Przejdź do treści
Poradniki Historia Szukaj

Interakcje / Leflunomid / Leflunomid i prasteron

Leflunomid i prasteron

Jaki opis pokazać?

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Nie trzeba zmieniać dawek ani rozdzielać przyjmowania leków.

Przyjmuj oba leki jak dotąd, nie opuszczaj zleconych badań krwi i powiedz lekarzowi, że stosujesz hormon.

Interakcja o niejasnym znaczeniuLeflunomid+ PrasteronNie trzeba zmieniać dawek ani rozdzielać przyjmowania leków.Przyjmuj oba leki jak dotąd, nie opuszczaj zleconych badań krwi i powiedz lekarzowi, że stosujesz hormon.opóźniony (dni)teoretyczne

Interakcja o niejasnym znaczeniu

Przyjmuj oba leki jak dotąd, nie opuszczaj zleconych badań krwi i powiedz lekarzowi, że stosujesz hormon.

Te dwa leki zwykle można przyjmować razem. Lek na stawy obciąża wątrobę, dlatego lekarz zleca regularne badania krwi. Dodatek hormonu nie powinien tego zmienić, ale nie można całkowicie wykluczyć dodatkowego obciążenia wątroby. Jeśli starasz się o dziecko, powiedz o tym lekarzowi, bo lek na stawy nie może być stosowany w ciąży.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zażółcenie skóry lub białek oczu
  • ciemny mocz
  • ból pod prawym łukiem żebrowym
  • nudności i brak apetytu
  • nietypowe zmęczenie
  • łatwe siniaczenie lub krwawienia
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PD – sumowanie, PK – transport
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie trzeba zmieniać dawek ani rozdzielać przyjmowania leków. Należy utrzymać rutynową kontrolę aktywności enzymów wątrobowych i morfologii zalecaną przy leczeniu leflunomidem, szczególnie w pierwszych tygodniach po dołączeniu prasteronu[1]. U pacjentów przyjmujących także pochodne kumaryny trzeba częściej kontrolować INR[1][2]. Jeśli prasteron przyjmuje kobieta planująca ciążę, należy pilnie skierować ją do lekarza, ponieważ leflunomid jest przeciwwskazany w ciąży i u kobiet w wieku rozrodczym bez skutecznej antykoncepcji[1].

Skutek kliniczny

Nie opisano klinicznie istotnych skutków tego połączenia. Teoretycznie możliwe jest addycyjne obciążenie wątroby i niewielki wzrost stężenia metabolitów prasteronu. Oba leki osobno nasilają działanie przeciwzakrzepowych pochodnych kumaryny[1][2], co ma znaczenie u pacjentów przyjmujących dodatkowo warfarynę lub acenokumarol.

Mechanizm

Połączenie można stosować bez zmiany dawek, a ryzyko jest teoretyczne i dotyczy głównie wątroby. Leflunomid działa hepatotoksycznie, a jednoczesne stosowanie innych leków obciążających wątrobę może nasilać jego działania niepożądane[1]. Prasteron jest metabolizowany w wątrobie i nie stosuje się go w ciężkiej niewydolności wątroby[2], jednak nie jest uznanym lekiem hepatotoksycznym. Aktywny metabolit leflunomidu hamuje transporter OAT3[1], a siarczan dehydroepiandrosteronu jest substratem transporterów anionów organicznych, co teoretycznie może nieznacznie zwiększać jego stężenie – bez potwierdzonego znaczenia klinicznego.

Metabolizm i transportery

  • Leflunomid: inhibitor BCRP[3], umiarkowany inhibitor CYP2C8[3], słaby inhibitor OAT3[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], słaby induktor CYP1A2[3], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[3], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • aktywność AlAT i AspAT
  • morfologia krwi
  • INR – u pacjentów przyjmujących pochodne kumaryny
  • objawy uszkodzenia wątroby

Kiedy ocena się zmienia

Dopochwowadroga podania · prasteronryzyko malejePrasteron podawany dopochwowo działa głównie miejscowo i daje małą ekspozycję ogólnoustrojową, więc teoretyczne ryzyko addycyjnego obciążenia wątroby jest pomijalne.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Arava 100 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/arava-100111950/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego DHEA Aflofarm 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dhea-aflofarm-100122384/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Arava. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/arava-100111950/

Alkohol przy tych lekach

Niekorzystna interakcjaLeflunomida alkoholW trakcie leczenia leflunomidem nie należy spożywać alkoholu.Nie pij alkoholu w trakcie leczenia, a jeśli wypiłeś(-aś) i pojawiły się niepokojące objawy, skontaktuj się z lekarzem lub farmaceutą.opóźniony (dni)teoretyczne

Niekorzystna interakcja

Nie pij alkoholu w trakcie leczenia, a jeśli wypiłeś(-aś) i pojawiły się niepokojące objawy, skontaktuj się z lekarzem lub farmaceutą.

W czasie leczenia tym lekiem nie wolno pić alkoholu. Zarówno lek, jak i alkohol mogą uszkadzać wątrobę, a razem działają silniej. Dotyczy to także niewielkich ilości, bo nie wiadomo, jaka ilość jest bezpieczna. Uszkodzenie wątroby może się rozwijać po cichu, dlatego lekarz zleca badania krwi.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • zażółcenie skóry lub białkówek oczu
  • ciemny mocz lub jasny stolec
  • ból w prawej górnej części brzucha
  • nudności, wymioty lub utrata apetytu
  • nietypowe osłabienie lub zmęczenie
ChPL
niezalecane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

W trakcie leczenia leflunomidem nie należy spożywać alkoholu.[1] Jeśli pacjent mimo to pije alkohol, trzeba to uwzględnić przy ocenie wyników badań wątrobowych i częściej kontrolować aktywność enzymów wątrobowych.

Skutek kliniczny

Nasilenie uszkodzenia wątroby, które może się objawiać wzrostem aktywności enzymów wątrobowych, a w cięższych przypadkach objawami niewydolności wątroby. Ponieważ zaburzenia czynności wątroby są przeciwwskazaniem do stosowania leflunomidu, uszkodzenie wątroby przez alkohol może zmusić do przerwania leczenia.

