Interakcje / Dakomitynib / Dakomitynib a alkohol
Jaki opis pokazać?
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Okazjonalne spożycie niewielkiej ilości alkoholu nie wymaga zmiany leczenia, ale w okresie terapii warto ograniczać alkohol, a w czasie biegunki lub zapalenia jamy ustnej całkowicie go unikać.
Ogranicz alkohol w czasie leczenia, a gdy masz biegunkę lub ranki w ustach, nie pij go wcale.
Interakcja o niejasnym znaczeniuDakomityniba alkoholOkazjonalne spożycie niewielkiej ilości alkoholu nie wymaga zmiany leczenia, ale w okresie terapii warto ograniczać alkohol, a w czasie biegunki lub zapalenia jamy ustnej całkowicie go unikać.Ogranicz alkohol w czasie leczenia, a gdy masz biegunkę lub ranki w ustach, nie pij go wcale.nieznanyteoretyczne
Interakcja o niejasnym znaczeniu
Ogranicz alkohol w czasie leczenia, a gdy masz biegunkę lub ranki w ustach, nie pij go wcale.
Nie wiadomo, aby alkohol zmieniał działanie tego leku. Lek często powoduje biegunkę, ranki w ustach i zmiany na skórze, a alkohol może te dolegliwości nasilać i sprzyjać odwodnieniu. Dlatego lepiej pić alkohol rzadko i w małych ilościach.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- nasilona lub częstsza biegunka
- silne pragnienie, zawroty głowy, rzadkie oddawanie moczu
- bolesne ranki w jamie ustnej
- zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Okazjonalne spożycie niewielkiej ilości alkoholu nie wymaga zmiany leczenia, ale w okresie terapii warto ograniczać alkohol, a w czasie biegunki lub zapalenia jamy ustnej całkowicie go unikać. Należy pamiętać, że w okresie leczenia dakomitynibem należy unikać leków z grupy IPP[1]. Jeśli alkohol wywołuje zgagę wymagającą leczenia, można zastosować działające miejscowo leki zobojętniające albo antagonistę receptora H2, przy czym dakomitynib podaje się 2 godziny przed antagonistą H2 lub co najmniej 10 godzin po nim[1].
Skutek kliniczny
Możliwe nasilenie biegunki i odwodnienia, większa bolesność zmian w jamie ustnej oraz dodatkowe obciążenie wątroby. Brak doniesień o ciężkich skutkach wynikających z samego połączenia.
Mechanizm
Nie opisano interakcji farmakokinetycznej dakomitynibu z etanolem, a możliwe ryzyko wynika z nakładania się działań niepożądanych. ChPL dakomitynibu nie wymienia alkoholu etylowego ani w przeciwwskazaniach, ani w interakcjach[1]. Alkohol poliwinylowy w otoczce tabletki jest substancją pomocniczą i nie ma związku z alkoholem etylowym[1]. Etanol jest metabolizowany głównie przez dehydrogenazę alkoholową i CYP2E1, więc nie oczekuje się istotnego udziału w opisanym w ChPL hamowaniu izoenzymu CYP2D6 przez dakomitynib. Dakomitynib bardzo często wywołuje biegunkę, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej i zmiany skórne, a alkohol drażni śluzówki przewodu pokarmowego, nasila odwodnienie i może obciążać wątrobę, co teoretycznie może pogłębiać te objawy.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- liczba stolców i objawy odwodnienia
- stan błony śluzowej jamy ustnej
- aktywność aminotransferaz u osób regularnie pijących alkohol
Kiedy ocena się zmienia
| Regularne lub intensywne picieilość alkoholu · pacjent | ryzyko rośnie | Regularne lub intensywne spożycie alkoholu zwiększa ryzyko odwodnienia przy biegunce wywołanej dakomitynibem oraz uszkodzenia wątroby, dlatego należy go unikać i monitorować aminotransferazy. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vizimpro 15 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vizimpro-100415979/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vizimpro. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/vizimpro-100415979/
Inne interakcje tych leków 78
Połączenie przeciwwskazaneSelektywne leki immunosupresyjne (np. fingolimod, teriflunomid, leflunomid)+ Inhibitory kinazy EGFR (np. erlotynib, gefitynib, afatynib) klasaPrzy jednoczesnym stosowaniu selektywnego leku immunosupresyjnego i inhibitora kinazy EGFR należy unikać tego skojarzenia, jeśli to możliwe, a gdy jest konieczne – prowadzić je w porozumieniu onkologa z lekarzem prowadzącym leczenie immunosupresyjne i ściśle monitorować zakażenia, morfologię, czynność wątroby i objawy płucne.Jeśli przyjmujesz lek osłabiający odporność i lek na raka z grupy inhibitorów EGFR, nie odstawiaj żadnego z nich samodzielnie, powiedz o obu lekach onkologowi i lekarzowi prowadzącemu i regularnie wykonuj zlecone badania krwi.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli przyjmujesz lek osłabiający odporność i lek na raka z grupy inhibitorów EGFR, nie odstawiaj żadnego z nich samodzielnie, powiedz o obu lekach onkologowi i lekarzowi prowadzącemu i regularnie wykonuj zlecone badania krwi.
