Interakcje / Fluorouracyl / Fluorouracyl i walgancyklowir
Jaki opis pokazać?
Połączenie przeciwwskazane
Walgancyklowir łączy się z fluorouracylem podawanym ogólnie tylko wtedy, gdy korzyść przewyższa ryzyko.
Nie przerywaj żadnego z leków na własną rękę, powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie onkologiczne o walgancyklowirze i rób badania krwi w terminach, które ci wyznaczy.
Połączenie przeciwwskazaneFluorouracyl+ WalgancyklowirWalgancyklowir łączy się z fluorouracylem podawanym ogólnie tylko wtedy, gdy korzyść przewyższa ryzyko.Nie przerywaj żadnego z leków na własną rękę, powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie onkologiczne o walgancyklowirze i rób badania krwi w terminach, które ci wyznaczy.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przerywaj żadnego z leków na własną rękę, powiedz lekarzowi prowadzącemu leczenie onkologiczne o walgancyklowirze i rób badania krwi w terminach, które ci wyznaczy.
Oba leki mogą osłabiać szpik kostny, który wytwarza krwinki. Przyjmowane razem zwiększają ryzyko spadku białych krwinek, płytek krwi i czerwonych krwinek. Może to sprzyjać zakażeniom, siniakom i krwawieniom oraz osłabieniu. Lekarz może zalecić to połączenie, ale wtedy potrzebne są częstsze badania krwi.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka, dreszcze lub ból gardła
- siniaki, krwawienie z nosa lub dziąseł
- krew w moczu lub stolcu
- silne zmęczenie, bladość, duszność przy wysiłku
- owrzodzenia w jamie ustnej
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Walgancyklowir łączy się z fluorouracylem podawanym ogólnie tylko wtedy, gdy korzyść przewyższa ryzyko[1]. Przed rozpoczęciem i regularnie w trakcie leczenia skojarzonego kontroluje się morfologię krwi z rozmazem oraz czynność nerek. Przy narastającej neutropenii lub małopłytkowości lekarz rozważa przerwę w leczeniu albo zmianę leku przeciwwirusowego.
Skutek kliniczny
Większe ryzyko neutropenii, małopłytkowości i niedokrwistości, a w konsekwencji ciężkich zakażeń i krwawień. Ryzyko dotyczy przede wszystkim fluorouracylu podawanego dożylnie, a przy stosowaniu na skórę jest niewielkie.
Mechanizm
Fluorouracyl podany ogólnie i gancyklowir, czyli czynny metabolit walgancyklowiru, działają mielosupresyjnie, więc ich toksyczne działanie na szpik sumuje się. Toksyczność walgancyklowiru może się nasilić, gdy łączy się go z innymi lekami o znanym działaniu mielosupresyjnym, w tym z lekami przeciwnowotworowymi[1]. Gancyklowir nie jest inhibitorem dehydrogenazy dihydropirymidynowej, dlatego nie należy oczekiwać wzrostu stężenia fluorouracylu, typowego dla brywudyny i sorywudyny.
Monitorować
- morfologia krwi z rozmazem (neutrofile, płytki krwi, hemoglobina)
- stężenie kreatyniny i eGFR
- objawy zakażenia i krwawienia
Bezpieczniejsze alternatywy
foskarnetmarybawirletermowir
Kiedy ocena się zmienia
| Krempostać · fluorouracyl | inne zalecenie | Przy fluorouracylu stosowanym na skórę sumowanie działania na szpik ma małe znaczenie, ale krem z fluorouracylem jest przeciwwskazany w skojarzeniu z przeciwwirusowymi lekami z grupy nukleozydów. Zakaz dotyczy przede wszystkim inhibitorów dehydrogenazy dihydropirymidynowej, dlatego o łączeniu kremu z walgancyklowirem decyduje lekarz. |
| Dożylnadroga podania · fluorouracyl | ryzyko rośnie | Fluorouracyl podawany dożylnie silnie hamuje czynność szpiku, więc ryzyko neutropenii i małopłytkowości w skojarzeniu z walgancyklowirem jest największe i wymaga częstej kontroli morfologii. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Valcyte 50 mg/ml, proszek do sporządzania roztworu doustnego. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/valcyte-100326589/
Alkohol przy tych lekach
Fluorouracyl a alkohol: brak opisu w bazie.
Interakcja nieistotna klinicznieWalgancyklowira alkoholNie jest wymagana zmiana dawkowania walgancyklowiru ani zakaz spożywania alkoholu.Jeśli pijesz alkohol, rób to rzadko i w małych ilościach, a gdy źle się czujesz po leku, nie pij wcale.nieznanyteoretyczne
Interakcja nieistotna klinicznie
Jeśli pijesz alkohol, rób to rzadko i w małych ilościach, a gdy źle się czujesz po leku, nie pij wcale.
Nie wiadomo, aby ten lek przeciwwirusowy wchodził w niebezpieczne połączenie z alkoholem. Lek może jednak powodować nudności, biegunkę i zawroty głowy, a alkohol może te dolegliwości nasilać. Częste picie większych ilości alkoholu może też dodatkowo obciążać szpik kostny, na który ten lek również może działać.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- silne zawroty głowy lub splątanie
- nasilone nudności, wymioty lub biegunka
- gorączka, dreszcze lub ból gardła
- łatwe powstawanie siniaków lub krwawienia
- nietypowe osłabienie i bladość
- ChPL
- brak wzmianki
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- nieznany
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie jest wymagana zmiana dawkowania walgancyklowiru ani zakaz spożywania alkoholu. Warto poinformować pacjenta, że umiarkowanie w piciu alkoholu jest rozsądne ze względu na chorobę podstawową i możliwe działania niepożądane leku.
Skutek kliniczny
Przy okazjonalnym spożyciu niewielkich ilości alkoholu nie należy spodziewać się istotnych klinicznie skutków. Duże lub regularnie spożywane ilości alkoholu mogą nasilać dolegliwości żołądkowo-jelitowe i zawroty głowy oraz potencjalnie pogłębiać neutropenię, małopłytkowość lub niedokrwistość wywołane przez gancyklowir.
