Interakcje / Fostemsawir / Fostemsawir i wandetanib
Jaki opis pokazać?
Niekorzystna interakcja
Połączenia można użyć, gdy nie ma odpowiedniej alternatywy, ale wymaga ono ścisłego monitorowania EKG i elektrolitów.
Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, powiedz obu lekarzom, że przyjmujesz oba leki, i wykonuj zlecone badania EKG oraz krwi.
Niekorzystna interakcjaFostemsawir+ WandetanibPołączenia można użyć, gdy nie ma odpowiedniej alternatywy, ale wymaga ono ścisłego monitorowania EKG i elektrolitów.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, powiedz obu lekarzom, że przyjmujesz oba leki, i wykonuj zlecone badania EKG oraz krwi.opóźniony (dni)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, powiedz obu lekarzom, że przyjmujesz oba leki, i wykonuj zlecone badania EKG oraz krwi.
Oba leki mogą wpływać na rytm serca, a razem ten wpływ może się sumować. Rzadko może to prowadzić do groźnych zaburzeń rytmu. Lekarz może zalecić to połączenie, ale wtedy potrzebne są regularne badania EKG i kontrola elektrolitów we krwi. Biegunka i wymioty zwiększają to ryzyko, bo powodują utratę potasu i magnezu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub uczucie nierównego bicia serca
- zawroty głowy
- zasłabnięcie lub omdlenie
- uporczywa biegunka lub wymioty
- skurcze mięśni lub wyraźne osłabienie
- ChPL
- ostrożność
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – transport
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenia można użyć, gdy nie ma odpowiedniej alternatywy, ale wymaga ono ścisłego monitorowania EKG i elektrolitów. Leki wydłużające odstęp QTc łączy się z wandetanibem tylko wtedy, gdy nie ma właściwej alternatywy, i wtedy konieczne jest dodatkowe monitorowanie EKG, stężeń elektrolitów oraz kontrola w razie wystąpienia lub nasilenia biegunki[1]. Przed włączeniem drugiego leku należy wykonać EKG i wyrównać stężenia potasu, magnezu i wapnia, a kontrolne EKG powtarzać po włączeniu i okresowo w trakcie leczenia. Przy QTc powyżej 480 ms wandetanibu nie stosuje się[1]. Warto przejrzeć pozostałe leki pacjenta pod kątem kolejnych substancji wydłużających QT.
Skutek kliniczny
Możliwe addytywne wydłużenie odstępu QTc ze zwiększonym ryzykiem komorowych zaburzeń rytmu, w tym zespołu Torsade de pointes. Ryzyko rośnie przy hipokaliemii, hipomagnezemii, bradykardii oraz przy biegunce, która jest częstym działaniem niepożądanym wandetanibu.
Mechanizm
Główny mechanizm to sumowanie działania wydłużającego odstęp QTc. Wandetanib wydłuża odstęp QTc w zapisie EKG i rzadko wywołuje zespół Torsade de pointes[1]. Temsawir, czynny metabolit fostemsawiru, także wydłuża odstęp QTc, wyraźnie zwłaszcza przy ekspozycji większej niż terapeutyczna. Dodatkowo wandetanib hamuje glikoproteinę P[1], a temsawir jest jej substratem, więc teoretycznie możliwy jest pewien wzrost ekspozycji na temsawir, co mogłoby nasilić efekt na QTc. Fostemsawir nie wpływa istotnie na enzymy, którymi eliminowany jest wandetanib.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- EKG z oceną odstępu QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia
- stężenie potasu w surowicy
- stężenie magnezu w surowicy
- stężenie wapnia w surowicy
- częstość i nasilenie biegunki
- objawy kołatania serca, zasłabnięcia i omdlenia
Bezpieczniejsze alternatywy
ibalizumablenakapawir
Kiedy ocena się zmienia
| Dołączenie drugiego leku do stabilnej terapiikolejność włączenia · pacjent | inne zalecenie | Przy dołączaniu fostemsawiru do trwającego leczenia wandetanibem lub odwrotnie należy wykonać EKG i oznaczyć elektrolity przed włączeniem oraz powtórzyć EKG po osiągnięciu stanu stacjonarnego nowego leku. |
| Biegunka utrzymująca się w trakcie leczeniaczas leczenia · wandetanib | ryzyko rośnie | Biegunka wywołana wandetanibem sprzyja hipokaliemii i hipomagnezemii, co zwiększa ryzyko zaburzeń rytmu przy łączeniu z temsawirem. Wymaga kontroli elektrolitów i EKG. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Caprelsa 100 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/caprelsa-100267875/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Caprelsa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/caprelsa-100267875/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Rukobia. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/rukobia-100443935/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
Alkohol przy tych lekach
Interakcja nieistotna klinicznieFostemsawira alkoholNie trzeba zmieniać dawkowania fostemsawiru ani zabraniać umiarkowanego spożycia alkoholu.Nie musisz zmieniać sposobu przyjmowania leku, ale pilnuj, żeby po alkoholu nie pominąć żadnej dawki.nieznanyteoretyczne
Interakcja nieistotna klinicznie
Nie musisz zmieniać sposobu przyjmowania leku, ale pilnuj, żeby po alkoholu nie pominąć żadnej dawki.