Leki osłabiające odporność, takie jak leflunomid, teriflunomid, fingolimod czy natalizumab, przyjmowane razem z lekami na raka płuca z grupy inhibitorów EGFR, takimi jak ozymertynib, erlotynib czy afatynib, mogą łącznie mocniej obciążać organizm. Zwiększa się ryzyko poważnych zakażeń, uszkodzenia wątroby i zapalenia płuc. Przy niektórych połączeniach, na przykład fingolimodu lub ozanimodu z ozymertynibem, serce może zwolnić lub pracować nieregularnie. Te leki można czasem stosować razem, ale tylko pod stałą kontrolą lekarzy.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka, dreszcze lub częste infekcje
- nowy lub nasilający się kaszel, duszność, ból w klatce piersiowej
- zażółcenie skóry lub oczu, ciemny mocz, ból pod prawym łukiem żebrowym
- kołatanie serca, zawroty głowy, omdlenie lub bardzo wolne tętno
- nowe zaburzenia widzenia, mowy, równowagi lub osłabienie jednej strony ciała
- ropiejące zmiany skórne lub stan zapalny wokół paznokci
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie, PK – transport
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Przy jednoczesnym stosowaniu selektywnego leku immunosupresyjnego i inhibitora kinazy EGFR należy unikać tego skojarzenia, jeśli to możliwe, a gdy jest konieczne – prowadzić je w porozumieniu onkologa z lekarzem prowadzącym leczenie immunosupresyjne i ściśle monitorować zakażenia, morfologię, czynność wątroby i objawy płucne. Przed włączeniem inhibitora kinazy EGFR warto rozważyć, czy leczenie immunosupresyjne choroby autoimmunologicznej można odstawić, zmniejszyć lub zamienić na lek o mniejszym potencjale immunosupresyjnym. Po odstawieniu leflunomidu lub teriflunomidu należy pamiętać o bardzo długim utrzymywaniu się aktywnego metabolitu i rozważyć procedurę przyspieszonej eliminacji. Przy skojarzeniu fingolimodu, ozanimodu lub ponesimodu z ozymertynibem konieczne jest wyjściowe i kontrolne EKG oraz kontrola elektrolitów, a przy natalizumabie zwiększona czujność w kierunku postępującej wieloogniskowej leukoencefalopatii. Każdy nowy kaszel, duszność lub gorączka wymaga pilnej diagnostyki w kierunku śródmiąższowej choroby płuc i zakażenia oraz wstrzymania leczenia do czasu wyjaśnienia.
Skutek kliniczny
Zwiększone ryzyko ciężkich i oportunistycznych zakażeń, w tym postępującej wieloogniskowej leukoencefalopatii przy natalizumabie i modulatorach S1P. Możliwa addycyjna hepatotoksyczność oraz śródmiąższowa choroba płuc, która u chorego na raka płuca bywa trudna do odróżnienia od progresji choroby lub zakażenia. Przy skojarzeniu modulatora S1P z ozymertynibem możliwa bradykardia, zaburzenia przewodzenia i wydłużenie odstępu QT z ryzykiem zaburzeń rytmu komorowego.
Mechanizm
Podstawą interakcji jest sumowanie się działań niepożądanych obu grup, a nie wpływ na stężenia leków. Selektywne leki immunosupresyjne osłabiają odporność komórkową lub humoralną, a inhibitory kinazy EGFR, zwłaszcza ozymertynib, mogą powodować leukopenię i neutropenię, uszkadzają barierę skórno-śluzówkową i sprzyjają zakażeniom skóry i błon śluzowych. Obie grupy mogą wywoływać śródmiąższową chorobę płuc lub zapalenie płuc (inhibitory kinazy EGFR, leflunomid, teriflunomid, tofacytynib) i uszkodzenie wątroby (erlotynib, gefitynib, lapatynibopodobne działanie innych inhibitorów kinazy EGFR, leflunomid, teriflunomid, tofacytynib). Modulatory receptora sfingozyno-1-fosforanu (fingolimod, ozanimod, ponesimod) zwalniają czynność serca i mogą wydłużać odstęp QT, co sumuje się z wydłużaniem QT przez ozymertynib. Dodatkowo leflunomid i teriflunomid hamują białko transportowe BCRP, którego substratami są inhibitory kinazy EGFR, co może zwiększać ich ekspozycję[1]. Długi okres półtrwania aktywnego metabolitu leflunomidu i teriflunomidu oraz utrzymująca się limfopenia po modulatorach S1P i lekach anty-CD19 sprawiają, że ryzyko trwa także po odstawieniu leku z grupy A.