Mechanizm
Nie jest znana interakcja farmakokinetyczna walgancyklowiru z etanolem. Walgancyklowir jest prolekiem przekształcanym przez esterazy w ścianie jelita i w wątrobie do gancyklowiru, który jest wydalany głównie przez nerki w postaci niezmienionej, bez udziału izoenzymów cytochromu P450 metabolizujących etanol. Charakterystyka produktu walgancyklowiru w postaci roztworu doustnego i tabletek powlekanych nie wymienia alkoholu ani w przeciwwskazaniach, ani wśród interakcji[1]. Teoretycznie możliwe jest jedynie sumowanie się działań niepożądanych, takich jak nudności, biegunka, ból i zawroty głowy, a przy przewlekłym nadużywaniu alkoholu także nasilenie toksycznego wpływu na szpik kostny.
Monitorować
- morfologia krwi zgodnie z zaleceniami lekarza prowadzącego
- objawy żołądkowo-jelitowe i zawroty głowy u osób pijących większe ilości alkoholu
Kiedy ocena się zmienia
| Duże ilości alkoholu lub picie codzienneilość alkoholu · pacjent | ryzyko rośnie | Przewlekłe nadużywanie alkoholu samo w sobie może hamować czynność szpiku i powodować małopłytkowość, co teoretycznie może nasilać mielotoksyczność gancyklowiru. U takich pacjentów warto zwrócić szczególną uwagę na wyniki morfologii krwi i zachęcić do ograniczenia picia. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Valcyte 50 mg/ml, proszek do sporządzania roztworu doustnego. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/valcyte-100326589/
Inne interakcje tych leków 128
Połączenie przeciwwskazaneFluorouracyl+ KlozapinaNie należy łączyć fluorouracylu podawanego ogólnie z klozapiną ani rozpoczynać leczenia klozapiną u pacjenta w trakcie chemioterapii fluorouracylem.Jeśli bierzesz klozapinę i masz zacząć chemioterapię, powiedz o tym zarówno onkologowi, jak i psychiatrze, i nie odstawiaj klozapiny na własną rękę.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli bierzesz klozapinę i masz zacząć chemioterapię, powiedz o tym zarówno onkologowi, jak i psychiatrze, i nie odstawiaj klozapiny na własną rękę.
Fluorouracyl podawany w kroplówce lub zastrzyku jako chemioterapia i klozapina mogą osłabiać szpik kostny, który wytwarza białe krwinki. Razem mocno zwiększają ryzyko bardzo dużego spadku liczby białych krwinek, a wtedy łatwo o groźne zakażenie. Dlatego tych leków nie łączy się. Krem z fluorouracylem na skórę nie stwarza takiego ryzyka.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka lub dreszcze
- ból gardła
- owrzodzenia w jamie ustnej
- nagłe osłabienie lub objawy grypopodobne
- częste lub nawracające infekcje
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie należy łączyć fluorouracylu podawanego ogólnie z klozapiną ani rozpoczynać leczenia klozapiną u pacjenta w trakcie chemioterapii fluorouracylem[1][2]. Jeśli pacjent leczony klozapiną wymaga chemioterapii, decyzję o dalszym postępowaniu powinni podjąć wspólnie onkolog i psychiatra. Najczęściej rozważa się zmianę leku przeciwpsychotycznego na inny o mniejszym ryzyku agranulocytozy. Klozapiny nie należy jednak odstawiać nagle bez decyzji lekarza. Jeśli specjaliści uznają, że nie ma alternatywy, połączenie wymaga ścisłej kontroli morfologii z rozmazem i szybkiej reakcji na spadek liczby neutrofili. Fluorouracyl stosowany na skórę w postaci kremu nie wymaga takiego postępowania.
Skutek kliniczny
Głównym zagrożeniem jest ciężka neutropenia lub agranulocytoza z ryzykiem zakażeń zagrażających życiu, w tym posocznicy. Gdy neutropenia wystąpi, trudno ustalić, który lek ją wywołał. Może to prowadzić do niepotrzebnego trwałego odstawienia klozapiny albo do przerwania chemioterapii.
Mechanizm
Fluorouracyl podawany ogólnie jest lekiem cytotoksycznym, który hamuje czynność szpiku kostnego, a klozapina może wywołać agranulocytozę. Oba leki działają toksycznie na szpik, więc ich działania niepożądane sumują się. ChPL fluorouracylu do podawania dożylnego zaleca unikać łączenia z klozapiną ze względu na zwiększone ryzyko agranulocytozy[2]. ChPL klozapiny zakazuje jednoczesnego stosowania substancji o istotnym działaniu hamującym czynność szpiku i wymienia wśród nich środki cytotoksyczne[1]. ChPL klozapiny przeciwwskazuje też rozpoczynanie leczenia u osób przyjmujących substancje o znacznym ryzyku agranulocytozy[1][3][4]. Nie ma przesłanek do interakcji farmakokinetycznej.