Alkohol nie zmienia działania fostemsawiru i nie nasila jego działań niepożądanych. Możesz pić alkohol w umiarkowanych ilościach. Pamiętaj jednak, że po większej ilości alkoholu łatwo zapomnieć o dawce, a pomijanie dawek może sprawić, że lek przestanie działać na wirusa.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- pominięcie dawki leku po wypiciu alkoholu
- bóle stawów
- sztywność stawów
- trudności w poruszaniu się
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- brak
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie trzeba zmieniać dawkowania fostemsawiru ani zabraniać umiarkowanego spożycia alkoholu. U osób pijących dużo lub regularnie warto omówić ryzyko pomijania dawek i zaproponować sposoby przypominania o leku. Pacjenta należy poinformować, aby zgłosił się do lekarza, jeśli odczuwa bóle stawów, sztywność stawów lub trudności w poruszaniu się[1].
Skutek kliniczny
Przy umiarkowanym spożyciu alkoholu nie należy oczekiwać zmiany skuteczności fostemsawiru ani nasilenia jego działań niepożądanych. Ryzyko ma charakter pośredni i dotyczy osób nadużywających alkoholu – upojenie sprzyja pomijaniu dawek, co przy leku o przedłużonym uwalnianiu stosowanym u pacjentów z ograniczonymi opcjami terapeutycznymi może prowadzić do utraty odpowiedzi wirusologicznej i rozwoju oporności. Przewlekłe nadużywanie alkoholu zwiększa też ryzyko martwicy kości, które jest już podwyższone w tej grupie pacjentów[1].
Mechanizm
Nie oczekuje się klinicznie istotnej interakcji farmakokinetycznej ani farmakodynamicznej fostemsawiru z alkoholem. Temsawir, czynna postać fostemsawiru, jest przekształcany do metabolitów głównie przez niezidentyfikowane esterazy (36,1%) i w mniejszym stopniu przez CYP3A4 (21,2%), a jego stężenie w osoczu istotnie zmniejszają silne induktory CYP3A[1]. Etanol nie jest silnym induktorem CYP3A4, ponieważ przewlekłe picie indukuje przede wszystkim CYP2E1, dlatego nie należy oczekiwać spadku stężenia temsawiru. ChPL fostemsawiru nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach[1]. Alkohol pojawia się w ChPL jedynie w punkcie 4.4 jako jeden z wielu czynników ryzyka martwicy kości u pacjentów z zaawansowanym zakażeniem HIV lub długotrwale leczonych skojarzoną terapią przeciwretrowirusową[1]. Ten zapis dotyczy czynnika ryzyka choroby, a nie interakcji z lekiem.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- regularność przyjmowania dawek u osób nadużywających alkoholu
- bóle i sztywność stawów oraz trudności w poruszaniu się u osób przewlekle pijących
Kiedy ocena się zmienia
| Nadużywanie alkoholu lub picie do stanu upojeniailość alkoholu · pacjent | inne zalecenie | U osób nadużywających alkoholu głównym ryzykiem jest nieprzestrzeganie schematu dawkowania, co może prowadzić do utraty odpowiedzi wirusologicznej. Warto omówić z pacjentem sposoby przypominania o dawkach i rozważyć skierowanie do leczenia uzależnienia. |
| Przewlekłe regularne picie alkoholuczas leczenia · pacjent | inne zalecenie | Przewlekłe spożywanie alkoholu jest jednym z czynników ryzyka martwicy kości u pacjentów z zaawansowanym zakażeniem HIV lub długotrwale leczonych skojarzoną terapią przeciwretrowirusową. Należy zalecić pacjentowi kontakt z lekarzem w razie bólu lub sztywności stawów albo trudności w poruszaniu się. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Rukobia 600 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/rukobia-100443935/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Rukobia. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/rukobia-100443935/
Interakcja o niejasnym znaczeniuWandetaniba alkoholNie ma potrzeby całkowitego zakazu alkoholu, ale pacjent powinien ograniczyć go do okazjonalnych małych ilości i bezwzględnie unikać upijania się.Pij najwyżej okazjonalnie i niewiele, nie upijaj się i nie pij wcale, gdy masz biegunkę lub wymioty.szybki (godziny)teoretyczne
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Pij najwyżej okazjonalnie i niewiele, nie upijaj się i nie pij wcale, gdy masz biegunkę lub wymioty.
Wandetanib może wpływać na rytm serca, a duże ilości alkoholu działają podobnie. Alkohol może też nasilać biegunkę, którą często wywołuje ten lek, i powodować utratę potasu i magnezu, ważnych dla pracy serca. Mała ilość alkoholu od czasu do czasu zwykle nie szkodzi, ale upijanie się jest ryzykowne.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie lub nierówne bicie serca
- zasłabnięcie lub omdlenie
- silne zawroty głowy
- nasilona biegunka lub wymioty
- skurcze mięśni lub wyraźne osłabienie
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie ma potrzeby całkowitego zakazu alkoholu, ale pacjent powinien ograniczyć go do okazjonalnych małych ilości i bezwzględnie unikać upijania się. Nie należy pić alkoholu w okresie biegunki lub wymiotów ani przy stwierdzonych zaburzeniach elektrolitowych. U osób przewlekle nadużywających alkoholu warto rozważyć częstszą kontrolę EKG i elektrolitów oraz poinformować lekarza prowadzącego.