Mechanizm

Leflunomid i jego czynny metabolit mogą uszkadzać wątrobę, alkohol również działa hepatotoksycznie. Oba działania się sumują, więc ryzyko uszkodzenia wątroby rośnie. ChPL wskazuje dodatkowe działanie uszkadzające wątrobę jako powód zakazu picia alkoholu w trakcie leczenia.[1]

Metabolizm i transportery

  • Leflunomid: inhibitor BCRP[2], umiarkowany inhibitor CYP2C8[2], słaby inhibitor OAT3[2], inhibitor OATP1B1[2], inhibitor OATP1B3[2], słaby induktor CYP1A2[2], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[2], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[2], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[2]

Monitorować

  • aktywność enzymów wątrobowych (ALT) zgodnie ze schematem kontroli z ChPL
  • wywiad dotyczący spożycia alkoholu przy każdej wizycie kontrolnej
  • objawy uszkodzenia wątroby (żółtaczka, ciemny mocz, ból w prawym podżebrzu, osłabienie)

Kiedy ocena się zmienia

Dowolna ilośćilość alkoholu · alkoholinne zalecenieChPL nie podaje bezpiecznej ilości alkoholu. Zalecenie dotyczy całkowitej abstynencji, a nie ograniczenia spożycia.
Okres po odstawieniu leflunomidu, do wymycia czynnego metabolituodstep · pacjentinne zalecenieCzynny metabolit leflunomidu utrzymuje się w organizmie długo po odstawieniu leku. ChPL w punkcie 4.3 odwołuje się do czasu, aż jego stężenie w surowicy spadnie poniżej 0,02 mg/l. Zakaz picia alkoholu dotyczy leczenia, ale po odstawieniu leku warto omówić z lekarzem, kiedy można bezpiecznie wrócić do alkoholu, zwłaszcza gdy stosowano procedurę przyspieszonego wymywania.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Arava 100 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/arava-100111950/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Arava. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/arava-100111950/

Pełny opis tej pary

Interakcja nieistotna kliniczniePrasterona alkoholNie trzeba zmieniać dawkowania prasteronu ani zakazywać okazjonalnego, umiarkowanego picia alkoholu.Możesz okazjonalnie wypić niewielką ilość alkoholu, ale jeśli pijesz go regularnie i dużo, powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie.nieznanyteoretyczne

Interakcja nieistotna klinicznie

Możesz okazjonalnie wypić niewielką ilość alkoholu, ale jeśli pijesz go regularnie i dużo, powiedz o tym lekarzowi lub farmaceucie.

Nie stwierdzono, aby alkohol wchodził w istotną interakcję z prasteronem. Okazjonalne picie niewielkich ilości alkoholu w czasie leczenia nie powinno ci szkodzić. Regularne picie dużych ilości alkoholu może jednak uszkodzić wątrobę, a przy poważnej chorobie wątroby tego leku nie wolno stosować.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • Zażółcenie skóry lub białek oczu
  • Ciemny mocz
  • Ból lub uczucie pełności pod prawym łukiem żebrowym
  • Nietypowe zmęczenie i brak apetytu
ChPL
brak wzmianki
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie trzeba zmieniać dawkowania prasteronu ani zakazywać okazjonalnego, umiarkowanego picia alkoholu. U osób przewlekle nadużywających alkoholu należy ocenić czynność wątroby przed rozpoczęciem i w trakcie leczenia, ponieważ ciężka niewydolność wątroby jest przeciwwskazaniem do stosowania prasteronu[1].

Skutek kliniczny

Przy okazjonalnym, umiarkowanym spożyciu alkoholu nie należy oczekiwać klinicznie istotnych skutków. Przy regularnym piciu dużych ilości alkoholu teoretycznie możliwe jest nasilenie działań estrogenowych, a w razie alkoholowego uszkodzenia wątroby stosowanie prasteronu może stać się przeciwwskazane.

Mechanizm

Nie opisano klinicznie istotnej interakcji farmakokinetycznej między prasteronem a etanolem, a ChPL prasteronu nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach[1]. Wszystkie charakterystyki produktów prasteronu milczą w tej kwestii jednakowo[1]. Teoretycznie oba czynniki mogą wpływać na gospodarkę hormonów płciowych, ponieważ prasteron jest prekursorem androgenów i estrogenów, a przewlekłe picie alkoholu nasila obwodową aromatyzację androgenów do estrogenów i zaburza metabolizm hormonów steroidowych w wątrobie. Przewlekłe nadużywanie alkoholu prowadzi też do uszkodzenia wątroby, a ciężka niewydolność wątroby jest przeciwwskazaniem do stosowania prasteronu[1].

Monitorować

  • Próby wątrobowe u osób przewlekle nadużywających alkoholu
  • Objawy nasilonego działania estrogenowego lub androgennego przy regularnym piciu dużych ilości alkoholu

Kiedy ocena się zmienia

Regularne picie dużych ilości alkoholuilość alkoholu · pacjentryzyko rośniePrzewlekłe nadużywanie alkoholu zwiększa ryzyko uszkodzenia wątroby, a ciężka niewydolność wątroby jest przeciwwskazaniem do prasteronu. Należy kontrolować próby wątrobowe i rozważyć zasadność leczenia.
Globulki dopochwowepostać · alkoholryzyko malejePrasteron podawany dopochwowo działa głównie miejscowo i ma niewielką ekspozycję ogólnoustrojową, więc teoretyczne rozważania o wspólnym wpływie na hormony płciowe mają jeszcze mniejsze znaczenie.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego DHEA Aflofarm 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dhea-aflofarm-100122384/

Pełny opis tej pary

Inne interakcje tych leków 237

Połączenie przeciwwskazaneAnalogi iperytu azotowego (np. cyklofosfamid, bendamustyna, melfalan)+ Selektywne leki immunosupresyjne (np. fingolimod, teriflunomid, leflunomid) klasaPrzy jednoczesnym lub następującym po sobie stosowaniu analogu iperytu azotowego i selektywnego leku immunosupresyjnego należy unikać połączenia, chyba że wynika ono z zaplanowanego schematu specjalistycznego, a wtedy konieczne jest ścisłe monitorowanie morfologii i objawów zakażenia.Jeśli masz przyjmować lek przeciwnowotworowy z tej grupy razem z lekiem osłabiającym odporność albo niedawno jeden z nich odstawiono, powiedz o tym każdemu lekarzowi prowadzącemu i nie zmieniaj leczenia na własną rękę.opóźniony (dni)opisy przypadków

Połączenie przeciwwskazane

Jeśli masz przyjmować lek przeciwnowotworowy z tej grupy razem z lekiem osłabiającym odporność albo niedawno jeden z nich odstawiono, powiedz o tym każdemu lekarzowi prowadzącemu i nie zmieniaj leczenia na własną rękę.