Metabolizm i transportery
Monitorować
- morfologia krwi z rozmazem i bezwzględną liczbą neutrofili
- objawy zakażenia, zwłaszcza gorączka, ból gardła i owrzodzenia jamy ustnej
- stan psychiczny w razie zmiany leku przeciwpsychotycznego
Bezpieczniejsze alternatywy
Kiedy ocena się zmienia
| Miejscowo na skórę (krem)droga podania · fluorouracyl | ryzyko maleje | Ostrzeżenie o agranulocytozie dotyczy fluorouracylu podawanego ogólnie. ChPL kremów z fluorouracylem nie wymieniają klozapiny, a wchłanianie przez skórę jest niewielkie. Ostrożność warto zachować przy stosowaniu na duże powierzchnie lub uszkodzoną skórę. |
| Klozapina stosowana przed rozpoczęciem chemioterapiikolejność włączenia · klozapina | inne zalecenie | Nie wolno rozpoczynać klozapiny u pacjenta przyjmującego leki o znacznym ryzyku agranulocytozy. Gdy chemioterapia ma się rozpocząć u pacjenta już leczonego klozapiną, połączenie nadal nie jest zalecane, ale klozapiny nie odstawia się nagle. O zmianie leczenia decydują wspólnie onkolog i psychiatra. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Clopizam 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/clopizam-100383587/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fluorouracil Accord 50 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań lub infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fluorouracil-accord-100225227/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Ayupil 12,5 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/ayupil-100396213/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Paxifar 25 mg, tabletki. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/paxifar-100435798/
- U.S. Food and Drug Administration. For Healthcare Professionals: FDA’s Examples of Drugs that Interact with CYP Enzymes and Transporter Systems. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: fda.gov
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Clopizam. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: opieka.farm/leki/clopizam-100383587/
Połączenie przeciwwskazaneFluorouracyl+ Szczepionka BCGDopęcherzowego BCG nie podaje się w trakcie układowego leczenia fluorouracylem.Jeśli dostajesz fluorouracyl w kroplówce lub zastrzykach, powiedz o tym urologowi przed wlewem BCG, bo w tym czasie BCG nie powinno być podawane.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Jeśli dostajesz fluorouracyl w kroplówce lub zastrzykach, powiedz o tym urologowi przed wlewem BCG, bo w tym czasie BCG nie powinno być podawane.
Szczepionka BCG podawana do pęcherza zawiera żywe, osłabione bakterie i działa tylko wtedy, gdy odporność jest sprawna. Fluorouracyl podawany w kroplówce lub zastrzykach osłabia odporność, więc razem z BCG może wywołać groźne zakażenie całego organizmu i słabiej leczyć nowotwór pęcherza. Fluorouracyl w kremie na skórę działa głównie miejscowo i zwykle nie niesie takiego ryzyka, ale i tak powiedz o nim urologowi.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- wysoka lub utrzymująca się gorączka
- dreszcze i silne osłabienie
- kaszel lub duszność
- zażółcenie skóry lub oczu
- nasilone pieczenie i ból przy oddawaniu moczu trwające dłużej niż zwykle
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Dopęcherzowego BCG nie podaje się w trakcie układowego leczenia fluorouracylem[1]. Przeciwwskazanie obejmuje każde leczenie lekami cytostatycznymi oraz zaburzenia odporności wywołane lekami[2][3]. O terminie rozpoczęcia lub wznowienia wlewów BCG po zakończeniu chemioterapii decyduje lekarz prowadzący na podstawie stanu odporności i morfologii krwi. Przy miejscowym stosowaniu fluorouracylu w kremie na ograniczoną powierzchnię skóry decyzję o kontynuacji BCG podejmuje urolog po indywidualnej ocenie.
Skutek kliniczny
Ryzyko ciężkiego, uogólnionego zakażenia prątkami BCG (posocznica, zapalenie płuc, zapalenie wątroby) oraz osłabienia skuteczności leczenia BCG w raku pęcherza.
Mechanizm
Fluorouracyl jako cytostatyk uszkadza szybko dzielące się komórki, w tym komórki szpiku, i osłabia odpowiedź immunologiczną. Przeciwnowotworowe działanie dopęcherzowego BCG zależy od sprawnej miejscowej odpowiedzi immunologicznej, a kontrolę nad żywymi prątkami zapewnia wydolny układ odpornościowy. Immunosupresja wywołana fluorouracylem osłabia więc skuteczność BCG i ułatwia rozsiew prątków poza pęcherz.
Monitorować
- morfologia krwi z rozmazem przed każdym wlewem BCG
- temperatura ciała i objawy zakażenia uogólnionego po wlewie
- objawy zapalenia płuc lub wątroby
Kiedy ocena się zmienia
| Miejscowo na skórę (krem)droga podania · fluorouracyl | ryzyko maleje | Przeciwwskazanie dotyczy fluorouracylu podawanego układowo. Krem stosowany na ograniczoną powierzchnię skóry nie powoduje istotnej immunosupresji, ale o jego stosowaniu powinien wiedzieć urolog prowadzący leczenie BCG. |
| BCG po zakończeniu chemioterapii fluorouracylemkolejność włączenia · fluorouracyl | inne zalecenie | Po zakończeniu układowej chemioterapii termin rozpoczęcia lub wznowienia wlewów BCG ustala lekarz prowadzący po ocenie odbudowy odporności i morfologii krwi. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Onko BCG 50 50 mg (nie mniej niż 150 mln i nie więcej niż 600 mln żywych prątków BCG)/ml, proszek i rozpuszczalnik do sporządzania zawiesiny do podawania do pęcherza moczowego. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/onko-bcg-50-100088227/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego BCG - medac min. 2x10^8 max. 3x10^9/50 ml, proszek i rozpuszczalnik do sporządzania zawiesiny do pęcherza moczowego. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/bcg-medac-100119519/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego OncoTICE 2-8 x 108 CFU żywych, atenuowanych prątków BCG/fiolkę, proszek do sporządzania zawiesiny do podawania do pęcherza moczowego. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 18.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/oncotice-100195800/
Połączenie przeciwwskazaneFluorouracyl+ ZydowudynaNie stosuj fluorouracylu w kremie u pacjenta przyjmującego zydowudynę.Zanim zaczniesz stosować krem z fluorouracylem, powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz zydowudynę, i nie przerywaj leczenia HIV na własną rękę.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Zanim zaczniesz stosować krem z fluorouracylem, powiedz lekarzowi lub farmaceucie, że przyjmujesz zydowudynę, i nie przerywaj leczenia HIV na własną rękę.