Skutek kliniczny
Przy okazjonalnym piciu małych ilości alkoholu nie należy oczekiwać istotnych klinicznie skutków. Przy upijaniu się lub przewlekłym nadużywaniu rośnie ryzyko dalszego wydłużenia QTc i komorowych zaburzeń rytmu, łącznie z Torsade de pointes. Szczególnie zagrożony jest pacjent z biegunką, wymiotami lub niskim stężeniem potasu i magnezu. Przewlekłe picie może dodatkowo nasilać nadciśnienie tętnicze i obciążać wątrobę, co nakłada się na znane działania niepożądane wandetanibu.
Mechanizm
Interakcja jest głównie teoretyczna i farmakodynamiczna, a jej osią jest wspólny wpływ na elektrofizjologię serca. Wandetanib wydłuża odstęp QTc w zapisie EKG, a zespół Torsade de pointes zgłaszano rzadko[1]. Duże jednorazowe ilości alkoholu oraz przewlekłe nadużywanie również mogą wydłużać odstęp QTc i sprzyjać zaburzeniom rytmu serca. Alkohol nasila też utratę potasu i magnezu, zwłaszcza gdy towarzyszą mu wymioty lub biegunka. Biegunka jest częstym działaniem niepożądanym wandetanibu, a przy lekach wydłużających QTc ChPL zaleca dalszą kontrolę w razie jej wystąpienia lub nasilenia[1]. Zaburzenia elektrolitowe pośrednio zwiększają ryzyko arytmii. ChPL wandetanibu nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach[1]. Nie opisano interakcji farmakokinetycznej z etanolem.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- EKG z oceną odstępu QTc
- stężenie potasu, magnezu i wapnia w surowicy
- częstość i nasilenie biegunki
- aktywność aminotransferaz
- ciśnienie tętnicze
Kiedy ocena się zmienia
| Duża jednorazowa ilość (upicie się)ilość alkoholu · pacjent | ryzyko rośnie | Jednorazowe spożycie dużej ilości alkoholu może ostro wydłużać QTc i wywoływać wymioty oraz utratę elektrolitów, co sumuje się z działaniem wandetanibu. Należy tego unikać. |
| Przewlekłe nadużywanie alkoholuczas leczenia · pacjent | ryzyko rośnie | Przewlekłe nadużywanie sprzyja hipomagnezemii i hipokaliemii, kardiomiopatii, nadciśnieniu i uszkodzeniu wątroby. Wskazane częstsze kontrole EKG, elektrolitów i aminotransferaz oraz poinformowanie lekarza prowadzącego. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Caprelsa 100 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/caprelsa-100267875/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Caprelsa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/caprelsa-100267875/
Inne interakcje tych leków 474
Połączenie przeciwwskazaneAmiodaron+ WandetanibPołączenie jest przeciwwskazane i nie należy go stosować.Nie przyjmuj tych leków razem i zanim zaczniesz nowe leczenie, powiedz lekarzowi, że bierzesz albo w ostatnich miesiącach brałeś amiodaron.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj tych leków razem i zanim zaczniesz nowe leczenie, powiedz lekarzowi, że bierzesz albo w ostatnich miesiącach brałeś amiodaron.
Oba leki wpływają na pracę serca w ten sam sposób i razem mogą wywołać groźne zaburzenia rytmu serca. Tych leków nie łączy się ze sobą. Amiodaron bardzo długo utrzymuje się w organizmie, więc ryzyko trwa nawet kilka miesięcy po jego odstawieniu. Biegunka, która często występuje przy leczeniu przeciwnowotworowym, dodatkowo zwiększa to ryzyko.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- zawroty głowy
- omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
- bardzo wolne bicie serca
- duszność lub ból w klatce piersiowej
- nasilona biegunka
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie jest przeciwwskazane i nie należy go stosować.[1][2] Jeśli pacjent ma rozpocząć leczenie wandetanibem, kardiolog razem z onkologiem powinni zmienić leczenie przeciwarytmiczne na lek, który nie wydłuża odstępu QTc. Ze względu na bardzo długi okres półtrwania amiodaronu interakcje mogą występować jeszcze kilka miesięcy po jego odstawieniu.[2] Wandetanibu nie podaje się, gdy odstęp QTc przekracza 480 ms.[1] Przed włączeniem wandetanibu po wcześniejszym leczeniu amiodaronem trzeba ocenić EKG oraz stężenia potasu i magnezu.
Skutek kliniczny
Połączenie znacznie zwiększa ryzyko wydłużenia odstępu QTc, częstoskurczu komorowego typu torsade de pointes i nagłego zgonu sercowego. Dochodzi też ryzyko bradykardii i zaburzeń przewodzenia wywoływanych przez amiodaron, a bradykardia sprzyja torsade de pointes.