Leki przeciwnowotworowe z tej grupy, takie jak cyklofosfamid, chlorambucyl czy melfalan, osłabiają szpik kostny i odporność. Leki osłabiające układ odpornościowy stosowane w chorobach autoimmunologicznych i po przeszczepach, takie jak fingolimod, teriflunomid, leflunomid, tofacytynib czy natalizumab, działają podobnie, więc razem mogą bardzo mocno obniżyć odporność. Grozi to ciężkimi zakażeniami, także rzadkimi zakażeniami mózgu, oraz spadkiem liczby białych krwinek. Niektóre z tych leków działają jeszcze długo po odstawieniu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka, dreszcze lub ogólne złe samopoczucie
  • kaszel, duszność lub ból przy oddawaniu moczu
  • bolesna wysypka z pęcherzykami na skórze
  • nowe zaburzenia mowy, widzenia, równowagi, siły mięśni lub pamięci
  • łatwe powstawanie siniaków, krwawienie z dziąseł lub nosa
  • żółte zabarwienie skóry lub oczu
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
opisy przypadków

Postępowanie

Przy jednoczesnym lub następującym po sobie stosowaniu analogu iperytu azotowego i selektywnego leku immunosupresyjnego należy unikać połączenia, chyba że wynika ono z zaplanowanego schematu specjalistycznego, a wtedy konieczne jest ścisłe monitorowanie morfologii i objawów zakażenia. Natalizumab jest przeciwwskazany u pacjentów z obniżoną odpornością, także po wcześniejszym leczeniu cytostatykami, a w nowotworze czynnym nie powinien być stosowany. Fingolimod, ozanimod, ponesimod, tofacytynib, leflunomid i teriflunomid w charakterystykach produktu są zastrzeżone przed łączeniem z lekami przeciwnowotworowymi i silnymi immunosupresantami, więc decyzję o kontynuacji podejmuje lekarz prowadzący leczenie przeciwnowotworowe razem z lekarzem leczącym chorobę autoimmunologiczną. Połączenia celowe, na przykład cyklofosfamid z immunoglobuliną przeciw limfocytom T lub z abataceptem w kondycjonowaniu i profilaktyce choroby przeszczep przeciwko gospodarzowi albo cyklofosfamid z następczym mykofenolanem mofetylu w toczniowym zapaleniu nerek, prowadzi się wyłącznie w ośrodkach specjalistycznych z profilaktyką przeciwinfekcyjną. Należy uwzględnić długi czas działania niektórych leków grupy B – teriflunomid i leflunomid pozostają w organizmie wiele miesięcy bez procedury przyspieszonej eliminacji, a liczba limfocytów po fingolimodzie wraca do normy po tygodniach. Przed włączeniem leczenia warto sprawdzić status zakażenia wirusem zapalenia wątroby typu B, gruźlicy i ospy wietrznej oraz uzupełnić szczepienia, a szczepionek żywych nie podaje się w trakcie leczenia.

Skutek kliniczny

Połączenie zwiększa ryzyko ciężkich i oportunistycznych zakażeń bakteryjnych, wirusowych i grzybiczych, reaktywacji wirusów (półpaśca, zapalenia wątroby typu B, cytomegalii) oraz pogłębionej i przedłużonej neutropenii i limfopenii. W przypadku natalizumabu i modulatorów receptora sfingozyno‑1‑fosforanu szczególnym zagrożeniem jest postępująca wieloogniskowa leukoencefalopatia, a wcześniejsze leczenie lekami immunosupresyjnymi lub cytostatycznymi jest uznanym czynnikiem ryzyka tego powikłania[1]. Przy leflunomidzie i teriflunomidzie dochodzi ryzyko sumowania toksyczności dla szpiku i wątroby. Długotrwała immunosupresja może też zwiększać ryzyko wtórnych nowotworów. Szczepionki żywe mogą wywołać zakażenie, a szczepionki inaktywowane są mniej skuteczne.

Mechanizm

Analogi iperytu azotowego alkilują DNA szybko dzielących się komórek, w tym prekursorów szpiku i limfocytów, co prowadzi do neutropenii, limfopenii i spadku odporności. Selektywne leki immunosupresyjne osłabiają odporność innymi drogami – blokują migrację lub zatrzymują limfocyty w węzłach chłonnych (fingolimod, ozanimod, ponesimod, natalizumab), hamują syntezę pirymidyn lub puryn w limfocytach (teriflunomid, leflunomid, mykofenolan mofetyl, kwas mykofenolowy), hamują sygnalizację lub kostymulację limfocytów (tofacytynib, abatacept, belatacept, tolebrutynib), niszczą limfocyty (immunoglobulina przeciw limfocytom T, inebilizumab), obniżają stężenie przeciwciał (efgartigimod alfa, imlifidaza) albo blokują dopełniacz (rawulizumab). Efekty obu grup sumują się na poziomie układu odpornościowego, a część leków grupy B sama hamuje szpik. Nie jest znana istotna interakcja farmakokinetyczna wspólna dla całej klasy. Interakcja dotyczy wszystkich leków ogólnoustrojowych obu grup z wyjątkiem chlormetyny w żelu, apremilastu i nerandomilastu.