Kremu z fluorouracylem nie stosuje się razem z zydowudyną, lekiem na HIV. Oba leki mogą osłabiać wytwarzanie krwinek, a ich łączenie zwiększa ryzyko niedokrwistości, zakażeń i krwawień. Jeśli dostajesz fluorouracyl w kroplówce w ramach chemioterapii, lekarz będzie częściej sprawdzał twoją morfologię krwi.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka, dreszcze lub ból gardła
- nietypowe siniaki, krwawienie z nosa lub dziąseł
- silne zmęczenie, bladość, duszność przy wysiłku
- owrzodzenia w jamie ustnej
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie stosuj fluorouracylu w kremie u pacjenta przyjmującego zydowudynę[1]. W leczeniu zmian skórnych wybierz, w porozumieniu z lekarzem, inny lek miejscowy. Gdy fluorouracyl jest podawany dożylnie, kontroluj ściśle parametry hematologiczne i czynność nerek, a w razie potrzeby zmniejsz dawkę jednego lub obu leków[2]. Zydowudyny doustnej nie podaje się przy liczbie granulocytów obojętnochłonnych poniżej 0,75 × 10^9/l lub stężeniu hemoglobiny poniżej 7,5 g/100 ml[2]. Leczenia przeciwretrowirusowego nie przerywa się bez decyzji lekarza prowadzącego.
Skutek kliniczny
Przy podaniu ogólnym fluorouracylu rośnie ryzyko ciężkiej neutropenii, niedokrwistości i małopłytkowości, a w ich następstwie zakażeń i krwawień. Fluorouracylu w kremie nie łączy się z przeciwwirusowymi lekami z grupy nukleozydów, do których należy zydowudyna[1]. Przy stosowaniu miejscowym wchłanianie fluorouracylu jest małe, więc skutek hematologiczny jest mało prawdopodobny.
Mechanizm
Oba leki hamują czynność szpiku kostnego, więc ich działanie mielotoksyczne się sumuje – fluorouracyl wywołuje głównie neutropenię i małopłytkowość, a zydowudyna niedokrwistość i neutropenię. Leki o działaniu mielosupresyjnym zwiększają ryzyko działań niepożądanych zydowudyny[2]. Brywudyna i sorywudyna silnie hamują dehydrogenazę dihydropirymidynową i przez to zwiększają stężenie fluorouracylu[3]. Zydowudyna nie działa w ten sposób, więc nie należy się spodziewać istotnej interakcji farmakokinetycznej.
Monitorować
- morfologia krwi z rozmazem (neutrofile, hemoglobina, płytki krwi)
- stężenie kreatyniny i czynność nerek
- objawy zakażenia i krwawienia
Bezpieczniejsze alternatywy
imikwimodtirbanibulinatenofowir
Kiedy ocena się zmienia
| Dożylnadroga podania · fluorouracyl | ryzyko maleje | Przy fluorouracylu podawanym dożylnie dominuje sumowanie mielotoksyczności – połączenie jest możliwe pod ścisłą kontrolą parametrów hematologicznych i czynności nerek, z ewentualnym zmniejszeniem dawki jednego lub obu leków. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Efudix 50 mg/g, krem. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/efudix-100021476/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Retrovir 250 mg, kapsułki twarde. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/retrovir-100198097/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fluorouracil Accord 50 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań lub infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fluorouracil-accord-100225227/
Połączenie przeciwwskazaneFluorouracyl+ BusulfanFluorouracylu podawanego dożylnie nie włącza się u pacjenta z zahamowaniem czynności szpiku po busulfanie.Nie łącz tych leków bez wiedzy lekarza prowadzącego leczenie przeciwnowotworowe i regularnie wykonuj zlecone badania krwi.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie łącz tych leków bez wiedzy lekarza prowadzącego leczenie przeciwnowotworowe i regularnie wykonuj zlecone badania krwi.
Oba leki działają przeciwnowotworowo i mogą osłabiać szpik kostny, który wytwarza krwinki. Przyjmowane razem mogą bardziej zmniejszać liczbę krwinek, co zwiększa ryzyko zakażeń i krwawień. Mogą też mocniej szkodzić płucom. Krem z fluorouracylem stosowany na mały fragment skóry działa głównie miejscowo, ale lekarz prowadzący leczenie busulfanem powinien o nim wiedzieć.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka lub dreszcze
- ból gardła lub owrzodzenia w jamie ustnej
- siniaki, krwawienie z nosa lub dziąseł
- nasilona duszność lub uporczywy kaszel
- silne zaczerwienienie, sączenie lub ropienie skóry w miejscu stosowania kremu
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Fluorouracylu podawanego dożylnie nie włącza się u pacjenta z zahamowaniem czynności szpiku po busulfanie[1]. Gdy skojarzenie lub następstpowe podanie jest konieczne, decyzję podejmuje onkolog lub hematolog na podstawie aktualnej morfologii, a pacjenta monitoruje się pod kątem mielosupresji i objawów ze strony układu oddechowego[2]. Przy fluorouracylu w kremie u pacjenta z neutropenią należy ograniczyć powierzchnię leczenia i obserwować skórę pod kątem zakażenia.
Skutek kliniczny
Nasilenie mielosupresji z ryzykiem ciężkiej neutropenii, małopłytkowości, zakażeń i krwawień oraz możliwe nasilenie toksyczności płucnej. Przy fluorouracylu stosowanym miejscowo na małą powierzchnię skóry ryzyko sumowania toksyczności ogólnoustrojowej jest małe.
Mechanizm
Oba leki są cytotoksyczne i hamują czynność szpiku kostnego, więc ich działania toksyczne się sumują. Busulfan w skojarzeniu z innymi lekami cytotoksycznymi może nasilać toksyczne działanie na układ oddechowy[2]. Fluorouracylu podawanego ogólnie nie stosuje się u pacjentów z zahamowaniem czynności szpiku po leczeniu innymi lekami przeciwnowotworowymi[1]. Nie ma danych o interakcji farmakokinetycznej między tymi lekami.