Monitorować
- morfologia krwi z rozmazem, w tym liczba neutrofili i limfocytów
- aktywność aminotransferaz i stężenie bilirubiny
- objawy zakażeń, w tym oportunistycznych
- objawy ze strony płuc – kaszel, duszność, gorączka, saturacja
- EKG z oceną odstępu QTc i częstości rytmu przy modulatorach S1P i ozymertynibie
- stężenie potasu i magnezu przy ryzyku wydłużenia QT
- nowe objawy neurologiczne przy natalizumabie i modulatorach S1P
- stan skóry i błon śluzowych, zanokcica, zmiany trądzikopodobne z nadkażeniem
Kiedy ocena się zmienia
| Okres po odstawieniu leflunomidu lub teriflunomidu bez przeprowadzonej procedury przyspieszonej eliminacjiodstep · selektywne leki immunosupresyjne | inne zalecenie | Aktywny metabolit leflunomidu i teriflunomid utrzymują się w organizmie bardzo długo po odstawieniu, więc interakcja z inhibitorem kinazy EGFR pozostaje możliwa. Przed włączeniem inhibitora kinazy EGFR należy rozważyć przyspieszoną eliminację kolestyraminą lub węglem aktywowanym i potwierdzenie spadku stężenia. |
| Włączanie fingolimodu, ozanimodu lub ponesimodu u osoby przyjmującej ozymertynibkolejność włączenia · selektywne leki immunosupresyjne | ryzyko rośnie | Rozpoczynanie modulatora S1P powoduje przejściowe zwolnienie rytmu serca i zaburzenia przewodzenia, które sumują się z wydłużeniem QT przez ozymertynib. Wymaga to wyjściowego EKG, kontroli elektrolitów i monitorowania po pierwszej dawce zgodnie z ChPL modulatora S1P, a u chorych z wydłużonym QTc skojarzenia należy unikać. |
| Okres utrzymującej się limfopenii po odstawieniu fingolimodu, ozanimodu, ponesimodu lub inebilizumabuodstep · selektywne leki immunosupresyjne | inne zalecenie | Po odstawieniu modulatorów S1P i leków zmniejszających liczbę limfocytów B ich działanie immunosupresyjne ustępuje stopniowo, dlatego ryzyko zakażeń przy rozpoczęciu inhibitora kinazy EGFR należy oceniać na podstawie aktualnej liczby limfocytów, a nie tylko daty ostatniej dawki. |
Źródła
- Kis E, Nagy T, Jani M, Molnár E, Jánossy J, Ujhellyi O, et al. Leflunomide and its metabolite A771726 are high affinity substrates of BCRP: implications for drug resistance. Ann Rheum Dis. 2008;68(7):1201-7. doi: 10.1136/ard.2007.086264. PMID: 18397960.
Niekorzystna interakcjaArypiprazol+ DakomitynibNajlepiej unikać tego połączenia i rozważyć lek przeciwpsychotyczny, który nie jest metabolizowany głównie przez CYP2D6.Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie psychiatryczne, że zaczynasz brać dakomitynib, i nie zmieniaj sam dawki żadnego z tych leków.opóźniony (dni)badania kliniczne
Niekorzystna interakcja
Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie psychiatryczne, że zaczynasz brać dakomitynib, i nie zmieniaj sam dawki żadnego z tych leków.
Lek przeciwnowotworowy dakomitynib spowalnia rozkładanie arypiprazolu w organizmie. Przez to arypiprazolu może być we krwi mniej więcej dwa razy więcej niż zwykle. Może to nasilić jego działania niepożądane, na przykład senność, niepokój ruchowy czy zawroty głowy. Lekarz może zmienić dawkę arypiprazolu albo zamienić go na inny lek.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- wewnętrzny niepokój, trudność w usiedzeniu w miejscu
- drżenie, sztywność lub mimowolne ruchy
- nadmierna senność
- zawroty głowy lub omdlenie przy wstawaniu
- uporczywa biegunka
- gorączka, pobudzenie, potliwość i drżenie mięśni
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Najlepiej unikać tego połączenia i rozważyć lek przeciwpsychotyczny, który nie jest metabolizowany głównie przez CYP2D6.[1] Jeśli arypiprazol musi pozostać, jego dawkę zmniejsza się o około połowę na czas leczenia dakomitynibem, a po odstawieniu dakomitynibu przywraca się dawkę wcześniejszą.[2] Przy jednoczesnym stosowaniu silnego inhibitora CYP3A4 trzeba ponownie ocenić dawkę arypiprazolu, ponieważ oba szlaki eliminacji są wtedy zahamowane.[2]
Skutek kliniczny
Można oczekiwać około dwukrotnego wzrostu ekspozycji na arypiprazol, a w konsekwencji nasilenia działań zależnych od dawki, takich jak akatyzja, objawy pozapiramidowe, sedacja, zawroty głowy i niedociśnienie ortostatyczne. Wyższe stężenie arypiprazolu zwiększa też ryzyko zespołu serotoninowego, zwłaszcza gdy pacjent przyjmuje dodatkowo leki serotoninergiczne.[2] Częsta przy dakomitynibie biegunka może prowadzić do zaburzeń elektrolitowych, które z kolei wymagają ostrożności przy stosowaniu arypiprazolu.[2]
Mechanizm
Dakomitynib silnie hamuje CYP2D6 – zwiększył AUC dekstrometorfanu, modelowego substratu tego enzymu, o 855%, a Cmax o 874%.[1] Arypiprazol jest metabolizowany między innymi przez CYP2D6 i CYP3A4, a silny inhibitor CYP2D6 (chinidyna) zwiększył jego AUC o 107% przy niezmienionym Cmax, zmniejszając jednocześnie ekspozycję na czynny metabolit dehydroarypiprazol.[2]
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- akatyzja i objawy pozapiramidowe
- nadmierna senność
- ciśnienie tętnicze, w tym w pozycji stojącej
- stężenie potasu i magnezu przy biegunce
- objawy zespołu serotoninowego przy lekach serotoninergicznych
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Odstawienie dakomitynibukolejność włączenia · dakomitynib | inne zalecenie | Po odstawieniu dakomitynibu dawkę arypiprazolu zwiększa się do stosowanej przed terapią skojarzoną. |
| Jednoczesny silny inhibitor CYP3A4dawka · pacjent | ryzyko rośnie | Jednoczesne zahamowanie CYP2D6 i CYP3A4 zwiększa ekspozycję na arypiprazol bardziej niż każdy inhibitor osobno, dlatego dawkę trzeba ocenić ponownie. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vizimpro 15 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vizimpro-100415979/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Abilify 5 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/abilify-100125856/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vizimpro. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/vizimpro-100415979/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Abilify. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/abilify-100125856/
Niekorzystna interakcjaAtomoksetyna+ DakomitynibNależy unikać łączenia dakomitynibu z atomoksetyną.Nie zmieniaj sam dawek, ale powiedz lekarzowi leczącemu ADHD, że przyjmujesz dakomitynib, i zapytaj, czy dawkę atomoksetyny trzeba zmienić.opóźniony (dni)badania kliniczne
Niekorzystna interakcja
Nie zmieniaj sam dawek, ale powiedz lekarzowi leczącemu ADHD, że przyjmujesz dakomitynib, i zapytaj, czy dawkę atomoksetyny trzeba zmienić.