Mechanizm
Oba leki wydłużają odstęp QTc i mogą wywołać zaburzenia rytmu typu torsade de pointes, więc ich działania się sumują. Amiodaron jest lekiem przeciwarytmicznym klasy III, a leków przeciwarytmicznych klasy III nie łączy się z wandetanibem.[1] Amiodaronu nie stosuje się z innymi lekami, które mogą wywołać torsade de pointes.[2][3] Ryzyko dodatkowo zwiększają hipokaliemia i hipomagnezemia, którym sprzyja biegunka wywoływana przez wandetanib.[1]
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Amiodaron: inhibitor CYP1A2[6], inhibitor CYP2B6[6], inhibitor CYP2C19[6], inhibitor CYP2C8[6], umiarkowany inhibitor CYP2C9[4], słaby inhibitor CYP2D6[4], słaby inhibitor CYP3A4[4], inhibitor OCT2[6], inhibitor P-gp[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C8[6], wrażliwy substrat CYP3A4[6]
- Wandetanib: inhibitor MATE1[4], inhibitor MATE2-K[4], słaby inhibitor OCT2[5], słaby inhibitor P-gp[5], substrat CYP3A4[5]
Monitorować
- EKG z oceną odstępu QTc
- stężenie potasu w surowicy
- stężenie magnezu w surowicy
- częstość rytmu serca
- biegunka i nawodnienie
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Kilka miesięcy od odstawienia amiodaronuodstep · amiodaron | inne zalecenie | Z powodu bardzo długiego okresu półtrwania amiodaronu interakcje mogą występować nawet kilka miesięcy po zakończeniu leczenia. Przed włączeniem wandetanibu należy ocenić odstęp QTc i elektrolity. |
| Biegunka lub hipokaliemia albo hipomagnezemiapostać · pacjent | ryzyko rośnie | Hipokaliemia i hipomagnezemia zwiększają ryzyko torsade de pointes, dlatego przy biegunce konieczna jest kontrola i uzupełnianie elektrolitów. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Caprelsa 100 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/caprelsa-100267875/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Cordarone 200 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/cordarone-100015850/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Opacorden 200 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/opacorden-100049552/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 02.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Caprelsa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 02.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/caprelsa-100267875/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Cordarone. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 02.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/cordarone-100015850/
Połączenie przeciwwskazaneAmisulpryd+ WandetanibNie łącz amisulprydu z wandetanibem i u pacjenta leczonego wandetanibem wybierz lek przeciwpsychotyczny o mniejszym wpływie na odstęp QT.Nie przyjmuj amisulprydu razem z wandetanibem bez wyraźnej decyzji lekarza i jak najszybciej powiedz o obu lekach lekarzowi prowadzącemu, ale żadnego z nich nie odstawiaj sam.nieznanyteoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj amisulprydu razem z wandetanibem bez wyraźnej decyzji lekarza i jak najszybciej powiedz o obu lekach lekarzowi prowadzącemu, ale żadnego z nich nie odstawiaj sam.
Amisulpryd i wandetanib działają na serce w podobny sposób i razem mogą wywołać groźne zaburzenia jego rytmu. Ryzyko rośnie, gdy masz biegunkę, bo tracisz wtedy potas i inne ważne składniki krwi. Tych leków zwykle się ze sobą nie łączy.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- zawroty głowy, uczucie omdlewania lub omdlenie
- bardzo wolne bicie serca
- nasilona lub długotrwała biegunka
- osłabienie i skurcze mięśni
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz amisulprydu z wandetanibem i u pacjenta leczonego wandetanibem wybierz lek przeciwpsychotyczny o mniejszym wpływie na odstęp QT[1]. Amisulpryd należy do leków, których stosowania z wandetanibem się nie zaleca, a jeśli nie ma właściwej alternatywy, konieczne jest dodatkowe monitorowanie EKG, kontrola elektrolitów i ścisła obserwacja w razie biegunki[2]. Wandetanibu nie stosuje się u pacjentów z odstępem QTc powyżej 480 ms[2]. Decyzję o ewentualnym utrzymaniu połączenia powinien podjąć onkolog wspólnie z psychiatrą po ocenie EKG.
Skutek kliniczny
Połączenie grozi nadmiernym wydłużeniem odstępu QTc i komorowymi zaburzeniami rytmu typu torsade de pointes, które mogą prowadzić do omdlenia lub nagłego zgonu sercowego. Ryzyko rośnie przy hipokaliemii, bradykardii i odwodnieniu w przebiegu biegunki.