Monitorować
- morfologia krwi z rozmazem i płytkami krwi
- objawy zakażenia i krwawienia
- objawy ze strony układu oddechowego – kaszel, duszność
- zapalenie błon śluzowych i biegunka
- stan skóry w miejscu stosowania kremu u pacjenta z neutropenią
Kiedy ocena się zmienia
| Krempostać · fluorouracyl | ryzyko maleje | Fluorouracyl stosowany miejscowo na małą powierzchnię skóry daje niewielką ekspozycję ogólnoustrojową, więc ryzyko sumowania mielosupresji jest małe. U pacjenta z neutropenią należy ograniczyć powierzchnię leczenia i obserwować skórę pod kątem zakażenia. |
| Fluorouracyl dożylnie u pacjenta z zahamowaniem czynności szpiku po busulfaniekolejność włączenia · fluorouracyl | interakcja nie dotyczy | Fluorouracylu podawanego ogólnie nie stosuje się u pacjenta z zahamowaniem czynności szpiku po leczeniu innymi lekami przeciwnowotworowymi, w tym busulfanem. |
| Dawki mieloablacyjne (kondycjonowanie przed przeszczepieniem)dawka · busulfan | ryzyko rośnie | Duże dawki busulfanu powodują głęboką mielosupresję, dlatego dodatkowy lek cytotoksyczny o działaniu ogólnym znacznie zwiększa ryzyko ciężkiej toksyczności szpikowej i płucnej. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fluorouracil Accord 50 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań lub infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fluorouracil-accord-100225227/
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Myleran 2 mg, tabletki powlekane. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 08.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/myleran-100045175/
Połączenie przeciwwskazaneFluorouracyl+ Szczepionka przeciw durowi brzusznemuNie podawaj żywej, doustnej szczepionki przeciw durowi brzusznemu pacjentowi leczonemu ogólnie fluorouracylem.Nie przyjmuj szczepionki przeciw durowi brzusznemu w kapsułkach w trakcie chemioterapii fluorouracylem i przed wyjazdem zapytaj onkologa o szczepionkę w zastrzyku.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Nie przyjmuj szczepionki przeciw durowi brzusznemu w kapsułkach w trakcie chemioterapii fluorouracylem i przed wyjazdem zapytaj onkologa o szczepionkę w zastrzyku.
Leczenie fluorouracylem w kroplówce lub zastrzykach osłabia odporność. Szczepionka przeciw durowi brzusznemu w kapsułkach zawiera żywe, osłabione bakterie, które przy obniżonej odporności mogą wywołać zakażenie. W tym czasie szczepienie może też słabiej chronić przed chorobą.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka lub dreszcze
- biegunka
- bóle brzucha
- nudności lub wymioty
- wyraźne osłabienie
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – antagonizm
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Nie podawaj żywej, doustnej szczepionki przeciw durowi brzusznemu pacjentowi leczonemu ogólnie fluorouracylem.[1] Jeśli ochrona przed durem brzusznym jest potrzebna w trakcie chemioterapii, rozważ szczepionkę inaktywowaną podawaną we wstrzyknięciu i poinformuj pacjenta, że odpowiedź poszczepienna może być słabsza. Żywą szczepionkę można rozważyć dopiero po zakończeniu leczenia przeciwnowotworowym i odbudowie odporności, w terminie ustalonym przez lekarza prowadzącego leczenie onkologiczne.
Skutek kliniczny
Najważniejsze ryzyko to zakażenie wywołane szczepem szczepionkowym u pacjenta z obniżoną odpornością. Dodatkowo szczepienie może nie zapewnić skutecznej ochrony przed durem brzusznym.
Mechanizm
Żywej, doustnej szczepionki przeciw durowi brzusznemu nie podaje się osobom z wrodzonym lub nabytym niedoborem odporności, w tym otrzymującym leki immunosupresyjne lub antymitotyczne.[1] Fluorouracyl podawany ogólnie jest antymetabolitem o działaniu antymitotycznym, który hamuje czynność szpiku i osłabia odpowiedź immunologiczną. U takiego pacjenta atenuowany szczep Ty 21a może się namnażać w niekontrolowany sposób, a odpowiedź poszczepienna może być słabsza.
Monitorować
- aktualny etap chemioterapii i data ostatniego podania fluorouracylu
- morfologia krwi z rozmazem przed planowanym szczepieniem
- objawy zakażenia przewodu pokarmowego i gorączka po ewentualnym przypadkowym podaniu szczepionki żywej
Bezpieczniejsze alternatywy
szczepionka przeciw durowi brzusznemu inaktywowana (wstrzykiwana)szczepionka polisacharydowa Vi przeciw durowi brzusznemu
Kiedy ocena się zmienia
| Miejscowo na skórę (krem)droga podania · fluorouracyl | ryzyko maleje | Fluorouracyl w kremie stosowany miejscowo nie wywołuje ogólnoustrojowego zahamowania czynności szpiku ani odporności, dlatego nie stanowi przeszkody do podania szczepionki doustnej. Wyjątkiem jest stosowanie na bardzo dużą lub uszkodzoną powierzchnię skóry, gdy decyzję warto skonsultować z lekarzem. |
| Szczepionka inaktywowana we wstrzyknięciupostać · szczepionka przeciw durowi brzusznemu | inne zalecenie | Szczepionka inaktywowana nie może wywołać zakażenia, więc nie jest przeciwwskazana u pacjenta leczonego fluorouracylem, ale odpowiedź poszczepienna w czasie chemioterapii może być słabsza. Termin szczepienia warto uzgodnić z onkologiem, najlepiej przed rozpoczęciem leczenia lub w okresie najmniejszego zahamowania czynności szpiku. |
| Zakończenie chemioterapii i odbudowa odpornościodstep · pacjent | inne zalecenie | Po zakończeniu leczenia fluorouracylem żywą szczepionkę można rozważyć dopiero po potwierdzeniu odbudowy odporności, w terminie wskazanym przez lekarza prowadzącego leczenie onkologiczne. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Vivotif ≥ 2x10E9 CFU, kapsułki dojelitowe. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/vivotif-100386090/
Połączenie przeciwwskazaneGancyklowir+ FluorouracylPrzy jednoczesnym ogólnym stosowaniu obu leków wymagane jest ścisłe monitorowanie morfologii krwi z rozmazem przed każdym cyklem fluorouracylu i regularnie w trakcie leczenia gancyklowirem.Powiedz lekarzowi prowadzącemu chemioterapię, że stosujesz gancyklowir, i wykonuj zlecone badania krwi w wyznaczonych terminach.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Powiedz lekarzowi prowadzącemu chemioterapię, że stosujesz gancyklowir, i wykonuj zlecone badania krwi w wyznaczonych terminach.