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem, w tym bezwzględna liczba neutrofili i limfocytów
  • objawy zakażeń, gorączka, zmiany skórne sugerujące półpasiec
  • nowe objawy neurologiczne lub poznawcze sugerujące postępującą wieloogniskową leukoencefalopatię przy natalizumabie, fingolimodzie, ozanimodzie i ponesimodzie
  • aktywność aminotransferaz przy leflunomidzie i teriflunomidzie
  • markery wirusa zapalenia wątroby typu B i cytomegalii u pacjentów z grupy ryzyka
  • stężenie immunoglobulin przy efgartigimodzie alfa, inebilizumabie i imlifidazie

Kiedy ocena się zmienia

Na skórędroga podania · analogi iperytu azotowegointerakcja nie dotyczyChlormetyna w żelu stosowana miejscowo w chłoniaku skóry praktycznie nie wchłania się do krwi i nie sumuje się z ogólnoustrojową immunosupresją.
Analog iperytu azotowego przed natalizumabemkolejność włączenia · analogi iperytu azotowegoryzyko rośnieWcześniejsze leczenie cytostatykiem jest czynnikiem ryzyka postępującej wieloogniskowej leukoencefalopatii po natalizumabie, a pacjent z utrzymującą się immunosupresją ma przeciwwskazanie do tego leku.
Czas do pełnej eliminacji leku lub powrotu liczby limfocytówodstep · selektywne leki immunosupresyjneinne zalecenieTeriflunomid i leflunomid utrzymują się w organizmie wiele miesięcy, a po fingolimodzie, ozanimodzie, ponesimodzie, inebilizumabie i immunoglobulinie przeciw limfocytom T limfopenia może trwać tygodnie lub dłużej. Przed chemioterapią należy rozważyć procedurę przyspieszonej eliminacji leflunomidu lub teriflunomidu i ocenić liczbę limfocytów.
Dawki mieloablacyjne lub kondycjonującedawka · analogi iperytu azotowegoryzyko rośnieWysokie dawki cyklofosfamidu, melfalanu, bendamustyny lub ifosfamidu stosowane przed przeszczepieniem komórek krwiotwórczych powodują głęboką aplazję, a dołączenie leku immunosupresyjnego wymaga profilaktyki przeciwbakteryjnej, przeciwwirusowej i przeciwgrzybiczej.
wiek ≥ 65 latpacjentryzyko rośnieU osób starszych ryzyko ciężkich zakażeń, półpaśca i przedłużonej cytopenii jest wyższe, co dotyczy szczególnie tofacytynibu i modulatorów receptora sfingozyno‑1‑fosforanu.

Źródła

  1. Morrow SA, Clift F, Devonshire V, Lapointe E, Schneider R, Stefanelli M, et al. Use of natalizumab in persons with multiple sclerosis: 2022 update. Mult Scler Relat Disord. 2022;65:103995. doi: 10.1016/j.msard.2022.103995. PMID: 35810718.

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneLeflunomid+ FingolimodNie łącz leflunomidu z fingolimodem.Nie przyjmuj tych leków razem i od razu skontaktuj się z lekarzem prowadzącym, który zdecyduje, które leczenie kontynuować.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj tych leków razem i od razu skontaktuj się z lekarzem prowadzącym, który zdecyduje, które leczenie kontynuować.

Leflunomid i fingolimod osłabiają układ odpornościowy, każdy w inny sposób. Przyjmowane razem mogą tak bardzo obniżyć odporność, że łatwo o ciężkie zakażenie. Oba leki mogą też obciążać wątrobę. Leflunomid długo utrzymuje się w organizmie, dlatego ryzyko istnieje nawet kilka tygodni po jego odstawieniu.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze
  • ból gardła, kaszel lub duszność
  • opryszczka lub półpasiec
  • zażółcenie skóry lub oczu
  • ciemny mocz
  • nietypowe, silne zmęczenie
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – sumowanie
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz leflunomidu z fingolimodem. Przy zmianie z leflunomidu na fingolimod przeprowadź procedurę przyspieszonej eliminacji leflunomidu cholestyraminą lub węglem aktywnym i przed włączeniem fingolimodu oceń morfologię z rozmazem oraz aktywność enzymów wątrobowych.[1][2] W początkowym okresie po zmianie leczenia zaleca się ścisłe monitorowanie enzymów wątrobowych i parametrów hematologicznych.[1] Przy zmianie z fingolimodu na leflunomid zaczekaj na powrót liczby limfocytów do wartości akceptowalnych. Unikaj żywych szczepionek atenuowanych w trakcie leczenia każdym z tych leków.[1][2]

Skutek kliniczny

Głównym zagrożeniem jest pogłębiona immunosupresja z limfopenią i zwiększonym ryzykiem ciężkich zakażeń, w tym oportunistycznych. Możliwe jest też nasilenie uszkodzenia wątroby, ponieważ oba leki mogą zwiększać aktywność aminotransferaz. Ryzyko utrzymuje się długo po odstawieniu leflunomidu ze względu na bardzo długi okres półtrwania jego aktywnego metabolitu.

Mechanizm

Fingolimodu nie stosuje się u osób przyjmujących leki immunosupresyjne ani u osób ze zmniejszoną odpornością po wcześniejszym leczeniu.[2][3][4] Leflunomid przez swój aktywny metabolit teriflunomid hamuje proliferację limfocytów, a fingolimod jako modulator receptorów S1P zatrzymuje limfocyty w węzłach chłonnych i zmniejsza ich liczbę we krwi. Oba działania sumują się i pogłębiają immunosupresję. Leki przeciwnowotworowe, immunomodulujące i immunosupresyjne nie powinny być stosowane razem z fingolimodem ze względu na addycyjny wpływ na układ immunologiczny.[2] Przy przejściu z długotrwałego leczenia teriflunomidem na fingolimod zaleca się ostrożność.[2] Leki toksyczne dla wątroby lub układu krwiotwórczego podane przed leflunomidem, razem z nim albo po nim bez zachowania okresu wymywania mogą nasilać działania niepożądane.[1]

Metabolizm i transportery

  • Leflunomid: inhibitor BCRP[5], umiarkowany inhibitor CYP2C8[5], słaby inhibitor OAT3[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], słaby induktor CYP1A2[5], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[5], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[5], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[5]
  • Fingolimod: substrat CYP3A4[6]

