  • częstość i głębokość oddechu
  • ciśnienie tętnicze
  • kontrola bólu i objawy odstawienne po zakończeniu aprepitantu

Bezpieczniejsze alternatywy

morfinahydromorfon

Kiedy ocena się zmienia

Dożylna lub przezskórnadroga podania · buprenorfinaryzyko malejeWpływ aprepitantu na substraty CYP3A4 podawane dożylnie jest mniejszy niż na substraty podawane doustnie, dlatego przy pozajelitowej drodze podania buprenorfiny wzrost jej stężenia powinien być mniejszy. Monitorowanie sedacji pozostaje wskazane.
czas leczenia ≥ 5 dniaprepitantryzyko rośnieHamowanie CYP3A4 narasta w czasie leczenia aprepitantem – AUC midazolamu wzrosło 2,3-krotnie w 1. dniu i 3,3-krotnie w 5. dniu. Przy schemacie dłuższym niż 3 dni należy spodziewać się silniejszego wpływu na buprenorfinę.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Bunondol 0,2 mg, tabletki podjęzykowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bunondol-100011957/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Emend 80 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/emend-100063463/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Bunondol. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/bunondol-100011957/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Emend. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/emend-100063463/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaDziurawiec+ AprepitantNie stosuj dziurawca w trakcie leczenia aprepitantem.Nie stosuj dziurawca w żadnej postaci w czasie leczenia tym lekiem przeciwwymiotnym i powiedz lekarzowi, jeśli przyjmowałeś go w ostatnich tygodniach.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie stosuj dziurawca w żadnej postaci w czasie leczenia tym lekiem przeciwwymiotnym i powiedz lekarzowi, jeśli przyjmowałeś go w ostatnich tygodniach.

Dziurawiec przyspiesza usuwanie z organizmu leku przeciwwymiotnego, który dostajesz przy chemioterapii. Lek może wtedy działać słabiej i nudności lub wymioty mogą być silniejsze. Działanie dziurawca utrzymuje się jeszcze jakiś czas po jego odstawieniu. Dotyczy to także herbatek, kropli i nalewek z dziurawcem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nudności lub wymioty mimo przyjęcia leku przeciwwymiotnego
  • brak możliwości przyjmowania płynów
  • silne osłabienie, zawroty głowy, mało oddawanego moczu
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie stosuj dziurawca w trakcie leczenia aprepitantem. Najlepiej odstawić dziurawiec z wyprzedzeniem przed cyklem chemioterapii, bo indukcja enzymów ustępuje stopniowo i utrzymuje się jeszcze przez pewien czas po odstawieniu ziela. Jeśli pacjent przyjmował dziurawiec do dnia chemioterapii, poinformuj lekarza prowadzącego i oceniaj skuteczność profilaktyki przeciwwymiotnej. Dziurawca stosowanego z powodu obniżonego nastroju nie odstawia się bez konsultacji z lekarzem, który dobierze leczenie zastępcze.

Skutek kliniczny

Mniejsze stężenie aprepitantu może osłabić ochronę przed nudnościami i wymiotami wywołanymi chemioterapią, zwłaszcza w fazie opóźnionej. Gorsza kontrola wymiotów grozi odwodnieniem, zaburzeniami elektrolitowymi, opóźnieniem kolejnych cykli i gorszą tolerancją leczenia onkologicznego.

Mechanizm

Aprepitant jest substratem CYP3A4.[1] Dziurawiec stosowany systematycznie indukuje enzymy cytochromu P450 i osłabia działanie leków przez nie metabolizowanych.[2] Indukcja CYP3A4 przyspiesza metabolizm aprepitantu i obniża jego stężenie w osoczu. Leków ziołowych z dzirawcem nie łączy się z aprepitantem.[1]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Dziurawiec – silny induktor CYP3A4[3], aprepitant – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Dziurawiec: silny induktor CYP3A4[3]
  • Aprepitant: umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], słaby induktor CYP2C9[3], słaby induktor CYP3A4[4], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • nasilenie nudności i liczba epizodów wymiotów w dniach po chemioterapii
  • potrzeba leków ratunkowych przeciwwymiotnych
  • objawy odwodnienia

Bezpieczniejsze alternatywy

ziele mięty pieprzowej (gdy dziurawiec jest stosowany na dolegliwości trawienne)koszyczek rumianku (gdy dziurawiec jest stosowany na dolegliwości trawienne)