Oba leki mogą osłabiać szpik kostny, który wytwarza krwinki. Stosowane razem w postaci kroplówek lub tabletek mogą mocniej obniżać liczbę białych krwinek i płytek krwi. Zwiększa to ryzyko zakażeń, krwawień i osłabienia. Lekarz może zlecić częstsze badania krwi albo zmienić leczenie.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka lub dreszcze
- ból gardła lub owrzodzenia w jamie ustnej
- siniaki, krwawienie z nosa lub dziąseł
- silne zmęczenie i bladość
- duszność przy niewielkim wysiłku
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Przy jednoczesnym ogólnym stosowaniu obu leków wymagane jest ścisłe monitorowanie morfologii krwi z rozmazem przed każdym cyklem fluorouracylu i regularnie w trakcie leczenia gancyklowirem. Decyzję o kontynuacji chemioterapii w czasie czynnego, ciężkiego zakażenia CMV podejmuje onkolog wspólnie z lekarzem prowadzącym leczenie przeciwwirusowe. Przy istotnej cytopenii rozważa się odroczenie cyklu fluorouracylu, modyfikację dawki gancyklowiru lub zmianę leku przeciwwirusowego na mniej mielotoksyczny. Dawkę gancyklowiru dostosowuje się do czynności nerek, co ogranicza jego kumulację i toksyczność hematologiczną.
Skutek kliniczny
Większe ryzyko i głębsza neutropenia, małopłytkowość i niedokrwistość, a w konsekwencji zakażenia i krwawienia. Ryzyko dotyczy połączenia obu leków w postaci ogólnej, przy postaciach miejscowych jest niewielkie.
Mechanizm
Gancyklowir podawany ogólnie i fluorouracyl podawany ogólnie hamują czynność szpiku kostnego, więc ich działanie mielotoksyczne się sumuje. Gancyklowir nie hamuje dehydrogenazy dihydropirymidynowej (DPD), dlatego nie należy się spodziewać wzrostu stężenia fluorouracylu takiego jak przy brywudynie i jej analogach. Fluorouracylu do stosowania ogólnego nie podaje się w potencjalnie ciężkich zakażeniach ani przy zahamowaniu czynności szpiku po innych lekach przeciwnowotworowych[1].
Monitorować
- morfologia krwi z rozmazem (neutrofile, płytki krwi, hemoglobina)
- stężenie kreatyniny i eGFR
- objawy zakażenia i gorączka
- objawy krwawienia
- zapalenie błon śluzowych jamy ustnej
Bezpieczniejsze alternatywy
foskarnetmarybawirletermowir
Kiedy ocena się zmienia
| Krempostać · fluorouracyl | inne zalecenie | Fluorouracylu w kremie nie łączy się z przeciwwirusowymi analogami nukleozydów. Ryzyko mielotoksyczności jest niewielkie, a gancyklowir nie hamuje DPD, ale formalnie przeciwwskazanie obejmuje całą grupę, dlatego decyzję o jednoczesnym stosowaniu podejmuje lekarz. |
| Do okadroga podania · gancyklowir | ryzyko maleje | Gancyklowir w żelu do oczu daje minimalną ekspozycję ogólną i nie sumuje się istotnie z mielotoksycznością fluorouracylu podawanego ogólnie. Dotyczy to połączenia z fluorouracylem w postaci ogólnej, a nie z kremem. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fluorouracil Accord 50 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań lub infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fluorouracil-accord-100225227/
Połączenie przeciwwskazaneMelfalan+ FluorouracylOgólnoustrojowe skojarzenie melfalanu z fluorouracylem stosuje się wyłącznie w ramach zaplanowanego schematu chemioterapii pod nadzorem onkologa.Wykonuj zlecone badania krwi przed każdym cyklem leczenia i nie zmieniaj dawek bez porozumienia z lekarzem.opóźniony (dni)teoretyczne
Połączenie przeciwwskazane
Wykonuj zlecone badania krwi przed każdym cyklem leczenia i nie zmieniaj dawek bez porozumienia z lekarzem.
Melfalan i fluorouracyl to leki przeciwnowotworowe, które razem silniej osłabiają szpik kostny i błony śluzowe. Może to obniżyć odporność, zwiększyć skłonność do krwawień i nasilić owrzodzenia w jamie ustnej oraz biegunkę. Lekarz prowadzący planuje takie leczenie świadomie i regularnie sprawdza twoje wyniki krwi. Fluorouracyl w kremie na skórę nie wpływa w ten sposób na leczenie melfalanem.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka, dreszcze lub inne objawy zakażenia
- siniaki, krwawienie z nosa lub dziąseł, krew w moczu lub stolcu
- bolesne owrzodzenia w jamie ustnej utrudniające jedzenie i picie
- nasilona lub uporczywa biegunka
- duże osłabienie, bladość, duszność
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- teoretyczne
Postępowanie
Ogólnoustrojowe skojarzenie melfalanu z fluorouracylem stosuje się wyłącznie w ramach zaplanowanego schematu chemioterapii pod nadzorem onkologa. Przed każdym podaniem fluorouracylu należy ocenić morfologię krwi, a przy zahamowaniu czynności szpiku po melfalanie fluorouracylu nie podaje się[1]. Dawki i odstępy między cyklami dostosowuje się do stopnia toksyczności hematologicznej i ze strony przewodu pokarmowego. Fluorouracyl stosowany miejscowo na skórę nie wymaga zmian w leczeniu melfalanem.