Lek przeciwnowotworowy dakomitynib spowalnia rozkładanie atomoksetyny w organizmie, przez co jej stężenie we krwi może wzrosnąć nawet kilkakrotnie. Może to nasilić działania niepożądane atomoksetyny, zwłaszcza szybkie bicie serca, wzrost ciśnienia i zaburzenia rytmu serca. Lekarz może zmienić lek na ADHD albo zmniejszyć jego dawkę.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie lub bardzo szybkie bicie serca
- zawroty głowy albo omdlenie
- wysokie ciśnienie lub silny ból głowy
- nasilona bezsenność, niepokój
- nudności i brak apetytu
- drgawki
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Należy unikać łączenia dakomitynibu z atomoksetyną[1]. Ponieważ leczenia przeciwnowotworowego zwykle się nie zmienia, w pierwszej kolejności rozważa się zamianę atomoksetyny na lek na ADHD niemetabolizowany głównie przez CYP2D6. Jeśli połączenie jest konieczne, atomoksetynę dawkuje się jak przy silnym inhibitorze CYP2D6 – wolniej zwiększa się dawkę i dąży do mniejszej dawki docelowej[1][2]. Po dołączeniu lub odstawieniu dakomitynibu u pacjenta z ustaloną dawką atomoksetyny trzeba ponownie ocenić skuteczność i tolerancję[2].
Skutek kliniczny
Wielokrotny wzrost stężenia atomoksetyny nasila jej działania niepożądane zależne od dawki – przyspieszenie czynności serca, wzrost ciśnienia tętniczego, bezsenność, nudności i suchość w ustach. Przy zahamowaniu CYP2D6 rośnie też ryzyko wydłużenia odstępu QT[2]. Atomoksetyna może wywoływać napady drgawek, a ich ryzyko przy dużej ekspozycji może być większe[2].
Mechanizm
Dakomitynib silnie hamuje CYP2D6 – po jednorazowej dawce 45 mg ekspozycja na dekstrometorfan, modelowy substrat tego enzymu, wzrosła o 855% (AUC) i 874% (Cmax)[1]. Atomoksetyna jest metabolizowana głównie przez CYP2D6, a przy zahamowaniu tego enzymu jej ekspozycja może wzrosnąć 6–8 razy, a Css,max około 3–4 razy[2].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- częstość akcji serca
- ciśnienie tętnicze
- EKG z oceną odstępu QTc przy czynnikach ryzyka
- stężenie potasu i magnezu
- bezsenność, nudności, niepokój
- skuteczność leczenia ADHD po odstawieniu dakomitynibu
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Dakomitynib dołączony do ustalonej dawki atomoksetynykolejność włączenia · dakomitynib | inne zalecenie | Po dołączeniu dakomitynibu do ustalonej dawki atomoksetyny należy ponownie ocenić tolerancję i rozważyć zmniejszenie dawki atomoksetyny. |
| Odstawienie dakomitynibu w trakcie leczenia atomoksetynąkolejność włączenia · dakomitynib | inne zalecenie | Po odstawieniu dakomitynibu stężenie atomoksetyny stopniowo spada, dlatego trzeba ponownie ocenić skuteczność i ewentualnie zwiększyć jej dawkę. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vizimpro 15 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vizimpro-100415979/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Kamaptin 10 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/kamaptin-100430861/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vizimpro. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/vizimpro-100415979/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Niekorzystna interakcjaBrekspiprazol+ DakomitynibUnikaj tego połączenia, a jeśli jest konieczne, podawaj brekspiprazol w połowie dotychczasowej dawki.Powiedz psychiatrze i onkologowi, że przyjmujesz oba leki, i nie zmieniaj dawek samodzielnie – lekarz może zmniejszyć dawkę brekspiprazolu albo zmienić lek.opóźniony (dni)badania kliniczne
Niekorzystna interakcja
Powiedz psychiatrze i onkologowi, że przyjmujesz oba leki, i nie zmieniaj dawek samodzielnie – lekarz może zmniejszyć dawkę brekspiprazolu albo zmienić lek.