Monitorować

  • morfologia krwi z rozmazem i bezwzględną liczbą limfocytów przed zmianą leczenia i po niej
  • aktywność ALT i AST
  • objawy zakażeń, w tym zakażeń oportunistycznych i wirusowych

Kiedy ocena się zmienia

Leflunomid odstawiony i przeprowadzona przyspieszona eliminacja przed włączeniem fingolimodukolejność włączenia · leflunomidinne zaleceniePo przeprowadzeniu przyspieszonej eliminacji leflunomidu cholestyraminą lub węglem aktywnym i przy prawidłowej morfologii oraz enzymach wątrobowych można rozpocząć fingolimod z zachowaniem ostrożności i ścisłym monitorowaniem w pierwszym okresie.
Fingolimod odstawiony przed włączeniem leflunomidukolejność włączenia · fingolimodinne zaleceniePo odstawieniu fingolimodu liczba limfocytów wraca do normy stopniowo, dlatego przed włączeniem leflunomidu należy ocenić morfologię z rozmazem i aktywność enzymów wątrobowych.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Arava 100 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/arava-100111950/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Gilenya 0,5 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/gilenya-100244377/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fingolimod Teva 0,25 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fingolimod-teva-100421945/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Fingolimod Accord 0,5 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fingolimod-accord-100439170/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Arava. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/arava-100111950/
  6. Charakterystyka Produktu Leczniczego Gilenya. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 10.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/gilenya-100244377/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneLeflunomid+ Szczepionka BCGNie podawaj BCG pacjentom leczonym leflunomidem.Nie przyjmuj BCG podczas leczenia leflunomidem i przed planowanym zabiegiem lub szczepieniem powiedz lekarzowi, że bierzesz leflunomid, ale nie odstawiaj go na własną rękę.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj BCG podczas leczenia leflunomidem i przed planowanym zabiegiem lub szczepieniem powiedz lekarzowi, że bierzesz leflunomid, ale nie odstawiaj go na własną rękę.

Leflunomid osłabia układ odpornościowy. BCG zawiera żywe, osłabione bakterie, z którymi zdrowy organizm sobie radzi, ale przy osłabionej odporności mogą one wywołać groźne zakażenie całego organizmu. Leflunomid działa jeszcze długo po odstawieniu, więc samo przerwanie tabletek tuż przed zabiegiem nie wystarcza.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka lub dreszcze utrzymujące się po podaniu BCG
  • silne osłabienie i złe samopoczucie
  • kaszel lub duszność
  • zażółcenie skóry lub oczu
  • nasilający się ból lub pieczenie przy oddawaniu moczu
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – antagonizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie podawaj BCG pacjentom leczonym leflunomidem. BCG do pęcherza moczowego nie stosuje się u osób leczonych immunosupresyjnie ani u osób z zaburzeniem odpowiedzi immunologicznej wywołanym lekami[1][2][3]. Szczepionek zawierających żywe atenuowane drobnoustroje nie zaleca się w trakcie leczenia leflunomidem[4]. Planując podanie żywej szczepionki po odstawieniu leflunomidu, uwzględnij długi okres półtrwania leku[4]. O czasie odstawienia leflunomidu, ewentualnym przyspieszeniu jego eliminacji i terminie podania BCG decyduje lekarz prowadzący wspólnie z urologiem lub lekarzem kwalifikującym do szczepienia.

Skutek kliniczny

Ryzyko ciężkiego, uogólnionego zakażenia prątkami BCG, które może zagrażać życiu, oraz ryzyko osłabienia skuteczności immunoterapii BCG. Brak danych klinicznych o bezpieczeństwie i skuteczności szczepień podczas leczenia leflunomidem[4].

Mechanizm

Leflunomid działa immunosupresyjnie, a szczepionka BCG zawiera żywe, atenuowane prątki, których kontrola i działanie terapeutyczne zależą od sprawnej odpowiedzi immunologicznej. Osłabienie odporności sprzyja niekontrolowanemu namnażaniu prątków i jednocześnie osłabia zamierzoną odpowiedź immunologiczną na BCG. Aktywny metabolit leflunomidu ma długi okres półtrwania, więc działanie immunosupresyjne utrzymuje się długo po odstawieniu leku[4].

Metabolizm i transportery

  • Leflunomid: inhibitor BCRP[5], umiarkowany inhibitor CYP2C8[5], słaby inhibitor OAT3[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], słaby induktor CYP1A2[5], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[5], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[5], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[5]

Monitorować

  • objawy zakażenia uogólnionego BCG (gorączka, dreszcze, złe samopoczucie, objawy ze strony płuc lub wątroby)
  • aktywność enzymów wątrobowych i morfologia krwi przy zmianie leczenia immunosupresyjnego
  • czas od odstawienia leflunomidu przed planowanym podaniem BCG

Bezpieczniejsze alternatywy

hydroksychlorochinasulfasalazyna

Kiedy ocena się zmienia

Śródskórna (szczepienie przeciw gruźlicy)droga podania · szczepionka BCGinne zalecenieSzczepionka BCG podawana śródskórnie również zawiera żywe, atenuowane prątki. Żywych szczepionek nie zaleca się w trakcie leczenia leflunomidem. Szczepienie odracza się do czasu zakończenia działania leflunomidu po decyzji lekarza.
Zakończony okres wymywania po odstawieniu leflunomiduodstep · leflunomidryzyko malejePo odstawieniu leflunomidu i wyeliminowaniu jego aktywnego metabolitu ryzyko maleje. Planując żywą szczepionkę po odstawieniu leku, uwzględnij jego długi okres półtrwania. Termin podania BCG ustala lekarz.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Onko BCG 50 50 mg (nie mniej niż 150 mln i nie więcej niż 600 mln żywych prątków BCG)/ml, proszek i rozpuszczalnik do sporządzania zawiesiny do podawania do pęcherza moczowego. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/onko-bcg-50-100088227/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego BCG - medac min. 2x10^8 max. 3x10^9/50 ml, proszek i rozpuszczalnik do sporządzania zawiesiny do pęcherza moczowego. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bcg-medac-100119519/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego OncoTICE 2-8 x 108 CFU żywych, atenuowanych prątków BCG/fiolkę, proszek do sporządzania zawiesiny do podawania do pęcherza moczowego. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/oncotice-100195800/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Arava 100 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/arava-100111950/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Arava. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/arava-100111950/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneLeflunomid+ Szczepionka przeciw durowi brzusznemuNie podawaj żywej doustnej szczepionki przeciw durowi brzusznemu pacjentowi leczonemu leflunomidem – u osób przyjmujących leki immunosupresyjne jest ona przeciwwskazana.Nie przyjmuj doustnej szczepionki przeciw durowi brzusznemu i przed wyjazdem powiedz lekarzowi, że bierzesz leflunomid, żeby dobrał inne szczepienie.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj doustnej szczepionki przeciw durowi brzusznemu i przed wyjazdem powiedz lekarzowi, że bierzesz leflunomid, żeby dobrał inne szczepienie.