Skutek kliniczny
Połączenie zwiększa ryzyko i nasilenie zahamowania czynności szpiku – neutropenii, małopłytkowości i niedokrwistości – a w konsekwencji ciężkich zakażeń i krwawień. Sumuje się też ryzyko zapalenia błony śluzowej jamy ustnej, biegunki i nudności. Fluorouracylu nie podaje się pacjentom z zahamowaniem czynności szpiku kostnego po stosowaniu innych leków przeciwnowotworowych[1].
Mechanizm
Melfalan, lek alkilujący, i fluorouracyl, antymetabolit pirymidynowy, uszkadzają szybko dzielące się komórki szpiku kostnego i nabłonka przewodu pokarmowego. Ich działanie mielotoksyczne i uszkadzające błony śluzowe sumuje się. Nie ma wpływu na wzajemny metabolizm, a interakcja ma charakter farmakodynamiczny.
Monitorować
- morfologia krwi z rozmazem przed każdym cyklem i w okresie nadiru
- liczba płytek krwi i objawy skazy krwotocznej
- objawy zakażenia i gorączka
- zapalenie błony śluzowej jamy ustnej i biegunka
- stan nawodnienia i czynność nerek przy nasilonej biegunce
Kiedy ocena się zmienia
| Miejscowo na skórędroga podania · fluorouracyl | ryzyko maleje | Fluorouracyl w kremie stosowany na ograniczoną powierzchnię skóry wchłania się ogólnoustrojowo w niewielkim stopniu i nie sumuje mielotoksyczności z melfalanem w istotny klinicznie sposób. |
| Fluorouracyl ogólnoustrojowo u pacjenta z zahamowaniem czynności szpiku po melfalaniekolejność włączenia · fluorouracyl | ryzyko rośnie | Fluorouracylu nie podaje się pacjentom z zahamowaniem czynności szpiku kostnego po stosowaniu innych leków przeciwnowotworowych. Podanie należy odroczyć do regeneracji układu krwiotwórczego. |
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Fluorouracil Accord 50 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań lub infuzji. Rejestr Produktów Leczniczych. [dostęp 09.10.2026]. Dostępne na: https://opieka.farm/leki/fluorouracil-accord-100225227/
Połączenie przeciwwskazaneSelektywne leki immunosupresyjne (np. fingolimod, teriflunomid, leflunomid)+ Analogi pirymidyn (np. azacytydyna, kapecytabina, gemcytabina) klasaJednoczesnego stosowania selektywnego leku immunosupresyjnego i analogu pirymidyn należy unikać, a gdy jest ono konieczne, wymaga ścisłego monitorowania morfologii krwi i wczesnych objawów zakażenia.Nie łącz leku osłabiającego odporność z chemioterapią lekiem z tej grupy bez wyraźnej zgody lekarzy prowadzących oba leczenia i regularnie wykonuj zlecone badania krwi.opóźniony (dni)opisy przypadków
Połączenie przeciwwskazane
Nie łącz leku osłabiającego odporność z chemioterapią lekiem z tej grupy bez wyraźnej zgody lekarzy prowadzących oba leczenia i regularnie wykonuj zlecone badania krwi.
Leki osłabiające układ odporności, takie jak fingolimod, natalizumab, tofacytynib czy mykofenolan mofetyl, oraz leki stosowane w chemioterapii, takie jak kapecytabina, fluorouracyl czy cytarabina, obniżają zdolność organizmu do walki z zakażeniami. Przyjmowane razem mogą bardzo mocno osłabić odporność i zmniejszyć liczbę białych krwinek. Zwiększa to ryzyko poważnych, a nawet zagrażających życiu infekcji. Niektóre z tych leków działają jeszcze długo po odstawieniu.
Zgłoś się do lekarza, gdy pojawią się
- gorączka lub dreszcze
- ból gardła, kaszel lub duszność
- pieczenie przy oddawaniu moczu
- owrzodzenia w jamie ustnej
- bolesna wysypka z pęcherzykami
- nietypowe siniaki lub krwawienia
- silne osłabienie
- nowe zaburzenia mowy, widzenia, równowagi lub pamięci
- ChPL
- przeciwwskazane
- Mechanizm
- PD – sumowanie
- Początek
- opóźniony (dni)
- Dowody
- opisy przypadków
Postępowanie
Jednoczesnego stosowania selektywnego leku immunosupresyjnego i analogu pirymidyn należy unikać, a gdy jest ono konieczne, wymaga ścisłego monitorowania morfologii krwi i wczesnych objawów zakażenia. W chorobach autoimmunologicznych, takich jak stwardnienie rozsiane czy reumatoidalne zapalenie stawów, zwykle wstrzymuje się lek immunomodulujący na czas chemioterapii, a decyzję podejmuje się wspólnie z prowadzącym onkologiem. Dla natalizumabu, fingolimodu, ozanimodu i ponesimodu czynna choroba nowotworowa lub stan znacznego upośledzenia odporności są ujęte w przeciwwskazaniach ChPL, dlatego w praktyce leki te odstawia się przed leczeniem przeciwnowotworowym. U biorców przeszczepów, u których nie można przerwać mykofenolanu, belataceptu czy innych leków przeciwodrzuceniowych, rozważa się redukcję intensywności immunosupresji i dostosowanie dawek analogu pirymidyn do wyników morfologii. Leflunomid i teriflunomid działają jeszcze długo po odstawieniu, dlatego przy ciężkiej toksyczności można rozważyć procedurę przyspieszonej eliminacji kolestyraminą lub węglem aktywowanym. Należy rozważyć profilaktykę przeciwwirusową i przeciwzakaźną zgodnie z lokalnymi standardami oraz unikać szczepionek żywych.