Lek przeciwnowotworowy dakomitynib spowalnia rozkładanie brekspiprazolu w organizmie. Brekspiprazolu może przez to być we krwi mniej więcej dwa razy więcej niż zwykle. Może to nasilić jego działania niepożądane, takie jak niepokój ruchowy, senność czy zawroty głowy.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- wewnętrzny niepokój, trudność w usiedzeniu w miejscu
- nadmierna senność
- zawroty głowy lub omdlenie przy wstawaniu
- drżenie lub sztywność mięśni
- kołatanie serca
- silna lub długotrwała biegunka
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Unikaj tego połączenia, a jeśli jest konieczne, podawaj brekspiprazol w połowie dotychczasowej dawki.[1][2] Gdy pacjent przyjmuje także inhibitor CYP3A4, dawkę brekspiprazolu zmniejsza się do jednej czwartej.[2] Zamiast tego zwykle łatwiej zmienić lek przeciwpsychotyczny na taki, który nie zależy głównie od CYP2D6, niż modyfikować leczenie przeciwnowotworowe. Po odstawieniu dakomitynibu dawkę brekspiprazolu stopniowo przywraca się do wcześniejszej, obserwując skuteczność.
Skutek kliniczny
Większe stężenie brekspiprazolu nasila jego działania niepożądane, takie jak akatyzja, senność, objawy pozapiramidowe, niedociśnienie ortostatyczne i przyrost masy ciała. Brekspiprazol wymaga ostrożności przy zaburzeniach elektrolitowych i lekach wydłużających QT.[2] Biegunka wywoływana przez dakomitynib może prowadzić do hipokaliemii i hipomagnezemii, co dodatkowo zwiększa ryzyko zaburzeń rytmu serca.
Mechanizm
Dakomitynib silnie hamuje CYP2D6 – pojedyncza dawka 45 mg zwiększała AUC i Cmax dekstrometorfanu odpowiednio o 855% i 874%.[1] Brekspiprazol jest metabolizowany głównie przez CYP3A4 i CYP2D6, a silny inhibitor CYP2D6 (chinidyna) zwiększał jego AUC o 94% bez zmiany Cmax.[2] Dakomitynib może więc mniej więcej podwoić ekspozycję na brekspiprazol.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Brekspiprazol: umiarkowanie wrażliwy substrat CYP2D6[4], umiarkowanie wrażliwy substrat CYP3A4[4]
- Dakomitynib: inhibitor BCRP[3], silny inhibitor CYP2D6[3], inhibitor P-gp[3], substrat BCRP[3], drugorzędny szlak substrat CYP2C9[3], substrat CYP2D6[3], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[3], substrat P-gp[3]
Monitorować
- akatyzja i objawy pozapiramidowe
- nadmierna senność
- ciśnienie tętnicze w pozycji stojącej
- potas i magnez przy biegunce
- EKG (odstęp QT) przy zaburzeniach elektrolitowych lub innych lekach wydłużających QT
Bezpieczniejsze alternatywy
kariprazynalurazydonkwetiapinapaliperydonozymertynibafatyniberlotynib
Kiedy ocena się zmienia
| Dakomitynib dołączany u pacjenta leczonego brekspiprazolemkolejność włączenia · dakomitynib | inne zalecenie | Przy włączaniu dakomitynibu zmniejsza się dawkę brekspiprazolu o połowę i obserwuje pacjenta pod kątem akatyzji i sedacji. Po zakończeniu leczenia dakomitynibem dawkę brekspiprazolu przywraca się do wcześniejszej. |
| Brekspiprazol włączany u pacjenta leczonego dakomitynibemkolejność włączenia · brekspiprazol | inne zalecenie | U pacjenta przyjmującego dakomitynib rozważa się lek przeciwpsychotyczny niezależny głównie od CYP2D6, a jeśli wybiera się brekspiprazol, stosuje się połowę zalecanej dawki. |
| Jednoczesne stosowanie inhibitora CYP3A4dawka · pacjent | ryzyko rośnie | Przy jednoczesnym hamowaniu CYP2D6 i CYP3A4 przewiduje się 4–5-krotny wzrost stężenia brekspiprazolu i zaleca zmniejszenie jego dawki do jednej czwartej. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vizimpro 15 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vizimpro-100415979/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego RXULTI 0,25 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/rxulti-100410090/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vizimpro. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/vizimpro-100415979/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego RXULTI. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/rxulti-100410090/
Niekorzystna interakcjaDakomitynib+ FlekainidNależy unikać łączenia dakomitynibu z flekainidem.Nie zmieniaj sam dawek, tylko upewnij się, że kardiolog i onkolog wiedzą o obu lekach, i wykonuj zalecone badania EKG.opóźniony (dni)badania kliniczne
Niekorzystna interakcja
Nie zmieniaj sam dawek, tylko upewnij się, że kardiolog i onkolog wiedzą o obu lekach, i wykonuj zalecone badania EKG.