Leflunomid osłabia odporność. Doustna szczepionka przeciw durowi brzusznemu zawiera żywe, osłabione bakterie, które u osoby z obniżoną odpornością mogą wywołać zakażenie albo nie dać ochrony. Dlatego tych dwóch preparatów się nie łączy. Szczepionka podawana w zastrzyku nie zawiera żywych bakterii i może być bezpieczniejszym wyborem.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • gorączka
  • biegunka
  • bóle brzucha
  • wymioty
  • silne osłabienie
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – antagonizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie podawaj żywej doustnej szczepionki przeciw durowi brzusznemu pacjentowi leczonemu leflunomidem – u osób przyjmujących leki immunosupresyjne jest ona przeciwwskazana[1]. W trakcie leczenia leflunomidem nie zaleca się szczepień szczepionkami zawierającymi żywe atenuowane drobnoustroje, a po odstawieniu leku termin takiego szczepienia trzeba ustalić z uwzględnieniem długiego okresu półtrwania leflunomidu[2]. Jeśli ochrona przed durem brzusznym jest potrzebna, rozważ szczepionkę inaktywowaną podawaną we wstrzyknięciu, pamiętając, że brak danych klinicznych o skuteczności i bezpieczeństwie szczepień w trakcie leczenia leflunomidem[2].

Skutek kliniczny

Możliwe zakażenie szczepem szczepionkowym oraz brak skutecznej ochrony przed durem brzusznym.

Mechanizm

Leflunomid działa immunosupresyjnie, bo hamuje proliferację limfocytów. Żywa atenuowana szczepionka doustna zawiera bakterie zdolne do namnażania się w jelicie, więc przy osłabionej odporności rośnie ryzyko zakażenia szczepem szczepionkowym, a odpowiedź ochronna może być niedostateczna.

Metabolizm i transportery

  • Leflunomid: inhibitor BCRP[3], umiarkowany inhibitor CYP2C8[3], słaby inhibitor OAT3[3], inhibitor OATP1B1[3], inhibitor OATP1B3[3], słaby induktor CYP1A2[3], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[3], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[3]

Monitorować

  • gorączka i objawy żołądkowo-jelitowe po przypadkowym podaniu żywej szczepionki doustnej

Bezpieczniejsze alternatywy

inaktywowana szczepionka przeciw durowi brzusznemu podawana we wstrzyknięciu

Kiedy ocena się zmienia

Wstrzyknięcie (szczepionka inaktywowana)droga podania · szczepionka przeciw durowi brzusznemuryzyko malejeSzczepionka inaktywowana nie zawiera żywych drobnoustrojów, więc nie ma ryzyka zakażenia szczepem szczepionkowym. Odpowiedź immunologiczna może być słabsza, a brak danych klinicznych o skuteczności i bezpieczeństwie szczepień w trakcie leczenia leflunomidem.
Czas potrzebny na eliminację aktywnego metabolitu po odstawieniu leflunomiduodstep · leflunomidinne zaleceniePlanując żywą szczepionkę po odstawieniu leflunomidu, trzeba uwzględnić długi okres półtrwania leku. Termin szczepienia ustala lekarz prowadzący.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Vivotif ≥ 2x10E9 CFU, kapsułki dojelitowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vivotif-100386090/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Arava 100 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/arava-100111950/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Arava. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 19.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/arava-100111950/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazaneLeflunomid+ Szczepionka przeciw cholerzeNie podawaj żywej szczepionki przeciw cholerze pacjentowi leczonemu leflunomidem.Przed szczepieniem przeciw cholerze powiedz lekarzowi, że bierzesz leflunomid, i nie przyjmuj szczepionki z żywymi bakteriami.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Przed szczepieniem przeciw cholerze powiedz lekarzowi, że bierzesz leflunomid, i nie przyjmuj szczepionki z żywymi bakteriami.

Leflunomid osłabia odporność, dlatego żywa szczepionka przeciw cholerze może u ciebie wywołać zakażenie zamiast chronić. Tej szczepionki nie wolno ci przyjmować w trakcie leczenia ani przez długi czas po jego zakończeniu, bo lek długo utrzymuje się w organizmie. Możesz za to zaszczepić się szczepionką z zabitymi bakteriami, choć może ona chronić nieco słabiej. Taką szczepionkę przyjmij co najmniej godzinę przed tabletką leflunomidu albo godzinę po niej.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • wodnista biegunka po szczepieniu
  • gorączka
  • silne pragnienie, suchość w ustach, rzadkie oddawanie moczu
  • zawroty głowy lub osłabienie
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – antagonizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie podawaj żywej szczepionki przeciw cholerze pacjentowi leczonemu leflunomidem[1]. Jeśli szczepienie jest potrzebne, wybierz doustną szczepionkę inaktywowaną i zachowaj co najmniej 1 godzinę odstępu między nią a dawką leflunomidu[2]. Planując żywą szczepionkę po odstawieniu leflunomidu, uwzględnij długi okres półtrwania jego aktywnego metabolitu[3]. Termin szczepienia żywą szczepionką po zakończeniu terapii powinien ustalić lekarz prowadzący, z uwzględnieniem ewentualnej procedury przyspieszonej eliminacji.

Skutek kliniczny

Po żywej szczepionce istnieje ryzyko zakażenia szczepem szczepionkowym z biegunką i odwodnieniem oraz ryzyko niewystarczającej ochrony przed cholerą. Po szczepionce inaktywowanej możliwa jest słabsza odpowiedź ochronna bez zagrożenia zakażeniem.