Skutek kliniczny
Zwiększa się ryzyko ciężkich i oportunistycznych zakażeń bakteryjnych, wirusowych i grzybiczych, w tym gorączki neutropenicznej, sepsy, reaktywacji wirusa półpaśca i zapalenia wątroby typu B oraz postępującej wieloogniskowej leukoencefalopatii, szczególnie przy natalizumabie i modulatorach receptora sfingozyno‑1‑fosforanu[1]. Może dojść do pogłębienia cytopenii, a przy mykofenolanach, leflunomidzie i teriflunomidzie także do sumowania działania uszkadzającego szpik i wątrobę. Przy rawulizumabie neutropenia dodatkowo zwiększa ryzyko zakażeń bakteriami otoczkowymi, zwłaszcza meningokokami.
Mechanizm
Interakcja ma charakter farmakodynamiczny i polega na sumowaniu się działania immunosupresyjnego. Analogi pirymidyn jako antymetabolity hamują syntezę DNA w szybko dzielących się komórkach, co prowadzi do mielosupresji z neutropenią, limfopenią i małopłytkowością oraz do uszkodzenia błon śluzowych stanowiących barierę przeciw zakażeniom. Leki immunosupresyjne z grupy A osłabiają odporność różnymi drogami – modulatory receptora sfingozyno‑1‑fosforanu (fingolimod, ozanimod, ponesimod) zatrzymują limfocyty w węzłach chłonnych, inhibitory dehydrogenazy dihydroorotanowej (leflunomid, teriflunomid) oraz mykofenolany hamują proliferację limfocytów, tofacytynib blokuje kinazy JAK, natalizumab hamuje migrację limfocytów do tkanek, abatacept i belatacept blokują kostymulację limfocytów T, inebilizumab i immunoglobulina przeciw limfocytom T usuwają limfocyty, tolebrutynib hamuje kinazę Brutona, a rawulizumab, efgartigimod alfa i imlifidaza osłabiają odpowiedź zależną od dopełniacza lub przeciwciał IgG[2]. Nałożenie tych efektów na mielotoksyczność chemioterapii zwiększa głębokość i czas trwania niedoboru odporności. Interakcja jest wspólna dla wszystkich analogów pirymidyn i dla wszystkich leków grupy A poza apremilastem i nerandomilastem, choć jej nasilenie zależy od siły działania konkretnego leku. Interakcje farmakokinetyczne nie mają tu znaczenia dla całej klasy.
Monitorować
- morfologia krwi z rozmazem, w tym bezwzględna liczba neutrofili i limfocytów, przed każdym cyklem chemioterapii
- gorączka i inne objawy zakażenia
- aktywność aminotransferaz i stężenie bilirubiny, zwłaszcza przy leflunomidzie, teriflunomidzie i mykofenolanach
- nowe objawy neurologiczne sugerujące postępującą wieloogniskową leukoencefalopatię przy natalizumabie i modulatorach receptora sfingozyno‑1‑fosforanu
- stężenie immunoglobulin IgG przy efgartigimodzie alfa, inebilizumabie i imlifidazie
- markery zakażenia wirusem zapalenia wątroby typu B przed rozpoczęciem leczenia
Kiedy ocena się zmienia
| Krem lub roztwór do stosowania na skórę (fluorouracyl)postać · analogi pirymidyn | ryzyko maleje | Fluorouracyl stosowany miejscowo na skórę daje znikomą ekspozycję ogólnoustrojową i nie powoduje mielosupresji, dlatego połączenie z lekiem immunosupresyjnym nie wymaga szczególnego postępowania. |
| Kilka miesięcy od ostatniej dawki leflunomidu, teriflunomidu, fingolimodu, natalizumabu, inebilizumabu lub immunoglobuliodstep · selektywne leki immunosupresyjne | inne zalecenie | Leki o długim działaniu lub powodujące długotrwałą limfopenię albo deplecję limfocytów utrzymują immunosupresję po odstawieniu. Rozpoczynając chemioterapię w tym okresie, należy traktować pacjenta jak nadal leczonego i sprawdzić liczbę limfocytów, a przy leflunomidzie i teriflunomidzie rozważyć przyspieszoną eliminację. |
| Schematy wysokodawkowe lub intensywna chemioterapia indukcyjna (np. wysokie dawki cytarabiny)dawka · analogi pirymidyn | ryzyko rośnie | Intensywne schematy z analogami pirymidyn powodują głęboką i długotrwałą neutropenię, a dołożenie leku immunosupresyjnego istotnie zwiększa ryzyko zakażeń zagrażających życiu. W tej sytuacji lek immunosupresyjny powinien być w miarę możliwości wstrzymany. |
| wiek ≥ 65 latpacjent | ryzyko rośnie | U osób starszych rezerwa szpikowa jest mniejsza, a zakażenia przebiegają ciężej, dlatego monitorowanie morfologii i objawów infekcji powinno być częstsze. |
Źródła
- Calabresi PA, Radue EW, Goodin D, Jeffery D, Rammohan KW, Reder AT, et al. Safety and efficacy of fingolimod in patients with relapsing-remitting multiple sclerosis (FREEDOMS II): a double-blind, randomised, placebo-controlled, phase 3 trial. Lancet Neurol. 2014;13(6):545-56. doi: 10.1016/S1474-4422(14)70049-3. PMID: 24685276.
- Triplett J, Kermode AG, Corbett A, Reddel SW. Warts and all: Fingolimod and unusual HPV-associated lesions. Mult Scler. 2018;25(11):1547-1550. doi: 10.1177/1352458518807088. PMID: 30427266.
Oznaczenia na tej stronie
- Połączenie przeciwwskazaneNie łączyć
- Niekorzystna interakcjaUnikać albo zmienić sposób stosowania
- Interakcja o niejasnym znaczeniuPoinformować pacjenta o możliwych objawach
- Interakcja nieistotna klinicznieMożna łączyć
- Korzystna interakcjaPołączenie celowe
Klasyfikacja ryzyka według podręcznika „Istotne interakcje leków. Praktyczny przewodnik”, wyd. II.