Lek onkologiczny dakomitynib spowalnia rozkład flekainidu w organizmie, więc flekainid może się gromadzić w nadmiarze. Zbyt duża ilość flekainidu może wywołać groźne zaburzenia rytmu serca. Biegunka, która często pojawia się przy dakomitynibie, dodatkowo zwiększa to ryzyko przez utratę potasu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- kołatanie serca lub nierówne bicie serca
- bardzo wolne tętno
- zawroty głowy, omdlenie lub uczucie bliskie omdlenia
- duszność lub obrzęki nóg
- nasilona lub długotrwała biegunka
- zaburzenia widzenia
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Należy unikać łączenia dakomitynibu z flekainidem[1]. Gdy połączenie jest konieczne, dawkę flekainidu zmniejsza się jak przy silnym inhibitorze CYP2D6[1], a leczenie prowadzi się pod kontrolą EKG i stężenia flekainidu w osoczu. Przed i w trakcie leczenia należy wyrównywać zaburzenia elektrolitowe, szczególnie hipokaliemię[2], i szybko leczyć biegunkę. Decyzję o zmianie leku przeciwarytmicznego podejmuje kardiolog w porozumieniu z onkologiem.
Skutek kliniczny
Można się spodziewać istotnego wzrostu stężenia flekainidu z ryzykiem działania proarytmicznego, poszerzenia QRS, zaburzeń przewodzenia, bradykardii i ujemnego działania inotropowego. Zwiększenie stężenia flekainidu może prowadzić do zagrażających życiu, a nawet śmiertelnych zdarzeń niepożądanych[2].
Mechanizm
Dakomitynib silnie hamuje CYP2D6, a flekainid jest w dużym stopniu metabolizowany przez ten izoenzym. Po jednorazowej dawce 45 mg dakomitynibu ekspozycja (AUC i Cmax) na dekstrometorfan, modelowy substrat CYP2D6, zwiększyła się odpowiednio o 855% i 874%[1]. Inhibitory CYP2D6 zwiększają stężenie flekainidu w osoczu[2]. Dodatkowo częsta przy dakomitynibie biegunka może prowadzić do hipokaliemii, która nasila toksyczne działanie flekainidu na serce.
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- EKG (szerokość QRS, odstęp PR, rytm) na początku i po kilku dniach skojarzenia
- stężenie flekainidu w osoczu
- potas i inne elektrolity, zwłaszcza przy biegunce
- tętno i ciśnienie tętnicze
- objawy niewydolności serca
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Dakomitynib dołączany u pacjenta stabilnie leczonego flekainidemkolejność włączenia · dakomitynib | inne zalecenie | Przy dołączaniu dakomitynibu do ustalonej dawki flekainidu należy z góry rozważyć zmniejszenie dawki flekainidu oraz kontrolę EKG i stężenia leku w pierwszych dniach skojarzenia. |
| ObniżonyeGFR · pacjent | ryzyko rośnie | Zaburzenia czynności nerek zmniejszają klirens flekainidu i dodatkowo zwiększają jego stężenie, co nasila skutki zahamowania CYP2D6. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vizimpro 15 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vizimpro-100415979/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Flecainide acetate Holsten 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/flecainide-acetate-holsten-100425222/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vizimpro. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/vizimpro-100415979/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Flecainide acetate Holsten. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/flecainide-acetate-holsten-100425222/
Niekorzystna interakcjaDaryfenacyna+ DakomitynibW trakcie leczenia dakomitynibem lepiej wybrać lek na pęcherz nadreaktywny, który nie zależy od CYP2D6, a jeśli daryfenacyna jest konieczna, stosuje się 7,5 mg na dobę i zwiększa do 15 mg tylko przy dobrej tolerancji.Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie onkologiczne, że przyjmujesz daryfenacynę, i nie zwiększaj sam jej dawki.opóźniony (dni)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie onkologiczne, że przyjmujesz daryfenacynę, i nie zwiększaj sam jej dawki.
Lek przeciwnowotworowy dakomitynib może spowalniać usuwanie z organizmu leku na pęcherz – daryfenacyny. Wtedy daryfenacyna działa silniej i częściej daje działania niepożądane, takie jak suchość w ustach, zaparcia czy kłopoty z oddawaniem moczu. Te leki można zwykle przyjmować razem, ale lekarz powinien wiedzieć o obu i dobrać mniejszą dawkę leku na pęcherz albo inny lek.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- nie możesz oddać moczu albo oddajesz go z dużym trudem
- silne zaparcia lub ból brzucha
- bardzo sucha jama ustna
- niewyraźne widzenie
- senność, zawroty głowy lub splątanie
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PK – metabolizm, PK – transport
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
W trakcie leczenia dakomitynibem lepiej wybrać lek na pęcherz nadreaktywny, który nie zależy od CYP2D6, a jeśli daryfenacyna jest konieczna, stosuje się 7,5 mg na dobę i zwiększa do 15 mg tylko przy dobrej tolerancji.[1][2] Pacjenta, który już przyjmuje 15 mg daryfenacyny, warto przy włączaniu dakomitynibu przestawić na 7,5 mg i ocenić tolerancję po kilku dniach. Należy też obserwować objawy przeciwmuskarynowe, zwłaszcza zatrzymanie moczu i zaparcia.