Mechanizm

Leflunomid działa immunosupresyjnie przez swój aktywny metabolit A771726, który długo utrzymuje się w organizmie. U osoby z osłabioną odpowiedzią odpornościową żywy, atenuowany szczep przecinkowca cholery może się niekontrolowanie namnażać, a odpowiedź ochronna na szczepienie może być słabsza. Żywej szczepionki przeciw cholerze nie stosuje się u osób leczonych immunosupresyjnie[1]. W trakcie leczenia leflunomidem nie zaleca się szczepionek zawierających żywe atenuowane drobnoustroje[3]. Szczepionka inaktywowana nie niesie ryzyka zakażenia szczepem szczepionkowym, ale jej skuteczność podczas leczenia leflunomidem nie została zbadana[3].

Metabolizm i transportery

  • Leflunomid: inhibitor BCRP[4], umiarkowany inhibitor CYP2C8[4], słaby inhibitor OAT3[4], inhibitor OATP1B1[4], inhibitor OATP1B3[4], słaby induktor CYP1A2[4], drugorzędny szlak substrat CYP1A2[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C19[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]

Monitorować

  • biegunka, gorączka i objawy odwodnienia po przypadkowym podaniu żywej szczepionki
  • czas od ostatniej dawki leflunomidu przy planowaniu żywej szczepionki

Bezpieczniejsze alternatywy

inaktywowana doustna szczepionka przeciw cholerze (zabite komórki Vibrio cholerae O1 z rekombinowaną podjednostką B toksyny cholerycznej)

Kiedy ocena się zmienia

Szczepionka inaktywowanapostać · szczepionka przeciw cholerzeryzyko malejeSzczepionka inaktywowana nie stwarza ryzyka zakażenia szczepem szczepionkowym, ale wymaga odstępu 1 godziny od innych leków doustnych. Skuteczność szczepienia w trakcie leczenia leflunomidem nie została zbadana.
Po odstawieniu leflunomidukolejność włączenia · leflunomidinne zaleceniePlanując żywą szczepionkę po odstawieniu leflunomidu, uwzględnij długi okres półtrwania aktywnego metabolitu. Termin szczepienia ustala lekarz prowadzący.

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Vaxchora 4 × 108 do 2 × 109 żywotnych komórek żywego, atenuowanego szczepu CVD 103-HgR1 Vibrio cholerae, proszek i proszek musujący do sporządzania zawiesiny doustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vaxchora-100442060/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Dukoral -, proszek musujący i zawiesina do sporządzania zawiesiny doustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dukoral-100148596/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Arava 100 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/arava-100111950/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Arava. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 21.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/arava-100111950/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazanePrasteron+ EpirubicynaNie łącz prasteronu z epirubicyną i odstaw prasteron u każdego pacjenta leczonego epirubicyną.Nie przyjmuj prasteronu podczas leczenia epirubicyną ani po nim bez zgody onkologa, a jeśli już go stosujesz, odstaw go i powiedz o tym lekarzowi prowadzącemu.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj prasteronu podczas leczenia epirubicyną ani po nim bez zgody onkologa, a jeśli już go stosujesz, odstaw go i powiedz o tym lekarzowi prowadzącemu.

Prasteron (DHEA) to hormon, z którego organizm wytwarza estrogeny i testosteron. U osób chorujących na nowotwór, a epirubicynę podaje się właśnie w leczeniu nowotworów, taki hormon może pobudzać wzrost guza i osłabiać efekt leczenia. Dlatego tych leków nie łączy się ze sobą.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • przyjmowanie jakichkolwiek suplementów lub tabletek z DHEA w trakcie leczenia onkologicznego
  • nowe zgrubienie lub guzek w piersi albo inne niepokojące zmiany, które zauważysz w trakcie leczenia
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – antagonizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie łącz prasteronu z epirubicyną i odstaw prasteron u każdego pacjenta leczonego epirubicyną.[1][2] Przeciwwskazanie dotyczy choroby nowotworowej, a nie samego czasu wlewów, dlatego prasteronu nie wprowadza się także po zakończeniu chemioterapii bez decyzji onkologa.[3] O dotychczasowym przyjmowaniu prasteronu należy poinformować lekarza prowadzącego leczenie onkologiczne.

Skutek kliniczny

Głównym zagrożeniem jest stymulacja hormonalna nowotworu, zwłaszcza raka sutka, i osłabienie skuteczności leczenia onkologicznego. Prasteron nie wnosi żadnej korzyści terapeutycznej, która uzasadniałaby to ryzyko u chorego na nowotwór.

Mechanizm

Epirubicynę podaje się wyłącznie w leczeniu nowotworów, a prasteronu nie stosuje się u osób z nowotworem, w tym z rakiem sutka, jajnika i innymi nowotworami estrogenozależnymi.[1] Przeciwwskazanie obejmuje także raka sutka u mężczyzn, przerost i raka gruczołu krokowego oraz inne nowotwory.[3][2] Prasteron jest prekursorem estrogenów i androgenów, więc może pobudzać wzrost nowotworów hormonozależnych i przeciwdziałać efektowi leczenia przeciwnowotworowego. Nie opisano interakcji farmakokinetycznej między tymi lekami.

Monitorować

  • wywiad w kierunku przyjmowania suplementów hormonalnych i preparatów DHEA u pacjenta onkologicznego
  • przekazanie informacji o wcześniejszym stosowaniu prasteronu onkologowi

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego DHEA Aflofarm 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dhea-aflofarm-100122384/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Novostella 10 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/novostella-100386462/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Stymen 10 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/stymen-100123314/

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazanePrasteron+ DabrafenibNie stosuj prasteronu u pacjenta leczonego dabrafenibem.Nie przyjmuj prasteronu ani suplementów z DHEA w trakcie leczenia dabrafenibem i powiedz o nich swojemu onkologowi.nieznanyteoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj prasteronu ani suplementów z DHEA w trakcie leczenia dabrafenibem i powiedz o nich swojemu onkologowi.