Mechanizm
Amisulpryd i wandetanib niezależnie wydłużają odstęp QTc, więc ich działania na repolaryzację serca się sumują. Amisulpryd nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT[1]. Wandetanib wydłuża odstęp QTc, a torsade de pointes zgłaszano rzadko[2]. Ryzyko dodatkowo zwiększa biegunka wywoływana przez wandetanib, która może prowadzić do zaburzeń elektrolitowych, w tym hipokaliemii[2].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- EKG z oceną odstępu QTc przed włączeniem i w trakcie leczenia
- stężenie potasu, magnezu i wapnia w surowicy
- biegunka i objawy odwodnienia
- częstość rytmu serca – bradykardia
- kołatania serca, zawroty głowy, omdlenia
Bezpieczniejsze alternatywy
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Symamis 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/symamis-100402758/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Caprelsa 100 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/caprelsa-100267875/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 03.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Caprelsa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 03.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/caprelsa-100267875/
Połączenie przeciwwskazaneCytalopram+ WandetanibPołączenie jest przeciwwskazane i u pacjenta leczonego wandetanibem należy zamienić cytalopram na lek przeciwdepresyjny o małym wpływie na odstęp QT.Nie przyjmuj tych leków razem bez decyzji lekarza i jak najszybciej powiedz lekarzowi prowadzącemu, że stosujesz oba leki, ale nie odstawiaj leku na depresję samodzielnie.nieznanyteoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj tych leków razem bez decyzji lekarza i jak najszybciej powiedz lekarzowi prowadzącemu, że stosujesz oba leki, ale nie odstawiaj leku na depresję samodzielnie.
Oba leki wpływają na rytm serca w ten sam sposób i razem mogą wywołać groźne zaburzenia rytmu. Tych leków nie przyjmuje się razem. Ryzyko rośnie przy biegunce i niedoborze potasu lub magnezu. Lekarz może zamienić lek na depresję na taki, który mniej obciąża serce.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie lub nierówne bicie serca
- zawroty głowy
- omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
- silna lub długotrwała biegunka
- skurcze mięśni lub duże osłabienie
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Połączenie jest przeciwwskazane i u pacjenta leczonego wandetanibem należy zamienić cytalopram na lek przeciwdepresyjny o małym wpływie na odstęp QT[1]. Cytalopramu nie stosuje się u pacjentów przyjmujących leki wydłużające odstęp QT[2][3]. Jeśli zamiana nie jest możliwa od razu, decyzję podejmuje lekarz prowadzący razem z onkologiem, a do czasu zmiany potrzebne jest dodatkowe monitorowanie EKG, stężeń elektrolitów oraz kontrola w razie wystąpienia lub nasilenia biegunki[4]. Wandetanibu nie stosuje się przy odstępie QTc powyżej 480 ms[4].
Skutek kliniczny
Addytywne wydłużenie odstępu QTc ze wzrostem ryzyka komorowych zaburzeń rytmu, w tym Torsade de pointes, omdleń i nagłego zgonu sercowego. Ryzyko złośliwych arytmii rośnie dodatkowo przy hipokaliemii lub hipomagnezemii[1], a biegunka wywoływana przez wandetanib sprzyja zaburzeniom elektrolitowym[4].
Mechanizm
Cytalopramu nie łączy się z lekami wydłużającymi odstęp QT, ponieważ nie można wykluczyć addytywnego wpływu na repolaryzację komór[1]. Wandetanib wydłuża odstęp QTc i rzadko wywołuje Torsade de pointes[4]. Jednoczesne stosowanie wandetanibu z lekami znanymi z wydłużania QTc jest przeciwwskazane albo niezalecane, zależnie od dostępności alternatywnego leczenia[4]. Oba leki sumują więc działanie na odstęp QT.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- EKG z oceną odstępu QTc
- stężenie potasu w surowicy
- stężenie magnezu w surowicy
- stężenie wapnia w surowicy
- biegunka i stan nawodnienia
- kołatania serca, zawroty głowy, omdlenia
Bezpieczniejsze alternatywy
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10 10 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Citronil 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/citronil-100173980/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Aurex 20 20 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/aurex-20-100122504/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Caprelsa 100 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/caprelsa-100267875/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 03.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/citabax-10-100128665/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 03.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Caprelsa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 03.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/caprelsa-100267875/
Połączenie przeciwwskazaneCyzapryd+ WandetanibCyzaprydu nie łączy się z wandetanibem.Nie przyjmuj cyzaprydu, gdy leczysz się wandetanibem, i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który dobierze inny lek na dolegliwości żołądkowe.nieznanyteoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj cyzaprydu, gdy leczysz się wandetanibem, i jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który dobierze inny lek na dolegliwości żołądkowe.
Cyzapryd i wandetanib wpływają na pracę serca w podobny sposób. Przyjmowane razem mogą wywołać groźne zaburzenia rytmu serca, które zagrażają życiu. Tych leków nie wolno łączyć. Ryzyko rośnie przy biegunce, wymiotach i niedoborze potasu lub magnezu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- zawroty głowy
- omdlenie lub uczucie bliskie omdlenia
- nagła duszność
- silna lub długotrwała biegunka
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Cyzaprydu nie łączy się z wandetanibem. U pacjenta leczonego wandetanibem cyzapryd należy odstawić i zastąpić lekiem niewydłużającym odstępu QT[1]. Jeśli pacjent przyjmował oba leki, należy wykonać EKG z oceną odstępu QTc oraz oznaczyć stężenie potasu i magnezu[2].
Skutek kliniczny
Połączenie grozi nadmiernym wydłużeniem odstępu QT i ciężkimi zaburzeniami rytmu serca, takimi jak częstoskurcz komorowy, migotanie komór i torsade de pointes, które mogą prowadzić do zgonu[2]. Ryzyko zwiększają hipokaliemia, hipomagnezemia, bradykardia oraz biegunka wywołana wandetanibem[1].