Kiedy ocena się zmienia

Pojedyncze, okazjonalne użycieczas leczenia · dziurawiecryzyko malejeIndukcja enzymów wymaga systematycznego przyjmowania dziurawca, więc pojedyncza dawka ma mniejsze znaczenie. Nadal nie zaleca się łączenia w czasie cyklu chemioterapii.
Dziurawiec odstawiony niedawno przed cyklemodstep · dziurawiecinne zaleceniePo odstawieniu dziurawca indukcja wygasa stopniowo, więc ryzyko osłabienia aprepitantu utrzymuje się jeszcze przez pewien czas. Poinformuj lekarza prowadzącego i monitoruj skuteczność profilaktyki przeciwwymiotnej.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Emend 80 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/emend-100063463/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Digestonic -, płyn doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/digestonic-100018913/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Emend. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/emend-100063463/

Pełny opis tej pary

Niekorzystna interakcjaKarbamazepina+ AprepitantNależy unikać łączenia aprepitantu z karbamazepiną.Powiedz lekarzowi prowadzącemu chemioterapię, że przyjmujesz karbamazepinę, i nie odstawiaj jej samodzielnie.szybki (godziny)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Powiedz lekarzowi prowadzącemu chemioterapię, że przyjmujesz karbamazepinę, i nie odstawiaj jej samodzielnie.

Karbamazepina przyspiesza rozkład aprepitantu w organizmie, więc lek przeciwwymiotny może działać słabiej i wymioty po chemioterapii mogą być gorzej opanowane. Aprepitant może też na krótko zwiększyć ilość karbamazepiny we krwi. Lekarz zwykle wybiera wtedy inny sposób zapobiegania wymiotom.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • nudności lub wymioty mimo przyjęcia leku przeciwwymiotnego
  • silne zawroty głowy lub senność
  • chwiejny chód
  • podwójne widzenie
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
szybki (godziny)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Należy unikać łączenia aprepitantu z karbamazepiną.[1] U pacjenta przewlekle leczonego karbamazepiną profilaktykę nudności i wymiotów warto zaplanować bez aprepitantu w porozumieniu z lekarzem prowadzącym chemioterapię, pamiętając, że inne antagonisty receptora NK1 są metabolizowane tą samą drogą. Jeśli połączenie jest konieczne, trzeba ściśle obserwować skuteczność przeciwwymiotną i objawy toksyczności karbamazepiny, a w razie potrzeby oznaczyć jej stężenie w surowicy.[2] Karbamazepiny nie należy odstawiać ani zmieniać jej dawki tylko z powodu chemioterapii bez decyzji neurologa.

Skutek kliniczny

Główny skutek to słabsze działanie przeciwwymiotne aprepitantu i gorsza kontrola nudności i wymiotów po chemioterapii.[1] W trakcie podawania aprepitantu możliwe jest przejściowe zwiększenie stężenia karbamazepiny z objawami takimi jak zawroty głowy, senność, ataksja czy podwójne widzenie.[2] Karbamazepina zmniejsza też stężenie deksametazonu, który zwykle wchodzi w skład schematu przeciwwymiotnego, co może dodatkowo osłabić profilaktykę wymiotów.[2]

Mechanizm

Karbamazepina silnie indukuje CYP3A4, a aprepitant jest substratem tego enzymu, dlatego jego stężenie w osoczu się zmniejsza.[1] Aprepitant jest jednocześnie umiarkowanym inhibitorem CYP3A4, a po zakończeniu podawania przejściowo go indukuje.[1] Karbamazepina jest metabolizowana głównie przez CYP3A4, więc inhibitory tego enzymu mogą zwiększać jej stężenie, a induktory je zmniejszać.[2]

Metabolizm i transportery

Wspólny mechanizm:

  • Karbamazepina – silny induktor CYP3A4[3], aprepitant – umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]
  • Aprepitant – umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], karbamazepina – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Aprepitant – słaby induktor CYP3A4[5], karbamazepina – wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Karbamazepina: silny induktor CYP2B6[3], słaby induktor CYP2C9[3], silny induktor CYP3A4[3], wrażliwy substrat CYP3A4[4]
  • Aprepitant: umiarkowany inhibitor CYP3A4[3], słaby induktor CYP2C9[3], słaby induktor CYP3A4[5], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[5], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[5], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • kontrola nudności i wymiotów po chemioterapii
  • objawy przedawkowania karbamazepiny (zawroty głowy, senność, ataksja, podwójne widzenie)
  • stężenie karbamazepiny w surowicy przy objawach toksyczności lub utracie kontroli napadów

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Emend 80 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/emend-100063463/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Finlepsin 200 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/finlepsin-100116679/
  3. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Finlepsin. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/finlepsin-100116679/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Emend. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 13.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/emend-100063463/

Pełny opis tej pary

Oznaczenia na tej stronie

  • Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
  • Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
  • Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
  • Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
  • Korzystna interakcjaPołączenie celowe

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Zgłoś błąd lub sugestię

Zgłoszenie trafi do redakcji razem z adresem tej strony. Nie podawaj danych pacjenta. Zasady przetwarzania danych opisuje polityka prywatności.