Prasteronu (DHEA) nie stosuje się u osób z chorobą nowotworową, a dabrafenib to lek przeciwnowotworowy. Prasteron zmienia się w organizmie w hormony płciowe, które mogą niekorzystnie wpływać na przebieg choroby. Dotyczy to także suplementów diety z DHEA.

ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PK – metabolizm
Początek
nieznany
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie stosuj prasteronu u pacjenta leczonego dabrafenibem.[1][2][3] Jeśli pacjent już przyjmuje prasteron, należy go odstawić i poinformować onkologa prowadzącego. Dotyczy to także suplementów diety zawierających DHEA.

Skutek kliniczny

Prasteron jest prekursorem androgenów i estrogenów, więc u chorego na nowotwór może niekorzystnie wpływać na przebieg choroby. Ewentualne osłabienie działania prasteronu przez dabrafenib ma znaczenie drugorzędne.

Mechanizm

Przeciwwskazanie wynika z choroby, a nie z samej interakcji farmakokinetycznej. Dabrafenib stosuje się wyłącznie w leczeniu nowotworów, a prasteronu nie stosuje się u osób z chorobą nowotworową, w tym z nowotworami estrogenozależnymi i rakiem gruczołu krokowego.[1][2][3] Dodatkowo dabrafenib jest induktorem CYP3A4, CYP2C i UGT, co może przyspieszać przemiany prasteronu i jego metabolitów hormonalnych.[4] Ten element jest teoretyczny i nie zmienia oceny.

Metabolizm i transportery

  • Dabrafenib: inhibitor BCRP[5], inhibitor CYP3A4[5], inhibitor OAT1[5], inhibitor OAT3[5], inhibitor OATP1B1[5], inhibitor OATP1B3[5], inhibitor OCT2[5], induktor CYP2B6[5], induktor CYP2C19[5], induktor CYP2C8[5], słaby induktor CYP2C9[6], umiarkowany induktor CYP3A4[6], induktor P-gp[5], substrat BCRP[5], substrat CYP2C8[5], substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[5]

Monitorować

  • wywiad w kierunku przyjmowania prasteronu lub suplementów z DHEA w trakcie leczenia przeciwnowotworowego

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego DHEA Aflofarm 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dhea-aflofarm-100122384/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Stymen 10 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/stymen-100123314/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Novostella 10 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/novostella-100386462/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tafinlar 50 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tafinlar-100302123/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Tafinlar. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/tafinlar-100302123/
  6. U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: fda.gov

Pełny opis tej pary

Połączenie przeciwwskazanePrasteron+ TrabektedynaNie stosuj prasteronu u pacjenta leczonego trabektedyną ani w żadnej chorobie nowotworowej.Nie przyjmuj prasteronu podczas leczenia trabektedyną i powiedz onkologowi, jeśli już go stosujesz.opóźniony (dni)teoretyczne

Połączenie przeciwwskazane

Nie przyjmuj prasteronu podczas leczenia trabektedyną i powiedz onkologowi, jeśli już go stosujesz.

Prasteronu (DHEA) nie wolno stosować, gdy leczysz się na nowotwór, a trabektedyna jest lekiem przeciwnowotworowym. Prasteron działa jak hormon i może pobudzać wzrost niektórych nowotworów, przez co leczenie może działać słabiej. Oba leki mogą też obciążać wątrobę.

Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się

  • Zażółcenie skóry lub białek oczu
  • Ciemny mocz
  • Ból pod prawym łukiem żebrowym
  • Nietypowe zmęczenie i brak apetytu
ChPL
przeciwwskazane
Mechanizm
PD – antagonizm
Początek
opóźniony (dni)
Dowody
teoretyczne

Postępowanie

Nie stosuj prasteronu u pacjenta leczonego trabektedyną ani w żadnej chorobie nowotworowej.[1][2][3] Jeśli pacjent przyjmuje prasteron, należy go odstawić i poinformować lekarza prowadzącego leczenie onkologiczne.

Skutek kliniczny

Możliwe osłabienie efektu leczenia przeciwnowotworowego przez hormonalną stymulację nowotworu, szczególnie w raku jajnika. Dodatkowo prasteronu nie stosuje się w ciężkiej niewydolności wątroby, a trabektedyna działa toksycznie na wątrobę.[1][4]

Mechanizm

Prasteronu nie stosuje się u osób z chorobą nowotworową, a trabektedynę podaje się wyłącznie w leczeniu nowotworów, dlatego każde jednoczesne stosowanie obu leków dotyczy pacjenta, u którego prasteron jest przeciwwskazany.[1][2][3] Prasteron jest prekursorem hormonów płciowych i może zwiększać wytwarzanie estrogenów oraz nasilać działanie androgenne, co może pobudzać wzrost nowotworów hormonozależnych, w tym raka jajnika.[1] Mechanizm ma charakter teoretyczny i wynika z działania hormonalnego prasteronu, a nie z bezpośredniego oddziaływania między lekami.

Metabolizm i transportery

  • Trabektedyna: wrażliwy substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[5]

Monitorować

  • Weryfikacja przyjmowania suplementów i leków zawierających prasteron (DHEA) przed każdym cyklem trabektedyny
  • Parametry czynności wątroby zgodnie ze schematem leczenia trabektedyną

Źródła

  1. Charakterystyka Produktu Leczniczego DHEA Aflofarm 25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/dhea-aflofarm-100122384/
  2. Charakterystyka Produktu Leczniczego Stymen 10 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 12.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/stymen-100123314/
  3. Charakterystyka Produktu Leczniczego Novostella 10 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/novostella-100386462/
  4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Trabectedin Accord 0,25 mg, proszek do sporządzania koncentratu roztworu do infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 28.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/trabectedin-accord-100518066/
  5. Charakterystyka Produktu Leczniczego Trabectedin Accord. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/trabectedin-accord-100518066/

Pełny opis tej pary

Oznaczenia na tej stronie

  • Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
  • Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
  • Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
  • Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć

Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.

Zgłoś błąd lub sugestię

Zgłoszenie trafi do redakcji razem z adresem tej strony. Nie podawaj danych pacjenta. Zasady przetwarzania danych opisuje polityka prywatności.