Mechanizm
Cyzapryd i wandetanib wydłużają odstęp QT, a ich działania się sumują. Cyzapryd nie może być łączony z lekami wydłużającymi odstęp QT lub wywołującymi częstoskurcz komorowy typu torsade de pointes[2]. Wandetanib wydłuża odstęp QTc, a jego połączenie z cyzaprydem jest przeciwwskazane[1]. Interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna, ponieważ wandetanib nie zmieniał ekspozycji na midazolam, będący substratem CYP3A4[1].
Metabolizm i transportery
Monitorować
- EKG z oceną odstępu QTc
- stężenie potasu w surowicy
- stężenie magnezu w surowicy
- częstość rytmu serca
- biegunka i odwodnienie
Bezpieczniejsze alternatywy
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Caprelsa 100 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/caprelsa-100267875/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Gasprid 5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/gasprid-100077413/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Gasprid. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 03.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/gasprid-100077413/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 03.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Caprelsa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 03.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/caprelsa-100267875/
Połączenie przeciwwskazaneDronedaron+ WandetanibDronedaronu nie łączy się z wandetanibem.Nie odstawiaj samodzielnie żadnego z leków, ale jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który zmieni leczenie.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie odstawiaj samodzielnie żadnego z leków, ale jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który zmieni leczenie.
Oba leki wpływają na pracę serca w podobny sposób i razem mogą wywołać groźne zaburzenia rytmu. Lek na arytmię dodatkowo zwalnia serce, co jeszcze zwiększa to ryzyko. Tych leków nie stosuje się razem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- zawroty głowy
- omdlenie lub uczucie bliskiego omdlenia
- bardzo wolne tętno
- silna lub długotrwała biegunka
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Dronedaronu nie łączy się z wandetanibem. Wandetanibu nie stosuje się razem z lekami przeciwarytmicznymi klasy IA i III[1]. Jeśli pacjent wymaga leczenia wandetanibem, kardiolog powinien zastąpić dronedaron metodą kontroli rytmu lub częstości rytmu, która nie wydłuża odstępu QTc. Przed rozpoczęciem wandetanibu należy wziąć pod uwagę długi czas eliminacji dronedaronu i potwierdzić w EKG, że odstęp QTc wrócił do normy.
Skutek kliniczny
Znaczne wydłużenie odstępu QTc z ryzykiem torsades de pointes, częstoskurczu komorowego, migotania komór i nagłego zgonu sercowego. Ryzyko zwiększają bradykardia, hipokaliemia i hipomagnezemia, w tym wywołane biegunką, która często towarzyszy leczeniu wandetanibem.
Mechanizm
Dronedaron jest lekiem przeciwarytmicznym klasy III i wydłuża odstęp QTc, a dodatkowo zwalnia czynność serca. Wandetanib również wydłuża odstęp QTc i rzadko wywołuje torsades de pointes[1]. Działania obu leków na repolaryzację sumują się, a bradykardia wywołana dronedaronem dodatkowo sprzyja arytmii typu torsades de pointes. Istotna interakcja farmakokinetyczna jest mało prawdopodobna, bo silny inhibitor CYP3A4 nie zmieniał w sposób klinicznie istotny ekspozycji na wandetanib, a wandetanib nie jest substratem glikoproteiny P[1].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- EKG z oceną odstępu QTc przed włączeniem wandetanibu i po zmianie leczenia przeciwarytmicznego
- stężenie potasu, magnezu i wapnia w surowicy
- częstość rytmu serca
- biegunka i inne przyczyny zaburzeń elektrolitowych
Bezpieczniejsze alternatywy
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Caprelsa 100 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/caprelsa-100267875/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Caprelsa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/caprelsa-100267875/
Połączenie przeciwwskazaneDziurawiec+ FostemsawirPołączenie jest przeciwwskazane i dziurawca nie stosuje się u pacjenta leczonego fostemsawirem.Nie stosuj żadnych produktów z dziurawcem razem z tym lekiem na HIV, a jeśli już je przyjmowałeś lub przyjmowałaś, powiedz o tym lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV.opóźniony (dni)badania kliniczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie stosuj żadnych produktów z dziurawcem razem z tym lekiem na HIV, a jeśli już je przyjmowałeś lub przyjmowałaś, powiedz o tym lekarzowi prowadzącemu leczenie HIV.
Dziurawiec sprawia, że lek na HIV zawierający fostemsawir jest szybciej usuwany z organizmu i słabiej działa. Wirus może wtedy znów się namnażać i uodpornić na leczenie. Dotyczy to wszystkich produktów z dziurawcem – tabletek na nastrój, kropli na trawienie i herbatek ziołowych. Działanie dziurawca może utrzymywać się jeszcze przez kilka dni po jego odstawieniu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- wynik badania wiremii gorszy niż wcześniej
- nawrót objawów zakażenia, np. gorączki, nocnych potów lub częstych infekcji
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm, PK – transport
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Połączenie jest przeciwwskazane i dziurawca nie stosuje się u pacjenta leczonego fostemsawirem.[1] Preparatów dziurawca nie stosuje się u osób przyjmujących leki przeciwwirusowe z powodu zakażenia HIV.[2] Jeżeli pacjent przyjmował dziurawiec, należy go odstawić, a przed włączeniem fostemsawiru uwzględnić, że efekt indukcji enzymów wygasa stopniowo przez kilka do kilkunastu dni po odstawieniu. Jeżeli doszło do jednoczesnego stosowania, należy poinformować lekarza prowadzącego leczenie HIV i rozważyć kontrolę wiremii.