Skutek kliniczny
Większa ekspozycja na daryfenacynę może nasilać jej działania przeciwmuskarynowe, takie jak suchość w ustach, zaparcia, niewyraźne widzenie, zatrzymanie moczu i zaburzenia ze strony ośrodkowego układu nerwowego. Bezpośredniego badania tej pary nie ma, więc skalę wzrostu stężenia przewiduje się na podstawie badań z substratem i inhibitorem modelowym.
Mechanizm
Dakomitynib silnie hamuje CYP2D6, który obok CYP3A4 jest głównym szlakiem metabolizmu daryfenacyny, więc może zwiększać jej stężenie we krwi. Po jednorazowej dawce 45 mg dakomitynibu AUC dekstrometorfanu, czyli modelowego substratu CYP2D6, wzrosło o 855%, a Cmax o 874%.[1] Inhibitory CYP2D6 zwiększają AUC daryfenacyny, na przykład paroksetyna 20 mg zwiększyła je o 33% przy dawce daryfenacyny 30 mg.[2] Ten umiarkowany wzrost wynika z tego, że część metabolizmu przejmuje CYP3A4. Dakomitynib in vitro hamuje także jelitową glikoproteinę P, a daryfenacyna jest jej substratem, więc możliwy jest dodatkowy, niewielki wzrost wchłaniania.[1]
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
- Daryfenacyna – umiarkowany inhibitor CYP2D6[3], dakomitynib – substrat CYP2D6[4]
- Daryfenacyna – inhibitor CYP3A4[3], dakomitynib – drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4]
- Daryfenacyna – inhibitor P-gp[3], dakomitynib – substrat P-gp[4]
- Dakomitynib – silny inhibitor CYP2D6[4], daryfenacyna – substrat CYP2D6[3]
- Dakomitynib – inhibitor P-gp[4], daryfenacyna – substrat P-gp[3]
- Daryfenacyna: umiarkowany inhibitor CYP2D6[3], inhibitor CYP3A4[3], inhibitor P-gp[3], substrat CYP2D6[3], wrażliwy substrat CYP3A4[5], substrat P-gp[3]
- Dakomitynib: inhibitor BCRP[4], silny inhibitor CYP2D6[4], inhibitor P-gp[4], substrat BCRP[4], drugorzędny szlak substrat CYP2C9[4], substrat CYP2D6[4], drugorzędny szlak substrat CYP3A4[4], substrat P-gp[4]
Monitorować
- suchość w ustach
- zaparcia
- trudności w oddawaniu moczu i zatrzymanie moczu
- niewyraźne widzenie
- zawroty głowy, senność, splątanie (szczególnie u osób starszych)
Bezpieczniejsze alternatywy
trospiumsolifenacyna
Kiedy ocena się zmienia
| dawka ≥ 15 mg/dobędaryfenacyna | ryzyko rośnie | Przy dawce daryfenacyny 15 mg na dobę spodziewany wzrost ekspozycji jest większy. Tę dawkę stosuje się przy dakomitynibie tylko wtedy, gdy 7,5 mg nie wystarcza, a pacjent dobrze toleruje leczenie. |
| Dakomitynib dołączony do stałej dawki daryfenacynykolejność włączenia · dakomitynib | inne zalecenie | Gdy dakomitynib dołącza się do daryfenacyny w dawce 15 mg, warto zmniejszyć dawkę daryfenacyny do 7,5 mg na dobę i ocenić tolerancję w kolejnych dniach. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vizimpro 15 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vizimpro-100415979/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Emselex 7,5 mg, tabletki o przedłużonym działaniu. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/emselex-100129630/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Emselex. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/emselex-100129630/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vizimpro. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/vizimpro-100415979/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 29.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Niekorzystna interakcjaDekstrometorfan+ DakomitynibUnikaj podawania dekstrometorfanu pacjentom leczonym dakomitynibem i wybierz lek przeciwkaszlowy, który nie jest metabolizowany przez CYP2D6.Nie przyjmuj leków na kaszel z dekstrometorfanem w czasie leczenia dakomitynibem i zapytaj farmaceutę o bezpieczny lek przeciwkaszlowy.szybki (godziny)badania kliniczne
Niekorzystna interakcja
Nie przyjmuj leków na kaszel z dekstrometorfanem w czasie leczenia dakomitynibem i zapytaj farmaceutę o bezpieczny lek przeciwkaszlowy.