Skutek kliniczny
Znaczące zmniejszenie stężenia temsawiru może prowadzić do utraty odpowiedzi wirusologicznej.[1] U pacjenta z zakażeniem HIV-1, zwykle wielolekoopornym, oznacza to ryzyko niepowodzenia leczenia i selekcji opornych wariantów wirusa przy ograniczonych dalszych opcjach terapeutycznych.
Mechanizm
Dziurawiec jest silnym induktorem CYP3A, a fostemsawiru nie stosuje się jednocześnie z silnymi induktorami CYP3A.[1] Czynny metabolit fostemsawiru, temsawir, jest w części metabolizowany przez CYP3A4 i jest substratem glikoproteiny P, więc indukcja CYP3A4 i P-gp przez dziurawiec przyspiesza jego eliminację i zmniejsza stężenie w osoczu.[1] Przy jednoczesnym stosowaniu z ryfampicyną, innym silnym induktorem CYP3A, stężenie temsawiru zmniejszało się istotnie.[1]
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- wiremia HIV-1 (RNA HIV-1) po okresie jednoczesnego stosowania
- wywiad w kierunku preparatów ziołowych i suplementów zawierających dziurawiec, także w mieszankach ziołowych i preparatach na trawienie lub nastrój
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Dziurawiec odstawiony przed włączeniem fostemsawirukolejność włączenia · dziurawiec | inne zalecenie | Po odstawieniu dziurawca indukcja enzymów wygasa stopniowo, dlatego włączenie fostemsawiru bezpośrednio po zakończeniu przyjmowania dziurawca nadal niesie ryzyko obniżonego stężenia temsawiru. Odstęp i ewentualną kontrolę wiremii należy uzgodnić z lekarzem prowadzącym. |
| Pojedyncze, okazjonalne użycieczas leczenia · dziurawiec | inne zalecenie | Indukcja narasta przy systematycznym stosowaniu, jednak także okazjonalne przyjmowanie dziurawca nie jest dopuszczalne przy fostemsawirze, a przy przypadkowym jednorazowym spożyciu wystarcza zaprzestanie i poinformowanie lekarza. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Rukobia 600 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/rukobia-100443935/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Intractum Hyperici Phytopharm 4,65 g/5 ml, płyn doustny. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/intractum-hyperici-phytopharm-100031859/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Rukobia. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/rukobia-100443935/
Połączenie przeciwwskazaneEfawirenz+ WandetanibNie łącz efawirenzu z wandetanibem.Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który zmieni leczenie przeciwwirusowe na bezpieczniejsze.nieznanyteoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie odstawiaj żadnego z leków na własną rękę, tylko jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem, który zmieni leczenie przeciwwirusowe na bezpieczniejsze.
Oba leki mogą zaburzać przewodzenie w sercu, a razem to działanie się nasila. Może to prowadzić do groźnych zaburzeń rytmu serca, które bywają niebezpieczne dla życia. Lek przeciwwirusowy może też osłabiać działanie leku przeciwnowotworowego. Tych leków nie stosuje się razem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- omdlenie lub uczucie, że zaraz zemdlejesz
- silne zawroty głowy
- duszność lub ból w klatce piersiowej
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – metabolizm
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie łącz efawirenzu z wandetanibem. U pacjenta, który wymaga wandetanibu, zamień efawirenz na lek przeciwretrowirusowy niewydłużający odstępu QTc i niebędący induktorem enzymów – decyzję podejmuje lekarz prowadzący leczenie zakażenia HIV wspólnie z onkologiem. Efawirenz jest przeciwwskazany także u pacjentów z wydłużonym odstępem QTc lub stanem klinicznym, który go wydłuża[1]. Wandetanib jest przeciwwskazany przy QTc powyżej 480 ms[2].
Skutek kliniczny
Ryzyko znacznego wydłużenia odstępu QTc, groźnych komorowych zaburzeń rytmu typu torsade de pointes i nagłego zgonu sercowego. Możliwe także osłabienie działania wandetanibu w wyniku indukcji jego metabolizmu.
Mechanizm
Oba leki wydłużają odstęp QTc, a ich działania się sumują. Efawirenzu nie łączy się z lekami, które mogą wydłużać odstęp QTc lub wywoływać częstoskurcz komorowy typu torsade de pointes[1]. Wandetanib sam wydłuża odstęp QTc i nie wolno go łączyć z innymi lekami wydłużającymi QTc z listy przeciwwskazań[2]. Dodatkowo efawirenz indukuje CYP3A4, CYP2B6 i UGT1A1[1], a wandetanib jest częściowo metabolizowany przez CYP3A4, więc jego stężenie i skuteczność przeciwnowotworowa mogą się zmniejszyć.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Efawirenz – inhibitor CYP3A4[3], wandetanib – substrat CYP3A4[4]
- Efawirenz – umiarkowany induktor CYP3A4[5], wandetanib – substrat CYP3A4[4]
- Efawirenz: inhibitor CYP1A2[3], inhibitor CYP2C19[3], inhibitor CYP2C9[3], inhibitor CYP2D6[3], inhibitor CYP3A4[3], umiarkowany induktor CYP2B6[5], umiarkowany induktor CYP2C19[5], induktor CYP2C9[3], umiarkowany induktor CYP3A4[5], induktor UGT1A1[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2B6[5], wrażliwy substrat CYP3A4[3]
- Wandetanib: inhibitor MATE1[5], inhibitor MATE2-K[5], słaby inhibitor OCT2[4], słaby inhibitor P-gp[4], substrat CYP3A4[4]
Monitorować
- EKG z oceną odstępu QTc przed zmianą leczenia i po niej
- stężenie potasu, magnezu i wapnia w surowicy
- wiremia HIV po zmianie schematu przeciwretrowirusowego
- objawy zaburzeń rytmu serca (kołatanie, omdlenia, zawroty głowy)
Bezpieczniejsze alternatywy
doravirina
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Stocrin 600 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/stocrin-100091726/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Caprelsa 100 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/caprelsa-100267875/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Stocrin. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/stocrin-100091726/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Caprelsa. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/caprelsa-100267875/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 11.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
Połączenie przeciwwskazaneEnzalutamid+ FostemsawirFostemsawiru nie łączy się z enzalutamidem – połączenie jest przeciwwskazane.Nie odstawiaj samodzielnie żadnego z leków, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem prowadzącym leczenie HIV i z onkologiem, żeby zmienili leczenie.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie odstawiaj samodzielnie żadnego z leków, tylko jak najszybciej porozmawiaj z lekarzem prowadzącym leczenie HIV i z onkologiem, żeby zmienili leczenie.
Lek na raka prostaty (enzalutamid) przyspiesza usuwanie z organizmu wielu innych leków. Fostemsawir, lek na HIV, może wtedy mieć zbyt niskie stężenie we krwi i przestać działać. W efekcie wirus HIV może znów się namnażać. Tych leków nie przyjmuje się razem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- wzrost ilości wirusa HIV w badaniu krwi
- nowe lub nawracające zakażenia
- przedłużająca się gorączka lub nocne poty
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Fostemsawiru nie łączy się z enzalutamidem – połączenie jest przeciwwskazane.[1] Onkolog i lekarz prowadzący leczenie HIV powinni wspólnie zdecydować o zmianie leczenia przeciwnowotworowego na lek bez silnego działania indukującego albo o zmianie schematu przeciwretrowirusowego na schemat bez fostemsawiru. Działanie indukujące enzalutamidu może utrzymywać się przez miesiąc lub dłużej po jego odstawieniu, dlatego przy zamianie enzalutamidu na inny lek należy uwzględnić ten okres przed włączeniem fostemsawiru.[2]
Skutek kliniczny
Znaczne zmniejszenie stężenia temsawiru w osoczu może prowadzić do utraty odpowiedzi wirusologicznej, czyli niepowodzenia leczenia zakażenia HIV-1.[1]
Mechanizm
Enzalutamid jest silnym induktorem CYP3A4 i zwiększa syntezę wielu enzymów oraz nośników, co obniża stężenie leków będących ich substratami.[2] Temsawir, aktywna postać fostemsawiru, jest w części metabolizowany przez CYP3A4 (21,2%) i jest substratem P-gp oraz BCRP.[1] Ryfampicyna, inny silny induktor CYP3A, istotnie zmniejszała stężenie temsawiru w osoczu, a podobnego efektu należy oczekiwać po enzalutamidzie.[1]
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Enzalutamid – słaby inhibitor P-gp[3], fostemsawir – substrat P-gp[4]
- Enzalutamid – silny induktor CYP3A4[5], fostemsawir – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]
- Enzalutamid: inhibitor OAT3[3], słaby inhibitor P-gp[3], induktor CYP2B6[3], umiarkowany induktor CYP2C19[5], umiarkowany induktor CYP2C9[5], silny induktor CYP3A4[5], induktor UGT1A1[3], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2C8[3], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[3]
- Fostemsawir: inhibitor BCRP[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], substrat BCRP[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]
Monitorować
- miano HIV-1 RNA w osoczu po niezamierzonym jednoczesnym stosowaniu oraz po zmianie leczenia
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| odstep ≤ 1 miesiąc od odstawienia enzalutamiduenzalutamid | inne zalecenie | Działanie indukujące enzalutamidu może utrzymywać się przez miesiąc lub dłużej po zakończeniu jego przyjmowania, dlatego w tym okresie ryzyko obniżenia stężenia temsawiru nadal istnieje. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Rukobia 600 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/rukobia-100443935/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Enzalutamide Accordpharma 40 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/enzalutamide-accordpharma-100535469/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Enzalutamide Accordpharma. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/enzalutamide-accordpharma-100535469/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Rukobia. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/rukobia-100443935/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.11.2026]. Dostępne na: fda.gov
Oznaczenia na tej stronie
- Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
- Korzystna interakcjaPołączenie celowe
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.