Lek przeciwnowotworowy dakomitynib spowalnia rozkładanie dekstrometorfanu w organizmie. Przez to dekstrometorfan może osiągnąć we krwi stężenie wielokrotnie wyższe niż zwykle. Może to wywołać pobudzenie, splątanie, drżenie, biegunkę, kłopoty z oddychaniem albo groźną reakcję zwaną zespołem serotoninowym.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- pobudzenie lub niepokój
- splątanie, dezorientacja
- drżenie mięśni
- biegunka
- nadmierne pocenie się i szybkie bicie serca
- nadmierna senność lub spłycony oddech
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- szybki (godziny)
- Dowody
- badania kliniczne
Postępowanie
Unikaj podawania dekstrometorfanu pacjentom leczonym dakomitynibem i wybierz lek przeciwkaszlowy, który nie jest metabolizowany przez CYP2D6.[1] Jeśli połączenie jest konieczne, monitoruj pacjenta pod kątem objawów toksyczności dekstrometorfanu i rozważ zmniejszenie jego dawki.[2]
Skutek kliniczny
Wielokrotny wzrost stężenia dekstrometorfanu zwiększa ryzyko jego działań toksycznych – pobudzenia, dezorientacji, drżenia, bezsenności, biegunki i depresji oddechowej – oraz zespołu serotoninowego.[2]
Mechanizm
Dakomitynib hamuje izoenzym CYP2D6, główną drogę metabolizmu dekstrometorfanu. Po jednorazowej dawce 45 mg dakomitynibu ekspozycja na dekstrometorfan (AUC i Cmax) wzrosła odpowiednio o 855% i 874%.[1] Dekstrometorfan ulega intensywnemu metabolizmowi pierwszego przejścia z udziałem CYP2D6, dlatego hamowanie tego enzymu wielokrotnie zwiększa jego stężenie we krwi.[2]
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- objawy toksyczności dekstrometorfanu (pobudzenie, dezorientacja, drżenie, bezsenność, biegunka)
- objawy zespołu serotoninowego, zwłaszcza przy innych lekach serotoninergicznych
- oddech i nadmierna senność
Bezpieczniejsze alternatywy
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vizimpro 15 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vizimpro-100415979/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Tussi Drill 5 mg/5 ml, syrop. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/tussi-drill-100105606/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vizimpro. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 30.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/vizimpro-100415979/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 30.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
Niekorzystna interakcjaDifenhydramina+ DakomitynibUnikaj podawania difenhydraminy w trakcie leczenia dakomitynibem.Nie przyjmuj difenhydraminy w trakcie leczenia dakomitynibem i zapytaj farmaceutę lub lekarza o bezpieczniejszy lek na alergię lub sen.opóźniony (dni)teoretyczne
Niekorzystna interakcja
Nie przyjmuj difenhydraminy w trakcie leczenia dakomitynibem i zapytaj farmaceutę lub lekarza o bezpieczniejszy lek na alergię lub sen.
Lek przeciwnowotworowy dakomitynib spowalnia rozkładanie difenhydraminy w organizmie. Difenhydramina może wtedy działać silniej i dłużej. Możesz być bardzo senny, mieć suchość w ustach, zaparcia, kłopot z oddawaniem moczu lub czuć się zdezorientowany.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silna senność lub trudność z wybudzeniem
- splątanie lub dezorientacja
- trudność z oddaniem moczu
- kołatanie serca, omdlenie lub zawroty głowy
- ChPL
- niezalecane
- Mechanizm
- PK – metabolizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Unikaj podawania difenhydraminy w trakcie leczenia dakomitynibem[1][2]. Przy alergii wybierz lek przeciwhistaminowy niezależny od CYP2D6, a przy bezsenności omów z lekarzem prowadzącym inne postępowanie. Jeśli difenhydramina jest konieczna, zastosuj najmniejszą skuteczną dawkę przez możliwie krótki czas i obserwuj pacjenta pod kątem nadmiernej sedacji i objawów antycholinergicznych.
Skutek kliniczny
Większe stężenie difenhydraminy może nasilać i wydłużać senność, zaburzenia psychomotoryczne oraz działanie przeciwmuskarynowe, takie jak suchość w ustach, zaparcia, zatrzymanie moczu i splątanie. Przy wyższym stężeniu difenhydraminy rośnie też ryzyko wydłużenia odstępu QT, zwłaszcza gdy towarzyszą zaburzenia elektrolitowe.
Mechanizm
Dakomitynib silnie hamuje CYP2D6, a difenhydramina jest substratem tego izoenzymu o wysokim powinowactwie, więc jej metabolizm zwalnia i rośnie jej stężenie. Pojedyncza dawka 45 mg dakomitynibu zwiększyła AUC dekstrometorfanu, modelowego substratu CYP2D6, o 855%, a Cmax o 874%[1]. Difenhydraminy należy unikać razem z inhibitorami CYP2D6[2].
Metabolizm i transportery
Wspólny mechanizm:
Monitorować
- nadmierna senność i zaburzenia sprawności psychoruchowej
- objawy antycholinergiczne – suchość w ustach, zaparcia, zatrzymanie moczu, splątanie
- EKG i stężenie potasu oraz magnezu przy dłuższym stosowaniu lub czynnikach ryzyka wydłużenia QT
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| wiek ≥ 65pacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych nasilona ekspozycja na difenhydraminę zwiększa ryzyko splątania, upadków i zatrzymania moczu. |
| Stosowanie regularneczas leczenia · difenhydramina | ryzyko rośnie | Regularne przyjmowanie difenhydraminy sprzyja kumulacji przy zahamowanym CYP2D6 i zwiększa ryzyko działań niepożądanych, w tym wydłużenia QT. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vizimpro 15 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vizimpro-100415979/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Nodisen 50 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/nodisen-100391150/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Nodisen. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 30.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/nodisen-100391150/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vizimpro. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 30.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/vizimpro-100415979/
Oznaczenia na tej stronie
- Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
- Korzystna interakcjaPołączenie celowe
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.